Tư vấn hướng nghiệp là một hoạt động rất quan trọng, nhằm giúp các em học sinh có thể lựa chọn được ngành nghề phù hợp với điều kiện gia đình và năng lực của bản thân. Thông thường, các buổi tư vấn hướng nghiệp sẽ là đại diện các trường đại học, Bộ GDĐT hoặc các chuyên gia, tuy nhiên, mới đây một trường học ở Hà Nội lại tổ chức với toàn bộ khách mời vô cùng đặc biệt, đó chính là phụ huynh của trường.
Chị Phạm Thái Bảo Ngọc, là MC-Biên tập viên của Đài truyền hình Việt Nam, đồng thời cũng là phụ huynh của 2 con học tại Trường Dewey chia sẻ: "Ngay sau khi trường có thông báo về việc tổ chức buổi tư vấn hướng nghiệp cho học sinh lớp 9-12 của trường mà khách mời, chuyên gia chính là các bậc phụ huynh, tôi cùng nhiều bố mẹ khác đã lập tức sắp xếp thời gian tham gia. Tôi muốn đến tư vấn về ngành báo chí, cụ thể là báo hình, báo nói, cùng với truyền thông và một số lĩnh vực liên quan để các con có lộ trình học tập phù hợp".
Chỉ trong buổi sáng, chị Ngọc đã nhận được hàng loạt các câu hỏi sâu, được nghiên cứu kỹ càng, thể hiện đam mê của học sinh. Các em hỏi về khó khăn, thách thức, lộ trình để đến với nghề, ví dụ như cần học trường gì, ngành gì, phải làm gì trong quá trình học tập để sau này làm việc dễ dàng hơn, vào làm ở VTV có khó không, có yêu cầu đặc biệt gì không, các nhà tuyển dụng có những yêu cầu khắt khe thế nào?...
Theo chị Ngọc, rất nên nhân rộng mô hình phụ huynh tham gia tư vấn hướng nghiệp cho học sinh. "Khi phụ huynh làm chuyên gia tư vấn, khoảng cách giữa chuyên gia và học sinh gần gũi hơn. Các em thoải hỏi và phụ huynh dễ dàng chia sẻ khó khăn của ngành nghề với các em. Thông thường các chuyên gia hay vẽ nên bức tranh nghề của họ rất đẹp chứ không đưa ra chi tiết những thách thức, khó khăn thực sự. Ở đây phụ huynh sẽ tư vấn cho các con sâu hơn lợi thế, ưu điểm, khả năng, năng lực của các con một cách thiết thực hơn, phù hợp với nghề hơn, có nên chọn nghề không, khó khăn ra sao và cần vượt qua thách thức đó thế nào.
Hiện nay tôi thấy rất cần thiết tổ chức các hoạt động tư vấn hướng nghiệp và các trường trên cả nước nên tổ chức ít nhất mỗi năm một lần để học sinh nhìn rõ con đường mình đi. Thực tế có những bạn biết mình muốn gì, thích gì và đưa ra câu hỏi để đến với nghề nhanh hơn, gần hơn, tốt hơn nhưng có những em không biết mình phù hợp với ngành nào nên khá hoang mang. Đây là cơ hội cho các em hiểu được mình, phù hợp với gì để có lộ trình học tập tốt hơn. Đặc biệt, rất cần có đồng hành của phụ huynh. Khi phụ huynh tham gia, các con có thêm động lực rằng "à đây là bố mẹ của các bạn, họ đi con đường này là đúng đắn, tốt đẹp, mình sẽ cố gắng trở thành người như thế này trong tương lai và thậm chí là tốt hơn nữa", chị Ngọc chia sẻ.
Đồng quan điểm với chị Ngọc, chị Võ Thị Minh Hảo, hiện là giảng viên bộ môn Nắn chỉnh răng, Trường Đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội, là phụ huynh có 2 con học tại trường cho biết: "Đây là lần đầu tiên tôi ngồi ở vị trí tư vấn viên ngành nghề cho học sinh. Các bạn rất thông minh và đưa ra hàng loạt các câu hỏi như để trở thành nha sĩ cần yếu tố gì, mất bao nhiêu năm để học, quá trình học sẽ thế nào, sau này đi làm sẽ làm những việc gì... Tôi không khó trả lời vì đây là công việc hàng ngày của mình nhưng cũng khá bất ngờ khi các con hỏi sâu, đa chiều, không chỉ ưu điểm mà còn khó khăn để cân đo đong đếm lựa chọn.
Khi trao đổi, mình luôn muốn các con lắng nghe bản thân thích nghề gì. Sau đó, khi có định hướng cho mình, khi hành nghề gặp khó khăn sẽ có động lực để vượt qua. Nếu không có định hướng thì rất dễ nản bỏ nghề. Đặc biệt, chúng ta khó có thể làm ngành nghề mà không yêu thích, ngành y thì càng phải yêu thích, quan tâm đến con người".
Nói về việc phụ huynh là chuyên gia tư vấn, chị Hảo bày tỏ: "Phụ huynh có nhiều trải nghiệm thực tế, nhiều năng lượng và là người gần gũi nhất với học sinh nên tư vấn khách quan, ân cần, chân thành nhất như con của mình. Nhìn thấy các bậc cha mẹ ở đây, các con cũng được tiếp thêm động lực".
Theo chị Hảo, nhiều học sinh cũng chưa có định hướng rõ ràng nên cần được tư vấn kỹ bởi chúng ta sống với nghề cả đời, không có nhiều thời gian để chọn đi chọn lại.
Mặc dù tư vấn hướng nghiệp chỉ diễn ra trong một buổi sáng nhưng đã thỏa mãn nhiều câu hỏi của học sinh. Em Tống Hữu Minh, học sinh lớp 12 của trường cho biết: "Em tham dự buổi tư vấn hôm nay vì có nhiều câu hỏi về lĩnh vực tài chính, quản trị ngân hàng em dự kiến sẽ theo học sắp tới. Em băn khoăn về những kỹ năng cần có để làm việc tốt, các vận hành của ngành đó thế nào để có cái nhìn tổng quan. Gia đình em không ai theo ngành này, bản thân em yêu thích lĩnh vực tài chính, ngân hàng từ nhỏ nên muốn hỏi thêm để nắm được ngành nghề. Em dự kiến sẽ sang Úc du học vào tháng 3/2025".
Em Bùi Ngọc Phương Thy, mặc dù mới là học sinh lớp 10 nhưng cũng hào hứng tham gia buổi tư vấn vì chưa hiểu rõ về ngành nghề yêu thích marketing, truyền thông: "Em hỏi các phụ huynh về nhu cầu công việc, hàng ngày sẽ phải làm những gì… và qua cuộc nói chuyện em đã hiểu được nhiều. Em rất thích được phụ huynh tư vấn vì gần gũi và họ chính là động lực để em phấn đấu".
Anh Nguyễn Chiến Thắng, cố vấn hướng nghiệp của trường cho biết: "Hoạt động hướng nghiệp luôn được quan tâm ở các trường, giúp học sinh lựa chọn nghề nghiệp tương lai. Ngoài việc để các con tìm hiểu kiến thức trên trang mạng, bài học, thầy cô thì được trao đổi với các chuyên gia người thực việc thực càng ý nghĩa hơn. Mặc dù là lần đầu tiên tổ chức nhưng chúng tôi cho rằng đã rất thành công khi kêu gọi được hơn 40 phụ huynh tham gia tư vấn ở 30 ngành nghề "hot" khác nhau. Đây là cơ hội để học sinh tìm hiểu đa dạng ngành nghề, cần làm như thế nào, khó khăn ra sao, biết rõ được bản chất của nghề đó, đồng thời cũng giúp phụ huynh hiểu và chia sẻ nhiều hơn với con em mình".