text: Reimeren.
  Een land reimeren is in het middelned. een land op schatting of rantsoen stellen, door het betalen van eene geldsom zich doen vrij- of loskoopen; Melis Stoke, D. I. bl. 126:
  
  - als hi int lant quam verdreven,
  Quamen an hem de baroene,
  Poerters, ridders van hoghen doene
  Ende baden hem om helpe ghinder
  Van dat Rikilt ende haer kinder
  Vlaendren reimerden also zware.
  Maerlant, Spieg. Hist. D. III. bl. 349:
  
  Doe dede hi reimeren met gewelde
  Ingelant om ghenen scat.
  Ald. bl. 350:
  
  Daer naer....
  Doe hi in Normendien hem helt,
  Reimerde hi tlant so met gewelt
  Dat die lantlieden van binnen
  Ne hadden waermede tlant gewinnen (d.i. bebouwen).
  Dez. Heimel. der Heimelijkheden, bl. 98:
  
  Raet hi, dat hi remere sijn lant,
  So eist sijns heren dootviand.
  Kausler, Doukmäler, Th. I. S. 52:
  
  - Rikilt, die was des lants vrauwe,
  Dede al den lande soe groeten rauwe....
  Dat soese met harer ghewelt
  Reimerde, ende roefde om dat ghelt.
  Ook personen worden gerantsoeneerd, vrijgekocht; Maerlant, Spieg. Hist. D. III. bl. 27:
  
  - een Gote ende hiet Balle,
  Ende hadde met ongevalle
  Eenen dorpere in sire oude,
  Dien hi pinen ende reimeren woude.
  
  Der Leken Spieghel, D. III. bl. 213:
  
  - heren die pinen omme dat
  Si vergaderen willen scat
  Ende haer vole reimeren daer bi
  Wedert recht of onrecht si.
  Parthonopeus, door Bormans, bl. 163:
  
  Dat segghic u, so wien hi vinc,
  Dat hi nie geremert danen ginc.
  Ook zich zelven; Roman van Limborch, D. I. bl. 127:
  
  Hets recht, ic ben u ghevangene;
  Micti mi te doedene of te hangene,
  Ghi doet wel, inne mages niet weren;
  Maer hoe hier es gheveren,
  Wilt u een lettel bat beraden....
  Ic sal soe sere reymeren mi
  Dat u wonder hebben sal.
  Van Heelu, Rijmkronijk, bl. 116:
  
  Tsertoghen oem van Brabant,
  Ende daertoe menich vrome seriant
  Op borgen ute gegeven,
  Die daer alle doot bleven,
  Ghereimert van haren goede.
  d.i. wier goederen op rantsoen gesteld waren. Melis Stoke, D. I. bl. 70:
  
  Want et en es te wanen niet
  Dat al dat ghemene diet....
  Gheremerden niet die diere stene
  Diemen inde taefle ziet.
  d.i. zooals Siegenbeek (achter de aangeh. Heim. der Heim. bl. 476) zegt: den prijs bijeenbrachten, en alzoo dus weder: losof vrijkochten.
  Ongeremert is: niet op rantsoen gesteld; Roman van Limborch, D. I. bl. 104:
  
  Mochten si haer recht allene verweren,
  Daer si alle omme te stridene dincken
  Eer siit hem iet laten mincken
  
  Dat si begheren boven al,
  Mi dunct dat ment u laten sal
  Ongheremert henen varen.
  (De druk heeft ongherentert; doch zie prof. De Vries' Proeve van Midd. Taalz. bl. 129). - Men ontmoet ook de afleiding reimering; Maerlant, Spieg. Hist. D. I. bl. 365:
  
  Magerlike gaf men hem broot
  Dat hi van hongre niet bleve doot;
  Want si waenden hebben gehat
  Van sire reimeringen groeten scat.
  Het latijn heeft hier: redemptio. D. II. bl. 412:
  
  Cylpric brae ende hevet ontset
  Ende verbrant die quade wet
  Entie brieve ende alle dinge
  Die boerden ter reimeringe.
  Roman van Limborch, D. I. bl. 105:
  
  Men vragedem sere....
  .... of hi grote reymeringhe
  Hadde gelooft, daer hi hem mede
  Hadde ghequiit wter stede.
  d.i. rantsoen, losgeld.
  Huydecoper, die het werkw. reimeren het eerst ontmoette, verklaarde het minder juist door ‘plonderen, berooven;’ zie de aant. op Melis Stoke, t.a.p. Prof. De Vries zegt in het Glossarium op Der Leken Spieghel dat die onjuiste verklaring ‘reeds verbeterd is in het Gloss. op Limborch.’ Doch vroeger en beter was die aanwijzing gedaan door Bilderdijk, in zijne Geslachtlijst (1822) op Ransoen, en in zijne Taal- en Dichtkundige Verscheidenheden, D. IV. (1823) bl. 144.
  Willems, in het Glossarium op Van Heelu, stelde: ‘Reimen, reimeren, zie Gereimert.’ Zoo die vorm reimen eenigen grond had, zou men reimeren als een frequentatief er van kunnen aanmerken. Dan, van het bestaan van het werkw. reimen is tot hiertoe geen spoor voorgekomen. Men zal dus wel doen, met in reimeren, remeren, gheremeren, geen frequentatief te zoeken, maar
  het met Bilderdijk en anderen voor het latijnsche redimere te houden, dat los- of vrijkoopen, rantsoeneeren, beteekent, en in het oudfransch voorkomt onder de vormen raimbre, reembre, reemre, reembrer, reimbreer enz. Zie Roquefort.
  Misschien zal iemand meenen, dat ik bij de opgave der voorbeelden van reimeren over 't hoofd heb gezien de plaats, uit den roman van Guerijn van Monglavie, medegedeeld in Bilderdijks Verscheidenheden. Men leest daar D. IV. bl. 132:
  
  Dan salic spelen te minen besten,
  Ende winnen binnen der vesten,
  Ende doen u nemene uwen fijn,
  Ende hem allen dier binnen sijn.
  Volgens Bilderdijk moet voor nemene gelezen worden: remeren; en fijn is dan boete, verbasterd uit het fransche peine van poena. Hoewel Prof. Clarisse die ‘emendatie uit conjectuur’ zonder bedenking te maken overnam (zie de aant. op de Heim. der Heimel. bl. 477), meen ik echter dat zij geheel verkeerd is. Fijn voor pijn zal wel eene ongehoorde verwisseling zijn. Het woord beteekent als veelmalen einde, en de uitdrukking iemand zijn fijn nemen is hem doen sterven, hem om het leven brengen. De meer gewone uitdrukking bij onze Ouden is zijn ende nemen, anders ook zijn ende doen. Zoo leest men zijnen fijn doen, Lancelot, B. III. vs. 17030:
  
  Een casteel daer toe behoren
  Vif gebrodere ute vercoren,
  Die menigen doen sinen fijn.
  Serrure, Vaderlandsch Museum, D. I. bl. 70:
  
  Sijn vel scoerdemen met allen
  ende dedem daer sinen fijn.