Theo báo cáo về tình hình kinh tế - xã hội quý 1/2024 của Tổng cục Thống kê, tình hình lao động, việc làm quý 1 đã quay trở lại theo xu hướng phát triển bình thường như thời kỳ trước dịch Covid-19. Tuy nhiên, tỷ lệ thất nghiệp trong nhóm thanh niên vẫn ở mức cao.
THU NHẬP CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG TĂNG
Theo Tổng cục Thống kê, trong quý 1/2024, mặc dù lực lượng lao động thường giảm nhẹ so với quý trước nhưng vẫn tăng so với cùng kỳ năm trước.
Trong quý này, lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên của cả nước ước tính đạt 52,4 triệu người, giảm 137,4 nghìn người so với quý trước, và tăng 175,8 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng, chứng chỉ là 27,8%, tăng 0,2 điểm phần trăm so với quý trước, và tăng 1,4 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước
Quý đầu năm, ước tính 51,3 triệu người có việc làm, giảm 127 nghìn người so với quý trước, nhưng lại tăng 174,1 nghìn người so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, khu vực thành thị là 19,6 triệu người; khu vực nông thôn là 31,7 triệu người.
Xét theo khu vực kinh tế, lao động có việc làm trong khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản là 13,8 triệu người; khu vực công nghiệp và xây dựng 17 triệu người; khu vực dịch vụ 20,5 triệu người.
Nhìn chung, lao động có việc làm có xu hướng phát triển bình thường như thời kỳ trước dịch Covid-19, nhưng tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức chung (bao gồm cả lao động làm việc trong hộ nông, lâm nghiệp và thủy sản) vẫn chiếm tỷ trọng lớn.
Tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức quý 1 là 64,8%, giảm 0,3 điểm phần trăm so với quý trước, song lại tăng 0,2 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Xét theo khu vực, tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức trong khu vực thành thị là 49,3%; khu vực nông thôn là 74,4%. Xét theo giới tính, tỷ lệ lao động có việc làm phi chính thức ở nam là 67,9% và ở nữ là 61,4%.
Trong quý 1, thu nhập của người lao động cũng có sự cải thiện đáng kể, bình quân đạt 7,6 triệu đồng/tháng, tăng 301 nghìn đồng so với quý 4/2023, và tăng 549 nghìn đồng so với cùng kỳ năm 2023.
Trong đó, thu nhập bình quân tháng của lao động nam là 8,6 triệu đồng/tháng, lao động nữ là 6,5 triệu đồng/tháng; thu nhập bình quân của lao động ở khu vực thành thị là 9,3 triệu đồng/tháng, khu vực nông thôn là 6,5 triệu đồng/tháng.
Thu nhập bình quân tháng của lao động làm công hưởng lương cũng tăng lên, đạt 8,5 triệu đồng/tháng, tăng 7,7%, tương ứng tăng 606 nghìn đồng so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, thu nhập của lao động nam là 9 triệu đồng/tháng, lao động nữ là 7,9 triệu đồng/tháng.
CÒN NHIỀU NGƯỜI THIẾU VIỆC LÀM
Bên cạnh những điểm sáng, thị trường lao động quý 1 vẫn còn những khó khăn, khi tỷ lệ người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động gia tăng. Họ là những người có việc làm mong muốn làm thêm giờ; sẵn sàng làm thêm giờ; thực tế làm dưới 35 giờ/tuần.
Cụ thể, trong quý này có 933 nghìn người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động, tăng 26,4 nghìn người so với quý trước, và tăng 47,2 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thiếu việc làm trong độ tuổi lao động quý 1 là 2,03%, tăng 0,05 điểm phần trăm so với quý trước, và tăng 0,09 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, khu vực thành thị là 1,20%; khu vực nông thôn là 2,58%.
Cũng trong quý này, số người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động ở khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản là 459,5 nghìn người, chiếm 49,3%, tăng 64,5 nghìn người so với quý trước; khu vực công nghiệp và xây dựng là 205,5 nghìn người, chiếm 22,0%, giảm 64,1 nghìn người; khu vực dịch vụ là 268,0 nghìn người, chiếm 28,7%, tăng 26,0 nghìn người.
Tỷ lệ thiếu việc làm tăng so với quý trước và cùng kỳ năm trước, song tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động có giảm, theo quy luật thường thấy ở quý có Tết Nguyên đán.
Người thất nghiệp là người từ đủ 15 tuổi trở lên mà trong thời kỳ tham chiếu có đầy đủ cả 3 yếu tố: Hiện không làm việc, đang tìm kiếm việc làm và sẵn sàng làm việc. Tỷ lệ thất nghiệp là tỷ lệ phần trăm giữa số người thất nghiệp so với lực lượng lao động.
Cụ thể, tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động quý 1 là 2,24%, giảm 0,02 điểm phần trăm so với quý trước, và giảm 0,01 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước, trong đó khu vực thành thị là 2,64%; khu vực nông thôn là 1,99%.
Mặc dù vậy, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên (từ 15-24 tuổi) vẫn ở mức cao và có xu hướng tăng. Tỷ lệ này trong quý 1 là 7,99%, tăng 0,37 điểm phần trăm so với quý trước và tăng 0,38 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên khu vực thành thị là 10,18%; khu vực nông thôn là 6,87%. Tỷ lệ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo ở khu vực nông thôn là 12,8%, khu vực thành thị là 8,3%; nữ thanh niên không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo là 12,5%; nam là 9,7%.
Theo Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, tình trạng thất nghiệp của thanh niên, nhất là ở nhóm tuổi từ 15 – 24 tuổi vẫn tiếp tục là thách thức đối với thị trường lao động của Việt Nam. Kết quả một báo cáo của Bộ này cũng cho thấy, bình quân cứ 10 thanh niên thì có 1 thanh niên bị thất nghiệp, lao động trẻ cũng có nguy cơ mất việc cao gấp 3 lần so với những nhóm khác.