text:
Artikel    1 . De Partijen verbinden zich ertoe zich gebonden te achten door de volgende artikelen op de wijze en in de mate als is voorgeschreven in artikel 12 van dit Handvest.
 DEEL I.
 Art.    2 . Grondwettelijke en wettelijke grondslag voor lokale autonomie.
Het beginsel van lokale autonomie dient te worden erkend in de interne wetgeving en waar mogelijk in de grondwet.
 Art.    3 . Het begrip lokale autonomie.
1. Lokale autonomie houdt in het recht en het vermogen van lokale autoriteiten, binnen de grenzen van de wet, een belangrijk deel van de openbare aangelegenheden krachtens hun eigen verantwoordelijkheid en in het belang van de plaatselijke bevolking te regelen en te beheren.
2. Dit recht wordt uitgeoefend door raden of vergaderingen waarvan de leden zijn gekozen door middel van vrije, geheime, op gelijkheid berustende, rechtstreekse en algemene verkiezingen, en die over uitvoerende organen kunnen beschikken die aan hen verantwoording zijn verschuldigd. Deze bepaling staat op geen enkele wijze in de weg aan het houden van vergaderingen van burgers, aan een referendum, dan wel aan enige andere vorm van rechtstreekse deelname van de burgers waar dit is toegestaan bij wet.
 Art.    4 . Reikwijdte van de lokale autonomie.
1. De fundamentele bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de lokale autoriteiten worden bij de grondwet of bij wet vastgesteld. Deze bepaling verhindert evenwel niet de attributie aan de lokale autoriteiten van bevoegdheden voor bepaalde doeleinden overeenkomstig de wet.
2. De lokale autoriteiten bezitten, binnen de grenzen van de wet, volledige vrijheid van handelen ten einde hun bevoegdheden uit te oefenen met betrekking tot elke zaak die niet aan hun bevoegdheid is onttrokken of aan enige andere autoriteit is toegewezen.
3. Overheidsverantwoordelijkheden dienen in het algemeen bij voorkeur door die autoriteiten te worden uitgeoefend die het dichtst bij de burgers staan. Bij toekenning van verantwoordelijkheid aan een andere autoriteit dient rekening te worden gehouden met de omvang en de aard van de taak en de eisen van doelmatigheid en kostenbesparing.
4. Bevoegdheden die aan lokale autoriteiten zijn toegekend dienen in de regel volledig en uitsluitend te zijn. Zij mogen niet worden aangetast of beperkt door een andere, centrale of regionale, autoriteit, behalve voorzover bij of krachtens de wet is bepaald.
5. Waar bevoegdheden door een centrale of regionale autoriteit aan hen worden gedelegeerd dient de lokale autoriteiten zoveel mogelijk vrijheid van handelen te worden toegestaan bij het aanpassen van hun beleid aan de plaatselijke omstandigheden.
6. De lokale autoriteiten dienen, voorzover mogelijk, tijdig en op gepaste wijze te worden geraadpleegd over de planning en de besluitvormingsprocedures aangaande alle zaken die hen rechtstreeks raken.
 Art.    5 . Bescherming van de territoriale grenzen van de lokale autoriteiten.
Wijzigingen van plaatselijke gebiedsgrenzen worden niet aangebracht zonder vooraf de desbetreffende plaatselijke gemeenschappen te raadplegen, zo mogelijk door middel van een referendum, waar dit wettelijk is toegestaan.
 Art.    6 . Passende administratieve structuren en middelen ten behoeve van lokale autoriteiten.
1. Onverminderd meer algemene wettelijke bepalingen kunnen de lokale autoriteiten hun eigen administratieve structuur vaststellen ten einde deze aan de plaatselijke behoeften aan te passen en een doelmatig bestuur te verzekeren.
2. De rechtspositie van personeel bij lokale autoriteiten dient zodanig te zijn dat zij het mogelijk maakt kwalitatief hoogstaand personeel aan te nemen op basis van verdienste en bekwaamheid; hiertoe dienen voldoende opleidingsmogelijkheden, bezoldiging en carrièremogelijkheden te worden geboden.
 Art.    7 . Voorwaarden waaronder verantwoordelijkheden op lokaal niveau uitgeoefend worden.
1. De rechtspositie van gekozen lokale vertegenwoordigers dient de vrije uitoefening van hun functies te waarborgen.
2. Zij voorziet in een passende financiële vergoeding van de kosten gemaakt in de uitoefening van het mandaat evenals, in voorkomende gevallen, in vergoeding voor het verlies van inkomsten of beloning van de verrichte arbeid en in de daarmee verband houdende sociale voorzieningen.
3. De functies en activiteiten welke onverenigbaar worden geacht met het bekleden van een ambt waarvoor men lokaal gekozen is, worden vastgelegd in de wet of fundamentele rechtsbeginselen.
 Art.    8 . Administratief toezicht op de activiteiten van de lokale autoriteiten.
1. Elk administratief toezicht op de lokale autoriteiten mag slechts worden uitgeoefend overeenkomstig de procedures en in de gevallen, waarin door de grondwet of de wet is voorzien.
2. Enig administratief toezicht op de activiteiten van de lokale autoriteiten dient in de regel slechts gericht te zijn op het verzekeren van de naleving van de wet en de grondwettelijke beginselen. Administratief toezicht mag echter met betrekking tot doelmatigheid door hogere autoriteiten uitgeoefend worden inzake taken waarvan de uitoefening aan de lokale autoriteiten is gedelegeerd.
3. Administratief toezicht op lokale autoriteiten dient zodanig te worden uitgeoefend dat er sprake is van evenredigheid tussen de interventie van de toezichthoudende autoriteit en de belangen die deze beoogt te dienen.
 Art.    9 . Financiële middelen van lokale overheden.
1. De lokale autoriteiten hebben binnen het kader van het nationale economische beleid, recht op voldoende eigen financiële middelen, waarover zij vrijelijk kunnen beschikken bij de uitoefening van hun bevoegdheden.
2. De financiële middelen van de lokale autoriteiten dienen evenredig te zijn aan de bevoegdheden zoals die zijn vastgelegd in de Grondwet of de wet.
3. Ten minste een deel van de financiële middelen van de lokale autoriteiten dient te worden verkregen uit lokale belastingen en heffingen waarover zij, binnen de grenzen bij de wet gesteld, de bevoegdheid hebben de hoogte vast te stellen.
4. De financieringsstelsels op basis waarvan lokale autoriteiten middelen ter beschikking krijgen, dienen voldoende gevarieerd van aard te zijn en groeicapaciteit te hebben om hen in staat te stellen gelijke tred te houden, zoveel als in de praktijk mogelijk is, met de werkelijke groei van de kosten van het uitvoeren van hun taken.
5. De bescherming van de financieel zwakkere lokale autoriteiten vereist de instelling van procedures om financiële middelen evenredig te verdelen of van gelijkwaardige maatregelen, die bedoeld zijn de gevolgen te corrigeren van een ongelijke verdeling van potentiële financieringsbronnen en van de financiële lasten die deze moeten dragen. Dergelijke procedures of maatregelen mogen de vrijheid van keuze, die de lokale autoriteiten hebben binnen het kader van hun eigen verantwoordelijkheid, niet beperken.
6. De lokale autoriteiten worden op gepaste wijze geraadpleegd over de manier waarop de herverdeelde middelen aan hen zullen worden toegewezen.
7. Voorzover mogelijk, dienen subsidies aan lokale autoriteiten niet bestemd te worden ter financiering van specifieke projecten. De toewijzing van subsidies dient de fundamentele vrijheid van de lokale autoriteiten een eigen beleid te voeren binnen de grenzen van hun eigen competentie niet te belemmeren.
8. Ten einde te kunnen lenen voor kapitaalsinvesteringen dienen de lokale autoriteiten, binnen de grenzen bij de wet gesteld, toegang tot de nationale kapitaalmarkt te hebben.
 Art.    10 . Het recht van de lokale autoriteiten zich te organiseren.
1. De lokale autoriteiten hebben het recht, bij de uitoefening van hun bevoegdheden, samen te werken en, binnen het kader van de wet, zich te verenigen met andere lokale autoriteiten ten einde taken van gemeenschappelijk belang uit te voeren.
2. Het recht van de lokale autoriteiten tot een organisatie te behoren ter bescherming en bevordering van hun gemeenschappelijke belangen en lid te zijn van een internationale organisatie van lokale autoriteiten dient door iedere Staat te worden erkend.
3. De lokale autoriteiten hebben onder voorwaarden welke de wet kan stellen, het recht samen te werken met autoriteiten in andere Staten.
 Art.    11 . Wettelijke bescherming van lokale autonomie.
De lokale autoriteiten hebben het recht rechtsmiddelen aan te wenden ten einde de zelfstandige uitoefening van hun bevoegdheden te verzekeren alsmede de eerbiediging van die beginselen van lokale autonomie die zijn vastgelegd in de grondwet of de interne wetgeving.
 DEEL II.  - Diverse bepalingen.
 Art.    12 . Verplichtingen.
1. Elke Partij verbindt zich ertoe zich gebonden te achten door ten minste twintig bepalingen van Deel I van dit Handvest, waarvan er ten minste tien gekozen dienen te worden uit de volgende bepalingen :
- Artikel 2,
- Artikel 3, eerste en tweede lid,
- Artikel 4, eerste, tweede en vierde lid,
- Artikel 5,
- Artikel 7, eerste lid,
- Artikel 8, tweede lid,
- Artikel 9, eerste, tweede en derde lid,
- Artikel 10, eerste lid,
- Artikel 11.
2. Elke Verdragsluitende Staat die Partij is stelt bij nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa in kennis van de bepalingen die zijn uitgekozen overeenkomstig de bepalingen van het eerste lid van dit artikel.
3. Iedere Partij kan, op ieder later tijdstip, de Secretaris-Generaal ervan in kennis stellen, dat zij zich gebonden acht door enige andere bepaling van dit Handvest die zij nog niet aanvaard heeft krachtens het bepaalde in het eerste lid van dit artikel. Dergelijke verplichtingen die naderhand zijn aangegaan, worden beschouwd als een integrerend deel van de bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van de Partij die hiervan kennis geeft, en hebben hetzelfde gevolg vanaf de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    13 . Autoriteiten waarop dit Handvest van toepassing is.
De beginselen van lokale autonomie die vervat zijn in dit Handvest zijn van toepassing op alle categorieën lokale autoriteiten die bestaan binnen het grondgebied van een Partij. Iedere Partij kan echter bij nederlegging van haar akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring de categorieën lokale of regionale autoriteiten aanwijzen waartoe zij de reikwijdte van dit Handvest beoogt te beperken of die zij van de reikwijdte van dit Handvest beoogt uit te sluiten. Zij kan eveneens meer categorieën lokale of regionale autoriteiten in de reikwijdte van het Handvest opnemen middels een kennisgeving aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
 Art.    14 . Verschaffing van informatie.
Elke Partij doet de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa alle ter zake dienende informatie toekomen betreffende wettelijke bepalingen en andere maatregelen die door haar zijn ingevoerd ten einde het bepaalde in dit Handvest na te komen.
 DEEL III.
 Art.    15 . Ondertekening, bekrachtiging en inwerkingtreding.
1. Dit Handvest staat open voor ondertekening door de lid-Staten van de Raad van Europa. Het dient te worden bekrachtigd, aanvaard of goedgekeurd. De akten van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring worden nedergelegd bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
2. Dit Handvest treedt in werking op de eerste dag van de maand volgend op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum waarop vier Lidstaten van de Raad van Europa ermede hebben ingestemd door dit Handvest gebonden te worden overeenkomstig de bepalingen van het voorgaande lid.
3. Met betrekking tot elke lid-Staat die nadien ermede instemt gebonden te worden door dit Handvest, treedt dit in werking op de eerste dag van de maand volgend op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van nederlegging van de akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring.
 Art.    16 . Bepalingen betreffende de territoriale toepassing.
1. Elke Staat kan, ten tijde van de ondertekening of van de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding het gebied of de gebieden aanwijzen waarop dit Handvest van toepassing is.
2. Elke Staat kan op ieder tijdstip daarna, door middel van een verklaring gericht aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa, de toepassing van dit Handvest tot elk ander gebied genoemd in de verklaring uitbreiden. Met betrekking tot een dergelijk gebied treedt het Handvest in werking op de eerste dag van de maand volgend op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van ontvangst van de verklaring door de Secretaris-Generaal.
3. Elke verklaring overeenkomstig de twee voorgaande leden kan, met betrekking tot elk gebied dat in die verklaring wordt genoemd, ingetrokken worden middels kennisgeving gericht aan de Secretaris-Generaal. Deze intrekking wordt van kracht op de eerste dag van de maand volgend op het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    17 . Opzegging.
1. Elke Partij kan dit Handvest opzeggen op ieder gewenst tijdstip na het verstrijken van een tijdvak van vijf jaar na de datum waarop het Handvest voor haar in werking is getreden. Zes maanden tevoren zal hiervan mededeling worden gedaan aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa. Een zodanige opzegging heeft geen invloed op de geldigheid van het Handvest met betrekking tot de andere Partijen, mits er nimmer minder dan vier Partijen zijn.
2. Elke Partij kan, overeenkomstig het in het voorgaande lid bepaalde, iedere door haar aanvaarde bepaling van deel I van dit Handvest opzeggen, mits deze Partij gebonden blijft door het aantal en de soort bepalingen, zoals in het eerste lid van artikel 12 is vastgelegd. Elke Partij die, bij opzegging van een door haar aanvaarde bepaling, niet langer voldoet aan de in het eerste lid van artikel 12 gestelde eisen, wordt geacht ook het Handvest zelf opgezegd te hebben.
 Art.    18 . Kennisgevingen.
De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa stelt de Lidstaten van de Raad van Europa in kennis van :
a. elke ondertekening;
b. de nederlegging van elke akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring;
c. elke datum van inwerkingtreding van dit Handvest overeenkomst artikel 15;
d. elke kennisgeving ontvangen ingevolge het bepaalde in het tweede en derde lid van artikel 12;
e. elke kennisgeving ontvangen ingevolge het bepaalde in artikel 13;
f. elke andere handeling, kennisgeving of mededeling met betrekking tot dit Handvest.
Ten blijke waarvan de ondergetekenden, daartoe behoorlijk gemachtigd, dit Handvest hebben ondertekend.
Gedaan te Straatsburg, op 15 oktober 1985, in de Engelse en de Franse taal, zijnde beide teksten gelijkelijk authentiek, in één enkel exemplaar, dat zal worden nedergelegd in het archief van de Raad van Europa. De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa doet hiervan een voor eensluidend gewaarmerkt afschrift toekomen aan elke lid-Staat van de Raad van Europa.
 BIJLAGEN.
 Art.    N1 . LIJST MET DE GEBONDEN STATEN.

STATEN

 ONDERTEKENING

BEKRACHTIGING

 INWERKING-

 TREDING

 -

 -

-

 -
ALBANIE

27 mei 1998

 4 april 2000

1 augustus 2000
ARMENIE

11 mei 2001

25 januari 2002

1 mei 2002
AZERBEIDJAN

21 december 2001
 15 april 2002

1 augustus 2002
BELGIE

 15 oktober 1985

25 augustus 2004
 1 december 2004
BOSNIE EN

12 juli 2002

 12 juli 2002

 1 november 2002
 HERZEGOVINA
BULGARIJE

 3 oktober 1994

10 mei 1995

1 september 1995
CYPRUS

8 oktober 1986

16 mei 1988

1 september 1988
DENEMARKEN

 15 oktober 1985

 3 februari 1988
 1 september 1988
DUITSLAND

15 oktober 1985

17 mei 1988

1 september 1988
ESTLAND

 4 november 1993
 16 december 1994
 1 april 1995
FINLAND

14 juni 1990

3 juni 1991

 1 oktober 1991
FRANKRIJK

15 oktober 1985
GEORGIE

29 mei 2002
GRIEKENLAND

15 oktober 1985

 6 september 1989
1 januari 1990
VERENIGD KONINKRIJK
 3 juni 1997

 24 april 1998

1 augustus 1998
 VAN
 GROOT-BRITTANNIE
 EN NOORD-IERLAND
HONGARIJE

 6 april 1992

21 maart 1994

1 juli 1994
IERLAND

 7 oktober 1997

14 mei 2002

1 september 2002
IJSLAND

20 november 1985
 25 maart 1991

1 juli 1991
ITALIE

 15 oktober 1985

11 mei 1990

1 september 1990
KROATIE

11 oktober 1997

11 oktober 1997

1 februari 1998
LETLAND

 5 december 1996

5 december 1996
 1 april 1997
LIECHTENSTEIN

15 oktober 1985

11 mei 1988

1 september 1988
LITOUWEN

 27 november 1996
 22 juni 1999

 1 oktober 1999
LUXEMBURG

15 oktober 1985

15 mei 1987

1 september 1988
MACEDONIE

14 juni 1996

6 juni 1997

 1 oktober 1997
 (Voormalige
 Joegoslavische
 Rep.)
MALTA

13 juli 1993

6 september 1993
1 januari 1994
MOLDOVA

 2 mei 1996

 2 oktober 1997

1 februari 1998
NEDERLAND

 7 januari 1988

20 maart 1991

1 juli 1991
NOORWEGEN

26 mei 1989

26 mei 1989

1 september 1989
OEKRAINE

6 november 1996
 11 september 1997
1 januari 1998
OOSTENRIJK

 15 oktober 1985

23 september 1987
1 september 1988
POLEN

19 februari 1993
 22 november 1993
 1 maart 1994
PORTUGAL

 15 oktober 1985

18 december 1990
 1 april 1991
ROEMENIE

4 oktober 1994

28 januari 1998

1 mei 1998
RUSSISCHE FEDERATIE
28 februari 1996

5 mei 1998

1 september 1998
SLOVAKIJE

23 februari 1999

1 februari 2000
 1 juni 2000
SLOVENIE

 11 oktober 1994

15 november 1996
 1 maart 1997
SPANJE

 15 oktober 1985

 8 november 1988
 1 maart 1989
TSJECHISCHE REP.

 28 mei 1998

 7 mei 1999

1 september 1999
TURKIJE

21 november 1988

9 december 1992
 1 april 1993
ZWEDEN

4 oktober 1988

29 augustus 1989
 1 december 1989
ZWITSERLAND

21 januari 2004
 Art.  N2. Verklaringen en reserve neergelegd door België.
Overeenkomstig artikel 12, § 2, van het Handvest verklaart het Koninkrijk België zich gebonden te weten door de volgende bepalingen van het Handvest :
- artikel 2
- artikel 3, § 1
- artikel 4, § 1
- artikel 4, § 2
- artikel 4, § 3
- artikel 4, § 4
- artikel 4, § 5
- artikel 4, § 6
- artikel 5,
- artikel 6, § 1
- artikel 6, § 2
- artikel 7, § 1
- artikel 7, § 2
- artikel 7, § 3
- artikel 8, § 1
- artikel 8, § 3
- artikel 9, § 1
- artikel 9, § 3
- artikel 9, § 4
- artikel 9, § 5
- artikel 9, § 8
- artikel 10, § 1
- artikel 10, § 2
- artikel 10, § 3
- artikel 11.
Overeenkomstig artikel 13 van het Handvest beperkt het Koninkrijk België de reikwijdte van het Handvest tot de provincies en gemeenten.
Overeenkomstig hetzelfde artikel, zijn de bepalingen van het Handvest niet van toepassing op de Openbare Centra voor maatschappelijk welzijn (O.C.M.W.) op het grondgebied van het Brussels Hoofdstedelijk gewest.


type: legislation

jurisdiction: Belgium

text:
Omschrijving van het begrip architectonisch erfgoed.
 Artikel    1 . Voor de toepassing van deze Overeenkomst wordt het begrip " architectonisch erfgoed " geacht de volgende onroerende goederen te omvatten :
1. Monumenten : alle bouwwerken van opmerkelijk historisch, archeologisch, artistiek, wetenschappelijk, sociaal of technisch belang, met inbegrip van de bijbehorende uitrusting;
2. Gebouwen die een architectonische eenheid vormen : homogene groepen van gebouwen in de stad of op het platteland die van opmerkelijk historisch, archeologisch, artistiek, wetenschappelijk, sociaal of technisch belang zijn en waartussen zoveel samenhang bestaat dat deze aangeduid kunnen worden als topografische eenheden;
3. Waardevolle gebieden : creaties die zijn ontstaan door het samenspel van natuur en mens, die gedeeltelijk zijn bebouwd en die voldoende karakteristiek en homogeen zijn om te worden aangeduid als een topografische eenheid van opmerkelijk historisch, archeologisch, artistiek, wetenschappelijk, sociaal of technisch belang.
 Goederen die beschermd dienen te worden.
 Art.    2 . Ten einde nauwkeurig te bepalen welke monumenten, gebouwen die een architectonische eenheid vormen en waardevolle gebieden beschermd dienen te worden, verplicht iedere Partij zich ertoe een inventarisatie hiervan bij te houden en, ingeval deze goederen worden bedreigd, zo spoedig mogelijk een passende documentatie op te stellen.
 Wettelijke beschermingsprocedures.
 Art.    3 . Iedere Partij verplicht zich ertoe :
1° een wettelijke regeling op te stellen ter bescherming van het architectonische erfgoed;
2° in het kader van die regeling en op een voor iedere Staat of regio passende wijze te zorgen voor de bescherming van de monumenten, gebouwen die een architectonische eenheid vormen en landschappen.
 Art.    4 . Iedere Partij verplicht zich ertoe :
1° passende controle- en goedkeuringsprocedures toe te passen met het oog op de wettelijke bescherming van de bedoelde goederen;
2° te voorkomen dat beschermde goederen worden ontsierd, vernield of afgebroken. Daartoe verplicht iedere Partij zich ertoe, indien dit nog niet is geschied, in haar wetgeving bepalingen op te nemen die erop zijn gericht :
a) een bevoegde autoriteit in kennis te stellen van alle plannen tot afbraak of verandering van reeds beschermde monumenten en van monumenten waarvoor bescherming wordt overwogen, alsmede van ieder project waardoor de omgeving van deze monumenten wordt aangetast;
b) een bevoegde autoriteit in kennis te stellen van alle plannen waardoor een waardevol gebied of een groep gebouwen die een architectonische eenheid vormen geheel dan wel gedeeltelijk wordt aangetast als gevolg van :
- de afbraak van bestaande gebouwen;
- de bouw van nieuwe gebouwen;
- belangrijke veranderingen waardoor het karakter van het waardevol gebied of van de groep gebouwen die een architectonische eenheid vormen zou worden aangetast;
c) het de overheid mogelijk te maken van de eigenaar van een beschermd goed te eisen dat hij werkzaamheden uitvoert of, indien de eigenaar in gebreke blijft, deze werkzaamheden zelf te verrichten;
d) het mogelijk te maken een beschermd goed te onteigenen.
 Art.    5 . Iedere Partij verplicht zich ertoe de verplaatsing van een beschermd monument of van een deel daarvan te verbieden, behalve indien zulks dringend is vereist voor het behoud van dit monument. In dat geval neemt de bevoegde autoriteit de nodige voorzorgsmaatregelen betreffende het demonteren, het overbrengen en het herbouwen van het monument op een geschikte plaats.
 Aanvullende maatregelen.
 Art.    6 . Iedere Partij verplicht zich ertoe :
1° ervoor te zorgen dat de overheid, overeenkomstig haar bevoegdheid op nationaal, regionaal of plaatselijk niveau en voorzover de geldende begrotingen zulks toestaan, financiële steun beschikbaar stelt voor het onderhoud en de restauratie van het op haar grondgebied gelegen architectonische erfgoed;
2° zo nodig belastingmaatregelen te nemen ten einde het behoud van dit erfgoed te bevorderen;
3° het particuliere initiatief voor onderhoud en restauratie van dit erfgoed te stimuleren.
 Art.    7 . Iedere Partij verplicht zich ertoe ervoor te zorgen dat er maatregelen worden genomen ten einde in de directe omgeving van monumenten en binnen de architectonische eenheden van gebouwen alsmede in de waardevolle gebieden het leefmilieu te verbeteren.
 Art.    8 . Ten einde de risico's van een achteruitgang van de toestand van het architectonische erfgoed te beperken, verplicht iedere Partij zich ertoe :
1° steun te verlenen voor wetenschappelijk onderzoek voor het vastsellen en het analyseren van de schadelijke gevolgen van vervuiling en voor het vinden van een aanpak om deze gevolgen te verminderen of weg te nemen;
2° bij het gebied in de strijd tegen de vervuiling rekening te houden met de speciale problemen van het behoud van het architectonische erfgoed.
 Strafmaatregelen.
 Art.    9 . Iedere Partij verplicht zich ertoe om, voor zover zulks in haar vermogen ligt, ervoor te zorgen dat bij overtredingen van de wetgeving tot bescherming van het architectonische erfgoed, door de bevoegde autoriteit voldoende en passende maatregelen worden genomen. Deze maatregelen kunnen, in bepaalde gevallen, voor de overtreders de verplichting inhouden een nieuw gebouw dat niet volgens de voorschriften is gebouwd, af te breken, dan wel het beschermde goed in zijn oude staat te herstellen.
 Beleid ten aanzien van het behoud van het architectonische erfgoed.
 Art.    10 . Iedere Partij verplicht zich ertoe een geïntegreerd beleid te voeren dat is gericht op het behoud van het architectonische erfgoed en dat :
1° de bescherming van het architectonische erfgoed aanvaardt als een essentieel doel van de ruimtelijke ordening en de stadsplanning en waarbij ervoor wordt gezorgd dat met dit vereiste rekening wordt gehouden in de diverse stadia, zowel bij de planologische uitwerking, als bij de procedures voor het verlenen van vergunningen voor de uit te voeren werkzaamheden;
2° opstelling van programma's voor restauratie en onderhoud van het architectonische erfgoed bevordert;
3° het behoud, de bevordering en de verbetering van het architectonische erfgoed maakt tot één van de pijlers van het beleid inzake cultuur, milieubeheer en ruimtelijke ordening;
4° wanneer zulks mogelijk is, bij de ruimtelijke ordening en de stadsplanning, het behoud en het gebruik bevordert van gebouwen waarvan het eigenlijke belang geen bescherming rechtvaardigt in de zin van artikel 3, eerste lid, van deze Overeenkomst maar die van belang zijn gezien vanuit het standpunt van het milieu van stad en platteland en vanuit dat van de kwaliteit van het bestaan;
5° de toepassingen de ontwikkeling van de traditionele technieken en materialen bevordert in het belang van de toekomst van het architectonische erfgoed.
 Art.    11 . Rekening houdend met de architectonische en historische aard van het erfgoed, verplicht iedere Partij zich tot het bevorderen van :
- het gebruik van de beschermde goederen, rekening houdend met de behoeften van het hedendaagse leven;
- het zodanig aanpassen van oude gebouwen dat deze voor nieuwe doeleinden kunnen worden gebruikt.
 Art.    12 . Erkennend dat het van belang is dat het publiek in staat wordt gesteld beschermde goederen te bezoeken, verplicht iedere Partij zich ertoe alle maatregelen te nemen opdat de gevolgen van dit openstellen voor het publiek, in het bijzonder de nodige voorzieningen voor het toegankelijk maken, geen aantasting betekenen voor de architectonische en historische aard van deze goederen en omgeving.
 Art.    13 . Ten einde de toepassing van dit beleid te vergemakkelijken, verplicht iedere Partij zich ertoe om, binnen haar mogelijkheden op het gebied van beleid en bestuur, een doeltreffende samenwerking te bevorderen tussen de diverse niveaus waarop wordt gewerkt aan het behoud van het architectonische erfgoed, de cultuur, het milieu en de ruimtelijke ordening.
 Deelneming en verenigingen.
 Art.    14 . Ter ondersteuning van het optreden van de overheid bij het vaststellen, het beschermen, het restaureren, het onderhouden en het beheren van, alsmede het aandacht vragen voor het architectonische erfgoed, verplicht iedere Partij zich ertoe :
1° in de verschillende stadia van besluitvorming te zorgen voor passende structuren voor informatie, overleg en samenwerking tussen de centrale overheid, de regionale en de lokale overheden, culturele instellingen en verenigingen en het publiek;
2° te bevorderen dat financiële steun van particuliere zijde alsmede van verenigingen zonder winstoogmerk die op dit gebied werkzaam zijn, tot ontwikkeling worden gebracht.
 Informatie en opleiding.
 Art.    15 . Iedere Partij verplicht zich ertoe :
1° het publiek bewust te maken van de waarde van het behoud van het architectonische erfgoed, niet alleen als onderdeel van de culturele identiteit maar ook als bron van inspiratie en creativiteit voor de huidige en toekomstige generaties;
2° in verband daarmee een beleid voor te staan dat is gericht op verspreiding van informatie en op het bewust maken van het publiek in het bijzonder met behulp van moderne communicatie- en propaganda-technieken, waarbij in het bijzonder wordt beoogd :
a) bij het publiek, vanaf de schoolgaande leeftijd, belangstelling dan wel meer belangstelling te wekken voor de bescherming van het erfgoed, de kwaliteit van de gebouwde omgeving en voor de architectuur;
b) de eenheid van het culturele erfgoed en de banden die er bestaan tussen architectuur, kunst, volksgebruiken en levensgewoonten, op Europees, nationaal of regionaal niveau zichtbaar te maken.
 Art.    16 . Iedere Partij verplicht zich ertoe de opleiding te bevorderen in verschillende beroepen en ambachten die betrokken zijn bij het behoud van het architectonische erfgoed.
 Europese Coördinatie van het beleid betreffende het behoud van  het architectonische erfgoed.
 Art.    17 . De Partijen verplichten zich ertoe over hun beleid betreffende het behoud van het architectonische erfgoed informatie uit te wisselen omtrent :
1. de te volgen methoden voor de inventarisatie, de bescherming en het behoud van de onroerende goederen, daarbij rekening houdend met de historische ontwikkeling en met de geleidelijke uitbreiding van het architectonische erfgoed;
2. de wijze waarop de noodzaak tot bescherming van het architectonische erfgoed zo goed mogelijk kan worden gecombineerd met de behoeften van het hedendaagse economische, sociale en culturele leven;
3. de door de nieuwe tecnologieën geboden mogelijkheden voor opsporing en registratie van objecten, bestrijding van het materiële verval, wetenschappelijk onderzoek, restauratiewerkzaamheden alsmede de wijzen van beheer en verbetering van het architectonische erfgoed;
4. de middelen ter bevordering van scheppend werk op architectonisch gebied als hedendaagse bijdrage tot het Europese erfgoed.
 Art.    18 . De Partijen verbinden zich ertoe elkaar, waar nodig, wederzijdse technische bijstand te verlenen in de vorm van uitwisseling van ervaringen en deskundigen op het gebied van het behoud van het architectonische erfgoed.
 Art.    19 . De Partijen verbinden zich ertoe om, in het kader van de nationale wetgeving ter zake of van de internationale overeenkomsten waardoor zij zijn gebonden, op Europees niveau uitwisselingen te bevorderen van deskundigen op het gebied van het behoud van het architectonische erfgoed, met inbegrip van deskundigen belast met bijscholing op dit gebied.
 Art.    20 . Voor de toepassing van deze Overeenkomst wordt een door het Comité van Ministers van de Raad van Europa ingevolge artikel 17 van het Statuut van de Raad van Europa ingesteld comité van deskundigen belast met het toezicht op de toepassing van de Overeenkomst en in het bijzonder met :
1. het regelmatig verslag uitbrengen aan het Comité van Ministers van de Raad van Europa over de situatie met betrekking tot het beleid ten aanzien van het behoud van het architectonische erfgoed in de Staten die Partij zijn bij de Overeenkomst, over de tenuitvoerlegging van de in de Overeenkomst genoemde beginselen alsmede over zijn eigen werkzaamheden;
2. het doen van voorstellen aan het Comité van Ministers van de Raad van Europa van maatregelen voor de uitvoering van de bepalingen van de Overeenkomst, alsmede van maatregelen betreffende multilaterale activiteiten, herziening of wijziging van de Overeenkomst en voorlichting van het publiek over de doelstellingen van de Overeenkomst;
3. het doen van aanbevelingen aan het Comité van Ministers van de Raad van Europa betreffende het uitnodigen van Staten die geen lid van de Raad van Europa zijn, toe te treden tot deze Overeenkomst.
 Art.    21 . De bepalingen van deze Overeenkomst doen geen afbreuk aan de toepassing van specifieke bepalingen die gunstiger zijn voor de bescherming van goederen bedoeld in artikel 1, en die zijn vervat in :
- de Overeenkomst inzake de bescherming van Natuurlijk Erfgoed van de Wereld van 16 november 1972;
- de Europese Overeenkomst inzake de Bescherming van Archeologisch Erfgoed van 6 mei 1969.
 Slotbepalingen.
 Art.    22 . 1. Deze Oveeenkomst staat open voor ondertekening door de Lid-Staten van de Raad van Europa.
De Overeenkomst dient te worden bekrachtigd, aanvaard of goedgekeurd. De akten van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring worden nedergelegd bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
2. Deze Overeenkomst treedt in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum waarop drie Lid-Staten van de Raad van Europa hun instemming aan de Overeenkomst te worden gebonden overeenkomstig het bepaalde in het vorige lid tot uitdrukking hebben gebracht.
3. Ten aanzien van iedere lid-Staat die later zijn instemming tot uitdrukking heeft gebracht door de Overeenkomst te worden gebonden, treedt de Overeenkomst in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van nederlegging van de akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring.
 Art.    23 . 1. Na de inwerkingtreding van de Overeenkomst, kan het Comité van Ministers van de Raad van Europa iedere Staat die geen lid van de Raad is, alsmede de Europese Economische Gemeenschap uitnodigen toe te treden tot deze Overeenkomst, wanneer daartoe wordt besloten met de meerderheid van stemmen bedoeld in artikel 20, d), van het Statuut van de Raad van Europa of met algemene stemmen van de vertegenwoordigers van de Overeenkomstsluitende Staten die gerechtigd zijn zitting te hebben in het Comité.
2. Ten aanzien van iedere toetredende Staat of ten aanzien van de Europese Economische Gemeenschap indien deze toetreedt, treedt de Overeenkomst in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van nederlegging van de akte van toetreding bij de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa.
 Art.    24 . 1. Iedere Staat kan bij de ondertekening of bij de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding het gebied of de gebieden aanwijzen waarop deze Overeenkomst van toepassing is.
2. Iedere Staat kan te allen tijde daarna, door middel van een aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa gerichte verklaring de toepassing van deze Overeenkomst uitbreiden tot ieder ander in de verklaring aangewezen gebied. Ten aanzien van dit gebied treedt de Overeenkomst in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van drie maanden na de datum van ontvangst van de verklaring door de Secretaris-Generaal.
3. Iedere verklaring gedaan krachtens beide vorige leden kan, ten aanzien van ieder in die verklaring aangewezen gebied, worden ingetrokken door middel van een aan de Secretaris-Generaal gerichte kennisgeving. Deze intrekking wordt van kracht op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    25 . 1. Iedere Staat kan bij de ondertekening of bij de nederlegging van zijn akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding verklaren zich het recht voor te behouden zich niet of slechts gedeeltelijk te houden aan het bepaalde in artikel 4, de letters c) en d). Een ander voorbehoud is niet toegestaan.
2. Iedere Overeenkomstsluitende Staat die een voorbehoud heeft gemaakt krachtens het vorige lid, kan dit geheel of gedeeltelijk intrekken door middel van een aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa gerichte kennisgeving. De intrekking wordt van kracht op de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
3. De Partij die een voorbehoud heeft gemaakt ten aanzien van het bepaalde in het eerste lid hierboven, kan geen aanspraak maken op de toepassing van dit bepaalde door een andere Partij; indien het gemaakte voorbehoud gedeeltelijk of voorwaardelijk is, kan zij evenwel op de toepassing van dit bepaalde aanspraak maken voor zover zij dit voorbehoud zelf heeft aanvaard.
 Art.    26 . 1. Iedere Partij kan te allen tijde deze Overeenkomst opzeggen door middel van een aan de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa gerichte kennisgeving.
2. De opzegging wordt van kracht op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van zes maanden na de datum van ontvangst van de kennisgeving door de Secretaris-Generaal.
 Art.    27 . De Secretaris-Generaal van de Raad van Europa stelt de Lid-Staten van de Raad van Europa, iedere toetredende Staat en de Europese Economische Gemeenschap, indien deze tot deze Overeenkomst toetreedt, in kennis van :
a) iedere ondertekening;
b) de nederlegging van iedere akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding;
c) iedere datum van inwerkingtreding van deze Oveeenkomst overeenkomstig de artikelen 22, 23 en 24;
d) iedere andere handeling, kennisgeving of mededeling betrekking hebbend op deze Overeenkomst.
 BIJLAGE.
 Art.  N. Dit Verdrag werd ondertekend door de volgende Staten :
Duitsland (Bondsrepubliek), Oostenrijk, Denemarken, Spanje, Frankrijk, Griekenland, Ierland, Italië, Liechtenstein, Luxemburg, Noorwegen, Nederland, Portugal, Verenigd Koninkrijk, Zweden, Turkije, België, Cyprus, Malta, Finland.

 Lijst der gebonden Staten
Staten

 Datum van de neerlegging Datum van de

van de

 inwerkingtreding

bekrachtigings- (B) of

van

toetredingsoorkonde (T)
Belgie

 17 september 1992 (B)

1 januari 1993
Bulgarije

31 januari 1991 (T)

1 mei 1991
Cyprus

6 januari 1989 (B)

1 mei 1989
Denemarken

 23 juli 1987 (B)

 1 december 1987
Duitsland (Bondsrep.)

17 augustus 1987 (B)

 1 december 1987
Finland

17 oktober 1991 (B)

1 februari 1992
Frankrijk

17 maart 1987 (B)

1 december 1987
Griekenland

27 mei 1992 (B)

1 september 1992
Hongarije

18 april 1990 (T)

1 augustus 1990
Italie

 31 mei 1989 (B)

1 september 1989
Kroatie

27 januari 1993 (T)

1 mei 1993
Liechtenstein

11 mei 1988 (B)

1 september 1988
Malta

20 juni 1990 (B)

 1 oktober 1990
Portugal

 27 maart 1991 (B)

1 juli 1991
Rusland

13 november 1990 (T)

 1 maart 1991
Slovenie

2 juli 1992 (T)

 1 november 1992
Spanje

 27 april 1989 (B)

1 augustus 1989
Turkije

11 oktober 1989 (B)

1 januari 1990
Verenigd Koninkrijk

13 november 1987 (B)

 1 maart 1988
Zweden

5 oktober 1990 (B)

1 februari 1991  De tekst van de door de gebonden Staten gemaakte voorbehouden en afgelegde verklaringen kan worden geraadpleegd bij het Ministerie van Buitenlandse Zaken, Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwering, Directie der Verdragen, Belliardstraat 65, 1040 Brussel.


text:
DEEL I.  - Toepassingsgebied en begripsomschrijvingen.
 Artikel     1 . 1. Dit Verdrag is van toepassing op alle activiteiten waarbij werknemers tijdens hun arbeid aan asbest worden blootgesteld.
2. Een lid dat dit Verdrag bekrachtigt kan, na raadpleging van de betrokken meest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers en op basis van vaststelling van de betreffende gezondheidsgevaren en de toegepaste veiligheidsmaatregelen, bepaalde takken van economische bedrijvigheid of bepaalde ondernemingen van de toepassing van sommige bepalingen van het Verdrag uitsluiten, indien is vastgesteld, dat de toepassing op deze takken of ondernemingen onnodig is.
3. Het bevoegde gezag dient, bij de beslissing over het uitsluiten van bepaalde takken van economische bedrijvigheid of bepaalde ondernemingen rekening te houden met de frequentie, duur en mate van blootstelling alsmede van de aard van de arbeid en de omstandigheden op de werkplek.
 Art.    2 . Voor de toepassing van dit Verdrag wordt verstaan onder : (a) de uitdrukking : "asbest" : de vezelige vorm van minerale silicaten behorende tot steen-vormende mineralen van de serpentinegroep, d.w.z chrysotiel (witte asbest) en de amphiboolgroep, d.w.z. actinoliet, amosiet (bruine asbest, cummingtoniet/gruneriet), anthophylliet, crocidoliet (blauwe asbest), tremoliet of een mengsel dat een of meer van deze bevat;
(b) de uitdrukking : "asbeststof" : in de lucht zwevende asbestdeeltjes of neergeslagen asbestdeeltjes die in het arbeidsmilieu kunnen gaan zweven;
(c) de uitdrukking : "zwevend asbeststof" : voor meetdoeleinden stofdeeltjes die door gravimetrische bepaling of een andere equivalente methode zijn bepaald;
(d) de uitdrukking : "inadembare asbestvezels" : asbestvezels met een diameter onder 3 m en een verhouding lengte-tot-diameter boven 3 : 1. Alleen vezels met een lengte boven 5 m dienen voor metingsdoeleinden in aanmerking te worden genomen;
(e) de uitdrukking : "blootstelling aan asbest" : het tijdens arbeid blootstellen aan zwevende inadembare asbestvezels of asbeststof, hetzij afkomstig van asbest hetzij van mineralen, materialen of produkten die asbest bevatten;
(f) de uitdrukking : "werknemers" : eveneens de deelnemers aan produktiecoöperaties;
(g) de uitdrukking : "werknemersvertegenwoordigers" : de vertegenwoordigers van de werknemers die als zodanig door de nationale wetgeving of praktijk zijn erkend in overeenstemming met het verdrag betreffende de vertegenwoordigers van de werknemers (1971).
 DEEL II.  - Algemene beginselen.
 Art.    3 . 1. De nationale wetgeving dient de maatregelen voor te schrijven die moeten worden getroffen ter voorkoming en beperking van, en bescherming van werknemers tegen gezondheidsgevaren als gevolg van beroepsmatige blootstelling aan asbest.
2. De ingevolge in het eerste lid van dit Artikel opgestelde nationale wetgeving dient, met het oog op de technische ontwikkeling en vooruitgang in wetenschappelijke kennis, periodiek te worden herzien.
3. Het bevoegde gezag kan tijdelijke uitzonderingen van de in gevolge van het in het eerste lid van dit Artikel voorgeschreven maatregelen toestaan onder voorwaarden en binnen tijdsgrenzen die moeten worden vastgesteld na raadpleging met de betrokken meest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers.
4. Bij het toestaan van uitzonderingen ingevolge het derde lid van dit Artikel dient het bevoegde gezag te waarborgen, dat de noodzakelijke voorzorgsmaatregelen tot bescherming van de gezondheid van de werknemers worden genomen.
 Art.    4 . Het bevoegde gezag dient de betrokken meest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers te raadplegen over de te nemen maatregelen teneinde de bepalingen van dit Verdrag uit te voeren.
 Art.    5 . 1. De naleving van de wetgeving, aangenomen ingevolge artikel 3 van dit verdrag, dient te worden verzekerd door een toereikend en passend controlestelsel.
2. De nationale wetgeving dient te voorzien in de noodzakelijke maatregelen, met inbegrip van passende sancties teneinde een effectieve naleving en uitvoering aan de bepalingen van dit Verdrag te verzekeren.
 Art.    6 . 1. Werkgevers dienen verantwoordelijk te worden gesteld voor het nakomen van de voorgeschreven maatregelen. 2. Indien twee of meer werkgevers tegelijkertijd op eenzelfde arbeidsplaats werk uitvoeren, zullen zij, onverminderd de verantwoordelijkheid van elke werkgever voor de gezondheid en veiligheid van zijn werknemers verplicht zijn om samen te werken teneinde te voldoen aan de voorgeschreven maatregelen het bevoegde gezag dient algemene regels voor deze samenwerking vast te stellen indien dit noodzakelijk is.
3. Werkgevers dienen, in samenwerking met de beroepsveiligheids- en gezondheidsdiensten, en na raadpleging van de betrokken werknemersvertegenwoordigers werkwijzen voor te bereiden hoe in noodsituaties moet worden gehandeld.
 Art.    7 . Werknemers dienen, binnen de grenzen van hun verantwoordelijkheid, te voldoen aan de voorgeschreven veiligheids- en hygiënemethodes betreffende het voorkomen en beperken van, en de bescherming tegen, gezondheidsgevaren als gevolg van beroepsmatige blootstelling aan asbest.
 Art.    8 . Werkgevers en werknemers of hun vertegenwoordigers dienen op alle niveau's in de onderneming zo nauw mogelijk samen te werken bij de toepassing van de maatregelen die ingevolge dit verdrag zijn voorgeschreven.
 DEEL III.  - Beschermende en preventieve maatregelen.
 Art.    9 . De nationale wetgeving, aangenomen ingevolge Artikel 3 van dit Verdrag, dient er in te voorzien, dat blootstelling aan asbest moet worden voorkomen of beperkt door een of meer van de volgende maatregelen :
(a) het invoeren van voorschriften, die passende beschermingsmaatregelen en werkmethodes, met inbegrip van hygiëne op de werkplek voorschrijven, voor arbeid waarin blootstelling aan asbest kan optreden;
(b) het voorschrijven van speciale regels en procedures, met inbegrip van het machtigen, voor het gebruik van asbest of van bepaalde asbestsoorten of produkten die asbest bevatten of voor bepaalde werkprocessen.
 Art.    10 . Waar het voor de bescherming van de gezondheid van werknemers noodzakelijk en technisch praktisch uitvoerbaar is, dient de nationale wetgeving te voorzien in een of meer van de volgende maatregelen :
(a) het vervangen van asbest of van bepaalde asbestsoorten of produkten die asbest bevatten, door andere materialen of produkten of door de toepassing van alternatieve technologieën, door het bevoegde gezag wetenschappelijk geëvalueerd als onschadelijk of minder schadelijk, waar dit mogelijk is;
(b) het geheel of gedeeltelijk verbieden van het gebruik van asbest of van bepaalde asbestsoorten of produkten die asbest bevatten, in bepaalde werkprocessen.
 Art.    11 . 1. Het gebruik van crocidoliet en produkten die deze vezel bevatten, dient te worden verboden. 2. Het bevoegde gezag is, na raadpleging van de betrokken meest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers, gemachtigd om afwijkingen van het in het eerste lid van dit Artikel vervatte verbod toe te staan, indien vervanging praktisch niet redelijk uitvoerbaar is, mits stappen worden genomen om te waarborgen dat de gezondheid van werknemers niet in gevaar wordt gebracht.
 Art.    12 . 1. Het spuiten van alle vormen van asbest dient te worden verboden. 2. Het bevoegde gezag is, na raadpleging van de betrokken moest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers gemachtigd om afwijkingen van het in het eerste lid van dit Artikel vervatte verbod toe te staan, indien alternatieve methoden praktisch niet redelijk uitvoerbaar zijn, mits stappen worden genomen om te waarborgen, dat de gezondheid van werknemers niet in gevaar wordt gebracht.
 Art.    13 . De nationale wetgeving dient er in te voorzien, dat werkgevers bepaalde soorten arbeid waarbij van blootstelling aan asbest sprake is melden aan het bevoegde gezag, op een wijze en in een omvang zoals deze door het bevoegde gezag is voorgeschreven.
 Art.    14 . Producenten en leveranciers van asbest en fabrikanten en leveranciers van produkten die asbest bevatten, dienen verantwoordelijk te worden gesteld voor een doelmatige etikettering van de verpakking en, waar van toepassing, van het produkt in een taal en op een manier die gemakkelijk door de betrokken werknemers en gebruikers wordt begrepen, zoals voorgeschreven door het bevoegde gezag.
 Art.    15 . 1. Het bevoegde gezag dient grenswaarden voor de blootstelling van werknemers aan asbest of andere blootstellingscriteria voor te schrijven voor het evalueren van het werkmilieu.
2. De blootstellingsgrenswaarden of andere blootstellingscriteria dienen, met het oog op technologische ontwikkeling en vooruitgang in technologische en wetenschappelijke kennis, te worden vastgesteld en periodiek te worden herzien en bijgesteld.
3. Op alle werkplekken waar werknemers aan asbest worden blootgesteld, dient de werkgever alle passende maatregelen te treffen om het vrijkomen van asbeststof in de lucht te voorkomen of te beperken teneinde te waarborgen, dat aan de blootstellingsgrenswaarden of andere blootstellingscriteria wordt voldaan en ook om blootstelling tot een zo lang mogelijk niveau te verminderen.
4. Indien de ingevolge het derde lid van dit artikel genomen maatregelen de blootstelling aan asbest niet binnen de blootstellingsgrenswaarden brengen of niet aan de andere ingevolge het eerste lid van dit artikel genoemde blootstellingscriteria voldoen, dient de werkgever, zonder kosten voor de werknemers, geschikte beschermende apparatuur voor de ademhaling en speciale beschermende kleding, waar doelmatig, ter beschikking te stellen, te onderhouden en, indien nodig, te vervangen. Beschermende apparatuur voor de ademhaling dient te voldoen aan normen die door het bevoegde gezag zijn vastgesteld en alleen te worden gebruikt als een aanvullende, tijdelijke nood- of buitengewone maatregel en niet als een alternatief voor technische bescherming.
 Art.    16 . Elke werkgever dient verantwoordelijk te worden gesteld voor het opstellen en toepassen van praktische maatregelen ter voorkoming en beperking van de blootstelling aan asbest van de werknemers die hij tewerk stelt en voor hun bescherming tegen de gevaren als gevolg van asbest.
 Art.    17 . 1. Het afbreken van installaties of bouwwerken die isolatiematerialen met bros asbest bevatten, en het verwijderen van asbest uit gebouwen of bouwwerken waarbij; het risico bestaat dat asbest met de lucht zal worden meegevoerd, dienen alleen te worden ondernomen door werkgevers of aannemers die door het bevoegde gezag zijn erkend als gekwalificeerd voor het uitvoeren van dergelijk werk in overeenstemming met de bepalingen van dit Verdrag en die voor het uitvoeren van dergelijk werk zijn gemachtigd.
2. De werkgever of aannemer dient te worden verplicht, alvorens met het afbreekwerk te beginnen, een werkplan op te stellen waarin de te treffen maatregelen worden gespecificeerd, met inbegrip van maatregelen om :
(a) voor alle noodzakelijke bescherming van de werknemers te zorgen;
(b) het vrijkomen van asbeststof in de lucht te beperken, en
(c) voor de afvoer van afval dat asbest bevat, overeenkomstig artikel 19 van dit verdrag, te zorgen.
3. De werknemers of hun vertegenwoordigers dienen te worden geraadpleegd over het werkplan waarnaar in het tweede lid van dit artikel wordt verwezen.
 Art.    18 . 1. In het geval dat persoonlijke kleding van de werknemers met asbeststof kan worden verontreinigd, dient de werkgever overeenkomstig de nationale wetgeving en na raadpleging van de werknemersvertegenwoordigers passende werkkleding ter beschikking te stellen, die niet buiten de werkplek dient te worden gedragen.
2. Het behandelen en schoonmaken van gebruikte werkkleding en speciale beschermende kleding dient te worden uitgevoerd onder gecontroleerde omstandigheden, zoals door het bevoegde gezag geëist, teneinde het vrijkomen van asbeststof te voorkomen.
3. De nationale wetgeving dient het mee naar huis nemen van werkkleding en speciale beschermende kleding en van persoonlijke beschermende apparatuur te verbieden.
4. De werkgever dient verantwoordelijk te zijn voor het schoonmaken, onderhouden en opbergen van werkkleding, speciale beschermende kleding en persoonlijke beschermende apparatuur.
5. De werkgever dient te zorgen voor mogelijkheden voor werknemers die aan asbest zijn blootgesteld, om zich op de werkplek te wassen, een bad te nemen of te douchen, al naar gelang passend is.
 Art.    19 . 1. In overeenstemming met de nationale wetgeving en praktijk dienen werkgevers afval dat asbest bevat, op zodanige wijze af te voeren, dat dit geen gezondheidsgevaar inhoudt voor de betrokken werknemers, met inbegrip van diegenen die asbestafval hanteren of voor de bevolking in de buurt van de onderneming.
2. Door het bevoegde gezag en door de werkgevers dienen passende maatregelen te worden getroffen om verontreiniging van het algemene milieu door asbeststof dat van de werkplek is vrijgekomen, te voorkomen.
 DEEL IV.  - Toezicht op het werkmilieu en de gezondheid van werknemers.
 Art.    20 . 1. Waar dit voor de bescherming van de gezondheid van werknemers noodzakelijk is, dient de werkgever de concentraties van asbeststof dat in de lucht is geraakt op werkplekken te meten en de blootstelling van werknemers aan asbest met intervallen met toepassing van methodes die door het bevoegde gezag zijn gespecificeerd, te controleren.
2. De gegevens van het controleren van het werkmilieu en van de blootstelling van werknemers aan asbest dienen te worden bewaard gedurende een periode die door het bevoegde gezag is voorgeschreven.
3. De betrokken werknemers, hun vertegenwoordigers en de inspectiediensten dienen toegang tot deze gegevens te hebben.
4. De werknemers of hun vertegenwoordigers dienen het recht te hebben om het controleren van het werkmilieu te verzoeken en om zich tot het bevoegde gezag te wenden met betrekking tot de resultaten van de controle.
 Art.    21 . 1. Werknemers die aan asbest zijn of waren blootgesteld, dienen, in overeenstemming met de nationale wetgeving en praktijk, zodanige medische onderzoeken te krijgen als noodzakelijk zijn om hun gezondheid in verband met het beroepsgevaar te blijven bewaken en om beroepsziekten, veroorzaakt door blootstelling aan asbest, te diagnostiseren.
2. Het controleren van de gezondheid van werknemers in verband met het gebruik van asbest dient niet in verlies aan verdiensten voor hen te resulteren. Dit dient kosteloos te zijn, en voor zover mogelijk, tijdens de werkuren plaats te vinden.
3. Werknemers dienen op een passende en adequate manier te worden geïnformeerd over de resultaten van hun medische onderzoeken en individueel advies te krijgen betreffende hun gezondheid met betrekking tot hun werk.
4. Indien het voortgezet opdragen van werk waarbij van blootstelling aan asbest sprake is, medisch gezien niet raadzaam blijkt te zijn, dient, in overeenstemming met de nationale omstandigheden en praktijk, elke inspanning worden gedaan om de betrokken werknemers andere mogelijkheden te bieden om hun inkomen te behouden.
5. Het bevoegde gezag dient een systeem te ontwikkelen voor de bekendmaking van door asbest veroorzaakte beroepsziekten.
 DEEL V.  - Informatie en voorlichting.
 Art.    22 . 1. Het bevoegde gezag dient na raadpleging van en in samenwerking met de betrokken moest representatieve organisaties van werkgevers en van werknemers doelmatige voorzieningen te treffen ter bevordering van de verspreiding van informatie en de voorlichting van alle betrokkenen in verband met gevaren voor de gezondheid als gevolg van blootstelling aan asbest en met methoden ter voorkoming van en bescherming ertegen.
2. Het bevoegde gezag dient te waarborgen, dat de werkgevers schriftelijke beleidsmaatregelen en werkwijzen hebben opgesteld met betrekking tot maatregelen voor de voorlichting en periodieke opleiding van werknemers over de gevaren van asbest en methodes ter voorkoming van en bescherming ertegen.
3. De werkgever dient te waarborgen, dat alle werknemers die aan asbest zijn of waarschijnlijk worden blootgesteld, over de gevaren voor de gezondheid die met hun werk verband houden, worden geïnformeerd, over preventieve maatregelen en correcte werkmethodes worden geïnstrueerd en op deze terreinen steeds opleiding blijven krijgen.
 DEEL VI.  - Slotbepalingen.
 Art.    23 . De officiële bekrachtigingen van dit Verdrag worden aan de Directeur Generaal van het Internationaal Arbeidsbureau medegedeeld en door hem geregistreerd.
 Art.    24 . 1. Dit Verdrag is slechts verbindend voor de Leden van de Internationale Arbeidsorganisatie die hun bekrachtiging door de Directeur-Generaal hebben doen registreren.
2. Het treedt in werking twaalf maanden na de datum waarop de bekrachtigingen van twee Leden door de Directeur-Generaal zijn geregistreerd.
3. Vervolgens treedt dit Verdrag voor ieder Lid in werking twaalf maanden na de datum, waarop zijn bekrachtiging is geregistreerd.
 Art.    25 . 1. Ieder lid dat dit verdrag heeft bekrachtigd, kan het opzeggen na afloop van een termijn van tien jaar na de datum waarop het Verdrag in werking is getreden, door middel van een aan de Directeur-Generaal van het Internationaal Arbeidsbureau gerichte en door deze geregistreerde verklaring. De opzegging wordt eerst van kracht een jaar na de datum waarop zij is geregistreerd.
2. Ieder Lid dat dit Verdrag heeft bekrachtigd en niet binnen een jaar na afloop van de termijn van tien jaar, als bedoeld in het vorige lid, gebruik maakt van de bevoegdheid tot opzegging, bedoeld in dit artikel, is voor een nieuwe termijn van tien jaar gebonden en kan daarna dit verdrag opzeggen na afloop van elke termijn van tien jaar op de voorwaarden bedoeld in dit artikel.
 Art.    26 . 1. De Directeur-Generaal van het Internationaal Arbeidsbureau stelt alle Leden van de Internationale Arbeidsorganisatie in kennis van de registratie van alle bekrachtigingen en opzeggingen die hem door de Leden van de Organisatie zijn medegedeeld.
2. Bij de kennisgeving aan de Leden van de Organisatie van de registratie van de tweede hem medegedeelde bekrachtiging, vestigt de Directeur-Generaal de aandacht van de Leden van de Organisatie op de datum waarop dit Verdrag in werking treedt.
 Art.    27 . De Directeur-Generaal van het Internationaal Arbeidsbureau doet aan de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties mededeling, ter registratie in overeenstemming met het bepaalde in artikel 102 van het Handvest der Verenigde Naties, van de volledige bijzonderheden omtrent alle bekrachtigingen en opzeggingen die hij overeenkomstig de voorgaande Artikelen beeft geregistreerd.
 Art.    28 . De Raad van Beheer van het Internationaal Arbeidsbureau brengt, telkens wanneer deze dit noodzakelijk acht, aan de Algemene Conferentie verslag uit over de toepassing van dit Verdrag en onderzoekt of het wenselijk is de gehele of gedeeltelijke herziening ervan op de agenda van de Conferentie te plaatsen.
 Art.    29 . 1. Indien de Conferentie een nieuw verdrag aanneemt, houdende gehele of gedeeltelijke herziening van dit Verdrag, zal, tenzij het nieuwe verdrag anders bepaalt :
a) bekrachtiging door een Lid van het nieuwe verdrag, houdende herziening, ipso jure onmiddellijke opzegging van dit verdrag ten gevolge hebben, niettegenstaande het bepaalde in artikel 25, onder voorbehoud evenwel dat het nieuwe verdrag, houdende herziening, in werking is getreden;
b) met ingang van de datum waarop het nieuwe verdrag, houdende herziening, in werking is getreden, dit Verdrag niet langer door de leden kunnen worden bekrachtigd.
2. Dit Verdrag blijft echter in elk geval naar vorm en inhoud van kracht voor de Leden die het hebben bekrachtigd en die het nieuwe verdrag, houdende herziening, niet hebben bekrachtigd.
 Art.    30 . De Engelse en Franse tekst van dit Verdrag zijn gelijkelijk authentiek. De voorgaande tekst is de authentieke tekst van het Verdrag naar behoren aangenomen door de Algemene Conferentie van de Internationale Arbeidsorganisatie tijdens haar tweeënzeventigste zitting, welke werd gehouden te Genève en voor gesloten werd verklaard op de vijfentwintigste juni 1986.
Ten blijke waarvan wij onze handtekening hebben geplaatst op de zesentwintigste juni 1986 :
De Voorzitter van de Conferentie,
(WG) Hugo Fernandez Faingold
De Directeur-Generaal van het Internationaal Arbeidsbureau,
(WG) Francis Blanchard
 Bijlage.
 Art.  N1. Lijst van Staten.
Staten

Datum van neerleg-

Datum

ging van de bekrach-

van

tigingsoorkonde

 inwerkingtreding

BELGIE

11 oktober 1996

 11 oktober 1997
BOLIVIA

 11 juni 1990

11 juni 1991
BOSNIE-HERZEGOWINA

 2 juni 1993

 2 juni 1994
BRAZILIE

18 mei 1990

 18 mei 1991
CANADA

16 juni 1988

16 juni 1989
CYPRUS

 7 augustus 1992

 7 augustus 1993
CHILI

 14 oktober 1994

 14 oktober 1995
DUITSLAND

 18 november 1994

18 november 1995
ECUADOR

 11 april 1990

 11 april 1991
FINLAND

 20 juni 1988

20 juni 1989
GUATEMALA

 18 april 1989

 18 april 1990
JOEGOSLAVIE

 29 mei 1989

 29 mei 1990
KAMEROEN

20 februari 1989

20 februari 1990
KROATIE

8 oktober 1991

8 oktober 1992
NOORWEGEN

4 februari 1992

 4 februari 1993
SLOVENIE

29 mei 1992

 29 mei 1993
SPANJE

 2 augustus 1990

 2 augustus 1991
UGANDA

27 maart 1990

 27 maart 1991
URUGUAY

6 september 1995

6 september 1996
ZWEDEN

 2 september 1987

 16 juni 1989
ZWITSERLAND

 16 juni 1992

16 juni 1993


text:
Artikel    1 . <Wijzigingsbepaling van art. 13 van het V 1983-06-14/32>
 Art.    2 . A. Dit Protocol treedt tegelijkertijd met het Verdrag in werking, mits ten minste zeventien Staten of douane-unies of economische unies, zoals bedoeld in artikel 11 van het Verdrag, hun akten van aanvaarding van het Protocol hebben nedergelegd bij de Secretaris-Generaal van de Internationale Douaneraad. Een Staat of douane-unie of economische unie kan evenwel zijn of haar akte van aanvaarding van dit Protocol slechts nederleggen, indien hij of zij het Verdrag zonder voorbehoud van bekrachtiging voordien heeft ondertekend of op hetzelfde tijdstip ondertekend, of zijn of haar akte van bekrachtiging van of van toetreding tot het Verdrag voordien heeft nedergelegd of op hetzelfde tijdstip nederlegt.
 B.  Een Staat of douane-unie of economische unie die Partij bij het Verdrag wordt nadat dit Protocol krachtens lid A hierboven in werking is getreden, is Partij bij het Verdrag, zoals gewijzigd door het Protocol.
 Art.  N. Lijst der gebonden Staten. <Niet opgenomen om technische redenen; zie B.St. 09-08-1988, p. 11200>
Overeenkomstig de bepalingen van artikel 19 c van het Verdrag zijn dit Verdrag en het Protocol tot wijziging ervan in werking getreden op 1 januari 1988.
Bangladesh en Pakistan hebben gespecificeerd dat het Verdrag en het Protocol tot wijziging ervan in werking treden in deze twee landen op 1 juli 1988.
Het Verdrag zoals gewijzigd door het Protocol zal in werking treden voor Sri Lanka op 1 januari 1989 en voor Kameroen op 1 januari 1990.


text:
Artikel    1 . Algemene bepalingen.
1. De Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, werken onderling samen en met de Internationale Organisatie voor Atoomenergie (hierna te noemen: de "Organisatie") in overeenstemming met de bepalingen van dit Verdrag om de onmiddellijke verlening en bijstand in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen te vergemakkelijken, ten einde de gevolgen daarvan zoveel mogelijk te verzachten en leven, goederen en het milieu te beschermen tegen de gevolgen van vrijgekomen radioactieve stoffen.
2. Ten einde deze samenwerking te bevorderen, kunnen de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn bilaterale of multilaterale overeenkomsten- of, waar nodig, een combinatie van beide - sluiten om het letsel en de schade die kunnen ontslaan bij een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen, te voorkomen of zoveel mogelijk te beperken.
3. De Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, verzoeken de Organisatie, die handelt binnen het kader van haar Statuut, overeenkomstig de bepalingen van dit Verdrag alles in het werk te stellen om de in dit Verdrag voorziene samenwerking tussen de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, te bevorderen, te vergemakkelijken en te steunen.
 Art.    2 . Verlening van bijstand.
1. Indien een Staat die Partij bij dit Verdrag is, bijstand nodig heeft in het geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen, ongeacht of dit ongeval of deze calamiteit binnen haar grondgebied, onder haar rechtsmacht of toezicht is ontslaan, kan deze Staat om deze bijstand verzoeken aan iedere andere Staat die Partij bij dit Verdrag is, rechtstreeks of door tussenkomst van de Organisatie, en aan de Organisatie, of, waar nodig, aan andere internationale intergouvernementele organisaties (hierna te noemen: "internationale organisatie").
2. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is en om bijstand verzoekt, omschrijft nauwkeurig de omvang en de soort bijstand die verlangd wordt, en verschaft waar mogelijk de bijstandverlenende partij alle informatie die deze partij nodig kan hebben om vast te stellen in welke mate zij in Staat is om aan het verzoek te voldoen. Ingeval het niet doenlijk is voor de verzoekende Staat die Partij bij dit Verdrag is, de omvang en de soort bijstand die verlangd wordt, nauwkeurig te omschrijven, beslissen de verzoekende Staat die Partij bij dit Verdrag is, en de bijstandverlenende partij in gezamenlijk Overleg over de omvang en de soort bijstand die verlangd wordt.
3. Elke Staat die Partij bij dit Verdrag is en aan wie een verzoek om deze bijstand wordt gericht, beslist onmiddellijk en stelt de verzoekende Staat die Partij bij dit Verdrag is, er van in kennis, rechtstreeks of door tussenkomst van de Organisatie, of hij de gevraagde bijstand kan verlenen, en in welke omvang en op welke voorwaarden dit zou kunnen geschieden.
4. De Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, bepalen binnen de grenzen van hun vermogen welke deskundigen, uitrusting en materialen eventueel beschikbaar kunnen worden gesteld voor de verlening van bijstand aan andere Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen, alsmede op welke voorwaarden, in het bijzonder de financiële voorwaarden, deze bijstand kan worden verleend en stellen de Organisatie daarvan in kennis.
5. Iedere Staat die Partij bij dit verdrag is, kan om bijstand verzoeken met betrekking tot medische behandeling of tijdelijke overbrenging naar het grondgebied van een andere Staat die Partij bij dit Verdrag is, van mensen die betrokken zijn bij een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen.
6. De Organisatie geeft, in overeenstemming met haar Statuut en zoals bepaald in dit Verdrag, gehoor aan het verzoek van een verzoekende Staat die Partij bij dit Verdrag is, of van een lidstaat om bijstand in het geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen door:
a) passende en voor dit doel bestemde hulpmiddelen ter beschikking te stellen:
b) onmiddellijk het verzoek door te geven aan andere Staten en internationale organisatie die blijkens de informatie van de Organisatie eventueel beschikken over de nodige hulpmiddelen; en
c) indien de verzoekende Staat zulks vraagt, de aldus beschikbaar komende bijstand op internationaal niveau te coördineren.
 Art.    3 . Leiding van en toezicht op de bijstand.
Tenzij anders overeengekomen:
a) berust de algehele leiding, controle en coördinatie van en toezicht op de bijstand binnen zijn grondgebied bij de verzoekende Staat. De bijstandverlenende partij zou, indien bij de bijstandverlening personeel is betrokken, in Overleg met de verzoekende Staat de persoon dienen aan te wijzen die de leiding heeft van en het rechtstreekse operationele toezicht uitoefent op het personeel en de door de Staat ter beschikking gestelde uitrusting. De aangewezen persoon zou dit toezicht dienen uit te oefenen in samenwerking met de desbetreffende autoriteit van de verzoekende Staat:
b) verleent de verzoekende Staat, naar de mate van zijn vermogen faciliteiten en diensten ter plaatse voor een passende en doeltreffende uitvoering van de bijstand. Deze Staat zorgt voorst voor de bescherming van de personeelsleden, de uitrusting en de materialen die daartoe op zijn grondgebied zijn gebracht door of ten behoeve van de bijstandverlenende partij;
c) worden de eigendomsrechten met betrekking tot de uitrusting en de materialen die door elk der partijen tijdens de perioden van bijstandverlening ter beschikking zijn gesteld, niet aangelast en wordt de teruggave van de uitrusting en de materialen gewaarborgd;
d) coördineert en Staat die Partij bij dit Verdrag is en bijstand verleent ingevolge een verzoek krachtens het bepaalde in het vijfde lid van artikel 2, deze bijstand binnen zijn grondgebied.
 Art.    4 . Bevoegde autoriteiten en contactpunten.
1. Elke Staat die Partij bij dit Verdrag is, stelt de Organisatie en de overige Staten die Partij bij dit Verdrag zijn rechtstreeks of door tussenkomst van de Organisatie in kennis van zijn bevoegde autoriteiten en het contactpunt dat gemachtigd is verzoeken om bijstand te doen en te ontvangen en aanbiedingen van bijstand te aanvaarden. Deze contactpunten, alsmede een centraal punt binnen de Organisatie, dienen permanent bereikbaar te zijn.
2. Elke Staat die Partij bij dit Verdrag is, stelt de Organisatie onmiddellijk in kennis van alle wijzigingen die zich in de in het eerste lid bedoelde gegevens kunnen voordoen.
3. De Organisatie zendt de in het eerste en het tweede lid bedoelde gegevens periodiek en onverwijld toe aan de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, de Lidstaten en de relevante internationale organisaties.
 Art.    5 . Taken van de Organisatie.
De Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, verzoeken de Organisatie, overeenkomstig het bepaalde in het derde lid van artikel 1 en behoudens de overige bepalingen van dit Verdrag, om:
a) informatie betreffende:
(i) deskundigen, uitrusting en materialen die eventueel beschikbaar kunnen worden gesteld in geval van nucleaire ongevallen of calamiteiten met radioactieve stoffen;
(ii) methoden, technieken en beschikbare resultaten van wetenschappelijk onderzoek met betrekking tot, de behandeling van nucleaire ongevallen of calamiteiten met radioactieve stoffen;
te verzamelen en toe te zenden aan de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, en aan de Lidstaten:
b) een Staat die Partij bij dit Verdrag is, of een Lidstaat bijstand te
verlenen, wanneer daarom wordt verzocht, in een van de volgende of
andere passende aangelegenheden:
(i) het ontwikkelen zowel van rampenplannen in het geval van nucleaire ongevallen en calamiteiten met radioactieve stoffen, als van passende wetgeving;
(ii) het opstellen van passende opleidingsprogramma's voor het personeel met betrekking tot de behandeling van nucleaire ongevallen en noodsituaties als gevolg van radioactiviteit;
(iii) het doorzenden van verzoeken om bijstand en van relevante informatie in het geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen;
(iv) het ontwikkelen van passende programma's, procedures en normen voor het meten van radioactiviteit;
(v) het uitvoeren van onderzoek met betrekking tot de mogelijkheid om passende systemen voor het meten van radioactiviteit op te zetten;
c) aan een Staat die Partij bij dit Verdrag is, of aan een Lidstaat die bijstand verzoekt in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen, passende hulpmiddelen ter beschikking te stellen voor het uitvoeren van een eerste beoordeling van het ongeval of de calamiteit;
d) haar goede diensten aan te bieden aan de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, en aan de Lidstaten in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen;
e) contacten te leggen en te onderhouden met de relevante internationale organisaties voor het verkrijgen en uitwisselen van relevante informatie en gegevens, en een lijst van deze organisaties op te stellen en ter beschikking te stellen van de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, de Lidstaten en de eerdergenoemde organisaties.
 Art.    6 . Vertrouwelijkheid en publieke bekendmaking.
1. De verzoekende Staat en de bijstandsverlenende partij beschermen het vertrouwelijke karakter van alle vertrouwelijke informatie die elk van hen ter beschikking wordt gesteld in verband met de bijstandverlening in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen. Deze informatie dient uitsluitend te worden gebruikt voor het doel van de overeengekomen bijstand.
2. De bijstandsverlenende partij stelt alles in het werk om samen te werken met de verzoekende Staat alvorens informatie vrij te geven voor het publiek met betrekking tot de bijstand die is verleend in geval van een nucleair ongeval of een calamiteit met radioactieve stoffen.
 Art.    7 . Vergoeding van de kosten.
1. Een bijstandsverlenende partij kan kosteloze bijstand aanbieden aan de verzoekende Staat. Bij het overwegen van de vraag of bijstand op deze grondslag moet worden verleend, houdt de bijstandverlenende partij rekening met:
a) de aard van het nucleaire ongeval of de calamiteit met radioactieve stoffen:
b) de plaats waar het nucleaire ongeval heeft plaatsgevonden of waar de calamiteit met radioactieve stoffen zich heeft voorgedaan;
c) de behoeften van de ontwikkelingslanden:
d) de bijzondere behoeften van landen zonder nucleaire installatie; en
e) alle overige van belang zijnde factoren.
2. Wanneer de bijstand geheel of gedeeltelijk tegen vergoeding wordt verleend, vergoedt de verzoekende Staat aan de bijstandsverlenende Partij de gemaakte kosten voor de verleende diensten door personen of organisaties die namens die partij optreden, alsmede alle uitgaven in verband met de bijstandsverlenende voor zover deze uitgaven niet rechtstreeks door de verzoekende Staat worden betaald. Tenzij anders overeengekomen, wordt de vergoeding onmiddellijk betaald nadat de bijstandsverlenende partij haar verzoek tot vergoeding heeft aangeboden aan de verzoekende Staat, en geschiedt de betaling met betrekking tot andere dan plaatselijke kosten in vrij inwisselbare valuta.
3. Niettegenstaande het bepaalde in het tweede lid kan de bijstandsverlenende partij te allen tijde afzien van, of toestemmen in uitstel van betaling van, de gehele vergoeding of een gedeelte daarvan. Bij het overwegen van de vraag of van deze vergoeding moet worden afgezien of uitstel van betaling moet worden verleend, houden de bijstandsverlenende partijen terdege rekening met de behoeften van de ontwikkelingslanden.
 Art.    8 . Voorrechten, immuniteiten en faciliteiten.
1. De verzoekende Staat verleent de leden van het personeel van de bijstandsverlenende partij en de leden van het personeel dat namens die partij optreedt, de noodzakelijke voorrechten, immuniteiten en faciliteiten voor het uitvoeren van hun takten in verband met de bijstandverlening.
2. De verzoekende Staat verleent de volgende voorrechten en immuniteiten aan de leden van het personeel van de bijstandsverlenende partij of aan de leden van het personeel dat namens die partij optreedt en naar behoren is aangemeld bij en aanvaard door de verzoekende Staat:
a) vrijwaring tegen aanhouding, inhechtenisneming en rechtsvervolging, met inbegrip van de strafrechtelijke, civiele en administratieve rechtspraak van de verzoekende Staat, met betrekking tot handelen of nalaten bij de uitvoering van hun werkzaamheden; en
b) vrijstelling van belastingen, rechten of andere heffingen, uitgezonderd die welke gewoonlijk in de prijzen van de goederen zijn begrepen of worden betaald voor bewezen diensten, met betrekking tot de uitvoering van hun werkzaamheden in verband met de bijstandverlening.
3. De verzoekende Staat:
a) verleent de bijstandsverlenende partij vrijstelling van belastingen, rechten of andere heffingen op de uitrusting en de goederen die door de bijstandsverlenende partij op het grondgebied van de verzoekende Staat zijn gebracht ten behoeve van de bijstandverlening;
b) verleent immuniteit met betrekking tot de beslaglegging, inbeslagneming of opeising van deze uitrusting en goederen.
4. De verzoekende Staat waarborgt de teruggave van deze uitrusting en goederen. Indien de bijstandverlenende partij zulks verzoekt, zorgt de verzoekende Staat, voor zover dit in zijn vermogen ligt, voor de noodzakelijke ontsmetting van opnieuw bruikbare uitrusting die bij de bijstandsverlening werd gebruikt, voor de teruggave.
5. De verzoekende Staat vergemakkelijkt de binnenkomst op, het verblijf binnen en het verlaten van zijn nationale grondgebied van leden van het personeel dat krachtens het bepaalde in het tweede lid is aangemeld, en van uitrusting en goederen die bij de bijstandverlening worden gebruikt.
6. Niets in dit artikel verplicht de verzoekende Staat zijn onderdanen of inwoners de in de voorgaande leden genoemde voorrechten en immuniteiten te verlenen.
7. Onverminderd de voorrechten en immuniteiten zijn alle personen die deze voorrechten en immuniteiten krachtens het bepaalde in dit artikel genieten verplichten de wetten en voorschriften van de verzoekende Staat te eerbiedigen. Zij zijn voorts verplicht zich niet te mengen in de binnenlandse aangelegenheden van de verzoekende Staat.
8. Niets in dit artikel doet afbreuk aan de rechten en verplichtingen met betrekking tot de voorrechten en immuniteiten die krachtens andere internationale overeenkomsten of krachtens de regels van het internationale gewoonterechten zijn verleend.
9. Bij de ondertekening, bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van of toetreding tot dit Verdrag kan een Staat verklaren zich niet geheel of gedeeltelijk door het bepaalde in het tweede en het derde lid gebonden te achten.
10. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is en een verklaring heeft afgegeven overeenkomstig het bepaalde in het negende lid, kan te allen tijde deze verklaring herroepen door middel van een kennisgeving aan de depositaris.
 Art.    9 . Doorgang van personeel, uitrusting en goederen.
Op verzoek van de verzoekende Staat of de bijstandsverlenende partij tracht elke Staat die Partij bij dit Verdrag is, de doorgang over zijn grondgebied van naar behoren aangemelde leden van net personeel, uitrusting en goederen, betrokken bij de bijstandverlening, naar en vanuit de verzoekende Staat te vergemakkelijken.
 Art.    10 . Vorderingen en schadeloosstelling.
1. De Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, werken nauw samen om de afdoening van gerechtelijke procedures en vorderingen krachtens het bepaalde in dit artikel te vergemakkelijken.
2. Tenzij anders overeengekomen, zal een verzoekende Staat met betrekking tot dood of letsel van personen, schade aan of verlies van goederen, of schade aan het milieu, veroorzaakt binnen zijn grondgebied of een ander gebied onder zijn rechtsmacht of toezicht tijdens de verzochte verlening van bijstand:
a) geen gerechtelijke procedure instellen tegen de bijstandsverlenende partij of tegen natuurlijke personen of rechtspersonen die namens haar optreden;
b) de verantwoordelijkheid op zich nemen voor de behandeling van gerechtelijke procedures en vorderingen, ingesteld door derden tegen de bijstandsverlenende partij of tegen personen of andere rechtspersonen die namens haar optreden:
c) de bijstandsverlenende partij of natuurlijke personen of rechtspersonen die namens haar optreden, vrijwaren met betrekking tot de in b) bedoelde gerechtelijke procedure; en
d) de bijstandsverlenende partij of natuurlijke personen of rechtspersonen die namens haar optreden, schadeloos stellen voor:
(i) dood of letsel van leden van het personeel van de bijstandsverlenende partij of van personen die namens haar optreden;
(ii) verlies van of schade aan duurzame, op de bijstandverlening betrekking hebbende, uitrusting of materialen;
behalve indien er sprak is van opzettelijk onjuist handelen van de personen die de dood, het letsel, het verlies of de schade hebben veroorzaakt
3. Het bepaalde in dit artikel vormt geen beletsel voor schadeloosstelling of vrijwaring op grond van enige toepasselijke internationale overeenkomst of nationale wetgeving van een Staat.
4. Niets in dit artikel verplicht de verzoekende Staat het bepaalde in het tweede lid geheel of gedeeltelijk toe te passen op zijn onderdanen of inwoners.
5. Bij de ondertekening, bekrachtiging of aanvaarding van of toetreding tot dit Verdrag kan een Staat verklaren:
a) zich niet - geheel of gedeeltelijk - door het bepaalde in het tweede lid gebonden te achten:
b) het bepaalde in het tweede lid niet - geheel of gedeeltelijk - toe te passen in gevallen van grove nalatigheid van de personen die de dood, het letsel, het verlies of de schade hebben veroorzaakt.
6. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is en een verklaring heeft afgegeven overeenkomstig het bepaalde in het vijfde lid, kan deze te allen tijde intrekken door middel van een kennisgeving aan de depositaris.
 Art.    11 . Beëindiging van de bijstand.
De verzoekende Staat of de bijstandsverlenende partij kan te allen tijde, na passend Overleg en door middel van een schriftelijke kennisgeving, verzoeken de krachtens dit Verdrag ontvangen bijstand te beëindigen onderscheidenlijk de verleende bijstand te mogen beëindigen. Zodra dit verzoek is gedaan, plegen de betrokken partijen Overleg met elkaar om regelingen te treffen voor de passende beëindiging van de bijstand.
 Art.    12 . Verhouding tot andere internationale overeenkomsten.
Dit Verdrag last de wederzijdse rechten en verplichtingen van de Partij bij dit Verdrag zijnde Staten krachtens bestaande internationale overeenkomsten die betrekking hebben op de in dit Verdrag voorziene aangelegenheden, of krachtens toekomstige internationale overeenkomsten die worden gesloten in overeenstemming met het onderwerp en het doel van dit Verdrag, niet aan.
 Art.    13 . Regeling van geschillen.
1. Ingeval zich een geschil voordoet tussen Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, of tussen een Staat die Partij bij dit Verdrag is, en de Organisatie betreffende de uitlegging of de toepassing van dit Verdrag, plegen de partijen bij het geschil Overleg, ten einde net geschil te regelen door middel van onderhandeling of door enig ander vreedzaam middel voor de regeling van geschillen dat voor hen aanvaardbaar is.
2. Indien een geschil van deze aard tussen Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, niet kan worden geregeld binnen één jaar na het verzoek om overleg ingevolge het bepaalde in het eerste lid, wordt het, op verzoek van een partij bij het geschil, onderworpen aan arbitrage of ter beslissing voorgelegd aan het Internationale Gerechtshof. Ingeval een geschil aan arbitrage wordt onderworpen, kan een partij bij het geschil, indien binnen zes maanden na de datum van het verzoek de partijen bij het geschil geen overeenstemming kunnen bereiken over de wijze van arbitrage, de President van het Internationale Gerechtshof of de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties verzoeken één of meer scheidsmannen aan te wijzen. In het geval van strijdige verzoeken door de partijen bij het geschil heeft het verzoek aan de Secretaris-Generaal van de Verenigde Naties de voorrang.
3. Bij de ondertekening, bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring van of toetreding tot dit Verdrag kan een Staat verklaren zich niet gebonden te achten door één van de in tweede lid bedoelde procedures voor de regeling van geschillen, of door beide. De overige Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, zijn niet gebonden aan een in het tweede lid bedoelde procedure voor de regeling van geschillen met betrekking tot een Staat die Partij bij dit Verdrag is en voor wie een dergelijke verklaring van kracht is.
4. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is en een verklaring heeft afgegeven overeenkomstig het bepaalde in het derde lid, kan deze te allen tijde intrekken door middel van een kennisgeving aan de depositaris.
 Art.    14 . Inwerkingtreding.
1. Dit Verdrag Staat open voor ondertekening door alle Staten en door Namibië, vertegenwoordigd door de Raad voor Namibië van de Verenigde Naties, op de Zetel van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie te Wenen, alsmede op de Zetel van de Verenigde Natie te New York met ingang van 26 september 1986 onderscheidelijk 6 oktober 1986 tot aan de inwerkingtreding ervan of gedurende twaalf maanden, welk van deze tijdvakken het langst is.
2. Een Staat, alsmede Namibië, vertegenwoordigd door de Raad voor Namibië van de Verenigde Naties, kan zijn instemming door dit Verdrag gebonden te worden tot uitdrukking brengen, hetzij door ondertekening, hetzij door nederlegging van een akte van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring, na ondertekening onder voorbehoud van bekrachtiging, aanvaarding of goedkeuring, hetzij door nederlegging van een akte van toetreding. De akten van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding worden nedergelegd bij de depositaris.
3. Dit verdrag treedt in werking dertig dagen nadat drie Staten hun instemming door dit Verdrag gebonden te worden tot uitdrukking hebben gebracht.
4. Voor elke Staat die na de inwerkingtreding van dit Verdrag zijn instemming door dit Verdrag gebonden te worden tot uitdrukking brengt, treedt dit Verdrag in werking dertig dagen na de datum waarop zijn instemming tot uitdrukking is gebracht.
5. a) Dit Verdrag Staat open voor toetreding, zoals bepaald in dit artikel, door internationale organisaties en organisaties voor regionale integratie die zijn opgericht door soevereine Staten en bevoegd zijn over internationale overeenkomsten inzake aangelegenheden waarop dit Verdrag betrekking heeft te onderhandelen, deze te sluiten en toe te passen.
b) In aangelegenheden die binnen hun bevoegdheid vallen, oefenen deze organisaties zelfstandig de rechten uit en vervullen zelfstandig de verplichtingen die volgens dit Verdrag toekomen aan de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn.
c) Bij de nederlegging van een akte van toetreding door een Organisatie, zendt deze een verklaring aan de depositaris waarin zij de omvang van haar bevoegdheid aangeeft met betrekking tot de aangelegenheden waarop dit Verdrag betrekking heeft.
d) Een dergelijke Organisatie heeft geen aanvullende stem bij de stemmen van haar Lidstaten.
 Art.    15 . Voorlopige toepassing.
Een Staat kan, bij ondertekening of op een later tijdstip voordat dit Verdrag voor deze Staat in werking treedt, verklaren dit Verdrag voorlopig toe te passen.
 Art.    16 . Wijzigingen.
1. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is, kan voorstellen tot wijziging van dit Verdrag doen. De voorgestelde wijziging wordt voorgelegd aan de depositaris, die deze onmiddellijk toezendt aan alle overige Staten die Partij bij dit Verdrag zijn.
2. Indien een meerderheid van de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, de depositaris verzoekt een conferentie bijeen te roepen om de voorgestelde wijzigingen te bestuderen, zendt de depositaris aan alle Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, een uitnodiging tot bijwoning van deze conferentie, die niet eerder dan dertig dagen na de verzending van de uitnodigingen aanvangt. Iedere wijziging die op de conferentie wordt aangenomen met een tweederde meerderheid van alle Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, wordt vastgesteld in een protocol, dat te Wenen en te New York wordt opengesteld voor ondertekening door alle Staten die Partij bij dit Verdrag zijn.
3. Het protocol treedt in werking dertig dagen nadat drie Staten hun instemming door dit protocol gebonden te worden tot uitdrukking hebben gebracht. Voor elke Staat die na de inwerkingtreding van het protocol zijn instemming door dit protocol gebonden te worden tot uitdrukking brengt, treedt het protocol in werking dertig dagen na de datum waarop zijn instemming tot uitdrukking is gebracht.
 Art.    17 . Opzegging.
1. Een Staat die Partij bij dit Verdrag is, kan dit Verdrag opzeggen door middel van een schriftelijke kennisgeving aan de depositaris.
2. De Opzegging wordt van kracht één jaar na de datum waarop de kennisgeving door de depositaris is ontvangen.
 Art.    18 . Depositaris.
1. De Directeur-Generaal van de Organisatie is de depositaris van dit Verdrag.
2. De Directeur-Generaal van de Organisatie stelt de Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, en alle overige Staten onmiddellijk in kennis van:
a) elke ondertekening van dit Verdrag of van een protocol van wijziging;
b) elke nederlegging van een akte van bekrachtiging, aanvaarding, goedkeuring of toetreding met betrekking tot dit Verdrag of een protocol van wijziging;
c) een verklaring, of een intrekking daarvan, overeenkomstig het bepaalde in de artikelen 8,10 en 13;
d) een verklaring van voorlopige toepassing van dit Verdrag overeenkomstig het bepaalde in artikel 15;
e) de inwerkingtreding van dit Verdrag en van elke daarin aangebrachte wijziging; en
f) een Opzegging, geschied krachtens het bepaalde in artikel 17.
 Art.  19. Authentieke teksten en gewaarmerkte afschriften.
Het origineel van dit Verdrag, waarvan de Arabische, de Chinese, de Engelse, de Franse, de Russische en de Spaanse tekst gelijkelijk authentiek zijn, wordt nedergelegd bij de Directeur-Generaal van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie, die een gewaarmerkt afschrift toezendt aan alle Staten die Partij bij dit Verdrag zijn, en aan alle overige Staten.
Ten blijke waarvan de ondergetekenden, daartoe naar behoren gemachtigd, dit Verdrag. dat overeenkomstig het bepaalde in het eerste lid van artikel 14 is opengesteld voor ondertekening, hebben ondertekend.
Aangenomen door de Algemene Conferentie van de Internationale Organisatie voor Atoomenergie, in bijzondere zitting te Wenen bijeen op 26 september 1986.