text: De kenteekenen der Veepest aan de Darmen.
  Kenteekenen aan de darmen.In gezond geslagte beesten zijn de darmen taai en vast genoeg, om, zonder te breken, van den omloop en van het scheelvet te worden afgescheiden, evenwel gebeurt het somtijds, dat de darmen zoo teeder zijn, dat dezelve, gedurende de behandeling, dikwijls scheuren, hetgeen waarschijnlijk door het bijzonder gestel der beesten veroorzaakt wordt.
  In Koeijen, aan de Veepest gestorven, was het geheel anders gesteld: de darmen van de zoodanige breken telkens onder de behandeling, en waren geheel bedorven; de uitwendige uitpuilingen, welke aan het gedarmte eigen zijn, waren weg, de kleur was vermengd, de vliezen slijmerig, inwendig was tusschen de vliezen en de klapvliezen veeltijds verrot en bedorven bloed, met zeer stinkende bruine drek vermengd, somtijds vondt men er slechts dunne graauwgele slijm; de dunne darmen waren meest altoos ontstoken, en vooral aan het darmscheil opgezet en gespannen; somtijds vond
  
  het rundvee.V. Afd. XII. Hoofdst.men er uitslag of bloedstippen op, en dezelve inwendig vol dunne schuimachtige slijm; de dikke darmen waren wel iets taaijer dan de dunne darmen, ook wel minder ontstoken, maar inwendig vol dikke graauwbruine zeer stinkende stoffe, en waren ook somwijlen met bloedige vellen bezet: de endeldarm was met dikke bloedige stoffen vervuld en door het vuur aangestoken: voorts waren de darmen, vooral de dunne, als doorvreten van het bederf, zoo dat dezelve bij de minste drukking of opblazing scheurden
  Onder de bovengemelde kenteekenen, door ons, naar gewoonte, gebruik gemaakt zijnde van de waarnemingen der Geleerden, welke met de onze overeen kwamen, zoo kunnen wij ook niet nalaten om de waarnemingen van den Heer sandifort afzonderlijk mede te deelen, daar dezelve, ten aanzien van het gedarmte, mede zeer belangrijk zijn. Zijn Ed. meldt dan: de darmen dan eens meer, dan eens minder ontstoken gevonden te hebben; als mede dat de dunne darmen, van in het begin der ziekte gestorven beesten, er dikwijls zoo hebben uitgezien, als of alle hunne vaten waren opgespoten, ook dat dezelve dikwijls door het koude vuur waren aangedaan; de endeldarm is door zijn Ed. dikwijls buitengemeen rood gevonden, en ook veeltijds door het vuur aangedaan, ja ook met etter gevuld. Verder bevond zijn Ed. dat men alle de binnenste vliezen der darmen van
          
  
  het rundvee.
  V. Afd. XII. Hoofdst.dezelve somtijds met meer, somtijds met minder moeite konde aftrekken; maar dat die scheen af te hangen van den tijd, dat het beest was dood geweest, eer het geopend was, alzoo men bij die gene, welke vele uren waren dood geweest, deze vliezen met zeer veel gemak konde aftrekken; maar onderzocht men dit, zoodra dezelve gestorven waren, dan geschiedde zulks met meer moeite.
  Uit alle deze, door ons bijgebragte, waarnemingen, blijkt ten duidelijkste, dat ook de darmen in de Veepest door de besmetting zeer sterk worden aangedaan.