Wat voor toon heeft de volgende recensie?

Ik herinner me de gebeurtenissen van deze film, de noodlottige cruise van Donald Crowhurst in 1968, toen hij in zijn eentje in de Golden Globe de wereldzeilrace rondde. Ik was toen dertien en woonde in Engeland. Het jaar daarvoor had Francis Chichester (later sir Francis; hij werd geridderd voor zijn heldendaden) de eerste solo-rondreis om de aardbol gemaakt. Ik herinner het me vooral omdat we na schooltijd tijd hadden om zijn terugkeer te zien (op een korrelige zwart-wittelevisie!) en daarna zijn beëdiging door de koningin. Het veroorzaakte een enorme uitbarsting van vaderlandslievend enthousiasme in het Verenigd Koninkrijk. Het lijkt nu allemaal zo vreemd. Chichester werd een nationale held, maar hij was halverwege gestopt, in Australië, om zijn jacht aan te passen, dus de volgende logische stap voor jachtenbouwers was om de reis zonder te stoppen te maken.<br />Het is belangrijk om te onthouden dat dit een wereld was vóór de gps, toen de communicatie op het land nog vrij grillig was, laat staan midden op de oceaan. Nu, met gps-ontvangers die aan een sleutelbos passen en overal ter wereld een positie binnen een meter kunnen berekenen, is het moeilijk om je een tijd te herinneren waarin je naar zee kon gaan en letterlijk kon verdwijnen. Zoals Donald Crowhurst.<br />Een aantal jachtenbouwers tekende (allemaal mannen in die tijd), inclusief de mysterieuze man, Crowhurst. Crowhurst, in wezen een weekendzeiler, was in geen enkele eerdere onderneming, inclusief zijn carrière in het Britse leger, de luchtmacht en als elektronica-ondernemer die navigatie-instrumenten verkocht, een spectaculair succes geweest. Hij wilde iets groots met zijn leven doen, en hij zag de eerste prijs van vijfduizend pond (nu meer dan 100.000 pond) en de daaropvolgende publiciteit als een manier om zijn bedrijf op te starten. Hij tekende een overeenkomst met een sponsor die waterdichter bleek dan zijn boot, wat betekende dat hij failliet zou gaan als hij faalde, en al snel was hij een populaire figuur bij de journalisten terwijl hij zich op de race voorbereidde. Tegenwoordig vinden de Britten het een geweldig idee dat een dappere amateur het tegen de 'pro's' opneemt. (Denk aan Eddie the Eagle, die eindeloze olympische springwedstrijden heeft verloren, en de amateurruiters die regelmatig aan de Grand National-paardenrace beginnen.) Het publiek stond in de rij om hem te zien vertrekken, maar zijn boot was nog niet helemaal klaar, en zelfs toen hij vertrok (de laatste concurrent die het Verenigd Koninkrijk verliet) moet Crowhurst hebben geweten dat hij geen schijn van kans had. Maar er hing te veel van hem af om het op te geven.<br />In de prachtige archiefbeelden zien we de twijfel op het gezicht van zijn arme vrouw geschreven staan. Achtergelaten met hun 4 kinderen, wordt ze gedurende de hele film ontroerend geïnterviewd, samen met een van Crowhursts zoons. Ze zat in een onmogelijke situatie. Als ze had geprobeerd hem tegen te houden, zou ze als een spelbreker zijn beschouwd, maar achteraf twijfelde ze of ze zijn leven had kunnen redden door hem tegen te houden. Geconfronteerd met de onomstotelijke waarheid dat zijn boot lekte en nooit door de zuidelijke oceanen zou komen, en niet in staat om zich om te draaien en zich belachelijk te maken, failliet te gaan en zich te schande te maken, bedacht Crowhurst een plan om de boel te belazeren. Hij liet Argentinië en Brazilië voor de kust liggen, buiten het radiocontact om, en wachtte tot de leiders Kaap Hoorn rondden en de Atlantische Oceaan weer op voeren, met het idee dat hij aan het eind van de rij naar binnen kon glippen en net kon doen alsof hij de hele wereld had rondgevaren. Hij vervalste uitvoerig zijn logboeken en maakte 16mm-films en geluidsopnamen om zijn plan te ondersteunen. Maar toen de ene na de andere deelnemer zich terugtrok, besefte hij dat hij in feite in de 2e zou komen en dat zijn logboeken nauwkeurig bekeken zouden worden. Omdat hij niet in staat was een zekere ontdekking te riskeren, suggereert zijn dagboek dat hij zijn greep op de werkelijkheid verloor en uiteindelijk zelfmoord pleegde. Zijn jacht werd gevonden. Dat is nooit gebeurd. Deze prachtig bewerkte film volgt ook de reis van Bernard Moitessier, een ervaren en raadselachtige Franse zeeman, die op de tweede plaats stond en zeker was van de snelste reisprijs, toen hij plotseling de race verliet, niet in staat om het rumoer en de publiciteit het hoofd te bieden die hem, dat wist hij, te wachten stonden, en de wijde blauwe zee ginds in voer, om uiteindelijk zo'n 10 maanden later op Tahiti aan te komen. Omdat ik zelf zo'n zeven jaar op zee heb gewerkt (zij het op heel andere schepen dan deze) begrijp ik de aantrekkingskracht van de oceaan heel goed. Als je aan dek staat en tot aan de horizon in alle richtingen water ziet, dan weet je dat daar iets is.' Er ligt een paar mijl water onder je, niets tussen jou en de vergetelheid dan een dunne metalen romp, zonder gemakkelijke toegang tot tv of radio (zelfs tegenwoordig voel je je op de meeste werkende schepen behoorlijk geïsoleerd), en het is mogelijk om echt een tijdje te ontsnappen aan de verantwoordelijkheden van het dagelijks leven. Er is een weloverwogen analyse van wat mensen ertoe drijft om zo'n lange, eenzame reis te ondernemen en het effect dat het op de menselijke geest heeft. De meeste mensen denken dat het opvoeden van vier kinderen avontuurlijk genoeg is, maar er wordt veel gezegd over de behoefte aan zelfontdekking in de ontberingen op zee, de zoektocht naar het zelf. <br /><br />Ik heb het sterke vermoeden dat Robin Knox Johnston, de ex-marineman die de race won (en daarna nog vele andere) waarschijnlijk vrij goed wist wie hij was voordat hij vertrok, wat de reden was dat hij er niet alleen in slaagde de race te winnen, maar ook onderweg zijn gezonde verstand wist te bewaren. Degenen die op zoek gingen naar iets dieps in zichzelf, waren misschien niet helemaal tevreden met wat ze vonden.<br />De schitterende archiefbeelden van Groot-Brittannië aan het eind van de jaren zestig zijn bijna reden genoeg om dit te bekijken (zag het er echt zo slecht uit? Ik kan me niet herinneren dat het er zo sjofel uitzag, maar misschien wissen we de ergste aspecten van het verleden uit?), maar al met al is het een uitstekend gemaakte en boeiende film. Zeer aanbevolen.