text:
TITEL I.  - ALGEMENE BEPALINGEN.
 Artikel     1 . Definities.
1. Voor de toepassing van deze Overeenkomst verstaat men onder de term :
(1) " Onderdaan " :
Voor België : een persoon van Belgische nationaliteit;
Voor Macedonië : een persoon van Macedonische nationaliteit.
(2) " Wetgeving " : de wetten en verordeningen betreffende de sociale zekerheid bedoeld in artikel 2.
(3) " Bevoegde Staat " : de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan het bevoegde orgaan zich bevindt.
(4) " Bevoegde autoriteit " :
Voor België : de Ministers die, ieder wat hem betreft, belast zijn met de uitvoering van de wetgeving bedoeld in artikel 2, paragraaf 1, A ;
Voor Macedonië : de Ministeries die, ieder wat hem betreft, belast zijn met de uitvoering van de wetgeving bedoeld in artikel 2, paragraaf 1, B.
(5) " Orgaan " : de instelling, het orgaan of de autoriteit die ermee belast is de in artikel 2, paragraaf 1 bedoelde wetgeving geheel of gedeeltelijk toe te passen.
(6) " Bevoegd orgaan " : de instelling, het orgaan of de autoriteit die ermee belast is de in artikel 2, paragraaf 1 bedoelde wetgeving geheel of gedeeltelijk toe te passen en die de financiële last heeft van de prestaties.
(7) " Verzekeringstijdvak " : elke periode die als dusdanig wordt erkend bij de wetgeving onder dewelke dit tijdvak werd vervuld, alsook elke periode die bij deze wetgeving als gelijkgestelde periode wordt erkend.
(8) " Prestatie " : gelijk welke verstrekking of uitkering waarin is voorzien bij de wetgeving van elk van de overeenkomstsluitende Staten, met inbegrip van alle aanvullingen of verhogingen die van toepassing zijn krachtens de wetgevingen bedoeld in artikel 2.
(9) " Gezinsbijslag " :
Voor België : de periodieke uitkeringen toegekend op grond van het aantal kinderen en hun leeftijd, met uitsluiting van alle andere aanvullingen of verhogingen;
Voor Macedonië : gelijk welke uitkering waarin is voorzien bij de wetgeving bedoeld in artikel 2, paragraaf 1, B, (4).
(10) " Gezinslid " : iedere persoon die als gezinslid wordt aangemerkt of erkend of als huisgenoot wordt aangeduid ingevolge de wetgeving krachtens dewelke de prestaties worden verleend, of, in het geval bedoeld in artikel 14, ingevolge de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan hij woont.
(11) " Nagelaten betrekking " : iedere persoon die als dusdanig wordt aangemerkt of erkend ingevolge de wetgeving krachtens dewelke de prestaties worden verleend.
(12) " Woonplaats " : de normale verblijfplaats.
(13) " Verblijfplaats " : de tijdelijke verblijfplaats.
2. Elke term die niet is gedefinieerd in paragraaf 1 van dit artikel heeft de betekenis die daaraan in de toepasselijke wetgeving wordt gegeven.
 Art.    2 . Materiële werkingssfeer.
1. Deze Overeenkomst is van toepassing :
A. op de Belgische wetgevingen betreffende :
(1) de ziekte- en moederschapsverzekering van werknemers en zelfstandigen;
(2) de arbeidsongevallen en beroepsziekten;
(3) de rust- en overlevingspensioenen van werknemers en zelfstandigen;
(4) de invaliditeitsverzekering van werknemers, zeelieden ter koopvaardij en mijnwerkers alsook van zelfstandigen;
(5) de werkloosheidsverzekering;
(6) de gezinsbijslag van werknemers en zelfstandigen.
B. op de Macedonische wetgevingen betreffende :
(1) de ziekteverzekering en de bescherming van de gezondheid, de verzekering voor zwangerschap, geboorte en moederschap, met inbegrip van de verzekering voor arbeidsongevallen en beroepsziekten;
(2) de verzekering voor ouderdom, invaliditeit en overleving, met inbegrip van de verzekering voor arbeidsongevallen en beroepsziekten;
(3) de werkloosheidsverzekering;
(4) de gezinsbijslag.
2. Deze Overeenkomst is ook van toepassing op alle wetgevende of reglementaire akten die de in paragraaf 1 van dit artikel vermelde wetgevingen zullen wijzigen of aanvullen.
3. Zij is ook van toepassing op de wetgevende of reglementaire akten waarbij de bestaande regelingen tot nieuwe categorieën van gerechtigden uitgebreid zullen worden, indien de overeenkomstsluitende Staat die zijn wetgeving heeft gewijzigd zich daartegen niet verzet; in geval van verzet moet dit binnen een termijn van zes maanden met ingang van de officiële bekendmaking van bedoelde akten aan de andere overeenkomstsluitende Staat betekend worden.
4. Deze Overeenkomst is niet van toepassing op de wetgevende of reglementaire akten tot dekking van een nieuwe tak van de sociale zekerheid, behalve indien te dien einde tussen de bevoegde autoriteiten van de overeenkomstsluitende Staten een akkoord wordt getroffen.
 Art.    3 . Persoonlijke werkingssfeer.
Behoudens andersluidende bepaling, is deze Overeenkomst van toepassing op de personen op wie de wetgeving van een van beide overeenkomstsluitende Staten van toepassing is of geweest is, alsmede op hun gezinsleden en hun nagelaten betrekkingen.
 Art.    4 . Gelijke behandeling.
Tenzij er in deze Overeenkomst anders bepaald is, hebben de in artikel 3 bedoelde personen de rechten en verplichtingen voortvloeiende uit de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat onder dezelfde voorwaarden als de onderdanen van deze Staat.
 Art.    5 . Uitvoer van prestaties.
1. Tenzij er in deze Overeenkomst anders bepaald is, mogen de uitkeringen wegens ziekte, de prestaties wegens invaliditeit, rust en overleving, evenals die inzake arbeidsongevallen en beroepsziekten, verworven ingevolge de wetgeving van een van beide overeenkomstsluitende Staten, niet geschorst worden noch verminderd of gewijzigd worden op grond van het feit dat de gerechtigde verblijft of woont op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
2. De rust- en overlevingsprestaties en de prestaties wegens arbeidsongevallen en beroepsziekten die krachtens de Belgische wetgeving verschuldigd zijn, worden aan Macedonische onderdanen die wonen op het grondgebied van een derde Staat uitbetaald onder dezelfde voorwaarden als gold het Belgische onderdanen die wonen op het grondgebied van deze derde Staat.
3. De invaliditeits-, rust- en overlevingsprestaties evenals die inzake arbeidsongevallen en beroepsziekten die krachtens de Macedonische wetgeving verschuldigd zijn, worden aan de Belgische onderdanen die wonen op het grondgebied van een derde Staat uitbetaald onder dezelfde voorwaarden als gold het Macedonische onderdanen die wonen op het grondgebied van deze derde Staat.
 Art.    6 . Verminderings- of schorsingsclausules.
De bepalingen inzake vermindering of schorsing waarin de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten voorziet ingeval van samenloop van een prestatie met andere prestaties van sociale zekerheid of met andere inkomsten of door het feit van de uitoefening van beroepsarbeid, zijn op de rechthebbenden van toepassing zelfs indien het gaat om prestaties die krachtens een regeling van de andere Staat zijn verkregen of om inkomsten verworven of om beroepsarbeid uitgeoefend op het grondgebied van de andere Staat.
Deze regel is evenwel niet van toepassing op de samenloop van gelijkaardige prestaties.
 TITEL I I. - BEPALINGEN BETREFFENDE DE TOEPASSELIJKE WETGEVING.
 Art.    7 . Algemene regels.
1. Onder voorbehoud van artikelen 8 tot 11, wordt de toepasselijke wetgeving bepaald overeenkomstig de hierna volgende bepalingen :
(1) op de persoon die beroepsarbeid verricht op het grondgebied van een overeenkomstsluitende Staat is de wetgeving van deze Staat van toepassing;
(2) op de persoon die ononderbroken beroepsarbeid verricht aan boord van een schip dat onder de vlag vaart van een overeenkomstsluitende Staat, is de wetgeving van de Staat waar deze persoon zijn woonplaats heeft van toepassing;
(3) op de persoon die deel uitmaakt van het reizend of varend personeel van een onderneming die voor rekening van een derde of voor eigen rekening internationaal vervoer van passagiers of goederen per spoor, per lucht of per binnenscheepvaart verricht en wier zetel gevestigd is op het grondgebied van een overeenkomstsluitende Staat is de wetgeving van deze Staat van toepassing.
2. In geval van gelijktijdige uitoefening van een beroepsbezigheid die geen loonarbeid is op het Belgische grondgebied en loonarbeid op het Macedonische grondgebied, wordt de activiteit uitgeoefend op het Macedonische grondgebied, voor de vaststelling van de verplichtingen voortvloeiend uit de Belgische wetgeving betreffende het sociaal statuut van de zelfstandigen, gelijkgesteld met loonarbeid uitgeoefend op het Belgische grondgebied.
3. De persoon die een beroepsbezigheid die geen loonarbeid is uitoefent op het grondgebied van de ene en van de andere overeenkomstsluitende Staat is enkel onderworpen aan de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan hij zijn normale woonplaats heeft. Voor de vaststelling van het bedrag van de inkomsten die in aanmerking moeten worden genomen voor de bijdragen verschuldigd krachtens de wetgeving van deze overeenkomstsluitende Staat, wordt rekening gehouden met de beroepsinkomsten als zelfstandige verworven op het grondgebied van beide Staten.
4. De persoon die gelijktijdig loonarbeid uitoefent op het grondgebied van de beide overeenkomstsluitende Staten, is onderworpen aan de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan hij woont.
 Art.    8 . Bijzondere regels.
1. De werknemer die, in dienst zijnde van een onderneming die op het grondgebied van een van de overeenkomstsluitende Staten een vestiging heeft waaronder hij normaal ressorteert, door deze onderneming gedetacheerd wordt naar het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat om er een werk voor haar rekening uit te voeren, blijft, samen met zijn hem vergezellende gezinsleden, onder de toepassing vallen van de wetgeving van de eerste Staat, alsof hij werkzaam bleef op diens grondgebied, op voorwaarde dat de te verwachten duur van het door hem uit te voeren werk geen vierentwintig maanden overschrijdt en dat hij niet gezonden wordt ter vervanging van een andere persoon wiens detacheringsperiode is afgelopen.
2. Wanneer de detachering voortduurt na de bovenvermelde periode, blijft de wetgeving inzake de verplichte verzekering van de eerste overeenkomstsluitende Staat van toepassing, op voorwaarde dat de bevoegde autoriteiten van de beide overeenkomstsluitende Staten of de door deze Staten aangeduide organen de gezamenlijke aanvraag van de werknemer en de werkgever aanvaarden.
3. Artikel 7, paragraaf 1, (2), is niet van toepassing voor niet gewoonlijk op volle zee tewerkgestelde personen die binnen de territoriale wateren of in een haven van een van de overeenkomstsluitende Staten tewerkgesteld zijn op een schip dat de vlag voert van de andere Staat. Naargelang het geval is artikel 7, paragraaf 1, (1), of paragraaf 1 van dit artikel van toepassing.
4 De werknemer van een vervoeronderneming met zetel op het grondgebied van een van de overeenkomstsluitende Staten, die naar het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat gedetacheerd wordt of er in tijdelijk dan wel ambulant verband werkzaam is, valt, samen met de hem vergezellende gezinsleden, onder de toepassing van de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan de onderneming haar zetel heeft.
Heeft echter de onderneming op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat een filiaal of een permanente vertegenwoordiging, dan valt de aldaar tewerkgestelde werknemer onder de toepassing van de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat waar het filiaal of de vertegenwoordiging zich bevindt, met uitzondering van degene die daarheen niet blijvend wordt gezonden.
 Art.    9 . Ambtenaren.
Op ambtenaren en het gelijkgesteld personeel van een overeenkomstsluitende Staat die worden gedetacheerd naar het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat om er hun activiteit uit te oefenen, alsook op hun gezinsleden, is de wetgeving van eerstgenoemde Staat van toepassing.
 Art.    10 . Leden van diplomatieke missies en consulaire posten.
1. De onderdanen van de zendstaat die als leden van een diplomatieke missie of een consulaire post door deze Staat worden gezonden naar het grondgebeid van de ontvangende Staat zijn onderworpen aan de wetgeving van eerstgenoemde Staat.
2. (1) De personen die als leden van het administratief of technisch personeel, als consulaire bedienden of als leden van het dienstpersoneel in dienst zijn genomen door een diplomatieke missie of een consulaire post van de zendstaat en die op het grondgebied van de ontvangende Staat wonen zijn onderworpen aan de wetgeving van laatstgenoemde Staat.
(2) Ongeacht de bepalingen van punt (1) kunnen de personen die onderdaan zijn van de zendstaat kiezen voor de toepassing van de wetgeving van deze Staat. Deze keuze moet gemaakt worden binnen de zes maanden te rekenen vanaf het begin van de tewerkstelling of de datum van inwerkingtreding van deze Overeenkomst.
3. Wanneer de diplomatieke missie of de consulaire post van de zendstaat personen tewerkstelt die overeenkomstig paragraaf 2 van dit artikel onderworpen zijn aan de wetgeving van de ontvangende Staat, houdt de missie of de post rekening met de verplichtingen die de wetgeving van laatstgenoemde Staat de werkgevers oplegt.
4. De bepalingen van paragrafen 2 en 3 van dit artikel zijn naar analogie toepasselijk op de personen die tewerkgesteld zijn in private dienst van een persoon bedoeld in paragraaf 1 van dit artikel.
5. De bepalingen van paragrafen 1 tot 4 van dit artikel zijn niet van toepassing op de ereleden van een consulaire post noch op de personen tewerkgesteld in private dienst van deze personen.
6. De bepalingen van dit artikel zijn ook toepasselijk op de gezinsleden van de personen bedoeld in paragrafen 1 tot 4, die thuis wonen, tenzij ze zelf een beroepsbezigheid uitoefenen.
 Art.    11 . Uitzonderingen.
In het belang van bepaalde verzekerden of categorieën van verzekerden kunnen de bevoegde autoriteiten, na gemeen overleg, voorzien in uitzonderingen op de bepalingen van artikelen 7 tot 10.
 TITEL III . - BIJZONDERE BEPALINGEN BETREFFENDE DE PRESTATIES.
 HOOFDSTUK 1 . - Ziekte en moederschap.
 Art.    12 . Samentelling.
Voor het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op prestaties en voor de duur van de toekenning ervan worden de verzekeringstijdvakken vervuld onder de wetgeving van elk van de Staten samengeteld voor zover ze elkaar niet overlappen.
 Art.    13 . Verstrekkingen in geval van verblijf op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
1. Een persoon die recht heeft op verstrekkingen krachtens de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten en die, gelet op zijn toestand, onmiddellijk geneeskundige verzorging nodig heeft tijdens een verblijf op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat, geniet verstrekkingen op het grondgebied van deze andere overeenkomstsluitende Staat.
2. De verstrekkingen worden voor rekening van het bevoegde orgaan verleend door het orgaan van de verblijfplaats volgens de wetgeving die het toepast, waarbij de duur van de toekenning van de verstrekkingen evenwel geregeld wordt bij de wetgeving die het bevoegd orgaan toepast.
3. Paragraaf 1 is niet van toepassing :
(1) wanneer een persoon zich zonder de toelating van het bevoegde orgaan begeeft naar het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat om er een medische behandeling te krijgen;
(2) behoudens in onmiskenbare spoedgevallen, op de prothesen, op de hulpmiddelen van grotere omvang of op andere belangrijke verstrekkingen waarvan de lijst na gemeen overleg door de bevoegde autoriteiten wordt opgemaakt.
4. Het orgaan van de verblijfplaats moet de onmiddellijke noodzaak aan verzorging bedoeld in paragraaf 1 en de onmiskenbare spoedgevallen bedoeld in paragraaf 3 vaststellen.
 Art.    14 . Verstrekkingen voor de rechthebbenden en de gezinsleden die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
1. Een persoon die recht heeft op verstrekkingen krachtens de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten en die woont op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat geniet de verstrekkingen op het grondgebied van deze andere overeenkomstsluitende Staat.
2. De gezinsleden van een persoon die onderworpen is aan de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat genieten de verstrekkingen op het grondgebied van deze andere overeenkomstsluitende Staat.
3. De verstrekkingen worden verleend voor rekening van het bevoegde orgaan door het orgaan van de woonplaats volgens de wetgeving die het toepast.
4. Paragrafen 2 en 3 zijn niet toepasselijk op de gezinsleden indien zij recht hebben op verstrekkingen krachtens de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan zij wonen.
 Art.    15 . Verstrekkingen voor gedetacheerde werknemers.
1. De persoon die krachtens artikelen 8 tot 11 onderworpen is aan de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat alsook de hem vergezellende gezinsleden wier toestand onmiddellijke verzorging vereist, genieten verstrekkingen tijdens de hele duur van hun verblijf op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
2. De verstrekkingen worden verleend voor rekening van het bevoegde orgaan door het orgaan van de verblijfplaats volgens de wetgeving die het toepast.
3. Het orgaan van de verblijfplaats moet de onmiddellijke noodzaak aan verzorging bedoeld in paragraaf 1 vaststellen.
 Art.    16 . Verstrekkingen voor de gerechtigden op invaliditeits-, rust- of overlevingsuitkeringen en hun gezinsleden.
1. De gerechtigde op invaliditeitsuitkeringen, rust- of overlevingsuitkeringen of renten verschuldigd ingevolge de wetgevingen van beide overeenkomstsluitende Staten geniet voor zichzelf en voor zijn gezinsleden verstrekkingen overeenkomstig de wetgeving van de Staat op het grondgebied waarvan hij woont en ten laste van het bevoegde orgaan van deze Staat.
2. De gerechtigde op een invaliditeitsuitkering, een rust- of overlevingsuitkering of een rente uitsluitend verschuldigd ingevolge de wetgeving van een van beide overeenkomstsluitende Staten, die woont op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat, geniet verstrekkingen voor zichzelf en voor zijn gezinsleden. De verstrekkingen worden verleend voor rekening van het bevoegde orgaan door het orgaan van de woonplaats volgens de wetgeving die het toepast.
 Art.    17 . Verstrekkingen in geval van verblijf op het grondgebied van de bevoegde Staat.
De personen bedoeld in paragraaf 2 van artikel 14 en in paragraaf 2 van artikel 16, die verblijven op het grondgebied van de bevoegde overeenkomstsluitende Staat, genieten verstrekkingen op het grondgebied van deze Staat, ten laste van deze Staat en volgens de wetgeving die het orgaan van de verblijfplaats toepast.
 Art.    18 . Tenlasteneming van verstrekkingen.
1. Wanneer een persoon of een lid van zijn gezin aanspraak kan maken op verstrekkingen krachtens de beide betrokken wetgevingen, zijn de volgende regels van toepassing :
- deze verstrekkingen zijn uitsluitend ten laste van het orgaan van de overeenkomstsluitende Staat op het grondgebied waarvan ze verleend zijn;
- wanneer de verstrekkingen verleend worden op het grondgebied van een andere Staat dan de beide overeenkomstsluitende Staten, zijn ze uitsluitend ten laste van het orgaan van de Staat aan de wetgeving waarvan de betrokkene onderworpen is op basis van zijn loonarbeid.
2. Wanneer een persoon of een lid van zijn gezin aanspraak kan maken op verstrekkingen krachtens de wetgeving van één enkele overeenkomstsluitende Staat, zijn deze verstrekkingen uitsluitend ten laste van het orgaan van deze overeenkomstsluitende Staat.
 Art.    19 . Terugbetaling van de verstrekkingen.
1. Het daadwerkelijke bedrag van de krachtens de bepalingen van artikelen 13, 14, 15 en 16, paragraaf 2 verleende verstrekkingen wordt door het bevoegde orgaan terugbetaald aan het orgaan dat deze verstrekkingen heeft verleend, volgens de modaliteiten voorzien in de Administratieve Schikking.
2. De bevoegde autoriteiten kunnen na gemeen overleg beslissen geheel of gedeeltelijk af te zien van de in paragraaf 1 voorziene terugbetaling of een andere wijze van terugbetaling onderling afspreken.
 Art.    20 . Uitkeringen in geval van ziekte.
1. Een persoon die voldoet aan de voorwaarden die bij de wetgeving van de bevoegde Staat gesteld zijn om recht te hebben op uitkeringen, eventueel rekening houdend met de bepalingen van artikel 12, heeft recht op deze uitkeringen ook al bevindt hij zich op het grondgebied van de andere Staat. De uitkeringen worden rechtstreeks verstrekt door het bevoegde orgaan waaronder de rechthebbende ressorteert. De rechthebbende op uitkeringen van de ziekte- en moederschapsverzekering mag verblijven op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat mits het bevoegde orgaan zijn voorafgaande toestemming heeft gegeven.
2. De rechthebbende op uitkeringen krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat kan verder genieten van deze uitkeringen wanneer hij zijn woonplaats overbrengt naar het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat. De Staat die de uitkeringen verschuldigd is kan eisen dat een voorafgaande toelating door het bevoegde orgaan nodig is voor de verandering van woonplaats. Deze toelating kan evenwel enkel geweigerd worden indien de verplaatsing af te raden is op grond van behoorlijk vastgestelde medische redenen.
 HOOFDSTUK 2.  - Arbeidsongevallen en beroepsziekten
 Art.    21 . Verstrekkingen verleend op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
1. De persoon die ingevolge een arbeidsongeval of een beroepsziekte recht heeft op verstrekkingen krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat geniet verstrekkingen, indien hij verblijft of woont op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
2. De verstrekkingen worden voor rekening van het bevoegde orgaan verleend door het orgaan van de verblijf- of woonplaats volgens de wetgeving die het toepast, waarbij de duur van de toekenning van de verstrekkingen evenwel geregeld is bij de wetgeving die het bevoegd orgaan toepast.
 Art.    22 . Terugbetaling van de verstrekkingen.
1. Het daadwerkelijke bedrag van de krachtens de bepalingen van artikel 21 verleende verstrekkingen wordt door het bevoegde orgaan terugbetaald aan het orgaan dat deze verstrekkingen heeft verleend, volgens de modaliteiten voorzien in de Administratieve Schikking.
2. De bevoegde autoriteiten kunnen na gemeen overleg beslissen geheel of gedeeltelijk af te zien van de in paragraaf 1 voorziene terugbetaling of een andere wijze van terugbetaling onderling afspreken.
 Art.    23 . In aanmerking nemen van vroeger overkomen arbeidsongevallen en beroepsziekten.
Indien de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat bepaalt dat de vroeger overkomen arbeidsongevallen of beroepsziekten in aanmerking komen om de graad van ongeschiktheid te bepalen, worden de vroeger overkomen arbeidsongevallen en beroepsziekten onder de wetgeving van de andere overeenkomstsluitende Staat beschouwd als zijnde overkomen onder de wetgeving van eerstgenoemde Staat.
 Art.    24 . Vaststelling van de beroepsziekte.
1. Wanneer de persoon getroffen door een beroepsziekte een beroepsbezigheid heeft uitgeoefend als gevolg waarvan deze ziekte zich kan voordoen onder de wetgeving van beide overeenkomstsluitende Staten, worden de prestaties waarop de getroffene of zijn nagelaten betrekkingen kunnen aanspraak maken uitsluitend toegekend krachtens de wetgeving van de Staat op het grondgebied waarvan deze bezigheid laatstelijk werd uitgeoefend en onder voorbehoud dat belanghebbende voldoet aan de bij deze wetgeving gestelde eisen, eventueel rekening houdend met de bepalingen van paragraaf 2.
2. Indien het toekennen van prestaties wegens een beroepsziekte krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat wordt afhankelijk gesteld van de voorwaarde dat de bewuste ziekte medisch voor het eerst op zijn grondgebied werd vastgesteld, wordt geacht aan deze voorwaarde te zijn voldaan wanneer deze ziekte voor het eerst werd vastgesteld op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat.
 Art.    25 . Verergering van de beroepsziekte.
Wanneer, bij verergering van een beroepsziekte, de persoon die schadeloosstelling voor een beroepsziekte geniet of genoten heeft krachtens de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten, voor een gelijkaardige beroepsziekte rechten op prestaties doet gelden krachtens de wetgeving van de andere overeenkomstsluitende Staat, zijn de volgende regels van toepassing :
(1) Indien de persoon op het grondgebied van laatstgenoemde Staat geen beroep heeft uitgeoefend waardoor de beroepsziekte kon veroorzaakt worden of verergeren, is het bevoegd orgaan van de eerste Staat ertoe gehouden de last van de prestaties op zich te nemen, rekening houdend met de verergering, overeenkomstig de bepalingen van de wetgeving die het toepast;
(2) Indien de persoon op het grondgebied van laatstgenoemde Staat dergelijk beroep heeft uitgeoefend, is het bevoegde orgaan van de eerste Staat ertoe gehouden de last van de prestaties op zich te nemen, zonder rekening te houden met de verergering, overeenkomstig de bepalingen van de wetgeving die het toepast; het bevoegde orgaan van de tweede Staat kent de persoon een supplement toe, waarvan het bedrag wordt vastgesteld overeenkomstig de wetgeving van deze Staat en dat gelijk is aan het verschil tussen het bedrag van de na de verergering verschuldigde prestatie en het bedrag van de prestatie die vóór de verergering verschuldigd zou zijn geweest.
 HOOFDSTUK 3 . - Ouderdom, overlijden en invaliditeit
 Afdeling 1 . - Bijzondere bepalingen betreffende de Belgische prestaties
 Onderafdeling A . - Verzekering ouderdom en nagelaten betrekkingen
 Art.    26 . Samentelling.
1. Onder voorbehoud van de bepalingen van paragraaf 2 worden, voor het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op prestaties, de verzekeringstijdvakken en de gelijkgestelde tijdvakken vervuld overeenkomstig de Macedonische wetgeving betreffende de pensioensverzekering in de nodige mate samengeteld, op voorwaarde dat zij elkaar niet overlappen, met de onder de Belgische wetgeving vervulde verzekeringstijdvakken.
2. Wanneer de Belgische wetgeving de toekenning van bepaalde prestaties afhankelijk stelt van de voorwaarde dat de verzekeringstijdvakken in een bepaald beroep werden vervuld, worden, voor het genieten van deze prestaties, slechts de verzekeringstijdvakken samengeteld die in hetzelfde beroep in Macedonië werden vervuld of als gelijkwaardig erkend zijn.
3. Wanneer de Belgische wetgeving de toekenning van bepaalde prestaties afhankelijk stelt van de voorwaarde dat de verzekeringstijdvakken in een bepaald beroep werden vervuld en wanneer deze tijdvakken geen recht op deze prestaties hebben kunnen geven, worden deze tijdvakken beschouwd als geldig voor de vaststelling van de prestaties waarin is voorzien bij de algemene regeling voor werknemers.
 Art.    27 . Berekening van de rust- en overlevingsprestaties.
1. Wanneer de persoon voldoet aan de voorwaarden die bij de Belgische wetgeving zijn vereist om recht te hebben op de prestaties zonder te moeten overgaan tot de samentelling, berekent het Belgische orgaan het recht op de prestatie rechtstreeks op basis van de in België vervulde verzekeringstijdvakken en enkel ingevolge de Belgische wetgeving.
Dit orgaan berekent ook het bedrag van de prestatie dat zou bekomen worden na toepassing van de regels voorzien in paragraaf 2, punt (1) en (2). Enkel het hoogste bedrag wordt weerhouden.
2. Indien een persoon aanspraak kan maken op een prestatie krachtens de Belgische wetgeving, waarvan het recht enkel is ontstaan ingevolge de samentelling van de verzekeringstijdvakken vervuld overeenkomstig artikel 26, zijn de volgende regels van toepassing :
(1) Het Belgische orgaan berekent het theoretische bedrag van de prestatie die verschuldigd zou zijn indien alle verzekeringstijdvakken vervuld krachtens de wetgevingen van beide overeenkomstsluitende Staten enkel zouden vervuld zijn geweest overeenkomstig de wetgeving die het toepast;
(2) het Belgische orgaan berekent vervolgens het verschuldigd bedrag, op basis van het bedrag bedoeld in punt (1), naar verhouding van de duur van de verzekeringstijdvakken enkel vervuld overeenkomstig zijn wetgeving tot de duur van alle verzekeringstijdvakken samengeteld krachtens punt (1).
 Onderafdeling B . - Invaliditeitsverzekering
 Art.    28 . Samentelling.
Voor het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op invaliditeitsprestaties zijn de bepalingen van artikel 26 naar analogie van toepassing.
 Art.    29 . Berekening van de invaliditeitsprestaties.
1. Indien het recht op Belgische invaliditeitsprestaties enkel ontstaat door samentelling van de Macedonische en de Belgische verzekeringstijdvakken vervuld overeenkomstig artikel 28, wordt het bedrag van de verschuldigde prestatie vastgesteld volgens de modaliteiten bepaald bij artikel 27, paragraaf 2.
2. Wanneer het recht op de Belgische invaliditeitsprestaties ontstaat zonder dat een beroep moet worden gedaan op de bepaling van artikel 28, en het bedrag opgeleverd door de samentelling van de Macedonische prestatie met de Belgische prestatie berekend volgens paragraaf 1 van dit artikel kleiner is dan het bedrag van de prestatie verschuldigd op basis van enkel de Belgische wetgeving, kent het Belgische orgaan een supplement toe, dat gelijk is aan het verschil tussen de som van beide voormelde prestaties en het bedrag verschuldigd krachtens enkel de Belgische wetgeving.
 Art.    30 . Invaliditeitsprestaties tijdens een verblijf.
In afwijking van artikel 5 blijft de rechthebbende op een invaliditeitsprestatie van de Belgische wetgeving verder genieten van deze prestatie tijdens een verblijf in de andere Staat wanneer dit verblijf vooraf werd toegestaan door het Belgisch bevoegd orgaan. Deze toelating kan evenwel enkel worden geweigerd wanneer het verblijf plaatsheeft in de periode tijdens dewelke het Belgisch bevoegd orgaan krachtens de Belgische wetgeving de invaliditeitstoestand moet evalueren of herzien.
 Afdeling 2 . - Bijzondere bepalingen betreffende de Macedonische ouderdoms-, invaliditeits- en overlevingsprestaties
 Art.    31 . Samentelling.
1. Voor het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op prestaties, worden de verzekeringstijdvakken vervuld overeenkomstig de Belgische wetgeving samengeteld met de onder de Macedonische wetgeving vervulde verzekeringstijdvakken.
2. Wanneer, ondanks de toepassing van paragraaf 1, de persoon de voorwaarden om het recht op prestaties te doen ontstaan niet vervult, worden ook de verzekeringstijdvakken samengeteld die vervuld zijn onder de wetgeving van een derde Staat waarmee de beide overeenkomstsluitende Staten een overeenkomst betreffende de sociale zekerheid hebben gesloten, die in de samentelling van verzekeringstijdvakken voorziet.
 Art.    32 . Berekening van de prestaties zonder samentelling.
Wanneer de persoon de voorwaarden vervult om het recht te doen ontstaan op een prestatie krachtens de Madeconische wetgeving, zonder de onder de Belgische wetgeving vervulde verzekeringstijdvakken in aanmerking te nemen, berekent het bevoegde orgaan de prestatie enkel op basis van de onder de Macedonische wetgeving vervulde verzekeringstijdvakken.
 Art.    33 . Berekening van de prestaties met samentelling.
Wanneer een persoon aanspraak kan maken op een prestatie krachtens de Macedonische wetgeving en het recht op deze prestatie slechts ontstaat na samentelling van de verzekeringstijdvakken vervuld overeenkomstig artikel 31, zijn de volgende regels van toepassing :
(1) Het bevoegde Macedonische orgaan berekent het theoretische bedrag van de prestatie dat verschuldigd zou zijn indien alle verzekeringstijdvakken vervuld krachtens de wetgevingen van beide overeenkomstsluitende Staten enkel vervuld zouden zijn geweest overeenkomstig de wetgeving die dit orgaan toepast;
(2) Het Macedonische orgaan berekent vervolgens het verschuldigde bedrag, op basis van het bedrag bedoeld in punt (1), naar verhouding van de duur van de verzekeringstijdvakken enkel vervuld overeenkomstig zijn wetgeving tot de duur van alle verzekeringstijdvakken samengeteld krachtens punt (1).
 Afdeling 3 . - Gemeenschappelijke bepalingen
 Art.    34 . Verzekeringstijdvakken van minder dan een jaar.
Wanneer een recht op een ouderdoms-, overlevings- of invaliditeitsprestatie enkel ontstaat rekening houdende met de bepalingen van artikelen 26, 28 en 31, is het bevoegde orgaan van een overeenkomstsluitende Staat geen enkele prestatie verschuldigd wanneer de verzekeringstijdvakken vervuld onder zijn wetgeving vóór de realisatie van het risico in hun geheel geen jaar bereiken.
 Art.    35 . Eventuele nieuwe berekening van de prestaties.
1. Indien wegens de verhoging van de kosten voor levensonderhoud, van de variatie van het loonpeil of om andere aanpassingsredenen de ouderdoms-, overlevings- of invaliditeitsprestaties van een van de overeenkomstsluitende Staten worden gewijzigd met een bepaald percentage of bedrag, moet de andere overeenkomstsluitende Staat niet overgaan tot een nieuwe berekening van de ouderdoms-, overlevings- of invaliditeitsprestaties.
2. Daarentegen, in geval van verandering van de wijze van vaststelling of van de berekeningsregels van de ouderdoms-, overlevings- of invaliditeitsprestaties, worden de prestaties opnieuw berekend overeenkomstig artikelen 27, 29 of 33.
 HOOFDSTUK 4 . - Gezinsbijslag.
 Art.    36 . Verkrijgen van rechten of gezinsbijslag.
1. Wanneer de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat het verkrijgen van het recht op prestaties afhankelijk stelt van de vervulling van verzekeringstijdvakken, houdt het orgaan dat deze wetgeving toepast te dien einde rekening, in de nodige mate voor de samentelling, met de verzekeringstijdvakken vervuld onder de wetgeving van de andere overeenkomstsluitende Staat alsof het verzekeringstijdvakken betrof die vervuld zijn onder de wetgeving van eerstgenoemde overeenkomstsluitende Staat.
2. Personen op wie de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten van toepassing is, hebben, voor de kinderen die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat, recht op de gezinsbijslag voorzien bij de wetgeving van eerstgenoemde overeenkomstsluitende Staat.
3. De rechthebbende op een pensioen of rente inzake ouderdom, invaliditeit, een arbeidsongeval of een beroepsziekte krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat heeft recht, voor de kinderen die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat, op de gezinsbijslag voorzien bij de wetgeving van eerstgenoemde overeenkomstsluitende Staat.
4. De rechthebbende op pensioenen of renten verschuldigd krachtens de wetgevingen van beide overeenkomstsluitende Staten heeft recht, voor de kinderen die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat dan die waar deze rechthebbende woont, op de gezinsbijslag voorzien bij de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat waar de rechthebbende op pensioenen of renten woont.
5. De wees van een overleden persoon die onderworpen was aan de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat en die woont op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat heeft recht op de gezinsbijslag voorzien bij de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat aan de wetgeving waarvan de overledene laatstelijk onderworpen was en onder de bij deze wetgeving bedoelde voorwaarden.
6. De persoon die werkloosheidsprestaties geniet krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat heeft recht, voor de kinderen die wonen op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat, op de gezinsbijslag voorzien bij de wetgeving van eerstgenoemde overeenkomstsluitende Staat.
7. Niettegenstaande paragrafen 2 en 6, wanneer een recht op gezinsbijslag bestaat in beide overeenkomstsluitende Staten, wordt de Staat waar het kind woont beschouwd als de bevoegde Staat die de gezinsbijslag verleend krachtens zijn wetgeving ten laste heeft.
 HOOFDSTUK 5 . - Werkloosheid.
 Art.    37 . Samentelling.
1. Indien de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op prestaties afhankelijk stelt van het vervullen van verzekerings- of tewerkstellingstijdvakken, houdt het met de toepassing van deze wetgeving belast orgaan te dien einde, in de nodige mate, met het oog op de samentelling, rekening met de verzekerings- of tewerkstellingstijdvakken die in de hoedanigheid van werknemer werden vervuld onder de wetgeving van de andere overeenkomstsluitende Staat als gold het verzekerings- of tewerkstellingstijdvakken die onder de door hem toegepaste wetgeving werden vervuld.
2. Het orgaan van de overeenkomstsluitende Staat waarvan de wetgeving het verkrijgen, het behoud of het herstel van het recht op prestaties afhankelijk stelt van het vervullen van verzekeringstijdvakken moet met de in de andere overeenkomstsluitende Staat vervulde tewerkstellingstijdvakken slechts rekening houden op voorwaarde dat deze tijdvakken, indien vervuld onder de wetgeving die het toepast, als verzekeringstijdvakken beschouwd worden.
3. De toepassing van de bepalingen van paragrafen 1 en 2 van dit artikel wordt afhankelijk gesteld van de voorwaarde dat de betrokkene laatstelijk tewerkstellingstijdvakken of, in het geval van paragraaf 2, verzekeringstijdvakken heeft vervuld onder de wetgeving van de overeenkomstsluitende Staat op grond van dewelke de prestaties werden aangevraagd en dat hij onder deze wetgeving een beroepsbezigheid als werknemer heeft uitgeoefend gedurende ten minste zesentwintig weken tijdens de twaalf laatste maanden vóór zijn aanvraag. Paragraaf 1 is niettemin toepasselijk indien de tewerkstelling, zonder fout vanwege de werknemer, ophoudt vóór de zesentwintig weken verstreken zijn, wanneer deze tewerkstelling voorbestemd was om langer te duren.
 Art.    38 . In aanmerking nemen van een verzekeringstijdvak in de andere Staat.
In geval van toepassing van artikel 37 houdt het bevoegde orgaan, voor de vaststelling van de duur van toekenning en van het bedrag van de prestaties, in de nodige mate rekening met het tijdvak gedurende hetwelk prestaties werden uitgekeerd door het bevoegde orgaan van de andere overeenkomstsluitende Staat, tot een maximumduur van twaalf maanden en binnen de grenzen van de wetgeving die het bevoegde orgaan van de eerste overeenkomstsluitende Staat toepast.
 TITEL IV . - DIVERSE BEPALINGEN.
 Art.    39 . Verantwoordelijkheden van de bevoegde autoriteiten.
De bevoegde autoriteiten :
(1) nemen alle nodige administratieve maatregelen voor de toepassing van deze Overeenkomst en duiden de verbindingsorganen, de bevoegde organen en de organen van de woonplaats en van de verblijfplaats aan;
(2) leggen de procedures van administratieve samenwerking vast evenals de betalingsmodaliteiten voor de kosten voor geneeskundige, administratieve en andere getuigschriften die noodzakelijk zijn voor de toepassing van deze Overeenkomst;
(3) verstrekken elkaar rechtstreeks alle inlichtingen met betrekking tot de ter uitvoering van deze Overeenkomst getroffen maatregelen;
(4) verstrekken elkaar rechtstreeks en zo spoedig mogelijk alle wijzigingen van hun wetgeving die van aard zijn invloed te hebben op de toepassing van deze Overeenkomst.
 Art.    40 . Administratieve samenwerking.
1. Voor de toepassing van deze Overeenkomst bieden de bevoegde autoriteiten en de bevoegde organen van elk van beide overeenkomstsluitende Staten elkaar hun bemiddeling aan, als gold het de toepassing van hun eigen wetgeving. Deze onderlinge bemiddeling is in principe kosteloos; de bevoegde autoriteiten kunnen evenwel overeenkomen bepaalde kosten te vergoeden.
2. Het voordeel van de vrijstellingen of verminderingen van taksen, zegel-, griffie- of registratierechten, bepaald bij de wetgeving van een van beide overeenkomstsluitende Staten voor de stukken of documenten die bij toepassing van de wetgeving van deze Staat moeten overgelegd worden, wordt verruimd tot gelijkaardige voor de toepassing van de wetgeving van de andere Staat over te leggen stukken en documenten.
3. Alle voor de toepassing van deze Overeenkomst over te leggen akten en documenten worden vrijgesteld van het geldigverklaringsvisum van de diplomatieke of consulaire overheden.
4. Voor de toepassing van deze Overeenkomst zijn de bevoegde autoriteiten en de bevoegde organen van de overeenkomstsluitende Staten ertoe gemachtigd rechtstreeks met elkaar alsmede met enig welke persoon te corresponderen, welke ook diens woonplaats is. Het corresponderen mag geschieden in een van de officiële talen van de overeenkomstsluitende Staten.
 Art.    41 . Aanvragen, verklaringen en rechtsmiddelen.
1. Aanvragen, verklaringen of rechtsmiddelen die, krachtens de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat, binnen een bepaalde termijn hadden moeten ingediend worden bij een autoriteit, orgaan of rechtscollege van deze Staat, zijn ontvankelijk indien zij binnen dezelfde termijn worden ingediend bij een autoriteit, orgaan of rechtscollege van de andere overeenkomstsluitende Staat. In dit geval laat de/het aldus aangezochte autoriteit, orgaan of rechtscollege deze aanvragen, verklaringen of rechtsmiddelen onverwijld geworden aan de autoriteit, het orgaan of het rechtscollege van de eerste overeenkomstsluitende Staat, ofwel rechtstreeks ofwel door toedoen van de bevoegde autoriteiten van de overeenkomstsluitende Staten. De datum waarop deze aanvragen, verklaringen of rechtsmiddelen werden ingediend bij een autoriteit, een orgaan of een rechtscollege van de andere overeenkomstsluitende Staat wordt beschouwd als datum van indiening bij de/het ten deze bevoegde autoriteit, orgaan of rechtscollege.
2. Een aanvraag of een document mag niet van de hand gewezen worden omdat het opgesteld is in een officiële taal van de andere overeenkomstsluitende Staat.
 Art.    42 . Uitbetaling van de prestaties.
1. De bevoegde uitbetalingsinstellingen van prestaties ingevolge deze Overeenkomst kunnen er zich geldig van kwijten in de munt van hun Staat.
2. Overdrachten ingevolge de toepassing van deze Overeenkomst worden verricht overeenkomstig de tussen beide overeenkomstsluitende Staten ter zake van kracht zijnde akkoorden.
3. De bepalingen van de wetgeving van een overeenkomstsluitende Staat inzake controle op de wisseloperaties mogen geen belemmering zijn voor de vrije overdracht van geldbedragen ingevolge de toepassing van deze Overeenkomst.
 Art.    43 . Bijleggen van geschillen.
Geschillen over de interpretatie en de toepassing van deze Overeenkomst zullen indien mogelijk bijgelegd worden door de bevoegde autoriteiten.
 Art.    44 . Niet-verschuldigde bedragen.
1. Indien bij de uitbetaling of de herziening van prestaties bij toepassing van de Overeenkomst het orgaan van een overeenkomstsluitende Staat de prestatiegerechtigde een som heeft uitgekeerd die hoger is dan de som die hem verschuldigd is, kan dit orgaan het bevoegde orgaan van de andere Staat, dat een overeenstemmende prestatie ten gunste van deze gerechtigde uitkeert, vragen het te veel betaalde in te houden op de nabetaling van achterstallen die deze gerechtigde verschuldigd zijn
De modaliteiten voor de toepassing van deze bepalingen zullen vastgelegd worden na gemeen overleg tussen de bevoegde Belgische en Macedonische organen. Indien het te veel betaalde niet kan worden ingehouden op de nabetaling van achterstallen, zullen de bepalingen van paragraaf 2 van toepassing zijn.
2. Wanneer het bevoegde orgaan van een overeenkomstsluitende Staat aan een prestatiegerechtigde een som heeft uitgekeerd hoger dan de aan deze laatste verschuldigde som, kan dit orgaan, binnen de voorwaarden en grenzen als bepaald bij de door hem toegepaste wetgeving, het bevoegde orgaan van de andere overeenkomstsluitende Staat dat de prestaties ten gunste van deze gerechtigde uitkeert, erom verzoeken het te veel betaalde in te houden op de sommen die het deze gerechtigde stort. Dat laatste orgaan verricht de inhouding binnen de voorwaarden en grenzen waarin een dergelijke verevening toegelaten is bij de wetgeving die het toepast, als gold het sommen die het zelf te veel had uitgekeerd, en maakt het aldus ingehouden bedrag over aan het bevoegde orgaan dat de vordering heeft.
 TITRE V . - OVERGANGS- EN SLOTBEPALINGEN.
 Art.    45 . Gebeurtenissen voorafgaand aan de inwerkingtreding van de Overeenkomst.
1. Deze Overeenkomst is eveneens van toepassing op gebeurtenissen die zich hebben voorgedaan vóór zij van kracht werd.
2. Deze Overeenkomst doet geen enkel recht ontstaan op prestaties voor een tijdvak dat aan haar inwerkingtreding voorafgaat.
3. Ieder verzekeringstijdvak dat onder de wetgeving van een van de overeenkomstsluitende Staten werd vervuld vóór de inwerkingtreding van deze Overeenkomst wordt in aanmerking genomen voor het vaststellen van het recht op een overeenkomstig de bepalingen van deze Overeenkomst verkregen prestatie.
4. Deze Overeenkomst is niet van toepassing op rechten die werden vastgesteld door toekenning van een forfaitaire uitkering of door terugbetaling van bijdragen.
 Art.    46 . Herziening, verjaring, verval.
1. Elke prestatie die niet werd vereffend of die werd geschorst wegens de nationaliteit van de belanghebbende of wegens diens woonplaats op het grondgebied van de andere overeenkomstsluitende Staat dan die waar de uitbetalingsinstelling zich bevindt, wordt, op verzoek van belanghebbende, vereffend of hervat met ingang van de inwerkingtreding van deze Overeenkomst.
2. De rechten van de belanghebbenden die vóór de inwerkingtreding van deze Overeenkomst de vaststelling van een pensioen of een rente hebben verkregen, worden op hun verzoek herzien, rekening gehouden met de bepalingen van deze Overeenkomst. In geen geval mag dergelijke herziening als gevolg hebben dat de vroegere rechten van de betrokkenen verminderd worden.
3. Ingeval het verzoek bedoeld in paragraaf 1 of 2 van dit artikel wordt ingediend binnen een termijn van twee jaar ingaand op de datum dat deze Overeenkomst van kracht wordt, zijn de overeenkomstig de bepalingen van deze Overeenkomst verkregen rechten verworven met ingang van deze datum, zonder dat de bepalingen van de wetgeving van de ene of van de andere overeenkomstsluitende Staat betreffende het verval of de verjaring van rechten, tegen de belanghebbenden mogen worden ingeroepen.
4. Ingeval het verzoek bedoeld in paragraaf 1 of 2 van dit artikel wordt ingediend na het verstrijken van een termijn van twee jaar ingaand op de datum dat deze Overeenkomst van kracht wordt, worden de rechten die vervallen noch verjaard zijn slechts verkregen vanaf de datum van het verzoek, onder voorbehoud van gunstigere bepalingen in de wetgeving van de betrokken overeenkomstsluitende Staat.
 Art.    47 . Opschriften.
De opschriften van de Titels, Hoofdstukken, Afdelingen, Onderafdelingen en Artikelen van deze Overeenkomst dienen enkel als referentie en hebben geen invloed op de interpretatie van deze Overeenkomst.
 Art.    48 . Duur.
Deze Overeenkomst wordt gesloten voor onbepaalde duur. Ze kan worden opgezegd door een van de overeenkomstsluitende Staten door middel van een schriftelijke kennisgeving aan de andere Staat, met een opzeggingstermijn van twaalf maanden.
 Art.    49 . Waarborg voor verworven rechten of rechten in wording.
In geval van opzegging van deze Overeenkomst worden de rechten op en de uitkeringen van prestaties verworven krachtens de Overeenkomst gehandhaafd. De overeenkomstsluitende Staten nemen de nodige schikkingen met betrekking tot de rechten in wording.
 Art.    50 . Inwerkingtreding.
1. Deze Overeenkomst treedt in werking de eerste dag van de derde maand die volgt op de datum van ontvangst van de nota waarbij de laatste van de twee overeenkomstsluitende Staten de andere overeenkomstsluitende Staat zal medegedeeld hebben dat de wettelijk vereiste formaliteiten voor de inwerkingtreding van deze Overeenkomst vervuld zijn.
2. Op de dag van inwerkingtreding van deze Overeenkomst zal, wat betreft de betrekkingen tussen de beide overeenkomstsluitende Staten, het Verdrag betreffende de sociale zekerheid, op 1 november 1954 ondertekend tussen de Federatieve Volksrepubliek Joegoslavië en het Koninkrijk België, ophouden te bestaan en vervangen worden door onderhavige Overeenkomst.
Ten blijke waarvan de behoorlijk daartoe gemachtigden deze Overeenkomst hebben ondertekend.
Opgemaakt te Brussel, op 13 februari 2007, in tweevoud, in de Franse, Nederlandse en Macedonische taal, de drie teksten zijnde gelijkelijk rechtsgeldig.

 BIJLAGE.
 Art.  N. Overeenkomstig haar artikel 50 zal deze overeenkomst in werking treden op 1 juni 2009.


type: legislation

jurisdiction: Belgium

text:
HOOFDSTUK I.  - Definities, doelstellingen en beginselen.
 Artikel    1 . In dit samenwerkingsakkoord wordt verstaan onder :
1° projectactiviteit : een CDM-projectactiviteit of een JI-project activiteit;
2° CDM-projectactiviteit : een projectactiviteit die door een of meer partijen van bijlage I is goedgekeurd in overeenstemming met artikel 12 van het Protocol van Kyoto en de overeenkomstig het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten;
3° JI-projectactiviteit : een projectactiviteit die door een of meer Partijen van bijlage I is goedgekeurd in overeenstemming met artikel 6 van het Protocol van Kyoto en de overeenkomstig het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten;
4° Conferentie van de Partijen : de Conferentie van Partijen van het UNFCCC, aangenomen in New York op 9 mei 1992, die Bijeenkomst van deze Partijen geworden is vanaf de inwerkingtreding ervan op 16 februari 2005, uitsluitend in het kader van het Protocol van Kyoto;
5° Partij van bijlage I : een in bijlage I van het UNFCCC opgenomen partij, die het Protocol van Kyoto heeft bekrachtigd, zoals gespecificeerd in artikel 1, punt 7, van het protocol;
6° België als verdragsluitende Partij : het Vlaamse Gewest, het Waalse Gewest, het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest en de Federale Overheid die samen optreden met eerbiediging van ieders bevoegdheden voor de tenuitvoerlegging van het Protocol van Kyoto;
7° referentiejaar : het jaar 1990 voor kooldioxide, methaan en distikstofoxide en het jaar 1995 voor zwavelhexafluoride, gehalogeneerde koolwaterstoffen en onvolledig gehalogeneerde fluorkoolwaterstoffen;
8° referentieniveau : het niveau dat voor een projectactiviteit een redelijke voorstelling beoogt te geven van de antropogene emissies van broeikasgassen uit bronnen of de antropogene verwijderingen ervan via putten, die zich zouden voordoen zonder die projectactiviteit;
9° eerste verbintenissenperiode : de periode van 1 januari 2008 tot en met 31 december 2012 zoals vermeld in artikel 11, § 2, van Richtlijn 2003/87/EG;
10° Richtlijn 2003/87/EG : de Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Gemeenschap, gewijzigd bij Richtlijn 2004/101/EG van het Europees Parlement en de Raad van 27 oktober 2004 met betrekking tot de projectgebonden mechanismen van het Protocol van Kyoto;
11° bevoegde autoriteiten : de instanties aangewezen door respectievelijk het Vlaamse Gewest, het Waalse Gewest, het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest en de Federale Overheid overeenkomstig artikel 18 van Richtlijn 2003/87/EG;
12° emissierecht : overeenkomstig de bepalingen van Richtlijn 2003/87/ EC overdraagbaar recht om, uitsluitend om aan de eisen van de richtlijn te voldoen, gedurende een bepaalde periode een ton kooldioxide-equivalent uit te stoten;
13° vergunning voor broeikasgasemissies : de overeenkomstig artikelen 5 en 6 van Richtlijn 2003/87/EG verleende vergunning;
14° exploitant : de houder van een vergunning voor broeikasgasemissies, vastgelegd in de Richtlijn 2003/87/EG;
15° Nationale Klimaatcommissie : de commissie opgericht volgens artikel 3 van het samenwerkingsakkoord van 14 november 2002 tussen de Federale Staat, het Vlaamse Gewest, het Waalse Gewest en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest betreffende het opstellen, het uitvoeren en het opvolgen van een Nationaal Klimaatplan, alsook het rapporteren, in het kader van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering en het Protocol van Kyoto;
16° permanent secretariaat : het permanent secretariaat van de Nationale Klimaatcommissie;
17° register : het overeenkomstig artikel 6 van Beschikking 280/2004/ EG door België aangelegd, beheerd en bijgehouden register, waarin een overeenkomstig artikel 19 van Richtlijn 2003/87/EG aangelegd register is opgenomen;
18° registeradministrateur : de persoon of personen die het register beheert of beheren en bijhoudt of bijhouden overeenkomstig de eisen van de Richtlijn 2003/87/EG, van Beschikking nr. 280/2004/EG en van Verordening (EG) nr. 2216/2004;
19° registersoftware : het elektronische platform dat gebruikt wordt als een beveiligd gegevensbestand voor het register;
20° partijtegoedrekening : elke rekening die gecreëerd is in het register overeenkomstig artikel 12 van verordening (EG) nr. 2216/2004;
21° exploitanttegoedrekening : elke rekening die gecreëerd is in het register overeenkomstig artikel 15 van Verordening (EG) nr. 2216/2004;
22° persoonstegoedrekening : elke rekening die gecreëerd is in het register overeenkomstig artikel 19 van verordening (EG) nr. 2216/2004;
23° aangewezen nationale autoriteit : de instantie, vermeld in punt 29 van de bijlage bij beslissing 3/CMP.1 over de regels en procedures voor een mechanisme voor schone ontwikkeling, als gedefinieerd in artikel 12 van het Protocol van Kyoto;
24° aanspreekpunt : de instantie vermeld in punt 20 a) van de bijlage bij de beslissing 9/CMP.1 over de richtsnoeren voor de implementatie van artikel 6 van het Protocol van Kyoto;
25° gastland : de Partij of elke Partij op wiens grondgebied de projectactiviteit fysiek plaats heeft voor zover ze beantwoordt aan de voorwaarden vastgesteld door de beslissingen van de Conferentie van de Partijen, die optreedt als bijeenkomst van de Partijen bij het Protocol van Kyoto;
26° geaccrediteerde onafhankelijke entiteit : een entiteit, geaccrediteerd overeenkomstig de richtsnoeren aangenomen op grond van artikel 6 van het Protocol van Kyoto, en belast met het bepalen of de reducties van de antropogene emissies per bron of de toenames van de antropogene verwijderingen per put, die het resultaat zijn van een JI-projectactiviteit, voldoen aan de relevante voorwaarden die in dat artikel en in de richtsnoeren vermeld staan;
27° goedkeuring : schriftelijke machtiging, van administratieve en technische aard, van de deelname van een of meerdere personen aan een specifieke projectactiviteit, overeenkomstig de regels die aangenomen zijn door, naargelang van het geval, de raad van bestuur van het mechanisme voor schone ontwikkeling, krachtens artikel 12 van het Protocol van Kyoto, of het Comité van toezicht, krachtens artikel 6 van het Protocol van Kyoto;
28° persoon : elke publiek- of privaatrechterlijke natuurlijke of rechtspersoon;
29° reserve voor de verbintenissenperiode : reserve die moet overeenkomen met 90 % van de aan België toegewezen hoeveelheid, of met 100 % van het vijfvoud van de meest recente gereviseerde inventaris van België, afhankelijk van de laagste waarde;
30° toegewezen hoeveelheid : de hoeveelheid broeikasgasemissies in ton kooldioxide-equivalent die is berekend op basis van de overeenkomstig artikel 7 van Beschikking 280/2004/EG bepaalde emissieniveaus;
31° bijkomende termijn toegestaan om aan de verplichtingen te voldoen : de termijn vermeld in punt 3 van de beslissing 13/CMP.1 over de regels voor de boekhouding van de toegewezen hoeveelheden ter uitvoering van artikel 7, § 4, van het Protocol van Kyoto;
32° emissiedoelstellingen : Voor de eerste verbintenissenperiode werden de doelstellingen inzake de emissies van de broeikasgassen van de gewesten door de beslissing van het Overlegcomité van 8 maart 2004. vastgelegd.
33° geverifieerde emissies van broeikasgassen gedurende de eerste verbintenissenperiode : emissies van broeikasgassen gedurende de eerste verbintenissenperiode zoals werd meegedeeld en onderzocht overeenkomstig artikelen 7 en 8 van het Protocol van Kyoto en rekening houdend met elke aanpassing die verricht is overeenkomstig artikel 5, § 2, van het Protocol.
34° gebruik van emissierechten of Kyoto-eenheden : de aanwending van emissierechten of Kyoto-eenheden voor de afboeking of inleveringsprocessen voor de emissies van broeikasgassen overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG en de Verordening (EG) nr. 2216/2004 en het Protocol van Kyoto;
35° Kyoto-eenheid : een AAU (toegewezen eenheid), RMU (verwijderingseenheid), ERU (emissiereductie-eenheid) of CER (gecertificeerde emissiereductie);
36° toegewezen eenheid (AAU) : een overeenkomstig artikel 7, § 3, van Beschikking 280/2004/EG verleende eenheid;
37° verwijderingseenheid (RMU) : een overeenkomstig artikel 3 van het Protocol van Kyoto verleende eenheid;
38° emissiereductie-eenheid (ERU) : een eenheid die is verleend overeenkomstig artikel 6 van het Protocol van Kyoto en de overeenkomstig het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten;
39° gecertificeerde emissiereductie (CER) : een eenheid die is verleend overeenkomstig artikel 12 van het Protocol van Kyoto en de overeenkomstig het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten;
40° voorlopige CER (tCER) : een CER die is verleend voor een projectactiviteit voor bebossing of herbebossing in het kader van het CDM die, afhankelijk van de krachtens het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten, afloopt op het einde van de verbintenissenperiode die volgt op de periode waarin ze is verleend;
41° langetermijn-CER (lCER) : een CER die is verleend voor een projectactiviteit voor bebossing of herbebossing in het kader van het CDM die, afhankelijk van de krachtens het UNFCCC of het Protocol van Kyoto genomen besluiten, afloopt op het einde van de kredietperiode van de projectactiviteit voor bebossing of herbebossing in het kader van het CDM waarvoor ze is verleend;
42° Nalevingscomité : het comité, opgericht op grond van punt II.1 van de bijlage bij beslissing 27/CMP.1 over de procedures en mechanismen voor de naleving van de bepalingen uit het Protocol van Kyoto;
43° landgebruik, wijziging van landgebruik en bosbouw : de activiteiten van bebossing, ontbossing, herbebossing, bosbeheer, beheer van graslanden, beheer van akkerlanden, en revegetatie in de zin van dit artikel;
44° bebossing : de rechtstreekse antropogene omzetting in bosgebied van land waar gedurende minstens vijftig jaar geen bossen zijn aangeplant of ingezaaid, en/of waar de natuurlijke bezaaiing gedurende minstens vijftig jaar niet is bevorderd door de mens;
45° herbebossing : de rechtstreekse antropogene omzetting van niet-bosgebied in bosgebied via aanplanting, inzaaiing en/of antropogene bevordering van een natuurlijke bezaaiing op grondgebied dat vroeger bosgebied was maar in niet-bosgebied is omgezet. Voor de eerste verbintenissenperiode zullen de herbebossingsactiviteiten zich beperken tot de herbebossing van grondgebied dat op 31 december 1989 geen bosgebied was.
 Art.    2 . Met behoud van de toepassing van de bepalingen van het samenwerkingsakkoord van 14 november 2002 betreffende het opstellen, het uitvoeren en het opvolgen van een Nationaal Klimaatplan, alsook het rapporteren, in het kader van het Raamverdrag van de Verenigde Naties inzake klimaatverandering en het Protocol van Kyoto en met eerbiediging van de respectievelijke bevoegdheden van de Federale Overheid en de gewesten, heeft dit samenwerkingsakkoord betrekking op de uitvoering van sommige bepalingen van het Protocol van Kyoto door België als verdragsluitende Partij, om de volgende doelstellingen te bereiken :
1° de effectieve en ononderbroken deelname waarborgen van België als verdragsluitende Partij aan de flexibiliteitsmechanismen, vermeld in artikelen 6, 12 en 17 van het Protocol van Kyoto met als doel Kyoto-eenheden te kunnen verwerven en gebruiken, als aanvulling op binnenlandse inspanningen, om de emissiereductieverplichtingen van broeikasgassen te bereiken, en overeenkomstig de bepalingen van artikel 3, § 1, van het Protocol van Kyoto;
2° de criteria en de goedkeuringsprocedure vaststellen voor de projectactiviteiten, die onder de bevoegdheid vallen van de Nationale Klimaatcommissie, alsook de voorwaarden waaronder personen mogen deelnemen aan deze projectactiviteiten, met inachtneming van de relevante richtsnoeren, regels en procedures aangenomen op grond van het UNFCCC, het Protocol van Kyoto en de bepalingen van Richtlijn 2003/87/EG;
3° het aanspreekpunt en de aangewezen nationale autoriteit aanwijzen voor België;
4° regelen dat er Kyoto-eenheden kunnen staan op persoonstegoedrekeningen en exploitanttegoedrekeningen in het register;
5° afspraken maken over de reikwijdte van de controle door de registeradministrateur op het gebruik van de Kyoto-eenheden door exploitanten en overheden.
 Art.    3 . § 1. De Federale Overheid en de gewesten verbinden er zich toe om, bij de uitoefening van hun respectievelijke bevoegdheden, alle noodzakelijke maatregelen te treffen om te voldoen aan de criteria die België, als verdragsluitende Partij, in staat stellen Kyoto-eenheden te gebruiken, ter uitvoering van de bepalingen van artikel 8 van Beschikking nr. 280/2004/EG en van artikel 50 van Verordening (EG) nr. 2216/2004. Overeenkomstig het samenwerkingsakkoord van 14 november 2002, gaat de Nationale Klimaatcommissie na of aan die criteria is voldaan.
§ 2. De Federale Overheid en de gewesten verbinden er zich toe om samen bij te dragen tot het versterken van de capaciteit van de landen waar projectactiviteiten worden uitgevoerd, in het bijzonder van de ontwikkelingslanden, en om hen te helpen evaluatie- en goedkeuringsprocedures voor projectactiviteiten uit te werken zodat die effectief bijdragen tot hun doelstellingen van duurzame ontwikkeling. De Federale Overheid en de gewesten brengen de Nationale Klimaatcommissie op de hoogte van hun initiatieven. De Nationale Klimaatcommissie stelt elk jaar aan de Federale Overheid en aan de gewesten activiteiten en prioritaire landen voor, met het oog op voldoende geografische spreiding van de projectactiviteiten en rekening houdend met de relevante initiatieven van internationale en Europese instellingen.
§ 3. De inzet van de flexibiliteitsmechanismen door België moet stroken met de supplementariteitsverplichtingen, overeenkomstig het Protocol van Kyoto en het UNFCCC en de uitvoeringsbesluiten daarvan.
 HOOFDSTUK II.  - Goedkeuring van projectactiviteiten.
 Afdeling 1.  - Aanduiding van de Nationale Klimaatcommissie als aanspreekpunt en aangewezen nationale autoriteit.
 Art.    4 . § 1. De Nationale Klimaatcommissie wordt aangewezen om de taken uit te voeren die zijn opgedragen aan het aanspreekpunt en aan de aangewezen nationale autoriteit op grond van de relevante uitvoeringsbesluiten van respectievelijk artikel 6 en 12 van het Protocol van Kyoto.
§ 2. In deze hoedanigheid keurt de Nationale Klimaatcommissie de projectactiviteiten goed, die onder haar bevoegdheid vallen, en bekrachtigt ze, door middel van ondertekening van een goedkeuringsbrief, de gewestelijke of federale goedkeuringsbeslissingen, overeenkomstig afdelingen 2 en 3. Hierbij is de Nationale Klimaatcommissie gebonden door de beslissing van het gewest of de Federale Overheid.
§ 3. De goedkeuringsbeslissing geldt tevens als machtiging van personen om deel te nemen aan projectactiviteiten, overeenkomstig de bepalingen van artikel 6 of 12 van het Protocol van Kyoto en de relevante uitvoeringsbesluiten daarvan en bevestigt de vrijwillige deelname van België als verdragsluitende Partij aan de uitvoering van de projectactiviteit in kwestie.
§ 4. De Nationale Klimaatcommissie stelt de registeradministrateur formeel in kennis en stelt informatie over projectactiviteiten, waarvoor een goedkeuringsbrief werd uitgereikt, ter kennis van het publiek, met behoud van de toepasselijke wettelijke en reglementaire bepalingen op het vlak van vertrouwelijkheid en de eerbiediging van het bedrijfsgeheim.
§ 5. In het kader van het jaarverslag van haar werkzaamheden stelt de Nationale Klimaatcommissie een rapport op over haar werkzaamheden als aanspreekpunt en als aangewezen nationale autoriteit.
 Afdeling 2.  - Goedkeuring van projectactiviteiten, die onder de bevoegdheid van een gewest of de Federale Overheid vallen.
 Art.    5 . § 1. Een gewest keurt de volgende projectactiviteiten goed :
1° elke projectactiviteit die volledig of gedeeltelijk gefinancierd wordt door dat gewest, of door een provincie of een gemeente, gelegen op zijn grondgebied;
2° elke projectactiviteit waarvan dat gewest Kyoto-eenheden wil verwerven;
3° elke CDM- of JI-projectactiviteit waarvoor een verzoek tot goedkeuring wordt ingediend door een natuurlijke persoon met zijn woonplaats in het desbetreffende gewest of door een rechtspersoon met een vestigingseenheid in dat gewest;
4° elke projectactiviteit, die op het grondgebied van dat gewest wordt uitgevoerd.
§ 2. De federale overheid keurt alle projectactiviteiten goed waarvan ze Kyoto-eenheden verwerft.
§ 3. Als een projectactiviteit, volgens de criteria uit § 1 en § 2, tegelijkertijd onder de bevoegdheid valt van meerdere gewesten of van een of meerdere gewesten en de federale Overheid, dan wordt ze behandeld door de overheid waar het verzoek tot goedkeuring is ingediend, na raadpleging van de andere betrokken bevoegde overheden. Indien de projectactiviteit zou plaatsvinden op het grondgebied van een gewest, wordt het verzoek tot goedkeuring steeds ingediend bij en behandeld door het gewest in kwestie.
§ 4. De bevoegde overheid, waarbij een verzoek tot goedkeuring wordt ingediend, stelt het permanent secretariaat onmiddellijk in kennis van de naam van de projectactiviteit en van de aanvrager. Het permanent Secretariaat brengt de andere bevoegde overheden ervan op de hoogte.
§ 5. Het permanent Secretariaat registreert en inventariseert elk verzoek tot goedkeuring op een lijst, waarop ook is opgenomen welke overheid bevoegd is voor de behandeling overeenkomstig de bepalingen van deze afdeling.
 Art.    6 . § 1. Het verzoek tot goedkeuring van een projectactiviteit die onder de gewestelijke bevoegdheid valt, wordt ingediend en beoordeeld overeenkomstig de regels van het gewest in kwestie. Het verzoek tot goedkeuring van een projectactiviteit, die onder de bevoegdheid van de Federale Overheid valt, wordt ingediend bij en beoordeeld door haar bevoegde autoriteit.
§ 2. Bij de beoordeling van een JI-projectactiviteit die niet onder de controle valt van het Comité van toezicht, opgericht op grond van artikel 6. van het Protocol van Kyoto, en waarvan de bevoegde gewestelijke of federale overheid geen ERU's wil verwerven, ziet de bevoegde overheid erop toe dat de projectactiviteit resulteert in emissiereducties van broeikasgassen, die een extra vermindering opleveren ten opzichte van de situatie zonder de voorgestelde projectactiviteit.
§ 3. De Federale Overheid of het gewest brengt zijn beslissing tot goedkeuring van een projectactiviteit, ter kennis van het permanent secretariaat, samen met een motivatie van zijn bevoegdheid. Het permanent secretariaat bevestigt de ontvangst van die kennisgeving.
§ 4. In geval van een gewestelijke of federale goedkeuringsbeslissing, ondertekent de voorzitter van de Nationale Klimaatcommissie in naam van de Nationale Klimaatcommissie de goedkeuringsbrief tijdens de eerste vergadering die volgt op deze goedkeuringsbeslissing. De Nationale Klimaatcommissie stelt het model op van die brief. Het permanent secretariaat verstuurt de brief per aangetekend schrijven, tegen ontvangstbewijs, naar de bevoegde overheid, die vervolgens de aanvrager informeert.
§ 5. Bij weigering van de goedkeuring wordt de aanvrager daarvan rechtstreeks in kennis gesteld door de bevoegde overheid volgens de door haar vastgestelde regels.
§ 6. Ongeacht de ondertekening van de goedkeuringsbrief van een projectactiviteit door de voorzitter van de Nationale Klimaatcommissie, blijft de federale of gewestelijke overheid, die de projectactiviteit heeft goedgekeurd, volledig verantwoordelijk voor die activiteit en draagt ze alle risico's die eraan verbonden zijn.
§ 7. Als een gewest of de Federale Overheid een herziening wil laten uitvoeren van een goedgekeurde projectactiviteit die onder haar bevoegdheid valt ter uitvoering van beslissing 3/CMP.1 over de regels en procedures voor een mechanisme voor schone ontwikkeling, als gedefinieerd in artikel 12 van het Protocol van Kyoto, of van beslissing 9/CMP.1 over de richtsnoeren voor de implementatie van artikel 6 van het Protocol van Kyoto, dan meldt het gewest of de Federale Overheid dit schriftelijk aan de voorzitter van de Nationale Klimaatcommissie die het verzoek tot herziening ondertekent.
 Afdeling 3.  - Goedkeuring van de projectactiviteiten die onder de bevoegdheid van de Nationale Klimaatcommissie vallen.
 Art.    7 . Elke projectactiviteit, die niet onder de bevoegdheid van een gewest of van de Federale Overheid valt overeenkomstig artikel 5, valt onder de bevoegdheid van de Nationale Klimaatcommissie.
 Art.    8 . De Nationale Klimaatcommissie keurt geen enkele projectactiviteit als vermeld in artikel 7 goed als ze niet beantwoordt aan ten minste de volgende criteria, vastgelegd door de Conferentie van de Partijen bij het VN-Raamverdrag inzake Klimaatverandering waarin de Partijen van dit Protocol bijeenkomen en de Richtlijn 2004/101/EG tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG :
1° de projectactiviteit draagt effectief bij tot de verwezenlijking van de duurzame-ontwikkelingsdoelstellingen van het vooropgestelde gastland;
2° voor de financiering van de overwogen projectactiviteit wordt geen officiële ontwikkelingshulp gebruikt, in het kader van de regels die vastgelegd zijn binnen de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling en overeenkomstig de beslissingen van de raad van bestuur, opgericht op grond van artikel 12 van het Protocol van Kyoto, en van het Comité van toezicht, opgericht op grond van artikel 6 van het Protocol van Kyoto;
3° de deelname van personen aan een projectactiviteit moet stroken met de desbetreffende richtsnoeren, uitvoeringsmodaliteiten en procedures overeenkomstig het UNFCCC en het Protocol van Kyoto;
4° de overwogen projectactiviteit heeft geen invloed op het vermogen van België om zijn verplichtingen na te komen, aangegaan in het kader van andere internationale overeenkomsten, in het bijzonder voor het behoud van de biodiversiteit, de bestrijding van de woestijnvorming en de afbraak van de ozonlaag;
5° de overwogen projectactiviteit brengt noch rechtstreeks noch onrechtstreeks significante schade toe aan het leefmilieu of aan de gezondheid van de bevolking van een andere Staat dan het land waarin de uitvoering ervan wordt overwogen;
6° de overwogen projectactiviteit mag geen schade berokkenen aan de belangen van België in het kader van zijn diplomatieke of militaire optreden;
7° voor elke JI-projectactiviteit moeten het referentieniveau en het monitoring plan opgesteld worden volgens de richtsnoeren uit de uitvoeringsbesluiten van het UNFCCC of het Protocol van Kyoto en worden ze geverifieerd door een geaccrediteerde onafhankelijke entiteit. Voor projectactiviteiten die overwogen worden op het grondgebied van de Europese Unie of in landen die een toetredingsverdrag met de Europese Unie hebben ondertekend, moet het referentieniveau volledig voldoen aan het communautair acquis, met inbegrip van de tijdelijke ontheffingen als bepaald in dat toetredingsverdrag;
8° bij een projectactiviteit voor de opwekking van waterkracht, met een opwekkingsvermogen van meer dan 20 MW, moet de projectactiviteit voldoen aan de desbetreffende internationale normen en richtsnoeren, onder meer die welke deel uitmaken van het in 2000 uitgebrachte verslag van de Wereldcommissie stuwdammen : " Dams and Development - A new Framework for Decision-Making ".
 Art.    9 . § 1. Iedereen die een projectactiviteit wil uitvoeren, die onder de bevoegdheid van de Nationale Klimaatcommissie valt, moet een verzoek tot goedkeuring richten aan de Nationale Klimaatcommissie.
§ 2. De regels voor het indienen van het verzoek tot goedkeuring, de inhoud van het verzoek en de bij te voegen documenten worden vast, worden vastgelegd door de Nationale Klimaatcommissie, welke zullen worden meegedeeld aan de respectievelijk bevoegde parlementen en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad.
§ 3. Het verzoek tot goedkeuring wordt als volgt behandeld :
1° het permanent Secretariaat van de Nationale Klimaatcommissie bevestigt de ontvangst van het verzoek tot goedkeuring en brengt de termijnen voor de procedure ter kennis van de aanvrager;
2° de Nationale Klimaatcommissie gaat na of het verzoek tot goedkeuring volledig is. Als ze van oordeel is dat ze over alle nodige elementen beschikt om een beslissing te kunnen nemen, brengt ze de aanvrager hiervan op de hoogte en behandelt ze het dossier. Als ze dat nuttig acht, mag ze de aanvrager op elk moment aanvullende inlichtingen vragen of documenten die nodig zijn om het dossier te behandelen, in welk geval de termijn bedoeld in artikel 10, § 1, verlengd wordt met twee maanden.
 Art.    10 . § 1. De Nationale Klimaatcommissie spreekt zich uit binnen een termijn van vier maanden na kennisgeving vermeld in artikel 9, § 3, 1°.
Ze neemt haar beslissing met een tweederde meerderheid van de stemmen van de aanwezige leden, rekening houdend met de vereisten vermeld in artikel 8. Als er binnen bovenvermelde termijn geen beslissing is genomen, wordt de projectactiviteit als goedgekeurd beschouwd.
§ 2. De voorzitter van de Nationale Klimaatcommissie ondertekent de goedkeuringsbrief in naam van de commissie. De Nationale Klimaatcommissie stelt het model van de brief op en legt vast volgens welke regels het permanent secretariaat de brief moet versturen naar de aanvrager.
§ 3. Als de Nationale Klimaatcommissie de projectactiviteit weigert goed te keuren, neemt ze de redenen voor die weigering op in haar beslissing. Het permanent Secretariaat stelt de aanvrager in kennis van die beslissing per aangetekende zending tegen ontvangstbewijs.
§ 4. De beslissing van de Nationale Klimaatcommissie is een individuele beslissing waartegen binnen zestig dagen, te rekenen vanaf de datum van de kennisgeving ervan, bij de Raad van State een annulatieberoep kan worden ingesteld.
§ 5. Op verzoek van het permanent secretariaat kan de Nationale Klimaatcommissie de aanvrager een vergoeding vragen voor haar dienstverlening, die redelijk en evenredig moet zijn met de kosten van de dienstverlening in kwestie en deze mag de kosten van de dienstverlening niet overschrijden. Het bedrag ervan en de regels ervoor worden door de Nationale Klimaatcommissie vastgelegd.
 HOOFDSTUK III.  - Tegoeden aan en gebruik van Kyoto-eenheden.
 Art.    11 . Op elke persoonstegoedrekening, exploitanttegoedrekening en partijtegoedrekening in het register kunnen Kyoto-eenheden staan.
 Art.    12 . § 1. De Partijen van dit samenwerkingsakkoord verbinden zich ertoe geen gebruik te maken van door kerninstallaties gegenereerde ERU's of CER's om hun gekwantificeerde emissiereductieverplichtingen van broeikasgassen na te komen.
§ 2. Om hun emissiereductieverplichtingen van broeikasgassen na te komen, kunnen de gewesten en de Federale Overheid beslissen om zelf geen gebruik te maken van Kyoto-eenheden die voortkomen uit specifieke projectactiviteiten.
Als een Partij het gebruik van specifieke Kyoto-eenheden uitsluit, treft ze alle nuttige en nodige maatregelen ter zake. De registeradministrateur bezorgt de betrokken partij een jaarlijks rapport dat haar in de mogelijkheid stelt om eventuele inbreuken autonoom vast te stellen en de noodzakelijke nalevingsmaatregelen te treffen.
§ 3. Een gewest of de Federale Overheid kan, aanvullend op de Europese en internationale regels, beslissen om bijkomende voorwaarden vast te leggen voor het gebruik van Kyoto-eenheden door exploitanten waaraan ze de broeikasgasvergunning heeft uitgereikt. Ze stelt de Nationale Klimaatcommissie en de registeradministrateur daarvan in kennis. De registeradministrateur bezorgt de betrokken partij een jaarlijks rapport over de inlevering van emissierechten en Kyoto-eenheden door de exploitanten van deze installaties, dat haar in de mogelijkheid stelt om eventuele inbreuken autonoom vast te stellen en de noodzakelijke nalevingsmaatregelen te treffen.
§ 4. Bij de uitoefening van hun bevoegdheden ter uitvoering van Richtlijn 2003/87/EG delen de gewesten, samen met de registeradministrateur, de relevante gegevens over het gebruik van de Kyoto-eenheden binnen de regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten mee aan de Nationale Klimaatcommissie, die daarover verslag uitbrengt bij de Europese Commissie overeenkomstig artikel 21, § 1, a), van de voormelde richtlijn.
 Art.    13 . § 1. De registeradministrateur laat de exploitanten toe om Kyoto-eenheden te gebruiken, voor zover dat in overeenstemming is met de desbetreffende regels uit Richtlijn 2003/87/EG, Verordening EG nr. 2216/2004, het UNFCCC, het Protocol van Kyoto, alsmede de uitvoeringsbepalingen ervan.
§ 2. De naleving van § 1 zal vastgesteld worden door de centrale administrateur bij de Europese Commissie op basis van de testprocedures omschreven in bijlage XIII van de verordening, en desgevallend het testplan opgesteld door de administrateur van het internationale transactielog bij de Verenigde Naties naar aanleiding van de gegevensuitwisselingsstandaard voor registers onder het Protocol van Kyoto. De registeradministrateur ziet erop toe dat de leverancier van de registersoftware de regels vermeld in § 1 correct implementeert.
§ 3. Op verzoek van de Nationale Klimaatcommissie kan de registeradministrateur het gebruik van specifieke Kyoto-eenheden die afkomstig zijn van specifieke projectactiviteiten uitsluiten, bijkomend op de Europese en internationale regels, voor alle exploitanttegoedrekeningen en de partijtegoedrekening, als de gewesten en de Federale Overheid hierover een consensus bereiken en als dit technisch kan worden uitgevoerd in de registersoftware. De technische uitvoerbaarheid wordt bepaald door de software ontwikkelaar en geëvalueerd door de Nationale Klimaatcommissie op basis van een rapport van de registeradministrateur.
 HOOFDSTUK IV.  - Toegewezen hoeveelheid.
 Art.    14 . § 1. De aan België toegewezen hoeveelheid wordt initieel op de partijtegoedrekening, geopend op naam van België als verdragsluitende Partij, in het register ingeschreven.
§ 2. Als landgebruik, wijziging van landgebruik en bosbouw tijdens het referentiejaar of de referentieperiode een nettobron van broeikasgasemissies vormen, houdt België bij de berekening van de toegewezen hoeveelheid rekening met de antropogene emissies, opgegeven onder de rubriek " omzetting van bossen " (ontbossing), overeenkomstig de beslissing 13/CMP.1 over de regels voor de boekhouding van de toegewezen hoeveelheden ter uitvoering van artikel 7, § 4, van het Protocol van Kyoto.
 Art.    15 . § 1. Het gedeelte van de aan België toegewezen hoeveelheid, dat overeenstemt met de totale hoeveelheid emissierechten die overeenkomstig het nationaal toewijzingsplan van België voor de periode 2008-2012. gereserveerd wordt voor de installaties die onder het toepassingsgebied van Richtlijn 2003/87/EG vallen, met inbegrip van de totale reserve voor nieuwkomers, wordt op de partijtegoedrekening van België bijgehouden in afwachting van de verlening, overeenkomstig artikel 45 van Verordening (EG) nr. 2216/2004, de toewijzing aan exploitanten, overeenkomstig artikel 46 van dezelfde verordening, of de veiling van emissierechten door een bevoegde autoriteit overeenkomstig artikel 10 van deze richtlijn.
§ 2. De registeradministrateur houdt nauwgezet en continu de totale hoeveelheid Kyoto-eenheden en emissierechten bij, die zich op de partijtegoedrekening bevinden.
§ 3. Elk gewest en de Federale Overheid openen een persoonstegoedrekening in het register door een geldig ingevuld en ondertekend activeringsformulier te bezorgen aan de registeradministrateur overeenkomstig de bepalingen van het koninklijk besluit van 14 oktober 2005.
§ 4. Een gewest kan een schriftelijk verzoek richten aan de registeradministrateur om een gelimiteerd deel van de aan België toegewezen hoeveelheid van de partijtegoedrekening over te dragen aan zijn respectievelijke persoonstegoedrekening, op voorwaarde dat die hoeveelheid opnieuw wordt overgedragen voor het einde van de eerste verbintenissenperiode en voor de verificatie op een specifiek daartoe opgerichte partijtegoedrekening, beheerd door de registeradministrateur, in opdracht van de desbetreffende bevoegde autoriteit. Dat mag geen enkel nadelig gevolg hebben voor de verplichtingen van het gewest zelf, van de andere gewesten en op de Belgische verplichtingen. Het deel is voor elk gewest gelimiteerd tot maximaal 5 % van 5 keer de broeikasgasemissies in het basisjaar in het gewest in kwestie, verminderd met 7,5 %.
§ 5. De vraag om de overdracht, beschreven in § 4, uit te voeren, dient per aangetekende brief tegen ontvangstbewijs te worden bezorgd aan de registeradministrateur en moet ondertekend zijn door de persoon die gemachtigd is om voor de rekeninghouder op te treden en door de twee gemachtigde vertegenwoordigers van de rekeninghouder.
§ 6. De gewesten en de Federale Overheid kunnen Kyoto-eenheden, die ze van een derde partij verwerven, bewaren op hun persoonstegoedrekening in afwachting van hun overdracht naar de partijtegoedrekening van België..
 HOOFDSTUK V.  - Verdeling van de lasten.
 Art.    16 . § 1. Als de geverifieerde emissies van broeikasgassen van een gewest tijdens de eerste verbintenissenperiode hoger zijn dan het vijfvoud van de gewestelijke emissiedoelstelling voor broeikasgassen in de eerste verbintenissenperiode, verbindt dat gewest zich er toe om, uiterlijk twee maanden voor het verstrijken van de bijkomende termijn toegestaan om aan de verplichtingen te voldoen, een hoeveelheid Kyoto-eenheden over te dragen naar de partijtegoedrekening van België als verdragsluitende Partij, die overeenkomt met het verschil tussen zijn geverifieerde emissies van broeikasgassen tijdens de eerste verbintenissenperiode en het vijfvoud van haar gewestelijke emissiedoelstelling voor broeikasgassen voor die eerste verbintenissenperiode. De registeradministrateur draagt het geheel van de eenheden vermeld in artikel 15, § 4, over naar de partijtegoedrekening van België als verdragsluitende Partij, ten laatste twee maanden voor het verstrijken van de bijkomende termijn om aan zijn verplichtingen te voldoen.
§ 2. Als de geverifieerde emissies van broeikasgassen van een gewest gedurende de eerste verbintenissenperiode lager zijn dan het vijfvoud van de gewestelijke emissiedoelstelling voor broeikasgassen in de eerste verbintenissenperiode, draagt de registeradministrateur, uiterlijk twee maanden voor het verstrijken van de bijkomende termijn toegestaan om aan de verplichtingen te voldoen, een hoeveelheid Kyoto-eenheden als vermeld in artikel 15, § 4, verminderd met het verschil tussen haar geverifieerde emissies van broeikasgassen tijdens de eerste verbintenissenperiode en het vijfvoud van zijn gewestelijke emissiedoelstelling voor broeikasgassen tijdens de eerste verbintenissenperiode over van de specifieke daartoe opgerichte partijtegoedrekening, beheerd door de registeradministrateur, naar de partijtegoedrekening van België als verdragsluitende Partij.
De overblijvende Kyoto-eenheden worden gelijktijdig door de registeradministrateur overgedragen naar de persoonstegoedrekening van het gewest.
De gewesten en de Federale Overheid bekijken onderling binnen het kader van het Overlegcomité, zonder afbreuk te doen aan hun autonomie, rekening houdend met de door de Federale Overheid in de eerste verbintenissenperiode aangekochte Kyoto-eenheden, of er een mogelijkheid is om in eerste instantie tussen de gewesten onderling de Kyoto-eenheden over te dragen of te verhandelen binnen de eerste verbintenissenperiode, of om ze geheel of gedeeltelijk over te dragen naar de volgende verbintenissenperiode zonder voorafname op de bepaling van deze doelstellingen van de volgende verbintenissenperiode.
Na betekening aan België van de definitieve validatie van de nationale inventarissen van emissies van broeikasgassen door het UNFCCC-secretariaat, spreken de federale Overheid en de gewesten zich binnen het kader van het Overlegcomité gezamenlijk uit, zonder afbreuk te doen aan hun autonomie, over de mogelijkheden vermeld in het vorige lid, ten laatste twee maanden voor het verstrijken van de bijkomende termijn om aan haar verplichtingen te voldoen. Die beslissing zal worden meegedeeld binnen een termijn van veertien kalenderdagen aan de registeradministrateur op schriftelijk, geauthentificeerd en juridisch conform verzoek van de gemachtigde vertegenwoordigers van een gewest en van een daartoe door de gewestregering gemachtigde minister.
 HOOFDSTUK VI.  - Reserve voor de verbintenissenperiode en overdracht van Kyoto-eenheden naar een volgende verbintenissenperiode.
 Art.    17 . De Nationale Klimaatcommissie keurt uiterlijk tegen 31 oktober 2007. alle maatregelen goed die de registeradministrateur en de partijen bij dit samenwerkingsakkoord moeten nemen, als vanaf 1 januari 2008 de tegoeden aan voor de desbetreffende periode van vijf jaar geldende ERU's, CER's, AAU's en RMU's op de partij-, exploitant- en persoonstegoedrekeningen, alsook de afboekingsrekeningen in het register het niveau benaderen waarop de reserve voor de verbintenissenperiode niet langer in acht wordt genomen, overeenkomstig de regels voor de uitvoering van artikel 17 van het Protocol van Kyoto.
 Art.    18 . § 1. Binnen een marge van 2,5 % van de aan België toegewezen hoeveelheid en met naleving van de regels vastgelegd door de Nationale Klimaatcommissie neemt de registeradministrateur de nodige maatregelen om de Federale Overheid en elk gewest in staat te stellen CER's of ERU's, die niet het gevolg zijn van RMU's, naar de volgende verbintenissenperiode over te dragen.
Op schriftelijk verzoek van de gemachtigde vertegenwoordigers van een gewest of de Federale Overheid, neemt de registeradministrateur tevens de nodige maatregelen om de Federale Overheid en elk gewest in staat te stellen de AAU's, waarvoor geen enkele beperking is vastgelegd, naar de volgende verbintenissenperiode over te dragen.
§ 2. De Kyoto-eenheden, overgedragen overeenkomstig § 1, mogen niet afgeboekt zijn voor de verbintenissenperiode of geannuleerd, en de overdracht moet plaatsvinden na verloop van de bijkomende termijn toegestaan om aan de verplichtingen te voldoen.
§ 3. De overdracht van Kyoto-eenheden volgens de voorwaarden uit de bovenstaande paragrafen is toegankelijk voor andere personen, als de Nationale Klimaatcommissie dat toestaat, met naleving van de door haar vastgelegde regels en voor zover het technisch kan worden uitgevoerd in de registersoftware. De technische uitvoerbaarheid wordt bepaald door de software-ontwikkelaar en geëvalueerd door de Nationale Klimaatcommissie op basis van een rapport van de registeradministrateur.
 HOOFDSTUK VII.  - Het gebruik van Kyoto-eenheden uit landgebruik, wijziging van landgebruik en bosbouw.
 Art.    19 . § 1. Om de reductiedoelstelling van België als verdragsluitende Partij, zoals bepaald in artikel 3, § 1, van het Protocol van Kyoto en vastgelegd krachtens Beschikking nr. 2002/358/EG te bereiken, verbinden de Federale Overheid en de gewesten er zich toe niet meer lCER's en tCER's te gebruiken dan 1 % van de emissies van het referentiejaar gebruikt voor de berekening van de aan België toegewezen hoeveelheid, vermenigvuldigd met vijf.
§ 2. De Partijen van dit samenwerkingsakkoord bewaren lCER's en tCER's op hun respectievelijke persoonstegoedrekeningen in afwachting van hun overdracht naar de partijtegoedrekening.
§ 3. Hiertoe stelt de registeradministrateur de Nationale Klimaatcommissie jaarlijks, vanaf 2008, in kennis van :
a) de hoeveelheden lCER's en tCER's die op de partijtegoedrekening in het register staan;
b) de hoeveelheden afgeboekte lCER's en tCER's
De gewestelijke of Federale Overheid, die lCERs of tCERs afboekt, blijft verantwoordelijk voor de eventuele vervanging ervan.
§ 4. De Nationale Klimaatcommissie bepaalt hoe het maximumpercentage, omschreven in § 1, tussen de Federale Overheid en elk gewest verdeeld wordt.
§ 5. Elk gewest en de Federale Overheid zijn verantwoordelijk voor de naleving van de overeengekomen verdelingsprincipes van het toegestane maximumpercentage..
 HOOFDSTUK VIII.  - Procedures en mechanismen aangaande de naleving van de bepalingen van het Protocol van Kyoto.
 Art.    20 . § 1. De volgende bepalingen regelen de toepassing van de procedures en mechanismen aangaande de naleving van de bepalingen van het Protocol van Kyoto als er een procedure met betrekking tot België wordt ingesteld bij het Nalevingscomité.
§ 2. De Nationale Klimaatcommissie wordt aangewezen als de overlegstructuur en heeft tot taak praktische afspraken te maken met betrekking tot :
1° de deelname van de Federale Overheid en de gewesten in het kader van het voorafgaande onderzoek door de Faciliteringskamer of de Uitvoeringskamer van het Nalevingscomité omtrent de uitvoering,
2° de algemene procedures of de specifieke procedures voor elke kamer,
3° de beroepsprocedures.
§ 3. Als een beslissing tot behandeling aan België wordt meegedeeld via het Secretariaat van het Nalevingscomité, komt de Nationale Klimaatcommissie zo spoedig mogelijk samen om de praktische afspraken over de respectieve deelname van de Federale Overheid en de gewesten aan die procedure vast te stellen.
§ 4. De Nationale Klimaatcommissie maakt praktische afspraken voor de uitvoering van alle afgeleide maatregelen van de faciliteringskamer die op België van toepassing zijn.
§ 5. Artikel 16, § 3, van de bijzondere wet van 8 augustus 1980. tot hervorming der instellingen is van toepassing voor de tenuitvoerlegging van de afgeleide maatregelen die door de uitvoeringskamer van het Nalevingscomité op België worden toegepast.
 HOOFDSTUK IX.  - Slotbepalingen.
 Art.    21 . Eventuele geschillen onder de contracterende Partijen over de interpretatie of de uitvoering van dit samenwerkingsakkoord worden beslecht in de Nationale Klimaatcommissie of, als daar geen oplossing wordt gevonden, binnen de uitgebreide Interministeriële Conferentie voor het Leefmilieu, en in voorkomend geval, binnen het Overlegcomité. Wordt er geen oplossing gevonden, dan wordt het geschil voorgelegd aan een rechtscollege waarvan de leden worden aangewezen en waarvan de werkingskosten worden verdeeld overeenkomstig artikel 24 van het samenwerkingsakkoord van 14 november 2002.
 Art.    22 . Dit samenwerkingsakkoord wordt voor onbepaalde duur gesloten.
Elke contracterende Partij kan het samenwerkingsakkoord opzeggen mits ze een opzegtermijn van zes maanden in acht neemt.
 Art.  23. Dit samenwerkingsakkoord treedt in werking nadat de federale en gewestelijke wetgevers ermee hebben ingestemd.
De wet, de decreten en de ordonnantie tot instemming zullen tegelijkertijd in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd worden door de Centrale Secretarie van het Overlegcomité vermeld in artikel 31 van de gewone wet van 9 augustus 1980, op verzoek van de partij waarvan de wetgever als laatste zijn instemming heeft gegeven.
Brussel, 31 januari 2008, in originele exemplaren als er contracterende partijen zijn.
Voor de Federale Overheid :
De Eerste Minister,
G. VERHOFSTADT
De Federale Minister van Energie,
M. VERWILGHEN
De Federale Minister van Leefmilieu,
B. TOBBACK
Voor het Vlaamse Gewest :
De minister-president van de Vlaamse Regering,
Y. LETERME
De Vlaamse minister van Economie, Ondernemen, Wetenschap, Innovatie en Buitenlandse Handel,
Mevr. F. MOERMAN
De Vlaamse minister van Openbare Werken, Energie, Leefmilieu en Natuur,
K. PEETERS
Voor het Waalse Gewest :
De Minister-President van de Waalse Regering,
E. DI RUPO
De Waalse Minister van Economie,
J.-Cl. MARCOURT
De Waalse Minister van Leefmilieu,
B. LUTGEN
Voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest :
De Minister-President van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering,
Ch. PICQUE
De Brusselse Minister van Leefmilieu en Energie,
Mevr. E. HUYTEBROECK
De Brusselse Minister van Economie en Wetenschappelijk Onderzoek,
B. CEREXHE.