BOK:Fantastisk sci fi 

BOK: 
Karl Ove Knausgårds forlag har gitt ut ei bok som overgår hans eigne. 

Cathrine Knudsen: 
Den siste hjelperen. 
Roman. 
269 sider. 
Pelikanen. 

Dette er ingen lettlest roman. 
Ein må orke å bruke litt tid på sidene. 
Men viss ein gjer det så opnar denne romanen kjelder til svimlande innsikt som eg ikkje heilt skjøner rekkeviddene av. 
Som å stå på ein fjelltopp og ikkje heilt kunne ta inn eit overveldande overblikk. 

Litt om handlinga: 
Kvinne med halvstore ungar må flytte frå garden når sambuaren døyr plutseleg av brå sjukdom. 
For å klare seg byrjar ho å jobbe på ein omsorgsbolig og legg ein plan om å selje den eine nyra for å få ein meir romsleg økonomi og ha meir tid til ungane. 

Nei, her er det ikkje snakk om korleis storsamfunnet og NAV stiller opp for ei stakkars enke. 
Her er ingen ibsenske/hjortske skjelett frå fortida som kjem fram og riv bort livsgrunnlaga for menneska. 
Her blir det heller ikkje skildra sorgprosessar og mentale kriser i familierelasjonar etter dødsfall. 
Sissel Gran og Finn Skårderud kan ikkje bruke denne romanen til å forklare fenomen frå psykologien. 
Boka er friteken frå psykologiens klør. 
Så kva er det då? 
Det er sci fi! 

Det grua eg meg til med denne boka. 
For eg må innrømme at eg aldri har vore så glad i science fiction. 
Å kalle noko sci fi kan lett skremme bort dei som er skeptiske til den sjangeren. 
Det er noko med at det er for lite kjensler i science fiction. 
Folk vikla inn i duppedittar og leidningar som snakkar til robotar. 
Det har aldri fenga meg. 
Utanom Epp av Axel Jensen. 
Og Thure Erik Lund sine tidlege utgjevingar. 
Men først og framst er eg glad i kjenslelitteratur. 
Og ser heller filmar av Bergman enn Star Wars. 

Så. 
Dette er altså science fiction-litteratur. 
Men det er sånn diskret science fiction. 
Science fiction som eg nesten ikkje merker er science fiction fordi det er så mange ting som liknar på vår samtid. 
Cathrine Knudsen skriv om granulatane til kunstgrasbanane til dømes. 
Aktiv dødshjelp i Sveits. 
Den lille roboten Mae. 
Og oppsiktsvekkande og uvant om nedarva rasistiske tankar som ingen snakkar om men som ligg i sjikt og lag i vårt samfunn. 

Og så skriv ho om husdyrhaldet i landbruket. 
Og det er hverken kritisk eller romantisk skildra, men meir realitetane i kva vi held på med. 
Korleis vi har utvikla husdyrhaldet gjennom generasjonar og korleis det vil halde fram med teknologien som er tilgjengeleg til å produsere det vi treng. 
Kva mønster som ligg i mennesket til å organisere seg for å overleve, skaffe mat og pengar, om det så er delar av vår eigen kropp. 
For å selje det vi må. 
For å kunne klare oss. 

Romanen framhever det livsbejaande i mennesket. 
Blikket i romanen er nådelaust, evig undersøkande og optimistisk. 
Og slik litteratur treng vi no, i desse tidene som er så prega av frykt og undergangstemning. 
