DECYZJA RADY
z dnia 11 maja 2004 r.
uchylająca decyzję w sprawie występowania nadmiernego deficytu w Portugalii
(2005/135/WE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 104 ust. 12,
uwzględniając zalecenie Komisji,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Decyzją Rady 2002/923/WE (1) przyjętą po otrzymaniu zalecenia Komisji, zgodnie z art. 104 ust. 6 Traktatu, stwierdzono występowanie w Portugalii nadmiernego deficytu.
(2)
Zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu Rada wydała zalecenie skierowane do Portugalii w celu likwidacji nadmiernego deficytu (2). Zalecenie to wraz z art. 3 ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (3) określa termin skorygowania nadmiernego deficytu, co powinno nastąpić w roku następującym po jego stwierdzeniu, tj. najpóźniej w 2003 r.
(3)
Zgodnie z art. 104 ust. 12 Traktatu Rada uchyla decyzje w sprawie występowania nadmiernego deficytu po skorygowaniu, w ocenie Rady, nadmiernego deficytu w danym Państwie Członkowskim.
(4)
Definicje terminów „publiczny” i „deficyt” określono w Protokole w sprawie procedury nadmiernego deficytu przez odesłanie do Europejskiego Systemu Zintegrowanych Rachunków Gospodarczych (ESA), wydanie drugie. Dane dla potrzeb procedury nadmiernego deficytu są dostarczane przez Komisję.
(5)
Na podstawie danych przekazanych przez Komisję po przedłożeniu sprawozdania przez Portugalię przed dniem 1 marca 2004 r., zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 3605/93 z dnia 22 listopada 1993 r. w sprawie stosowania Protokołu w sprawie procedury dla nadmiernego deficytu załączonego do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (4) oraz w oparciu o prognozę Komisji z wiosny 2004 r., uzasadnione są następujące wnioski:
-
deficyt w sektorze instytucji rządowych i samorządowych szacowany jest na 2,8 % PKB w 2003 r., w porównaniu z 2,7 % w 2002 r. i 4,4 % w 2001 r. Wynik za rok 2003 był zgodny z zaleceniem Rady wystosowanym na podstawie art. 104 ust. 7, w szczególności w zakresie obniżenia deficytu poniżej wartości odniesienia wynoszącej 3 % PKB najpóźniej do 2003 r. Dostosowanie fiskalne prowadzono w 2003 r. w następstwie trwałego spowolnienia tempa wzrostu całkowitych pierwotnych wydatków bieżących z 8,9 % w 2001 r. do 7,8 % w 2002 r. i 4,1 % w 2003 r. Jednakże obecne cykliczne spowolnienie gospodarcze, które zakończyło się recesją w 2003 r., doprowadziło do znacznego odchylenia na poziomie 2,6 punktu procentowego między wzrostem PKB w tym roku a pierwotnymi założeniami budżetowymi. W konsekwencji w 2003 r. nastąpił znaczący niedobór wpływów z podatków, który musiał być zrównoważony przez przyjęcie dwóch środków jednorazowych o łącznej wartości 2,1 % PKB,
-
działania strukturalne podjęte przez władze Portugalii, mające bardziej bezpośredni wpływ na finanse publiczne, skupiają się głównie na trzech obszarach: i) administracji publicznej; ii) sektorze opieki zdrowotnej; i iii) sektorze oświaty. W szczególności oczekuje się, że swego rodzaju zamrożenie płac i zatrudnienia w służbie cywilnej w latach 2003-2004 będzie miało korzystne skutki w przyszłości, tym samym mając znaczący wpływ strukturalny. Dodatkowo, władze Portugalii szacują, że wprowadzana całościowa reforma sektora opieki zdrowotnej już w 2003 r. wywarła pewne pozytywne skutki, zarówno w zakresie ograniczenia wydatków, jak i zwiększenia wydajności,
-
prognoza Komisji z wiosny 2004 r. przewiduje deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w wysokości 3,4 % PKB w 2004 r., a zatem znacznie powyżej oficjalnego docelowego poziomu deficytu wynoszącego 2,8 % PKB. Różnica może przede wszystkim wynikać z następujących czynników: i) nieco niższego wzrostu niż zakładano w budżecie; ii) efektów związanych ze środkami jednorazowymi przyjętymi w 2003 r.; oraz iii) planowanego dotychczas częściowego zastąpienia tych środków jednorazowych. Dlatego konieczne są dodatkowe środki w celu zapobieżenia wzrostowi deficytu budżetowego powyżej wartości odniesienia PKB wynoszącej 3 % w roku 2004 i w latach następnych,
-
po upływie terminu dla prognozy Komisji z wiosny 2004 r. władze Portugalii podały do wiadomości publicznej swój zamiar prowadzenia dalszych działań (związanych z nieruchomościami) w celu utrzymania poziomu deficytu poniżej 3 % PKB w roku bieżącym,
-
według wartości przekazanych w pierwszej notyfikacji w ramach procedury nadmiernego deficytu z 2004 r. wskaźnik ogólnego zadłużenia publicznego utrzymywał się w 2003 r. poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB, a tym samym był zgodny z zaleceniem Rady wydanym na podstawie art. 104 ust. 7, chociaż stale wzrasta od 2001 r., a według prognozy Komisji z wiosny 2004 r. przewiduje się, iż wartość ta zostanie przekroczona w 2004 r.
(6)
Decyzję 2002/923/WE należy zatem uchylić. Jednakże w świetle podkreślonego w prognozie Komisji z wiosny 2004 r. ryzyka dla sytuacji budżetowej niezwykle ważne jest, aby władze Portugalii podjęły odpowiednie działania w celu zapewnienia utrzymania poziomu deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej 3 % PKB w 2004 r. i w kolejnych latach. Biorąc pod uwagę ciągłą, znaczną ujemną lukę podażową przewidywaną na okres do roku 2005, oraz w celu utrzymania tempa konsolidacji budżetu, dopuszczalne jest korzystanie z dalszych środków tymczasowych w perspektywie krótkookresowej. W tym zakresie władze Portugalii powinny oficjalnie potwierdzić planowane środki oraz ich odpowiednie kwoty, do czasu uzyskania pełnego efektu odciążenia finansów publicznych poprzez zastosowanie środków o bardziej strukturalnym charakterze.
(7)
W celu utrzymania konsolidacji oraz aby osiągnąć w rezultacie średniookresowy cel w zakresie sytuacji budżetowej zbliżonej do równowagi lub nadwyżki, zgodnie z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej, wszystkie środki jednorazowe powinny być stopniowo zastępowane środkami o bardziej stałym charakterze, natomiast cyklicznie korygowana sytuacja budżetowa powinna poprawiać się o co najmniej 0,5 punktu procentowego PKB rocznie,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Z całościowej oceny wynika, że nadmierny deficyt w Portugalii został w 2003 r. skorygowany zgodnie z warunkami zalecenia skierowanego do Portugalii dnia 5 listopada 2002 r., na podstawie z art. 104 ust. 7 Traktatu.
Artykuł 2
Niniejszym uchyla się decyzję 2002/923/WE.
Artykuł 3
Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Portugalskiej.
Sporządzono w Brukseli, dnia 11 maja 2004 r.