text: c. Nederlandsche maten en gewigten.
  (Volgens het Decimale of Metrieke stelsel, ingevoerd in 1819).
  
  De grondslag of éénheid van dit stelsel is de lengte van één veertig millioenste gedeelte van den omtrek der aarde, genomen over den Meridiaan van Parijs, in het Fransch metre, in het Hollandsch el genoemd.
  De Nederl. el of meter = 10 palm = 100 duim = 1000 strepen.
  De Nederl. roede = 10 Ned. ellen.
  De Nederl. mijl of kilometer = 1000 Ned. ellen.
  Een uur gaans = 5556 Ned. ellen.
  Voor vlakte maten heeft men:
  De □ Nederl. el = 100 □ palm = 10000 □ duim. □ 1,000000 □ strepen.
  De □ Nederl. roede = 100 □ Ned. ellen.
  De bunder of hectare = 100 □ roeden = 10000 □ Ned. ellen.
  Voor inhouds maten heeft men:
  De kubieke el = 1000 kubiek palm = 1,000000 kubiek duim = 1000,000000 kubiek streep.
  Als maat voor brandhout gebezigd, wordt de kubiek el, wisse of stère genoemd.
  Voor granen en zaden is de éénheid, de kubieke palm, kop of liter genoemd en heeft men dus:
  Een Nederl. last = 30 mudden of hectoliters = 300 schepels = 3000 kop of liters = 30000 maatjes.
  Voor vloeistoffen is de éénheid insgelijks de kubieke palm, doch deze wordt kan of liter genoemd en men heeft dan verder:
  Een vat of hectoliter = 100 kan = 1000 maatjes = 10000 vingerhoeden.
  Voor de gewigten is als éénheid aangenomen het Nederl. wigtje of de gramme, zijnde de zwaarte van de hoeveelheid zuiver gedistilleerd water, welke bevat kan worden in eene kubiek duim. Naar aanleiding daarvan heeft men verder:
  Het Nederl. pond of kilogramme = 10 ons = 100 looden = 1000 wigtjes of grammen = 10000 korrels.
  Het Nederlandsch pond medicinaal gewigt weegt slechts 375 wigtjes of grammen en is verdeeld in 12 oncen; elk ons in 8 drachma's; elk drachma in 3 scrupels en elk scrupel in 20 greinen. Het oude pond medicinaal gewigt woog slechts 369⅓ Nederl. wigtjes, doch was op dezelfde wijze in oncen, drachma's, scrupels en greinen verdeeld als het nieuwe pond.