DECYZJA RADY
z dnia 22 grudnia 2009 r.
w sprawie przyznania przez władze Republiki Węgierskiej pomocy państwa na zakup gruntów rolnych w okresie od dnia 1 stycznia 2010 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.
(2009/1017/UE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 108 ust. 2 akapit trzeci,
uwzględniając wniosek wystosowany przez rząd Republiki Węgierskiej w dniu 27 listopada 2009 r.,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W dniu 27 listopada 2009 r. Republika Węgierska (zwana dalej „Węgrami”) przedłożyła Radzie - zgodnie z art. 88 ust. 2 akapit trzeci Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską - wniosek dotyczący decyzji w sprawie planu Węgier polegającego na udzieleniu pomocy państwa węgierskim rolnikom na zakup gruntów rolnych.
(2)
Proces prywatyzacji gruntów, który Węgry prowadzą od początku lat 90. w wielu przypadkach spowodował fragmentaryczną lub niepodzieloną współwłasność gruntów rolnych, co doprowadziło do niekorzystnej struktury użytkowania gruntów i niskiej wydajności gospodarczej gospodarstw rolnych.
(3)
Z uwagi na brak środków własnych rolników i wysokie oprocentowanie kredytów komercyjnych na zakup gruntów rolnych, a także zaostrzenie przez banki w obecnej sytuacji kryzysowej kryteriów udzielania rolnikom kredytów, rolnicy, w szczególności właściciele małych gospodarstw, mają niewielkie możliwości skorzystania z kredytów komercyjnych na inwestycje, takie jak zakup gruntów. W rzeczywistości, w wyniku kryzysu finansowego i gospodarczego roczne oprocentowanie kredytów komercyjnych na zakup gruntów rolnych wzrosło z przeciętnej wysokości 9,5 % w lipcu 2008 roku do 15,5 % w maju 2009 roku, a przeciętna wartość zabezpieczenia wymaganego do tych kredytów niemal podwoiła się w tym samym okresie.
(4)
W tej sytuacji prawdopodobnie wzrosną spekulacyjne zakupy gruntów przez podmioty gospodarcze nie prowadzące działalności rolniczej, a mające łatwiejszy dostęp do środków.
(5)
Pomoc państwa przeznaczona na zakup gruntów rolnych powinna przyczynić się do zachowania środków utrzymania wielu rodzin rolników w dobie kryzysu, stwarzając warunki umożliwiające obniżenie kosztów produkcji i poprawiające rentowność produkcji rolnej, w ten sposób wstrzymując wzrost ubóstwa i bezrobocia w obszarach wiejskich. W wyniku kryzysu bezrobocie na Węgrzech wzrosło z 7,7 % w okresie od sierpnia 2008 r. do października 2008 roku do 10,4 % w tym samym okresie roku 2009, podczas gdy produkt krajowy brutto (PKB) Węgier zmniejszył się o 7,2 % w okresie między trzecim kwartałem 2008 roku a trzecim kwartałem 2009 roku. Ponadto PKB Węgier przy obecnych cenach w sektorze rolnictwa, leśnictwa i rybołówstwa obniżył się o około 33 % między pierwszą połową 2008 roku a pierwszą połową roku 2009 (z 410 828 mln forintów węgierskich (HUF) do 275 079 mln HUF).
(6)
Pomoc państwa, która zostanie udzielona, wynosi w sumie 4 000 mln HUF i powinno z niej skorzystać około 5 000 producentów rolnych. Pomoc ta powinna mieć postać:
-
dotacji do oprocentowania, do wynoszącej w sumie kwoty 2 000 mln HUF kredytów dla prywatnych rolników spełniających kryteria dotyczące rejestracji, kwalifikacji zawodowych, prowadzenia właściwej działalności rolniczej oraz wymagania dotyczące rentownego gospodarstwa, co umożliwi rolnikom zaciągnięcie korzystnych kredytów na zakup gruntów rolnych o powierzchni do 300 ha ogólnej powierzchni gospodarstwa. Dotacja do oprocentowania jest udzielana jako kredyt hipoteczny wynoszący maksymalnie 75 mln HUF na maksymalny okres 20 lat, w tym 2-letni okres karencji w spłatach kapitału, i będzie równa 50 % przeciętnego dochodu z węgierskich obligacji skarbowych o okresie zapadalności wynoszącym 5 lub 10 lat, zwiększonym o 1,75 %;
-
grantu bezpośredniego, do wynoszącej w sumie kwoty 2 000 mln HUF na zakup gruntów rolnych, wynoszącego maksymalnie 20 % ceny zakupu podanej w umowie sprzedaży, o maksymalnej wysokości 3 mln HUF na każdy wniosek i przy maksymalnej liczbie dwóch wniosków rocznie na każdego beneficjenta. Grant można przyznać osobie fizycznej, która w dniu kupna prowadziła działalność rolniczą jako właściciel przynajmniej 5 hektarów upraw lub 1 hektara innego gruntu rolnego przez okres co najmniej jednego roku, na parceli bezpośrednio przylegającej do kupowanego gruntu, a która zobowiąże się nie sprzedawać zakupionego gruntu i go faktycznie użytkować wyłącznie do celów produkcji rolnej przez okres co najmniej pięciu lat od daty wypłaty pomocy. Pomocy można udzielić wyłącznie wtedy, gdy ogólna powierzchnia gruntu dotychczas posiadanego i zakupionego przekracza wartość 210 złotych koron (1) lub 2 hektary w przypadku gruntów rolnych użytkowanych jako winnica lub sad oraz jeżeli nie jest on zarejestrowany jako ziemia użytkowana w leśnictwie.
(7)
Niedozwolone jest łączenie pomocy państwa w postaci dotacji do oprocentowania oraz grantu bezpośredniego na zakup tej samej powierzchni gruntów rolnych.
(8)
Na tym etapie Komisja nie wszczęła żadnej procedury ani nie wydała opinii na temat charakteru i zgodności pomocy.
(9)
Zaistniały zatem wyjątkowe okoliczności, które umożliwiają uznanie takiej pomocy - w drodze odstępstwa i wyłącznie w stopniu, w jakim jest ona niezbędna do ograniczenia ubóstwa na obszarach wiejskich na Węgrzech - za zgodną ze wspólnym rynkiem,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Uznaje się, że nadzwyczajna pomoc państwa władz węgierskich w postaci dotacji do oprocentowania i grantów bezpośrednich przeznaczona na zakup gruntów rolnych, która wyniesie maksymalnie 4 000 mln HUF i zostanie przyznana w okresie od dnia 1 stycznia 2010 r. do dnia 31 grudnia 2013 r., jest zgodna ze wspólnym rynkiem.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja jest skierowana do Republiki Węgierskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia 22 grudnia 2009 r.