Według Ministra Finansów w ramach Polskiego Ładu składka zdrowotna znacząco wzrosła, a nowa propozycja ma na celu odpowiedzieć na oczekiwania przedsiębiorców.
Minister finansów, Andrzej Domański, powiedział, że w ramach koalicyjnej umowy wprowadzono punkt dotyczący zmniejszenia obciążenia systemu, szczególnie odnosząc się do zmian naliczania składki zdrowotnej dla przedsiębiorców. Podkreślił, że w ramach Polskiego Ładu składka zdrowotna znacząco wzrosła, a nowa propozycja ma na celu odpowiedzieć na oczekiwania przedsiębiorców. Szacuje się, że nowe zasady skorzystają z 93 proc. przedsiębiorców, przy szacowanym koszcie dla budżetu wynoszącym 4-5 mld zł.
Główne cele proponowanych zmian rząd wskazuje jako uproszczenie zasad naliczania składki zdrowotnej, obniżenie jej wysokości, szczególnie dla osób o niskich i średnich dochodach, oraz rozwiązanie problemu składki zdrowotnej od sprzedaży środków trwałych. Planowane zmiany mają wejść w życie od 1 stycznia 2025 roku.
Minister finansów przedstawił również konkretne zasady zmian. Zaproponowano wprowadzenie niskiej ryczałtowej składki zdrowotnej w wysokości 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia, co przyniosłoby minimalną korzyść w wysokości 100 zł w 2025 roku. Dla osób rozliczających się na podstawie podatku liniowego proponuje się składkę w wysokości 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia do dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia. Ponadto, około 700 tys. osób korzystających z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych miałoby płacić składkę w wysokości 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia. Przedsiębiorcy na karcie podatkowej również płaciliby składkę w wysokości 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia.
Minister Domański podkreślił, że nowe rozwiązania mają na celu przede wszystkim pomoc dla słabiej zarabiających przedsiębiorców, przyznając, że najlepiej zarabiający będą musieli ponieść nieco większe obciążenia.
Minister zdrowia, Izabela Leszczyna, przedstawiła także prognozy dotyczące nakładów na ochronę zdrowia, podkreślając konieczność zachowania równowagi między płatnościami składkowymi a jakością opieki zdrowotnej.
Plany zmian w składce zdrowotnej, które były zapowiadane jeszcze przed wyborami, zapisane zostały w umowie koalicyjnej. Niemniej jednak, temat ten stał się przedmiotem kontrowersji między partiami rządzącymi. Politycy Trzeciej Drogi opowiadali się za wycofaniem się z zasad Polskiego Ładu, jednakże premier Donald Tusk wykluczył powrót do poprzedniego modelu, który, jak zauważył, był niesprawiedliwy dla wielu płatników składki.
Aktualnie, sposób wyliczania składki zdrowotnej zależy od formy opodatkowania działalności gospodarczej. W przypadku zasad ogólnych i podatku liniowego, podstawę składki stanowi dochód, zaś w przypadku ryczałtu i karty podatkowej - minimalne wynagrodzenie. Składka wynosi odpowiednio 9 proc. dochodu lub 4,9 proc. przy dochodzie nie niższym niż 9 proc. minimalnego wynagrodzenia. Ryczałtowcy płacą składkę w zależności od swojego przychodu.