text: Kenteekenen der Veepest aan de Speenen.
  Kenteekenen aan de speenen.Meer dan men wel denkt, ontdekt men de zware en ware Veepest aan deze deelen. De Geneesheeren spreken er niet zeer voldoende over, en maken meestal slechts melding van het verminderen der melk; de Heer vink evenwel spreekt van het koud worden der speenen; de Landlieden zijn in tijden der Veepest en ook in andere ziekten der Koeljen op deze deelen zeer opmerkzaam. Het eerste voorbodig kenteeken van de Veepest aan de speenen is, dat dezelven en bijzonder de toppen koud zijn al is het uur warm, doch bij het klimmen der ziekte worden zij heet en krimpen als in; doch als de koorts en de uitslag aan den vang, de liezen en het uur zich begint te vertoonen, dan zwellen zij; de melk, die bij pozen afdroop, of nog al uitgemolken werd, verdikt en wordt klonterig, welke klonters men handtastelijk in de kwartieren van het uur voelen kan: vervolgens beginnen de speenen te etteren en te zwe-ren, het rundvee.
  V. Afd. XI. Hoofdst.zoo dat het beest schier niet rijzen kan, maar door de smart en angst zich nu op deze, dan op gene zijde nedervleidt, als wanneer het ook dikwijls de achterpooten uitrekt, al het welk, gevoegd bij de overige toevallen, de Veepest kenmerkt. Gebeurt het daarentegen, dat de ettering wel afvloeit en begint te verdunnen, dan is dit geen ongunstig teeken, en men heeft hoop van herstel. Men begrijpt ligtelijk, dat dit voornamelijk op melkgevende beesten toepasselijk is, want op Koeijen, die droog staan, op Schotvaarzen en Hokkelingen is dit zoo volledig niet toe te passen, ten zij alleen de vurige uitslag, verzwering, en koude en hitte aan de speenen; in de Ossen bespeurt men insgelijks aan den koker der mannelijke roede in het begin eene koude, daarna insgelijks brandigheid en vurigheid aan den voorhuid en afdruipende dunne etter, die met de pisse bij horten en teekenen van smart uitlekt, dat is: dropsgewijze, afdruipt, gelijk er insgelijks vurigen uitslag tot aan den balzak uitslaat.