ROMAN:260 000 symjetak til gløymsla 

Kristin Sørsdal går inn i si tid og tvingar andres maktesløyse på vårt medvit. 

Kristin Sørsdal: 
Mare. 
Roman. 
188 sider. 
Samlaget. 

Etter ei tid med romanar skrivne med forfattarens eigen person som hovudråstoff, er vår alles røynlege røynd utanfør bøkene, med stoff og emne konsentrerte om anna enn forfattarens private liv, kjensler og navle, i ferd med å ta tilbake stadig større delar av litteraturfeltet. 
Det er som stadig fleire har besinna seg på Kiellands ord: 
«Å være en ærlig tilhenger av nyttepoesien, det er min stolthet.» 
Kielland ville at det han skreiv, skulle setja kritiske blikk på samfunnet – om ikkje på han sjølv. 

Kristin Sørsdal (1966, debut 2010 og elles Elena Ferrantes norske omsetjar) ser ut til å vilja begge delar. 
Med romanen «Mare» går ho med stor lidenskap inn i si tid, og set problem under debatt. 
Som tyske Jenny Erpenbeck i «Går, gikk, har gått» frå Berlin freistar finna ut kven dei er som flyktar frå Afrika og Asia til Europa, og kven vi er her som må ta imot dei mens vi avviser dei, gjer Sørsdal det i «Mare». 

Ho lar dessmeir hovudpersonen dra dei i møte: 
Norske Solveig, lærar, humanist – og storsymjar, drar til den sydlegaste øya i Mellomhavet – Isola dei Conigli, «260.000 symjetak frå Libya» - for å finna ut kven dei er, kva som skjer med dei når dei driv i land, kvar det blei av alle saman, også dei som drukna undervegs. 
For flyktningane er Mellomhavet, Mare nostrum som romarane sa, ei livsfarleg mare. 

Sørsdal syner kva som skjer med flyktningane som rek i land (og dei som ligg att), så dei blir røynlege for både både Solveig og lesaren. 
Det er ikkje lysteleg lesnad. 
Likevel er «Mare» ein roman det er lett å lika, effektivt fortalt, stilisert, med få personar («guten», «den gamle mannen»). 
Solveigs sjølvsyn blir lesaren sitt, og han blir påminna vår eiga framferd på andre sida av den dødsrenna Mellomhavet er: 

For ikkje lenge sidan sende vi bombefly frå Bodø til Libya. 
I Bodø bur Solveigs ven, somaliaren Abdulkadir, som har mista folk på vegen nordover. 
Ho reiser mellom anna for hans del, for å leggja ein plastikkblome på ei grav ho kanskje ikkje finn. 
I mens held ho kontakten med venen i Bodø. 
Ho går inn i si tid, mens det blir opp til lesaren å omgjera lesegleda og gjera seg nytte av poesien til Kristin Sørsdal. 
