Wat voor toon heeft de volgende recensie?

In deze tijd, waarin bijna elk nieuwsbericht gaat over waterboarding, beelden van Abu Ghraib of verhalen over gedwongen detentie in Guantanamo Bay, is Gavin Hoods 'Rendition' de meest actuele en tijdige film die er in de amusementsindustrie van Hollywood te vinden is. Het is in de verste verte geen perfecte film, maar hij verdient ook niet de klaaglijke minachting die hij van critici uit het hele ideologische en politieke spectrum heeft gekregen.<br /><br />De term'rendition' 'Anwar El-Ibrahimi is een Egyptische man die al twintig jaar in de Verenigde Staten woont. Hij heeft een Amerikaanse vrouw, een jonge zoon en een nieuwe baby op komst.' Hij lijkt een zeer onwaarschijnlijke kandidaat voor een terrorist, maar op een dag wordt Anwar zonder enige waarschuwing of verklaring opgepakt en naar een geheime locatie gebracht, waar hij wordt gemarteld tot hij toegeeft dat hij betrokken is bij een terroristische organisatie waar Anwar niets van afweet.<br />Van de andere kant: 'Rendition' heeft zo nu en dan moeite met het vertellen van een verhaal, en bijt zich vaak iets meer af dan het aankan in termen van plot en karakter. Het zogenaamde brandpunt is Douglas Freeman, een beginnend CIA-agent die wordt ingeschakeld om Anwars 'ondervraging' door Egyptische functionarissen bij te wonen. Het probleem is dat Freeman, zoals bedacht door de schrijfster Kelley Sane en gespeeld door Jake Gyllenhaal, te veel op een naïeve 'jongens scout' lijkt om een heel geloofwaardige agent te zijn, en hij krijgt niet de tijd die hij nodig heeft om zich als personage volledig te ontwikkelen. We weten weinig over hem in het begin en nog minder, zo lijkt het, aan het eind. Hij speelt zijn rol, maar we komen bitter weinig te weten over de man die hij is. Dus zonder een sterk zwaartekrachtcentrum om alles bij elkaar te houden, voelt de film soms aan alsof hij uit elkaar valt, met verhaalelementen die alle kanten op vliegen. Een soortgelijk probleem doet zich voor met Anwars film. 'Rendition' wordt gespeeld door de radeloze echtgenote van Reese Witherspoon, een vrouw over wie we nooit veel te weten komen, afgezien van wat we aan de oppervlakte kunnen zien. Gyllenhaal en Witherspoon hebben onder andere omstandigheden al bewezen goede acteurs te zijn, maar hier worden ze ingeperkt door een restrictief scenario, waardoor ze zelden verder komen dan een enkele terugkerende noot in hun optreden.<br />Wat 'Rendition' echter tot een uiteindelijk krachtige film maakt, is de extreme ernst van het onderwerp en de manier waarop twee parallel lopende plotlijnen in het slot van de film elegant in elkaar overlopen. Het zou een iets meer gekunsteld verhaal kunnen opleveren dan we misschien op dit punt hadden gewild, maar hé, we zijn tenslotte in Hollywood, en de film moet wel enige eerbied betonen aan het grote publiek als hij zichzelf groen wil verlichten, laat staan het daglicht zien als een voltooid project.<br />Twee van de ondersteunende optredens zijn bijzonder boeiend in de film: Omar Metwally, die de angst tastbaar maakt van een man die gevangen zit in een kafkaëske nachtmerrie waaruit hij niet kan ontwaken, en Yigal Naor, die van de hoofdondervrager/folteraar een verrassend ingewikkeld personage maakt. Meryl Streep, Alan Arkin en Peter Sarsgaard maken ook hun opwachting in kleinere rollen. Bijzondere vermelding verdient ook de warme en rijk getinte cinematografie van Dion Beebe.<br />Wordt de kwestie te simpel voorgesteld? Waarschijnlijk wel. Gaat het over het martelslachtoffer en de kwaadaardige regeringstroepen? Absoluut. (Je vraagt je af hoe de film zou zijn gegaan als Anwar echt een terrorist was.) Toch heeft de film het lef om zich op omstreden terrein te begeven. Hij is niet bang om lastige vragen op te werpen of de afkeuring van sommigen te riskeren vanwege de politieke standpunten die eraan ten grondslag liggen. Hij denkt openlijk na over de vraag hoe een land zijn moeizaam bevochten principe van 'burgerlijke vrijheden voor iedereen' bewaart in het aangezicht van terrorisme en angst. En hoeveel moed is ervoor nodig om mensen met een goede wil eindelijk te laten zeggen dat het genoeg is, zelfs met het risico dat ze door de machthebbers worden gebrandmerkt als terroristen-verzoenend en onvaderlandslievend? (De film ontkent ook op geen enkele manier de realiteit van extreem islamitisch terrorisme.)<br />Dus als je 'Rendition' meteen afwijst, laat je de perfecte vijand de vijand van de goede vijand worden. 'Rendition' is dan misschien niet perfect, maar het is wel goed, en het heeft iets belangrijks te zeggen over de wereld waarin we nu leven. En dat alleen al maakt het de moeite waard om het te zien.