Nghị quyết 35/2023 (Nghị quyết 35) của HĐND TP.HCM về chính sách đặc thù chăm lo, hỗ trợ người cao tuổi, trẻ em mồ côi và những đối tượng khó khăn trên địa bàn TP.HCM có hiệu lực từ tháng 1-2024.
Đây là chính sách dành cho các đối tượng không thuộc diện hưởng trợ cấp xã hội theo Nghị định 20/2021 về chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội.
Theo đó, người cao tuổi, trẻ em mồ côi và những đối tượng khó khăn trên địa bàn TP.HCM có đăng ký thường trú, tạm trú sẽ được hưởng một số chính sách đặc thù riêng được quy định tại Nghị quyết 35.
Kế hoạch đang được UBND TP thẩm định
. Phóng viên: Thưa ông, hiện nay việc thực hiện Nghị quyết 35 được TP.HCM triển khai đến các địa phương như thế nào?
+ Ông Nguyễn Tăng Minh: Ngay khi Nghị quyết 35 được thông qua, Sở LĐ-TB&XH đã chủ động xây dựng dự thảo kế hoạch của UBND TP để triển khai, tổ chức thực hiện nghị quyết và dự thảo hướng dẫn của sở về quy trình thủ tục xét duyệt các nhóm đối tượng hưởng.
Trước đó, sở đã tổ chức hội thảo tham vấn lấy ý kiến của các sở, ban ngành TP có liên quan, UBND TP Thủ Đức và quận, huyện về phương thức triển khai Nghị quyết 35.
Tại hội thảo, đã tham khảo ý kiến của các đơn vị về khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện Nghị quyết 02/2022 để tham mưu xây dựng kế hoạch triển khai Nghị quyết 35 hiệu quả, phù hợp với thực tế.
Song song đó, để việc rà soát, xét duyệt danh sách các nhóm đối tượng thụ hưởng kịp thời và hiệu quả, sở đã hướng dẫn các địa phương rà soát bước đầu các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn.
Đến nay các địa phương cơ bản đều thống nhất với dự thảo hướng dẫn của sở.
Mặt khác, sở đã phối hợp với các sở, ban ngành TP và các cơ quan, đơn vị liên quan tham mưu trình UBND TP kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết 35. Hiện nay, kế hoạch đang được UBND TP xem xét, thẩm định.
Quy trình, hồ sơ hưởng theo Nghị quyết 35
. Xin ông cho biết quy trình cũng như hồ sơ để hỗ trợ các đối tượng theo Nghị quyết 35?
+ Về quy trình xét duyệt hỗ trợ các nhóm đối tượng rất chi tiết, khó có thể trao đổi chỉ trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, có thể hiểu quy trình qua một số bước.
Bước 1: Rà soát danh sách các nhóm đối tượng và hướng dẫn các nhóm đối tượng (người giám hộ của đối tượng) viết tờ khai đề nghị trợ giúp xã hội và nộp các bản sao giấy tờ chứng minh có liên quan.
Trong bước này, các phường, xã, thị trấn, trên cơ sở danh sách hộ nghèo, cận nghèo theo bộ tiêu chí nghèo của TP quy định sẽ thực hiện rà soát, khảo sát. Sau đó hướng dẫn người dân viết tờ khai và nộp các bản sao giấy tờ chứng minh có liên quan.
Bước 2: Trong vòng bảy ngày, địa phương tổng hợp, nghiệm thu tờ khai đề nghị trợ giúp xã hội và tổng hợp thành danh sách đối tượng cho từng nhóm đối tượng.
Bước 3: Tổ chức họp để thống nhất kết quả khảo sát, rà soát lấy ý kiến thống nhất của ít nhất 50% tổng số người tham dự họp về kết quả khảo sát, rà soát cho từng nhóm đối tượng khó khăn. Bước này nhằm đảm bảo tính công khai, minh bạch, hỗ trợ đúng người, đúng đối tượng của nghị quyết. Trường hợp ý kiến thống nhất dưới 50% thì thực hiện rà soát theo quy định tại bước 2 mục này.
Bước 4: Niêm yết, thông báo công khai kết quả tại phường, xã, thị trấn trong thời gian ba ngày làm việc. Đặc biệt, trong thời gian niêm yết, thông báo công khai, trường hợp có khiếu nại của người dân, UBND phường, xã, thị trấn tổ chức phúc tra kết quả rà soát theo đúng quy trình rà soát trong thời gian không quá bảy ngày làm việc kể từ ngày nhận được khiếu nại; đồng thời, niêm yết công khai lại kết quả phúc tra theo quy định nêu trên.
Bước 5: Sau khi đã hết thời gian công khai trong ba ngày, UBND phường, xã, thị trấn báo cáo kết quả khảo sát, rà soát gửi về Phòng LĐ-TB&XH cấp huyện để tổng hợp và đề xuất UBND quận, huyện, TP Thủ Đức phê duyệt, quyết định trợ cấp.
Về thành phần hồ sơ: Ngoài tờ khai trợ giúp xã hội, thông tin về cư trú; tùy theo nhóm đối tượng thụ hưởng thì sẽ quy định những hồ sơ khác nhau.
. Nghị quyết 35 đã có hiệu lực từ tháng 1-2024 nhưng đến nay các đối tượng vẫn chưa được hưởng, vậy khi có khoản trợ cấp này, các nhóm đối tượng có được truy lãnh không?
+ Nội dung này trước đây Sở LĐ-TB&XH đã có văn bản tham vấn ý kiến của Sở Tư pháp. Theo đó, Sở Tư pháp cho biết tại Điều 156 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2020) có quy định văn bản quy phạm pháp luật được áp dụng từ thời điểm bắt đầu có hiệu lực. Vì vậy, trường hợp này các nhóm đối tượng đều được truy lãnh.
. Xin cảm ơn ông.•
Đối tượng được chăm lo theo Nghị quyết 35/2023
Theo Nghị quyết 35, có 10 nhóm đối tượng thụ hưởng chính sách với những hỗ trợ gồm hỗ trợ hằng tháng tại cộng đồng với mức hỗ trợ 1-2,5 lần mức chuẩn trợ giúp xã hội của TP quy định hằng tháng (hiện nay mức chuẩn trợ giúp xã hội là 480.000 đồng), hỗ trợ thẻ BHYT và hỗ trợ về giáo dục.
Cụ thể: Chính sách hỗ trợ hai nhóm đối tượng người cao tuổi, không có lương hưu, trợ cấp BHXH, trợ cấp xã hội hằng tháng có hoàn cảnh khó khăn.
Nhóm người thuộc hộ nghèo, cận nghèo (theo bộ tiêu chí đo lường nghèo đa chiều của TP): Bị bệnh hiểm nghèo (có xác nhận điều trị theo quy định tại Danh mục bệnh hiểm nghèo...); bị suy giảm khả năng lao động từ 31% trở lên do bị tai nạn lao động, tai nạn giao thông, tai nạn khác (có xác nhận của cơ quan y tế có thẩm quyền) nhưng chưa được hưởng trợ cấp BHXH hoặc trợ cấp xã hội hằng tháng.
Hỗ trợ ba nhóm trẻ em mồ côi, trẻ em bị bỏ rơi, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt (chưa được hưởng trợ cấp xã hội theo Nghị định 20/2021).
Chính sách hỗ trợ cấp thẻ BHYT cho ba nhóm đối tượng có hoàn cảnh khó khăn gồm người mắc bệnh hiểm nghèo; trẻ em từ đủ sáu tuổi đến dưới 16 tuổi bị khuyết tật nhẹ...
Ông NGUYỄN TĂNG MINH, Phó Giám đốc Sở LĐ-TB&XH TP.HCM