DYREKTYWA RADY 2005/47/WE
z dnia 18 lipca 2005 r.
w sprawie umowy między Stowarzyszeniem Kolei Europejskich (CER) a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie niektórych aspektów warunków pracy pracowników wykonujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych w sektorze kolejowym
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 139 ust. 2,
uwzględniając wniosek Komisji,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Niniejsza dyrektywa nie narusza praw podstawowych oraz zasad określonych w Karcie Praw Podstawowych Unii Europejskiej i służy zapewnieniu pełnej zgodności z jej art. 31, który przewiduje, że każdy pracownik ma prawo do warunków pracy nieszkodliwych dla zdrowia, gwarantujących bezpieczeństwo i godność, jak również do ograniczenia maksymalnego wymiaru czasu pracy oraz do okresów dziennego i tygodniowego odpoczynku, a także do corocznego płatnego urlopu.
(2)
Partnerzy społeczni mogą, zgodnie z art. 139 ust. 2 Traktatu, wspólnie żądać, aby wykonanie umów zbiorowych zawartych na poziomie wspólnotowym odbywało się w drodze decyzji Rady na wniosek Komisji.
(3)
Rada przyjęła dyrektywę 93/104/WE z 23 listopada 1993 r. (1) dotyczącą niektórych aspektów organizacji czasu pracy. Transport kolejowy znajdował się wśród sektorów działalności wyłączonych z zakresu stosowania tej dyrektywy. Parlament Europejski i Rada przyjęły dyrektywę 2000/34/WE zmieniającą dyrektywę 93/104/WE (2) celem objęcia sektorów i rodzajów działalności, które poprzednio były z niej wyłączone.
(4)
Parlament Europejski i Rada przyjęły dyrektywę 2003/88/WE z 4 listopada 2003 r. dotyczącą niektórych aspektów organizacji czasu pracy (3), która skodyfikowała i uchyliła dyrektywę 93/104/WE.
(5)
Dyrektywa 2003/88/WE przewiduje odstępstwa od jej art. 3, 4, 5, 8 i 16 w przypadku osób zatrudnionych w sektorze transportu kolejowego wykonujących pracę na pokładzie pociągu.
(6)
Stowarzyszenie Kolei Europejskich (CER) i Europejska Federacja Pracowników Transportu (ETF) poinformowały Komisję o woli podjęcia negocjacji zgodnie z art. 139 ust. 1 Traktatu.
(7)
Organizacje te w dniu 27 stycznia 2004 r. zawarły Umowę zbiorową w sprawie niektórych aspektów warunków pracy pracowników wykonujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych, zwaną dalej „Umową zbiorową”.
(8)
Umowa zbiorowa zawiera wspólny wniosek do Komisji, by wykonanie Umowy zbiorowej odbywało się w drodze decyzji Rady na wniosek Komisji zgodnie z art. 139 ust. 2 Traktatu.
(9)
Dyrektywę 2003/88/WE stosuje się wobec pracowników wykonujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych, z wyjątkiem przypadków, gdy niniejsza dyrektywa i załączona do niej Umowa zbiorowa zawierają przepisy szczególne wobec dyrektywy 2003/88/WE.
(10)
Do celów art. 249 Traktatu instrumentem właściwym do wdrożenia Umowy zbiorowej jest dyrektywa.
(11)
Ponieważ, w związku z wprowadzaniem rynku wewnętrznego w sektorze transportu kolejowego oraz wobec konkurencji panującej w tym sektorze, cele niniejszej dyrektywy mającej służyć ochronie zdrowia i zapewnieniu bezpieczeństwa nie mogą być realizowane przez Państwa Członkowskie w wystarczający sposób i w związku z tym mogą być lepiej osiągnięte na poziomie Wspólnoty, Wspólnota może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności, o której mowa w tym artykule niniejsza dyrektywa nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów.
(12)
Rozwój sektora transportu kolejowego wymaga ścisłej kontroli ról, jakie odgrywają w nim poszczególne strony zainteresowane - obecne i nowe - w celu zapewnienia harmonijnego rozwoju na terenie całej Wspólnoty. Europejski dialog społeczny w tej dziedzinie powinien odzwierciedlać i w największym możliwym stopniu uwzględniać te zmiany.
(13)
Niniejsza dyrektywa pozostawia Państwom Członkowskim swobodę w definiowaniu, zgodnie z ustawodawstwem i praktyką krajową, tych pojęć występujących w Umowie zbiorowej, które nie są przez nią zdefiniowane, podobnie jak ma to miejsce w przypadku innych dyrektyw z zakresu polityki społecznej używających podobnych pojęć, pod warunkiem że te definicje są zgodne z Umową zbiorową.
(14)
Komisja sporządziła wniosek dotyczący dyrektywy zgodnie ze swoim komunikatem z dnia 20 maja 1998 r. zatytułowanym „Przystosowanie i popieranie dialogu społecznego na poziomie wspólnotowym” biorąc pod uwagę reprezentatywność stron oraz zgodność z prawem każdej klauzuli Umowy zbiorowej; sygnatariusze w dostatecznym stopniu reprezentują pracowników kolei wykonujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych przez przedsiębiorstwa kolejowe.
(15)
Komisja opracowała propozycję dyrektywy zgodnie z art. 137 ust. 2 Traktatu, który przewiduje, że dyrektywy w dziedzinie socjalnej powinny unikać nakładania ograniczeń administracyjnych, finansowych i prawnych, które utrudniałyby tworzenie i rozwijanie małych i średnich przedsiębiorstw.
(16)
Niniejsza dyrektywa i Umowa zbiorowa określają normy minimalne; Państwa Członkowskie lub partnerzy społeczni powinni mieć możliwość utrzymania lub wprowadzenia korzystniejszych postanowień.
(17)
Komisja poinformowała Parlament Europejski, Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny oraz Komitet Regionów, przekazując im projekt dyrektywy dotyczącej wdrożenia Umowy zbiorowej.
(18)
Parlament Europejski w dniu 26 maja 2005 r. przyjął rezolucję w sprawie Umowy zbiorowej partnerów społecznych.
(19)
Wdrożenie Umowy zbiorowej przyczynia się do realizacji celów określonych w art. 136 Traktatu.
(20)
Zgodnie z ust. 34 Międzyinstytucjonalnego porozumienia w sprawie lepszego stanowienia prawa (4), Państwa Członkowskie będą zachęcane do sporządzania, dla własnych potrzeb i w interesie Wspólnoty, tabel, które w możliwie najszerszym zakresie będą ilustrować związek między niniejszą dyrektywą a środkami transpozycji, a także do publikowania tych tabel,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
Artykuł 1
Celem niniejszej dyrektywy jest wdrożenie Umowy zbiorowej zawartej w dniu 27 stycznia 2004 r. pomiędzy Stowarzyszeniem Kolei Europejskich (CER) a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie niektórych aspektów dotyczących warunków pracy pracowników wykonujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych.
Tekst Umowy zbiorowej jest załączony do niniejszej dyrektywy.
Artykuł 2
1. Państwa Członkowskie mogą utrzymać lub wprowadzić przepisy korzystniejsze od zawartych w niniejszej dyrektywie.
2. Wdrożenie niniejszej dyrektywy w żadnym razie nie stanowi wystarczającej podstawy do uzasadnienia obniżenia ogólnego poziomu ochrony pracowników w dziedzinach objętych niniejszą dyrektywą. Nie narusza to prawa Państw Członkowskich lub kadry zarządzającej i pracowników do przyjmowania, w świetle zmieniających się okoliczności, przepisów ustawowych lub wykonawczych albo ustaleń umownych, różniących się od obowiązujących w momencie przyjęcia niniejszej dyrektywy, pod warunkiem że spełniają one minimalne wymagania określone w niniejszej dyrektywie.
Artykuł 3
Bez uszczerbku dla postanowień Umowy zbiorowej, dotyczących dalszego działania i oceny przez jej strony-sygnatariuszy, w terminie do 27 lipca 2011 r. Komisja składa Radzie i Parlamentowi Europejskiemu sprawozdanie z wykonania niniejszej dyrektywy w kontekście zmian zachodzących w sektorze transportu kolejowego, po przeprowadzeniu konsultacji z kadrą zarządzającą i pracownikami na szczeblu wspólnotowym.
Artykuł 4
Państwa Członkowskie określają sankcje stosowane w przypadku naruszenia przepisów krajowych przyjętych na mocy niniejszej dyrektywy i podejmują środki konieczne dla zapewnienia ich stosowania. Sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Państwa Członkowskie zawiadamiają Komisję o tych przepisach do 27 lipca 2008 r., oraz informują ją w odpowiednim czasie o każdej późniejszej ich zmianie.
Artykuł 5
Państwa Członkowskie, po konsultacji z partnerami społecznymi, wprowadzają w życie, w terminie do dnia 27 lipca 2008 r., przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne konieczne do dostosowania się do niniejszej dyrektywy lub zapewniają, że partnerzy społeczni przyjmą w tym terminie konieczne postanowienia w drodze umowy zbiorowej. Państwa Członkowskie bezzwłocznie przekazują Komisji tekst tych przepisów.
Państwa Członkowskie podejmują wszelkie środki niezbędne do zagwarantowania w każdej chwili skutku przewidzianego w niniejszej dyrektywie i bezzwłocznie powiadamiają o nich Komisję.
Przepisy przyjmowane przez Państwa Członkowskie zawierają odniesienie do niniejszej dyrektywy lub odniesienie takie towarzyszy ich urzędowej publikacji. Metody dokonywania takiego odniesienia określane są przez Państwa Członkowskie.
Artykuł 6
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie w dniu jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Artykuł 7
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 18 lipca 2005 r.