Ekranizacja książek to trudne zadanie, bo nie każda historia daje się przenieść jeden do jednego na ekran. Scenarzyści i reżyserowie często decydują się modyfikować materiał źródłowy, a efekty są… różne. Z jednej strony mamy takiego "Władcę Pierścieni", który uchwycił ducha opowieści J.R.R. Tolkiena, a z innej "Wiedźmina", który kompletnie wypaczył historię z książek Andrzeja Sapkowskiego. "Diuna" i "Diuna: Część 2" należą na szczęście do tej pierwszej kategorii.
Czytaj inne nasze teksty dotyczące ekranizacji książki "Diuna":
Już w przypadku "Diuny" mogliśmy wskazać kilka zmian względem książkowego pierwowzoru, w tym w scenę ataku czerwia - w książce Paul nigdy nie opuścił ornitoptera. Film upraszcza też wątek zdrajcy w szeregach Atrydów, pomijając przyjęcie Leto oraz konflikt Lady Jessiki i Tufira Hawata. Do tego Liet-Kynes w ekranizacji jest kobietą, która ginie nie z odwodnienia, tylko w paszczy Szej-Huluda, a pojedynek z Dżamisem odbył się jeszcze przed dotarciem do Siczy.
Czas akcji w filmie "Diuna: Część 2"
W drugiej części, która jest ekranizacją drugiej połowy powieści "Diuna", zmian jest więcej. Przede wszystkim przyspieszono rozwój wydarzeń - minęły miesiące, a nie trzy lata, zanim Paul wraz z Fremenami ruszył na Świętą Wojnę. Do tego pominięto kilka istotnych wydarzeń oraz zmieniono podejście Chani do przemiany młodego Atrydy w Mesjasza.
Jakie są motywacje Chani w "Diunie 2"?
W książce bohaterka zakochuje się w Paulu i trwa przy nim przez cały czas. Zostaje też matką jego dzieci, a pierwsze z nich, Leto II, ginie z rąk Harkonnenów. W filmie, ze względu na to, iż akcję przyspieszono, para albo nie spłodziła jeszcze potomka, albo jeszcze o tym nie wiemy.
Chani w dodatku zdecydowała się opuścić Paula po tym, jak ten przejął władzę poprzez zobowiązanie się do poślubienia córki Imperatora. Fremenka nie chciała brać udziału w Świętej Wojnie, więc opuściła swojego ukochanego w chwili jego triumfu, dosiadła czerwia i uciekła w piaskową dal.
Gdzie się podziała Alia od Noża?
Jedną z istotnych bohaterek w cyklu "Diuna" jest siostra Paula. Nie jest normalnym dzieckiem, gdyż jej matka Jessica wypiła Wodę Życia będąc w ciąży, co dało jej nienarodzonej córce nadnaturalne zdolności. W książkowym pierwowzorze urodziła się jeszcze przed pokonaniem Imperatora i to ona, dzierżąc nóż, uśmierciła Barona Harkonnena. Była potem nazywana "Alią od Noża".
W filmie Alia pojawia się jedynie jako świadomy płód, który potrafi się komunikować z Jessicą; za jej pośrednictwem rozmawiała też z Paulem. W jednej z wizji Atrydy po tym, jak sam wypił wodę życia, widzieliśmy zaś, jak jego siostra będzie wyglądać, gdy dorośnie (w tę wersję tej postaci wcieliła się Anya Taylor-Joy, co udało się utrzymać w tajemnicy niemal do samej premiery "Diuny 2").
Kto w takim razie zabił barona Harkonnena?
W powieści to Alia zabiła złowrogiego Harkonnena. W filmie nie przyszła jednak na świat w chwili, gdy odbito Arrakis z jego rąk i to Paul go uśmiercił, zdradzając przy okazji baronowi, iż już wie, że w jego żyłach płynie harkonneńska krew (Jessica była jego córką, co akurat jest motywem zaczerpniętym bezpośrednio z powieści Franka Herberta).
Gdzie się podział Tufir Hawat?
Atrydzki mentat był obecny w pierwszym filmie, ale drugi nie daje odpowiedzi na to, jakie były jego dalsze losy. Na etapie produkcji sceny z wcielającym się w niego aktorem zostały wycięte. W książce trafił on do niewoli i był zmuszony, by pomagać Harkonnenom. Starał się im przeszkadzać w realizacji planów, ale bezskutecznie, a na koniec popełnia samobójstwo i umiera w obecności Paula.
Kim są fremeńscy fundamentaliści z południa?
Film przedstawił nam dwa oblicza Fremenów. Ci, którzy mieszkają na północy i z którymi do tej pory mieliśmy do czynienia, są zlaicyzowani i raczej nie wierzą w przepowiednię o Lisan al Gaibie (z wyjątkami pokroju Stilgara). Z kolei na południu ukrywają się prawdziwi fundamentaliści, którzy stają w końcu po stronie Paula Atrydy i są trzonem jego nowej armii. W książce takiego podziału nie było.
Co dalej z filmową wersją "Diuny"?
Denis Villeneuve mimo tych kilku zmian dość wiernie odwzorował świat i wydarzenia z pierwszej powieści Franka Herberta o Arrakis. Otwartym pozostaje jednak pytanie, czy i jak wpłynie to wszystko na ekranizację "Mesjasza Diuny", jeśli i ten film doczeka się ekranizacji.