text: Cap. III. Van de gelegentheydt van Yslandt, en manieren der volcken.
  
  YSlandt is een Landtschap gheleghen onder de Noorder Pool, en insonderheydt teghen den Noordwesten, vast aen de Ys-zee, soo dat 'et daer door wel Yslandt magh heeten, en is het leste van de eylanden Tyle, daer de Ouden soo veel af hebben gheschreven. 't Volck van dit landt (ghelijck ons Saxo Sialandicus beschrijft) zijn lieden die de vleesche wellustigheydt seer schouwen, en redelijcke goede Christenen, hebbende hun eygen wijse van schryven, de welcke seer opmerckelijck altijdts hebben beschreven de vrome daden die in hun Landt gedaen zijn: En zijn oock noch ter tijdt heel sorghvuldigh in 't beschryven van 't gene dat in hun tijdt ghebeurt. En om dat het in vaster ghedachtenis sou blijven, soo maecken sy liedekens en rymen daer af, oft doen het houwen in de hooghe Klippen en Rotzsen die tot in de zee strecken, soo dat de gheheugenis daer af nimmermeer magh vergaen, 't en waer door 't quaet en geweldt der natuur. De gheleghentheydt van dit eylandt streckt sich uyt tusschen Zuyden en Noorden omtrent hondert Duytsche mylen verre. 't Meestendeel van dit Landt is berghachtigh en onbewoont, insonderheydt aen 't Noord-eynde, en dat om de strafheydt en hardigheydt van de voorseyde Noordwesten windt, die daer soo koudt waeyt, dat 'er boomen noch vruchten konnen wassen. In dese Eylanden zijn veel vreemde dingen die seer te verwonderen zijn: En onder anderen, soo is 'er een seer hooghe Steenrotz die tot in de zee streckt, die altijdts brandt gelijck de bergh AEthna. En die van 't Landt gelooven dat het vagevuur aldaer is, daer de zielen
  
  gepynight en gesuyvert worden. Want sy seggen dat men 'er gemeenelijck de geesten, van de lieden die door menschen toedoen oft andersins eenigen quaden doodt gestorven zijn, siet verschijnen: sy komen soo openbaer by de gheenen die sy kennen dat de gheen die niet weten van haer doodt, ghelooven dat se noch leven, ghevende hen lieden de handt: en worden oock niet ghewaer dat het geesten zijn, voor dat se verdwijnen. De ingesetenen van 't Landt weten ghemeenelijck de doodt van groote Princen te voorsegghen, oft weten 't gheen dat in andere verre Landen gedaen wordt, door de gheesten die hen lieden dat openbaren.