Decyzja Komisji
z dnia 21 listopada 2003 r.
ustanawiająca warunki zdrowotne zwierząt oraz wymogi dotyczące świadectw przy przywozie żywych ryb, ich ikry i gamet przeznaczonych do celów hodowlanych, oraz żywych ryb pochodzących z akwakultury i uzyskanych z nich produktów przeznaczonych do spożycia przez ludzi
(notyfikowana jako dokument nr C(2003) 4219)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(2003/858/WE)
KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,
uwzględniając dyrektywę Rady 91/67/EWG z dnia 28 stycznia 1991 r. dotyczącą warunków zdrowotnych zwierząt obowiązujących przy wprowadzaniu do obrotu zwierząt i produktów akwakultury [1], ostatnio zmienioną rozporządzeniem Rady (WE) nr 806/2003 [2], w szczególności jej art. 19 ust. 1, art. 20 ust. 1 oraz art. 21 ust. 2,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Należy ustanowić wykaz państw trzecich lub ich części, z których dozwolony jest przywóz żywych ryb, ikry i gamet przez Państwa Członkowskie do celów hodowlanych we Wspólnocie.
(2) Aby zapobiec wprowadzeniu czynników chorobotwórczych, które mogłyby mieć poważny wpływ na zasoby rybne we Wspólnocie, konieczne jest ustanowienie szczególnych warunków zdrowotnych zwierząt oraz wzorów świadectw dla przedmiotowych państw trzecich, uwzględniając sytuację w zakresie zdrowia zwierząt w danym państwie trzecim oraz sytuację zdrowotną ryb, ikry lub gamet przeznaczonych do przywozu.
(3) Należy zwrócić uwagę na nowe choroby oraz na choroby egzotyczne dla Wspólnoty oraz takie, które mogłyby mieć poważny wpływ na zasoby rybne we Wspólnocie. Ponadto należy uwzględnić politykę szczepień oraz sytuację chorobową w zakresie epizootycznej martwicy układu krwiotwórczego ryb łososiowatych (EHN) oraz chorób ryb określonych w załączniku A do dyrektywy 91/67/EWG, w miejscu produkcji lub, w miarę potrzeb, w miejscu przeznaczenia.
(4) Konieczne jest, aby kraje lub ich części, z których dozwolony jest przywóz żywych ryb, ikry i gamet przez Państwa Członkowskie do celów hodowlanych, spełniały warunki w zakresie zwalczania chorób i monitorowania, przynajmniej równoważne normom wspólnotowym ustanowionym w dyrektywie 91/67/EWG oraz w dyrektywie Rady 93/53/WE z dnia 24 czerwca 1993 r. wprowadzającej minimalne środki wspólnotowe zwalczania niektórych chorób ryb [3], ostatnio zmienionej decyzją Komisji 2001/288/WE [4]. Metody pobierania próbek oraz metody badawcze powinny być przynajmniej równoważne metodom ustanowionym w decyzji Komisji 2001/183/WE [5] z dnia 22 lutego 2001 r. ustanawiającej plany pobierania próbek i metody diagnostyczne do celów wykrywania i potwierdzania występowania niektórych chorób ryb oraz uchylającej decyzję 92/532/EWG oraz w decyzji Komisji 2003/466/WE [6] z dnia 13 czerwca 2003 r. ustanawiającej kryteria podziału na strefy i urzędowego dozoru w następstwie podejrzenia lub potwierdzenia występowania niedokrwistości zakaźnej łososia (ISA). W przypadkach, gdy prawodawstwo wspólnotowe nie ustanawia metod pobierania próbek i metod badawczych, należy stosować metody pobierania próbek oraz metody badawcze zgodne z tymi ustanowionymi w Podręczniku do Badań Diagnostycznych Zwierząt Wodnych Międzynarodowego Biura Epizootii (OIE).
(5) Konieczne jest, aby odpowiedzialne właściwe władze przedmiotowych państw trzecich zobowiązały się do powiadamiania Komisji i Państw Członkowskich, za pomocą faksu, telegramu lub poczty elektronicznej, w ciągu 24 godzin, o przypadkach wystąpienia epizootycznej martwicy układu krwiotwórczego ryb łososiowatych (EHN) lub chorób określonych w załączniku A do dyrektywy 91/67/EWG oraz o ogniskach innych chorób mających znaczny wpływ na zasoby rybne na ich terytorium lub w jego częściach, z których dozwolony jest przywóz na mocy niniejszej decyzji. W takim przypadku odpowiedzialne właściwe władze przedmiotowych państw trzecich muszą podjąć środki mające na celu zapobieżenie rozprzestrzenieniu się choroby na terytorium Wspólnoty. Ponadto należy informować Komisję oraz Państwa Członkowskie o wszelkich zmianach w polityce szczepień przeciwko takim chorobom.
(6) Ponadto przy przywozie żywych ryb pochodzących z akwakultury oraz produktów akwakultury przeznaczonych do spożycia przez ludzi, koniecznie należy zapobiegać wprowadzeniu do Wspólnoty poważnych chorób atakujących zwierzęta wodne.
(7) W związku z tym wymogi dotyczące świadectw, odnoszące się do przywozu żywych ryb pochodzących z akwakultury oraz produktów akwakultury zgodnie z dyrektywą Rady 91/493/EWG z dnia 22 lipca 1991 r. ustanawiającą warunki zdrowotne dotyczące produkcji i wprowadzania do obrotu produktów rybołówstwa [7], ostatnio zmienioną rozporządzeniem (WE) nr 806/2003, koniecznie należy uzupełnić o wymogi w zakresie poświadczania zdrowia zwierząt.
(8) Wprowadzanie ryb, które mogą być nosicielami choroby, do otwartych wód Wspólnoty ograniczyłoby możliwości w zakresie kontroli i zwalczania chorób egzotycznych dla Wspólnoty oraz takich, które mogą poważnie wpłynąć na zasoby rybne we Wspólnocie. Dlatego też, żywe ryby, ikra i gamety pochodzące z akwakultury należy przywozić do Wspólnoty tylko pod warunkiem wprowadzenia ich do hodowli.
(9) Niniejsza decyzja nie ma zastosowania do przywozu tropikalnych ryb ozdobnych trzymanych na stałe w akwariach.
(10) Niniejszą decyzję stosuje się bez uszczerbku dla warunków zdrowia publicznego, ustanowionych na mocy dyrektywy 91/493/EWG.
(11) Niniejszą decyzję stosuje się bez uszczerbku dla przepisów wspólnotowych lub krajowych w sprawie zachowania gatunków.
(12) Dyrektywa Rady 96/93/WE z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie certyfikacji zwierząt i produktów zwierzęcych [8] ustanawia normy dla certyfikacji. Reguły oraz zasady stosowane przez urzędników dokonujących certyfikacji w państwach trzecich powinny dawać gwarancje równoważne tym ustanowionym w przedmiotowej dyrektywie.
(13) Należy uwzględnić zasady ustanowione w dyrektywie Rady 2002/99/WE z dnia 16 grudnia 2002 r. ustanawiającej zasady zdrowia zwierząt regulujące produkcję, przetwarzanie, dystrybucję i wprowadzanie produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi [9], w szczególności art. 3 tej dyrektywy.
(14) Należy przewidzieć okres przejściowy na wdrożenie nowych wymogów dotyczących świadectw przy przywozie.
(15) Wykaz państw zatwierdzonych, zamieszczony w załączniku I do niniejszej decyzji, należy poddać rewizji nie później niż po upływie 12 miesięcy od terminu stosowania.
(16) Środki przewidziane w niniejszej decyzji są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Łańcucha Pokarmowego i Zdrowia Zwierząt,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Zakres
1. Niniejsza decyzja ustanawia zharmonizowane reguły w zakresie zdrowia zwierząt w przypadku przywozu:
a) żywych ryb, ikry i gamet, przeznaczonych do celów hodowlanych we Wspólnocie;
b) żywych ryb pochodzących z akwakultury, przeznaczonych do ponownego zarybienia łowisk typu "wpuść i złów" we Wspólnocie;
c) żywych ryb pochodzących z akwakultury i produktów akwakultury, przeznaczonych do natychmiastowego spożycia przez ludzi lub do dalszego przetworzenia poprzedzającego spożycie przez ludzi.
2. Niniejsza decyzja nie ma zastosowania do przywozu tropikalnych ryb ozdobnych trzymanych na stałe w akwariach.
Artykuł 2
Definicje
1. Dla celów niniejszej decyzji stosuje się definicje określone w art. 2 dyrektyw 91/67/EWG oraz 93/53/EWG.
2. Stosuje się również następujące definicje:
a) "pochodzące z akwakultury" oznacza pochodzące z hodowli;
b) "zatwierdzony ośrodek przywozu" oznacza zakład we Wspólnocie, w którym wprowadzono specjalne środki bezpieczeństwa biologicznego, zatwierdzony przez właściwy organ danego Państwa Członkowskiego do celów dalszego przetwarzania przywożonych żywych ryb pochodzących z akwakultury oraz uzyskanych z nich produktów;
c) "strefa przybrzeżna" oznacza strefę obejmującą część wybrzeża, wód morskich lub ujścia rzeki:
i) o dokładnie wytyczonych granicach geograficznych i składającą się z jednolitego systemu hydrologicznego lub z szeregu takich systemów; lub
ii) znajdującą się między ujściami dwóch cieków wodnych; lub
iii) w której znajduje się jedna lub więcej hodowli, a wszystkie hodowle otoczone są właściwymi strefami buforowymi po obu stronach jednej bądź kilku hodowli;
d) "strefa kontynentalna" oznacza strefę obejmującą:
- część terytorium, na które składa się cały obszar zlewisk, od źródeł cieków wodnych do ujścia, albo kilka obszarów zlewisk, w których hoduje się, przetrzymuje lub odławia ryby, w razie konieczności otoczona strefą buforową z realizowanym w niej programem monitorowania, bez konieczności uzyskania statusu strefy zatwierdzonej; lub
- część obszaru zlewisk, od źródeł cieków wodnych do naturalnej bądź sztucznej bariery zapobiegającej migracji ryb z prądem poniżej tej bariery, w razie konieczności otoczona strefą buforową z realizowanym w niej programem monitorowania, bez konieczności uzyskania statusu strefy zatwierdzonej.
Wielkość i położenie geograficzne strefy kontynentalnej muszą dawać możliwość ograniczenia do minimum możliwości ponownego skażenia, np. przez migrujące ryby;
e) "hodowla wyznaczona" oznacza:
i) hodowlę przybrzeżną w państwie trzecim, objętą wszystkimi środkami koniecznymi do zapobiegania wprowadzeniu chorób oraz taką, która jest zasilana w wodę za pomocą systemu zapewniającego całkowitą inaktywację następujących czynników chorobotwórczych: zakaźnej anemii łososia (ISA), wirusowej posocznicy krwotocznej ryb łososiowatych (VHS) i zakaźnej martwicy układu krwiotwórczego ryb łososiowatych (IHN); lub
ii) hodowlę kontynentalną w państwie trzecim, objętą wszystkimi środkami koniecznymi do zapobiegania wprowadzeniu chorób. W razie potrzeby, hodowla jest zabezpieczona przed zalaniem i przeciekaniem wody, a z prądem rzeki usytuowana jest naturalna bądź sztuczna bariera, zapobiegająca przedostawaniu się ryb do hodowli. Woda do hodowli dostarczana jest bezpośrednio z głębiny, źródła lub ze studni, przepuszczana przez przewód rurowy, otwarty kanał lub kanał naturalny, który nie stanowi źródła zakażenia dla hodowli i uniemożliwia wprowadzanie ryb żyjących w środowisku naturalnym do hodowli. Kanał wodny pozostaje pod kontrolą hodowli lub właściwych władz;
f) "zakład" oznacza: wszelkie pomieszczenia, zatwierdzone zgodnie z dyrektywą 91/493/EWG, w których przygotowuje się, przetwarza, chłodzi, mrozi, pakuje lub przechowuje produkty rybołówstwa, lecz z wykluczeniem miejsc sprzedaży aukcyjnej i hurtowej, w których odbywa się wyłącznie wystawianie i hurtowa sprzedaż produktów;
g) "hodowla" oznacza: wszelką działalność w gospodarstwie lub, ogólnie, w obiekcie oznaczonym pod względem geograficznym, w którym hoduje się lub przetrzymuje ryby, z zamiarem wprowadzenia ich do obrotu;
h) "produkty rybne pochodzące z akwakultury" to produkty przeznaczone do spożycia przez ludzi, uzyskane z ryb pochodzących z akwakultury, w tym całe ryby (niepatroszone), ryby patroszone, filety oraz uzyskane z nich produkty;
i) "dalsze przetwarzanie" oznacza przygotowanie i przetwarzanie poprzedzające spożycie produktów przez ludzi, za pomocą różnych środków i technik, które prowadzą do powstania odpadów lub produktów ubocznych mogących stanowić zagrożenie rozprzestrzeniania się chorób, w tym: operacje naruszające anatomiczną całość, takie jak odkrwawianie, trzewienie/patroszenie, odgławianie, krojenie, filetowanie;
j) "natychmiastowe spożycie przez ludzi" oznacza, że ryby przywożone do celów spożycia przez ludzi, przed wprowadzeniem ich do obrotu detalicznego w celach konsumpcyjnych, nie są poddawane we Wspólnocie żadnym operacjom dalszego przetwarzania;
k) "łowiska typu wpuść i złów" to stawy, jeziora lub wody otwarte, utrzymywane przez wprowadzanie do nich ryb, przede wszystkim do celów wędkarstwa rekreacyjnego, a nie w celu zachowania lub zwiększenia naturalnego przyrostu;
l) "terytorium" oznacza cały kraj, strefę przybrzeżną, strefę kontynentalną lub wyznaczoną hodowlę, posiadające zezwolenie właściwego organu centralnego danego państwa trzeciego na wywóz do Wspólnoty.
Artykuł 3
Warunki przywozu żywych ryb, ich ikry i gamet przeznaczonych do celów hodowlanych oraz żywych ryb pochodzących z akwakultury, do celów ponownego zarybienia łowisk typu "wpuść i złów" we Wspólnocie Europejskiej
1. Państwa Członkowskie zezwalają na przywóz na ich terytorium żywych ryb, ich ikry i gamet do celów hodowlanych tylko w przypadku gdy:
a) ryby pochodzą z terytorium wymienionego w załączniku I;
b) przesyłka jest zgodna z gwarancjami, łącznie z tymi odnoszącymi się do pakowania i etykietowania, oraz z właściwymi szczególnymi wymogami dodatkowymi, wyszczególnionymi w świadectwie zdrowia zwierząt sporządzonym zgodnie ze wzorem zamieszczonym w załączniku II, z uwzględnieniem objaśnień przedstawionych w załączniku III;
c) ryby są transportowane w warunkach niemających wpływu na ich stan zdrowia.
2. Państwa Członkowskie zezwalają na przywóz na ich terytorium żywych ryb pochodzących z akwakultury, ich ikry i gamet, przeznaczonych bezpośrednio do celów ponownego zarybienia łowisk typu "wpuść i złów" tylko w przypadku gdy:
a) przesyłka jest zgodna z przepisami ustanowionymi w ust. 1;
b) łowiskiem typu "wpuść i złów" nie są jeziora ani wody otwarte.
3. Państwa Członkowskie zobowiązane są zapewnić, aby przywożone ryby pochodzące z akwakultury, ich ikra i gamety do celów hodowlanych lub ponownego zarybienia łowisk typu "wpuść i złów", nie były wprowadzane do wód otwartych, a jedynie do hodowli lub łowisk typu "wpuść i złów" prowadzonych w stawach.
4. Państwa Członkowskie zobowiązane są zapewnić, aby przywożone ryby pochodzące z akwakultury, ich ikra i gamety, były transportowane bezpośrednio do hodowli lub stawu w miejscu przeznaczenia, zgodnie z informacją podaną w świadectwie zdrowia zwierząt.
Artykuł 4
Warunki odnoszące się do przywozu żywych ryb pochodzących z akwakultury przeznaczonych do spożycia przez ludzi
Państwa Członkowskie zezwalają na przywóz na ich terytorium żywych ryb pochodzących z akwakultury, przeznaczonych do bezpośredniego spożycia przez ludzi lub do dalszego przetworzenia poprzedzającego spożycie przez ludzi, tylko w przypadku gdy:
a) przesyłka spełnia warunki ustanowione w art. 3 ust. 1 oraz w art. 7 ust. 1 niniejszej decyzji; lub
b) ryby są wysyłane bezpośrednio do zatwierdzonego ośrodka przywozu, celem dokonania uboju i wypatroszenia.
Artykuł 5
Warunki odnoszące się do przywozu produktów rybnych pochodzących z akwakultury, w celu ich dalszego przetworzenia poprzedzającego spożycie przez ludzi
1. Państwa Członkowskie zezwalają na przywóz na ich terytorium produktów rybnych pochodzących z akwakultury, przeznaczonych do dalszego przetworzenia poprzedzającego spożycie przez ludzi, tylko w przypadku gdy:
a) ryby pochodzą z państw trzecich oraz z zakładów autoryzowanych na mocy art. 11 dyrektywy 91/493/EWG, oraz spełniają wymogi dotyczące świadectw w odniesieniu do zdrowia publicznego, ustanowione na mocy przedmiotowej dyrektywy; oraz
b) przesyłka jest zgodna z gwarancjami, łącznie z tymi odnoszącymi się do pakowania i etykietowania oraz z właściwymi szczególnymi wymogami dodatkowymi, wyszczególnionymi w świadectwie zdrowia zwierząt sporządzonym zgodnie ze wzorem zamieszczonym w załączniku IV, z uwzględnieniem objaśnień przedstawionych w załączniku III.
2. Państwa Członkowskie zobowiązane są zapewnić, aby przetwarzanie produktów rybnych pochodzących z akwakultury odbywało się w zatwierdzonych ośrodkach przywozu, chyba że:
a) ryby zostały wypatroszone przed wysyłką; lub
b) stan zdrowia w miejscu pochodzenia jest równoważny temu w miejscu przetwarzania, w szczególności w zakresie epizootycznej martwicy układu krwiotwórczego ryb łososiowatych (EHN) oraz chorób określonych w wykazie I i II kolumna 1 załącznika A do dyrektywy 91/67/EWG.
Artykuł 6
Warunki odnoszące się do przywozu produktów rybnych pochodzących z akwakultury przeznaczonych do spożycia przez ludzi
Państwa Członkowskie zezwalają na przywóz na ich terytorium produktów rybnych pochodzących z akwakultury, przeznaczonych do bezpośredniego spożycia przez ludzi, tylko w przypadku gdy:
a) ryby pochodzą z państw trzecich oraz z zakładów autoryzowanych na mocy art. 11 dyrektywy 91/493/EWG oraz spełniają wymogi dotyczące świadectw zdrowia publicznego, ustanowione na mocy przedmiotowej dyrektywy;
b) przesyłka jest zgodna z gwarancjami, łącznie z tymi odnoszącymi się do pakowania i etykietowania, wyszczególnionymi w świadectwie zdrowia zwierząt sporządzonym zgodnie ze wzorem zamieszczonym w załączniku V, z uwzględnieniem objaśnień przedstawionych w załączniku III;
c) przesyłka składa się z opakowań przeznaczonych dla konsumenta, o rozmiarach umożliwiających bezpośrednią sprzedaż detaliczną konsumentowi finalnemu, takich jak:
i) filety pakowane próżniowo;
ii) produkty zamknięte hermetycznie lub inne produkty poddane obróbce cieplnej;
iii) mrożone kostki mięsa rybiego;
iv) ryby patroszone, mrożone lub umieszczone na lodzie.
Artykuł 7
Świadectwa
1. W przypadku żywych ryb, ich ikry i gamet, właściwy organ w punkcie kontroli granicznej w Państwie Członkowskim odbioru przesyłki, sporządza dokument określony w załączniku do decyzji Komisji 92/527/EWG [10], zawierający jedną z deklaracji ustanowionych w załączniku VI do niniejszej decyzji, zależnie od potrzeb.
2. W przypadku produktów rybnych pochodzących z akwakultury, właściwy organ w punkcie kontroli granicznej w Państwie Członkowskim odbioru przesyłki, sporządza dokument określony w załączniku B do decyzji Komisji 93/13/EWG [11], zawierający jedną z deklaracji ustanowionych w załączniku VI do niniejszej decyzji, zależnie od potrzeb.
Artykuł 8
Zapobieganie skażeniu naturalnych zbiorników wodnych
1. Państwa Członkowskie zobowiązane są zapewnić, aby przywożone żywe ryby pochodzące z akwakultury oraz uzyskane z nich produkty, przeznaczone do spożycia przez ludzi, nie były umieszczane w naturalnych zbiornikach wodnych na ich terytorium oraz aby nie powodowały skażenia tych zbiorników.
2. Państwa Członkowskie zobowiązane są zapewnić, aby woda służąca do transportu przesyłek nie doprowadziła do skażenia naturalnych zbiorników wodnych na ich terytorium.
Artykuł 9
Zatwierdzanie ośrodków przywozu
1. Właściwy organ Państw Członkowskich zatwierdza zakład jako zatwierdzony ośrodek przywozu, pod warunkiem że spełnia on minimalne warunki zdrowotne zwierząt, zawarte w załączniku VII do niniejszej decyzji.
2. Właściwy organ Państwa Członkowskiego sporządza wykaz zatwierdzonych ośrodków przywozu, z których każdy posiada nadany mu numer urzędowy.
3. Wykaz zatwierdzonych ośrodków przywozu oraz wszelkie zmiany w tym wykazie przekazuje się właściwemu organowi Państwa Członkowskiego, Komisji oraz pozostałym Państwom Członkowskim.
Artykuł 10
Termin stosowania
Niniejszą decyzję stosuje się od dnia 1 maja 2004 r.
Artykuł 11
Niniejsza decyzja skierowana jest do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 21 listopada 2003 r.