DECYZJA KOMISJI
z dnia 20 października 2004 r.
w sprawie pomocy państwa C 40/2002 (ex N 513/01) dotycząca pomocy państwa dla Hellenic Shipyards ΑΕ
(notyfikowana jako dokument nr C(2004) 3919)
(Jedynie tekst w języku greckim jest autentyczny)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(2005/246/WE)
KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 88 ust. 2 akapit pierwszy,
uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust. 1 lit. a),
uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1540/98 z dnia 29 czerwca 1998 r. ustanawiające nowe zasady dotyczące pomocy dla przemysłu stoczniowego (1),
wezwawszy zainteresowane strony do przedstawienia uwag (2) zgodnie z powyższymi przepisami oraz uwzględniając te uwagi,
a także mając na uwadze, co następuje:
I. PROCEDURA
(1)
Pismem z dnia 16 lipca 2001 r. Grecja powiadomiła Komisję, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1540/98 o pewnych środkach pomocowych państwa przeznaczonych dla Hellenic Shipyards SA. Powiadomienie otrzymano po wymianie wielu pism z władzami greckimi, już po zapoznaniu się Komisji ze środkami, o których mowa.
(2)
Pismem z dnia 5 czerwca 2002 r. (3), zamieszczonym w języku oryginału w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich (4), Komisja powiadomiła Republikę Grecką o swojej decyzji w sprawie zatwierdzenia niektórych z danych środków pomocowych państwa oraz w sprawie wszczęcia procedury określonej w art. 88 ust. 2 Traktatu WE dotyczącej pewnych pozostałych środków („kwestionowanych środków”), w szczególności środków określonych w art. 5 ust. 2 i art. 6 ust. 2 Ustawy 2941/2001 regulującej kwestie związane z Hellenic Shipyards.
(3)
Władze greckie przedstawiły Komisji odpowiedź pismami z dnia 16 września i z 13 grudnia 2002 r. Komisja otrzymała również uwagi od jednej zainteresowanej strony, pismem z dnia 6 września 2002 r. Uwagi te zostały przekazane władzom greckim pismem z dnia 2 października 2002 r.
(4)
Pismem z dnia 16 września 2002 r. władze greckie wniosły o wydłużenie ostatecznego terminu odpowiedzi na uwagi zainteresowanych stron oraz poinformowały Komisję, że rząd grecki rozważał zniesienie kwestionowanych środków pomocowych państwa przepisami prawa. Jednakże wniósł on o wydłużenie ostatecznego terminu rozpatrzenia procedury dochodzenia Komisji o trzy miesiące.
(5)
Pismem z dnia 30 stycznia 2003 r. władze greckie powiadomiły Komisję, że rząd grecki podjął decyzję o zniesieniu dwóch kwestionowanych środków oraz wniosły o dalsze wydłużenie terminu o trzy miesiące na wdrożenie tej decyzji. Pismem z dnia 3 kwietnia 2003 r. władze greckie poinformowały Komisję, że zniesienie tych dwóch środków zostanie ujęte w „najbliższym” projekcie ustawy.
(6)
Pismem z dnia 1 sierpnia 2003 r. Komisja poprosiła władze greckie o przedstawienie tekstu ustawy znoszącej te środki oraz przewidywanej daty głosowania nad tą ustawą przez parlament grecki. Pismem z dnia 1 października 2003 r. władze greckie przedstawiły Komisji odpowiedź, że kwestionowane środki zostaną zniesione przepisami prawa.
(7)
Pismem z dnia 11 listopada 2003 r. Komisja powtórzyła swoją prośbę do władz greckich dotyczącą tekstu ustawy znoszącej te dwa środki oraz daty jej przyjęcia. Pismem z dnia 24 stycznia 2004 r. władze greckie poinformowały Komisję, że zniesienie tych dwóch środków zostało ujęte w ustawie, która miała być poddana pod głosowanie przez parlament grecki do dnia 13 lutego 2004 r.
(8)
Pismem z dnia 17 marca 2004 r. Komisja poprosiła Grecję o przedstawienie informacji dotyczących postępu prac nad zniesieniem środków. Władze greckie poinformowały Komisję pismem z dnia 29 kwietnia 2004 r., że zniesienie tych dwóch środków było zamiarem „nowej administracji rządowej”. Komisja wykorzystała również okazję do przypomnienia władzom greckim o ich zobowiązaniu do zniesienia kwestionowanych środków podczas spotkania urzędników Komisji i władz greckich, które miało miejsce w Atenach w dniu 28 czerwca 2004 r.
(9)
Jednakże według informacji posiadanych przez Komisję władze greckie nie podjęły, jak dotąd, żadnych kroków w celu zniesienia kwestionowanych środków. Dlatego też Komisja podjęła decyzję o zamknięciu, wydając negatywną decyzję, procedury określonej w art. 88 ust. 2 Traktatu WE w odniesieniu do tych dwóch kwestionowanych środków.
II. SZCZEGÓŁOWY OPIS POMOCY
A. Podstawa prawna
(10)
Ustawa 2941/2001 (zwana dalej „Ustawą”), regulująca, inter alia, kwestie dotyczące Hellenic Shipyards. Ustawa została przyjęta w sierpniu 2001 r. i opublikowana w tomie A greckiego Dziennika Urzędowego (Greek Government Gazette) w dniu 12 września 2001 r.
B. Zatwierdzona pomoc
(11)
Pismem z dnia 5 czerwca 2002 r. (5), Komisja zatwierdziła pomoc w kwocie 29,5 mln EUR, którą Grecja zamierzała przyznać zgodnie z wyżej wspomnianą Ustawą w celu zachęcenia pracowników zatrudnionych w cywilnym przemyśle stoczniowym do dobrowolnego opuszczenia Hellenic Shipyards. Komisja uznała, że pomoc ta spełniła warunki art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1540/98 i dlatego też była zgodna ze wspólnym rynkiem.
C. Procedura przewidziana w art. 88 ust. 2 Traktatu
(12)
W tym samym czasie Komisja podjęła decyzję o wszczęciu procedury określonej w art. 88 ust. 2 Traktatu WE oraz, zgodnie z art. 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (6), poprosiła zainteresowane strony o przedstawienie ich uwag (7). Komisja wyraziła wątpliwości co do zgodności dwóch środków pomocowych z rozporządzeniem (WE) nr 1540/98.
(13)
W odniesieniu do zastosowania rozporządzenia (WE) nr 1540/98 do oceny kwestionowanych środków Komisja zauważa, że nie mogą być one uznane za pomoc zgłoszoną. Ponieważ kwestionowane środki zostały określone w przepisach Ustawy, która weszła w życie już z dniem 12 września 2001 r., i ponieważ środki te nie zostały od tego momentu zawieszone, uważa się je za pomoc bezprawną.
(14)
Mimo że okres obowiązywania rozporządzenia (WE) nr 1540/98 wygasł z dniem 31 grudnia 2003 r. i nie jest ono ujęte w obwieszczeniu Komisji w sprawie ustalenia obowiązujących zasad oceny bezprawnej pomocy państwa (8), działając w interesie spójnej praktyki, Komisja zamierza zastosować to rozporządzenie także w obecnym przypadku. Komisja w każdym przypadku doszłaby do takiego samego wniosku, nawet jeśli środki oceniane byłyby na podstawie obecnego programu ramowego w sprawie pomocy państwa dla przemysłu stoczniowego (9).
a) Artykuł 5 ust. 2 Ustawy
(15)
Zgodnie z art. 5 ust. 2 Ustawy państwo pokryje część przyszłych zobowiązań emerytalnych spółki. Zgodnie z greckim ustawodawstwem osoba przechodząca na emeryturę otrzymuje jednorazową kwotę, która zazwyczaj jest równa 40 % sumy otrzymywanej, jeśli osoba ta zostaje zwolniona z pracy. Zgodnie z tym przepisem państwo pokryje taką cześć tych kosztów, która będzie proporcjonalna do liczby lat przepracowanych przez pracownika w Hellenic Shipyards, zanim stocznie zostaną sprzedane nowym udziałowcom. Stosowna kwota zostaje wypłacona spółce na jej żądanie. Zgodnie z tym przepisem część takiej jednorazowej kwoty będzie wypłacana przez państwo aż do roku 2035, kiedy to ostatni pracownicy, zatrudnieni w okresie przed przekazaniem spółki nowym udziałowcom, przejdą na emeryturę.
b) Artykuł 6 ust. 4 Ustawy
(16)
Artykuł 6 ust. 4 Ustawy odnosi się do trzech pozycji sprawozdania finansowego spółki z dnia 31 grudnia 1999 r.: „rezerwy zwolnione z podatku”, „rezerwy specjalne” oraz „kwoty przeznaczone na zwiększenie kapitału akcyjnego”. Są one zwolnione ze wszelkich podatków lub innych opłat skarbowych i dlatego też mogą być wykorzystane do zbilansowania strat z lat poprzednich.
(17)
Według władz greckich stawka podatkowa dla kapitalizacji rezerw zwolnionych z podatku przez spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, których akcje nie są notowane na giełdzie papierów wartościowych, wynosi 10 %. Oznacza to, że zbilansowanie rezerw zwolnionych z podatku ze stratami z poprzednich lat pociągało za sobą nałożenie 10 % podatku na kwotę, o której mowa. Według władz greckich rezerwy zwolnione z podatku wyniosły 112 mln EUR, i w ten sposób stosowny podatek wyniósłby 11,2 mln EUR.
III. UWAGI REPUBLIKI GRECKIEJ
(18)
W piśmie z dnia 16 września 2002 r. władze greckie przedstawiły swoje pierwsze uwagi w odniesieniu do kwestionowanych środków (10). W szczególności, władze greckie wyjaśniły, że zgodnie z ustawodawstwem greckim (11) rezerwy specjalne podlegające kapitalizacji objęte są oddzielnym opodatkowaniem o stawce 5 % (jeśli w chwili, gdy zostały ustanowione, były już opodatkowane), a nie o stawce 10 %, tak jak stwierdziła Komisja. Dlatego też suma, o której mowa, wynosi 171 282 EUR, a nie 342 564 EUR.
(19)
Co więcej, władze greckie zauważyły, że podczas kapitalizacji kwoty przeznaczone na zwiększenie kapitału objęte są tylko podatkiem od kapitału w wysokości 1 % i dlatego też nie podlegają opodatkowaniu o stawce 10 %, tak jak stwierdzono w liście Komisji. Dlatego też stosowna kwota wynosi 255 906 EUR, a nie 2,55 mln EUR, jak obliczyła Komisja w chwili otwarcia procedury dochodzeniowej.
(20)
Dlatego też władze greckie stwierdziły, że całkowita kwota w wysokości 11,2 mln EUR wspomniana w piśmie Komisji, odnośnie do rezerw zwolnionych z podatku, powinna zostać skorygowana do 8,69 mln EUR na podstawie następujących wyliczeń:
Kapitalizacja rezerw zwolnionych z podatku
43 544 350 EUR × 10 %
4 354 435 EUR
Rezerwy specjalne
39 155 498 EUR × 10 %
Ze sprzedaży nieruchomości
3 525 645 EUR × 5 %
3 915 550 EUR
171 282 EUR
Z rezerwy opodatkowanej przy jej ustanowieniu
Udziały powyżej parytetu (12)
Nieopodatkowane
-
Depozyt udziałowców
25 590 609 EUR × 1 %
255 906 EUR
Razem
8 697 173 EUR
(21)
Niezależnie od zastrzeżeń do wyliczeń stosownych kwot, władze greckie w tym samym piśmie poinformowały Komisję, że rząd grecki rozważa zniesienie przepisów prawa, w stosunku do których Komisja wszczęła procedurę określoną w art. 88 ust. 2 Traktatu WE. Pismem z dnia 30 stycznia 2003 r. władze greckie formalnie poinformowały Komisję o swojej decyzji zniesienia tych dwóch przepisów. Informacja ta została potwierdzona we wszystkich dalszych komunikatach władz greckich z dnia 3 kwietnia i z dnia 1 października 2003 r., z dnia 24 stycznia i z dnia 29 kwietnia 2004 r.
(22)
Komisja może zatem wnioskować, że władze greckie zgadzają się z wnioskiem, że kwestionowane środki stanowiły pomoc państwa niezgodną ze wspólnym rynkiem.
IV. UWAGI ZAINTERESOWANYCH STRON
(23)
W dniu 9 września 2002 r. Komisja otrzymała uwagi od przedstawicieli Elefsis Shipbuilding & Industrial Enterprises SA, bezpośredniego konkurenta Hellenic Shipyards w odpowiedzi na obwieszczenie Komisji zachęcające zainteresowane strony do przedstawienia uwag w sprawie pomocy, w odniesieniu do której Komisja wszczęła procedurę, o której mowa. Uwagi te zostały przekazane Republice Greckiej pismem z dnia 2 października 2002 r.
(24)
Elefsis Shipyards uznała, że ustalenia Komisji gwarantują dalsze dochodzenie ze szczególnym uwzględnieniem dokładnego charakteru rezerw kapitałowych Hellenic Shipyards oraz dokładnego poziomu mocy produkcyjnych Hellenic Shipyards dla marynarki wojskowej (75 %) i cywilnej (25 %) w sektorach budowy i naprawy statków.
(25)
W odniesieniu do rezerw kapitałowych, które są przedmiotem postępowania wyjaśniającego Komisji w tej sprawie, Elefsis Shipyards zauważyła, że Komisja powinna ustalić, czy stawka podatkowa, która zgodnie ze zwykłym ustawodawstwem Grecji byłaby stosowana do wykorzystania takich rezerw kapitałowych na pokrycie poniesionych strat, w przypadku gdyby Ustawa 2941/2001 nie została wprowadzona w życie, wynosi faktycznie 10 %.
V. OCENA POMOCY
(26)
Zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu WE wszelka pomoc przyznana przez Państwo Członkowskie lub za pośrednictwem zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która narusza lub powoduje zagrożenie naruszenia zasad uczciwej konkurencji poprzez uprzywilejowanie pewnych form przedsiębiorstw lub produkcji określonych towarów, jest, o ile ma wpływ na obrót handlowy pomiędzy Państwami Członkowskimi, niezgodna ze wspólnym rynkiem. Zgodnie z przyjętym orzecznictwem sądów europejskich kryterium wpływu na obrót handlowy zostaje spełnione, jeśli firma otrzymująca prowadzi działalność gospodarczą obejmującą wymianę handlową pomiędzy Państwami Członkowskimi.
(27)
Komisja zauważa, że budowa statków stanowi działalność gospodarczą, która ma wpływ na obrót handlowy pomiędzy Państwami Członkowskimi. Dlatego też kwestionowana w tym przypadku pomoc podlega art. 87 ust. 1 Traktatu WE.
(28)
Zgodnie z art. 87 ust. 3 lit. e) Traktatu WE kategorie pomocy, określone na mocy decyzji Rady podjętej kwalifikowaną większością głosów na wniosek Komisji, mogą zostać uznane za zgodne ze wspólnym rynkiem. Komisja zauważa, że Rada na tej podstawie przyjęła rozporządzenie (WE) nr 1540/98.
(29)
Zgodnie z obwieszczeniem Komisji w sprawie ustalenia obowiązujących zasad oceny bezprawnej pomocy państwa zgodność bezprawnej pomocy państwa ze wspólnym rynkiem powinna być oceniana na podstawie instrumentów obowiązujących w momencie jej przyznania. Mimo że obwieszczenie nie stosuje się w tym przypadku, w interesie spójnej praktyki działania Komisja zastosuje to rozporządzenie także w obecnej sprawie, zwłaszcza że jej ocena nie uległaby zmianie, nawet jeśli byłaby ona przeprowadzona na podstawie obecnego programu ramowego w sprawie pomocy państwa dla przemysłu stoczniowego (13).
(30)
Komisja zauważa, że zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1540/98 „budowa statków” oznacza budowę samonapędzanych, morskich jednostek komercyjnych. Komisja zauważa dalej, że Hellenic Shipyards prowadzi budowę takich statków i że w związku z tym jest przedsiębiorstwem podlegającym przepisom rozporządzenia (WE) nr 1540/98.
(31)
Komisja musiała zatem przeprowadzić ocenę kwestionowanych środków zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1540/98, o ile naruszają one lub powodują zagrożenie naruszenia zasad uczciwej konkurencji w cywilnej budowie i naprawie statków. Jak stwierdzono powyżej, według władz greckich 75 % działalności stoczniowej Hellenic Shipyards dotyczy działalności wojskowej, co ma konsekwencje dla pomocy państwa podlegającej przepisom art. 5 ust. 2 Ustawy.
a) Artykuł 5 ust. 2 Ustawy
(32)
Zgodnie z tym przepisem państwo pokryje część kosztów jednorazowej kwoty odprawy emerytalnej, proporcjonalnie do liczby lat przepracowanych przez pracownika w Hellenic Shipyards przed jej sprzedaniem i w porównaniu z liczbą lat przepracowanych po tym fakcie. W ten sposób przepis ten zapewnia, że część takiej jednorazowej kwoty wypłacanej pracownikom, którzy odchodzą na emeryturę, będzie wypłacana przez państwo aż do roku 2035, kiedy to ostatni obecnie zatrudnieni pracownicy przejdą na emeryturę.
(33)
Według informacji dostarczonych przez władze greckie maksymalny koszt tego środka wyniósłby około 7 mln EUR, ale ze względu na fakt, że niektórzy pracownicy nie zostaną w spółce aż do emerytury, koszt szacunkowy wyniesie 4 mln EUR. Ponieważ władze greckie stwierdziły, że 75 % pracowników objętych działaniem środka jest związanych z budową statków dla celów wojskowych, oceniono, że całkowita kwota pomocy państwa ujęta w ramach tego środka dla cywilnej budowy i naprawy statków wyniosłaby około 1 mln EUR (co odpowiada 25 % pracowników objętych działaniem środka).
(34)
Komisja uważa, że środek ten stanowi pomoc operacyjną, jako że zwalnia spółkę z normalnych kosztów prowadzenia jej działalności. Ponieważ rozporządzenie (WE) nr 1540/98 nie uwzględnia takiej pomocy, Komisja stwierdza, że pomoc ta nie jest zgodna ze wspólnym rynkiem.
(35)
Komisja zauważa, że stosunek 75 %-25 % dla wojskowej i cywilnej budowy i naprawy statków jest oparte na oświadczeniach władz greckich. Współczynnik ten nie był przedmiotem formalnej procedury dochodzenia w tym przypadku. Jednakże w tym aspekcie obecna decyzja zostaje podjęta bez uszczerbku dla wszelkich dalszych wniosków, do których dojść może Komisja w trakcie innych postępowań.
b) Artykuł 6 ust. 4 Ustawy
(36)
Zgodnie z tym przepisem spółka może dokonać transferu pewnych rezerw zwolnionych z podatku na potrzeby kapitału akcyjnego bez konieczności płacenia ustawowego podatku o stawce 10 %, jeśli są one wykorzystane na zbilansowanie strat z lat poprzednich. Są one zwolnione ze wszelkich podatków lub innych zobowiązań skarbowych i w ten sposób mogą być wykorzystane na zbilansowanie strat z lat poprzednich.
(37)
Artykuł 6 ust. 4 Ustawy odnosi się do trzech pozycji sprawozdania finansowego spółki: „rezerwy zwolnione z podatku”, „rezerwy specjalne” oraz „kwoty przeznaczone na zwiększenie kapitału akcyjnego”. Według władz greckich stawka podatkowa dla kapitalizacji rezerw zwolnionych z podatku przez spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, których akcje nie są notowane na giełdzie papierów wartościowych, wynosi 10 %. Oznacza to, że zbilansowanie rezerw zwolnionych z podatku ze stratami z poprzednich lat pociągało za sobą nałożenie 10 % podatku na dyskusyjną kwotę. Według władz greckich rezerwy zwolnione z podatku wyniosły 112 mln EUR, a stosowny podatek wyniósł 11,2 mln EUR, zgodnie ze zwykłymi przepisami podatkowymi w Grecji.
(38)
Zaproponowane zwolnienia podatkowe dla zbilansowania spornych rezerw ze stratami z lat poprzednich stanowią korzyść dla spółki i dlatego też muszą być uznane za pomoc państwa. Rozporządzenie (WE) nr 1540/98 nie uwzględnia takiej pomocy, Komisja stwierdza zatem, że przepis ten nie jest zgodny ze wspólnym rynkiem. W szczególności:
(39)
Władze greckie uważają, że zwolnienie z podatku jednej części zwolnionych z podatku rezerw Hellenic Shipyards (około 43 mln EUR) nie może być uznane za przynoszące spółce zysk równy 10 % odpisanych kwot. Dzieje się tak dlatego, że Ustawa 2367/95 dotycząca częściowej prywatyzacji i reformy spółek, na podstawie której wydana została poprzednia decyzja Komisji (14) z 1997 r. w sprawie odpisów zadłużenia, przewidywała odpisy w wysokości 99 % całego istniejącego zadłużenia spółki. Przepis ten był stosowany niezależnie od tego, czy zadłużenie zostało ujęte w księgach czy nie, a także do zadłużenia powstałego aż do dnia 31 stycznia 1996 r.
(40)
Władze greckie twierdzą, że jeśli Hellenic Shipyards zbilansowałyby do dnia 31 stycznia 1996 r. straty z lat poprzednich z rezerwami zwolnionymi z podatku, wynikający podatek o stawce 10 % od spornych 43 mln EUR przyczyniłby się do powstania zobowiązanie podatkowego, które zostałoby i tak odpisane do wysokości 99 % na mocy przepisów Ustawy 2367/95. Następnie twierdzą one, że spółka mogłaby nawet obecnie przedstawić dokumenty regulujące sporządzone na podstawie tego przepisu. Dlatego też jedyną korzyścią, którą odnosi obecnie spółka, bilansując 100 % zwolnionych z podatku rezerw ze stratami z lat poprzednich, jest kwota 43 000 EUR (1 % z 10 % z 43 mln EUR).
(41)
Przy otwarciu formalnej procedury dochodzenia Komisja zauważyła w tej argumentacji dwie nieścisłości. Po pierwsze, stosowna decyzja Komisji z 1997 r. określa dokładną kwotę odpisu zadłużenia zatwierdzonego dla Hellenic Shipyards. Komisja nie mogła zatwierdzić dalszych odpisów zadłużenia na mocy decyzji Komisji z 1997 r., ponieważ maksymalna kwota określona w tej decyzji nie może zostać przekroczona. Co więcej, decyzja z 1997 r. nie stwierdza, że jakiekolwiek dalsze zadłużenie mogłoby być odpisane w późniejszym okresie, nawet jeśli odnosiłoby się do okresu przed końcem 1996 r.
(42)
Dlatego też Komisja, na podstawie dostępnych dla niej informacji, stwierdza, że zaproponowane zwolnienia podatkowe dla zbilansowania spornych rezerw ze stratami z lat poprzednich mają wartość 4,3 mln EUR, stanowią korzyść dla spółki i dlatego też stanowią pomoc państwa. Rozporządzenie (WE) nr 1540/98 nie uwzględnia takiej pomocy, Komisja stwierdza więc, że nie może być ona uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem.
(43)
W kwestii dalszej części „rezerw zwolnionych z podatku”, w wysokości około 39 mln EUR, władze greckie stwierdziły, że zostały one zapoczątkowane sprzedażą hotelu w 1956 r. i nie zostały opodatkowane zgodnie z przepisami obowiązującymi w tamtym czasie. Zwolnienie podatkowe w kwocie 3,9 mln EUR odnoszące się do tej kwoty także ma postać pomocy niezgodnej ze wspólnym rynkiem.
(44)
Formalna procedura dochodzenia Komisji odniosła się również do następnej pozycji 0,2 mln EUR związanej z wartością udziałów powyżej parytetu. Władze greckie poinformowały Komisję, że wkłady te, które również są przeznaczone na podniesienie kapitału akcyjnego, nie są zazwyczaj opodatkowane.
(45)
W kwestii rezerw specjalnych w wysokości 3,4 mln EUR władze greckie twierdzą, że zostały one opodatkowane zgodnie z przepisami podatkowymi obowiązującymi w czasie, gdy zostały one utworzone, tak że nie powstaje żadna korzyść podatkowa po zbilansowaniu ich ze stratami z lat poprzednich. Jednakże Komisja zauważa, że kwota rezerw specjalnych jest ujęta w sprawozdaniu finansowym w pozycji rezerw. Dlatego też Komisja zakłada, że zbilansowanie tej kwoty ze stratami z lat poprzednich powinno być również opodatkowane stawką 10 %, zgodnie ze zwykłymi przepisami podatkowymi.
(46)
Zwolnienia podatkowe związane z rezerwami nadzwyczajnymi, o wartości 340 000 EUR, uznaje się również za pomoc, i dlatego też, na tej samej podstawie, jak przedstawiono powyżej, Komisja stwierdza, że są one niezgodne ze wspólnym rynkiem.
(47)
„Kwoty przeznaczone na zwiększenie kapitału akcyjnego” w wysokości 25,6 mln EUR odzwierciedlają, według władz greckich, kwoty, które państwo greckie wypłaciło Hellenic Shipyards jako rekompensaty kosztów redukcji personelu o około 1 000 osób w latach 1996-1997. Według władz greckich kwota ta jest zwolniona z podatku, ponieważ jest wykorzystywana do zbilansowania kwot strat z lat poprzednich.
(48)
O ile spółka powinna była zostać opodatkowana stawką 10 % od wyżej opisanej kwoty, Komisja stwierdza, że kwota pomocy w wysokości 2,56 mln EUR w formie zwolnień z podatku dla zbilansowania kwot wynikających ze strat z lat poprzednich jest niezgodna ze wspólnym rynkiem.
(49)
Komisja zauważa, że art. 6 ust. 4 Ustawy zatwierdza wykorzystanie strat z lat poprzednich do celów księgowości bez żadnych ograniczeń czasowych. Podczas otwarcia procedury dochodzenia w tej sprawie Komisja wystąpiła z prośbą o informacje, czy sam ten element dostarcza Hellenic Shipyards korzyści, w porównaniu ze zwykłymi przepisami podatkowymi w Grecji.
(50)
Władze greckie nie przedstawiły odpowiednich informacji. Jednakże fakt, że Grecja ponawiała wobec Komisji oświadczenia, że zobowiązuje się do zniesienia w całości art. 6 ust. 4 Ustawy, dostarcza wystarczających dowodów, że środek ten powinien być również uznany za pomoc państwa niezgodną ze wspólnym rynkiem.
(51)
Ogólnie na ocenę kwestionowanych środków przez Komisję, zgodnie z pismem do Republiki Greckiej z dnia 5 czerwca 2002 r., nie mogły mieć wpływu informacje dostarczone przez Grecję. Co więcej, wygląda na to, że Grecja zgadza się z przeprowadzoną przez Komisję analizą niezgodności kwestionowanych środków ze wspólnym rynkiem i z tej przyczyny ponawiała ona (15) swoje zobowiązania do zniesienia dwóch kwestionowanych środków przepisami prawa.
VI. SKARGA W SPRAWIE DOMNIEMANEJ POMOCY DLA HELLENIC SHIPYARDS
(52)
Komisja otrzymała formalną skargę dotyczącą pomocy państwa, która mogła być przyznana przez rząd grecki Hellenic Shipyards. Zarzuty zawarte w tej skardze podlegają obecnie rozpatrzeniu. Komisja zauważa, że obecna decyzja nie przesądza w żadnym wypadku o wyniku tego czy innych dochodzeń prowadzonych lub podejmowanych w przyszłości w odniesieniu do domniemanej pomocy państwa dla Hellenic Shipyards.
(53)
W kwestii zarzutów skarżącego dotyczących wyliczeń kwot pomocy, która mogła być przyznana na mocy art. 6 ust. 4 Ustawy (16), Komisja zauważa, że stały się one bezcelowe, jako że obecna decyzja nakazuje zniesienie tego przepisu.
VII. WNIOSEK
(54)
Władze greckie domyślnie zgodziły się z oceną Komisji stwierdzającą, że dwa kwestionowane środki stanowią pomoc państwa niezgodną z postanowieniami Traktatu. Pomimo zobowiązania się władz greckich do zniesienia dwóch przepisów poprzez przedstawienie parlamentowi odpowiedniej Ustawy wprowadzającej zmiany, nie uczyniły one tego do tej pory. Dlatego też Komisja jest zmuszona do zamknięcia postępowań otwartych listem z dnia 5 czerwca 2002 r., przez przyjęcie decyzji nakazującej Republice Greckiej zniesienie tych dwóch środków i odzyskanie wszelkiej pomocy, która mogła zostać przyznana na ich podstawie.
(55)
Komisja chce podkreślić, że środki te powinny zostać zniesione w całej ich istocie, tak aby wyeliminować element pomocy państwa, który w sobie zawierają. W szczególności, o ile korzyści, które mogły zostać przyznane Hellenic Shipyards na mocy art. 5 ust. 2 i art. 6 ust. 4 Ustawy, mogą wynikać również z innych instrumentów prawnych, Grecja powinna zapewnić zniesienie również takich środków oraz, jeśli na ich podstawie została przyznana pomoc, odzyskanie jej od beneficjentów.
(56)
Władze greckie wskazały Komisji, że żadna pomoc nie została przyznana na mocy dwóch kwestionowanych przepisów. Jednakże Komisja chce zwrócić ich uwagę na fakt, że jeśli jakakolwiek pomoc została wypłacona na mocy kwestionowanych przepisów, powinna ona zostać odzyskana w całości i bez dalszej zwłoki.
(57)
Artykuł 7 ust. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 pozwala Komisji na podjęcie negatywnej decyzji po wygaśnięciu limitu czasu określonego w art. 7 ust. 6, na podstawie dostępnych dla niej informacji. Informacje przedstawione przez władze greckie nie zmieniły ustaleń Komisji, że wynikiem kwestionowanych przepisów jest pomoc państwa niezgodna ze wspólnym rynkiem.
(58)
Dlatego też Komisja zamyka procedurę dochodzenia otwartą w dniu 5 czerwca 2002 r. w odniesieniu do środków, na mocy których spółka Hellenic Shipyards jest zwolniona z podatków, zgodnie z art. 6 ust. 4 Ustawy, przy czym państwo pokrywa część kosztów przyszłych świadczeń emerytalnych dla pracowników związanych z cywilnymi stoczniami, zgodnie z art. 5 ust. 2. Środki te stanowią pomoc państwa niezgodną z przepisami rozporządzenia (WE) nr 1540/98 i tym samym ze wspólnym rynkiem.
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Artykuł 5 ust. 2 oraz art. 6 ust. 4 Ustawy 2941/2001 uznają pomoc państwa dla spółki Hellenic Shipyards SA za niezgodną ze wspólnym rynkiem.
W związku z tym pomoc nie może być realizowana.
Artykuł 2
W przypadku wypłacenia pomocy państwa spółce Hellenic Shipyards SA na mocy przepisów określonych w art. 1 niniejszej decyzji Grecja podejmuje wszelkie konieczne kroki w celu odzyskania tej pomocy.
W takim przypadku odzyskanie przeprowadzi się bezzwłocznie i w zgodzie z procedurami prawa krajowego, pod warunkiem że pozwalają one na natychmiastowe i skuteczne wykonanie niniejszej decyzji.
Odzyskane sumy zawierają odsetki liczone od dnia, w którym pomoc została udzielona beneficjentowi, do dnia jej odzyskania.
Odsetki są obliczane w zgodzie z przepisami określonymi w rozdziale V rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 (17).
Grecja zaprzestaje stosowania środka pomocowego i odwołuje wszelkie wypłaty zaległej pomocy od dnia otrzymania powiadomienia o niniejszej decyzji.
Artykuł 3
Grecja informuje Komisję, w ciągu dwóch miesięcy od otrzymania powiadomienia o niniejszej decyzji, o środkach podjętych w celu jej wykonania.
Artykuł 4
Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Greckiej.
Sporządzono w Brukseli, dnia 20 października 2004 r.