DECYZJA RADY
z dnia 14 maja 2008 r.
w sprawie ustanowienia Europejskiej Sieci Migracyjnej
(2008/381/WE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 66,
uwzględniając wniosek Komisji,
uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego (1),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W roku 2003 Komisja rozpoczęła trzyletnie działania przygotowawcze służące ustanowieniu Europejskiej Sieci Migracyjnej („ESM”), która ma dostarczać Wspólnocie i jej państwom członkowskim obiektywnych, wiarygodnych i aktualnych danych migracyjnych.
(2)
W czerwcu 2003 r. na szczycie w Salonikach Rada Europejska, świadoma, jak ważna jest kontrola i analiza wielowymiarowego zjawiska migracji, z aprobatą odniosła się w swoich konkluzjach do ustanowienia ESM i oznajmiła, że rozważy możliwość ustanowienia stałej struktury w przyszłości.
(3)
W dniu 4 listopada 2004 r. Rada Europejska zatwierdziła wieloletni program wzmacniania przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, znany jako program haski, zgodnie z którym w dniu 1 maja 2004 r. miał rozpocząć się drugi etap realizacji wspólnej polityki azylowej, migracyjnej, wizowej i granicznej, oparty między innymi na ściślejszej praktycznej współpracy między państwami członkowskimi i usprawnionej wymianie informacji. W programie haskim stwierdzono, że „trwający rozwój europejskiej polityki azylowej i migracyjnej powinien opierać się na wspólnej analizie zjawisk migracyjnych we wszystkich ich aspektach. Wzmacnianie gromadzenia, dostarczania, wymiany i skutecznego korzystania z aktualnych informacji i danych na temat wszystkich istotnych zdarzeń migracyjnych ma kluczowe znaczenie”.
(4)
Pragnąc poznać opinie zainteresowanych stron na temat przyszłości ESM, Komisja przyjęła w dniu 28 listopada 2005 r. Zieloną księgę w sprawie przyszłości Europejskiej Sieci Migracji; w dokumencie tym, obok oceny działania ESM w pierwszych latach okresu przygotowawczego i na jej podstawie, omówiła między innymi przeznaczenie i przyszłą strukturę sieci.
(5)
Publiczne konsultacje wykazały, że większość zainteresowanych stron popiera dalsze istnienie ESM i intensyfikację jej działalności oraz utrzymanie jej pierwotnego celu, jakim jest dostarczenie aktualnych, obiektywnych, wiarygodnych i porównywalnych informacji o kwestiach migracyjnych i azylowych. Okazało się również, że większość zainteresowanych stron uważa, że ESM powinna pozostać związana z Komisją.
(6)
ESM nie powinna powielać działań, które prowadzi się w ramach istniejących aktów czy struktur Wspólnoty i których celem jest gromadzenie i wymiana informacji o migracji i azylu; istniejąc obok tych aktów i struktur, ESM powinna przynosić dodatkowe korzyści, wynikające zwłaszcza z rozległego zakresu jej zadań, zdecydowanego ukierunkowania na analizę, powiązania ze środowiskiem akademickim oraz powszechnego udostępniania wyników własnych prac.
(7)
Pośród istniejących aktów i struktur ważny punkt odniesienia dla działania Europejskiej Sieci Migracyjnej stanowi rozporządzenie (WE) nr 862/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lipca 2007 r. w sprawie statystyk Wspólnoty z zakresu migracji i ochrony międzynarodowej (2). Godne uwagi są także cenne prace przeprowadzone przez Ośrodek Informacji, Dyskusji i Wymiany Danych na temat Przekraczania Granic i Imigracji (CIREFI) oraz decyzja Rady 2005/267/WE z dnia 16 marca 2005 r. ustanawiająca bezpieczną internetową sieć informowania i koordynacji dla służb imigracyjnych państw członkowskich (3).
(8)
Aby osiągnąć swoje cele, ESM potrzebuje wsparcia ze strony krajowych punktów kontaktowych w każdym państwie członkowskim. Działalność krajowych punktów kontaktowych powinna być koordynowana na szczeblu wspólnotowym przez Komisję, wspieraną przez usługodawcę dysponującego odpowiednią wiedzą fachową, by organizować bieżące prace ESM, w tym system wymiany informacji.
(9)
Aby krajowe punkty kontaktowe dysponowały odpowiednią wiedzą fachową konieczną do zajmowania się wielowymiarową problematyką migracji i azylu, każdy z nich powinien mieć w swojej obsadzie przynajmniej trzech ekspertów, którzy są kompetentni - każdy z osobna lub razem jako grupa - w kształtowaniu polityki, prawie, badaniach i statystyce. Wspomniani eksperci mogą pochodzić z administracji państw członkowskich lub z dowolnej organizacji. Osoby wyznaczone do krajowego punktu kontaktowego powinny także dysponować łącznie odpowiednią wiedzą fachową w zakresie korzystania z technologii informacyjnych, tworzeniu systemów współpracy i sieci kontaktów z innymi krajowymi organizacjami i podmiotami oraz w pracy w wielojęzycznym środowisku na szczeblu europejskim.
(10)
Każdy krajowy punkt kontaktowy powinien ustanowić krajową sieć migracyjną zrzeszającą różne organizacje i osoby zajmujące się migracją i azylem - na przykład uniwersytety, instytuty badawcze i samych badaczy, organizacje rządowe, pozarządowe i międzynarodowe - i dającą wszystkim zainteresowanym stronom możliwość prezentowania opinii.
(11)
Komitet kierowniczy powinien udzielać ESM wskazówek politycznych, m.in. uczestnicząc w przygotowaniu i zatwierdzaniu rocznego programu działalności ESM.
(12)
Aby informacje opracowywane przez ESM w formie analiz i sprawozdań miały jak najszerszy odbiór, powinny one być udostępniane najbardziej zaawansowanymi technicznie kanałami, w tym poprzez przeznaczoną do tego celu stronę internetową.
(13)
Jeżeli jest to konieczne do osiągnięcia jej celów, ESM powinna móc nawiązywać współpracę z innymi podmiotami działającymi w dziedzinie migracji i azylu. Nawiązując tego rodzaju stosunki, należy szczególnie zadbać o dobry poziom współpracy z podmiotami w Danii, Islandii, Norwegii, Szwajcarii, w krajach kandydujących, krajach objętych europejską polityką sąsiedztwa oraz w Rosji.
(14)
ESM powinna być współfinansowana poprzez dotacje Komisji zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. ustanawiającym rozporządzenie finansowe mające zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich (4).
(15)
W odniesieniu do systemu wymiany informacji stosowanego przez ESM należy uwzględnić dyrektywę 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych (5) oraz rozporządzenie (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych (6).
(16)
Zgodnie z art. 3 Protokołu w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej oraz Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, Zjednoczone Królestwo zgłosiło zamiar uczestnictwa w przyjęciu niniejszej decyzji.
(17)
Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa i Irlandii, który jest załączony do Traktatu o Unii Europejskiej oraz Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, oraz bez uszczerbku dla art. 4 tego protokołu, Irlandia nie uczestniczy w przyjęciu niniejszej decyzji, nie jest nią związana ani jej nie stosuje.
(18)
Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu w sprawie stanowiska Danii, który jest załączony do Traktatu o Unii Europejskiej i Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszej decyzji, nie jest nią związana ani jej nie stosuje,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Przedmiot i zakres stosowania
1. Niniejszym ustanawia się Europejską Sieć Migracyjną („ESM”).
2. Celem ESM jest zaspokajanie zapotrzebowania instytucji Wspólnoty oraz zapotrzebowania organów i instytucji państw członkowskich na informacje o migracji i azylu i w tym celu dostarcza aktualnych, obiektywnych, wiarygodnych i porównywalnych informacji o migracji i azylu, które pomogą kształtować politykę Unii Europejskiej w tych dziedzinach.
3. ESM dostarcza także informacji z tych dziedzin ogółowi społeczeństwa.
Artykuł 2
Zadania
1. Aby osiągnąć cel, o którym mowa w art. 1, ESM:
a)
gromadzi i wymienia aktualne i wiarygodne dane i informacje z wielu różnych źródeł;
b)
analizuje dane i informacje, o których mowa w lit. a), oraz przedstawia wyniki w przystępnej formie;
c)
we współpracy z innymi właściwymi organami UE przyczynia się do opracowania wskaźników i kryteriów, które zwiększą spójność informacji i pomogą Wspólnocie przygotować działania dotyczące statystyk migracyjnych;
d)
przygotowuje i publikuje okresowe sprawozdania na temat sytuacji migracyjnej i azylowej we Wspólnocie i w państwach członkowskich;
e)
tworzy i utrzymuje internetowy system wymiany informacji zapewniający dostęp do odpowiednich dokumentów i publikacji z dziedziny migracji i azylu;
f)
eksponuje swoją obecność i w tym celu udostępnia zgromadzone informacje i rozpowszechnia wyniki swoich prac, chyba że te informacje mają charakter poufny;
g)
koordynuje przepływ informacji i współpracuje z innymi odpowiednimi podmiotami europejskimi i międzynarodowymi.
2. ESM zapewnia zgodność swoich działań z odpowiednimi aktami wspólnotowymi i ich koordynację z działaniami struktur zajmujących się migracją i azylem.
Artykuł 3
Elementy ESM
ESM obejmuje:
-
krajowe punkty kontaktowe wyznaczone przez państwa członkowskie,
-
Komisję.
Artykuł 4
Komitet kierowniczy
1. Pracami ESM kieruje komitet kierowniczy, w którego skład wchodzą: po jednym przedstawicielu z każdego państwa członkowskiego i jeden przedstawiciel Komisji, wspomagany przez dwóch ekspertów naukowych.
2. Przedstawiciel Komisji pełni rolę przewodniczącego komitetu kierowniczego.
3. Każdy członek komitetu kierowniczego, w tym również przewodniczący, ma jeden głos. Decyzje podejmowane są większością dwóch trzecich oddanych głosów.
4. Przedstawiciel Parlamentu Europejskiego może uczestniczyć w posiedzeniach komitetu kierowniczego jako obserwator.
5. Komitet kierowniczy ma za zadanie w szczególności:
a)
na podstawie projektu przedstawionego przez przewodniczącego współprzygotowywać i zatwierdzać roczny program działalności ESM, w tym orientacyjną kwotę minimalnego i maksymalnego budżetu dla każdego krajowego punktu kontaktowego, która zapewnia pokrycie podstawowych kosztów poprawnego działania sieci zgodnie z art. 5;
b)
weryfikować postępy poczynione przez ESM i w razie potrzeby zalecać konieczne działania;
c)
co najmniej raz do roku dostarczać Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komisji, Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu oraz Komitetowi Regionów zwięzłe sprawozdanie poświęcone bieżącym pracom sieci ESM i zawierające najważniejsze wnioski z jej analiz;
d)
określać najodpowiedniejsze formy współpracy strategicznej z innymi podmiotami zajmującymi się migracją i azylem oraz w razie konieczności zatwierdzać porozumienia administracyjne o takiej współpracy, o których mowa w art. 10;
e)
doradzać krajowym punktom kontaktowym, jak mogą usprawnić swoje działania, i pomagać im w podejmowaniu koniecznych kroków w przypadku wykrycia powtarzających się niedociągnięć w pracy krajowych punktów kontaktowych, które mogą mieć negatywny wpływ na pracę ESM.
6. Komitet kierowniczy przyjmuje swój regulamin i na wniosek przewodniczącego zbiera się co najmniej dwa razy do roku.
Artykuł 5
Krajowe punkty kontaktowe
1. Każde państwo członkowskie wyznacza jeden podmiot, który pełni funkcję jego krajowego punktu kontaktowego. Aby ułatwić pracę ESM i zapewnić realizację jej celów, państwa członkowskie uwzględniają w razie konieczności potrzebę koordynacji działań swojego przedstawiciela w komitecie kierowniczym z działaniami swojego krajowego punktu kontaktowego.
2. W skład krajowego punktu kontaktowego wchodzi co najmniej trzech ekspertów. Jeden z nich, pełniący funkcję krajowego koordynatora, jest urzędnikiem lub pracownikiem wyznaczonego podmiotu. Pozostali eksperci mogą pochodzić z tego podmiotu lub z innych krajowych i międzynarodowych organizacji publicznych lub prywatnych mających siedzibę w tym państwie członkowskim.
3. Eksperci krajowego punktu kontaktowego muszą dysponować wspólnie odpowiednią wiedzą fachową o problematyce azylu i migracji, w tym o kształtowaniu polityki, prawie, badaniach i statystyce.
4. W terminie trzech miesięcy po wejściu w życie niniejszej decyzji państwa członkowskie informują Komisję, jacy eksperci wchodzą w skład ich krajowego punktu kontaktowego oraz w jaki sposób ich krajowy punkt kontaktowy spełnia wymogi określone w ust. 3.
5. Krajowe punkty kontaktowe realizują zadania ESM na szczeblu krajowym, a w szczególności:
a)
dostarczają krajowych sprawozdań, w tym sprawozdań, o których mowa w art. 9;
b)
przekazują informacje krajowe na potrzeby systemu wymiany informacji, o którym mowa w art. 8;
c)
wypracowują zdolność wysyłania doraźnych zapytań oraz szybkiego odpowiadania na takie zapytania z innych punktów kontaktowych;
d)
tworzą krajowe sieci migracyjne, które obejmują szerokie spektrum organizacji i osób zajmujących się migracją i azylem oraz reprezentujących odpowiednie zainteresowane strony. Członkowie krajowych sieci migracyjnych mogą zostać poproszeni o udział w działaniach ESM, zwłaszcza w związku z art. 8 i 9.
6. Eksperci każdego krajowego punktu kontaktowego spotykają się regularnie, aby omówić jego działalność, w tym by w razie potrzeby omówić ją z członkami odpowiednich krajowych sieci migracyjnych, o których mowa w ust. 5 lit. d), oraz by wymienić informacje o bieżących i przyszłych działaniach.
Artykuł 6
Koordynacja
1. Komisja koordynuje prace ESM, m.in. zgodnie z art. 2 ust. 2, i zapewnia odpowiednie przełożenie priorytetów politycznych Wspólnoty w dziedzinie migracji i azylu na prace ESM.
2. W zakresie organizacji prac ESM Komisję wspiera usługodawca wybrany w drodze przetargu. Usługodawca spełnia wymogi określone w art. 5 ust. 3 oraz wszelkie inne wymogi określone przez Komisję.
3. Do zadań usługodawcy, wykonywanych pod nadzorem Komisji, należy między innymi:
a)
organizacja bieżącej działalności ESM;
b)
stworzenie systemu wymiany informacji, o którym mowa w art. 8, i administrowanie nim;
c)
koordynowanie napływu informacji z krajowych punktów kontaktowych;
d)
przygotowywanie posiedzeń, o których mowa w art. 7;
e)
opracowywanie zestawień, streszczeń sprawozdań i analiz, o których mowa w art. 9.
4. Po zasięgnięciu opinii krajowych punktów kontaktowych i uzyskaniu zgody komitetu kierowniczego Komisja przyjmuje roczny program działalności ESM, kierując się ogólnym celem i zadaniami sieci określonymi w art. 1 i 2. W programie podane są cele oraz priorytety tematyczne. Komisja nadzoruje wykonanie rocznego programu działalności i regularnie składa komitetowi kierowniczemu sprawozdania na temat wykonania tego programu i rozwoju ESM.
5. Za radą komitetu kierowniczego, o której mowa w art. 4 ust. 5 lit. e), Komisja podejmuje konieczne działania na podstawie umów o dotację, o których mowa w ust. 6.
6. Na podstawie rocznego programu działalności ESM Komisja określa orientacyjne kwoty na dotacje i zlecenia w decyzji w sprawie finansowania, zgodnie z art. 75 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002.
7. Komisja przyznaje dotacje operacyjne krajowym punktom kontaktowym, które spełniają wymogi określone w art. 5 ust. 2 i 3, na podstawie indywidualnych wniosków o dotacje składanych przez te punkty. Maksymalny udział Wspólnoty w finansowaniu wynosi 80 % całkowitych kosztów kwalifikowanych.
8. Zgodnie z art. 113 ust. 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002 w przypadku ponowienia tych dotacji nie podlegają one stopniowemu zmniejszeniu.
Artykuł 7
Posiedzenia
1. Członkowie ESM spotykają się zasadniczo co najmniej pięć razy w roku.
2. Na posiedzeniach ESM każdy krajowy punkt kontaktowy jest reprezentowany przez co najmniej jednego ze swoich ekspertów. W spotkaniu uczestniczy nie więcej niż trzech przedstawicieli jednego krajowego punktu kontaktowego.
3. Posiedzenia ESM zwołuje przedstawiciel Komisji, który również im przewodniczy.
4. Okresowe posiedzenia ESM służą temu, by:
a)
krajowe punkty kontaktowe mogły wymienić informacje i doświadczenia dotyczące zwłaszcza działalności ESM;
b)
zweryfikować postępy prac ESM, w szczególności pod kątem przygotowywania sprawozdań i analiz, o których mowa w art. 9;
c)
wymieniać informacje i poglądy, zwłaszcza o strukturze dostępnych informacji, o których mowa w art. 8, ich organizacji, treści i dostępie do nich;
d)
istniało forum do omawiania praktycznych i prawnych problemów, z jakimi państwa członkowskie borykają się w dziedzinie migracji i azylu, a zwłaszcza do omawiania doraźnych zapytań, o których mowa w art. 5 ust. 5 lit. c);
e)
zasięgać opinii krajowych punktów kontaktowych podczas prac nad rocznym programem działalności ESM, o którym mowa w art. 6 ust. 4.
5. Na posiedzenia ESM można zapraszać ekspertów i podmioty spoza grona członków tej sieci, jeżeli ich obecność uznaje się za pożądaną. Można też organizować wspólne posiedzenia z innymi sieciami lub organizacjami.
6. Jeżeli działania, o których mowa w ust. 5, nie zostały zaplanowane w rocznym programie działalności ESM, należy je w odpowiednim terminie zgłosić krajowym punktom kontaktowym.
Artykuł 8
System wymiany informacji
1. Zgodnie z niniejszym artykułem ustanawia się internetowy system wymiany informacji, dostępny przez stronę internetową przeznaczoną do tego celu.
2. Treści podlegające wymianie w tym systemie są zasadniczo ogólnodostępne.
Bez uszczerbku dla rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (7) dostęp do poufnych informacji mają wyłącznie członkowie ESM.
3. System wymiany informacji obejmuje co najmniej następujące elementy:
a)
dostęp do krajowych i wspólnotowych przepisów migracyjnych i azylowych, odnośnego orzecznictwa i odnośnych zmian w polityce;
b)
funkcją doraźnych zapytań, o których mowa w art. 5 ust. 5 lit. c);
c)
słownik tematyczny oraz glosariusz migracji i azylu;
d)
bezpośredni dostęp do wszystkich publikacji ESM, w tym sprawozdań i analiz wymienionych w art. 9, oraz do regularnie wydawanego biuletynu;
e)
wykaz badaczy i instytutów badawczych zajmujących się migracją i azylem.
4. Aby zapewnić dostęp do informacji, o których mowa w ust. 3, ESM może w razie konieczności zamieszczać odnośniki do innych stron internetowych, z których dane informacje pochodzą.
5. Strona internetowego systemu wymiany informacji ma ułatwiać dostęp do analogicznych przedsięwzięć służących informowaniu społeczeństwa o powiązanych dziedzinach oraz do stron z informacjami o sytuacji migracyjnej i azylowej w państwach członkowskich i państwach trzecich.
Artykuł 9
Sprawozdania i analizy
1. Każdy krajowy punkt kontaktowy przedstawia co roku sprawozdanie na temat sytuacji migracyjnej i azylowej w swoim kraju, opisujące rozwój polityki w tej dziedzinie oraz zawierające dane statystyczne.
2. Roczny program działalności obejmuje też inne analizy konkretnych kwestii migracyjnych i azylowych, przygotowywane według wspólnych specyfikacji przez każdy krajowy punkt kontaktowy i konieczne jako pomoc w kształtowaniu polityki.
Artykuł 10
Współpraca z innymi podmiotami
1. ESM współpracuje z podmiotami w państwach członkowskich lub państwach trzecich, w tym z agencjami UE i organizacjami międzynarodowymi zajmującymi się migracją i azylem.
2. Porozumienia administracyjne o współpracy określonej w ust. 1, wśród których w razie potrzeby mogą być porozumienia zawierane w imieniu Wspólnoty przez Komisję, zatwierdza komitet kierowniczy.
Artykuł 11
Środki budżetowe
Środki budżetowe na działalność, o której mowa w niniejszej decyzji, ujmuje się wśród rocznych środków budżetu ogólnego Unii Europejskiej. Dostępne roczne środki finansowe zatwierdza organ budżetowy, uwzględniając limity przewidziane w ramach finansowych.
Artykuł 12
Wykonywanie budżetu
Komisja udziela wspólnotowego wsparcia finansowego zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002.
Artykuł 13
Przegląd
Najpóźniej trzy lata po wejściu niniejszej decyzji w życie, a następnie co trzy lata, Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów sprawozdanie na temat rozwoju ESM oparte na zewnętrznej, niezależnej ocenie. Do sprawozdania dołącza się w stosownych przypadkach wnioski dotyczące zmian.
Artykuł 14
Publikacja i data rozpoczęcia stosowania
Niniejszą decyzję stosuje się od dnia jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Artykuł 15
Adresaci
Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich zgodnie z Traktatem ustanawiającym Wspólnotę Europejską.
Sporządzono w Brukseli, dnia 14 maja 2008 r.