Quân đoàn Tự do Nga (FRL), nhóm dân quân thân Ukraine, ngày 14/3 đăng lên mạng xã hội video lực lượng này tập kích một vị trí tại làng Tetkino thuộc tỉnh Kursk ở Nga. Video được quay bằng thiết bị bay không người lái (drone) trinh sát, cho thấy xe thiết giáp BRT-80 Nga di chuyển rồi dừng lại ở khu vực có nhiều ngôi nhà để đổ quân.
Dựa vào tọa độ được drone chuyển về, FRL liên tiếp pháo kích khu vực này, khiến hai nhà ngôi nhà bốc cháy dữ dội. "Pháo binh của Quân đoàn đã phá hủy hai kho đạn của quân đội Nga cùng lúc. Chúng cháy rất đẹp", tài khoản của FRL bình luận.
Một quan chức Ukraine giấu tên nhận định nhiều khả năng hai ngôi nhà bốc cháy trong video không phải là kho đạn, do không có dấu hiệu trực quan nào cho thấy đã xảy ra các vụ nổ đạn pháo hay thuốc súng sau cuộc pháo kích.
"Dù sự hiện diện của xe bọc thép không thể xác nhận rằng đây là nơi đối phương đặt kho đạn, việc khí tài này dừng lại ở đây và thả binh sĩ xuống cho thấy khu vực này có thể là điểm tập kết của họ", quan chức Ukraine nhận định.
FRL là nhóm những người Nga ủng hộ Ukraine trong cuộc xung đột, được mô tả là một phần của quân đoàn quốc tế tham gia bảo vệ lãnh thổ Ukraine. Nhóm này hôm 12/3 thông báo đã cùng hai lực lượng vũ trang khác là Quân đoàn Tình nguyện Nga (RVC) và Tiểu đoàn Siberia vượt biên giới, tiến vào hai tỉnh Kursk và Belgorod của Nga bằng xe tăng, thiết giáp.
FRL sau đó cùng ngày tuyên bố kiểm soát hoàn toàn làng Tetkino ở tỉnh Kursk. Bộ Quốc phòng Nga bác thông tin, khẳng định quân đội cùng các đơn vị biên phòng thuộc Cơ quan An ninh Liên bang (FSB) đã ngăn chặn chiến dịch của nhóm.
Quân đội Nga ngày 15/3 thông báo đã phát hiện khoảng 30 tay súng sử dụng hai trực thăng Mi-8 đổ quân xuống khu vực cách biên giới Nga khoảng một km.
Nhóm này sau đó di chuyển về phía làng Kozinka thuộc tỉnh Belgorod của Nga. Quân đội Nga sử dụng pháo và máy bay tấn công lực lượng xâm nhập ngôi làng, đồng thời dùng hệ thống rải mìn từ xa để ngăn viện binh đối phương kéo đến.
"Chịu tổn thất đáng kể, các tay súng bắt đầu rút lui về lãnh thổ Ukraine, lạc vào bãi mìn và bị hạ", Bộ Quốc phòng Nga cho biết. "Một toán cố thủ trong một ngôi nhà gần biên giới và bị các đơn vị Nga vô hiệu hóa".
Quân đội Nga tuyên bố hạ tổng cộng 50 tay súng xâm nhập từ phía Ukraine và tái kiểm soát hoàn toàn làng Kozinka.
"Trong ngày 12-14/3, các đơn vị thuộc cánh quân Zapad của Nga cùng biên phòng thuộc FSB ngăn chặn mọi nỗ lực xâm nhập tỉnh Belgorod và Kursk của các tay súng thân Ukraine", Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố. "Đối phương mất hơn 1.500 tay súng, khoảng 500 trong số này bị loại hoàn toàn khỏi vòng chiến đấu. 18 xe tăng và 23 xe chiến đấu bộ binh bị vô hiệu hóa".
Tuy nhiên, một chỉ huy RVC có biệt danh "Fortuna" ngày 14/3 cho biết giao tranh vẫn đang diễn ra giữa các nhóm vũ trang thân Ukraine và quân đội Nga ở bên trong lãnh thổ nước này. "Các sư đoàn của chúng tôi đã tiến được vài km ở một số hướng, có những nơi còn tiến được hàng chục km", Fortuna nói, thêm rằng họ đã bắt được tù binh Nga, song không tiết lộ số lượng.
Các nhóm dân quân cùng ngày kêu gọi lính Nga tại Belgorod và Kursk đầu hàng, đồng thời kêu gọi người dân địa phương sơ tán "ngay lập tức".
Alexey Baranovsky, thành viên FRL, trước đó tuyên bố mục tiêu của họ là "tiến về Mosvka" và nhóm chọn thời điểm tiến hành chiến dịch trùng với tuần diễn ra bầu cử tổng thống tại Nga, nhằm "gây gián đoạn cho các cuộc bỏ phiếu ở địa phương".
"Với tư cách là công dân Nga, chúng tôi muốn bày tỏ quan điểm của mình về cuộc bầu cử này và chính quyền ông Vladimir Putin", Baranovsky nói.
Ukraine nhiều lần khẳng định các nhóm dân quân như FLR và RCV tự mở đợt tấn công lãnh thổ Nga, không hoạt động theo lệnh của Kiev, nhận định điều này cho thấy "Nga không kiểm soát được tình hình trong nước".
Truyền thông Nga cho rằng những vụ tấn công qua biên giới gần đây là nỗ lực "gây hoảng loạn tại Nga, làm mất uy tín giới chỉ huy quân đội và lãnh đạo chính trị, cũng như làm gián đoạn hoạt động chuẩn bị bầu cử tổng thống".
Theo các chuyên gia phương Tây, những vụ pháo kích và xâm nhập lãnh thổ buộc Nga phải phân tán lực lượng để đối phó. Điều này cũng khiến an ninh biên giới của Nga bị suy yếu, buộc họ tốn thêm nguồn lực để vá lỗ hổng.
Tuy nhiên, một số chuyên gia nhận định những nỗ lực tập kích qua biên giới bất thành có thể mang lại lợi thế cho Nga trên mặt trận thông tin, giúp công chúng nước này đoàn kết và ủng hộ chính quyền.
Song song với chiến dịch của các nhóm dân quân thân Kiev, quân đội Ukraine những ngày qua cũng liên tục phóng máy bay không người lái (UAV) tự sát tập kích vào lãnh thổ Nga. Giới chức tỉnh Belgorod ngày 14/3 ghi nhận ít nhất hai người đã thiệt mạng và một số người bị thương do đòn tấn công của UAV tự sát Ukraine.
Giới chuyên gia nhận định chưa có bằng chứng cho thấy các đòn tập kích bằng UAV của Ukraine và cuộc tấn công của các nhóm dân quân thân Kiev là một chiến dịch hiệp đồng. "Dù vậy, không phải ngẫu nhiên mà những điều này diễn ra chỉ vài ngày trước khi cuộc bầu cử tổng thống Nga bắt đầu", Thomas Newdick, chuyên gia quân sự của War Zone, nhận định.
Người dân Nga hôm nay bắt đầu đi bỏ phiếu bầu tổng thống trong ba ngày 15-17/3, chọn ra lãnh đạo sẽ dẫn dắt đất nước trong 6 năm tới. Các ứng viên gồm Tổng thống đương nhiệm Putin, lãnh đạo đảng Dân chủ Tự do Nga Leonid Slutsky, nghị sĩ Vladislav Davankov và nghị sĩ Nikolay Kharitonov.
Ông Putin hiện nhận được sự ủng hộ của gần 90% cử tri Nga và được cho là sẽ dễ dàng tái đắc cử thêm nhiệm kỳ 6 năm.
Phạm Giang - Nguyễn Tiến (Theo TASS, Telegraph)