Me er alle i slekt med Harald Hårfagre
Menneskets 200.000 år lange genetiske historie formidla med engelsk vidd. 
Få vitskaplege felt vekkjer så mykje frykt og forventning som genetikken – læra om arvestoffet. 

Den store framgangen på dette området dei siste tiåra har gitt oss håp om at kreft og andre dødelege sjukdommar kan overvinnast. 
Samtidig opnar denne kunnskapen også uhyggelege perspektiv, der genmanipulering, kloning og bortsortering av uønskte individ kan føra oss over i ei verd som i bokstavleg forstand er umenneskeleg. 

Ofte er dei verkelege fagfolka dei mest nøkterne i slike debattar. 
Adam Rutherford er ikkje noko unntak. 
Den britiske genetikaren og vitskapsformidlaren slår kaldt vatn i blodet på dei som trur på ein rask genrevolusjon. 
Han viser til at det store Human Genome Project, som tidleg på 2000-talet kartla genstrukturen til menneska, enno ikkje har ført til at ein einaste sjukdom er utrydja. 
Og han harselerer nådelaust over påstandar om at forskarar nå har oppdaga «angstgenet», «fedmegenet» eller «det homofile genet». 
Slikt er lite anna enn kvakksalveri, hevdar Rutherford. 
I diskusjonen om arv og miljø plasserer han seg oftast på miljøet si side. 

Rutherford har heller ikkje mykje til overs for firma som tilbyr gentestar der du kan finna fram til dine fjerne forfedrar, for eksempel ved Svartehavet eller i ein fransk landsby i mellomalderen. 

Sanninga er, skriv Rutherford, at me alle kunne plasserast der. 
Genmateriale blir i løpet av få generasjonar spreidd så vidt at alle europearar er i slekt med Karl den store, som vart krona til keisar i år 800. 
(Den norske varianten av dette, som briten Rutherford rimelegvis ikkje nemner, er at alle nordmenn er i slekt med Harald Hårfagre.) 

Går me cirka 3500 år bak i tid, vil alle nolevande menneske på jorda ha eitt eller anna felles opphav. 
Forfattaren legg ikkje skjul på at han liker tanken på at me alle er ein stor familie. 

Rutherford tek også avstand frå bruken av genetikk til å underbyggja rasistisk ideologi, med dei tragiske konsekvensar det har hatt gjennom historia. 
«Rase finnes ikke fra en genetikers synspunkt», slår han fast. 
Forsøk med blodtypar viser for eksempel at 85 prosent av den genetiske variasjonen er å finna innanfor same rasegruppe. 
«Genetisk sett er det større sannsynlighet for at to svarte personer er mer forskjellige fra hverandre enn en svart person og en hvit person», er konklusjonen. 

«En kort historie om alle som noen gang har levd» er, som den glimrande tittelen seier, først og fremst ei historieframstilling av den 200.000 år lange eksistensen til homo sapiens her på jorda. 
Om lag 107 milliardar har det vore av oss så langt. 
Adam Rutherford skriv i beste engelske stil, vittig og ironisk, og med mange konkrete eksempel. 
Formidlaren får unekteleg også ein del gratispoeng ved at genetikk jo i sin kjerne handlar om sex. 

Den genetiske terminologien er ikkje alltid lett å følgja for lekfolk, men ei ordliste bak i boka er til god hjelp. 
Litt skal ein jo læra også. 

Skulle ein etterlysa noko, var det eit skarpare blikk mot framtida og ei utvikling som – trass i Rutherfords nøkterne påminningar – definitivt er akselererande på godt og vondt. 
Men då hadde boka kravd meir enn sine vel 400 sider, så det får kanskje bli Rutherfords neste prosjekt. 

Inger Sverreson Holmes formidlar Rutherford til eit norsk der me ofte merkar den engelske undertonen. 
Det er ein kompliment. 
Så får me heller tilgi at ho ikkje har greie på fotball. 
Lionel Messi og Argentina tapte ikkje cupfinalen i 2014, men VM-finalen. 
