Decyzja Rady
z dnia 21 grudnia 1998 r.
w sprawie promocji europejskich ścieżek kształcenia połączonego z pracą, w tym praktyk zawodowych
(1999/51/WE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 127,
uwzględniając wniosek Komisji [1],
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [2],
stanowiąc zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 189 lit. c) Traktatu [3],
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Traktat czyni Wspólnotę odpowiedzialną za wykonanie polityki kształcenia zawodowego, która wspiera i uzupełnia działania Państw Członkowskich, w pełni respektując zakres ich odpowiedzialności, w szczególności promowanie mobilności osób podlegających kształceniu, z wyłączeniem jakiejkolwiek harmonizacji przepisów ustawowych i wykonawczych Państw Członkowskich.
(2) Rada, decyzją 63/266/EWG [4], ustanowiła zasady ogólne i wyznaczyła główne cele dla wdrożenia wspólnej polityki kształcenia zawodowego; decyzją 94/819/WE [5] przyjęła program Leonardo da Vinci w celu wykonania polityki kształcenia zawodowego Wspólnoty Europejskiej.
(3) Podczas spotkania we Florencji Rada Europejska zwróciła się do Komisji o zbadanie roli praktyk zawodowych w tworzeniu nowych miejsc pracy; Komisja podkreśliła ważną rolę praktyk zawodowych w komunikacie "Promowanie praktyk zawodowych w Europie".
(4) W rezolucji Rady z dnia 18 grudnia 1979 r. dotyczącej kształcenia młodzieży połączonego z pracą [6] zaleca się, żeby Państwa Członkowskie wspierały rozwój efektywnych form łączenia kształcenia z praktyką zawodową.
(5) W rezolucji z dnia 15 lipca 1996 r. [7] Rada wzywa wszystkie Państwa Członkowskie do zapewnienia przejrzystości świadectw kształcenia zawodowego.
(6) Konkluzje przyjęte przez Radę dnia 6 maja 1996 r. [8] dotyczące Białej Księgi Komisji "Nauczanie i uczenie się: w kierunku społeczeństwa uczącego się" podkreślają konieczność współpracy między szkołami a sektorem przedsiębiorstw; wytyczne zatrudnienia na 1998 r. [9] i 1999 r. zalecają Państwom Członkowskim poprawę perspektyw zatrudnienia młodych ludzi poprzez nadanie im w kwalifikacji odpowiednich do wymagań rynku; w tym kontekście, Rada zachęca Państwa Członkowskie do tworzenia lub udoskonalania systemów kształcenia połączonego z pracą, gdzie stosowne.
(7) Zarówno ośrodek kształcenia, jak i przedsiębiorstwo, mogą być uzupełniającymi się polami do zdobywania wiedzy ogólnej oraz umiejętności technicznych, społecznych i personalnych; w związku z czym kształcenie połączone z pracą, w tym praktyki zawodowe, przyczynia się w dużej mierze do lepszej integracji zawodowej, społecznej, jak również integracji na rynku pracy; może ono być korzystne dla różnych grup społecznych oraz różnych poziomów nauczania i kształcenia, łącznie ze szkolnictwem wyższym.
(8) Rezolucja Rady z dnia 5 grudnia 1994 r. [10] dotycząca jakości i atrakcyjności kształcenia zawodowego podkreśla ważność kształcenia połączonego z pracą i zachęca do wprowadzania okresów kształcenia zawodowego w innych Państwach Członkowskich, jak również do integracji tych okresów z krajowymi programami kształcenia zawodowego.
(9) W celu promowania tej mobilności, należałoby sporządzić dokument "EUROPASS Training", służący do zapisu na poziomie wspólnotowym okresu lub okresów kształcenia w innym Państwie Członkowskim.
(10) Istotne jest zapewnienie jakości takich okresów mobilności ponadnarodowej; Państwa Członkowskie ponoszą w tym zakresie szczególną odpowiedzialność; Komisja, w ścisłej współpracy z Państwami Członkowskimi, powinna stworzyć procedurę wymiany informacji i koordynacji działalności i Porozumień istniejących między Państwami Członkowskimi w celu wykonania niniejszej decyzji.
(11) Podczas nadzwyczajnego spotkania w Luksemburgu w sprawie zatrudnienia, Rada Europejska uznała decydującą rolę małych i średnich przedsiębiorstw w tworzeniu stałych miejsc pracy.
(12) Kształcenie połączone z pracą, w tym praktyki zawodowe, w ramach mikro - przedsiębiorstw, a także małych i średnich przedsiębiorstw, jak również w sektorze rzemieślniczym, jest istotną pomocą zdolności zatrudniania; uwzględnia się ich szczególne wymagania w tej dziedzinie.
(13) Osoba podlegająca kształceniu powinna być właściwie poinformowana o istotnych przepisach obowiązujących w przyjmującym Państwie Członkowskim.
(14) Wspólnotowa Karta Socjalnych Praw Podstawowych Pracowników podkreśla wagę walki z wszelkimi formami dyskryminacji, szczególnie ze względu na płeć, kolor skóry, rasę, światopogląd lub wyznanie.
(15) Rada, w zaleceniu z dnia 30 czerwca 1993 r. dotyczącym dostępu kobiet do ustawicznego kształcenia zawodowego [11], popiera dostęp kobiet oraz ich rzeczywisty udział w ustawicznym kształceniu zawodowym; istotne jest, żeby czuwać nad popieraniem równości szans w rzeczywistym udziale w ścieżkach europejskich; w tym celu powinny zostać podjęte właściwe środki.
(16) Komisja, we współpracy z Państwami Członkowskimi, jest zobowiązana do czuwania nad ogólną spójnością między stosowaniem niniejszej decyzji a programami i inicjatywami wspólnotowymi w dziedzinie edukacji, kształcenia zawodowego i młodzieży.
(17) Istotne jest, żeby zapewnić stałe monitorowanie stosowania niniejszej decyzji; w tym celu Komisja została wezwana do składania sprawozdań Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu oraz przedstawiania im każdej istotnej propozycji w przyszłości.
(18) Po upływie trzech lat od przyjęcia niniejszej decyzji należy dokonać oceny jej skutków i nabytych doświadczeń, co pomoże zaplanować podjęcie ewentualnych działań korekcyjnych.
(19) Finansową kwotę referencyjną, w rozumieniu pkt 2 deklaracji Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji z dnia 6 marca 1995 r., wprowadza się do niniejszej decyzji w celu ułatwienia wdrażania programu EUROPASS bez uszczerbku dla kompetencji władz budżetowych zdefiniowanych w Traktacie; wsparcie finansowe Wspólnoty jest ograniczona do etapu początkowego, tj. do okresu od dnia 1 stycznia 2000 r. do dnia 31 grudnia 2004 r.
(20) Zgodnie z zasadami pomocniczości i proporcjonalności, określonymi w art. 3b Traktatu, cele zaplanowanego działania dotyczącego opracowania dokumentu "EUROPASS Training" wymagają postępowania uzgodnionego na poziomie wspólnotowym, ze względu na różnorodność systemów i struktur kształcenia w Państwach Członkowskich; niniejsza decyzja nie wykracza poza to, co jest niezbędne do osiągnięcia tych celów,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Cele
1. Celem niniejszej decyzji jest sporządzenie, na podstawie wspólnych zasad zdefiniowanych w art. 3, dokumentu zwanego "EUROPASS Training". Jest on przeznaczony do zapisu na poziomie wspólnotowym okresu lub okresów kształcenia odbytych przez osobę w trakcie kształcenia połączonego z pracą, łącznie z praktykami zawodowymi, w Państwie Członkowskim innym niż to, w którym odbywa kształcenie (nazwanych "ścieżkami europejskimi").
2. Posługiwanie się tym zapisem, jak również udział w ścieżkach europejskich, odbywa się na zasadzie dobrowolności oraz nie narzuca żadnych innych obowiązków, ani też nie przyznaje innych praw niż te, które zostały określone w niniejszej decyzji.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszej decyzji oraz mając na uwadze różnice istniejące między systemami oraz ustalenia dotyczące kształcenia połączonego z pracą, łącznie z praktykami zawodowymi, w Państwach Członkowskich, określa się następujące terminy:
1) "ścieżki europejskie" oznaczają, jak zostało ustalone na użytek EUROPASS Training, każdy okres kształcenia zawodowego odbytego przez daną osobę w Państwie Członkowskim (przyjmujące Państwo Członkowskie) innym niż państwo, w którym osoba odbywa kształcenie połączone z pracą (Państwo Członkowskie pochodzenia), który tworzy część takiego kształcenia połączonego z pracą;
2) "osoba uczestnicząca w kształceniu połączonym z pracą" oznacza każdą osobę, która, niezależnie od wieku, czy też poziomu wykształcenia, włącznie z wykształceniem wyższym, uczestniczy w kształceniu zawodowym. Kształcenie to, uznane lub poświadczone przez właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia według obowiązujących przepisów prawnych, procedur oraz praktyk, składa się z okresów praktyk w przedsiębiorstwie, lub, gdy sytuacja tego wymaga, w zakładzie lub w ośrodku kształcenia zawodowego, niezależnie od statusu osoby korzystającej ze ścieżek (umowa o pracę, umowa o odbycie praktyki zawodowej, uczeń lub student);
3) "mentor" oznacza każdą osobę, która wobec pracodawcy prywatnego lub państwowego lub też ośrodka czy centrum kształcenia zawodowego w przyjmującym Państwie Członkowskim, jest odpowiedzialna za pomoc, informację, ukierunkowanie, jak też monitorowanie osób uczestniczących w ścieżkach europejskich;
4) "EUROPASS Training" oznacza dokument stwierdzający, że jego posiadacz odbył okres lub okresy kształcenia połączonego z pracą, łącznie z praktykami zawodowymi, w innym Państwie Członkowskim zgodnie z warunkami określonymi w niniejszej decyzji;
5) "partner przyjmujący" oznacza każdą instytucję w przyjmującym Państwie Członkowskim (między innymi państwowy lub prywatny pracodawca, ośrodek lub centrum kształcenia zawodowego), która jest partnerem dla instytucji odpowiedzialnej za organizację kształcenia w Państwie Członkowskim pochodzenia w celu dopełnienia formalności ścieżek europejskich.
Artykuł 3
Treść oraz wspólne zasady
Następujące warunki odnoszą się do zastosowania EUROPASS Training:
1) wszystkie ścieżki europejskie stanowią część kształcenia kontynuowanego w Państwie Członkowskim pochodzenia według obowiązujących tam przepisów prawnych, procedur oraz praktyk;
2) instytucja odpowiedzialna za organizację kształcenia w Państwie Członkowskim pochodzenia razem z partnerem przyjmującym ustalają w ramach współpracy treść, cele, okres oraz warunki ścieżek europejskich;
3) przebieg ścieżek europejskich jest monitorowany i nadzorowany przez mentora.
Artykuł 4
EUROPASS Training
1. Informacyjny dokument wspólnotowy zwany EUROPASS Training, którego treść i wygląd są opisane w Załączniku, wydawany jest przez instytucję odpowiedzialną za organizację kształcenia w Państwie Członkowskim pochodzenia każdemu, kto ukończy ścieżki europejskie.
2. EUROPASS Training:
a) określa ukończenie kształcenia zawodowego odbytego w ramach ścieżki europejskiej i dyplom, tytuł lub inne świadectwo zdobycia kwalifikacji wynikających z kształcenia;
b) stwierdza, iż ścieżka europejska jest częścią kształcenia odbytego w Państwie Członkowskim pochodzenia według obowiązujących tam przepisów prawnych, procedur i praktyk;
c) wyszczególnia zawartość ścieżki europejskiej, podając istotne informacje dotyczące każdego doświadczenia w pracy, odbytego kształcenia w ramach ścieżek europejskich, jak również, gdzie sytuacja tego wymaga, nabytych umiejętności oraz sposobu oceny;
d) podaje czas trwania ścieżki europejskiej zorganizowanej przez partnera przyjmującego podczas praktyk zawodowych lub podczas kształcenia;
e) określa partnera przyjmującego;
f) określa funkcje mentora;
g) jest wydawany przez instytucję odpowiedzialną za organizację kształcenia w Państwie Członkowskim pochodzenia. Zawiera dla każdej ze ścieżek europejskich zapis, będący integralną częścią programu EUROPASS Training, wypełniony przez partnera przyjmującego i podpisanego przez niego samego oraz przez osobę uczestniczącą w programie.
Artykuł 5
Spójność i komplementarność
W poszanowaniu procedur oraz zasobów szczególnych programów wspólnotowych i inicjatyw w edukacji i kształceniu zawodowym, Komisja w ścisłej współpracy z Państwami Członkowskimi czuwa nad ogólną spójnością między realizacją niniejszej decyzji oraz wyżej wymienionymi programami i inicjatywami.
Artykuł 6
Środki wspierania i działania towarzyszące
1. Komisja jest odpowiedzialna za tworzenie i właściwe upowszechnianie i monitorowanie EUROPASS Training w ścisłej współpracy z Państwami Członkowskimi. W tym celu każde Państwo Członkowskie wyznacza jedną lub kilka instytucji, które zajmują się wykonaniem EUROPASS Training na szczeblu krajowym w ścisłej współpracy z partnerami społecznymi, jak również, w zależności od potrzeb, z organizacjami reprezentującymi kształcenie połączone z pracą.
2. W tym celu każde Państwo Członkowskie podejmuje odpowiednie środki, aby:
a) ułatwić dostęp do EUROPASS Training przez udzielanie właściwych informacji;
b) oszacować wykorzystane środki, oraz
c) ułatwić równe szanse, w szczególności zwiększając świadomość wszystkich istotnych czynników.
3. Komisja, w ścisłej współpracy z Państwami Członkowskimi, wykonuje system koordynacji i wzajemnej informacji.
4. Stosując przepisy niniejszej decyzji, Komisja i Państwa Członkowskie uwzględniają wagę małych i średnich przedsiębiorstw oraz rzemiosła, jak również ich szczególne potrzeby.
Artykuł 7
Finansowanie
Finansowa kwota referencyjna do celu wykonania art. 6 ust. 1, 3 i 4 w okresie od dnia 1 stycznia 2000 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. wynosi 7,3 miliona ECU.
Wysokość rocznych środków przyznanych zatwierdzana jest przez władze budżetowe w ramach perspektywy finansowej.
Artykuł 8
Niniejszą decyzję stosuje się od dnia 1 stycznia 2000 r.
Artykuł 9
Ocena
Trzy lata po przyjęciu niniejszej decyzji Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z jej realizacji, ocenia jej wpływ na wspieranie mobilności w ramach kształcenia połączonego z pracą, łącznie z praktykami zawodowymi, proponuje dalsze środki korekcyjne zmierzające do podniesienia efektywności oraz przedkłada wszelkie wnioski, które uznaje za właściwe, w tym również wnioski budżetowe.
Artykuł 10
Niniejsza decyzja skierowana jest do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 21 grudnia 1998 r.