b'\n_START_ARTICLE_\nPormulang kemikal\n_START_PARAGRAPH_\nAng pormulang kemikal ay ang malinaw na paraan upang ipakita ang impormasyon tungkol sa mga atom na bumubuo sa isang partikular na kompuwesto. Ito ay tinatawag ding pormulang molekular. Nagpapakita ito ng bawat elemento (sa pamamagitan ng kanyang simbolo kemikal) at bilang ng mga atom na bumubuo sa bawat molekula ng kompuwesto. Ang bilang ng atom (kung mas malaki sa isa) ay ipinakikita sa pamamagitan ng suskrito (subscript). Sa mga di-molekulang mga material, ipinakikita ang ratio ng mga elemento sa pormulang empirikal. Ito ay tinatawag na pormulang panglahat kung ang pagkakaiba ng isang serye ng kompuesto ay naiiba lamang sa isa\xe2\x80\x99t isa sa pamamagitan ng isang constant unit. Any seryeng ito ay tinatawag na homologous series at homolog naman ang tawag sa mga kasapi nito.\n_START_SECTION_\nPormulang molekular at estruktural\n_START_PARAGRAPH_\nHalimbawa, ang methane, ay isang simpleng molekula na binubuo ng isang atom ng karbon na nakakawing sa apat na atom ng hydrogen na may pormulang kemikal na:_NEWLINE_CH\xe2\x82\x84_NEWLINE_At ang glukosa ay binubuo ng anim na atom ng karbon, labing-dalawang atom ng idroheno at anim na atom ng oksiheno na may pormulang kemikal na:_NEWLINE_C\xe2\x82\x86H\xe2\x82\x81\xe2\x82\x82O\xe2\x82\x86._NEWLINE_Ang isang pormula ay makapagbibigay din ng impormasyon tungkol sa uri at ayos ng kawing ng isang kemikal. Nguni\xe2\x80\x99t hindi ito nagbabadya ng tunay na isomer (ayos sa espasyo). Halimbawa, ang ethane ay binibuo ng dalawang karbon na may isang kawing sa isa\xe2\x80\x99t isa at tatlong hydrogen sa bawat karbon. Ang kanyang pormulang kemikal ay CH\xe2\x82\x83CH\xe2\x82\x83. Kung may dalawang kawing sa pagitang ng dalawang atom ng karbon (at mangyaring dalawang hidroheno lamang ang nakakawing sa bawat karbon), ang pormula nito ay isinusulat ng CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x82. Sa pormulang ito, ang dalawang kawing sa pagitan ng dalawang karbon unawa na. Ngunit mas malinaw at tama kung ito\xe2\x80\x99y isusulat ng H\xe2\x82\x82C:CH\xe2\x82\x82 o kaya ay H\xe2\x82\x82C=CH\xe2\x82\x82. Ang dalawang tuldok o linya ay pakahulugang may dalawang kawing na nagkakabit sa pagitan nito._NEWLINE_Ang tatlong kawing ay maipakikita sa paggamit ng tatlong tuldok o linya. At kung may pagkalito, isang tuldok o linya ay maaaring gamitin upang ipakita ang isang kawing. Ang mga molekulang may maraming grupong punsiyonal na magkapareho ay maipakikita sa ganitong paraan: (CH\xe2\x82\x83)\xe2\x82\x83CH. Ngunit ito\xe2\x80\x99y nagpapakita ng kakaibang estruktura sa ibang molekulang maaring mabuo rin parehong bilang ng atom nito. Ang pormulang (CH\xe2\x82\x83)\xe2\x82\x83CH ay nagpapakita ng isang kadena ng tatlong atom ng karbon na kung saan ang gitnang karbon ay nakakawing sa tatlong karbon at ang mga natitirang kawing ay mga atom ng idrohenong nakakabit sa karbon. Gayunpaman, parehong bilang ng mga atom (10 idroheno at 4 karbon, o C\xe2\x82\x84H\xe2\x82\x81\xe2\x82\x80) ang ginagamit upang makabuo ng isang tuwid na kompuesto nito: CH\xe2\x82\x83CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x83._NEWLINE_Ang alkene ng 2-butene ay may dalawang isomer na hindi ipinakikita ng pormulang CH\xe2\x82\x83CH=CHCH\xe2\x82\x83. Ang relatibong posisyon ng dalawang grupo ng methyl ay maipakikita sa paggamit ng dagdag na notasyon kung saan naroon ito \xe2\x80\x93 magkatabi sa isang gilid (cis o Z) o magkasalungat (sa magkabilang gilid) sa isa\xe2\x80\x99t isa (trans o E) ng dobleng kawing ng karbon.\n_START_SECTION_\nMga polimero\n_START_PARAGRAPH_\nPanaklong ang inilalagay sa paulit-ulit na yunit ng polymer. Halimbawa, ang molekula ng isang hydrocarbon ay maipakikita ng ganito: CH\xe2\x82\x83(CH\xe2\x82\x82)\xe2\x82\x850CH\xe2\x82\x83, isang molekulang may 50 paulit-ulit na yunit. Kung ang bilang ng paulit-ulit na yunit ay di-alam o nagbabago, ang letrang n ang ginagamit upang maipakita ito: CH\xe2\x82\x83(CH\xe2\x82\x82)\xe2\x82\x99CH\xe2\x82\x83.\n_START_SECTION_\nMga iono\n_START_PARAGRAPH_\nAng karga ng isang ionic atom ay maipakikita sa pamamagitan ng superscript sa kanan ng simbolo nito. Halimbawa: Na\xe2\x81\xba, o Cu\xc2\xb2\xe2\x81\xba. Ang kabuuang karga ng isang charged molecule o isang ionikong polyatomiko ay maipakikita rin ng ganito. Halimbawa, hydronium, H\xe2\x82\x83O\xe2\x81\xba or sulfato, SO\xe2\x82\x84\xc2\xb2\xe2\x81\xbb.\n_START_SECTION_\nMga isotopo\n_START_PARAGRAPH_\nAng iba\xe2\x80\x99t ibang mga isotope ay maipakikita sa paggamit ng pakaliwang superscript sa isang pormulang kemikal. Halimbawa, ang isang ionic phosphate ay may radioactive phosphorus-32 ay ipinakikita ng ganito \xc2\xb3\xc2\xb2PO\xe2\x82\x84\xc2\xb3\xe2\x81\xbb. At ang isang pag-aaral ng isang panatag ng ratio ng dalawang isotope ng oxygen maipakikita ng ganito: 18O:16O.\n_START_SECTION_\nPormulang empirikal\n_START_PARAGRAPH_\nSa kimika, ang pormulang empirikal ng isang kemikal ay isang payak na ekspresyon ng relatibong bilang ng bawat atom o ratio ng mga elementong bumubuo rito. Ang pormulang empirikal ay standard sa mga kompuestong ioniko tulad ng CaCl\xe2\x82\x82 at sa mga makromolekulang tulad ng SiO\xe2\x82\x82. Hindi nito ipanakikita ang kanyang isomerismo, estruktura o absolutong bilang ng mga atom. Ang katagang empirikal ay mula sa proseso ng kilatis elemental (elemental analysis), isang paraan ng kimika analitika na kung saan inaalam ang relatibong porsyento ng komposisyong elemental ng isang purong kimika._NEWLINE_Halimbawa, ang hexane ay may isang pormulang kemikal ng CH\xe2\x82\x83CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x82CH\xe2\x82\x83, na nagpapakita na ito ay isang tuwid na kadena ng estruktura, 6 na atom ng karbon, at 14 na atom ng hidroheno. Ang pormulang empirikal nito ay C\xe2\x82\x83H\xe2\x82\x87.'