Theo ThS.BS Đoàn Dư Mạnh, thành viên Hội Bệnh mạch máu Việt Nam, các trường hợp tử vong trên đường chạy nói riêng và chơi thể thao nói chung hầu hết liên quan vấn đề về tim mạch.
"Khoảng 80% các trường hợp đột tử khi chơi thể thao là người bệnh lý tim mạch từ trước. Có người biết trước bệnh lý tim mạch, nhưng chủ quan nghĩ là nhẹ. Một số người có bệnh lý nhưng chưa phát hiện vì không đi khám hoặc khám nhưng không đúng chuyên khoa", bác sĩ Mạnh nói.
Khi chúng ta chạy bộ, nhịp tim thay đổi, đập nhanh hơn, không kiểm soát tốt sẽ khiến nhịp tim, huyết áp tăng nhanh, xuất hiện các cơn thiếu máu lên não. Có thể sau vài phút người bệnh sẽ trở lại trạng thái bình thường nhưng đây chính là dấu hiệu dự báo cơn đột quỵ nguy hiểm sắp xảy ra.
Một số hội chứng hay bệnh lý dễ gây ngừng tim khi gắng sức như hội chứng Brugada, hội chứng WPW, bệnh cơ tim phì đại.
Những người bị hội chứng đó, có thể không hề có yếu tố khởi phát nhưng tự nhiên xuất hiện rối loạn nhịp tim, tim đập rất nhanh. Bình thường tim đập 70-80 lần/phút nhưng khi rối loạn, nhịp tim tăng lên 300-400 lần/phút gây tụt huyết áp, ngất xỉu và có thể ngừng tim ngay sau đó.
Bên cạnh đó, hẹp, tắc nghẽn động mạch vành, rách động mạch chủ cũng là các bệnh lý nguy hiểm với người chạy bộ.
Ngoài ra với các trường hợp chạy đường dài, vận động viên có thể đối mặt với các tình trạng nguy hiểm khác như hạ đường huyết do mất năng lượng quá nhiều không được bù kịp. Đặc biệt việc thiếu đường cung cấp cho não và tim có thể dẫn tới tình trạng choáng và nặng nề hơn là đột quỵ não.
Người chạy cũng có thể bị cường giao cảm - là chứng bệnh lành tính, tim đập nhanh, tay chân run rẩy, mặt đỏ lên khi đứng trước đám đông. Khi tức giận tiếp diễn nhiều lần và trong một thời gian dài, người bệnh rất dễ bị cao huyết áp và có thể dẫn đến đột quỵ não.
Người chạy bộ còn dễ bị co thắt mạch vành tim dẫn tới thiếu máu cơ tim gây nhồi máu cơ tim. Tình trạng này cũng gây thiếu oxy tổ chức tim và não, thiếu oxy não, thiếu oxy cơ tim do hệ hô hấp không bù kịp. Những trường hợp nặng dẫn đến chấn thương cơ - xương - khớp.
Lưu ý để chơi thể thao an toàn
Theo bác sĩ Mạnh, tập thể dục, thể thao nâng cao sức khỏe là rất tốt. Tuy nhiên, cần lưu ý trước bất cứ hoạt động thể dục thể thao nào, mỗi người cần dành thời gian khởi động làm nóng cơ thể, để cơ thể có thời gian thích nghi với hoạt động gắng sức.
Trong quá trình vận động cần đặc biệt lưu ý đến các tín hiệu cảnh báo của cơ thể. Trước khi tập bất kỳ môn thể thao nào, người dân đều cần phải kiểm tra thể lực. Chúng ta có thể đến gặp bác sĩ để được tư vấn, khám sàng lọc xem có bệnh lý gì tiềm tàng không như bệnh tim, phổi hoặc gia đình có tiền sử về tim phổi, huyết áp, cơ xương khớp.