Biegamy z różnych powodów. Niektórzy robią to, bo chcieliby schudnąć, poprawić swoją kondycję i po prostu spróbować czegoś nowego. Inni chcą sprawdzić siebie w startach, rywalizować i poprawiać wyniki. Bez znaczenia, dlaczego biegasz i jakie masz cele i motywacje, najważniejsze, że z biegania czerpiesz to, co najlepsze dla Ciebie. Co może pozwolić ci utrzymać motywację? No i jak sprawić, żeby udział w zawodach był dla Ciebie czystą przyjemnością?
- Weź udział w Wings for Life World Run - na jednej z wielu tras w całej Polsce lub indywidualnie i pomóż naukowcom wynaleźć metodę leczenia urazów rdzenia kręgowego
Zacznijmy od motywacji. Dlaczego biegasz?
Nie ważne, czy biegasz zawodowo czy amatorsko, ważne jest by mieć ustalony cel. Zapytaj siebie: dlaczego biegasz? Dokąd biegniesz i dlaczego właśnie tam? Dobrze ustalone cele to przede wszystkim motywacja do dalszego trenowania. Czasami mimo ustalonych celów, walczysz ze sobą. Iść biegać, a może jednak zostać w domu? Co może być tego powodem? Presja. Zbyt duże i przerastające oczekiwania względem siebie. Chcesz narzucić sobie określony dystans i tempo. Jeszcze nie biegniesz, a już się tym stresujesz. Patrzysz na czasy, wyniki wyścigów, tempa i wiele innych danych. Wszystko to może działać motywująco, ale jeśli sprawy nie układają się po Twojej myśli i okazuje się, że nie osiągasz oczekiwanych rezultatów, mogą Cię również przytłoczyć. Potem jeszcze przychodzi moment startu, czyli stresu związanego z rywalizacją.
A co, jeśli, przestaniesz podążać za tymi zasadami i zaczniesz zwyczajnie cieszyć się bieganiem? Jak odzyskać taką radość? Co pozwoli ci utrzymać motywację? Jest wiele sposobów, a jednym z nich jest zaplanowanie udziału w zorganizowanym biegu. Dlaczego?
- Zapisując się na bieg, jednocześnie automatycznie tworzysz cel dla siebie.
Bez znaczenia, czy chcesz tylko ukończyć bieg czy osiągnąć założony wynik, może jedno i drugie? Oczywiście warto zapisać się odpowiednio wcześnie, by zaplanować przygotowania.
- Bieganie to świetna zabawa, ale często o tym zapominamy. Make Running Fun Again!
Jeśli stres dopada nas podczas treningów, być może jedynym słusznym, a nawet drastycznym krokiem, jest m.in. po prostu zostawić zegarek w domu. Jeśli myślisz, że biegniesz w dobrym tempie, spojrzenie w dół i stwierdzenie, że tak naprawdę poruszasz się wolniej, niż się wydawało, może być niezwykle zniechęcające. Ciesz się procesem, bez względu na to, czy dążysz do wyniku czy do otrzymania medalu na mecie. W każdym z tych przypadków, zabawa i przyjemność z biegania mogą się pojawić.
Po prostu baw się dobrze na trasie. Przebijaj piątki kibicom!
• Biegniesz z innymi biegaczami i biegaczkami, bo wiesz, że siła biegania tkwi w społeczności.
Przygotowując się do biegu, możesz też trenować w grupie. Wspólne wyznaczanie celów i realizowanie ich naprawdę motywuje. Cieszycie się wspólnie z treningów i startów. Tutaj trzeba tylko uważać, by nie wpaść w pułapkę porównywania się. Każdy z nas ma inną historię biegową i w różnych momentach zaczynał.
O tym jak wiele może zmienić stanie się częścią społeczności biegowej, przekonuje Sebastian Zasępa - trener i założyciel warszawskiej grupy biegowej "Zabiegane Dni".
"Z perspektywy zawodnika uważam, że nie warto być samemu w bieganiu. Mam 45 lat i mocno trenuję z biegaczami po 30-stce. Motywuje mnie, że mogę powalczyć z moimi młodszymi kolegami. Trzeba mieć z tego FUN. Trzeba czerpać, co najlepsze ze zdrowej rywalizacji. Jednak, jak biegacze są zbyt mocno skupieni na rywalizacji, to szybko się spalają. Jak masz luz do treningu i do startu, to można wiele. Jak złapać taki luz? Po pierwsze trzeba mieć dobre towarzystwo. Grupa Ciebie podkręci. Możesz zrobić dużej więcej. W grupie porozmawiasz, a w trakcie zrobisz jeszcze skipy i podbiegi. Czy samemu tak szybko byś się zmotywował? To jest właśnie komfort grupy biegowej".
Jak to jest z tą rywalizacją przed startami?
Kiedy przygotowujemy się do biegu, pojawia się wiele pytań, a te mogą dotyczyć rywalizacji, która u niektórych może wywoływać strach, zamiast tak jak dla innych być motywująca. Jedni biegacze mogą odpowiedzieć, że podczas startów rywalizują ze sobą, by przesunąć dalej swoje granice i ukończyć bieg. A inni, że lubią powalczyć z innymi startującymi - o miejsce i wynik. Bez znaczenia na to, do której grupy należymy, warto odpowiedzieć sobie na pytania: jak sprawić, żeby rywalizacja nas motywowała zamiast zniechęcać do udziału i wywoływać stres? Tutaj wszystko zależy od tego, jak postrzegamy rywalizację i jak nad tym pracować, by nie była czymś, co nas stresuje (lub formą presji) na każdym etapie, nie tylko startu, ale też treningu np. w grupie biegowej.
O to, jak jest z rywalizacją w życiu biegaczy zapytaliśmy Maję Makowską, triathlonistkę, znaną w sieci jako SugarWoman.
"Jak dla mnie, rywalizacja może pojawić się, kiedy jesteśmy sami zadowoleni z siebie i szukamy kolejnego celu, kolejnej motywacji do dalszych treningów i progresu. Największą rywalizację prowadzę sama ze sobą i moimi poprzednimi wynikami w startach. To ja sama narzucam sobie trochę presję w głowie i sama chce być lepsza dla siebie. Nie porównuje się do innych, bo nigdy nie wiemy, jaki bagaż niosą ze sobą. Na przykład, jak się czują, jakimi kierują się motywacjami, co zjedli, albo czy wyspali się. Porównywanie ma sens jedynie, kiedy mamy wspólny punkt odniesienia. Rywalizacja kojarzy mi się z zawodowcami, którzy zarabiają w sporcie i walczą o każdą sekundę. A jeśli nakładam na siebie zbyt duże oczekiwania, to właśnie się stresuje. Kolejny stres nie jest mi potrzebny. Jednak czego potrzebuję? Radości z uprawiania sportu".
Rozwiązaniem jest zaakceptowanie tego, że rywalizacja powoduje stres. Jak sobie poradzić? Wiemy, że nie jest to takie łatwe. Na co dzień bieganie jest dla nas ucieczką od stresu i momentem wytchnienia dla naszego ciała i głowy. Przy startach dzieję się zupełnie coś innego. Jest jednak wiele sposobów na zmniejszenie stresu, jak przekierowanie myśli na zupełnie coś innego, nie związanego z bieganiem. Łatwo doradzić, ale jak jest w praktyce? Swoimi doświadczeniami przedstartowymi podzielili się z nami sami biegacze.
"Kiedy nadchodzi czas zawodów, towarzyszy nam cała masa emocji. Od skrajnej euforii uwalniającej wszystkie zapasy energii, po hamujący stres, który nie pozwala nawet zjeść śniadania. Nieważne czy jesteś profesjonalistą czy amatorem, jeśli podchodzisz do tego co robisz poważnie, musisz się z tym zmierzyć. Oczywiście każdy chciałby być zawsze nakręcony pozytywnie do startu, a nie obawiać się, że coś pójdzie nie tak. Rywalizacja jest nieodłączną częścią naszego życia i musimy zrobić wszystko, żeby nas rozwijała, a nie niszczyła. Jak? Przede wszystkim musisz mieć cel w tym co robisz i do niego dążyć. Skup się na własnym postępie, na swoim wyniku, a nie tylko na pokonaniu innych. To co sam osiągniesz, jest zdecydowanie ważniejsze, niż to, jak wypadniesz w porównaniu do innych. Ja wyznaczam sobie na każde zawody realne cele czasowe, adekwatne do aktualnej formy. Dzięki temu niezależnie od poziomu przygotowania wiem, że będę walczył o coś osiągalnego i że mogę w tym wygrać. To sprawia, że mogę z pozytywnym nastawieniem stanąć na starcie każdego biegu i być zadowolonym z wyniku, nawet słabego w zestawieniu z rekordami życiowymi. Odrobina stresu jest zawsze potrzebna. To sygnał dla naszego organizmu do walki. Jednak, kiedy zaczyna on dominować nad Tobą i nie pozwala w pełni funkcjonować, zatrzymaj się na chwilę i zastanów. Czy jeśli "się nie uda", coś strasznego stanie się w Twoim życiu? Prawdopodobnie nie. Dlatego uśmiechnij się, pomyśl o dobrym jedzeniu z przyjaciółmi po biegu i ciesz się miejscem, w którym właśnie się znalazłeś" – opowiadają Paweł Florek, Łukasz Wilk, założyciele portalu runaddicts.pl.
"Już w podstawówce byłam często wybierana przez wuefistów do udziału w biegach przełajowych i lekkoatletycznych. Bardzo nie lubiłam tych zawodów, bo to była dla mnie presja. Ogromny stres. Przed startami nie mogłam spać. Miałam bardzo złe wspomnienia, jeśli chodzi o rywalizację. To nie sprawiało mi frajdy. Wszystko się zmieniło, kiedy moja koleżanka namówiła mnie na bieg uliczny w moim rodzinnym mieście, w Wolsztynie. Wtedy zrozumiałam, że bieganiem można się bawić, w momencie, kiedy porównujemy się tylko do siebie i wymagamy tylko od siebie. Porównujmy się, na przykład do siebie, kiedy zaczynaliśmy i spojrzeć na siebie, kiedy pojawia się ta chwila zwątpienia. Z drugiej strony też nie możemy narzucać na nas presję, że musimy tak właśnie pobiec. Stawiajmy sobie cele, ale nie wygórowane, jeśli jesteśmy początkującymi biegaczami. Jeśli biegamy dla siebie, to rywalizacja powinna nas budować, a nie wywoływać stres. Bo jesteśmy amatorami. Możemy trenować ambitnie, ale jeśli dany start nam nie wyjdzie, to też nic się nie stało. Startujmy i biegajmy też z grupą innych biegaczy. Pamiętam, że podczas pandemii biegłam Wingsa ze znajomymi z aplikacją. Nie było między nami żadnej rywalizacji, mieliśmy z biegu po prostu frajdę". – komentuje Martyna Lewandowska, triathlonistka.
Zabawa to podstawa
Wniosek jest jeden. Najważniejsze mieć dobre podejście. Można odczarować nieco słowo: rywalizacja, co wpłynie na nasze nastawienie do biegania i zacząć po prostu czerpać przyjemność ze sportu oraz mieć dalszą motywację do realizacji biegowych celów.
W bieganiu też nigdy nie ma przegranych. A szczególnie w jednym takim biegu, gdzie meta sama musi nas znaleźć i nie musimy wcale do niej dążyć. Oczywiście jest to Wings for Life World Run, z którym można zmierzyć się wirtualnie, a przy tym wesprzeć ważny cel, nie tylko realizujący ten Twój osobisty. Ty biegniesz teraz, ale dzięki tobie również ktoś może zaraz pobiec, kto do niedawna jeszcze nie mógł!
O rywalizacji i dobrej zabawie w bieganiu opowiedzieli:
Maja Makowska "SugarWoman" - triathlonistka, ultrakolarka, biegaczka i pływaczka, wielokrotna uczestniczka zawodów z cyklu IronMan, diabetyczka typu 1.
Martyna Lewandowska - pasjonatka sportu, która bieganie pokochała dopiero z czasem. Obecnie ambitnie przygotowuje się do Mistrzostw Świata na dystansie 1/2 IM.
Sebastian Zasępa - instruktor PZLA, sędzia LA, instruktor pływania, współorganizator imprez biegowych Królowie Podbiegów, Wiązowna Trail & Fun, WyBIEGnij Spod Pierzyny, pacemaker oraz prezes Klubu Sportowego Team Zabiegane Dni.
Paweł Florek, Łukasz Wilk – dwóch przyjaciół nieuleczalnie uzależnionych od sportu. Bieganie to ich styl życia, którym chcą zarażać innych. Motywują ludzi do aktywności sportowej, testują sprzęt biegowy i sprawdzą najnowsze trendy. Kochają sportowe podróże po całym świecie, zaliczając kolejne zawody. Ich repertuar biegowy zaczyna się od biegów na 5 km, a kończy na górskich ultra.