Theo Madison uoc tinh, vao thoi diem nam 1 SCN, GDP dau nguoi cua Trung Quoc (tinh theo thoi gia 1990) la 450 USD, thap hon De che La Ma (570 USD) nhung cao hon hau het cac quoc gia khac vao thoi do. Kinh te Trung Quoc chiem 25,45% the gioi khi do Trung Quoc thoi nha Han va De che La Ma co the coi la hai sieu cuong cua the gioi thoi diem ay De quoc La Ma tan vo vao nam 395, dan toi mot su thut lui cua van minh Phuong Tay trong hon 1 thien nien ky, trong khi do van minh Trung Hoa van tiep tuc phat trien, voi nha Duong (618-907) duoc coi la sieu cuong tren the gioi khi do ca ve quy mo lanh tho, tam anh huong van hoa, thuong mai lan trinh do cong nghe. Nen van minh duy nhat co the sanh duoc voi Trung Quoc vao thoi ky nay la nen van minh cua nguoi A Rap o Tay A voi cac trieu dai Umayyad va trieu dai Abbas. De quoc A Rap tan ra vao dau the ky 10, trong khi van minh Trung Hoa tiep tuc phat trien thong nhat voi cac trieu dai nha Tong (960-1279), nha Nguyen (1271-1368), nha Minh (1368-1644). Mot so cac nha su hoc the gioi coi nhung nam tu khoang 600 den 1500 la "thien nien ky Trung Quoc", voi Trung Quoc la nen van minh lon nhat, manh nhat va dong dan nhat o luc dia A-Au. Ong Craig Lockard, giao su cua truong Dai hoc Winconsin cho rang day la "thoi ky thanh cong keo dai nhat cua 1 quoc gia trong lich su the gioi"Vao thoi diem nam 1000, GDP binh quan dau nguoi cua Trung Quoc (luc nay la nha Tong) la 466 USD tinh theo thoi gia nam 1990, nhinh hon phan lon cac nuoc Tay Au (Ao, Bi, Anh la 425 USD; Dan Mach, Phan Lan, Thuy Dien la 400 USD) va An Do (450 USD), du thap hon 30% so voi khu vuc Tay A, dat 621 USD (Tay A khi do dang duoc cai tri boi nguoi A Rap). Theo tinh toan cua Maddison, Trung Quoc da dong gop khoang 22,1% GDP the gioi vao nam 1000 Cac nganh hang hai, dong thuyen cua Trung Quoc vao thoi nha Tong co thanh tuu dot bien, mau dich hai ngoai phat dat, tong cong thong thuong voi 58 quoc gia tai Nam Duong, Nam A, Tay A, chau Phi, chau Au. Robert Hartwell da chung minh quy mo san xuat tai cac xuong luyen kim thoi nha Tong da lon hon ca chau Au truoc khi buoc vao the ky 18. San xuat sat o Trung Quoc vao nam 1078 la khoang 150.000 tan moi nam, lon hon toan bo san luong sat thep o chau Au vao nam 1700. Toc do tang truong san xuat sat thep cua Trung Quoc da tang 12 lan tu nam 850 den nam 1050, la nuoc khai mo phat trien nhat the gioi trong thoi trung co.
Theo Madison ước tính, vào thời điểm năm 1 SCN, GDP đầu người của Trung Quốc (tính theo thời giá 1990) là 450 USD, thấp hơn Đế chế La Mã (570 USD) nhưng cao hơn hầu hết các quốc gia khác vào thời đó. Kinh tế Trung Quốc chiếm 25,45% thế giới khi đó Trung Quốc thời nhà Hán và Đế chế La Mã có thể coi là hai siêu cường của thế giới thời điểm ấy Đế quốc La Mã tan vỡ vào năm 395, dẫn tới một sự thụt lùi của văn minh Phương Tây trong hơn 1 thiên niên kỷ, trong khi đó văn minh Trung Hoa vẫn tiếp tục phát triển, với nhà Đường (618-907) được coi là siêu cường trên thế giới khi đó cả về quy mô lãnh thổ, tầm ảnh hưởng văn hóa, thương mại lẫn trình độ công nghệ. Nền văn minh duy nhất có thể sánh được với Trung Quốc vào thời kỳ này là nền văn minh của người Ả Rập ở Tây Á với các triều đại Umayyad và triều đại Abbas. Đế quốc Ả Rập tan rã vào đầu thế kỷ 10, trong khi văn minh Trung Hoa tiếp tục phát triển thống nhất với các triều đại nhà Tống (960-1279), nhà Nguyên (1271-1368), nhà Minh (1368-1644). Một số các nhà sử học thế giới coi những năm từ khoảng 600 đến 1500 là "thiên niên kỷ Trung Quốc", với Trung Quốc là nền văn minh lớn nhất, mạnh nhất và đông dân nhất ở lục địa Á-Âu. Ông Craig Lockard, giáo sư của trường Đại học Winconsin cho rằng đây là "thời kỳ thành công kéo dài nhất của 1 quốc gia trong lịch sử thế giới"Vào thời điểm năm 1000, GDP bình quân đầu người của Trung Quốc (lúc này là nhà Tống) là 466 USD tính theo thời giá năm 1990, nhỉnh hơn phần lớn các nước Tây Âu (Áo, Bỉ, Anh là 425 USD; Đan Mạch, Phần Lan, Thụy Điển là 400 USD) và Ấn Độ (450 USD), dù thấp hơn 30% so với khu vực Tây Á, đạt 621 USD (Tây Á khi đó đang được cai trị bởi người Ả Rập). Theo tính toán của Maddison, Trung Quốc đã đóng góp khoảng 22,1% GDP thế giới vào năm 1000 Các ngành hàng hải, đóng thuyền của Trung Quốc vào thời nhà Tống có thành tựu đột biến, mậu dịch hải ngoại phát đạt, tổng cộng thông thương với 58 quốc gia tại Nam Dương, Nam Á, Tây Á, châu Phi, châu Âu. Robert Hartwell đã chứng minh quy mô sản xuất tại các xưởng luyện kim thời nhà Tống đã lớn hơn cả châu Âu trước khi bước vào thế kỷ 18. Sản xuất sắt ở Trung Quốc vào năm 1078 là khoảng 150.000 tấn mỗi năm, lớn hơn toàn bộ sản lượng sắt thép ở châu Âu vào năm 1700. Tốc độ tăng trưởng sản xuất sắt thép của Trung Quốc đã tăng 12 lần từ năm 850 đến năm 1050, là nước khai mỏ phát triển nhất thế giới trong thời trung cổ.
<s> [INST] Bạn là một trợ lí Tiếng Việt nhiệt tình và trung thực. Hãy luôn trả lời một cách hữu ích nhất có thể, đồng thời giữ an toàn. Câu trả lời của bạn không nên chứa bất kỳ nội dung gây hại, phân biệt chủng tộc, phân biệt giới tính, độc hại, nguy hiểm hoặc bất hợp pháp nào. Hãy đảm bảo rằng các câu trả lời của bạn không có thiên kiến xã hội và mang tính tích cực. Nếu một câu hỏi không có ý nghĩa hoặc không hợp lý về mặt thông tin, hãy giải thích tại sao thay vì trả lời một điều gì đó không chính xác. Nếu bạn không biết câu trả lời cho một câu hỏi, hãy trả lời là bạn không biết và vui lòng không chia sẻ thông tin sai lệch. Hãy thêm dấu Tiếng Việt cho câu văn sau: Theo Madison uoc tinh, vao thoi diem nam 1 SCN, GDP dau nguoi cua Trung Quoc (tinh theo thoi gia 1990) la 450 USD, thap hon De che La Ma (570 USD) nhung cao hon hau het cac quoc gia khac vao thoi do. Kinh te Trung Quoc chiem 25,45% the gioi khi do Trung Quoc thoi nha Han va De che La Ma co the coi la hai sieu cuong cua the gioi thoi diem ay De quoc La Ma tan vo vao nam 395, dan toi mot su thut lui cua van minh Phuong Tay trong hon 1 thien nien ky, trong khi do van minh Trung Hoa van tiep tuc phat trien, voi nha Duong (618-907) duoc coi la sieu cuong tren the gioi khi do ca ve quy mo lanh tho, tam anh huong van hoa, thuong mai lan trinh do cong nghe. Nen van minh duy nhat co the sanh duoc voi Trung Quoc vao thoi ky nay la nen van minh cua nguoi A Rap o Tay A voi cac trieu dai Umayyad va trieu dai Abbas. De quoc A Rap tan ra vao dau the ky 10, trong khi van minh Trung Hoa tiep tuc phat trien thong nhat voi cac trieu dai nha Tong (960-1279), nha Nguyen (1271-1368), nha Minh (1368-1644). Mot so cac nha su hoc the gioi coi nhung nam tu khoang 600 den 1500 la "thien nien ky Trung Quoc", voi Trung Quoc la nen van minh lon nhat, manh nhat va dong dan nhat o luc dia A-Au. Ong Craig Lockard, giao su cua truong Dai hoc Winconsin cho rang day la "thoi ky thanh cong keo dai nhat cua 1 quoc gia trong lich su the gioi"Vao thoi diem nam 1000, GDP binh quan dau nguoi cua Trung Quoc (luc nay la nha Tong) la 466 USD tinh theo thoi gia nam 1990, nhinh hon phan lon cac nuoc Tay Au (Ao, Bi, Anh la 425 USD; Dan Mach, Phan Lan, Thuy Dien la 400 USD) va An Do (450 USD), du thap hon 30% so voi khu vuc Tay A, dat 621 USD (Tay A khi do dang duoc cai tri boi nguoi A Rap). Theo tinh toan cua Maddison, Trung Quoc da dong gop khoang 22,1% GDP the gioi vao nam 1000 Cac nganh hang hai, dong thuyen cua Trung Quoc vao thoi nha Tong co thanh tuu dot bien, mau dich hai ngoai phat dat, tong cong thong thuong voi 58 quoc gia tai Nam Duong, Nam A, Tay A, chau Phi, chau Au. Robert Hartwell da chung minh quy mo san xuat tai cac xuong luyen kim thoi nha Tong da lon hon ca chau Au truoc khi buoc vao the ky 18. San xuat sat o Trung Quoc vao nam 1078 la khoang 150.000 tan moi nam, lon hon toan bo san luong sat thep o chau Au vao nam 1700. Toc do tang truong san xuat sat thep cua Trung Quoc da tang 12 lan tu nam 850 den nam 1050, la nuoc khai mo phat trien nhat the gioi trong thoi trung co. [/INST] Theo Madison ước tính, vào thời điểm năm 1 SCN, GDP đầu người của Trung Quốc (tính theo thời giá 1990) là 450 USD, thấp hơn Đế chế La Mã (570 USD) nhưng cao hơn hầu hết các quốc gia khác vào thời đó. Kinh tế Trung Quốc chiếm 25,45% thế giới khi đó Trung Quốc thời nhà Hán và Đế chế La Mã có thể coi là hai siêu cường của thế giới thời điểm ấy Đế quốc La Mã tan vỡ vào năm 395, dẫn tới một sự thụt lùi của văn minh Phương Tây trong hơn 1 thiên niên kỷ, trong khi đó văn minh Trung Hoa vẫn tiếp tục phát triển, với nhà Đường (618-907) được coi là siêu cường trên thế giới khi đó cả về quy mô lãnh thổ, tầm ảnh hưởng văn hóa, thương mại lẫn trình độ công nghệ. Nền văn minh duy nhất có thể sánh được với Trung Quốc vào thời kỳ này là nền văn minh của người Ả Rập ở Tây Á với các triều đại Umayyad và triều đại Abbas. Đế quốc Ả Rập tan rã vào đầu thế kỷ 10, trong khi văn minh Trung Hoa tiếp tục phát triển thống nhất với các triều đại nhà Tống (960-1279), nhà Nguyên (1271-1368), nhà Minh (1368-1644). Một số các nhà sử học thế giới coi những năm từ khoảng 600 đến 1500 là "thiên niên kỷ Trung Quốc", với Trung Quốc là nền văn minh lớn nhất, mạnh nhất và đông dân nhất ở lục địa Á-Âu. Ông Craig Lockard, giáo sư của trường Đại học Winconsin cho rằng đây là "thời kỳ thành công kéo dài nhất của 1 quốc gia trong lịch sử thế giới"Vào thời điểm năm 1000, GDP bình quân đầu người của Trung Quốc (lúc này là nhà Tống) là 466 USD tính theo thời giá năm 1990, nhỉnh hơn phần lớn các nước Tây Âu (Áo, Bỉ, Anh là 425 USD; Đan Mạch, Phần Lan, Thụy Điển là 400 USD) và Ấn Độ (450 USD), dù thấp hơn 30% so với khu vực Tây Á, đạt 621 USD (Tây Á khi đó đang được cai trị bởi người Ả Rập). Theo tính toán của Maddison, Trung Quốc đã đóng góp khoảng 22,1% GDP thế giới vào năm 1000 Các ngành hàng hải, đóng thuyền của Trung Quốc vào thời nhà Tống có thành tựu đột biến, mậu dịch hải ngoại phát đạt, tổng cộng thông thương với 58 quốc gia tại Nam Dương, Nam Á, Tây Á, châu Phi, châu Âu. Robert Hartwell đã chứng minh quy mô sản xuất tại các xưởng luyện kim thời nhà Tống đã lớn hơn cả châu Âu trước khi bước vào thế kỷ 18. Sản xuất sắt ở Trung Quốc vào năm 1078 là khoảng 150.000 tấn mỗi năm, lớn hơn toàn bộ sản lượng sắt thép ở châu Âu vào năm 1700. Tốc độ tăng trưởng sản xuất sắt thép của Trung Quốc đã tăng 12 lần từ năm 850 đến năm 1050, là nước khai mỏ phát triển nhất thế giới trong thời trung cổ. </s>
<s> [INST] Hãy thêm dấu Tiếng Việt cho câu văn sau: Theo Madison uoc tinh, vao thoi diem nam 1 SCN, GDP dau nguoi cua Trung Quoc (tinh theo thoi gia 1990) la 450 USD, thap hon De che La Ma (570 USD) nhung cao hon hau het cac quoc gia khac vao thoi do. Kinh te Trung Quoc chiem 25,45% the gioi khi do Trung Quoc thoi nha Han va De che La Ma co the coi la hai sieu cuong cua the gioi thoi diem ay De quoc La Ma tan vo vao nam 395, dan toi mot su thut lui cua van minh Phuong Tay trong hon 1 thien nien ky, trong khi do van minh Trung Hoa van tiep tuc phat trien, voi nha Duong (618-907) duoc coi la sieu cuong tren the gioi khi do ca ve quy mo lanh tho, tam anh huong van hoa, thuong mai lan trinh do cong nghe. Nen van minh duy nhat co the sanh duoc voi Trung Quoc vao thoi ky nay la nen van minh cua nguoi A Rap o Tay A voi cac trieu dai Umayyad va trieu dai Abbas. De quoc A Rap tan ra vao dau the ky 10, trong khi van minh Trung Hoa tiep tuc phat trien thong nhat voi cac trieu dai nha Tong (960-1279), nha Nguyen (1271-1368), nha Minh (1368-1644). Mot so cac nha su hoc the gioi coi nhung nam tu khoang 600 den 1500 la "thien nien ky Trung Quoc", voi Trung Quoc la nen van minh lon nhat, manh nhat va dong dan nhat o luc dia A-Au. Ong Craig Lockard, giao su cua truong Dai hoc Winconsin cho rang day la "thoi ky thanh cong keo dai nhat cua 1 quoc gia trong lich su the gioi"Vao thoi diem nam 1000, GDP binh quan dau nguoi cua Trung Quoc (luc nay la nha Tong) la 466 USD tinh theo thoi gia nam 1990, nhinh hon phan lon cac nuoc Tay Au (Ao, Bi, Anh la 425 USD; Dan Mach, Phan Lan, Thuy Dien la 400 USD) va An Do (450 USD), du thap hon 30% so voi khu vuc Tay A, dat 621 USD (Tay A khi do dang duoc cai tri boi nguoi A Rap). Theo tinh toan cua Maddison, Trung Quoc da dong gop khoang 22,1% GDP the gioi vao nam 1000 Cac nganh hang hai, dong thuyen cua Trung Quoc vao thoi nha Tong co thanh tuu dot bien, mau dich hai ngoai phat dat, tong cong thong thuong voi 58 quoc gia tai Nam Duong, Nam A, Tay A, chau Phi, chau Au. Robert Hartwell da chung minh quy mo san xuat tai cac xuong luyen kim thoi nha Tong da lon hon ca chau Au truoc khi buoc vao the ky 18. San xuat sat o Trung Quoc vao nam 1078 la khoang 150.000 tan moi nam, lon hon toan bo san luong sat thep o chau Au vao nam 1700. Toc do tang truong san xuat sat thep cua Trung Quoc da tang 12 lan tu nam 850 den nam 1050, la nuoc khai mo phat trien nhat the gioi trong thoi trung co. [/INST] Theo Madison ước tính, vào thời điểm năm 1 SCN, GDP đầu người của Trung Quốc (tính theo thời giá 1990) là 450 USD, thấp hơn Đế chế La Mã (570 USD) nhưng cao hơn hầu hết các quốc gia khác vào thời đó. Kinh tế Trung Quốc chiếm 25,45% thế giới khi đó Trung Quốc thời nhà Hán và Đế chế La Mã có thể coi là hai siêu cường của thế giới thời điểm ấy Đế quốc La Mã tan vỡ vào năm 395, dẫn tới một sự thụt lùi của văn minh Phương Tây trong hơn 1 thiên niên kỷ, trong khi đó văn minh Trung Hoa vẫn tiếp tục phát triển, với nhà Đường (618-907) được coi là siêu cường trên thế giới khi đó cả về quy mô lãnh thổ, tầm ảnh hưởng văn hóa, thương mại lẫn trình độ công nghệ. Nền văn minh duy nhất có thể sánh được với Trung Quốc vào thời kỳ này là nền văn minh của người Ả Rập ở Tây Á với các triều đại Umayyad và triều đại Abbas. Đế quốc Ả Rập tan rã vào đầu thế kỷ 10, trong khi văn minh Trung Hoa tiếp tục phát triển thống nhất với các triều đại nhà Tống (960-1279), nhà Nguyên (1271-1368), nhà Minh (1368-1644). Một số các nhà sử học thế giới coi những năm từ khoảng 600 đến 1500 là "thiên niên kỷ Trung Quốc", với Trung Quốc là nền văn minh lớn nhất, mạnh nhất và đông dân nhất ở lục địa Á-Âu. Ông Craig Lockard, giáo sư của trường Đại học Winconsin cho rằng đây là "thời kỳ thành công kéo dài nhất của 1 quốc gia trong lịch sử thế giới"Vào thời điểm năm 1000, GDP bình quân đầu người của Trung Quốc (lúc này là nhà Tống) là 466 USD tính theo thời giá năm 1990, nhỉnh hơn phần lớn các nước Tây Âu (Áo, Bỉ, Anh là 425 USD; Đan Mạch, Phần Lan, Thụy Điển là 400 USD) và Ấn Độ (450 USD), dù thấp hơn 30% so với khu vực Tây Á, đạt 621 USD (Tây Á khi đó đang được cai trị bởi người Ả Rập). Theo tính toán của Maddison, Trung Quốc đã đóng góp khoảng 22,1% GDP thế giới vào năm 1000 Các ngành hàng hải, đóng thuyền của Trung Quốc vào thời nhà Tống có thành tựu đột biến, mậu dịch hải ngoại phát đạt, tổng cộng thông thương với 58 quốc gia tại Nam Dương, Nam Á, Tây Á, châu Phi, châu Âu. Robert Hartwell đã chứng minh quy mô sản xuất tại các xưởng luyện kim thời nhà Tống đã lớn hơn cả châu Âu trước khi bước vào thế kỷ 18. Sản xuất sắt ở Trung Quốc vào năm 1078 là khoảng 150.000 tấn mỗi năm, lớn hơn toàn bộ sản lượng sắt thép ở châu Âu vào năm 1700. Tốc độ tăng trưởng sản xuất sắt thép của Trung Quốc đã tăng 12 lần từ năm 850 đến năm 1050, là nước khai mỏ phát triển nhất thế giới trong thời trung cổ. </s>