MISA ke kgatisosemmuso ya mothalateropo ya katlego

Mukhodiwa, yo o tswang kwa motseng wa Luheni mo Mmase paleng wa Selegae wa Thulame la mo Limpopo, o bone gerata ya batšhelara go Bothala Teropo le Kgaolo kwa Yunibesithing ya Venda ka 2016.
Ke mongwe wa baamogedi thuso ba lenaane la Dialogane tsa Bašwa tsa Kemedi ya Tshegetso ya Mafaratlhatlha a Mmasepala (MISA), eo e ikaelelang go neelana ka maitemogelo le bo-gakolodi go tiro go diaologane tseo di ikatiseditsweng maphata a a maleba a setegeniki gore di kgone go kwadisiwa jaaka diporofešenale.MISA ke karolo ya puso ya bosetšhaba mo teng ga Lefapha la Pusotshwaraganelo. E tlhami-lwe ka Motsheganong 2012.
“Morago ga go digela maremat lou ka 2008, ke ne ka ikhut sa ngwaga ke santse ke batla gore ke tlile go duelela jang dituelo tsa yunibesithi,” go rialo Mukhodiwa.
Ka 2010, o ne a ikwadisa kwa Yunibesithing ya Johannesburg fela matlole a seka a mo letla go digela ngwaga wa ntlha mme a tlogela.Ngwaga o o latelang, a ikwadisetsa khoso ya Boenjenere jwa tsa Motlakase N3 kwa kholetšheng ya selegae mme a lemoga gore ga a e rate. O ne gape a simolola go romela dikopo kwa diyunibesithing ka tsholofelo ya go bona dithuso ka madi.
Ka lesego, yunibesithi ya Ve-nda ya amogela kopo ya gagwe mme a simolola go ithute la Gerata ya Bothala Teropo le Kgaolo ya gagwe ka 2012. “Sekema sa Bosetšhaba sa Thuso ya Matlole go Baithuti se dueletse dithuto tsa ngwaga wa ntlha mme MISA ya tla ka basari fa ke dira ngwaga wa bobedi le go ntshegetsa go fi-tlha ke digela khoso ya me ka 2016,” a rialo.
Basari e ne e duelela ditlhoko tsa gagwe tsotlhe tsa thuto, go tsenyeletsa tuelo ya thuto, dibuka, manno le dijo.  Ka 2017 Mukhodiwa o ne a simolola ikatisetsotirong kwa Mmasepaleng wa Selegae wa Prince Albert mo Lefapheng la Dikgwebo le Ditirelo tsa Baagi. “Ga go kitla go nna thari go fitlhelela se o se batlang mo botshelong. O tshwanetse go dira tsotlhe tse di mo matleng a gago go fetola boemo le go tokafatsa maemo a gago a botshelo,” go rialo Mukhodiwa.Lenaane la Dialogane tsa Ba-šwa la MISA le na le dialogane tsa bašwa di le 70 gajaana, go tsenyeletsa bathala teropo le kgaolo ba le 31, baenjenere ba  motlakase ba le 24, baenjenere ba tsa ditsela le maborogo ba le 12 le batsamaisi ba khunyelo le porojeke ba le bararo. Botlhe ba mo dimmasepaleng go ralala diporofense di le robongwe jaaka karolo ya lenaane. Motlhankedimogolo wa namaosatshwere wa MISA, Ntandazo Vimba, o rile kantoro ya gagwe e tlhaloganya tlhoko e e masisi ya baenjenere le dikgono go tikologo ya kago mo Aforika Borwa.
“Ga re batle fela bašwa bao ba nang le dithutego go dithupiso tseno, fela re tlhoka go netefatsa gore ba na le katiso e e lemogiwang boditšhabatšhaba le gore ke diporofešenale tse di ikwadisitseng,” Vimba a rialo.“Dimmasepala tsa rona di tlhoka diporofešenale thatathata. Re na le boikarabelo jo bogolo go dira pusoselegae ya porofešenale, ka maiteko a rona a go aga bokgoni,” a tlaleletsa .


Batsadi ba ya go tlhopha kwa ditlhophong tsa SGB

BAtSADI  ba na le tšhono ya go tshameka karolo ya boetapele go bolaodi jwa dikolo tsa setšhaba ka maikaelelo a go tokafatsa maemo le go dira sekolo lefelo le le botoka go bana ba bona.

Ditlhopho tsa Lekgotla taolo la Sekolo (SGB) di tlile go tshwarwa ka Mopitlwe mme batsadi ba kopiwa go tsaya karolo ka matlhagatlhaga mo thutong ya bana ba bona.
Ditlhopho di tlile go tshwa-rwa mo dikolong tsotlhe tsa setšhaba go ralala naga. Tona ya Thuto ya Motheo Angie Motshekga o rile seno ke tsamaiso e kgolo ya ditl hopho mo nageng, kwa ntle ga ditlhopho tsa puso tsa selegae le tsa bosetšhaba.
“Ditlhopho tsa SGB di tlhagisa kutlwisiso e matla ya beng ba setšhaba. Tiro ya dikolo e na le go tokafala fa batsadi ba tsaya karolo ka matlhagatlhaga le go nna le kgatlhego mo mererong ya sekolo.”O rile di SGB di  na le karolo e kgolo e ba e tshamekang ya go lolamisa dikgatlhegelo tsa baamegi botlhe go tshegetsa maikaelelo a a tshwanang a go fitlhelela diphitlhelelo tsa thuto tse di siameng tseo di arabelang ditlhoko tsa baagi le tlhabololo ya ikonomi.SGB ke kemedi ya maphata otlhe a baagi go tsenyeletsa batsadi, barutabana, badiri bao e seng barutabana le barutwana. Nako ya kantoro go maloko a SGB ke dingwaga di le tharo.
Dithata go laola dikolo Molao wa Dikolo wa Aforika Borwa o neela makgotlataolo dithata tse di bonalang go laola dikolo jaaka karolo ya dipopegokgolo tsa temoke-rasi.
Ka go tsaya karolo go tsa maiso ya ditlhopho, batsadi ba netefatsa gore sekolo se diragatsa dikgatlhegelo tsa bana ba bona.
Le fa maloko a lekgotlataolo a sa tlhoke go nna le dithute-go tsa semmuso, batsadi ka dikgono go bolepanyabuka, palotlotlo le ditirelo tsa se-molao segolobogolo, le bao ba nang le kgatlhego le lerato go thuto ba gwetlhiwa go tsenela ditlhopho.

Baamegi bao ba latelang ba ka tlhophiwa go nna SGB:
•  Batsadi ba barutwana ba sekolo.
•  Barutabana ba sekolo.
•  Maloko a badiri fa sekolong bao  e seng barutabana.
•  Barutwana ba sekolo se
segolwane.
Ditiro tsa lekgotla taolo ke dife?• Go swetsa ka ga pholisi ya kamogelo mo sekolo.
• Go swetsa ka pholisi ya puo mo sekolong.• Go swetsa gore ke ditumelo dife tsa sedumedi tseo di tla latelwang mo sekolong.
• Go tlhama molaotheo le polelo ya maikaelelo.
• Go tlhama thulaganyo ya maitsholo go barutwana eo e tla laolang ditsamaiso tsa kgalemo.
• Tsamaiso ya tekanyetsokabo le ditšhelete.
• Go atlenegisa thapo ya badiri.
• Go tshegetsa mogokgo, barutabana le badiri ba bangwe.tHUtO