Okumele kwaziwe ngomama abane-HIV abancelisayo

Ngokusho komnyango, uma ungumama onegciwane le-HIV futhi oncelisayo, kuba lulekile ukuthi uxoxisane nomeluleki wakho we-HIV ngezindlela ezehlukene zoku pha umntwana ukudla.
Uma ukhetha ukunce lisa ibele, qinisekisa ukuthi umuncelisa ibele kuphela isikhathi esiyizinyanga  eziyisithupha.
Ucwaningo lubonise ukuthi umntwana unamathuba ayingcosana kakhulu oku thola i-HIV obisini lwebele uma umama emuncelisa ibele kuphela.
Ngalesi sikhathi usakhu lelwe, futhi uma usancelisa, qinisekisa ukuthi usebenzisa ijazi lomkhwenyana uma uya ocansini ukuze uzogwema ukusuleleka ngegciwane okusha. Uma unanoma yiyiphi inkinga efana nezingono ezibuhlungu noma amabele abuhlungu, qinisekisa ukuthi uya emtholampilo ngokushe sha uzothola usizo.
Umnyango uncoma kakhulu ukuncelisa ibele kuphela ngoba kusiza umntwana ukuthi abe namasotsha omzimba aqinile, futhi kuqinisa ubudlelwano phakathi komama nomntwana. Ukuncelisa ibele kuphinde kunciphise ubungozi bokuba nomdlavuza webele.  Amampunge namaqiniso ngokuncelisa ibele Maningi amampunge akhu lunywayo ngokuncelisa ibele, umnyango ucacise ngala mampunge ngokuphendula le mibuzo elandelayo ejwa yele ukubuzwa ngomama abanegciwane le-HIV kanye nalabo abangenalo igciwane le-HIV .Umbuzo: Umakhelwane wami uthe kufanele ngithole umuthi othile wokuhlanza isisu somntwana wami. Ingabe lokhu kubalulekile?Impendulo: Umthubi, oku ngubisi lokuqala oluphuma ebeleni emuva kokubeletha, lukhuculula ijengezi esiswini somntwana. Angeke udinge muthi ukuthi usihlanzisise njengoba ubusi lwebele luhlanzekile nje, futhi luvala ingaphakathi lesisu, lusivikele emagciwaneni.Umbuzo: Ezinsukwini zokuqala, uma ngingenalo ubisi olwanele, ngingamnika amanzi noma olunye ubisi?Impendulo: Umntwana udinga umthubi kuphela.
Kufanele nje uhlale uncelisa umntwana njalo ukuze ubisi luzophuma – uma wenza njalo wenza ubisi oluningi.
Cela umbelethisi ukuthi akunikeze umntwana wakho singakapheli isigamu sehora emuva kokubeletha, ukuze uzobeka umntwana ebeleni.
Umntwana uzofunda masi nyane ukuncela futhi lokhu kuzokusiza ukuthi ube nobisi oluningi.Umbuzo: Ngincelisa ibele, kodwa umntwana akasuthi. Ingabe kufanele ngimnike ubisi olusethinini futhi?Impendulo: Cha, ungenza ukuthi ube nobisi oluningi ngokuncelisa umntwana njalo nje. Nikeza umntwana isikha thi sokuncela ubisi aze asuthe ebeleni elilodwa ukuze uzo-qinisekisa ukuthi umntwana uthola ubisi lokugcina oku ngubisi umntwana aluthola ekugcineni kokuncela. Uma umntwana encela kakhulu, kukhandeka ubusi oluningi.Umbuzo: Umntwana wami ufuna ukuncela njalo mhlawumbe anginalo ubisi olwanele?Impendulo: Mhlawumbe umntwana ukhula masi nyane, usedinga ubisi olu ningi. Ngokumncelisa njalo, ungakhanda obisi olwa nele oluzomsuthisa. Ubisi ngeke luphele. Nikeza u mntwana isikhathi esenge ziwe sokuncela – ungamsusi umntwana ebeleni. Uma umntwana echamela ama nabukeni angaphezu  kwayisithupha nsuku zonke, enceliswa njalo nje (okungenani izikhathi ezi yisi-8 kuya kweziyi-12 nsuku zonke), futhi umntwana enyuka ngesisindo oku ngenani esingama-500g njalo ngenyanga, lokho kusho ukuthi unobisi olwanele.Umbuzo: Ngenzenjani uma umntwana wami ekhala njalo?Impendulo: Shushuzela u mntwana wakho ngokumbeka ebeleni njalo nje. Aba ntwana badinga ukusonde lana nomama babo. Ukulala egumbini elilodwa komama nabantwana kuyakukhuthaza lokhu. Uma umntwana wakho elambile, omiwe noma ethukuthele, ukuncela ibele kuyabenelisa. Akujwayelekile ukuthi ungancelisa u mntwana wakho ngokweqile uma umncelisa ibele kuphela.
Umbuzo: Ingabe kulungile yini ukumnika okunye oku-phuzwayo?Impendulo: Cha, ukwengeza ezinye iziphuzo kusho ukuthi umntwana usema-thubeni amaningi okuthola izifo ezifana nesifo sohudo kanye nenyumoniya. Futhi, uma umntwana ephuza ezinye izinto, ngeke ancele njalo lokho okuzokwenza ukuthi ungenzi ubisi olwa-nele.Umbuzo: Ingabe umntwana uyawadinga yini amanzi uma kushisa?Impendulo: Cha, ubisi lokuqala (oluphuma kuqala) lunamanzi amaningi futhi luyakuqeda ukoma ko mntwana. Wena qinisekisa ukuthi umncelisa njalo u mntwana wakho uma ku shisa.Umbuzo: Ngingaqala nini ukumnika okunye ukudla?Impendulo: Emva kwezi nyanga eziyisithupha, qhubeka nokumncelisa ibele njengakuqala, kodwa wengeze nokunye ukudla.
Umntwana ulungela ukuqala ukufunda ukudla emva kwe zinyanga eziyisithupha.  


