text:
Artikel    1 . Voor de toepassing van dit Verdrag, wordt verstaan onder :
a) kind : een persoon, ongeacht zijn nationaliteit, voor zover hij nog niet de leeftijd van 16 jaar heeft bereikt en niet het recht heeft zelf zijn verblijfplaats te bepalen volgens het recht van zijn gewone verblijfplaats, zijn nationale recht of het interne recht van de aangezochte Staat;
b) autoriteit : iedere rechterlijke of administratieve autoriteit;
c) beslissing inzake het gezag : iedere beslissing van een autoriteit voor zover deze betrekking heeft op de zorg voor de persoon van het kind, met inbegrip van het recht zijn verblijfplaats te bepalen, alsmede op het bezoekrecht;
d) ongeoorloofde overbrenging : de overbrenging van een kind over een internationale grens in strijd met een beslissing inzake het gezag over dat kind, gegeven in een verdragsluitende Staat en uitvoerbaar in een zodanige Staat; als ongeoorloofde overbrenging wordt tevens beschouwd :
(i) het niet doen terugkeren van een kind over een internationale grens na het verstrijken van de periode waarin het op dit kind betrekking hebbende bezoekrecht wordt uitgeoefend of na het verstrijken van ieder ander tijdelijk verblijf op een ander grondgebied dan dat waar het gezag wordt uitgeoefend,
(ii) een overbrenging die later ongeoorloofd wordt verklaard in de zin van artikel 12.
 TITEL I.  - Centrale autoriteiten.
 Art.    2 . 1. Iedere Verdragsluitende Staat wijst een centrale autoriteit aan die de in dit Verdrag bedoelde taken uitvoert.
2. Federale Staten en Staten waarin verschillende rechtsstelsels van kracht zijn, kunnen verschillende centrale autoriteiten aanwijzen, waarvan zij de bevoegdheden bepalen.
3. Iedere aanwijzing krachtens dit artikel moet ter kennis worden gebracht van de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
 Art.    3 . 1. De centrale autoriteiten van de Verdragsluitende Staten moeten onderling samenwerken en samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten van hun onderscheiden landen bevorderen. Zij moeten handelen met de nodige voortvarendheid.
2. Ten einde de uitvoering van dit Verdrag te vergemakkelijken, zullen de centrale autoriteiten van de Verdragsluitende Staten :
a) er voor zorgen dat verzoeken om inlichtingen die afkomstig zijn van de bevoegde autoriteiten en die betrekking hebben op juridische of feitelijke gegevens betreffende lopende procedures, worden doorgegeven;
b) elkaar, op verzoek, inlichtingen verschaffen betreffende hun recht inzake het gezag over kinderen en de ontwikkeling van dat recht;
c) elkaar op de hoogte houden van de moeilijkheden die zich zouden kunnen voordoen bij de toepassing van het Verdrag en, voor zover mogelijk, trachten de belemmeringen voor de toepassing ervan weg te nemen.
 Art.    4 . 1. Eenieder die in een Verdragsluitende Staat een beslissing heeft verkregen betreffende het gezag over een kind en die wenst dat die beslissing in een andere Verdragsluitende Staat wordt erkend of ten uitvoer gelegd, kan een daartoe strekkend verzoek richten tot de centrale autoriteit van een Verdragsluitende Staat.
2. Het verzoek moet zijn vergezeld van de in artikel 13 genoemde documenten.
3. De centrale autoriteit waartoe het verzoek wordt gericht zendt, indien het een andere centrale autoriteit is dan die van de aangezochte Staat, de documenten rechtstreeks en onverwijld aan de centrale autoriteit van de aangezochte Staat.
4. De centrale autoriteit waartoe het verzoek wordt gericht, kan haar tussenkomst weigeren wanneer duidelijk is dat aan de door dit Verdrag gestelde voorwaarden niet is voldaan.
5. De centrale autoriteit waartoe het verzoek wordt gericht, deelt de verzoeker onverwijld mede welk gevolg aan zijn verzoek is gegeven.
 Art.    5 . 1. De centrale autoriteit van de aangezochte Staat treft zo spoedig mogelijk alle maatregelen die zij geschikt acht of zorgt dat deze zo spoedig mogelijk worden getroffen, eventueel door het instellen van een procedure voor de bevoegde autoriteiten van die Staat, ten einde :
a) vast te stellen waar het kind zich bevindt;
b) te voorkomen, met name door middel van de noodzakelijke voorlopige maatregelen dat de belangen van het kind of van de verzoeker worden geschaad;
c) de erkenning of de tenuitvoerlegging van de beslissing te verzekeren;
d) te verzekeren dat het kind aan de verzoeker wordt teruggegeven wanneer de tenuitvoerlegging van de beslissing is toegestaan;
e) de verzoekende autoriteit mede te delen welke maatregelen zijn genomen en welke de gevolgen daarvan zijn.
2. Wanneer de centrale autoriteit van de aangezochte Staat redenen heeft aan te nemen dat het kind zich bevindt op het grondgebied van een andere Verdragsluitende Staat, zendt zij de documenten rechtstreeks en onverwijld aan de centrale autoriteit van die Staat.
3. Iedere Verdragsluitende Staat verbindt zich van de verzoeker geen betaling te eisen voor maatregelen die ingevolge het eerste lid van dit artikel door de centrale autoriteit van die Staat ten behoeve van de verzoeker zijn genomen; onder deze bepaling vallen ook de proceskosten en, indien deze zijn gemaakt, de kosten veroorzaakt door bijstand van een advokaat, maar niet de kosten van teruggeleiding.
4. Indien de erkenning of de tenuitvoerlegging wordt geweigerd en indien de centrale autoriteit van de aangezochte Staat meent gevolg te moeten geven aan een verzoek van de verzoeker om in die Staat een rechtsvordering ten principale aanhangig te maken, stelt deze autoriteit alles in het werk om ervoor te zorgen dat de verzoeker in die procedure wordt vertegenwoordigd onder voorwaarden die niet minder gunstig zijn dan die welke gelden voor iemand die woont in en onderdaan is van deze Staat en kan zij daartoe met name een procedure aanhangig maken voor de bevoegde autoriteiten van die Staat.
 Art.    6 . 1. Behoudens bijzondere regelingen tussen de betrokken centrale autoriteiten en behoudens het derde lid van dit artikel :
a) worden mededelingen aan de centrale autoriteit van de aangezochte Staat gesteld in de officiële taal of in een van de officiële talen van deze Staat dan wel gaan zijn vergezeld van een vertaling in die taal;
b) moet de centrale autoriteit van de aangezochte Staat toch mededelingen aanvaarden die zijn gesteld in de Franse of de Engelse taal dan wel zijn vergezeld van een vertaling in een van deze talen.
2. De mededelingen, afkomstig van de centrale autoriteit van de aangezochte Staat, met inbegrip van de resultaten van uitgevoerde onderzoeken, kunnen worden gesteld in de officiële taal of in een van de officiële talen van deze Staat dan wel in het Frans of het Engels.
3. Iedere Verdragsluitende Staat kan het bepaalde in het eerste lid, b, van dit artikel, geheel of gedeeltelijk van toepassing uitsluiten. Wanneer een Verdragsluitende Staat dit voorbehoud heeft gemaakt, kan iedere andere Verdragsluitende Staat dit eveneens toepassen ten aanzien van die Staat.
 TITEL II.  - Erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen en herstel van het gezag over kinderen.
 Art.    7 . De in een Verdragsluitende Staat gegeven beslissingen inzake het gezag worden erkend en zijn, wanneer zij uitvoerbaar zijn in de Staat waar zij zijn gegeven, vatbaar voor tenuitvoerlegging in iedere andere Verdragsluitende Staat.
 Art.    8 . 1. Bij ongeoorloofde overbrenging dient de centrale autoriteit van de aangezochte Staat ervoor te zorgen dat onmiddellijk maatregelen worden genomen tot teruggave van het kind :
a) wanneer, ten tijde van het aanhangig maken van het geding in de Staat waar de beslissing werd gegeven dan wel op het tijdstip van de ongeoorloofde overbrenging, indien deze eerder plaatsvond, het kind alsmede zijn ouders alleen van deze Staat de nationaliteit hadden en het kind zijn gewone verblijfplaats op het grondgebied van die Staat had, en
b) wanneer binnen zes maanden na de ongeoorloofde overbrenging een verzoek om teruggave is ingediend bij een centrale autoriteit.
2. Indien, overeenkomstig het recht van de aangezochte Staat, niet kan worden voldaan aan de voorschriften van het eerste lid van dit artikel zonder tussenkomst van een rechterlijke autoriteit, is geen enkele van de in dit Verdrag voorziene weigeringsgronden in de procedure voor de rechter van toepassing.
3. Indien tussen de persoon die het gezag over het kind heeft en een andere persoon een door een bevoegde autoriteit goedgekeurde regeling is tot stand gekomen, waarbij aan laatstbedoelde persoon een bezoekrecht is verleend, en indien het kind dat is meegenomen naar het buitenland na het verstrijken van de overeengekomen periode niet is teruggegeven aan de persoon die het gezag daarover heeft, wordt overgegaan tot herstel in de uitoefening van dit recht overeenkomstig het eerste lid, b, en het tweede lid van dit artikel. Hetzelfde geldt in geval van een beslissing van de bevoegde autoriteit, waarbij dit recht wordt toegekend aan een persoon die niet het gezag over het kind heeft.
 Art.    9 . 1. In andere gevallen van ongeoorloofde overbrenging dan die bedoeld in artikel 8, en indien binnen zes maanden na de overbrenging een verzoek is ingediend bij een centrale autoriteit, kunnen de erkenning en de tenuitvoerlegging slechts worden geweigerd :
a) indien, bij een beslissing die was gegeven in afwezigheid van de verweerder of van zijn wettige vertegenwoordiger, het inleidend gedingstuk of een daarmee gelijkstaand stuk niet op regelmatige wijze en tijdig was betekend of ter kennis gebracht aan de verweerder, opdat deze zijn verweer kon voorbereiden; dit ontbreken van een betekening of een kennisgeving kan evenwel geen grond vormen voor weigering van de erkenning of van de tenuitvoerlegging wanneer de betekening of de kennisgeving niet heeft plaatsgevonden omdat de verweerder zijn verblijfplaats verborgen heeft gehouden voor de persoon die het geding aanhangig had gemaakt in de Staat waar de beslissing was gegeven;
b) indien, bij een beslissing die was gegeven in afwezigheid van de verweerder of van zijn wettige vertegenwoordiger, de bevoegdheid van de autoriteit die de beslissing heeft gegeven, niet was gebaseerd :
(i) op de gewone verblijfplaats van de verweerder, of
(ii) op de laatste gemeenschappelijke gewone verblijfplaats van de ouders van het kind voor zover een van hen aldaar nog steeds zijn gewone verblijfplaats heeft, of
(iii) op de gewone verblijfplaats van het kind;
c) indien de beslissing onverenigbaar is met een beslissing inzake het gezag die in de aangezochte Staat uitvoerbaar is geworden vóór de overbrenging van het kind, tenzij het kind, gedurende een jaar voorafgaand aan zijn overbrenging, zijn gewone verblijfplaats heeft gehad op het grondgebied van de verzoekende Staat.
2. Indien geen verzoek is ingediend bij een centrale autoriteit, is het bepaalde in het eerste lid van dit artikel eveneens van toepassing wanneer om de erkenning en de tenuitvoerlegging wordt verzocht binnen zes maanden na de ongeoorloofde overbrenging.
3. In geen enkel geval mag een onderzoek worden ingesteld naar de juistheid van de buitenlandse beslissing.
 Art.    10 . 1. In de andere gevallen dan die van de artikelen 8 en 9 kunnen de erkenning en de tenuitvoerlegging niet alleen op de gronden van artikel 9, maar bovendien op een van de volgende gronden worden geweigerd :
a) indien wordt vastgesteld dat de gevolgen van de beslissing kennelijk onverenigbaar zijn met de grondbeginselen van het familie- en kinderrecht van de aangezochte Staat;
b) indien wordt vastgesteld dat door een verandering van omstandigheden - waaronder het verstrijken van de tijd, doch niet de enkele verandering van de verblijfplaats van het kind na een ongeoorloofde overbrenging zijn begrepen - de gevolgen van de in het buitenland gegeven beslissing kennelijk niet meer in overeenstemming zijn met het belang van het kind;
c) indien, op het moment van het aanhangig maken van het geding in de Staat waar de beslissingen werden gegeven :
(i) het kind de nationaliteit van de aangezochte Staat had of zijn gewone verblijfplaats in die Staat had terwijl een zodanige band met de Staat waar de beslissing werd gegeven, niet aanwezig was,
(ii) het kind zowel de nationaliteit van de Staat waar de beslissing werd gegeven, als die van de aangezochte Staat had en zijn gewone verblijfplaats in de aangezochte Staat had;
d) indien de beslissing onverenigbaar is met een beslissing hetzij gegeven in de aangezochte Staat, hetzij gegeven in een derde Staat en uitvoerbaar in de aangezochte Staat, na een procedure die aanhangig was gemaakt voordat het verzoek om erkenning of tenuitvoerlegging werd gedaan, en indien de weigering in het belang van het kind is.
2. In dezelfde gevallen kunnen de erkenningsprocedure alsmede de tenuitvoerleggingsprocedure op een van de volgende gronden worden geschorst :
a) indien een gewoon rechtsmiddel tegen de in het buitenland gegeven beslissing is ingesteld;
b) indien een procedure betreffende het gezag over het kind, aangevangen vóór de instelling van de procedure in de Staat waar de beslissing werd gegeven, in de aangezochte Staat aanhangig is;
c) indien een andere beslissing betreffende het gezag over het kind het onderwerp vormt van een tenuitvoerleggingsprocedure of van enige andere procedure inzake de erkenning van die beslissing.
 Art.    11 . 1. Beslissingen inzake het bezoekrecht en bepalingen uit beslissingen inzake het gezag die betrekking hebben op het bezoekrecht, worden erkend en ten uitvoer gelegd onder dezelfde voorwaarden als de overige beslissingen inzake het gezag.
2. De bevoegde autoriteit van de aangezochte Staat kan evenwel nadere regels vaststellen voor de verwezenlijking en de uitoefening van het bezoekrecht, met name rekening houdend met verplichtingen die de partijen daaromtrent op zich hebben genomen.
3. Wanneer geen beslissing inzake het bezoekrecht is gegeven of wanneer de erkenning of de tenuitvoerlegging van de beslissing inzake het gezag is geweigerd, kan de centrale autoriteit van de aangezochte Staat haar bevoegde autoriteiten verzoeken een beslissing inzake het bezoekrecht te geven, indien de persoon die op dit recht aanspraak maakt, hierom verzoekt.
 Art.    12 . Indien op het tijdstip waarop het kind een internationale grens wordt overgebracht, geen uitvoerbare beslissing inzake het gezag over het kind gegeven in een andere Verdragsluitende Staat voorhanden is, zijn de bepalingen van dit Verdrag van toepassing op iedere latere beslissing inzake het gezag over dat kind waarbij de overbrenging ongeoorloofd wordt verklaard en die op verzoek van een belanghebbende in een Verdragsluitende Staat is gegeven.
 TITEL III.  - Procedure.
 Art.    13 . 1. Het verzoek om erkenning of tenuitvoerlegging in een andere Verdragsluitende Staat van een beslissing inzake het gezag dient te worden vergezeld van :
a) een document waardoor de centrale autoriteit van de aangezochte Staat wordt gemachtigd op te treden namens de verzoeker of daartoe een andere vertegenwoordiger aan te wijzen;
b) een afschrift van de beslissing dat aan de noodzakelijke waarborgen van echtheid voldoet;
c) wanneer het een beslissing betreft die werd gegeven in afwezigheid van de verweerder of van zijn wettige vertegenwoordiger, ieder document waaruit blijkt dat het inleidend gedingstuk of een daarmede gelijkstaand stuk op regelmatige wijze is betekend of ter kennis gebracht aan de verweerder;
d) eventueel ieder document waaruit blijkt dat volgens het recht van de Staat waar de beslissing werd gegeven, de beslissing uitvoerbaar is;
e) indien mogelijk een vermelding van de plaats waar het kind zich in de aangezochte Staat zou kunnen bevinden;
f) voorstellen inzake de mogelijkheden voor herstel van het gezag over het kind.
2. Bovengenoemde documenten moeten, indien nodig, zijn vergezeld van een vertaling die aan het bepaalde in artikel 6 voldoet.
 Art.    14 . Iedere verdragsluitende Staat past, bij erkenning en tenuitvoerlegging van een beslissing inzake het gezag een eenvoudige en snelle procedure toe en zorgt er, met het oog daarop, voor dat het verzoek tot tenuitvoerlegging kan worden ingediend door middel van een eenvoudig verzoekschrift.
 Art.    15 . 1. Alvorens te beslissen over de toepassing van het eerste lid, b, van artikel 10 :
a) dient de autoriteit van de aangezochte Staat kennis te nemen van het standpunt van het kind, tenzij dit praktisch onmogelijk is met name in verband met de leeftijd en het verstandelijke inzicht van het kind;
b) kan de autoriteit van de aangezochte Staat verzoeken dat passend onderzoek wordt verricht.
2. De kosten van de in een verdragsluitende Staat verrichte onderzoeken komen ten laste van de Staat waar de onderzoeken zijn verricht.
3. De verzoeken om een onderzoek alsmede de resultaten ervan kunnen door tussenkomst van de centrale autoriteiten worden gezonden aan de betreffende autoriteit.
 Art.    16 . Voor de toepassing van dit verdrag kan geen enkele legalisatie of soortgelijke formaliteit worden geëist.
 TITEL IV.  - Voorbehouden.
 Art.    17 . 1. Iedere verdragsluitende Staat kan het voorbehoud maken volgens hetwelk, in de gevallen bedoeld in de artikelen 8 en/of 9, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag, kunnen worden geweigerd op die van de in artikel 10 bedoelde gronden, welke zijn aangegeven in het voorbehoud.
2. De erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen, gegeven in een verdragsluitende Staat die in het eerste lid van dit artikel bedoelde voorbehoud heeft gemaakt, kunnen in iedere andere verdragsluitende Staat worden geweigerd op een van de in dat voorbehoud aangegeven aanvullende gronden.
 Art.    18 . Iedere verdragsluitende Staat kan het voorbehoud maken volgens hetwelk deze Staat niet is gebonden door het bepaalde in artikel 12. De bepalingen van dit verdrag zijn niet van toepassing op de beslissingen, bedoeld in artikel 12, die zijn gegeven in een verdragsluitende Staat die dit voorbehoud heeft gemaakt.
 TITEL V.  - Andere akten.
 Art.    19 . Dit verdrag sluit niet de mogelijkheid uit dat voor het verkrijgen van de erkenning of de tenuitvoerlegging van een beslissing een beroep wordt gedaan op een andere internationale akte tussen de Staat waar de beslissing werd gegeven en de aangezochte Staat, dan wel op een wettelijke regeling van de aangezochte Staat die niet op een internationale overeenkomst berust.
 Art.    20 . 1. Dit verdrag maakt geen inbreuk op de verplichtingen die een verdragsluitende Staat, ten aanzien van een Staat die niet partij is bij dit verdrag, kan hebben ingevolge een internationale regeling die betrekking heeft op aangelegenheden die door dit verdrag worden beheerst.
2. Indien twee of meer verdragsluitende Staten een eenvormige wetgeving op het gebied van het gezag over kinderen of een bijzonder regime betreffende erkenning of tenuitvoerlegging van de beslissingen op dit gebied hebben opgesteld of in de toekomst zullen opstellen, hebben zij het recht onderling deze wetgeving of dit regime toe te passen in de plaats van dit verdrag of van een gedeelte van dit verdrag. Om van deze bepaling gebruik te kunnen maken, dienen deze Staten hun besluit ter kennis te brengen van de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa. Iedere wijziging of intrekking van dit besluit dient eveneens ter kennis te worden gebracht.
 TITEL VI.  - Slotbepalingen.
 Art.    21 . Dit verdrag staat open voor ondertekening door de Lid-Staten van de Raad van Europa. Het dient te worden bekrachtigd, aanvaard of goedgekeurd. De akten van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring worden nedergelegd bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
 Art.    22 . 1. Dit verdrag treedt in werking op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum waarop drie Lid-Staten van de Raad van Europa hebben verklaard zich gebonden te achten door het verdrag overeenkomstig het bepaalde in artikel 21.
2. Ten aanzien van iedere Lid-Staat die later verklaart zich gebonden te achten door het verdrag, treedt het verdrag in werking op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van nederlegging van de akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring.
 Art.    23 . 1. Na de inwerkingtreding van dit verdrag kan het Comité van Ministers van de Raad van Europa iedere Staat die geen lid is van de Raad, uitnodigen toe te treden tot dit verdrag, en wel door middel van een besluit, genomen met de meerderheid, bedoeld in artikel 20, d, van het statuut, en met eenparigheid van stemmen van de vertegenwoordigers van de verdragsluitende Staten die zijn gerechtigd zitting te hebben in het Comité.
2. Ten aanzien van iedere toetredende Staat, treedt het verdrag in werking op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van nederlegging van de akte van toetreding bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
 Art.    24 . 1. Iedere Staat kan bij de ondertekening of bij de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding het grondgebied of de grondgebieden aanwijzen waarop dit verdrag van toepassing is.
2. Iedere Staat kan op elk later tijdstip, door middel van een aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa gerichte verklaring, de toepassing van dit verdrag uitbreiden tot ieder ander in de verklaring aangewezen grondgebied. Ten aanzien van dit grondgebied treedt het verdrag in werking op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van ontvangst van de verklaring door de Secretaris-Generaal.
3. Iedere krachtens beide vorige leden gedane verklaring kan, wat ieder in deze verklaring aangewezen grondgebied betreft, worden ingetrokken door een aan de Secretaris-Generaal gerichte kennisgeving. De intrekking wordt van kracht op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    25 . 1. Een staat die een of meer territoriale eenheden bevat waarin verschillende rechtssystemen van toepassing zijn op het gebied van het gezag over kinderen en de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag, kan bij de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding, verklaren dat dit verdrag van toepassing zal zijn op al deze territoriale eenheden of op een of meer ervan.
2. Deze Staat kan op elk tijdstip, door middel van een aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa gerichte verklaring, de toepassing van dit verdrag uitbreiden tot iedere andere in de verklaring aangewezen territoriale eenheid. Ten aanzien van deze territoriale eenheid treedt het Verdrag in werking op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van ontvangst van de verklaring door de Secretaris-Generaal.
3. Iedere krachtens beide vorige leden gedane verklaring kan, wat iedere in deze verklaring aangewezen territoriale eenheid betreft, worden ingetrokken door een aan de Secretaris-Generaal gerichte kennisgeving. De intrekking wordt van kracht op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    26 . 1. Ten aanzien van een Staat die, wat het gezag over kinderen betreft, twee of meer rechtsstelsels heeft waarvan de toepasselijkheid territoriaal is bepaald :
a) dient de verwijzing naar het recht van de gewone verblijfplaats of van de nationaliteit van een persoon te worden opgevat als een verwijzing naar het rechtsstelsel aangewezen door de in die Staat van kracht zijnde voorschriften, of indien deze voorschriften ontbreken, naar het rechtsstelsel waarmede de betrokken persoon het nauwst is verbonden;
b) dient de verwijzing naar de Staat waar de beslissing werd gegeven of naar de aangezochte Staat, al naargelang van het geval, te worden opgevat als een verwijzing naar de territoriale eenheid waarin de beslissing werd gegeven of naar de territoriale eenheid waar om erkenning of tenuitvoerlegging van de beslissing of om het herstel van het gezag wordt verzocht.
2. Het eerste lid, a, van dit artikel is eveneens, mutatis mutandis, van toepassing op de Staten die, wat het gezag over kinderen betreft, twee of meer rechtsstelsels hebben die op verschillende groepen van personen toepasselijk zijn.
 Art.    27 . 1. Iedere Staat kan bij de ondertekening of bij de neerlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding, verklaren gebruik te maken van een of meer voorbehouden voorzien in het derde lid van artikel 6, in artikel 17 en in artikel 18 van dit verdrag. Geen enkel ander voorbehoud is toegestaan.
2. Iedere verdragsluitende Staat die een voorbehoud heeft gemaakt krachtens het vorige lid, kan dit voorbehoud geheel of gedeeltelijk intrekken door een kennisgeving te richten aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa. De intrekking wordt van kracht op de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    28 . De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa nodigt, aan het eind van het derde jaar na de datum van inwerkingtreding van dit verdrag en, op zijn eigen initiatief op ieder ander tijdstip na bedoelde datum, de vertegenwoordigers van de door de verdragsluitende Staten aangewezen centrale autoriteiten uit bijeen te komen teneinde de werking van het verdrag te bestuderen en te vergemakkelijken. Iedere Lid-Staat van de Raad van Europa die geen partij is bij het verdrag, kan zich doen vertegenwoordigen door een waarnemer. Van de werkzaamheden van elk van deze bijeenkomsten wordt een verslag opgesteld, dat ter informatie wordt gezonden aan het Comité van Ministers van de Raad van Europa.
 Art.    29 . 1. Iedere partij kan, te allen tijde, dit verdrag opzeggen door een kennisgeving te richten aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
2. De opzegging wordt van kracht op de eerste dag van de maand na het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    30 . De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa geeft de Lid-Staten van de Raad en alle Staten die tot het verdrag zijn toegetreden, kennis van :
a) iedere ondertekening;
b) de nederlegging van iedere akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding;
c) iedere datum van inwerkingtreding van dit verdrag overeenkomstig de artikelen 22, 23, 24 en 25 van het verdrag;
d) iedere andere handeling, kennisgeving of mededeling die betrekking heeft op dit verdrag.
 Bijlage.
 Art.  N. Lijst der gebonden Staten.

STATEN

 BEKRACHTIGING
(B)
INWERKING-

 ZIE CN-NUMMER

GOEDKEURING
 (G)
 TREDING
---------------------------------------------------------------------------
Belgie (1)

01.10.1985

(B)
 01.02.1986
Cyprus

13.06.1986

(B)
 01.10.1986
%%1980-05-20/32%%
Frankrijk (3)

 04.08.1982

(G)
 01.09.1983
Luxemburg (4)

 25.05.1983

(B)
 01.09.1983
Noorwegen

 17.01.1989

(B)
 01.05.1989
%%1980-05-20/34%%

%%1980-05-20/35%%
Oostenrijk

12.04.1985

(B)
 01.08.1985
Portugal (5)

18.03.1983

(B)
 01.09.1983
Spanje (2)

30.05.1984

(B)
 01.09.1984
Verenigd Koninkrijk
 21.04.1986

(B)
 01.09.1986
%%1980-05-20/32%%
Zweden

28.03.1989

(B)
 01.07.1989
%%1980-05-20/35%%
Zwitserland (6)

 27.09.1983

(B)
 01.01.1984
(1) Overeenkomstig de bepalingen van artikel 2 van het Verdrag wijst de Belgische Regering als centrale autoriteit die de functies aangegeven in dit Verdrag uitoefent aan het Ministerie van Justitie, Poelaertplein 4, B-1000 Brussel.
(2) Verklaring :
" Voor de toepassing van artikel 2.1 is de Spaanse centrale autoriteit die de functies aangegeven in dit Verdrag uitoefent, het Onder-Secretariaat van het Ministerie van Justitie, Dienst Strafzaken, Negociado 1, Madrid 8. "
Voorbehouden :
1. Overeenkomstig artikel 27, " maakt Spanje gebruik van de mogelijkheid geboden in artikel 6, derde lid, van het Verdrag en behoudt zich het recht voor het bepaalde in artikel 6, eerste lid, b, van toepassing uit te sluiten en mededelingen die zijn opgesteld in het Frans of het Engels, dan wel vergezeld gaan van een vertaling in één van deze talen, te weigeren. "
2. Overeenkomstig artikel 17.1 van het Verdrag, " behoudt Spanje zich het recht voor in de gevallen bedoeld in de artikelen 8 en 9 de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen te weigeren op de volgende gronden :
a) indien wordt vastgesteld dat de gevolgen van de beslissing kennelijk onverenigbaar zijn met de grondbeginselen van het familie- en kinderrecht in Spanje;
b) indien, op het ogenblik van het aanhangig maken van het geding in de Staat waar de beslissingen werden gegeven :
i) het kind de Spaanse nationaliteit had of zijn gewone verblijfplaats in Spanje had terwijl een zodanige band met de Staat waar de beslissing werd gegeven, niet aanwezig was,
ii) het kind zowel de nationaliteit van de Staat waar de beslissing werd gegeven als de Spaanse nationaliteit had, en zijn gewone verblijfplaats in Spanje had;
c) indien de beslissing onverenigbaar is met een beslissing, hetzij gegeven in Spanje, hetzij gegeven in een derde Staat, en uitvoerbaar in Spanje, na een procedure die aanhangig was gemaakt voordat het verzoek om erkenning of tenuitvoerlegging werd gedaan, en indien de weigering in het belang van het kind is;
In dezelfde gevallen kunnen de erkenningsprocedure alsmede de tenuitvoerleggingsprocedure op één van de volgende gronden worden geschorst :
a) indien een gewoon rechtsmiddel tegen de in het buitenland gegeven beslissing is ingesteld;
b) indien een procedure betreffende het gezag over het kind, aangevangen voor de instelling van de overeenkomstige procedure, in Spanje aanhangig is;
c) indien een andere beslissing betreffende het gezag over het kind het onderwerp vormt van een tenuitvoerleggingsprocedure of van enige andere procedure inzake de erkenning van die beslissing. "
3. Spanje maakt in overeenstemming met artikel 18 het voorbehoud volgens hetwelk het niet gebonden is door het bepaalde in artikel 12.
(3) Bij de goedkeuring van het Verdrag verklaart de Franse Regering :
dat overeenkomstig de bepalingen van artikel 2 het Ministerie van Justitie, Bureau de l'Entraide judiciaire internationale (Bureau voor internationale wederzijdse rechtshulp), 13, place Vendôme 75001 Parijs, als centrale autoriteit is aangewezen.
dat zij overeenkomstig de bepalingen van de artikelen 27 en 17 het voorbehoud maakt, volgens hetwelk, in de gevallen bedoeld in de artikelen 8 en 9, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag kunnen worden geweigerd op die van de in artikel 10 van het Verdrag bedoelde gronden.
(4) Luxemburg heeft als centrale autoriteit vermeld in artikel 2 van het Verdrag aangewezen de Procureur-Generaal (" Le Procureur Général d'Etat ").
(5) Aanwijzing van de centrale autoriteit : direccao-Geral dos Servicos Tutelares de Menores Praca do Comércio, 1100 Lisboa.
(6) Voorbehoud :
Overeenkomstig artikel 27, maakt Zwitserland gebruik van de in artikel 17 geboden mogelijkheid tot het maken van het voorbehoud, volgens het welk, in de gevallen bedoeld in de artikelen 8 en 9, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag kunnen worden geweigerd op grond van artikel 10, eerste lid, d, van het Verdrag.
Verklaring :
Bij toepassing van Titel I, artikel 1, van het Verdrag wijst Zwitserland het " Office Fédéral de la Justice ", (Ministerie van Justitie) aan als Centrale autoriteit.


type: legislation

jurisdiction: Belgium

text:
Artikel  M. In een verbaalnota gedagtekend op 18 december 1987 met uitwerking op 21 december 1987 heeft de Franse Regering verklaard het volgende voorbehoud in te trekken :
" Bij de goedkeuring van het Verdrag verklaart de Franse Regering :
dat zij overeenkomstig de bepalingen van de Artikelen 27 en 17 het voorbehoud maakt, volgens hetwelk, in de gevallen bedoeld in de Artikelen 8 en 9, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag kunnen worden geweigerd op die van de in Artikel 10 van het Verdrag bedoelde gronden. "


text:
Artikel  M. Neerlegging van de bekrachtigingsoorkonde van Noorwegen 17 januari 1989 (inwerkingtreding : 1 mei 1989).
Voorbehouden vervat in de akte van bekrachtiging. (Vertaling) - origineel : Engels.
1. Overeenkomstig artikel 17, eerste lid, maakt de Regering van Noorwegen het voorbehoud dat in de gevallen, bedoeld in de artikelen 8 en 9 de erkenning en de tenuitvoerlegging van de beslissingen inzake het gezag kunnen worden geweigerd op de in artikel 10 bedoelde gronden.
2. Overeenkomstig artikel 6, derde lid, behoudt Noorwegen zich het recht voor de mededelingen gesteld in de Franse taal of vergezeld van een vertaling in die taal, niet te aanvaarden.


text:
Artikel    M1 . Neerlegging van de bekrachtigingsoorkonde van het Verenigd Koninkrijk : 21 april 1986 (inwerkingtreding : 1 augustus 1986).
Voorbehoud en verklaringen van het Verenigd Koninkrijk (Vertaling) :
 Art.    1M1 . Voorbehoud, vervat in de bekrachtigingsoorkonde die op 21 april 1986 is nedergelegd.
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 17, eerste lid van het Verdrag behoudt het Verenigd Koninkrijk zich het recht voor, in de gevallen bedoeld in de artikelen 8 en/of 9, erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag te weigeren op de in artikel 10 bedoelde gronden.
 Art.    2M1 . Verklaring, vervat in de akte van bekrachtiging :
Het Verdrag wordt enkel bekrachtigd ten aanzien van Groot-Brittannië en Noord-Ierland.
 Art.    3M1 . Verklaringen, vervat in een brief van 18 april 1986 van de Permanente Vertegenwoordiging van het Verenigd Koninkrijk bij de Raad van Europa, die bij de nederlegging van de bekrachtigingsoorkonde aan de Secretaris-Generaal werd overhandigd :
(a) Ten einde elke twijfel uit te sluiten zal het Verenigd Koninkrijk artikel 20, eerste lid van dit Verdrag, uitleggen als zijnde onder andere van toepassing op alle verplichtingen die het Verenigd Koninkrijk ten aanzien van een Staat die geen partij is bij dit Verdrag kan hebben ingevolge het Verdrag betreffende de burgerrechtelijke aspecten van internationale ontvoering van kinderen, gesloten te 's-Gravenhage op 25 oktober 1980.
(b) Overeenkomstig artikel 2 van het Verdrag wijst het Verenigd Koninkrijk als centrale autoriteiten aan :
(i) voor Engeland en Wales : the Lord Chancellor, the Lord Chancellor's Department, House of Lords, London SW1A OPW;
(ii) voor Schotland : the Secretary of State for Scotland, the Scottish Courts Administration 26/27 Royal Terrace, Edinburgh, EH7 5AH;
(iii) voor Noord-Ierland : the Lord Chancellor, Northern Ireland Court Service, Windsor House, 9/15 Bedford Street, Belfast, BT2 7LT.
(c) Overeenkomstig artikel 24 van het Verdrag, zal het Verenigd Koninkrijk de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa te zijner tijd door een kennisgeving mededelen tot welke andere grondgebieden de toepassing van het Verdrag dient te worden uitgebreid.
 Art.  M2. Neerlegging van de bekrachtigingsoorkonde van Cyprus : 13 juni 1986 (inwerkingtreding : 1 oktober 1986).
De bekrachtigingsoorkonde bevat de volgende verklaring :
" Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2 van het Verdrag wijst de regering van de Republiek Cyprus de Minister van Justitie, Ministerie van Justitie, Nicosia, aan als centrale autoriteit. "


text:
Artikel    M1 . Neerlegging van de bekrachtigingsoorkonde van Zweden : 28 maart 1989 (inwerkingtreding : 1 juli 1989).
Voorbehoud en verklaringen :
Oorspronkelijke taal : Engels.
Overeenkomstig het bepaalde in de artikelen 17 en 27 maakt Zweden het voorbehoud dat in de gevallen, bedoeld in de artikelen 8 en 9 de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag, kunnen worden geweigerd op de in artikel 10 bedoelde gronden.
Overeenkomstig het bepaalde in lid 2 van artikel 20 verklaart Zweden dat de overeenkomsten tussen de Noordse landen in verband met de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen in de plaats van dit Verdrag zullen worden toegepast tussen de Noordse landen.
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 2, wordt het Ministerie van Buitenlandse Zaken aangewezen als centrale autoriteit.
 Art.  M2. Neerlegging van de bekrachtigingsoorkonde van Noorwegen : 17 januari 1989 (inwerkingtreding : 1 mei 1989).
Verklaringen :
Oorspronkelijke taal : Engels.
Het Europees Verdrag betreffende de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen en betreffende het herstel van het gezag over kinderen werd door Noorwegen ondertekend op 17 januari 1989. Ik heb de eer U mede te delen dat het Koninklijk Ministerie van Justitie en Politie, afdeling burgerlijke zaken, is aangewezen als centrale autoriteit voor dit Verdrag.
Tevens werd mij opgedragen U mede te delen dat overeenkomstig het bepaalde in het tweede lid van artikel 20, Noorwegen verklaart dat de overeenkomsten tussen de Noordse landen in verband met de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen in de plaats van dit Verdrag zullen worden toegepast tussen de Noordse landen.


text:
Artikel    1 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Toepassingsgebied.
1. Dit Protocol heeft betrekking op het gebruik te land van de mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen die hieronder worden omschreven, met inbegrip van mijnen gelegd ter belemmering van de toegang tot stranden, overgangen van waterwegen of rivieren, maar is niet van toepassing op het gebruik van tegen schepen gerichte mijnen op zee of in de binnenwateren.
2. Dit Protocol is behalve in de situaties bedoeld in artikel 1 van het Verdrag, van toepassing in de situaties bedoeld in de artikel 3 van alle vier de Verdragen van Genève van 12 augustus 1949. Dit Protocol is niet van toepassing in situaties van binnenlandse ongeregeldheden en spanningen, zoals rellen, op zichzelf staande en sporadische gewelddadigheden en andere soortgelijke daden die geen gewapende conflicten zijn.
3. In geval van gewapende conflicten die geen internationaal karakter hebben en die zich voordoen op het grondgebied van een van de Hoge Verdragsluitende Partijen, is elke partij bij het conflict gehouden het bepaalde inzake de verboden en de beperkingen van dit Protocol toe te passen.
4. Op geen enkele bepaling van dit Protocol kan een beroep worden gedaan voor het maken van inbreuk op de soevereiniteit van een staat of de verantwoordelijkheid van de regering om met alle wettelijke middelen de openbare orde in de staat te handhaven of te herstellen of de nationale eenheid en de territoriale integriteit van de staat te verdedigen.
5. Op geen enkele bepaling van dit Protocol kan een beroep worden gedaan ter rechtvaardiging van directe of indirecte interventie, om welke reden dan ook, in het gewapend conflict of in de binnenlandse of buitenlandse aangelegenheden van de Hoge Verdragsluitende Partij op het grondgebied waarvan dit conflict zich voordoet.
6. Door de toepassing van de bepalingen van dit Protocol op partijen bij een conflict die geen Hoge Verdragsluitende Partijen zijn en die dit Protocol hebben aanvaard, wordt noch impliciet, noch expliciet hun juridische status of die van een betwist grondgebied gewijzigd.
 Art.    2 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Begripsomschrijvingen.
Voor de toepassing van dit Protocol wordt verstaan onder :
1. "Mijn" : een stuk munitie geplaatst onder, op of vlak boven de grond of ander oppervlak en ontworpen om te exploderen door de aanwezigheid of nabijheid van of het contact met een persoon of voertuig.
2. "Op afstand gelegde mijn" : een mijn die niet rechtstreeks wordt geplaatst, maar wordt overgebracht door artillerie, projectielen, raketten, mortieren of soortgelijke middelen, of afgeworpen vanuit een vliegtuig. Mijnen die vanaf een systeem te land op minder dan 500 meter worden overgebracht, worden niet geacht "op afstand gelegd" te zijn, mits zij worden gebruikt in overeenstemming met artikel 5 en de andere desbetreffende artikelen van dit Protocol.
3. "Anti-persoonsmijn" : een mijn die hoofdzakelijk is ontworpen om te exploderen door de aanwezigheid of de nabijheid van ofwel het contact met een persoon en die ertoe is bestemd een of meer personen buiten gevecht te stellen, letsel toe te brengen of te doden.
4. "Valstrikmijn" : een mechanisme of stof ontworpen, geconstrueerd of aangepast om te doden of letsel toe te brengen en dat onverwacht werkt wanneer een persoon een ogenschijnlijk onschuldig voorwerp aanraakt of nadert, of een ogenschijnlijk veilige handeling verricht.
5. "Andere mechanismen" : met de hand geplaatste munitie en mechanismen, met inbegrip van geïmproviseerde explosieve mechanismen, ontworpen om te doden, letsel of schade toe te brengen, en die in werking worden gesteld met de hand, door bediening op afstand dan wel automatisch na het verstrijken van een bepaalde tijd.
6. "Militair doel" : voor zover het objecten betreft, ieder object dat naar zijn aard, ligging, bestemming of gebruik een daadwerkelijke bijdrage tot de krijgsverrichtingen levert en waarvan de gehele of gedeeltelijke vernietiging, verovering of onbruikbaarmaking onder de omstandigheden van dat moment een duidelijk militair voordeel oplevert.
7. "Burgerobjecten" : alle objecten die geen militaire doelen zijn zoals omschreven onder punt 6 van dit artikel.
8. "Mijnenveld" : een afgebakend gebied waarin mijnen zijn geplaatst en "bemijnd gebied" : een gebied dat gevaarlijk is ten gevolge van de aanwezigheid van mijnen. "Vals mijnenveld" : een gebied zonder mijnen dat een mijnenveld simuleert. De term "mijnenveld" heeft mede betrekking op valse mijnenvelden.
9. "Registratie" : een feitelijke, administratieve en technische handeling, verricht met het oogmerk, ten behoeve van opneming in de officiële registers, alle beschikbare informatie te verkrijgen waardoor de plaatsbepaling van mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen wordt vergemakkelijkt.
10. "Zelfvernietigingsmechanisme" : een automatisch werkend in de munitie opgenomen of daaraan bevestigd mechanisme dat zorgt voor de vernietiging van de munitie waarin het is opgenomen of waaraan het is bevestigd.
11. "Zelfneutraliseringsmechanisme" : een automatisch werkend in de munitie opgenomen mechanisme dat de munitie waarin het is opgenomen onbruikbaar maakt.
12. "Zelfdeactivering" : het automatisch buiten werking stellen van munitie door middel van onomkeerbare uitputting van een onderdeel, bijvoorbeeld een batterij, dat essentieel is voor het functioneren van de munitie.
13. "Afstandsbediening" : bediening op afstand.
14. "Anti-hanteermechanisme" : een mechanisme bestemd voor het beschermen van een mijn, dat onderdeel is van, verbonden met, bevestigd aan of geplaatst onder de mijn en dat in werking wordt gesteld wanneer een poging wordt gedaan de mijn te manipuleren.
15. "Overdracht" : naast de fysieke verplaatsing van mijnen naar of van het grondgebied van een staat, de overdracht van het eigendomsrecht en van de zeggenschap over de mijnen, maar niet de overdracht van een grondgebied waarop mijnen zijn geplaatst.
 Art.    3 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Algemene beperkingen op het gebruik van mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen
1. Dit artikel is van toepassing op :
a) mijnen;
b) valstrikmijnen; en
c) andere mechanismen.
2. Elke Hoge Verdragsluitende Partij of partij bij een conflict is, overeenkomstig de bepalingen van dit Protocol, verantwoordelijk voor alle mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen die door haar worden gebruikt en verbindt zich ertoe deze te ruimen, te verwijderen, te vernietigen of te onderhouden zoals is bepaald in artikel 10 van dit Protocol.
3. Het is onder alle omstandigheden verboden mijnen, valstrikmijnen of andere mechanismen te gebruiken die zijn ontworpen om overbodig letsel of onnodig leed te veroorzaken of die naar hun aard dergelijk letsel of leed kunnen veroorzaken.
4. Wapens waarop dit artikel van toepassing is, moeten strikt voldoen aan de eisen en beperkingen die in de Technische Bijlage per categorie worden gesteld.
5. Het is verboden mijnen, valstrikmijnen of andere mechanismen te gebruiken die zijn uitgerust met een mechanisme of toestel dat speciaal is ontworpen om de munitie te laten exploderen, zonder dat er contact is, onder invloed van het magnetisch veld of onder invloed van iets anders als gevolg van de aanwezigheid van een normaal verkrijgbare mijndetector, die gewoonlijk wordt gebruikt voor detectiewerkzaamheden.
6. Het is verboden een zelfdeactiverende mijn te gebruiken die is uitgerust met een anti-hanteermechanisme en die op een zodanige wijze is ontworpen dat het anti-hanteermechanisme kan blijven functioneren wanneer de mijn zelf niet meer kan functioneren.
7. Het is onder alle omstandigheden verboden wapens waarop dit artikel van toepassing is, offensief, defensief of bij wijze van represaille, te richten tegen de burgerbevolking als zodanig of tegen individuele burgers of burgerobjecten.
8. Het niet-onderscheidend gebruik van wapens waarop dit artikel van toepassing is, is verboden. Niet-onderscheidend gebruik is iedere plaatsing van deze wapens :
a) die niet is op, of gericht tegen, een militair doel. Bij twijfel over de vraag of een object dat gewoonlijk bestemd is voor civiele doeleinden, zoals een plaats voor godsdienstige verering, een huis of ander onderkomen of een school, wordt gebruikt om een effectieve bijdrage aan een militaire actie te leveren, wordt dit object geacht hiertoe niet te worden gebruikt;
b) waarbij een methode of wijze van leggen wordt gehanteerd die niet tegen een bepaald militair doel kan worden gericht; of
c) die, naar kan worden verwacht, zal leiden tot bijkomend verlies van mensenlevens onder de burgerbevolking, verwondingen van burgers, schade aan burgerobjecten of een combinatie daarvan, in een mate die buitensporig zou zijn in verhouding tot het verwachte tastbare rechtstreekse militaire voordeel.
9. Verscheidene duidelijk gescheiden militaire doelen die zijn gesitueerd in een stad, dorp of ander gebied waarin zich een vergelijkbare concentratie burgers of burgerobjecten bevindt, kunnen niet als één militair doel worden beschouwd.
10. Alle praktisch uitvoerbare voorzorgsmaatregelen dienen te worden genomen ter bescherming van burgers tegen de uitwerking van de wapens waarop dit artikel van toepassing is. Praktisch uitvoerbare voorzorgsmaatregelen zijn die voorzorgsmaatregelen die uitvoerbaar of praktisch mogelijk zijn, rekening houdend met alle omstandigheden van het moment, met inbegrip van humanitaire en militaire overwegingen. Deze omstandigheden zijn de volgende, waarbij echter geen sprake is van een limitatieve opsomming :
a) het korte- en lange-termijneffect van mijnen op de lokale burgerbevolking zolang het mijnenveld blijft bestaan;
b) mogelijke maatregelen om de burgers te beschermen (bijvoorbeeld afzetting, markering, waarschuwing en bewaking);
c) de beschikbaarheid en praktische uitvoerbaarheid van alternatieven; en
d) de militaire noodzakelijkheid op korte en lange termijn van een mijnenveld.
11. Er dient op effectieve wijze een waarschuwing te worden gegeven vóór elke plaatsing van mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen die de burgerbevolking zouden kunnen treffen, tenzij de omstandigheden dat niet toelaten.
 Art.    4 . <V 1996-05-03/31, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Beperkingen op het gebruik van anti-persoonsmijnen
Het is verboden anti-persoonsmijnen te gebruiken die niet op te sporen zijn in de zin van punt 2 van de Technische Bijlage.
 Art.    5 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Beperkingen op het gebruik van anti-persoonsmijnen anders dan op afstand gelegde mijnen
1. Dit artikel is van toepassing op anti-persoonsmijnen anders dan op afstand gelegde mijnen.
2. Het is verboden wapens te gebruiken waarop dit artikel van toepassing is en die niet voldoen aan de bepalingen inzake zelfvernietiging en zelfdeactivering in de Technische Bijlage, tenzij :
a) dergelijke wapens worden geplaatst in een gebied waarvan de omtrek wordt gemarkeerd en dat wordt bewaakt door militair personeel en wordt beschermd door een afzetting of andere middelen om burgers doeltreffend te verhinderen het gebied te betreden. De markering moet herkenbaar en duurzaam zijn en moet ten minste zichtbaar zijn voor een persoon die zich in de onmiddellijke nabijheid van dit gebied bevindt; en
b) dergelijke wapens worden geruimd voordat het gebied wordt verlaten, tenzij het gebied wordt overgedragen aan de strijdkrachten van een andere staat, die de verantwoordelijkheid aanvaardt voor het onderhoud van de in dit artikel vereiste beschermingsmiddelen en, vervolgens, de ruiming van deze wapens.
3. Een partij bij een conflict wordt slechts ontheven van de verplichting te voldoen aan het bepaalde in het tweede lid, onder a) en b) van dit artikel indien zij daartoe wordt verhinderd omdat zij is gedwongen de zeggenschap over het gebied op te geven als gevolg van een vijandelijke militaire actie, of indien zij hiertoe niet in staat is vanwege een rechtstreekse vijandelijke militaire actie. Indien die partij weer de zeggenschap over dit gebied heeft, is zij opnieuw verplicht aan het bepaalde in het tweede lid onder a) en b) van dit artikel te voldoen.
4. Indien de strijdkrachten van een partij bij een conflict de zeggenschap krijgen over een gebied waarin wapens waarop dit artikel van toepassing is zijn geplaatst, dienen zij, totdat deze wapens zijn geruimd, zo veel mogelijk, de in dit artikel vereiste beschermingsmiddelen te onderhouden en, indien nodig, aan te brengen.
5. Alle uitvoerbare maatregelen dienen te worden genomen ter voorkoming van onbevoegde verwijdering, beschadiging, vernieling of achterhouding van een mechanisme, systeem of materialen gebruikt om de omtrek van een gebied te markeren.
6. De wapens waarop dit artikel van toepassing is en die scherven wegslingeren in een horizontale boog van minder dan 90 graden en die op of boven de grond zijn geplaatst, mogen worden gebruikt zonder de maatregelen bedoeld in het tweede lid, onder a), van dit artikel, gedurende een periode van ten hoogste 72 uur, indien;
a) zij zich bevinden in de onmiddellijke nabijheid van de militaire eenheid die deze heeft geplaatst; en
b) het gebied wordt bewaakt door militair personeel om burgers doeltreffend te verhinderen het te betreden.
 Art.    6 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Beperkingen op het gebruik van op afstand gelegde mijnen
1. Het is verboden op afstand gelegde mijnen te gebruiken, tenzij zij zijn geregistreerd in overeenstemming met punt l, onder b), van de Technische Bijlage.
2. Het is verboden op afstand gelegde anti-persoonsmijnen te gebruiken die niet voldoen aan de bepalingen inzake zelfvernietiging en zelfdeactivering in de Technische Bijlage.
3. Het is verboden op afstand gelegde mijnen, anders dan anti-persoonsmijnen, te gebruiken, tenzij deze, voor zover mogelijk, zijn uitgerust met een doeltreffend zelfvernietigings- of zelfneutraliseringsmechanisme en een aanvullende inrichting hebben voor zelfdeactivering die zodanig is ontworpen dat de mijnen niet langer als zodanig functioneren wanneer de mijnen niet langer het militaire doel dienen waarvoor zij zijn geplaatst.
4. Er dient op doeltreffende wijze een waarschuwing te worden gegeven, voorafgaand aan het leggen of het afwerpen van op afstand gelegde mijnen die ook de burgerbevolking zouden kunnen treffen, tenzij de omstandigheden dit niet toelaten.
 Art.    7 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Verbod van het gebruik van valstrikmijnen en andere mechanismen
1. Onverminderd de bij gewapende conflicten toe te passen regels van het volkenrecht met betrekking tot bedrog en verraad, is het onder alle omstandigheden verboden valstrikmijnen en andere mechanismen te gebruiken die op enigerlei wijze zijn gehecht aan of verbonden met :
a) internationaal erkende beschermende kentekenen, tekens of seinen;
b) zieken, gewonden of doden;
c) begraafplaatsen, crematoria of graven;
d) medische voorzieningen, uitrusting, voorraden of vervoermiddelen;
e) kinderspeelgoed of andere draagbare voorwerpen of producten die speciaal zijn ontworpen voor de voeding, de gezondheid, de hygiëne, de kleding van of het onderwijs aan kinderen;
f) voedsel of dranken;
g) keukengerei of -apparaten behalve in militaire inrichtingen, op militaire terreinen of in militaire voorraaddepots;
h) voorwerpen die duidelijk van godsdienstige aard zijn;
i) historische monumenten, kunstwerken of plaatsen van godsdienstige verering die het culturele of geestelijke erfgoed van de volkeren vormen; of
j) levende of dode dieren.
2. Het is verboden valstrikmijnen of andere mechanismen te gebruiken in de vorm van kennelijk ongevaarlijke draagbare voorwerpen die speciaal zijn ontworpen en geproduceerd om explosief materiaal te bevatten.
3. Onverminderd het bepaalde in artikel 3, is het verboden wapens waarop dit artikel van toepassing is te gebruiken in een stad, dorp of ander gebied waarin zich een vergelijkbare concentratie van burgers bevindt, waar geen gevecht tussen landstrijdkrachten plaatsvindt of op korte termijn te verwachten lijkt, tenzij :
a) deze worden geplaatst op of in de onmiddellijke nabijheid van een militair doel; of
b) maatregelen worden genomen om de burgers tegen hun uitwerking te beschermen, bijvoorbeeld door het plaatsen van schildwachten, het doen uitgaan van waarschuwingen of het aanbrengen van afzettingen.
 Art.    8 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Overdracht.
1. Ter bevordering van de doelstellingen van dit Protocol, verplicht elke Hoge Verdragsluitende Partij zich ertoe :
a) geen mijnen over te dragen waarvan het gebruik bij dit Protocol is verboden;
b) geen mijnen over te dragen aan een ontvanger, niet zijnde een staat of een orgaan van een staat dat bevoegd is deze te ontvangen;
c) terughoudendheid te betrachten bij de overdracht van mijnen waarvan het gebruik bij dit Protocol is beperkt. In het bijzonder verbindt iedere Hoge Verdragsluitende Partij zich ertoe geen anti-persoonsmijnen over te dragen aan staten die niet door dit Protocol zijn gebonden, tenzij de ontvangende staat ermee instemt dit Protocol toe te passen; en
d) ervoor in te staan dat elke overdracht overeenkomstig dit artikel geschiedt met volledige inachtneming, door zowel de overdragende als de ontvangende staat, van de relevante bepalingen van dit Protocol en de toepasselijke normen van het internationale humanitaire recht.
2. Indien een Hoge Verdragsluitende Partij verklaart dat zij naleving van de specifieke bepalingen met betrekking tot het gebruik van bepaalde mijnen, zoals is geregeld in de Technische Bijlage, uitstelt, blijft het eerste lid, onder a), van dit artikel, echter op die mijnen van toepassing.
3. Alle Hoge Verdragsluitende Partijen onthouden zich, zolang dit Protocol nog niet in werking is getreden, van alle handelingen die in strijd zouden zijn met het eerste lid, onder a), van dit artikel.
 Art.    9 . <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Registratie en gebruik van informatie inzake mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen
1. Alle informatie inzake mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen wordt geregistreerd in overeenstemming met de bepalingen van de Technische Bijlage.
2. Al deze gegevens dienen te worden bewaard door de partijen bij een conflict die, onmiddellijk na de beindiging van de daadwerkelijke vijandelijkheden, alle nodige en passende maatregelen dienen te nemen, waaronder het gebruik van deze informatie, teneinde de burgers te beschermen tegen de uitwerking van mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen in de gebieden waarover zij zeggenschap hebben.
Tegelijkertijd verschaffen alle partijen bij een conflict aan de andere partij of partijen en aan de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties alle informatie betreffende mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen die zij hebben geplaatst in gebieden waarover zij geen zeggenschap meer hebben; wanneer echter, met inachtneming van wederkerigheid, de strijdkrachten van een partij bij een conflict zich op het grondgebied van de tegenpartij bevinden, kan elke partij nalaten dergelijke informatie te verschaffen aan de Secretaris-Generaal en de andere partij, voor zover veiligheidsbelangen dit eisen, totdat geen partij zich meer op het grondgebied van de andere partij bevindt. In het laatste geval dient de achtergehouden informatie te worden verspreid zodra de genoemde veiligheidsbelangen dit toelaten. De partijen bij het conflict dienen er, indien mogelijk, naar te streven, in onderlinge overeenstemming, regelingen te treffen voor het vrijgeven van deze informatie op zo kort mogelijke termijn en op een wijze die verenigbaar is met de veiligheidsbelangen van elke partij.
3. Dit artikel laat het bepaalde in de artikelen 10 en 12 van dit Protocol onverlet.
 Art.    10 . <Ingevoegd bij V 1996-05-03/51, art. 1;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Het ruimen van mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen en internationale samenwerking.
1. Onmiddellijk na de beëindiging van de daadwerkelijke vijandelijkheden dienen alle mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen te worden geruimd, verwijderd, vernietigd of onderhouden in overeenstemming met artikel 3 en artikel 5, tweede lid, van dit Protocol.
2. De Hoge Verdragsluitende Partijen en de partijen bij een conflict nemen deze verantwoordelijkheid op zich ten aanzien van mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen in de gebieden waarover zij zeggenschap hebben.
3. Wanneer een partij geen zeggenschap meer heeft over de gebieden waarin zij mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen heeft gelegd, verleent zij aan de partij die de zeggenschap heeft over dit gebied krachtens het tweede lid van dit artikel, voor zover laatstgenoemde partij dit toestaat, de technische en materiële bijstand die nodig is om deze verantwoordelijkheid te dragen.
4. Steeds wanneer dat nodig is, streven de partijen ernaar overeenstemming te bereiken, zowel onderling als, indien nodig, met andere staten en met internationale organisaties, inzake de verlening van technische en materiële bijstand, met inbegrip, indien de omstandigheden zich daartoe lenen, van gezamenlijk optreden, noodzakelijk om deze verantwoordelijkheden na te komen.
 Art.    11 . <Ingevoegd bij V 1996-05-03/51, art. 1;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Technologische samenwerking en bijstand.
1. Elke Hoge Verdragsluitende Partij verplicht zich ertoe een zo ruim mogelijke uitwisseling van uitrustingen, materieel en wetenschappelijke en technische informatie inzake de toepassing van dit Protocol en van mijnruimmiddelen te bevorderen en heeft het recht te participeren in een dergelijke uitwisseling. In het bijzonder leggen de Hoge Verdragsluitende Partijen geen onredelijke beperkingen op inzake het leveren van uitrustingen voor het ruimen van mijnen en daarmee verband houdende technologische informatie voor humanitaire doeleinden.
2. Elke Hoge Verdragsluitende Partij verbindt zich ertoe informatie te verstrekken ten behoeve van de databank inzake mijnruiming die in het kader van de Verenigde Naties is ingesteld, in het bijzonder informatie betreffende diverse mijnruimmiddelen en -technieken, alsmede lijsten van deskundigen, gespecialiseerde organisaties of nationale contactpunten inzake mijnruiming.
3. Elke Hoge Verdragsluitende Partij die daartoe in staat is, verleent bijstand ten behoeve van mijnruiming via organen van de Verenigde Naties, andere internationale organisaties of op bilaterale basis, of stort een financiële bijdrage in het Vrijwillig Mijnruimingsfonds van de Verenigde Naties (United Nations Voluntary Trust Fund for Assistance in Mine Clearance).
4. Verzoeken van de Hoge Verdragsluitende Partijen om bijstand, onderbouwd met relevante informatie, kunnen worden gericht tot de Verenigde Naties, tot andere daarvoor in aanmerking komende organisaties of tot andere staten. De verzoeken kunnen worden ingediend bij de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties, die deze doorzendt naar alle Hoge Verdragsluitende Partijen en naar de bevoegde internationale organisaties.
5. Wanneer verzoeken tot de Verenigde Naties worden gericht, kan de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties, binnen de hem ter beschikking staande mogelijkheden, de nodige maatregelen nemen om de situatie te beoordelen en, in samenwerking met de verzoekende Hoge Verdragsluitende Partij, bepalen welke bijstand ten behoeve van mijnruiming dient te worden verleend of op welke wijze uitvoering aan het Protocol dient te worden gegeven. De Secretaris-Generaal kan tevens verslag uitbrengen aan de Hoge Verdragsluitende Partijen over elk van deze beoordelingen en over de aard en de omvang van de verzochte bijstand.
6. Onverminderd hun constitutionele en andere wettelijke bepalingen verplichten de Hoge Verdragsluitende Partijen zich tot samenwerking en overdracht van technologie ter vergemakkelijking van de uitvoering van de in dit Protocol vermelde relevante verboden en beperkingen.
7. Elke Hoge Verdragsluitende Partij heeft het recht, desgewenst, te trachten technische bijstand te verkrijgen van een andere Hoge Verdragsluitende Partij en deze te ontvangen met betrekking tot specifieke relevante technologie, anders dan op het gebied van wapens, voor zover noodzakelijk en mogelijk, teneinde de periode van opschorting van de naleving van bepaalde bepalingen, zoals in de Technische Bijlage bepaald, te bekorten.
 Art.    12 . <Ingevoegd bij V 1996-05-03/51, art. 1;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Bescherming tegen de uitwerking van mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen.
1. Toepassing
a) Met uitzondering van de strijdkrachten of missies bedoeld in het tweede lid, onder a, punt i, van dit artikel, is dit artikel uitsluitend van toepassing op missies die taken verrichten in een gebied met toestemming van de Hoge Verdragsluitende Partij op wier grondgebied de taken worden verricht.
b) Door de toepassing van het bepaalde in dit artikel op partijen bij een conflict die geen Hoge Verdragsluitende Partijen zijn, wordt noch impliciet, noch expliciet hun juridische status of die van een betwist grondgebied gewijzigd.
c) Het bepaalde in dit artikel is van toepassing, onverminderd het geldende internationaal humanitaire recht, andere toepasselijke internationale instrumenten of besluiten van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties die een hoger beschermingsniveau bieden voor het personeel dat zijn taken verricht in overeenstemming met dit artikel.
2. Strijdkrachten en missies belast met vredeshandhaving en bepaalde andere strijdkrachten en missies
a) Dit lid is van toepassing op :
(i) elke macht of missie van de Verenigde Naties die in een gebied taken verricht in het kader van vredeshandhaving, waarneming of soortgelijke functies in overeenstemming met het Handvest van de Verenigde Naties; en
(ii) elke missie die is opgericht overeenkomstig hoofdstuk VIII van het Handvest van de Verenigde Naties en die taken verricht in een conflictgebied.
b) Elke Hoge Verdragsluitende Partij of partij bij een conflict zal, indien zij daarom wordt verzocht door het hoofd van een macht of missie waarop dit lid van toepassing is :
(i) voor zover zij daartoe in staat is, de noodzakelijke maatregelen nemen ter bescherming van de macht of missie tegen de uitwerking van mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen in elk gebied waarover zij zeggenschap heeft;
(ii) indien dit nodig is om dit personeel doeltreffend te beschermen en voor zover zij daartoe in staat is, alle mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen in dat gebied ruimen of onschadelijk maken; en
(iii) het hoofd van de macht of missie informeren over de locatie van alle bekende mijnenvelden, bemijnde gebieden, valstrikmijnen en andere mechanismen in het gebied waarin de macht of missie haar taken verricht en, voor zover mogelijk, het hoofd van de macht of missie alle informatie verstrekken waarover zij beschikt betreffende dergelijke mijnenvelden, bemijnde gebieden, mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen.
3. Humanitaire en onderzoeksmissies van de Verenigde Naties
a) Dit lid is van toepassing op humanitaire of onderzoeksmissies van de Verenigde Naties.
b) Elke Hoge Verdragsluitende Partij of partij bij een conflict zal, indien zij daarom wordt verzocht door het hoofd van een missie waarop dit lid van toepassing is :
(i) het personeel van de missie de in het tweede lid, onder b, punt i, van dit artikel bedoelde bescherming bieden; en
(ii) indien de missie voor de uitoefening van haar taken toegang moet hebben tot een plaats waarover de Partij zeggenschap heeft of deze plaats moet kunnen passeren en teneinde het personeel van de missie een veilige toegang tot of passage door deze plaats te kunnen bieden :
aa) tenzij heersende vijandelijkheden dit belemmeren, het hoofd van de missie informeren over een veilige route naar die plaats indien dergelijke informatie beschikbaar is; of
bb) indien de informatie inzake de vaststelling van een veilige route niet kan worden geleverd overeenkomstig het bepaalde onder aa), een doorgang maken in de mijnenvelden, voor zover dit noodzakelijk en mogelijk is.
4. Missies van het Internationaal Comité van het Rode Kruis
a) Dit lid is van toepassing op elke missie van het Internationaal Comité van het Rode Kruis die taken verricht met toestemming van de gaststaat of -staten als bedoeld in de Verdragen van Genève van 12 augustus 1949 en, voor zover toepasselijk, de Aanvullende Protocollen daarbij.
b) Elke Hoge Verdragsluitende Partij of partij bij een conflict zal, indien zij daarom wordt verzocht door het hoofd van de missie waarop dit lid van toepassing is :
(i) het personeel van de missie de in het tweede lid, onder b, punt i, van dit artikel bedoelde bescherming bieden; en
(ii) de in het derde lid, onder b, punt ii, van dit artikel, bedoelde maatregelen nemen.
5. Andere humanitaire missies en onderzoeksmissies
a) Voor zover de leden twee, drie en vier van dit artikel daarop niet van toepassing zijn, is dit lid van toepassing op de volgende missies, wanneer zij taken verrichten in een conflictgebied of wanneer zij bijstand verlenen aan de slachtoffers van een conflict :
(i) elke humanitaire missie van een nationale afdeling van het Rode Kruis of van de Rode Halve Maan of de internationale federatie van deze organisaties;
(ii) elke missie van een onpartijdige humanitaire organisatie, met inbegrip van elke onpartijdige humanitaire mijnruimingsmissie; en
(iii) elke missie van onderzoek die is opgericht overeenkomstig de bepalingen van de Verdragen van Genève van 12 augustus 1949 en, indien toepasselijk, de Aanvullende Protocollen daarbij.
b) Elke Hoge Verdragsluitende Partij of partij bij een conflict zal, indien zij daarom wordt verzocht door het hoofd van een missie waarop dit lid van toepassing is, en voor zover zij daartoe in staat is :
(i) het personeel van de missie de in het tweede lid, onder b, punt i, van dit artikel bedoelde bescherming bieden; en
(ii) de in het derde lid, onder b, punt ii, van dit artikel, bedoelde maatregelen nemen.
6. Vertrouwelijkheid
Alle ingevolge de bepalingen van dit artikel verstrekte vertrouwelijke informatie wordt door de ontvanger strikt vertrouwelijk behandeld en wordt niet prijsgegeven aan iemand die geen deel uitmaakt van of verbonden is met de betrokken macht of missie zonder de uitdrukkelijke toestemming van degene die de informatie heeft verstrekt.
7. Naleving van wetten en voorschriften
Voor de leden van de in dit artikel bedoelde strijdkrachten en missies geldt dat zij, onverminderd de voorrechten en immuniteiten die zij eventueel genieten of de eisen van hun taken :
a) de wetten en voorschriften van de gaststaat naleven; en
b) zich onthouden van elke actie of activiteit die onverenigbaar is met de onpartijdige en internationale aard van hun taken.
 Art.    13 . <Ingevoegd bij V 1996-05-03/51, art. 1;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Overleg van de Hoge Verdragsluitende Partijen.
1. De Hoge Verdragsluitende Partijen verplichten zich ertoe onderling overleg te plegen en samen te werken inzake alle kwesties betreffende de werking van dit Protocol. Hiertoe wordt jaarlijks een conferentie van de Hoge Verdragsluitende Partijen gehouden.
2. Deelneming aan de jaarlijkse conferenties geschiedt op basis van het door hen aangenomen reglement van orde.
3. De werkzaamheden van de conferentie houden onder andere in :
a) onderzoek naar het functioneren en de status van dit Protocol;
b) onderzoek van de aangelegenheden die zijn vermeld in de door de Hoge Verdragsluitende Partijen overeenkomstig het vierde lid van dit artikel uitgebrachte rapporten;
c) voorbereiding van toetsingsconferenties; en
d) onderzoek naar de ontwikkeling van technologieën om burgers te beschermen tegen de niet-onderscheidende werking van mijnen.
4. De Hoge Verdragsluitende Partijen leggen jaarlijkse rapporten voor aan de Depositaris, die deze vóór de conferentie doorzendt naar alle Hoge Verdragsluitende Partijen; deze rapporten hebben betrekking op de volgende zaken :
a) verspreiding van informatie inzake dit Protocol aan hun strijdkrachten en aan de burgerbevolking;
b) mijnruiming en rehabilitatieprogramma's;
c) maatregelen die zijn genomen om aan de technische eisen van dit Protocol te voldoen en alle andere relevante informatie hieromtrent;
d) wetgeving met betrekking tot dit Protocol;
e) maatregelen die zijn genomen inzake de internationale uitwisseling van technische informatie, inzake internationale samenwerking op mijnruimgebied en inzake technische samenwerking en bijstand; en
f) andere relevante aangelegenheden.
5. De kosten van de conferentie van de Hoge Verdragsluitende Partijen worden gedragen door de Hoge Verdragsluitende Partijen en door de Staten die geen partij zijn en die deelnemen aan de werkzaamheden van de conferentie, volgens de aan de omstandigheden aangepaste verdeelsleutel van de Verenigde Naties.
 Art.    14 . <Ingevoegd bij V 1996-05-03/51, art. 1;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Naleving van de bepalingen.
1. Elke Hoge Verdragsluitende Partij neemt alle passende maatregelen, waaronder wetgevende maatregelen, om schendingen van de bepalingen van dit Protocol door personen of op grondgebieden die onder haar rechtsmacht vallen of waarover zij feitelijk gezag uitoefent, te voorkomen en tegen te gaan.
2. De in het eerste lid van dit artikel bedoelde maatregelen omvatten de maatregelen die nodig zijn om ervoor te zorgen dat personen die in het kader van een gewapend conflict en in strijd met de bepalingen van dit Protocol burgers opzettelijk doden of ernstig leed toebrengen, worden onderworpen aan strafrechtelijke sancties en dat dezen worden berecht.
3. Elke Hoge Verdragsluitende Partij eist tevens dat haar strijdkrachten militaire instructies en handelingsvoorschriften opstellen en bekendmaken en dat de personeelsleden van de strijdkrachten een opleiding krijgen die past bij hun taken en verantwoordelijkheden teneinde te voldoen aan de bepalingen van dit Protocol.
4. De Hoge Verdragsluitende Partijen verplichten zich ertoe met elkaar overleg te plegen en bilateraal met elkaar samen te werken, door tussenkomst van de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties of volgens andere geschikte internationale procedures, om de problemen op te lossen die zich kunnen voordoen met betrekking tot de uitlegging en toepassing van de bepalingen van dit Protocol.
 BIJLAGE.
 Art.  N. <V 1996-05-03/51, art. 1, 002;   Inwerkingtreding :   10-09-1999> Technische Bijlage
1. Registratie
a) De registratie van de locatie van andere dan op afstand gelegde mijnen, van mijnenvelden, bemijnde gebieden, valstrikmijnen en andere mechanismen, geschiedt in overeenstemming met de volgende bepalingen :
(i) de locatie van de mijnenvelden, bemijnde gebieden en de gebieden waar valstrikmijnen en andere mechanismen zijn geplaatst, dient nauwkeurig te worden aangegeven, gerelateerd aan de coördinaten van ten minste twee referentiepunten en door middel van de geraamde omvang van het gebied waar deze wapens liggen met betrekking tot die referentiepunten;
(ii) kaarten, diagrammen of andere gegevens dienen zodanig te worden opgesteld dat zij de locatie van mijnenvelden, bemijnde gebieden, valstrikmijnen en andere mechanismen aangeven, gerelateerd aan de referentiepunten; deze gegevens dienen tevens hun omtrek en omvang aan te geven; en
(iii) ten behoeve van de opsporing en het ruimen van mijnen, valstrikmijnen en andere mechanismen dienen kaarten, diagrammen of andere gegevens volledige informatie te bevatten inzake type, nummer, plaatsingsmethode, type ontstekingsinrichting en levensduur, datum en tijdstip waarop zij zijn gelegd, anti-hanteermechanisme (indien aanwezig) en andere relevante informatie met betrekking tot alle aldus geplaatste wapens. Steeds wanneer dit mogelijk is, dient het document inzake een mijnenveld de exacte locatie van elke mijn aan te geven, behalve in mijnenvelden met een rijenpatroon, in welk geval de locatie van de rijen voldoende is. De exacte locatie en het werkingsmechanisme van elke gelegde valstrikmijn dienen afzonderlijk te worden geregistreerd.
b) De geraamde locatie en het verspreidingsgebied van op afstand gelegde mijnen dient te worden aangegeven, gerelateerd aan de coördinaten van referentiepunten (doorgaans de hoekpunten) en dient te worden geverifieerd en bij de eerste daarvoor in aanmerking komende gelegenheid, indien mogelijk, op de grond te worden gemarkeerd. Het totale aantal en het type gelegde mijnen, de datum en het tijdstip waarop deze zijn gelegd en de zelfvernietigingstermijn dienen eveneens te worden geregistreerd.
c) Exemplaren van de documenten dienen op een bevelsniveau te worden bewaard dat hoog genoeg is om de veiligheid ervan zo veel mogelijk te kunnen waarborgen.
d) Het gebruik van mijnen die zijn vervaardigd na de inwerkingtreding van dit Protocol is verboden, tenzij zij zijn voorzien van de volgende gegevens, in het Engels of in de nationale taal of talen :
(i) naam van het land van herkomst;
(ii) productiejaar en -maand; en
(iii) serienummer of partijnummer.
Deze gegevens dienen voor zover mogelijk zichtbaar, leesbaar, duurzaam en bestand tegen omgevingsinvloeden te zijn.
2. Specificaties inzake de opspoorbaarheid
a) In de constructie van na 1 januari 1997 geproduceerde anti-persoonsmijnen dient een stof of mechanisme te worden opgenomen dat ervoor zorgt dat de mijn kan worden opgespoord met behulp van gangbare technische mijnopsporingsmiddelen en dat een responssignaal afgeeft dat equivalent is aan een signaal van 8 gram of meer ijzer dat een enkele coherente massa vormt.
b) In de constructie van vóór 1 januari 1997 geproduceerde antipersoonsmijnen dient een stof of mechanisme te worden opgenomen - of vóór de plaatsing op een niet gemakkelijk te verwijderen wijze aan deze mijnen worden gehecht - dat ervoor zorgt dat de mijn kan worden opgespoord met behulp van gangbare technische mijnopsporingsmiddelen en dat een responssignaal afgeeft dat equivalent is aan een signaal van 8 gram of meer ijzer dat een enkele coherente massa vormt.
c) Wanneer een Hoge Verdragsluitende Partij van oordeel is dat zij niet onmiddellijk aan het bepaalde onder b) kan voldoen, kan zij bij haar kennisgeving van het feit dat zij ermee instemt door dit Protocol te worden gebonden verklaren dat zij de naleving van het bepaalde onder b) uitstelt gedurende een periode van ten hoogste 9 jaar vanaf de inwerkingtreding van dit Protocol. Gedurende deze periode zal zij het gebruik van antipersoonsmijnen die niet aan deze bepalingen voldoen zo veel mogelijk beperken.
3. Specificaties inzake zelfvernietiging en zelfdeactivering
a) Alle op afstand gelegde anti-persoonsmijnen dienen zodanig te worden ontworpen en geproduceerd dat niet meer dan 10 % van de in werking gestelde mijnen zichzelf niet binnen 30 dagen na de plaatsing vernietigt. Elke mijn dient te zijn voorzien van een aanvullend zelfdeactiveringsmechanisme dat zodanig is ontworpen en geproduceerd dat, in combinatie met het zelfvernietigingsmechanisme, niet meer dan een op de duizend in werking gestelde mijnen 120 dagen na plaatsing nog als mijn functioneert.
b) Alle niet op afstand gelegde mijnen die buiten gemarkeerde gebieden als bedoeld in artikel 5 van dit Protocol worden gebruikt, moeten voldoen aan de onder a) bedoelde eisen inzake zelfvernietiging en zelfdeactivering
c) Wanneer een Hoge Verdragsluitende Partij van oordeel is dat zij niet onmiddellijk aan het bepaalde onder a) en/of b) kan voldoen, kan zij bij haar kennisgeving van het feit dat zij ermee instemt door dit Protocol te worden gebonden verklaren dat zij met betrekking tot vóór de inwerkingtreding van dit Protocol geproduceerde mijnen de naleving van het bepaalde onder a) en/of b) uitstelt gedurende een periode van ten hoogste 9 jaar vanaf de inwerkingtreding van dit Protocol.
Gedurende deze periode van uitstel :
(i) verplicht de Hoge Verdragsluitende Partij zich ertoe het gebruik van anti-persoonsmijnen die niet aan deze bepalingen voldoen zo veel mogelijk te beperken; en
(ii) voldoet de Hoge Verdragsluitende Partij wat betreft de op afstand gelegde anti-persoonsmijnen aan de eisen inzake zelfvernietiging of zelfdeactivering en, wat betreft andere anti-persoonsmijnen, ten minste aan de eisen inzake zelfdeactivering.
4. Internationale markering voor mijnenvelden en bemijnde gebieden
Borden die gelijk zijn aan het bijgevoegde en hieronder beschreven voorbeeld moeten worden gebruikt om mijnenvelden en bemijnde zones te markeren, opdat deze door de burgerbevolking kunnen worden gezien en herkend :
a) afmetingen en vorm : een driehoek of vierkant van ten minste 28 cm (11 inches) x 20 cm (7.9 inches) voor een driehoek, en 15 cm (6 inches) per zijde voor een vierkant;
b) kleur : rood of oranje met een gele reflecterende rand;
c) symbool : het symbool waarvan de illustratie in het Aanhangsel staat of een ander symbool dat gemakkelijk herkenbaar is als symbool dat een gevaarlijk gebied aanduidt in het gebied waar het moet worden aangebracht;
d) taal : op het bord moet het woord "mijnen" staan in een van de zes officiële verdragstalen (Arabisch, Chinees, Engels, Frans, Russisch en Spaans) en in de hoofdtaal of -talen van dat gebied; en
e) spreiding : de borden moeten rondom het mijnenveld of een bemijnd gebied worden geplaatst op een zodanige afstand dat zij door burgers die het gebied naderen vanaf elk punt kunnen worden gezien.
Aanhangsel.
GEVAARMARKERING VOOR BEMIJNDE GEBIEDEN.
(Niet opgenomen om technische redenen, zie B.St. 11-12-1999, p. 46263).


text: Artikel  M. Het is verboden enig wapen te gebruiken waarvan de voornaamste uitwerking is, dat het letsel toebrengt door middel van deeltjes die niet met röntgenstralen in het menselijk lichaam kunnen worden ontdekt.


text:
Artikel    1 . Begripsomschrijvingen.
Voor de toepassing van dit Protocol wordt verstaan onder :
1. "Brandwapen" : elk wapen of elk stuk munitie dat in de eerste plaats is ontworpen om objecten in brand te steken of brandwonden toe te brengen aan personen via de inwerking van vlammen, hitte of een combinatie daarvan, voortgebracht door een chemische reactie van een op het doel gebrachte stof.
a) Brandwapens kunnen de vorm aannemen van bijvoorbeeld vlammenwerpers, fougasses, raketten, granaten, mijnen, bommen en andere houders van stoffen die brand doen ontstaan.
b) Brandwapens omvatten niet :
i) munitie waarvan de neveneffecten brand kunnen doen ontstaan, zoals lichtkogels, lichtspoormunitie, rook- of seinstelsels;
ii) munitie die is ontworpen om een penetrerende, explosieve of fragmenterende uitwerking te combineren met als bijkomend effect het doen ontstaan van brand, zoals bepantsering doorborende projectielen. fragmentatiegranaten, explosieve bommen en soortgelijke munitie met gecombineerde uitwerking, waarin het brand veroorzakende effect niet specifiek is bedoeld om personen brandwonden toe te brengen, maar om te worden gebruikt tegen militaire doelen, zoals pantserwagens, luchtvaartuigen en installaties of logistieke voorzieningen.
2. "Concentratie van burgers" : een concentratie van burgers, hetzij van permanente, hetzij van tijdelijke aard, zoals in bewoonde delen van steden of in bewoonde steden of dorpen, of in kampen. dan wel colonnes vluchtelingen of evacués of groepen nomaden.
3. "Militair doel" : voor zover het objecten betreft, ieder object dat naar zijn aard, ligging, bestemming of gebruik een daadwerkelijke bijdrage tot de krijgsverrichtingen levert en waarvan de gehele of gedeeltelijke vernietiging, verovering of onbruikbaarmaking onder de omstandigheden van dat moment een duidelijk militair voordeel oplevert.
4. "Burgerobjecten" : alle objecten die geen militaire doelen zijn zoals omschreven in het derde lid.
5. "Praktisch uitvoerbare voorzorgen" : die voorzorgen die doenlijk of praktisch mogelijk zijn, rekening houdend met alle omstandigheden van het moment, met inbegrip van humanitaire en militaire overwegingen.
 Art.  2. Bescherming van burgers en burgerobjecten.
1. Het is onder alle omstandigheden verboden de burgerbevolking als zodanig, individuele burgers of burgerobjecten het voorwerp te maken van aanvallen met brandwapens.
2. Het is onder alle omstandigheden verboden militaire doelen gelegen binnen een concentratie van burgers het voorwerp te maken van een aanval met vanuit de lucht afgeworpen brandwapens.
3. Het is voorts verboden militaire doelen gelegen binnen een concentratie van burgers het voorwerp te maken van een aanval door middel van andere dan vanuit de lucht afgeworpen brandwapens, behalve wanneer zulk een militair doel duidelijk is gescheiden van de concentratie van burgers en alle praktisch uitvoerbare voorzorgen worden genomen ten einde de brandstichtende werking te beperken tot het militaire doel en teneinde bijkomend verlies van mensenlevens onder de burgers, verwonding van burgers en schade aan burgerobjecten te vermijden en in elk geval tot een minimum te beperken.
4. Het is verboden bossen of andere beplanting het voorwerp van een aanval met brandwapens te maken, behalve wanneer zulke delen van de natuur worden gebruikt ter verhulling, verberging of camouflage van combattanten of andere militaire doelen of zelf militaire doelen zijn.