Rozporządzenie (We) nr 1784/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 12 lipca 1999 r.
w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego [1]
PARLAMENT EUROPEJSKI,
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 148,
uwzględniając wniosek Komisji [2],
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [3],
uwzględniając opinię Komitetu Regionów [4],
stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu [5],
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1260/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiające przepisy ogólne w sprawie funduszy strukturalnych [6] zastępuje rozporządzenie (EWG) nr 2052/88 [7] i rozporządzenie (EWG) nr 4253/88 [8]; należy również zastąpić rozporządzenie Rady (EWG) nr 4255/88 z dnia 19 grudnia 1988 r. ustanawiające przepisy wykonawcze do rozporządzenia (EWG) nr 2052/88 w odniesieniu do Europejskiego Funduszu Społecznego [9].
(2) Rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 określa ogólne ustalenia rządzące funduszami strukturalnymi jako całością i konieczne jest określenie, jaka działalność jest uprawniona do finansowania przez Europejski Fundusz Społeczny (zwany dalej "Funduszem"), w ramach Celów 1, 2 i 3, określonych w art. 1 pkt 1, 2 i 3 akapit pierwszy wspomnianego rozporządzenia (zwanych dalej "Celami 1, 2 i 3), w ramach inicjatywy wspólnotowej w zakresie zwalczania wszelkich form dyskryminacji i nierówności dotyczących rynku pracy oraz w ramach środków innowacyjnych i pomocy technicznej."
(3) Należy określić rolę Funduszu w odniesieniu do zadań zapisanych w Traktacie i w kontekście priorytetów dotyczących rozwoju zasobów ludzkich i zatrudnienia, uzgodnionych we Wspólnocie.
(4) Konkluzje Rady Europejskiej w Amsterdamie w czerwcu 1997 r. oraz jej rezolucja w sprawie wzrostu i zatrudnienia z 16 czerwca 1997 r. [10] zainicjowały wprowadzenie Europejskiej Strategii na rzecz Zatrudnienia, corocznych wytycznych dotyczących zatrudnienia i procesu ustalania narodowych planów działań na rzecz zatrudnienia.
(5) Konieczne jest ponowne zdefiniowanie zakresu działania Funduszu, w szczególności restrukturyzację i uproszczenie Celów funduszy strukturalnych, aby wesprzeć Europejską Strategię na rzecz Zatrudnienia i związane z nią narodowe plany działań na rzecz zatrudnienia.
(6) Należy określić wspólne ramy dla interwencji Funduszu we wszystkie trzy Cele funduszy strukturalnych, aby służyły one zapewnieniu spójności i komplementarności działań podejmowanych stosownie do tych Celów, z zamiarem poprawienia funkcjonowania rynku pracy i rozwijania zasobów ludzkich.
(7) Państwa Członkowskie i Komisja zapewniają, że programowanie i wdrażanie działań finansowanych przez Fundusz, w kontekście wszystkich Celów, sprzyja promocji równości szans mężczyzn i kobiet oraz wejścia na rynek pracy i utrzymaniu się na nim upośledzonych grup i osób.
(8) Państwa Członkowskie i Komisja zapewniają również, że przy wdrażaniu działań finansowanych przez Fundusz należyta uwaga zostanie poświęcona wymiarowi społecznemu i aspektowi zatrudnienia społeczeństwa informacyjnego.
(9) Konieczne jest zapewnienie, aby działania związane z adaptacją przemysłową brały pod uwagę ogólne potrzeby pracowników obu płci wynikające z już zaobserwowanych lub przewidywanych zmian zachodzących w gospodarce i w systemach produkcji, a nie przynosiły korzyści jednemu przedsiębiorstwu lub konkretnej gałęzi przemysłu; szczególną uwagę należy poświęcić małym i średnim przedsiębiorstwom i ułatwianiu im dostępu do szkoleń i poprawy organizacji pracy.
(10) Konieczne jest zapewnienie, że Fundusz nadal wzmacnia zatrudnienie i kwalifikacje zawodowe poprzez wspieranie działań wyprzedzających - w miarę możliwości - doradztwa, tworzenia sieci i kształcenia w całej Wspólnocie tak, aby w konsekwencji wspierana działalność była horyzontalna i obejmowała całość gospodarki, bez ograniczeń a priori w stosunku do pewnych gałęzi czy sektorów przemysłu.
(11) Należy ponownie zdefiniować uprawnione działania, w celu zwiększenia efektywności realizacji polityki Funduszu, w kontekście wszystkich Celów, jakimi kieruje się Fundusz; należy określić wydatki uprawnione do pomocy Funduszu w ramach partnerstwa.
(12) Należy uzupełnić i sprecyzować plany i formy pomocy, szczególnie w świetle ponownego określenia Celu 3.
(13) Udzielanie pomocy przez Fundusz na wszystkich poziomach powinno być oparte na priorytetach wspólnotowej polityki społecznej i zatrudnienia oraz na priorytetach ustanowionych w krajowych planach działań.
(14) Możliwe jest wprowadzenie ustaleń, za pomocą których grupy lokalne, w tym organizacje pozarządowe, mogą uzyskać łatwy i szybki dostęp do wsparcia Funduszu dla działań poświęconych zwalczaniu społecznego wykluczenia i w ten sposób stworzyć sobie możliwości działania w tej dziedzinie.
(15) Środki o wielkiej wadze dla Wspólnoty, podejmowane z inicjatywy Komisji, mają do odegrania bardzo ważną rolę w osiąganiu ogólnych celów działań strukturalnych Wspólnoty określonych w art. 1 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999; takie inicjatywy powinny przede wszystkim wspierać politykę innowacji i ponadnarodowej współpracy w realizacji polityki.
(16) Fundusz uczestniczy również we wspieraniu pomocy technicznej i działań innowacyjnych oraz przygotowywaniu, monitoringu oraz ocenie środków i kontroli, zgodnie z art. 22 i 23 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999.
(17) Tam gdzie to właściwe, należy ustanowić kompetencje do przyjęcia przepisów wykonawczych oraz określić przepisy przejściowe.
(18) Rozporządzenie (EWG) nr 4255/88 powinno zostać uchylone,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
Zadania
W ramach zadania powierzonego Europejskiemu Funduszowi Społecznemu ("Funduszowi") na podstawie art. 146 Traktatu oraz zadań powierzonych funduszom strukturalnym na podstawie art. 159 Traktatu i zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 Fundusz wspiera środki zmierzające do zapobiegania i zwalczania bezrobocia oraz rozwoju zasobów ludzkich i społecznej integracji rynku pracy w celu sprzyjania wysokiemu poziomowi zatrudnienia, równości mężczyzn i kobiet, trwałego rozwoju oraz spójności gospodarczej i społecznej. W szczególności Fundusz wspiera działania podejmowane zgodnie z Europejską Strategią na rzecz Zatrudnienia i corocznych wytycznych dla zatrudnienia.
Artykuł 2
Zakres obowiązywania
1. Fundusz wspiera i uzupełnia działania Państw Członkowskich skierowane na rozwój rynku pracy i zasobów ludzkich w następujących dziedzinach polityki, w szczególności w kontekście swoich wieloletnich planów działania na rzecz zatrudnienia:
a) rozwijanie i wspieranie polityk aktywnego rynku pracy, w celu zwalczania i zapobiegania bezrobociu, przeciwdziałaniu, zarówno w stosunku do kobiet, jak i mężczyzn, długotrwałemu bezrobociu, ponownego włączania osób długotrwale bezrobotnych do rynku pracy oraz wspomagania zawodowego włączania do rynku pracy młodych ludzi i osób powracających na rynek pracy;
b) wspieranie równych szans dla wszystkich w dostępie do rynku pracy, ze szczególnym uwzględnieniem osób narażonych na społeczne wykluczenie;
c) wspieranie i rozwijanie:
- kształcenia,
- edukacji,
- doradztwa
jako część polityki ustawicznego kształcenia:
- ułatwienie i poprawa dostępu do i włączania do rynku pracy,
- poprawa i utrzymanie zdolności zatrudnienia, lub
- wspieranie mobilności zawodowej;
d) wspieranie wykwalifikowanej, przeszkolonej i zdolnej do dostosowania się siły roboczej, innowacyjności i zdolności dostosowania się do organizacji pracy, rozwijanie przedsiębiorczości i warunków ułatwiających tworzenie nowych miejsc pracy oraz podnoszenia kwalifikacji i rozwijania potencjału ludzkiego w dziedzinie badań, nauki i technologii;
e) szczególne środki poprawy dostępu i uczestnictwa w rynku pracy dla kobiet, z uwzględnieniem ich awansu zawodowego, ich dostępu do nowych możliwości zawodowych i rozpoczynania własnej działalności gospodarczej oraz ograniczenia pionowej i horyzontalnej segregacji na tle płci na rynku pracy.
2. W ramach dziedzin polityki wymienionych w ust. 1 Fundusz bierze pod uwagę:
a) wspieranie lokalnych inicjatyw dotyczących zatrudnienia, w szczególności inicjatyw wspierających lokalne i terytorialne pakty zatrudnienia;
b) wymiar społeczny i rynek pracy społeczeństwa informacyjnego, poprzez rozwój polityki i programów mających na celu wykorzystanie potencjału zatrudnienia społeczeństwa informacyjnego oraz poprzez zapewnienie dostępu do jego udogodnień i korzyści;
c) równe szanse dla kobiet i mężczyzn jako część zintegrowanego podejścia.
Artykuł 3
Działania spełniające kryteria
1. Wsparcie finansowe Funduszu przyjmuje głównie formę pomocy dla osób i jest poświęcone następującym działaniom, mającym na celu rozwój zasobów ludzkich, co może być częścią włączania do rynku pracy:
a) edukacja i kształcenie zawodowe - w tym również kształcenie zawodowe stanowiące odpowiednik obowiązku szkolnego - praktyki zawodowe, szkolenia wstępne, w szczególności dające i podnoszące podstawowe kwalifikacje, rehabilitację przez zatrudnienie, środki mające na celu poprawę zdolności zatrudnienia na rynku pracy, doradztwo i kształcenie ustawiczne;
b) pomoc przy zatrudnieniu i pracy na własny rachunek;
c) w dziedzinie rozwoju badań, nauki i rozwoju technologicznego, kształcenia podyplomowego kadry zarządzającej i technicznej w instytucjach badawczych i przedsiębiorstwach;
d) rozwój nowych źródeł zatrudnienia, w tym w sektorze ekonomii społecznej (trzeci sektor).
2. W celu zwiększenia skuteczności działań, określonych w ust. 1, pomoc może być również przyznana na:
a) wsparcie struktur i systemów:
i) rozwój i poprawę kształcenia, edukacji i zdobywania kwalifikacji, w tym kształcenie nauczycieli, instruktorów i kadry oraz poprawa dostępu pracowników do kształcenia i nabywania kwalifikacji;
ii) modernizację i poprawę skuteczności służb zajmujących się zatrudnieniem;
iii) rozwój powiązań między światem pracy a instytucjami edukacyjnymi, kształcenia i badawczymi;
iv) rozwój, w miarę możliwości, systemów przewidywania zmian w zatrudnieniu i potrzebnych kwalifikacjach, w szczególności w związku z nowymi formami pracy i organizacji pracy, biorąc pod uwagę potrzebę pogodzenia życia rodzinnego z zawodowym i umożliwienia starszym pracownikom możliwości spełnienia się w pracy aż do emerytury. Nie obejmuje to jednakże finansowania projektów wcześniejszego przechodzenia na emeryturę;
b) środki towarzyszące:
i) pomoc w świadczeniu usług dla beneficjentów, w tym zapewnienie opieki i udogodnień dla podopiecznych;
ii) wspieranie rozwoju społeczno-oświatowego w celu ułatwienia włączenia do rynku pracy;
iii) podnoszenie świadomości, informacja i reklama.
3. Fundusz może finansować działania zgodne z art. 2 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia (WE) nr 1260/1999.
Artykuł 4
Koncentracja pomocy
1. Biorąc pod uwagę narodowe priorytety ustanowione, w szczególności w narodowych planach działań na rzecz zatrudnienia, jak również ocenę ex-ante, określona zostanie strategia uwzględniająca wszystkie istotne dziedziny polityki zatrudnienia i zwracająca szczególną uwagę na obszary, określone w art. 2 ust. 1 lit. d) i e). W celu zwiększenia skuteczności pomocy świadczonej przez Fundusz jego interwencje w ramach tej strategii i w obliczu priorytetowych dziedzin, określonych w art. 2 ust. 1, skoncentrowane są na ograniczonej liczbie obszarów lub tematów i są ukierunkowane na najistotniejsze potrzeby i najbardziej skuteczne działania.
Przy przeznaczaniu przez Fundusz środków przyznanych na każdą interwencję przeprowadzany jest wspólny wybór dziedziny polityki, która uzyska pierwszeństwo. Brane są pod uwagę środki przewidziane w art. 2 ust. 1 zgodnie z priorytetami narodowymi.
2. Programowanie interwencji Funduszu zapewnia, że rozsądna kwota środków przyznanych przez Fundusz udostępniona na interwencje w ramach Celów 1 i 3 jest dostępna, zgodnie z art. 27 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999, w formie małych dotacji, ze szczególnym uwzględnieniem organizacji pozarządowych i partnerstw lokalnych. Państwa Członkowskie mogą zadecydować o stosowaniu tego ustępu zgodnie z ustaleniami finansowymi określonymi w art. 29 ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999.
Artykuł 5
Inicjatywa wspólnotowa
1. Na podstawie art. 20 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 Fundusz, zgodnie z art. 21 ust. 2 tego rozporządzenia, wspiera wprowadzanie inicjatywy wspólnotowej na rzecz zwalczania dyskryminacji i nierówności związanych z rynkiem pracy (EQUAL).
2. Zgodnie z art. 21 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 decyzja o udziale Funduszu w inicjatywie wspólnotowej może rozszerzyć zakres uprawnionych działań, określonych w art. 3 niniejszego rozporządzenia na pokrycie środków, które mogą być finansowane na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1783/1999 [11], (WE) nr 1257/1999 [12] i (WE) nr 1263/1999 [13], tak aby umożliwić realizację wszystkich środków przewidzianych w inicjatywie.
Artykuł 6
Środki innowacyjne i pomoc techniczna
1. Zgodnie z art. 22 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 Komisja może finansować przygotowanie, monitoring i ocenę działań w Państwach Członkowskich lub na poziomie wspólnotowym, potrzebnych do wdrażania działań, określonych w niniejszym rozporządzeniu. W ich skład mogą wchodzić:
a) działania o charakterze innowacyjnym oraz projekty pilotażowe dotyczące rynków pracy, zatrudnienia i kształcenia zawodowego;
b) badania, pomoc techniczna i wymiana doświadczeń o efekcie mnożnikowym;
c) pomoc techniczna związana z przygotowaniem, wdrażaniem, monitorowaniem i oceną, jak również kontrolą działań finansowanych przez Fundusz;
d) działania skierowane, w ramach dialogu społecznego, do personelu z przedsiębiorstw w jednym lub kilku Państwach Członkowskich i dotyczące przekazywania specjalistycznej wiedzy związanej z dziedzinami podlegającymi interwencji Funduszu;
e) informowanie różnych partnerów zaangażowanych w działalność, ostatecznych beneficjentów pomocy Funduszu i opinii publicznej.
2. Zgodnie z art. 22 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 zakres działań określony w ust. 1 lit. a) niniejszego artykułu jest rozszerzony decyzją o udziale Funduszu, o środki, które mogą być finansowane na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1783/1999, (WE) nr 1257/1999 i (WE) nr 1263/1999, tak aby obejmowały one wszystkie środki niezbędne do realizacji danych innowacyjnych działań.
Artykuł 7
Wnioski o udzielenie pomocy
Wnioskowi o udział z Funduszu powinien towarzyszyć skomputeryzowany formularz, opracowany w ramach partnerstwa, wymieniający działania dotyczące każdej formy pomocy, tak aby można było śledzić jej przebieg od zobowiązania budżetowego do końcowej wypłaty.
Artykuł 8
Przepisy wykonawcze
Wszystkie szczegółowe przepisy wykonawcze do niniejszego rozporządzenia przyjmowane są przez Komisję, zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 49 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999.
Artykuł 9
Przepisy przejściowe
Przepisy przejściowe określone w art. 52 rozporządzenia (WE) nr 1260/1999 stosuje się mutatis mutandis do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 10
Klauzula przeglądowa
Na wniosek Komisji Parlament Europejski i Rada dokonują przeglądu niniejszego rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2006 r.
Działają w sprawie wniosku, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 148 Traktatu.
Artykuł 11
Uchylenie
Z dniem 1 stycznia 2000 r. traci moc rozporządzenie (EWG) nr 4255/88.
Odniesienia do uchylonego rozporządzenia należy traktować jako odniesienia do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 12
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie trzeciego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 12 lipca 1999 r.