DECYZJA KOMISJI
z dnia 19 lipca 2006 r.
w sprawie zgłoszonej przez Niderlandy pomocy na rzecz KG HOLDING N.V.
(notyfikowana jako dokument nr C(2006) 2954)
(Jedynie tekst w języku niderlandzkim jest autentyczny)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(2006/939/WE)
KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 88 ust. 2 akapit pierwszy,
uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust. 1 lit. a),
po wezwaniu zainteresowanych stron do przedstawienia uwag zgodnie ze wspomnianymi artykułami (1), i po uwzględnieniu tych uwag,
a także mając na uwadze, co następuje:
1. PROCEDURA
(1)
W oparciu o wytyczne wspólnotowe, dalej zwane „wytycznymi” (2) dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw władze niderlandzkie poinformowały Komisję pismem z dnia 26 stycznia 2004 r., zarejestrowanym dnia 11 lutego 2004 r. o swoim zamiarze udzielenia pomocy restrukturyzacyjnej KG Holding zwanemu dalej „Kliq Holding” lub „KH”. Po dokonaniu niniejszego zgłoszenia Komisja przesłała do Niderlandów w kwietniu, sierpniu i listopadzie 2004 r. wnioski o przekazanie informacji. W grudniu 2004 r. władze niderlandzkie zgłosiły wniosek o przedłużenie wyznaczonego terminu na udzielenie odpowiedzi, w którym wskazały, iż przedsiębiorstwo ciągle nie funkcjonuje dobrze oraz, że możliwe jest przejęcie przedsiębiorstwa przez inne przedsiębiorstwo.
(2)
Pismem z dnia 5 sierpnia 2005 r. Komisja poinformowała Niderlandy o wydaniu decyzji w sprawie wszczęcia procedury zgodnie z art. 88 ust. 2 Traktatu odnośnie do zgłoszonego środka pomocy.
(3)
Decyzja Komisji w sprawie wszczęcia procedury opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (3). W ten sposób Komisja wezwała zainteresowane strony do zgłoszenia uwag na temat zastosowanego środka.
(4)
Pismem z dnia 7 września 2005 r. władze niderlandzkie zgłosiły wniosek o przedłużenie wyznaczonego terminu przesyłania uwag na temat decyzji wydanej przez Komisję w sprawie wszczęcia procedury; wniosek ten złożony został w Komisji pismem z dnia 15 września 2005 r.
(5)
Niderlandy przesłały swoje uwagi oraz wymagane informacje w piśmie z dnia 29 września 2005 r., zarejestrowanym 30 września 2005 r., piśmie z dnia 13 stycznia 2006 r. zarejestrowanym 18 stycznia 2006 r. oraz piśmie z dnia 17 lutego 2006 r. zarejestrowanym 23 lutego 2006 r.
(6)
Uwagi zainteresowanych stron nie wpłynęły do Komisji.
2. SZCZEGÓŁOWY OPIS ŚRODKA POMOCY
2.1. Kontekst
(7)
KH założona została w 2002 r. w ramach wyodrębnienia usług reintegracyjnych świadczonych przez niderlandzkie Ministerstwo Pracy i Spraw Socjalnych (Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid), które przeniesione zostały do prywatnej spółki (4). Pod koniec 2003 r. wskutek wzrastających strat, które powstawały między innymi w związku z niekorzystną sytuacją rynkową oraz nieudolnym zarządzaniem, KH zmniejszyła w znacznym stopniu zatrudnienie.
(8)
W listopadzie 2003 r. Niderlandy zgodnie z wytycznymi zgłosiły zamiar udzielenia pożyczki w wysokości 45 mln EUR na ratowanie przedsiębiorstwa w celu zapewnienia jego funkcjonowania przy założeniu, że przedsiębiorstwo opracuje jednocześnie szeroki planu restrukturyzacji. W grudniu 2003 r. Komisja wydała zgodę na udzielenie pomocy w celu ratowania przedsiębiorstwa na potrzeby KH (5), w oczekiwaniu na ogłoszenie w terminie sześciu miesięcy szczegółowego planu restrukturyzacji.
2.2. Przedsiębiorstwo
(9)
KH jest spółką holdingową, której podstawowa działalność polega na świadczeniu usług reintegracji zawodowej na rynku niderlandzkim. Należała do sektora administracji publicznej i zatrudniałą 3 000 pracowników, kiedy 1 stycznia 2002 r. przekształciła się. w spółkę prywatną. Państwo niderlandzkie jest jej jedynym udziałowcem. KH zatrudnia obecnie około 700 pracowników.
(10)
Oprócz spółki zależnej Kliq Reïntegratie, dalej zwanej „Oud Kliq” lub „OK”, zatrudniającej 1 450 pracowników, która świadczyła usługi z zakresu reintegracji zawodowej, istniała również inna ważna spółka zależna Kliq Employability, dalej zwana „KE”, zatrudniająca 200 pracowników. Ponadto KH posiadała udziały kapitałowe w sześciu bardzo małych spółkach zależnych oraz wspólnych przedsiębiorstwach (joint-venture), które wraz z KE oznaczone zostały jako „AD” (inne spółki zależne) zatrudniające od 4 do 20 pracowników, takie jak: Kliq Experts, Brug- en Instroomprojecten, Flexpay BV, Simnet BV, Kliq Match BV oraz Kliq Business School.
(11)
Podstawową działalność dwóch największych spółek zależnych stanowiły usługi w zakresie reintegracji i zdolności zatrudnienia na rzecz osób które mają trudności ze znalezieniem pracy, takich jak osoby niepełnosprawne, lecz również na rzecz przedsiębiorstw mających trudności w znalezieniu odpowiedniej obsady określonych stanowisk pracy.
2.3. Właściwe rynki
(12)
Najważniejszym rynkiem jest w tym przypadku rynek usług integracji zawodowej. Zarówno władze jak i przedsiębiorstwa prywatne zlecają usługi przedsiębiorstwom oferującym usługi z zakresu integracji zawodowej. Najważniejszym rynkiem dla KH jest przede wszystkim rynek sektora publicznego. Władze lokalne oraz UWV (Instytut Wykonawczy Ubezpieczeń Pracowniczych - Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) zlecają usługi takim przedsiębiorstwom jak KH. KH posiadała 16 % udziału w rynku UWV. Dla porównania inni poważni uczestnicy rynku posiadają odpowiednio 12 % (Alexander Calder), 10 % (Argonaut) oraz 9 % (Randstad) udział. Drugim co do ważności rynkiem dla KH jest rynek przetargów publicznych ogłaszanych przez gminy, gdzie udział KH wynosi około 38 %. Inni ważni uczestnicy tego rynku to Alexander Calder (25 %) oraz TMP (25 %).
2.4. Plan restrukturyzacji
(13)
W ramach planu restrukturyzacji KH miała rozwiązać swoją największą spółkę zależną przynoszącą straty, sprzedać lub zlikwidować wszystkie przedsiębiorstwa należące do AD, oraz powołać specjalną nową spółkę zależną pod nazwą Kliq BV, dalej zwaną „Nieuw Kliq” lub „NK”, której zadaniem byłaby kontynuacja podstawowej działalności KH, to znaczy usług reintegracyjnych (6). W ramach planu restrukturyzacji NK miała za zadanie przywrócenie długoterminowej rentowności KH.
(14)
Zasadniczymi elementami podstawowego scenariusza w ramach programu restrukturyzacji są:
-
Kluczowe działania:
-
NK miała zajmować się głównie realizacją podstawowej działalności KH, a mianowicie świadczeniem usług z zakresu reintegracji, a KH miało sprzedać swoje spółki zależne z wyjątkiem OK - największej i przynoszącej straty spółki zależnej - która miała zostać zlikwidowana przed końcem 2004 r. ;
-
reorganizacja działalności operacyjnej przedsiębiorstwa (redukcja zatrudnienia, zmniejszenie liczby miejsc prowadzenia działalności, poprawa wewnętrznej organizacji w przedsiębiorstwie, zdobywanie i realizacja zamówień, jak również transakcje finansowe, itd.).
-
Cele :
-
NK począwszy od 2004 r. miała przynosić zyski, które wypłacane miały być KH;
-
począwszy od 2005 r. KH miała stać się rentowna, samodzielnie funkcjonować, a zysk wypłacany w tym okresie przez NK przeznaczyć na zwrot w terminie do 2016 r. niespłaconych pożyczek udzielonych przez państwo w wysokości 41 mln EUR.
-
Pomoc na restrukturyzację:
-
udzielona przez państwo pożyczka na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 45 mln EUR przeznaczona powinna zostać częściowo dla NK (9,25 mln EUR), a częściowo dla OK (35,75 mln EUR);
-
całkowita kwota pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa udzielonej KH w wysokości 45 mln EUR, wraz z należnymi z jej tytułu odsetkami szacowanymi obecnie na około 1,2 mln EUR, przekształcona ma zostać w pomoc na restrukturyzację poprzez przekształcenie jej w kapitał udziałowy, w najgorszym przypadku uzupełniony dodatkowymi środkami pomocy (wykaz środków zamieszczono w załączniku I do decyzji wydanej przez Komisję w sprawie wszczęcia procedury z art. 88 ust. 2 Traktatu).
(15)
Poniższy schemat odzwierciedla strukturę KH i stosunki własnościowe w sposób zgodny z planem restrukturyzacji.
3. STAN PLANU RESTRUKTURYZACJI PRZED WSZCZĘCIEM PROCEDURY
(16)
Z powodu utrzymywania się trudności, KH oraz OK zwróciły się z wnioskiem o zawieszenie płatności, co zatwierdzone zostało dnia 20 stycznia 2005 r. przez właściwe sądy w Roterdamie oraz w Utrechcie. Dnia 7 lutego 2005 r. zarządcy sądowi KH i OK zwrócili się do sądów o przekształcenie zawieszenia płatności w upadłość. Dnia 8 lutego 2005 r. wspomniane powyżej sądy ogłosiły ostatecznie upadłość KH i OK.
(17)
W okresie między końcem 2003 r. a końcem 2004 r. NK zaksięgowała stratę w wysokości około 12 mln EUR przy kapitale udziałowym w wysokości 5,75 mln EUR, który został wniesiony przez KH podczas jej tworzenia. Ponadto przyszłość NK była w najwyższym stopniu niepewna ze względu na to, że przedsiębiorstwo nie zrealizowało celów wyznaczonych w planie restrukturyzacji oraz znalazło się w trudnej sytuacji rynkowej, ponieważ zakres rynku uległ skurczeniu wskutek zmiany przepisów, polegającej na zniesieniu obowiązku przeznaczania części budżetu gmin na usługi w zakresie reintegracji.
4. POWODY WSZCZĘCIA PROCEDURY
(18)
W swojej decyzji z sierpnia 2005 r. w sprawie wszczęcia procedury Komisja doszła do wniosku, że pomoc na restrukturyzację, jakiej Niderlandy chciały udzielić KH poprzez przekształcenie w kapitał udziałowy udzielonej pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 45 mln EUR oraz powiązanych odsetek, wydają się nie spełniać wymogów określonych w wytycznych. W swoich rozważaniach Komisja poddawała w wątpliwość, czy środek faktycznie ograniczony zostałby do minimum, a w szczególności czy objęty nią podmiot zapewniłby istotny wkład pochodzący z własnych środków. Dlatego też Komisja wyraziła wątpliwości, czy pomoc na restrukturyzację przyznana na mocy art. 87 ust. 3 lit. c) Traktatu mogła zostać uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem.
5. UWAGI WŁADZ NIDERLANDZKICH
(19)
W piśmie z września 2005 r. władze niderlandzkie zareagowały na decyzję Komisji w sprawie wszczęcia procedury i przedstawiły bardziej szczegółowe informacje odnoszące się odpowiednio do: i) przebiegu postępowania upadłościowego KH i OK; ii) wyników finansowych oraz rentowności NK; oraz iii) przebiegu postępowania sądowego między NK i państwem niderlandzkim. Ostatni z punktów odnosi się w szczególności do żądań zgłoszonych przez NK we właściwym sądzie niderlandzkim wskutek upadłości KH i OK, o przekształcenie w kapitał udziałowy pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR udzielonej przez KH na rzecz NK po zatwierdzeniu przez Komisję pomocy na ratowanie przedsiębiorstwa. Mimo że ten sposób pomocy zgodnie z wytycznymi powinien mieć charakter tymczasowej pomocy finansowej i uznany może zostać za stały element pomocy dopiero w okolicznościach, kiedy Komisja zaakceptuje pomoc na restrukturyzację, władze poinformowały Komisję latem 2005 r., iż właściwy sąd niderlandzki zatwierdził przekształcenie pożyczki w kapitał udziałowy.
(20)
Następnie Niderlandy poinformowały Komisję pismem ze stycznia 2006 r. o upadłości NK ogłoszonej na dzień 14 grudnia 2005 r. oraz wynikającej z tego faktu procedurze. Ostatecznie Niderlandy dostarczyły pismem z lutego 2006 r. zaktualizowane dane odnoszące się do postępowania upadłościowego KH i OK.
6. OCENA
6.1. Kwestia udzielenia pomocy
(21)
Zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu „wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna ze wspólnym rynkiem w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi.”.
(22)
Na wstępie zauważyć należy, że zastosowany środek odnosi się do przekształcenia w kapitał udziałowy pomocy udzielonej przez państwo na rzecz KH, jak również powiązanych odsetek i w związku z tym w wyraźny sposób przyznany został przez państwo i przy użyciu środków państwowych. Pożyczka na ratowanie przedsiębiorstwa przyznana KH oraz jej przekształcenie w kapitał udziałowy zawiera w sobie korzyść, której przedsiębiorstwo znajdujące się w analogicznej sytuacji i bliskie upadłości nie uzyskałoby na rynku finansowym.
(23)
Mimo że KH prowadzi działalność jedynie na rynku niderlandzkim to nie można wykluczyć, iż przyznanie korzyści na rzecz KH zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji, a także może negatywnie wpływać na wymianę handlową między państwami członkowskimi. Oprócz tego, zgodnie z uwagą władz niderlandzkich na rynku niderlandzkim działają mniejsze międzynarodowe przedsiębiorstwa, takie na przykład jak TMP oraz Creyff's (spółka zależna belgijskiej spółki Solvus). Przedmiotowa korzyść polega na zapewnieniu preferencyjnego traktowania przedsiębiorstwa w stosunku do jego konkurencji, z powodu czego zakłócona zostaje konkurencja lub istnieje ryzyko jej zakłócenia, co może mieć negatywny wpływ na wymianę handlową między państwami członkowskimi.
(24)
Na podstawie powyżej przedstawionych argumentów zgłoszony środek na rzecz KH uznany powinien zostać za pomoc państwa zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu, która to zgodnie z nim powinna zostać poddana ocenie.
6.2. Zgodność pomocy ze wspólnym rynkiem
(25)
Przedmiotowy środek pomocy powinien zostać oceniony przez Komisję jako pomoc ad-hoc. Artykuł 87 ust. 2 i 3 Traktatu przewiduje wyłączenia od niezgodności pomocy w ogólny sposób, tak jak przedstawia to ust. 1 tego samego artykułu.
(26)
Niniejszy środek pomocy wyraźnie nie spełnia warunków wyłączenia określonych art. 87 ust. 2. Zgłoszony środek pomocy nie stanowi bowiem środka o charakterze socjalnym, przyznawanego indywidualnym konsumentom, jak również nie jest przeznaczony na naprawę szkód spowodowanych klęskami żywiołowymi lub innymi zdarzeniami nadzwyczajnymi, jak również nie stanowi pomocy przyznawanej gospodarce niektórych regionów Republiki Federalnej Niemiec dotkniętych podziałem Niemiec.
(27)
Pozostałe wyłączenia przewidziane są w art. 87 ust. 3 lit.) a) - d) Traktatu. Ponieważ główny cel pomocy nie ma charakteru regionalnego, lecz odnosi się do restrukturyzacji zagrożonego przedsiębiorstwa, to wydaje się, że zastosowane może zostać tylko wyłączenie na mocy art. 87 ust. 3 lit. c), o ile przewiduje ono zatwierdzenie przyznanej pomocy państwa w celu ułatwienia rozwoju niektórych działań gospodarczych, o ile nie zmieniają one warunków wymiany handlowej w zakresie sprzecznym ze wspólnym interesem.
(28)
Dla potrzeb oceny pomocy państwa na ratowanie i restrukturyzację przedsiębiorstw Komisja określiła wytyczne. Niderlandy zwróciły się do Komisji z wnioskiem o zbadanie środka w świetle tych wytycznych.
(29)
W części 3.2. (pkt 28 - 63) wytycznych, a w szczególności w punktach 30 - 47 wymieniono warunki, jakie powinny zostać spełnione, aby pomoc na restrukturyzację została zatwierdzona przez Komisję. Ocena przedstawiona została w rozważaniach zawartych w punktach 30 - 55.
6.2.1. Warunki jakie musi spełnić przedsiębiorstwo, aby zostać objętym pomocą
(30)
Zgodnie z pkt 30 wytycznych, można stwierdzić, że przedsiębiorstwo jest przedsiębiorstwem zagrożonym, w przypadku gdy odpowiada ono definicji 2.1. (punkty 4 - 8)wytycznych. Według pkt 6 wytycznych trudności przedsiębiorstwa przejawiają się rosnącymi stratami, malejącym obrotem, wzrostem zapasów, nadwyżkami produkcji oraz zmniejszającym się przepływem środków pieniężnych, rosnącym zadłużeniem, wzrostem obciążeń odsetkowych oraz zmniejszającą się lub zerową wartością aktywów netto.
(31)
Zgodnie z pkt 5 lit. a) wytycznych zagrożona jest spółka, której ponad połowa kapitału zakładowego została utracona, w tym ponad jedna czwarta tego kapitału utracona została w przeciągu ostatnich dwunastu miesięcy.
(32)
Zgodnie ze zgłoszeniem dotyczy to KH. Ze zbadanego rocznego sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2002 r. wywnioskować można, że kapitał zakładowy holdingu (skonsolidowany) na dzień 1 stycznia 2002 r. wynosił około 73 mln EUR. Na koniec roku spadł on do 22 mln EUR. Oznacza to spadek o około 70 %. Ponadto nastąpiło znaczne zmniejszenie kapitału w ciągu pierwszych dziewięciu miesięcy do września 2003 r.
(33)
Władze niderlandzkie mają zamiar udzielić KH przedmiotowej pomocy na restrukturyzację. KH następnie przekazałaby niniejszą pomoc swoim dwóm spółkom zależnym NK i OK w celu zakończenia restrukturyzacji.
(34)
Komisja jest zdania, że KH uznana może zostać za przedsiębiorstwo zagrożone, zgodnie z pkt 4 - 8 wytycznych i w związku z tym kwalifikuje się do pomocy na restrukturyzację.
6.2.2. Przywrócenie rentowności
(35)
Warunkiem przyznania pomocy jest realizacja planu restrukturyzacji, który w przypadku udzielania pomocy indywidualnej, takiej jak niniejszy środek, zatwierdzony powinien zostać przez Komisję. Zgodnie z treścią punktów 31 - 34 wytycznych spełnione powinny zostać następujące warunki:
-
„Plan restrukturyzacji, którego okres trwania musi być możliwie najkrótszy, musi przywrócić długoterminową rentowność przedsiębiorstwa w rozsądnych ramach czasowych i na podstawie realistycznych założeń co do przyszłych warunków działania. Pomoc w celu restrukturyzacji powinna zatem być połączona z trwałym planem restrukturyzacji, do którego zainteresowane państwo członkowskie się zobowiązuje.”
-
„Plan przewidzieć musi taką zmianę sytuacji przedsiębiorstwa, która po zakończeniu restrukturyzacji pozwoli mu pokryć wszystkie koszty wraz z amortyzacją i opłatami finansowymi. Oczekiwany zwrot zaangażowania kapitału musi być wystarczający, aby pozwolić przedsiębiorstwu, które poddano restrukturyzacji, by stało się konkurencyjne na rynku w oparciu o własne osiągnięcia.”
(36)
Po pierwsze przypomnieć należy, iż zgłoszony plan restrukturyzacji nie był kompletny: na przykład władze niderlandzkie nie przedłożyły aktualnego planu likwidacji. Plan restrukturyzacji nie zawierał informacji, których Komisja potrzebowała do dokonania pełnej oceny w oparciu o wytyczne. Komisja musiała się zwrócić z pytaniem o koszty likwidacji KH oraz o analizę wrażliwości w odniesieniu do różnych scenariuszy gospodarczych. Z powodu zaistniałej w KH sytuacji okazało się, że władze niderlandzkie w żadnym momencie nie były w stanie dostarczyć Komisji wymaganych informacji.
(37)
Komisja od początku wątpiła, czy plan restrukturyzacji byłby w stanie zapewnić konieczną zmianę sytuacji, a to z powodu niewystarczającej rentowności wewnętrznej w porównaniu z oczekiwanym zwrotem z kapitału. Wyniki NK były gorsze niż zakładał plan restrukturyzacji z powodu utrzymujących się problemów strukturalnych, z których wynikały trudności KH, a w końcu z powodu zaniedbania władz niderlandzkich, które nie poinformowały należycie o znacznym wkładzie własnym beneficjentów w restrukturyzację. Wskutek niniejszych poważnych problemów nie mogły zostać spełnione warunki zawarte w wytycznych niezbędne dla uzyskania zatwierdzenia pomocy na restrukturyzację.
(38)
Oprócz tego Komisja, co wspomniano już w rozważaniach w punkcie 16 zauważa, że w lutym 2005 r. ogłoszono upadłość KH. Ponieważ KH nie udało się zmienić sytuacji zgodnie z planem, to należy stwierdzić, że również jej długoterminowa rentowność - zarówno poprzez wdrożenie obecnego lub zmienionego planu restrukturyzacji - nie mogłaby zostać przywrócona. Oprócz tego zwróciła uwagę, podobnie jak stwierdziły władze niderlandzkie po wszczęciu formalnego postępowania wyjaśniającego, że nawet NK, specjalnie powołane do życia przedsiębiorstwo, które z kolei miało za zadanie przywrócić rentowność KH, upadło, co z kolei w decyzji w sprawie wszczęcia postępowania potwierdza tylko poważne i rozległe trudności NK oraz brak celowości planu restrukturyzacji.
(39)
Ponieważ nie spełnione zostały podstawowe warunki zawarte w wytycznych, niezbędne dla udzielenia pomocy na restrukturyzację, Komisja nie może zatwierdzić planu restrukturyzacji i dlatego też pomoc na restrukturyzację nie może zostać zatwierdzona. Z tego powodu zgłoszony środek nie może zostać uznany za zgodny ze wspólnym rynkiem zgodnie z art. 87 ust. 3 lit. c) Traktatu.
(40)
W kontekście powyższych stwierdzeń Komisja nie uznała za konieczne sprawdzenie, czy spełnione zostały pozostałe warunki określone w wytycznych niezbędne w celu przyjęcia pomocy na restrukturyzację, między innymi takie jak wymóg wynikający z treści punktu 40 wytycznych który mówi, że kwota oraz intensywność pomocy ograniczone powinny zostać do niezbędnego minimum, oraz że beneficjenci powinni wnieść znaczący wkład ze środków własnych.
6.2.3. Dalsze rozważania
(41)
Zgodnie z treścią punktu 24 wytycznych pomoc w celu ratowania przedsiębiorstwa przyznana została KH wstępnie na okres maksymalnie sześciu miesięcy. W okresie sześciu miesięcy od zatwierdzenia pomocy dla KH w celu ratowania przedsiębiorstwa władze niderlandzkie zgłosiły plan restrukturyzacji dla KH.
(42)
Zgodnie z planem restrukturyzacji zgłoszonym przez władze niderlandzkie KH przeniosło z pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa na rzecz OK 35,75 mln EUR, oraz 9,25 mln EUR na rzecz NK.
6.2.3.1. Przekształcenie przekazanej NK pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR w kapitał udziałowy
(43)
Władze niderlandzkie poinformowały Komisję, iż na podstawie art. 53 i 69 niderlandzkiego prawa upadłościowego właściwy sąd niderlandzki zatwierdził przekształcenie pożyczki w wysokości 9,25 mln EUR w kapitał udziałowy. Przekształcenie miało miejsce dnia 22 sierpnia 2005 r. Przekształcenie może z tego powodu zostać uznane za częściową realizację zgłoszonego środka.
(44)
Komisja przypomina władzom niderlandzkim, że z uwagi na nadrzędność prawa wspólnotowego w stosunku do prawa krajowego, realizacja decyzji sądu krajowego opisanej w rozważaniach w punkcie 43 jest sprzeczna z zakazem udzielania środka pomocy przed uzyskaniem zgody Komisji zgodnie z art. 88 ust. 3 Traktatu. Przekształcenie pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w kapitał udziałowy na potrzeby restrukturyzacji traktowane jest jako bezprawna pomoc na restrukturyzację. Ponieważ zgłoszona pomoc oprócz tego nie spełnia wymogów wytycznych, to środek który stanowi tylko częściową realizację pomocy również pozostaje niezgodny. To że środek zrealizowany został wskutek decyzji sędziego krajowego, nie ma w tej kwestii znaczenia, ponieważ krajowi sędziowie, tak jak inne organy państwowe zobowiązani są przestrzegać postanowień Traktatu.
(45)
Następnie przekształcenie pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR przeniesionej na rzecz NK wskutek decyzji sądu krajowego powinno zostać uznane za udzielenie bezprawnej i niezgodnej pomocy strukturalnej na rzecz NK. Ponieważ niniejsza pomoc strukturalna nie może zostać zatwierdzona, uznać ją należy za niezgodną ze wspólnym rynkiem.
(46)
Zgodnie z art. 14 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (7), w przypadku gdy podjęte zostały decyzje negatywne w sprawach pomocy przyznanej bezprawnie, Komisja podejmuje decyzję, że zainteresowane państwo członkowskie podejmie wszelkie konieczne środki w celu windykacji pomocy od beneficjenta. Komisja nie może jednak oczekiwać zwrotu środków, jeżeli byłoby to sprzeczne z ogólną zasadą prawa wspólnotowego. W niniejszym przypadku możliwe jest złożenie odwołania w oparciu o takie przepisy. Dlatego przyznana pomoc na ratowanie przedsiębiorstwa w kwocie 9,25 mln EUR w formie jej przekształcenia w kapitał udziałowy powinna zostać zwrócona.
6.2.3.2. W odniesieniu do pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 35,75 mln EUR przeniesionej na rzecz OK
(47)
W celu długoterminowego zapewnienia rentowności KH, zgodnie ze zgłoszonym planem restrukturyzacji 35,75 mln EUR - pochodzące z całkowitej kwoty pożyczki udzielonej przez państwo na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 45 mln EUR - przeniesione zostało przez KH na rzecz OK w celu realizacji jego likwidacji. W przeciwieństwie do pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR przekazanej na rzecz NK pożyczka ta nie została przekształcona w kapitał udziałowy. Dlatego omawiany środek w dalszym ciągu uznaje się za formę pomocy na ratowanie przedsiębiorstwa.
(48)
Zgodnie z treścią punktu 23 lit. d) wytycznych: w terminie sześciu miesięcy od daty zatwierdzenia pomocy w celu ratowania przedsiębiorstwa państwo członkowskie powinno przedstawić Komisji plan restrukturyzacji lub plan likwidacji, lub wykazać całkowitą spłatę pożyczki.
(49)
W niniejszym przypadku w niedługim czasie od złożenia planu restrukturyzacji w Komisji ogłoszona została upadłość zainteresowanych przedsiębiorstw. Dlatego Komisja nie może zatwierdzić tego planu.
(50)
Władze niderlandzkie poinformowały jednak Komisję, iż wszczęte zostało formalne postępowanie upadłościowe i likwidacyjne. Jest to zgodne z treścią punktu 23 lit. d) wytycznych, gdzie alternatywą dla zwrotu pożyczki lub złożenia planu restrukturyzacji jest złożenie plan likwidacji. Komisja wydaje zgodę na wdrożenie planu likwidacji pod warunkiem spełnienia opisanych poniżej dwóch warunków:
-
Niderlandy zgłoszą jako wierzyciel swoje żądania względem KH i/lub OK w wysokości 35,75 mln EUR u syndyka masy upadłości w postępowaniu upadłościowym; oraz
-
Niderlandy zatroszczą się o likwidację spółki w sposób uniemożliwiający zakłócenie konkurencji, co oznacza zawieszenie działalności zainteresowanych przedsiębiorstw oraz jak najszybszą sprzedaż ich aktywówna zasadach rynkowych. Zasadniczo sprzedaż przedsiębiorstwa w całości stwarza ryzyko, iż przydzielona pomoc przejdzie na jego nabywcę. Ryzyko to zostaje zredukowane jedynie wtedy, gdy aktywa przedsiębiorstwa zostają sprzedane.
6.2.3.3. W odniesieniu do starych pożyczek udzielonych podczas zakładania KH
(51)
O ile stare pożyczki przyznane KH przez państwo nie stanowią pomocy na restrukturyzację i nie są objęte niniejszą procedurą (8), to Komisja wyrazić chce swoją opinię, aby zapobiec w podobnych przypadkach powstawaniu dalszych sprzeczności między wspólnotowymi zasadami w kwestii pomocy państwa a stosowaniem krajowego ustawodawstwa przez właściwe sądy, tak jak w odniesieniu do środków zastosowanych w rozważaniach przedstawionych w punktach 43 - 46. Opinia niniejsza wyrażona została w szczególności w odniesieniu do postępowania przed właściwym niderlandzkim sądem, o którym mowa w punktach 52 - 55.
(52)
W ramach zgłoszonego planu restrukturyzacji KH powinna przed 2016 r. w całości spłacić pożyczki w wysokości 41 mln EUR, włączając warunkowy kredyt w rachunku bieżącym w wysokości 17 mln EUR, dalej zwany „kredytem”, który po założeniu KH w 2002 r. udzielony został przez państwo na warunkach rynkowych i nie wchodzi w zakres pomocy na restrukturyzację.
(53)
Pismem z lutego 2006 r. Niderlandy poinformowały Komisję, iż syndycy masy upadłości KH i OK zwrócili się do właściwych sądów krajowych o nakazanie państwu całkowitej zapłaty kwot kredytowych, które po zawieszeniu płatności w oczekiwaniu na upadłość KH i OK w lutym 2005 r. zostały przez państwo zamrożone.
(54)
Komisja rozumie, że sprawa niniejsza podlega jurysdykcji właściwego sądu krajowego, który określić powinien czy decyzja państwa była zgodna z umową o zakończeniu kredytowania.
(55)
Komisja wyraża opinię, że jeżeli decyzja państwa była zgodna z umową, to właściwy sąd powinien potwierdzić taką decyzję i oddalić żądania syndyków masy upadłości. Gdyby sąd jednak stwierdził, iż pomimo faktu, że państwo zrealizowało swoje prawa i obowiązki wynikające z umowy, lecz w ramach postępowania upadłościowego powinno na rzecz syndyków masy upadłości zapłacić całkowitą kwotę kredytów, to wówczas orzeczenie takie oznaczać może udzielenie nowej pomocy państwa na rzecz wierzycieli KH, co zgłoszone powinno zostać Komisji zgodnie z art. 88 ust. 3 Traktatu.
7. WNIOSEK
(56)
W oparciu o powyższą treść Komisja musi stwierdzić, że badany środek stanowi pomoc państwa w rozumieniu art. 87 ust. 1 Traktatu. Informacje przekazane przez państwo niderlandzkie podczas formalnego postępowania wyjaśniającego lub poza nim potwierdziły, że pomoc na restrukturyzację, jakiej Niderlandy mają zamiar udzielić KH poprzez przekształcenie pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 45 mln EUR wraz z należnymi z jej tytułu odsetkami w kapitał udziałowy nie spełnia warunków zawartych w wytycznych i z tego powodu jest niezgodna z art. 87 ust. 3 lit. c) Traktatu.
(57)
Środek pomocy już został przyznany poprzez przekształcenie w kapitał udziałowy pożyczki na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR przyznanej NK, a zatem powinien zostać zwrócony.
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Przyznany przez Niderlandy środek pomocy w formie pomocy na restrukturyzację na rzecz KG Holding NV w wysokości 45 mln EUR nie spełnia warunków wspólnotowych wytycznych określonych dla pomocy w celu ratowania i restrukturyzacji przyznawanej zagrożonym przedsiębiorstwom i w związku z tym nie jest zgodny ze wspólnym rynkiem.
Artykuł 2
1. Niderlandy podejmą wszelkie niezbędne działania w celu odzyskania od KG Holding oraz od Kliq BV tej części pomocy, którą opisano w art. 1, a która przyznana została jako pożyczka na ratowanie przedsiębiorstwa w wysokości 9,25 mln EUR przez KG Holding NV jej spółce zależnej Kliq BV, a następnie przekształcona w kapitał udziałowy i to wraz z należnymi od udzielonej pożyczki odsetkami.
2. Zwrot pomocy nastąpi bezzwłocznie i zgodnie z procedurami prawa krajowego, pod warunkiem że zezwalają one na natychmiastowe i skuteczne wykonanie niniejszej decyzji.
3. Do kwoty podlegająca zwrotowi obejmuje odsetki za okres od dnia w którym poszczególne jej części zostały przekazane beneficjentom aż do dnia ich faktycznego zwrotu.
4. Odsetki, o których mowa w ust. 3 obliczone zostaną zgodnie z art. 9 i 11 rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 (9).
Artykuł 3
Niderlandy, jako wierzyciel w postępowaniu upadłościowym, zarejestrują u syndyka masy upadłości swoje roszczenia wobec KG Holding NV i/lub wobec Kliq Reïntegratie w wysokości 35,75 mln EUR . Niderlandy zatroszczą się, aby przedsiębiorstwa zlikwidowane zostały w taki sposób, aby zapobiec zakłóceniu konkurencji, co oznacza, że działalność zainteresowanych przedsiębiorstw zostanie zawieszona a ich aktywa jak najszybciej zostaną sprzedane na zasadach rynkowych.
Artykuł 4
Niderlandy powiadomią Komisję w terminie dwóch miesięcy od daty notyfikacji niniejszej decyzji, jakiego rodzaju działania zostały zaplanowane i jakie już zostały podjęte w celu jej wykonania.
Artykuł 5
Niniejsza decyzja skierowana jest do Królestwa Niderlandów.
Sporządzono w Brukseli, 19 lipca 2006 r.