ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (WE) NR 452/2008
z dnia 23 kwietnia 2008 r.
dotyczące tworzenia i rozwoju statystyk z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 285 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji,
po konsultacji z Europejskim Komitetem Ekonomiczno-Społecznym,
stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu (1),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W rezolucji Rady z dnia 5 grudnia 1994 r. w sprawie promowania statystyk z zakresu kształcenia i szkoleń w Unii Europejskiej (2) zawarto wniosek, aby Komisja, w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi, przyśpieszyła rozwój statystyk z zakresu kształcenia i szkolenia.
(2)
W czasie posiedzenia Rady Europejskiej, które odbyło się w Brukseli w dniach 22 i 23 marca 2005 r., podjęto decyzję o ożywieniu działań związanych ze strategią lizbońską. Uczestnicy szczytu doszli do wniosku, że Europa musi zmodernizować te dziedziny, od których zależy konkurencyjność, zwiększyć swój potencjał w zakresie wzrostu gospodarczego i produktywności oraz wzmocnić spójność społeczną, kładąc szczególny nacisk na wiedzę, innowacyjność i optymalizację kapitału ludzkiego. W związku z tym kluczowe znaczenie dla Europy ma zdolność obywateli do zatrudnienia, umiejętność dostosowywania się do sytuacji i mobilność.
(3)
Aby osiągnąć te cele, należy dostosować europejskie systemy kształcenia i szkolenia do wymagań społeczeństwa wiedzy, a także do potrzeby wyższego poziomu edukacji i poprawy jakości zatrudnienia. Statystyki dotyczące edukacji, szkolenia i uczenia się przez całe życie mają ogromne znaczenie jako podstawa decyzji politycznych.
(4)
Uczenie się przez całe życie jest ważnym elementem w rozwoju i promowaniu umiejętności, wiedzy i elastyczności pracowników. W konkluzjach Prezydencji z wiosennego posiedzenia w 2005 r. Rady Europejskiej zostało podkreślone, że „najważniejszym atutem Europy jest jej kapitał ludzki”. Celem zintegrowanych wytycznych dla wzrostu i zatrudnienia, w tym wytycznych dla polityk zatrudnienia państw członkowskich, które Rada zatwierdziła w swojej decyzji 2005/600/WE (3), jest skuteczniejsze przyczynienie się do realizacji strategii lizbońskiej i ustanowienie wszechstronnych strategii w dziedzinie uczenia się przez całe życie.
(5)
Przyjęcie w lutym 2001 r. sprawozdania Rady pt. „Cele systemów kształcenia i szkolenia” oraz przyjęcie w lutym 2002 r. związanego z nim programu prac na lata 2001/2011 stanowi ważny krok w kierunku realizacji zobowiązania, jakim jest modernizacja i poprawa jakości systemów kształcenia i szkolenia państw członkowskich. Do instrumentów używanych w ramach otwartej metody koordynacji należą m.in. wskaźniki i poziomy referencyjne średnich europejskich wyników („poziomy odniesienia”), odgrywające dużą rolę w programie prac „Edukacja i szkolenia 2010”. Ważną decyzję podjęli ministrowie edukacji, uzgadniając w maju 2003 r. pięć europejskich poziomów odniesienia, które należy osiągnąć do 2010 r., i podkreślając równocześnie, że nie stanowią one celów krajowych ani zaleceń dla rządów krajowych.
(6)
W czerwcu 2005 r. Rada przyjęła konkluzje dotyczące nowych wskaźników w dziedzinie kształcenia i szkolenia (4). W konkluzjach tych Rada zaprosiła Komisję do przedstawienia Radzie strategii i propozycji rozwoju nowych wskaźników w dziewięciu określonych obszarach kształcenia i szkolenia oraz podkreśliła, że rozwój nowych wskaźników powinien odbywać się z pełnym poszanowaniem odpowiedzialności państw członkowskich za organizację ich systemów edukacji oraz nie powinien nakładać nadmiernego obciążenia administracyjnego lub finansowego na zainteresowane organizacje i instytucje lub prowadzić w sposób nieuchronny do stosowania większej liczby wskaźników w monitorowaniu postępu.
(7)
W listopadzie 2004 r. Rada przyjęła również konkluzje dotyczące współpracy europejskiej w dziedzinie kształcenia i szkolenia zawodowego i uzgodniła, że na poziomie europejskim priorytetem powinna być „poprawa zakresu, stopnia precyzyjności i rzetelności statystyk z zakresu kształcenia i szkolenia zawodowego, co umożliwi ocenę postępu”.
(8)
Porównywalne informacje statystyczne na poziomie Wspólnoty są niezbędne do tworzenia strategii w dziedzinie edukacji i uczenia się przez całe życie i do monitorowania postępów w ich wdrażaniu. Statystyki powinny być tworzone w oparciu o system spójnych pojęć i porównywalnych danych, co umożliwi stworzenie w przyszłości zintegrowanego europejskiego systemu informacji statystycznej na temat kształcenia, szkolenia i uczenia się przez całe życie.
(9)
Stosując niniejsze rozporządzenie, należy uwzględnić pojęcie „osób znajdujących się w niekorzystnej sytuacji na rynku pracy”, o którym mowa w wytycznych dla polityk zatrudnienia państw członkowskich.
(10)
Komisja (Eurostat) zbiera dane na temat szkolenia zawodowego w przedsiębiorstwach zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1552/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie statystyk dotyczących szkolenia zawodowego w przedsiębiorstwach (5). Potrzebne są jednak szersze ramy prawne w celu zapewnienia stałego tworzenia i rozwoju statystyk z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie, obejmujących przynajmniej wszystkie odpowiednie przeprowadzane obecnie i zaplanowane działania. Komisja (Eurostat) zbiera dane roczne dotyczące edukacji, które państwa członkowskie przekazują dobrowolnie, w ramach wspólnego działania Instytutu Statystycznego Unesco (UIS) i Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), określanego zazwyczaj jako „zbiór danych UOE”. Komisja (Eurostat) zbiera również dane dotyczące kształcenia, szkolenia i uczenia się przez całe życie, pochodzące z innych badań obejmujących gospodarstwa domowe, takich jak badanie siły roboczej w Unii Europejskiej (6) oraz statystyki Wspólnoty z zakresu dochodów i warunków życia (7), jak również poprzez ich jednorazowe moduły.
(11)
Biorąc pod uwagę, że proces opracowywania i monitorowania polityki w dziedzinie edukacji i uczenia się przez całe życie ma dynamiczny charakter i dostosowuje się do ewoluującego otoczenia, ramy regulacyjne dla tworzenia statystyk powinny przewidywać, w ograniczonym i kontrolowanym zakresie, pewien poziom elastyczności, przy uwzględnieniu obciążenia respondentów i państw członkowskich.
(12)
Ponieważ skuteczne osiągnięcie celu rozporządzenia, a mianowicie stworzenia wspólnych standardów statystycznych umożliwiających tworzenie zharmonizowanych danych nie leży w możliwościach państw członkowskich, a może być z powodzeniem zrealizowane na poziomie Wspólnoty, Wspólnota może przyjąć środki, zgodnie z zasadą pomocniczości, określoną w art. 5 Traktatu. Stosownie do zapisanej w tym samym artykule zasady proporcjonalności niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest niezbędne do realizacji tego celu.
(13)
Tworzenie poszczególnych statystyk Wspólnoty podlega zasadom określonym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 322/97 z dnia 17 lutego 1997 r. w sprawie statystyk Wspólnoty (8).
(14)
Niniejsze rozporządzenie zapewnia pełne poszanowanie prawa do ochrony danych osobowych zgodnie z art. 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.
(15)
Przekazywanie danych podlegające zasadzie poufności informacji statystycznych regulują przepisy rozporządzenia (WE) nr 322/97 oraz rozporządzenia Rady (Euratom, EWG) nr 1588/90 z dnia 11 czerwca 1990 r. w sprawie przekazywania do Urzędu Statystycznego Wspólnot Europejskich danych będących przedmiotem poufności informacji statystycznych (9).
(16)
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 831/2002 z dnia 17 maja 2002 r. wykonujące rozporządzenie Rady (WE) nr 322/97 w sprawie statystyki Wspólnoty dotyczące dostępu do poufnych danych do celów naukowych (10) określiło zasady, zgodnie z którymi udziela się dostępu do poufnych danych przekazywanych Wspólnocie.
(17)
Środki niezbędne do wprowadzenia w życie niniejszego rozporządzenia powinny zostać przyjęte zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. ustanawiającą warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji (11).
(18)
W szczególności należy przyznać Komisji uprawnienia do dokonywania wyboru i określania tematyki statystyk, określania cech odpowiednich do potrzeb politycznych lub technicznych, podziału cech, określania okresu obserwacji i harmonogramu przekazywania wyników, wymogów dotyczących jakości, w tym wymaganej precyzji oraz ram jakościowych w zakresie sprawozdawczości. Te środki o zakresie ogólnym, mające na celu zmianę elementów innych niż istotne niniejszego rozporządzenia, między innymi poprzez dodanie nowych elementów innych niż istotne, muszą być przyjmowane zgodnie z procedurą regulacyjną połączoną z kontrolą przewidzianą w art. 5a decyzji 1999/468/WE.
(19)
Zasięgnięto opinii Komitetu ds. Programu Statystycznego ustanowionego decyzją Rady 89/382/EWG, Euratom (12), zgodnie z art. 3 tej decyzji,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
Przedmiot rozporządzenia
Rozporządzenie ustanawia wspólne ramy dla systematycznego tworzenia statystyk Wspólnoty z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:
a)
„statystyki Wspólnoty” mają znaczenie określone w art. 2 tiret pierwsze rozporządzenia (WE) nr 322/97;
b)
„tworzenie statystyk” ma znaczenie określone w art. 2 tiret drugie rozporządzenia (WE) nr 322/97;
c)
„władze krajowe” mają znaczenie określone w art. 2 tiret trzecie rozporządzenia (WE) nr 322/97;
d)
„edukacja” oznacza zorganizowaną i trwałą komunikację, której celem jest uczenie się (13);
e)
„uczenie się przez całe życie” oznacza wszelkie działania edukacyjne podejmowane przez całe życie w celu pogłębienia wiedzy oraz poprawienia umiejętności i kompetencji z uwagi na rozwój osobisty, obywatelski, społeczny lub zawodowy (14);
f)
„mikrodane” oznacza indywidualne dane statystyczne;
g)
„poufne dane” oznacza dane, które pozwalają na jedynie pośrednią identyfikację jednostek statystycznych, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 322/97 i rozporządzeniem (Euratom, EWG) nr 1588/90.
Artykuł 3
Dziedziny
Rozporządzenie stosuje się do tworzenia statystyk w trzech dziedzinach:
a)
dziedzina 1 obejmuje statystyki dotyczące systemów kształcenia i szkolenia;
b)
dziedzina 2 obejmuje statystyki dotyczące udziału dorosłych w procesie uczenia się przez całe życie;
c)
dziedzina 3 obejmuje inne statystyki z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie, np. dotyczące zasobów ludzkich oraz społecznych i ekonomicznych korzyści z edukacji, których nie obejmują dziedziny 1 i 2.
Statystyki w tych dziedzinach są tworzone zgodnie z treścią załącznika.
Artykuł 4
Działania statystyczne
1. Tworzenie statystyk Wspólnoty z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie odbywa się poprzez realizację poszczególnych działań statystycznych:
a)
regularne dostarczanie statystyk z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie przez państwa członkowskie w określonych nieprzekraczalnych terminach w przypadku dziedzin 1 i 2;
b)
wykorzystanie innych systemów informacji statystycznej i badań statystycznych jako źródeł dodatkowych zmiennych i wskaźników statystycznych z dziedziny edukacji i uczenia się przez całe życie związanych z dziedziną 3;
c)
tworzenie, ulepszanie i aktualizację norm i podręczników z zakresu systemów, pojęć i metod statystycznych;
d)
poprawę jakości danych w kontekście ram jakościowych, w celu uwzględnienia:
-
odpowiedniości,
-
dokładności,
-
terminowości i punktualności,
-
dostępności i jasności,
-
porównywalności, oraz
-
spójności.
Komisja bierze pod uwagę możliwości dostępne w poszczególnych państwach członkowskich w odniesieniu do zbierania i przetwarzania danych oraz rozwoju pojęć i metod.
W stosownych przypadkach szczególną uwagę zwraca się na aspekty regionalne zebranych danych. W stosownych przypadkach należy przeprowadzić systematyczny podział danych ze względu na płeć.
2. We wszystkich przypadkach, gdy jest to możliwe, Komisja (Eurostat) współpracuje z UIS, OECD i innymi organizacjami międzynarodowymi w celu zagwarantowania międzynarodowej porównywalności danych i uniknięcia powielania wysiłków, szczególnie jeśli chodzi o rozwój i ulepszanie pojęć i metod statystycznych oraz dostarczanie statystyk przez państwa członkowskie.
3. W przypadku pojawienia się ważnych nowych wymagań w odniesieniu do danych lub danych o niewystarczającej jakości oraz przed każdym zbieraniem danych Komisja (Eurostat) przeprowadza badania pilotażowe, w których państwa członkowskie mogą uczestniczyć na zasadzie dobrowolności. Badania pilotażowe wykonuje się w celu zbadania wykonalności odpowiedniego zbierania danych, biorąc pod uwagę stosunek korzyści z dostępności danych do kosztów ich zebrania oraz obciążenia respondentów. Badania pilotażowe nie prowadzą w sposób nieunikniony do wprowadzenia odnośnych środków wykonawczych.
Artykuł 5
Przekazywanie mikrodanych dotyczących osób
Jeżeli jest to konieczne do tworzenia statystyk Wspólnoty, państwa członkowskie przekazują poufne mikrodane otrzymane w wyniku badań metodą reprezentacyjną do Komisji (Eurostat) zgodnie z przepisami dotyczącymi przekazywania danych statystycznych objętych zasadą poufności, określonymi w rozporządzeniu (WE) nr 322/97 i w rozporządzeniu (Euratom, EWG) nr 1588/90. Państwa członkowskie gwarantują, że przekazywane dane nie umożliwiają bezpośredniej identyfikacji jednostek statystycznych (osób).
Artykuł 6
Środki wykonawcze
1. Następujące środki mające na celu zmianę elementów innych niż istotne niniejszego rozporządzenia poprzez dodanie nowych elementów, w tym środki mające na celu dostosowanie zbierania, przesyłania i przetwarzania danych do rozwoju ekonomicznego i technologicznego, są przyjmowane zgodnie z procedurą regulacyjną połączoną z kontrolą określoną w art. 7 ust. 3 w celu zapewnienia przekazywania wysokiej jakości danych:
a)
wybór i uściślenie tematów ujętych w poszczególnych dziedzinach i ich cech, odpowiednio do potrzeb politycznych lub technicznych;
b)
podział cech;
c)
okres obserwacji i terminy przekazywania wyników;
d)
wymagania jakościowe, w tym wymóg dokładności;
e)
ramy jakościowe w zakresie sprawozdawczości.
Jeżeli środki te prowadzą do konieczności znacznego poszerzenia zakresu dotychczasowych zbiorów danych lub nowych zbiorów danych bądź badań statystycznych, decyzje dotyczące wykonania opierają się na analizie kosztów i korzyści stanowiącej część wszechstronnej analizy skutków i implikacji, z uwzględnieniem korzyści płynących z przyjętych środków, kosztów dla państw członkowskich oraz obciążenia respondentów.
2. Środki, o których mowa w ust. 1, uwzględniają:
a)
w przypadku każdej dziedziny - potencjalne obciążenie instytucji edukacyjnych i osób;
b)
w przypadku każdej dziedziny - wyniki badań pilotażowych, o których jest mowa w art. 4 ust. 3;
c)
w przypadku dziedziny 1 - najnowsze uzgodnienia między UIS, OECD i Komisją (Eurostat) dotyczące pojęć, definicji, formatu używanego do zbierania danych, przetwarzania danych, a także częstotliwość i terminy przekazywania wyników;
d)
w przypadku dziedziny 2 - wyniki otrzymane w trakcie badania pilotażowego dotyczącego edukacji dorosłych, przeprowadzonego w latach 2005-2007 i na dalsze potrzeby związane z rozwojem;
e)
w przypadku dziedziny 3 - dostępność, stosowność oraz kontekst prawny istniejących wspólnotowych źródeł danych po dokładnym zbadaniu wszelkich dostępnych źródeł danych.
3. W razie potrzeby przyjmowane są, zgodnie z procedurą regulacyjną określoną w art. 7 ust. 2, ograniczone odstępstwa i okresy przejściowe mające zastosowanie do jednego lub kilku państw członkowskich, opierające się w obu przypadkach na obiektywnych kryteriach.
Artykuł 7
Komitet
1. Komisja jest wspierana przez Komitet ds. Programu Statystycznego.
2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 i 7 decyzji 1999/468/WE, z uwzględnieniem przepisów jej art. 8.
Okres ustanowiony w art. 5 ust. 6 decyzji 1999/468/WE wynosi trzy miesiące.
3. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5a ust. 1-4 i art. 7 decyzji 1999/468/WE, z uwzględnieniem przepisów jej art. 8.
Artykuł 8
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Strasburgu dnia 23 kwietnia 2008 r.