DECYZJA KOMISJI
z dnia 8 listopada 2006 r.
w sprawie pomocy państwa nr C 11/06 (ex N 127/05), jaką Włochy zamierzają wdrożyć na rzecz przedsiębiorstwa AEM Torino
(notyfikowana jako dokument nr C(2006) 5276)
(Jedynie tekst w języku włoskim jest autentyczny)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(2006/941/WE)
KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 88 ust. 2 akapit pierwszy,
uwzględniając Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym, w szczególności jego art. 62 ust 1 lit. a),
po zaproszeniu (1) zainteresowanych stron do przedstawienia uwag, zgodnie z wymienionymi wyżej przepisami,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Pismem z dnia 21 marca 2005 r. Włochy powiadomiły Komisję o pomocy, jaką zamierzają przyznać przedsiębiorstwu AEM Torino, działającemu w sektorze energetycznym, w związku z kosztami osieroconymi. Komisja poprosiła o dodatkowe informacje w pismach z dnia 4 maja, 19 lipca, oraz 14 listopada 2005 r., na które Włochy odpowiedziały pismami z dnia 27 czerwca, 5 lipca, 3. października i 1. lutego 2006 r.
(2)
Pismem z dnia 4 kwietnia 2006 r. Komisja poinformowała Włochy o decyzji o wszczęciu postępowania, o którym mowa w art. 88 ust. 2 traktatu WE. Włochy nie odpowiedziały na pismo Komisji.
(3)
Decyzja Komisji w sprawie wszczęcia postępowania została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (2). Komisja wezwała zainteresowane strony do przedstawienia uwag.
(4)
Komisja nie otrzymała żadnych uwag ani od przedsiębiorstwa AEM Torino, ani od innych zainteresowanych stron.
(5)
Środek pomocy przewiduje zwrot kosztów osieroconych, jakie Włochy zamierzają przyznać przedsiębiorstwu AEM Torino, działającemu w sektorze energetycznym. AEM Torino jest przedsiębiorstwem typu „municipalizzata”, działającym głównie w sektorze energetycznym. Środek pomocy oparty jest na analogicznym przepisie zatwierdzonym przez Komisję (3).
(6)
Kwota pomocy wynosi 16,338 mln EUR do przekazania w formie dotacji.
(7)
Włochy wyraziły zamiar przekazania rocznego sprawozdania dotyczącego realizacji tego środka.
(8)
Włochy poinformowały, że środek o którym mowa nie może podlegać kumulacji z żadnym innym rodzajem pomocy .
(9)
Dnia 5 czerwca 2002 r. Komisja podjęła negatywną decyzję dotyczącą pomocy państwa (C 27/99, ex NN 69/98) przyznanej przez Włochy w formie ulg podatkowych i pożyczek na preferencyjnych warunkach przedsiębiorstwom użyteczności publicznej, w których udziałowcem większościowym jest państwo (zwanym dalej przedsiębiorstwami typu „azienda municipalizzata”) (4).
(10)
We wspomnianej decyzji Komisja stwierdziła, że podobne systemy pomocy, w przypadku niezgłoszenia, są bezprawne i niezgodne ze wspólnym rynkiem i nakazała Włochom odzyskanie kwot przekazanych w powyższych okolicznościach. (5).
(11)
Procedura odzyskiwania pomocy była bardzo powolna. Dnia 18 kwietnia 2005 r. Włochy przyjęły ustawę nr 62, której art. 27 przewiduje, na podstawie wspomnianej decyzji Komisji, zwrot środków przyznanych przedsiębiorstwom typu „azienda municipalizzata”. Tymczasem na podstawie przepisu zatwierdzonego decyzją z 1 czerwca 2005 r. przez urząd podatkowy Agenzia delle entrate została przyznana beneficjentom możliwość zwrotu środków pomocy w ratach rozłożonych na okres 24 miesięcy.
(12)
Zgodnie z uwagami przekazanymi w związku z toczącą się sprawą nr T-297/02 ACEA/Komisja, wspomniane przedsiębiorstwo AEM Torino zadeklarowało, że było beneficjentem systemów pomocy będących przedmiotem decyzji 2003/193/WE w formie ulg podatkowych w latach 1997, 1998 i 1999 oraz pożyczek na preferencyjnych warunkach przyznanych przez Cassa depositi e prestiti.
(13)
Ponadto, według uwag przekazanych przez Włochy, przedsiębiorstwo AEM Torino dostarczyło informacje w trakcie trwania standardowej procedury deklarowania i poboru podatków, wynikających z decyzji Agenzia delle entrate. Przedsiębiorstwo AEM Torino powinno było zwrócić kwotę bezprawnie przyznanej pomocy w terminie 60 dni od daty przekazania zawiadomienia o wyniku oceny, które według informacji przekazanych przez władze włoskie powinno było zostać dostarczone do przedsiębiorstwa AEM Torino przez Agenzia delle entrate w terminie do 11 stycznia 2006 r. Włochy nie poinformowały, czy przedsiębiorstwo AEM Torino rzeczywiście rozpoczęło proces zwrotu pomocy w ustalonym terminie.
(14)
Według informacji przekazanych przez władze włoskie odnoszących się do powyższej sprawy, przedsiębiorstwo AEM Torino nie korzystało z pożyczek preferencyjnych przyznawanych przez Cassa depositi e prestiti.
(15)
Komisja, nie będąc w stanie oszacować ewentualnej kumulacji uprzednio bezprawnie przyznanej pomocy, zgodnie z włoskim prawodawstwem dotyczącym przedsiębiorstw typu „municipalizzata”, z nowym środkiem pomocy, o którym mowa, zwróciła się do Włoch o niedopuszczenie do kumulacji powyższych środków i o podjęcie zobowiązania do niewypłacenia pomocy obejmującej koszty osierocone, zanim uprzednio bezprawnie przyznane środki pomocy nie zostaną zwrócone. Włochy nie podjęły powyższego zobowiązania.
(16)
Komisja uznała, że przedmiotowy środek pomocy należy uznać za pomoc państwa.
(17)
W związku z powyższym Komisja przeanalizowała zgodność przedmiotowego środka pomocy z zasadami dotyczącymi pomocy państwa, opierając się głównie na własnym komunikacie w sprawie metody analizy pomocy państwa związanej z kosztami osieroconymi (6) i uznała, że zastosowana metoda obliczania kwoty oraz sam sposób naliczania odpowiadały wszystkim wskazówkom zawartym w wyżej wymienionym komunikacie.
(18)
W orzeczeniu z dnia 15 maja 1997 r. (orzeczeniu w sprawie „Deggendorf”) (7) Trybunał Sprawiedliwości uznał, że „w przypadku gdy Komisja ocenia zgodność środka pomocy ze wspólnym rynkiem, musi ona brać pod uwagę wszystkie istotne czynniki, w tym również ewentualnie przeanalizowany już kontekst w uprzednio podjętej decyzji wraz ze zobowiązaniami narzuconymi państwu członkowskiemu na mocy tej decyzji”. Według Trybunału Sprawiedliwości nowe środki pomocy nie mogą zostać uznane za zgodne ze wspólnym rynkiem zanim uprzednio bezprawnie przyznane środki pomocy nie zostaną zwrócone, ponieważ połączony skutek powyższych środków może doprowadzić do poważnego zakłócenia konkurencji na wspólnym rynku.
(19)
Na podstawie powyższego orzeczenia Komisja przystępuje do oceny nowego środka pomocy kontrolując, czy beneficjent nowego środka pomocy zwrócił lub nie całość uprzednio przyznanej pomocy, która miała zostać zwrócona na mocy negatywnej decyzji podjętej przez Komisję.
(20)
Stosując do przypadku, o którym mowa, zasadę ustaloną na podstawie wspomnianego orzeczenia Komisja uznaje, że: a) przedsiębiorstwo AEM Torino skorzystało z uprzedniej pomocy tj. z pomocy przeznaczonej dla przedsiębiorstw typu „municipalizzata” (patrz punkty 9-15), która powinna zostać zwrócona na podstawie decyzji 2003/193/WE; b) władze włoskie nie wywiązały się jeszcze ze do zobowiązania do odzyskania pomocy, które zostało im narzucone na mocy powyższej decyzji. Wprawdzie decyzja 2003/193/WE dotyczy programów pomocy, ale narzuca ona jednocześnie obowiązek odzyskania pomocy niezgodnej ze wspólnym rynkiem lub bezprawnej, przyznanej w ramach danego programu pomocy. Ponadto przedsiębiorstwo AEM Torino otwarcie przyznało się do skorzystania ze wspomnianego programu pomocy i nie ma powodu przypuszczać, że w tym szczególnym przypadku wspomniane środki nie stanowiły pomocy, stanowiły pomoc istniejącą lub zostały uznane zgodne ze wspólnym rynkiem.
(21)
Po upływie czterech lat od przyjęcia decyzji 2003/193/WE władze włoskie wciąż muszą jeszcze odzyskać bezprawnie przyznaną pomoc. Władze włoskie poinformowały Komisję, że w przypadku realizacji ich zobowiązań do odzyskania pomocy, są one wciąż na etapie uchwalania i wdrażania odpowiednich środków administracyjnych.
(22)
Włochy poinformowały, że przedsiębiorstwo AEM Torino przedstawiło włoskiemu urzędowi podatkowemu Agenzia delle entrate deklarację, w której AEM Torino zobowiązuje się do spłaty określonych przez urząd podatkowy Agenzia delle entrate kwot. Tymczasem władze włoskie nie były w stanie określić:
-
kwot, które przedsiębiorstwo AEM Torino powinno zwrócić w procesie odzyskiwania pomocy;
-
warunków spłaty. Włochy poinformowały, że przedsiębiorstwo AEM Torino powinno dokonać spłaty w terminie do 11 marca 2006 r., lecz nie zapewniono w żaden sposób, aby spłata została dokonana w całości (łączne z odsetkami) i niezwłocznie (bez korzystania z 24-miesięcznego okresu przewidzianego w ustawie (legge) nr 62 z dnia 18 kwietnia 2005 r.).
(23)
Ponadto nie wiadomo, czy przedsiębiorstwo AEM Torino korzystało z pożyczek na preferencyjnych warunkach przyznanych przez Cassa depositi e prestiti, uznanych za bezprawne i niezgodne ze wspólnym rynkiem decyzją 2003/193/WE, i, czy w przypadku uzyskania tych pożyczek przez AEM Torino, zostały one zwrócone.
(24)
Podsumowując, Włochy nie wyjaśniły, czy zwrócona została uprzednio przyznana pomoc, którą przedsiębiorstwo AEM Torino, według wszelkiego prawdopodobieństwa, uzyskało. Na podstawie powyższych informacji wnioskuje się, że AEM Torino mogło uzyskać pewne kwoty pomocy przyznane w ramach programu pomocy uznanego za niezgodny ze wspólnym rynkiem decyzją 2003/193/WE, a których wciąż jeszcze nie zwróciło.
(25)
Komisja nie jest w stanie ustalić kwoty pomocy, którą AEM Torino uzyskało zanim nowy środek pomocy, o którym jest tutaj mowa, został przyznany, i który wciąż jeszcze AEM Torino musi zwrócić. Komisja nie jest równocześnie w stanie ocenić połączonego skutku „wcześniejszego” i „nowego” środka pomocy, przyznanych na rzecz przedsiębiorstwa AEM Torino, ani też możliwego zakłócenia konkurencji, jakie wspomniana kumulacja obu środków pomocy mogła spowodować na wspólnym rynku.
(26)
Zgodnie z wydanym orzeczeniem w sprawie Deggendorf, Komisja musi brać pod uwagę okoliczności, na które powołano się w poprzedniej decyzji, jak również zobowiązania nałożone na państwo członkowskie na mocy podobnej decyzji i nie może przesądzić o zgodności nowego środka pomocy ze wspólnym rynkiem, zanim wcześniejsza pomoc przyznana bezprawnie nie zostanie zwrócona.
(27)
Ponadto środek pomocy w postaci zwrotu kosztów osieroconych nie może podlegać kumulacji z żadnym innym rodzajem pomocy.
(28)
Według zasady ustalonej orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Deggendorf jedynie zobowiązanie do niewypłacenia nowej pomocy, zanim wcześniejsza pomoc nie zostanie w całości zwrócona, mogłoby całkowicie zapobiec ryzyku kumulacji dwóch środków pomocy oraz zapobiec zakłóceniu konkurencji.
(29)
Niejednokrotnie zwracano się do Włoch o podjęcie powyższego zobowiązania, ale Włochy odrzuciły ten wniosek.
(30)
W związku z utrzymującym się połączonym skutkiem dwóch środków pomocy, Komisja nie jest w stanie prawidłowo go ocenić. Tak więc na obecnym etapie, zgłoszony środek pomocy nie może zostać uznany za zgodny ze wspólnym rynkiem.
(31)
Ani Włochy ani przedsiębiorstwo AEM Torino nie rozwiały wątpliwości, które doprowadziły do wszczęcia postępowania. Włochy nie odpowiedziały na pismo zapowiadające wszczęcie postępowania ani też przedsiębiorstwo AEM Torino nie dostarczyło żadnych informacji.
(32)
Nie zakwestionowano przyczyn, dla których Komisja wszczęła postępowanie. Dany środek stanowi pomoc, która może zostać uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem, na podstawie metody odnoszącej się do kosztów osieroconych. Tymczasem w związku z możliwością kumulacji uprzednio przyznanej pomocy, która nie została zwrócona przez beneficjenta, Komisja nie jest w stanie skontrolować połączonego skutku dwóch rodzajów pomocy.
(33)
Włochy nie przekazały żadnej informacji, która pozwoliłaby Komisji ocenić potencjalną kumulację. Ponadto procedura odzyskiwania pomocy była wyjątkowo powolna i uciążliwa. W związku z tym Komisja podjęła decyzję dnia 19 stycznia 2005 r. o skierowaniu sprawy do Trybunału Sprawiedliwości, zgodnie z art. 88 ust. 2 Traktatu WE, w celu zapewnienia natychmiastowego i sprawnego wykonania decyzji 2003/193/WE.
(34)
Dnia 2 czerwca 2006 r. Trybunał Sprawiedliwości stwierdził (8), że Włochy, nie podejmując wszelkich niezbędnych środków w celu odzyskania pomocy uznanej za bezprawną i niezgodną ze wspólnym rynkiem w ustalonym terminie, uchybiły zobowiązaniom, które na nich ciążą na mocy Traktatu.
(35)
Obowiązkiem Komisji jest zapewnić, aby nowy środek pomocy został wypłacony dopiero wtedy, gdy będzie można wykluczyć wszelkie ryzyko kumulacji, lub gdy przedsiębiorstwo AEM Torino zwróci w całości otrzymaną bezprawnie i niezgodną ze wspólnym rynkiem pomoc.
(36)
W związku z powyższym Komisja ma obowiązek zapewnić, aby powyższy warunek został w pełni dotrzymany.
(37)
W związku z tym Włochy będą mogły przyznać nowy środek pomocy dopiero wówczas, gdy przedstawią Komisji dowód odzyskania całości pomocy uprzednio przyznanej przedsiębiorstwu AEM Torino.
(38)
W związku z powyższym Komisja potwierdza swoją ocenę, według której zgłoszony środek pomocy, odnoszący się do pomocy w postaci zwrotu kosztów osieroconych, który Włochy zamierzają przyznać na rzecz przedsiębiorstwa AEM Torino, powinien zostać uznany za pomoc zgodną z Traktatem WE.
(39)
Tymczasem przeprowadzone postępowanie potwierdziło, że Komisja nie jest w stanie skontrolować, czy połączony wpływ nowego środka pomocy oraz uprzednio bezprawnie przyznanego i niezgodnego ze wspólnym rynkiem środka pomocy nie doprowadził do niepotrzebnego zakłócenia konkurencji, sprzecznego z Traktatem WE.
(40)
W związku z tym Komisja stwierdza, zgodnie z art. 7 ust. 4 rozporządzenia nr 659/99 (9), że zgłoszony środek pomocy nie może zostać wypłacony na rzecz beneficjenta, zanim ten nie zwróci uprzednio bezprawnie przyznanego i niezgodnego ze wspólnym rynkiem środka pomocy.
(41)
Zanim omawiana pomoc zostanie wypłacona, Włochy muszą przedstawić Komisji dowód na to, że przedsiębiorstwo AEM Torino zwróciło w całości uprzednio otrzymaną pomoc.
STANOWI, CO NASTĘPUJE:
Artykuł 1
Pomoc, którą Włochy zamierzają udzielić przedsiębiorstwu AEM Torino w ramach zwrotu kosztów osieroconych, w wysokości 16,338 mln EUR, jest zgodna ze wspólnym rynkiem z zastrzeżeniem spełnienia warunków określonych w art. 2.
Artykuł 2
Pomoc, o której mowa w art. 1, nie może zostać wypłacona zanim Włochy nie przedstawią Komisji dowodu na to, że przedsiębiorstwo AEM Torino nie skorzystało z wcześniejszej pomocy przyznanej w ramach programu pomocy na rzecz przedsiębiorstw typu „municipalizzata”, uznanej decyzją 2003/193/WE za bezprawną i niezgodną z Traktatem, lub też dowodu na to, że przedsiębiorstwo AEM Torino zwróciło wcześniejszą pomoc przyznaną w ramach wspomnianego programu pomocy, wraz z odsetkami.
Artykuł 3
Włochy informują Komisję w terminie dwóch miesięcy od daty powiadomienia o niniejszej decyzji o środkach podjętych w celu jej wykonania.
Artykuł 4
Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Włoskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia 8 listopada 2006 r.