Refik Halid Karay
"Hani, ilk gÃ¼n otomobilin kapÄ± tarafÄ±na bÃ¼zÃ¼lerek, dimdik, acemi ve Ã¼rkek, yarÄ± ayakta duran AyÅŸen nerede? 'Ä°sterseniz AyÅŸe olurum,' diyen, gÃ¶zleri dolan, DÃ¼zceli kÄ±z gitmiÅŸ, yerine bu gelmiÅŸ. Bu? RÃ¼ÅŸtÃ¼'yÃ¼, Faruk Senai'yi, Mister Thomas'Ä±, milyonerleri emir kulu vaziyetine sokan ÅŸu durgun, duygusuz fettanâ€¦" ,BugÃ¼nÃ¼n SaraylÄ±sÄ±, kendi halinde ve orta yaÅŸÄ±nÄ± geÃ§miÅŸ olan Ata Efendi'nin GedikpaÅŸa'daki mÃ¼tevazÄ± evine, ilk defa gÃ¶receÄŸi yeÄŸeninin gelmesiyle baÅŸlayan, saklÄ± bir aÅŸkÄ±n hikÃ¢yesini anlatÄ±yor. Refik Halid Karay, karakterlerin iÃ§ Ã§atÄ±ÅŸmalarÄ±nÄ±, gizli kalan duygularÄ±nÄ±, Ã§Ä±kar hesaplarÄ±nÄ± ve tutkularÄ±nÄ± titizlikle kaleme alarak, dÃ¶nemden portreler ve mekÃ¢nlarla bizleri 1940'lÄ± yÄ±llarÄ±n Ä°stanbul'unda yaÅŸanan bir aÅŸkÄ±n derinliklerine taÅŸÄ±yor.,1888 yÄ±lÄ±nda Beylerbeyi'nde Serveznedar Mehmed Halid'in oÄŸlu olarak doÄŸan Refik Halid'in anne tarafÄ± KÄ±rÄ±m GiraylarÄ±na dayanmaktadÄ±r; baba tarafÄ± ise 18. yÃ¼zyÄ±l sonlarÄ±nda bir kolu Mudurnu'dan Ä°stanbul'a gÃ¶Ã§en KarakayÄ±ÅŸ ailesindendir. "Galatasaray Sultanisi" ve "Mekteb-i Hukuk"ta okuyan yazar, MeÅŸrutiyet sÄ±ralarÄ±nda gazeteciliÄŸe baÅŸlamÄ±ÅŸtÄ±r. KÄ±sa sÃ¼rede hiciv yazÄ±larÄ±yla Ã¼ne kavuÅŸmuÅŸ, "Fecri Ã‚ti" edebiyat topluluÄŸunun kurucularÄ±ndan olmuÅŸtur. "Kirpi" adÄ±yla yazdÄ±ÄŸÄ± taÅŸlamalarÄ± ve siyasal yazÄ±larÄ± sonucu Ä°ttihat Terakki hÃ¼kÃ¼metince Anadolu'nun Ã§eÅŸitli illerinde beÅŸ yÄ±l sÃ¼rgÃ¼ne gÃ¶nderilmiÅŸ, ancak I. DÃ¼nya SavaÅŸÄ±'nÄ±n son yÄ±lÄ± Ä°stanbul'a dÃ¶nebilmiÅŸtir. DÃ¶nÃ¼ÅŸÃ¼nde Robert Kolej'de Ã¶ÄŸretmenlik, Sabah gazetesi baÅŸyazarlÄ±ÄŸÄ±, iki kez Posta-Telgraf Genel MÃ¼dÃ¼rlÃ¼ÄŸÃ¼ yapan Refik Halid, bu sÃ¼reÃ§te "Aydede" mizah dergisini Ã§Ä±karmÄ±ÅŸtÄ±r.,Siyasal yazÄ±larÄ± ve gÃ¶rÃ¼ÅŸleri nedeniyle memleketten ayrÄ±lmak zorunda kalan yazar, Halep'e yerleÅŸerek yayÄ±mladÄ±ÄŸÄ± "Vahdet" gazetesindeki yazÄ±larÄ± ve Ã§alÄ±ÅŸmalarÄ±yla Hatay'Ä±n TÃ¼rkiye'ye baÄŸlanmasÄ±na katkÄ±da bulunmuÅŸtur. 1938'de yurda dÃ¶nen Refik Halid, dergi ve gazetelerde gÃ¼nlÃ¼k yazÄ±lar yazmÄ±ÅŸ ve 20 kadar roman kaleme almÄ±ÅŸtÄ±r. ,MeÅŸrutiyet'ten Cumhuriyet'e uzanan zaman dilimini, gÃ¼Ã§lÃ¼ gÃ¶zlem yeteneÄŸi ve dilinin zenginliÄŸiyle farklÄ± tÃ¼rlerdeki eserlerine taÅŸÄ±yan Refik Halid, Memleket HikÃ¢yeleri'nde Anadolu gerÃ§eÄŸini; Gurbet HikÃ¢yeleri ve SÃ¼rgÃ¼n gibi eserlerinde, derin memleket hasretini edebiyatla buluÅŸturmuÅŸtur. YazarÄ±n, Ago PaÅŸa'nÄ±n HatÄ±ratÄ±, Kirpinin Dedikleri gibi mizah eserlerinde; Bir AvuÃ§ SaÃ§ma, MakyajlÄ± KadÄ±n gibi kroniklerinde; Minelbab Ä°lelmihrab ve Bir Ã–mÃ¼r Boyunca adlÄ± hatÄ±ratlarÄ±nda, Ã§ok yÃ¶nlÃ¼ ve renkli anlatÄ±mÄ±, sosyal-siyasal ortamÄ±n resimlendirilmesini saÄŸlar. Anahtar, NilgÃ¼n, Ä°ki Cisimli KadÄ±n, 2000 YÄ±lÄ±n Sevgilisi, BugÃ¼nÃ¼n SaraylÄ±sÄ± gibi romanlarÄ±nda ise sÃ¼rÃ¼kleyici kurgular iÃ§inde tasvir yeteneÄŸiyle yaratÄ±cÄ±lÄ±ÄŸÄ±nÄ± birleÅŸtirerek, genel olarak bireysel iliÅŸkileri ve Ã¶zel olarak da kadÄ±n-erkek iliÅŸkilerini mekÃ¢n-zaman boyutlarÄ±nda derinlemesine ele alÄ±r, romanlarÄ±n geÃ§tiÄŸi dÃ¶nem ve mekÃ¢nlara ait ince detaylara yer vererek anlatÄ±mÄ±nÄ± zenginleÅŸtirir. ,18.7.1965 tarihinde Ä°stanbul'da Ã¶len yazar Refik Halid, muhalif kaleminin keskinliÄŸi, temiz Ä°stanbul TÃ¼rkÃ§esi, renkli anlatÄ±mÄ±, tasvir gÃ¼cÃ¼ ve yaratÄ±cÄ±lÄ±ÄŸÄ±yla, TÃ¼rk edebiyatÄ±nÄ±n en gÃ¼Ã§lÃ¼ isimlerinden biridir. Yazar bÃ¼tÃ¼n eserleriyle yayÄ±nevimizdedir.
Cultural,Turkish,Roman,Asian Literature,Turkish Literature
BugÃ¼nÃ¼n SaraylÄ±sÄ±