Mùng 8/3 là ngày gì?
8/3 là Ngày Quốc tế Phụ nữ hay Ngày Liên Hợp Quốc vì Nữ quyền và Hòa bình Quốc tế. Ngày này được Liên Hợp Quốc chính thức hóa vào năm 1977.
Nhiều quốc gia trên thế giới dành ngày 8/3 để tôn vinh và kỷ niệm cuộc đấu tranh đòi các quyền lợi của phụ nữ trên toàn cầu. Trong ngày này, phụ nữ nhận được sự quan tâm và tôn trọng hơn từ nửa thế giới còn lại.
Đây cũng là dịp để nam giới gửi đến bạn bè, mẹ, vợ, bạn gái, con gái… những lời chúc tốt đẹp và món quà ý nghĩa. Năm nay, Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 rơi vào thứ Sáu trong tuần thứ 2 của tháng 3.
Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày 8/3
Ngày Quốc tế Phụ nữ phát triển từ một cuộc tuần hành biểu tình. Ngày 8/3/1908, 15.000 phụ nữ đã xuống đường tại thành phố New York đòi tăng lương, giảm giờ làm cũng như có quyền bầu cử. Một năm sau đó, đảng Xã hội Mỹ đã công bố ngày Phụ nữ quốc gia đầu tiên.
Ý tưởng tạo lập ngày quốc tế cho phái yếu đến từ một người phụ nữ có tên Clara Zetkin. Bà đề xuất ý tưởng này vào năm 1910, tại Hội nghị quốc tế của các lao động nữ ở Copenhagen (Đan Mạch). 100 phụ nữ đến từ 17 quốc gia có mặt ở đó và họ nhất trí đề xuất của bà Zetkin.
Lúc đề xuất ý tưởng, bà Zetkin không đề cập đến thời điểm cố định được chọn là Ngày Quốc tế Phụ nữ. Mọi thứ chưa chính thức hóa cho đến khi một cuộc đình công thời chiến nổ ra năm 1917, khi phụ nữ Nga yêu cầu "bánh mỳ và hòa bình". Bốn ngày sau cuộc tuần hành của phụ nữ, Sa hoàng buộc phải thoái vị và chính phủ lâm thời cấp quyền bầu cử cho phái yếu.
Ngày mà cuộc đình công của phụ nữ bắt đầu theo lịch Julian đang được sử dụng ở Nga khi đó là Chủ nhật, 23/2. Ngày này trong lịch Gregory (dương lịch) là 8/3 và đó là thời điểm được chọn làm Ngày Quốc tế Phụ nữ như hiện nay.
Những điều thú vị về ngày 8/3
Mùng 8/3 từ lâu đã được biết đến là ngày Quốc tế Phụ nữ. Tuy vậy, có rất nhiều điều thú vị xung quanh về ngày này mà có thể mọi người chưa bao giờ nghe tới.
Mỗi năm một chủ đề
Ngày 8/3 mỗi năm đều có một chủ đề riêng, được khởi xướng bởi Liên Hiệp Quốc từ năm 1996. Các chủ đề của ngày 8/3 thường liên quan tới các vấn đề của phụ nữ trên toàn thế giới: phụ nữ lãnh đạo, xóa đói giảm nghèo, quyền bình đẳng cho phụ nữ...
Ví dụ như năm 2017, chủ đề của ngày mùng 8/3 là "Women in the Changing World of Work: Planet 50-50 by 2030" (tạm dịch: phụ nữ trong thời đại thay đổi công việc: Hành tinh 50-50 trước năm 2030). Năm 2021 là: 'Hành trình phụ nữ trong lãnh đạo: Xây dựng tương lai bình đẳng mới trong thế giới Covid-19' ('Women in leadership: Achieving an equal future in a COVID-19 world').
Không phải ngày lễ của tất cả quốc gia
Điều ngạc nhiên là mùng 8/3 không phải ngày lễ được ăn mừng trên khắp hành tinh. Nó là ngày lễ chính thức tại 28 quốc gia, trong đó có Việt Nam. Tuy vậy ở một số nước, nó cũng chỉ là ngày lễ chính thức cho nữ giới chứ không phải toàn dân (Trung Quốc, Nepal...).Màu đỏ là các nước coi 8/3 là ngày lễ chính thức, màu nâu là các quốc gia với mùng 8/3 là ngày lễ dành cho phụ nữ còn màu vàng là các quốc gia không coi mùng 8/3 là ngày lễ chính thức.
Ngày quốc tế phụ nữ ban đầu không phải ngày 8/3
Trước khi mùng 8/3 chính thức trở thành ngày Quốc tế phụ nữ, nó từng rơi vào ngày 28/2/1909 tại Mỹ và năm 1911, nó lại được kỷ niệm vào ngày 19/3 tại 4 nước đầu tiên là Áo, Đan Mạch, Đức và Thụy Sỹ. Phải sau năm 1913, ngày quốc tế phụ nữ mới chính thức được chuyển về ngày 8/3, dù tại một vài nước, họ vẫn tổ chức vào những ngày khác.
Ngày Quốc tế phụ nữ cũng có màu sắc biểu trưng
Các màu sắc biểu trưng cho ngày Quốc tế phụ nữ là màu tím, xanh lá cây và trắng.
Trên website của IWD (International Women's Day) giải thích: "Màu tím tượng trưng cho công lý và phẩm giá. Màu xanh lá cây tượng trưng cho hy vọng. Màu trắng tượng trưng cho sự tinh khiết. Các màu sắc này bắt nguồn từ Liên minh Chính trị và xã hội của phụ nữ (WSPU) ở Anh vào năm 1908".
Điều đặc biệt về ngày 8/3 ở một số quốc gia
Ở Nga, doanh số bán hoa ngày này thường tăng gấp đôi hoặc ba, bốn lần so với ngày thường,
Tại Trung Quốc, nhiều phụ nữ được nghỉ làm nửa ngày theo khuyến nghị từ Quốc vụ viện.
Ở Mỹ, tháng 3 là tháng lịch sử của phụ nữ. Các tổng thống hàng năm sẽ đưa ra các tuyên bố vào ngày này để tôn vinh những lịch sử của Phụ nữ.
Ở Đức, vào ngày 24/1/2019, Quốc hội Berlin đã bỏ phiếu quyết định chọn Ngày Quốc tế Phụ nữ, được gọi là Frauentag, làm ngày lễ chính thức. Điều này có nghĩa người lao động ở Thủ đô nước Đức, tiểu bang duy nhất công nhận 8/3 là ngày nghỉ lễ, được nghỉ vào thứ Sáu.
Ở Việt Nam, vào ngày 8/3, người ta còn tưởng nhớ đến Hai Bà Trưng, những nữ anh hùng có công đánh đuổi giặc ngoại xâm.