Truyền thông Nga ngày 5/3 công bố video cho thấy lực lượng nước này phóng tên lửa đạn đạo Iskander phá hủy một tổ hợp pháo phản lực HIMARS ven khu rừng gần làng Nikanorovka thuộc tỉnh Donetsk. Pháo HIMARS và các phương tiện đi cùng bốc cháy dữ dội sau khi bị tập kích.
Nga nhiều lần tuyên bố tập kích pháo HIMARS mà Mỹ chuyển cho Ukraine, nhưng đây dường như là lần đầu tiên một tổ hợp này bị phá hủy thực sự. Hai tổ hợp HIMARS trước đó cũng bị tấn công nhưng chỉ hư hại và được đưa về Mỹ sửa chữa.
"Phải mất rất nhiều thời gian để căn chỉnh mục tiêu cho một tên lửa Iskander như vậy", Roman Kostenko, thư ký ủy ban an ninh, quốc phòng và tình báo quốc gia của quốc hội Ukraine, ngày 8/3 cho hay.
Ông Kostenko kêu gọi các chuyên gia vào cuộc điều tra xem điều gì đã xảy ra với khẩu pháo HIMARS bị phá hủy. "Dĩ nhiên pháo HIMARS luôn hoạt động ở hậu phương và chúng ta thấy rằng tình báo Nga đang nỗ lực săn lùng tổ hợp này", ông cho biết.
Mỹ đã chuyển cho Ukraine 39 pháo HIMARS. Dù mất một khẩu trong trận tập kích tuần này và hai khẩu bị hư hại phải chuyển về Mỹ, lực lượng Ukraine vẫn còn nhiều pháo HIMARS.
Mối quan tâm hiện tại cấp bách hơn đối với Ukraine là liệu nước này có đủ đạn cho HIMARS hay không. Các loại đạn rocket của HIMARS mà Ukraine sử dụng nằm trong số những vũ khí thuộc gói viện trợ 60 tỷ USD đang mắc kẹt tại quốc hội Mỹ.
Ivan Stupak, cố vấn ủy ban tình báo, quốc phòng và an ninh quốc gia tại quốc hội Ukraine, nhận định Nga dường như triển khai vụ tập kích với hỗ trợ từ máy bay không người lái (drone) tầm cao.
"Một mặt, đây là dấu hiệu cho thấy năng lực của Nga. Mặt khác, điều này chứng tỏ Ukraine đang thiếu các trạm radar tinh vi lẫn các tổ hợp phòng không tiền tuyến để bảo vệ các đơn vị trên mặt đất", ông Stupak nói. "Thỉnh thoảng chúng tôi thu được bằng chứng cho thấy drone Nga xâm nhập sâu 50 km".
Ukraine nhận các tổ hợp HIMARS vào năm 2022, nhiều lần sử dụng chúng trong các đợt tập kích chớp nhoáng nhằm vào các mục tiêu của Nga như sở chỉ huy, trung tâm hậu cần và điểm tập kết quân.
Một số chuyên gia phương Tây nhận định pháo HIMARS hiện không đủ để Ukraine cân bằng hỏa lực với pháo binh đối phương. Lực lượng Nga dường như đã thích nghi với đòn tập kích của HIMARS, cũng như tìm phương án gây nhiễu để giảm hiệu quả của đạn rocket phóng từ tổ hợp này.
Nguyễn Tiến (Theo NW, AFP, Reuters)