Kết quả xét nghiệm máu của ông Damien, quốc tịch Pháp, cho thấy men gan, bilirubin toàn phần tăng cao bất thường. Hình ảnh chụp cộng hưởng từ (MRI) ghi nhận ống mật chủ giãn nhẹ 0,9 cm, lòng ống mật chủ đoạn cuối có nhiều viên sỏi, kích thước khoảng 0,5x0,9 cm, đường mật trong gan giãn nhẹ, tắc mật.
Ngày 28/3, tiến sĩ, bác sĩ Phạm Công Khánh, Trưởng khoa Gan Tụy Mật, Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật Nội soi Tiêu hóa, cho biết ông Damien bị viêm đường mật cấp độ hai (tức viêm ở mức trung bình), có khả năng do sỏi ống mật chủ bị bỏ sót sau phẫu thuật cắt túi mật hai năm trước. Sỏi từ túi mật rớt xuống ống mật chủ và không được phát hiện.
Bác sĩ giải thích sỏi ống mật chủ ở người phương Tây hầu hết là sỏi thứ phát, tức những viên sỏi rơi từ túi mật xuống ống mật chủ. Nguyên nhân nguyên phát thường gặp ở người châu Á là do nhiễm khuẩn, nhiễm ký sinh trùng làm tổn thương thành đường mật, khiến các tế bào bị viêm loét bong vào dịch mật, gây kết tủa một số thành phần của dịch mật, dẫn tới hình thành sỏi trong ống mật. Sỏi ống mật chủ nguyên phát cũng có thể do giun mang theo trứng hay xác giun chui lên ống mật trở thành nơi cho sắc tố mật lắng đọng bám vào, dần hình thành sỏi.
Bệnh nhân cần được phẫu thuật lấy sỏi để cải thiện triệu chứng và ngăn bệnh không diễn tiến, phòng ngừa biến chứng nguy hiểm.
Ông Damien được phẫu thuật bằng kỹ thuật nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP). Bác sĩ sử dụng một ống nội soi có camera nhìn bên (ống nội soi tá tràng) đưa từ miệng đến chỗ đổ vào tá tràng của ống mật và ống tụy (nhú vater). Tiếp theo, bác sĩ đưa một ống thông nhỏ (catheter) luồn vào ống mật chủ để bơm thuốc cản quang vào, sau đó quan sát dưới màn hình X-quang để loại bỏ sỏi.
Sau 30 phút nội soi, bác sĩ lấy ra được các viên sỏi, kích thước 0,6-1,2 cm từ ống mật chủ. Hậu phẫu, bệnh nhân hết đau bụng, hết sốt, phục hồi hoàn toàn, xuất viện sau hai ngày.
Bác sĩ Khánh cho biết nội soi mật tụy ngược dòng là thủ thuật ít xâm lấn, hiệu quả cao, nhất là với người bệnh có sỏi ống mật chủ từng phẫu thuật vùng bụng trên trước đó. Phẫu thuật "2 trong 1" vừa cắt túi mật vừa lấy sỏi ở ống mật chủ, nguy cơ tai biến thấp, giúp người bệnh ít đau, giảm biến chứng. Kỹ thuật này còn giúp chẩn đoán và điều trị các bệnh lý khác như u, hẹp đường mật.
Sỏi ống mật chủ hình thành do nhiều nguyên nhân như nhiễm khuẩn, nhiễm ký sinh trùng, giun chui lên ống mật, sỏi từ đường mật trong gan hay túi mật đi xuống ống mật chủ. Tùy từng trường hợp, bác sĩ áp dụng các phương pháp điều trị phù hợp.
Triệu chứng do sỏi ở ống mật chủ như đau bụng, sốt, vàng da (do tắc mật), viêm đường mật cấp, hay viêm tụy cấp. Nếu không điều trị kịp thời có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng huyết, viêm tụy hoại tử, sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan, tử vong.
Bác sĩ Công Khánh khuyên người có dấu hiệu bất thường về đường tiêu hóa cần đến bệnh viện có đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm, trang thiết bị hiện đại, giúp quá trình chẩn đoán bệnh chính xác và điều trị hiệu quả.
Quyên Phan
* Tên bệnh nhân đã được thay đổi