Rozporządzenie Rady (WE) nr 3094/95
z dnia 22 grudnia 1995 r.
w sprawie pomocy dla przemysłu stoczniowego
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 92 ust. 3 lit. e), art. 94 i 113,
uwzględniając wniosek Komisji [1],
uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego [2],
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [3],
a także mając na uwadze co następuje:
dyrektywa 90/684/EWG Rady z dnia 21 grudnia 1990 r. w sprawie pomocy dla przemysłu stoczniowego [4] traci moc z dniem 31 grudnia 1995 r.;
w ramach Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), Wspólnota Europejska i niektóre państwa trzecie zawarły porozumienie o normalnych warunkach konkurencji w komercyjnym przemyśle stoczniowym i remontu statków [5];
obecne przepisy dyrektywy będą musiały być przedłużone ad interim, jeżeli Porozumienie OECD nie wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 1996 r.;
Porozumienie to powinno wejść w życie z dniem 1 stycznia 1996 r. po złożeniu dokumentów ratyfikacyjnych i zaakceptowaniu lub zatwierdzeniu przez wszystkie strony Porozumienia;
Porozumienie to przewiduje zniesienie wszelkiej pomocy bezpośredniej w przemyśle stoczniowym z wyłączeniem pomocy socjalnej i dopuszczonej pomocy w dziedzinie badań i rozwoju w granicach określonych pułapów;
pośrednie środki wsparcia dla przemysłu stoczniowego w postaci narzędzi kredytowych lub gwarancji kredytowych dla armatorów są dozwolone przez wspomniane wyżej Porozumienie pod warunkiem że środki te są zgodne z ustaleniami OECD w sprawie kredytów eksportowych dla statków;
Porozumienie OECD w sprawie normalnych warunków konkurencji w komercyjnym przemyśle stoczniowym i remontu statków oraz prawodawstwo wspólnotowe z niego wynikające są sprawą wysokiej wagi;
uprawnienia Komisji na mocy art. 85, 86, 92 i 93 Traktatu umożliwiają jej podejmowanie działań na wypadek wystąpienia środków lub praktyk antykonkurencyjnych; działania podjęte przez Komisję w odniesieniu do tego rodzaju środków lub praktyk ze strony stoczni będą stanowiły integralną część rocznego sprawozdania składanego Państwom Członkowskim;
wymienione wyżej Porozumienie może być ponownie przejrzane trzy lata po jego wejściu w życie,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
ROZDZIAŁ 1
PRZEPISY OGÓLNE
Artykuł 1
Dla celów niniejszego rozporządzenia:
a) "przemysł stoczniowy" oznacza budowanie we Wspólnocie pełnomorskich statków handlowych z własnym napędem, mianowicie:
- statków o nie mniej niż 100 tonach brutto używanych do transportu pasażerskiego i/lub towarowego;
- statków o nie mniej niż 100 tonach brutto używanych do zapewniania specjalistycznych usług (na przykład pogłębiarek i lodołamaczy z wyłączeniem pływających doków i jednostek mobilnych działających w strefie przybrzeżnej);
- holowników o mocy nie mniejszej niż 365 kW;
- statków rybackich o nie mniej niż 100 tonach brutto używanych do wywozu poza obszar Wspólnoty; oraz
- niewykończonych kadłubów wyżej wymienionych statków, utrzymujących się na wodzie i mobilnych.
Wyłączone są statki wojenne i wprowadzone zmiany lub urządzenia dodane do innych statków w celach wyłącznie wojskowych pod warunkiem że środki lub praktyki zastosowane w odniesieniu do tych statków zmian lub urządzeń nie stanowią ukrytych działań sprzyjających komercyjnemu przemysłowi stoczniowemu, niezgodnych z niniejszym rozporządzeniem;
b) "remont statków" oznacza remont lub naprawę we Wspólnocie pełnomorskich statków handlowych z własnym napędem, zdefiniowanych w lit. a);
c) "adaptacja statków" oznacza, z zastrzeżeniem przepisów art. 5, adaptację we Wspólnocie pełnomorskich statków handlowych z własnym napędem określonych w lit. a) pod warunkiem że działania konwersyjne pociągają za sobą radykalną zmianę sztauplanu, kadłuba, systemu napędu lub infrastruktury przeznaczonej dla pasażerów;
d) "statek pełnomorski z własnym napędem" oznacza każdy statek, który dzięki własnemu stałemu systemowi napędu i sterowania posiada wszystkie cechy umożliwiające mu samodzielną żeglugę na pełnym morzu;
e) "Porozumienie OECD" oznacza Porozumienie w sprawie normalnych warunków konkurencji w komercyjnym przemyśle stoczniowym i remontu statków;
f) "pomoc" oznacza pomoc państwa w rozumieniu art. 92 i 93 Traktatu. Pojęcie to obejmuje nie tylko pomoc przyznaną przez samo państwo, lecz także pomoc przyznaną przez władze regionalne lub lokalne lub inne instytucje publiczne, a także wszystkie elementy pomocowe zawarte w środkach finansowania stosowanych pośrednio lub bezpośrednio przez Państwa Członkowskie wobec przedsiębiorstw stoczniowych, przebudowy lub remontu statków, których nie można uznać za rzeczywiste dostarczenie kapitału ryzyka zgodnie ze standardowymi praktykami inwestowania w gospodarce rynkowej;
g) "jednostka spokrewniona" oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną która:
i) posiada lub kontroluje budowniczego statków; lub
ii) należy do budowniczego okrętów lub podlega jego kontroli, bezpośrednio lub pośrednio poprzez posiadanie akcji lub w jakikolwiek inny sposób. Zakłada się, że dochodzi do kontroli w momencie, gdy dana osoba lub budowniczy wchodzi w posiadanie lub obejmuje kontrolę ponad 25 % udziałów drugiej strony.
Artykuł 2
1. Pomoc przyznana, bezpośrednio lub pośrednio dla przemysłu stoczniowego, przebudowy i remontu statków, tak jak została ona określona na podstawie niniejszego rozporządzenia, finansowana przez Państwa Członkowskie lub ich władze regionalne lub lokalne przy użyciu zasobów państwowych, w jakiejkolwiek formie jest uważana za zgodną ze wspólnym rynkiem jedynie pod warunkiem spełnienia przepisów niniejszego rozporządzenia. Dotyczy to nie tylko przedsiębiorstw zajmujących się wyżej wymienioną działalnością, lecz także jednostek spokrewnionych.
2. Pomocy przyznanej na mocy niniejszego rozporządzenia nie mogą towarzyszyć praktyki dyskryminacyjne w stosunku do produktów pochodzących z innych Państw Członkowskich.
ROZDZIAŁ II
ZGODNE ŚRODKI
Artykuł 3
Pomoc społeczna
1. Za zgodną ze wspólnym rynkiem może być uważana taka pomoc, której celem jest pokrycie kosztów środków, z których korzystają wyłącznie pracownicy tracący prawa do świadczeń emerytalnych, zwalniani lub w inny i ostateczny sposób tracący miejsce zatrudnienia w danym przedsiębiorstwie stoczniowym, przebudowy i remontu statków w przypadku gdy pomoc ta jest związana z zaprzestaniem lub ograniczeniem działalności stoczni, jej upadłością lub przestawieniem na działalność inną niż budowa, przebudowa lub remont statków.
2. Koszty uprawniające do ubiegania się o pomoc określoną w niniejszym artykule obejmują w szczególności:
- płatności na rzecz pracowników zwalnianych lub odchodzących na wcześniejszą emeryturę,
- koszty usług konsultacyjnych na rzecz pracowników zwolnionych lub tych, którzy mają być zwolnieni lub odchodzących na wcześniejszą emeryturę, w tym wpłaty dokonywane przez stocznie na rzecz ułatwienia tworzenia małych przedsiębiorstw niezależnych od tychże stoczni i których podstawowa działalność nie polega na budowie, przebudowie lub remoncie statków,
- płatności na rzecz pracowników z tytułu przekwalifikowania zawodowego.
Artykuł 4
Pomoc na badania i rozwój
1. Pomoc publiczna przyznana na rzecz badań i rozwoju w przemyśle stoczniowym, przebudowy i remontu statków może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem, jeżeli dotyczy:
i) badań podstawowych;
ii) podstawowych badań przemysłowych pod warunkiem że wielkość pomocy nie przekroczy 50 % uprawnionych kosztów;
iii) badań stosowanych pod warunkiem że wielkość pomocy nie przekroczy 35 % uprawnionych się kosztów;
iv) rozwoju pod warunkiem że wielkość pomocy nie przekroczy 25 % uprawnionych kosztów.
2. Maksymalna dopuszczalna wielkość pomocy na rzecz badań i rozwoju w małych i średnich przedsiębiorstwach [6] jest o 20 punktów procentowych większa niż procenty podane w ust. 1 ppkt ii), iii) i iv).
3. Dla celów niniejszego artykułu, stosują się następujące definicje dotyczące pomocy w zakresie badań i rozwoju:
a) kosztami uprawnionymi są jedynie te odnoszące się do:
i) kosztów narzędzi, sprzętu, terenów i budynków o ile są one używane do określonych projektów badań i rozwoju;
ii) kosztów pracowników naukowych, techników i innego personelu o ile osoby te są przydzielone do określonych projektów badań i rozwoju;
iii) usług doradczych i usług równoważnych w tym także badań naukowych pozyskiwanych z zewnątrz, wiedzy technicznej, patentów itd.;
iv) kosztów ogólnych (infrastruktury i usług pomocniczych) związanych z projektami badań i rozwoju pod warunkiem że nie przekroczą one 45 % całkowitych kosztów projektu podstawowych badań przemysłowych, 20 % badań stosowanych i 10 % prac rozwojowych;
b) "badania podstawowe" oznaczają działalność badawczą wykonywaną niezależnie przez zakłady szkolnictwa wyższego lub badawcze w celu poszerzenia ogólnej wiedzy naukowej i technicznej nie powiązaną z celami przemysłowymi lub handlowymi;
c) "podstawowe badania przemysłowe" oznaczają oryginalne prace teoretyczne lub doświadczalne mające na celu lepsze zrozumienie ogólnych praw naukowych i technicznych, które mogą być stosowane do określonego sektora przemysłu lub do działalności określonego przedsiębiorstwa;
d) "badania stosowane" oznaczają prace studialne lub doświadczalne przeprowadzane na podstawie wyników badań podstawowych, których przeznaczeniem jest ułatwienie realizacji określonych celów praktycznych, takich jak opracowanie nowych wyrobów, procesów produkcyjnych lub usług. Badania stosowane doprowadzają z reguły do opracowania pierwszego prototypu nie obejmują natomiast wysiłków, których celem jest projektowanie, rozwój lub badania produktów lub usług, których sprzedaż jest brana pod uwagę;
e) "prace rozwojowe" oznaczają systematyczne wykorzystywanie wiedzy naukowej i technicznej w celu projektowania, rozwoju, badania lub oceny nowych wyrobów, procesów produkcyjnych lub usług, bądź też w celu poprawy istniejących wyrobów lub usług, tak aby były zgodne z określonymi wymogami dotyczącymi funkcjonalności lub celami. Prace te obejmują zwykle wykonanie modeli przedprodukcyjnych, takich jak projekty doświadczalne lub pokazowe, jednak nie mają za przedmiot zastosowań przemysłowych ani eksploatacji handlowej;
f) pomoc na rzecz badań i rozwoju przyznana wyłącznie przemysłowi stoczniowemu, przebudowy i remontu statków obejmuje, ale nie jest ograniczone do następujących projektów:
i) badania i rozwój realizowane przez przemysł budowy, przebudowy lub remontu statków lub realizowane przez instytuty badawcze kontrolowane lub finansowane przez ten przemysł;
ii) badania i rozwój realizowane przez branżę żeglugi morskiej lub przez instytuty badawcze kontrolowane lub finansowane przez ten sektor w przypadku gdy projekty te są bezpośrednio związane z przemysłem stoczniowym, przebudowy lub remontu statków;
iii) badania i rozwój realizowane przez uniwersytety, publiczne instytuty badawcze lub niezależne prywatne instytuty badawcze i inne sektory przemysłu we współpracy z przemysłem stoczniowym, przebudowy lub remontu statków;
iv) badania i rozwój realizowane przez uniwersytety, publiczne instytuty badawcze lub niezależne prywatne instytuty badawcze i inne sektory przemysłu w przypadku gdy w chwili przeprowadzania tych projektów można racjonalnie spodziewać się, że wyniki będą miały określone kluczowe znaczenie dla przemysłu stoczniowego, przebudowy lub remontu statków.
4. Informacje dotyczące wyników badań i rozwoju są natychmiast publikowane, przynajmniej raz w roku.
Artykuł 5
Pomoc pośrednia
1. Pomoc w przemyśle stoczniowym i adaptacji statków z wyłączeniem przemysłu remontowego, przyznawana armatorom lub osobom trzecim w postaci pożyczek i gwarancji państwowych, może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem, jeśli jest zgodna z ustaleniami OECD w sprawie kredytów eksportowych dla statków [7] lub każdą inną umową zmieniającą lub zastępującą te ustalenia.
2. Pomoc w przemyśle stoczniowym i adaptacji statków, przyznawana z rzeczywistych powodów jako pomoc na rzecz rozwoju danego kraju rozwijającego się może być uznana za zgodną z zasadami wspólnego rynku, jeśli jest zgodna z odpowiednimi warunkami ustaleń OECD lub każdą inną umową zmieniającą lub zastępującą te ustalenia, jak określono w ust. 1.
3. W trakcie składania zamówień, pomoc przyznawana przez dane Państwo Członkowskie na rzecz swoich armatorów lub stron trzecich w tym Państwie dla przemysłu stoczniowego lub adaptacji statków nie może zniekształcić ani zagrażać zniekształceniu konkurencji między stoczniami w tym Państwie Członkowskim i stoczniami innych Państw Członkowskich.
4. Dla celów niniejszego artykułu, "adaptacja statków" oznacza adaptację we Wspólnocie pełnomorskich statków handlowych z własnym napędem, tak jak zostało to określone w art. 1 lit. a) o pojemności nie mniejszej niż 1000 ton brutto pod warunkiem że działania konwersyjne pociągają za sobą radykalną zmianę sztauplanu, kadłuba, systemu napędu lub infrastruktury przeznaczonej dla pasażerów.
Artykuł 6
Hiszpania, Portugalia, Belgia
Pomoc na rzecz restrukturyzacji przyznawana w Hiszpanii, w Portugalii i w Belgii w postaci pomocy inwestycyjnej i każdej innej pomocy z tytułu środków socjalnych nie objęta na mocy art. 3 wypłacona po dniu 1 stycznia 1996 r., może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem. Pomoc ta podlega indywidualnemu zgłoszeniu i uprzedniej zgodzie Komisji, najpóźniej do dnia 31 grudnia 1996 r. oraz przestrzega następujących maksymalnych pułapów i terminów płatności:
Kwota pomocy | Nieprzekraczalny termin płatności |
| |
Hiszpania: | 10 miliardów pesetów hiszpańskich | dnia 31 grudnia 1998 r. |
Portugalia: | 5,2 miliarda escudos portugalskich | dnia 31 grudnia 1998 r. |
Belgia: | 1320 milionów franków belgijskich | dnia 31 grudnia 1997 r. |
Artykuł 7
Inne środki
1. W wyjątkowych przypadkach i z zastrzeżeniem art. 92 Traktatu, inna pomoc może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem. Jeżeli Komisja uzna, że taka sytuacja rzeczywiście ma miejsce, może wystąpić po zasięgnięciu opinii specjalnego Komitetu ustanowionego w ramach art. 113 Traktatu o przyznanie odstępstwa grupie stron na podstawie art. 5 ust. 5 Porozumienia OECD.
2. W odniesieniu do projektów badań i rozwoju dotyczących bezpieczeństwa i ochrony środowiska i z zastrzeżeniem zgodności z warunkami określonymi w art. 92 Traktatu, większa intensywność pomocy niż przewidziana w art. 4 ust. 1 pkt ii), iii) i iv) może być uznana za zgodną ze wspólnym rynkiem. Jeżeli Komisja uzna, że taka sytuacja rzeczywiście ma miejsce jest ona upoważniona do wystąpienia do grupy stron o zatwierdzenie projektu, zgodnie z załącznikiem I B 3 (2) Porozumienia OECD.
3. W przypadku gdy pomoc przyznana na mocy niniejszego rozporządzenia podlega postępowaniu przed Izbą ds. Sporów na mocy art. 8 Porozumienia OECD lub w przypadku kredytów eksportowych, mechanizmom konsultowania ustanowionym w ustaleniach OECD w sprawie kredytów eksportowych dla statków, Komisja przyjmuje stanowisko Wspólnoty, po konsultacji specjalnego Komitetu ustanowionego na mocy art. 113 Traktatu.
ROZDZIAŁ III
PROCEDURA MONITOROWANIA
Artykuł 8
1. W uzupełnieniu postanowień art. 93 Traktatu, pomoc przyznawana przedsiębiorstwom stoczniowym i przedsiębiorstwom remontu statków objętych niniejszym rozporządzeniem, podlega szczególnym zasadom przewidzianym w ust. 2.
2. Państwa Członkowskie zgłaszają uprzednio Komisji i wprowadzają w życie dopiero po uzyskaniu jej zgody:
a) każdy system pomocy, nowy bądź już istniejący lub też każdą zmianę w istniejącym systemie pomocy będącym przedmiotem niniejszego rozporządzenia;
b) każdą decyzję stosowaną do ogólnie stosowanego wobec przedsiębiorstw objętych niniejszym rozporządzeniem systemu pomocy, w tym również ogólnie stosowanych systemów pomocy o przeznaczeniu regionalnym, w celu zweryfikowania zgodności z art. 92 Traktatu;
c) każdy indywidualny przypadek stosowania systemów pomocy określonych w art. 5 ust. 2 lub w przypadku gdy Komisja wyraźnie to przewidziała w ramach procesu wydawania zezwolenia na dany system pomocy.
Artykuł 9
1. W celu umożliwienia Komisji monitorowania stosowania zasad pomocy przewidzianych w rozdziale II, Państwa Członkowskie dostarczają jej:
a) miesięcznych sprawozdań w sprawie narzędzi kredytowych wspieranych pomocą publiczną i przyznawanych dla każdej umowy na budowę lub adaptację statków. Sprawozdania te powinny być zgodne ze schematem 1 znajdującym się w Załączniku i składane przed końcem miesiąca następującego po miesiącu podpisania każdej umowy;
b) w przypadku gdy istnieją w Państwach Członkowskich urzędowe systemy gwarancyjne i ubezpieczeniowe dla statków, sprawozdania, składane do dnia 1 kwietnia roku następującego po roku sprawozdawczym, zawierające wyniki stosowania tych systemów, wypłacone odszkodowania, dochód z premii, prowizji, dochód z wpływów pochodzących ze zwrotów oraz wszelkie inne właściwe informacje wymagane przez Komisję;
c) sprawozdania o ukończeniu, dotyczące każdej umowy na budowę i adaptację statku podpisanego przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia; sprawozdania te należy składać według schematu 2 znajdującego się w Załączniku przed końcem miesiąca następującego po miesiącu ukończenia;
d) sprawozdania roczne składane według schematu 3 znajdującego się w Załączniku do dnia 1 marca roku następującego po roku sprawozdawczym, zawierające dane dotyczące ogólnej kwoty pomocy przyznanej każdej stoczni krajowej w ciągu poprzedniego roku kalendarzowego;
e) w przypadku stoczni mogących budować statki handlowe powyżej 5000 ton brutto, roczne sprawozdania, składane zgodnie ze schematem 4 znajdującym się w Załączniku nie później niż dwa miesiące po zatwierdzeniu rocznego sprawozdania stoczni przez coroczne zgromadzenie ogólne, przedstawiające jawne informacje dotyczące rozwoju zdolności produkcyjnej i struktury własności.
2. Na podstawie informacji przekazanych jej zgodnie z art. 8 i ust. 1 niniejszego artykułu, Komisja opracowuje raz w roku ogólne sprawozdanie mające stanowić podstawę dla dyskusji z ekspertami krajowymi.
Artykuł 10
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.
Niniejsze rozporządzenie stosuje się od daty wejścia w życie Porozumienia OECD [8].
W przypadku gdyby powyższe Porozumienie nie weszło w życie z dniem 1 stycznia 1996 r., właściwe przepisy dyrektywy 90/684/EWG stosuje się do czasu wejścia w życie wymienionego Porozumienia, najpóźniej do dnia 1 października 1996 r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 22 grudnia 1995 r.