text: Cap. VII. Van de Slingers, daer meê sy steenen en gloeyend yser uytwerpen.
  DE Noordsche volcken ghebruycken, in de bestoockingh der leghers, meer buyghelijcke ketenen, en ysere klaeuwen, aen houte stocken vast gemaeckt, dan eenighe andere wapenen, voornamelijck als 't heyr in steenachtighe plaetsen leght. Maer als sy ter plaets, daer men geen steenen vindt, gheleghert zijn, 't welck echter selden ghebeurt, soo nemen sy een klompje yser, dat van hitte gloeyt, en legghen dat met een tangh in de sling-
  
  gher, en senden dit dus met een gheweldighe werp naer 't leger der vyanden. Want sy hebben altijdt vaten, ghelijck de Batillum der Romeynen, vol ysere stucken, die, in 't vuur gheleght, en in de slingher gedaen, teghen de belegerden uytgheworpen worden, en soo diep een wonde maken, en soo sware pijn veroorsaken, dat sy selden, ja geheel niet, door de hulp der geneesmeesters ghenesen konnen worden. Want de wonde wordt door de val ongeneesselijck, uyt oorsaeck van de swaerheydt van 't gewicht, en treffingh van de brandt; in voeghen dat sy door de schrick, of door de wonde van 't verborge gloeyend yser veel vyanden verdelghen. Men vindt van dese saeck een versche geheugenis in de Koningh van Deenmarcken, Christiernus de tweede, die in 't jaer vijftien hondert een-en-twintigh, door soodanighe wapenen, in de stadt, en in 't legher van Arosien sijn maghtighste heyr verloor. Sy doen desghelijcks met de gloeyende pylen, die, uyt de vlam gheruckt, en met een tangh op de boogen gheleght, door een snelle werp soo veel te dieper wonden maecken, als sy, uyt oorsaeck van de hitte, swarelijcker met de handen uytghetrocken konnen worden. Maer noch elendighlijcker was dat d'ysere pylen, en de gloeyende stucken, in het bussekruyt vallende, in een oogenblick tijdts, door d'ontsteeckingh van de brandt, breeder in d'omkringh, veel krijghslieden, daer rondom staende, doodden, en noch voornamelijck om dat de Berghlieden, een wreede aert van menschen, in d'arbeyt der Mynen opgevoedt, met pylen, steenen, en ysere brocken, als hagel, met de slingher uytgheworpen, geweldighlijck aendronghen. Ick self heb sedert, in 't selve jaer, in de ruymte van twee hondert en vijftigh Italiaensche mylen, te scheep in Stockholm, de Hooftstadt van Sweden, veel, dus elendighlijck ghewondt, tot een deerlijck schouspel,
  
  namelijck van neus, ooghen, armen en voeten berooft, sien aenbrengen, die eyndelijck, ongeneesselijck gewondt zijnde, en groote pijn lydende, voornamelijck de Duytschen, Deenen en Schotten, rampsalighlijck storven. Een selve lot en doodt viel oock ten deel aen de selve Duytsche en Deensche krijghslieden, en voornamelijck aen de Jutlanders en Holsteyners, om dat sy dese Berghlieden, ick meen de Dalacarlen, uyt verachtingh onghewapender boeren noemden, en hen voor onbequaem tot de strijdt, en plompe en swacke menschen oordeelden. Ja sy baden dat 'er veel duysenden van soodanige boeren uyt de Hemel moghten reghenen, die sy alle, in een ooghenblick, ghelijck Mieren, wilden en konden verdryven; en sy dreyghden hen met soodanighe verwaende woorden. Maer men bevondt terstont daer na by ervarentheydt, dat de woorden en dreyginghen niets hielpen, terwijl de ghenen, die slaen en dooden konden, aenquamen. Want toen, recht op de middagh van Pincxter, de Berghlieden, of de Dalacarlers, met d'andere inwoonders, door duysent lasteringhen tot gramschap gheterght, met een groote aendrift aenquamen, soo konden sy, hoe wel in een groote en stercke bende van ruyters en voetvolck bestaende, in d'aenghevanghe strijdt niet alleenlijck geen tegenstandt doen, maer sy vloden, om hun leven te beschermen, van verbaesde schrick in hun beschanssingh, in de welcken sy, gelijck geseght is, met vurige pylen, en met stucken van yser gedoodt wierden.