Kradzież stulecia na targach w Gdańsku. Diamenty nagle "wyparowały"
Marzec 2007 r. był wyjątkowy dla branży biżuteryjnej, ale w negatywnym tego słowa znaczeniu. Najpierw z renomowanego banku ABM Amro w Antwerpii "wyparowały" brylanty warte 28 mln dol. Kilka dni później na targach "Amberif" w Gdańsku doszło do kradzieży diamentów za 1,5 mln dol. W skali Polski to była kradzież stulecia. Sprawcy nigdy nie znaleziono, podobnie jak drogocennych kamieni. Diamenty rozpłynęły się w powietrzu.
- 17 lat temu na targach biżuterii i bursztynu "Amberif" w Gdańsku doszło do kradzieży diamentów o wartości 1,5 mln dol. Należały do firmy z Antwerpii, która wcześniej już kilka razy uczestniczyła w imprezie
- Sprawcy nie znaleziono, chociaż pozornie informacji na jego temat było sporo. Włamania nie było, złodziej po prostu wyniósł kosztowności z targowego depozytu
- Kilka dni wcześniej w bardzo podobny sposób skradziono diamenty z banku w Antwerpii. Te były warte znacznie więcej, bo 28 mln dol.
- Więcej takich historii znajdziesz na stronie głównej Onetu
Przedstawiciele firmy Benelux Diamonds przyjechali do Gdańska z Antwerpii – europejskiej stolicy handlu diamentami, nazywanej Diamentowym Miastem. To była ich czwarta wizyta na targach "Amberif", które są jedną z największych imprez branży jubilerskiej w Europie. Należeli do nielicznych wystawców, którzy pokazywali właśnie taki towar, bo impreza skoncentrowana jest przede wszystkim na prezentacji bursztynu. Na "Amberif" nie wystawiał się byle kto, trzeba było mieć renomę, żeby dostać tam swój kawałek powierzchni wystawienniczej.
"Nie można wykupić u nas boksu wystawowego, przychodząc ot tak, z ulicy" — mówił w 2007 r. "Gazecie Wyborczej" ówczesny wiceprezes Międzynarodowych Targów Gdańskich Tomasz Hołdys. Ani wystawcy, ani organizatorzy targów nie mogli uwierzyć, że coś takiego wydarzyło się na ich imprezie, która odbywała się od połowy lat 90.
"Na pewno nie działał sam"
Feralnego dnia 15 marca stoisko Benelux Diamonds w Pawilonie Złotym Międzynarodowych Targów Gdańskich od rana było zamknięte, ale inni wystawcy nie od razu dowiedzieli się, co się stało. Jeden z wystawiających się po sąsiedzku jubilerów powiedział "Gazecie Wyborczej", że o kradzieży dowiedział się od kolegi, który do niego zadzwonił. Chodziło o kamienie o łącznej wartości 1,5 mln dol., które zniknęły z targowego depozytu.
W hali szybko zaczęły się dyskusje i spekulacje, co właściwie mogło się stać. "Rozmawialiśmy o tym trochę w gronie uczestników targów" – powiedział "Wyborczej" jeden z wystawców Tomasz Kłoczewiak. – "To nie była improwizacja. Jest więcej niż prawdopodobne, że ktoś zrobił rozeznanie na targach rok temu. Przygotował się perfekcyjnie i na pewno nie działał sam".
Kosztowna "drobnica", łatwa do upłynnienia
To, że złodziej był doskonale przygotowany do akcji, wydawało się pewne. Nie doszło do żadnego włamania ani rozboju. Po prostu ktoś rano zgłosił się do depozytu, w którym dzień wcześniej wystawcy zostawili diamenty, otworzył sobie skrytkę kartą (prawdopodobnie dorobioną lub skradzioną) i wyniósł towar w torbie podróżnej.
Z komunikatu policji wynikało, że łupem złodzieja padło 230 sztuk diamentów. Były to głównie drobne kamienie, o średnicy 1-2 mm. Jak komentowali później znający się na rzeczy wystawcy, taki towar łatwiej upłynnić niż duże kamienie. Wśród skradzionych największy diament miał liczyć ok. 1 cm średnicy. Łączna wartość jednak przyprawiała o zawrót głowy — 1,5 mln dol. to w przeliczeniu wychodziło ponad 4,5 mln zł (w 2007 r., dziś to prawie 6 mln zł).
"Z relacji pokrzywdzonych wynika, że w środę ok. godz. 18.30 złożyli do pomieszczenia depozytowego kamienie szlachetne znajdujące się w torbie podróżnej. Następnego dnia, gdy przyszli odebrać swój depozyt okazało się, że w pomieszczeniu nie ma diamentów. Policja ustaliła, że zostały one wydane osobie nieuprawnionej" — informowała zaraz po zgłoszeniu kradzieży gdańska policja.
Komendant Miejski Policji w Gdańsku powołał specjalną grupę, która do późnych godzin nocnych przesłuchiwała świadków i pracowała na miejscu zdarzenia. Sprawdzali m.in., czy depozyt był odpowiednio zabezpieczony. Z plotek przekazywanych mediom wynikało, że była to zwykła "kanciapa" z metalowymi drzwiami. Przez cały czas trwania targów miała być pilnowana przez ochroniarzy. Z depozytu korzystało wtedy kilkudziesięciu wystawców. Zostawiali tam na noc najcenniejsze eksponaty.
Był miły i nie mówił po polsku
To właśnie dzięki ochronie udało się sporządzić portret pamięciowy sprawców. Złodzieja opisano jako wysokiego i szczupłego mężczyznę o śródziemnomorskim typie urody. Z zeznań świadków wynikało, że nie umiał mówić po polsku, ale był miły i nie sprawiał wrażenia zdenerwowanego. "Podobno dysponował oryginalnym dokumentem uprawniającym do odbioru kosztowności i elektroniczną kartą umożliwiającą dostęp do skrytki" — pisze "Gazeta Wyborcza".
Złodziej był sprytny, nie wychwyciły go kamery monitorujące teren targów i wyjścia z pawilonu, a jeśli nawet go zarejestrowały, nie widać na nich twarzy z portretu pamięciowego. Torbę, w której wyniósł diamenty, policja znalazła pod sklepem w Rumi. Nie wiadomo, dlaczego właśnie tam.
Szefowie Międzynarodowych Targów Gdańskich zaoferowali nagrodę w wysokości 20 tys. zł za pomoc w odnalezieniu złodziei diamentów. Do Gdańska mieli też przyjechać detektywi z Belgii, by wesprzeć śledztwo polskich policjantów. Nic nie pomogło. W czerwcu 2008 r. Prokuratura Okręgowa w Gdańsku umorzyła postępowanie. Powodem było "niewykrycie sprawcy", jak donosiła PAP.
Co ciekawe, kradzież kosztownych kamieni w Gdańsku nie była jedynym tego typu incydentem w marcu 2007 r. Łupem złodzieja padły też diamenty przechowywane w bankowym skarbcu w Antwerpii — mieście, które jest królestwem światowego obrotu diamentami. Skradzione kamienie były warte ok. 28 mln dol., a belgijska policja wyznaczyła wtedy nagrodę w wysokości 10 proc. tej kwoty, za wszelkie informacje dotyczące sprawcy.
Jak informował serwis CBS, szukano człowieka, który prawdopodobnie posługiwał się fałszywą tożsamością i podrobionymi dokumentami. Miał podstępem zdobyć zaufanie handlarzy diamentami i w ten sposób wejść w posiadanie karty elektronicznej, umożliwiającej dostęp do skarbca. Według śledczych z Antwerpii złodziej przygotowywał się do skoku co najmniej rok, miał wszystko dograne w najdrobniejszych szczegółach. Doskonale orientował się w branży jubilerskiej. Podobnie jak tajemniczy sprawca gdańskiej kradzieży stulecia.