Dyrektywa Rady 92/50/EWG
z dnia 18 czerwca 1992 r.
odnosząca się do koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na usługi
RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,
uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą, w szczególności jego art. 57 ust. 2 zdanie ostatnie oraz art. 66,
uwzględniając wniosek Komisji [1],
we współpracy z Parlamentem Europejskim [2],
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [3],
a także mając na uwadze, co następuje:
Rada Europejska sporządziła konkluzje w sprawie konieczności wprowadzenia rynku wewnętrznego;
należy podjąć środki mające na celu stopniowe ustanowienie rynku wewnętrznego do dnia 31 grudnia 1992 r.; rynek wewnętrzny jest obszarem bez granic wewnętrznych, na którym zapewniony jest swobodny przepływ towarów, osób, usług i kapitału;
cele te wymagają koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na usługi;
Biała Księga dotycząca wprowadzenia rynku wewnętrznego zawiera program działań oraz harmonogram otwierania rynków zamówień publicznych, w tym w dziedzinie usług, w zakresie, w jakim nie jest to objęte dyrektywą Rady 71/305/EWG z dnia 26 lipca 1971 r. dotyczącą koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane [4] oraz dyrektywą Rady 77/62/EWG z dnia 21 grudnia 1976 r. koordynującą procedury udzielania zamówień publicznych na dostawy [5];
niniejsza dyrektywa powinna być stosowana przez wszystkie instytucje zamawiające, w rozumieniu dyrektywy 71/305/EWG;
należy unikać przeszkód w swobodnym przepływie usług; usługodawcami mogą zatem być osoby fizyczne lub prawne; niniejsza dyrektywa nie narusza jednakże stosowania, na poziomie krajowym, reguł dotyczących warunków wykonywania działalności lub zawodu, pod warunkiem że są one zgodne z prawem wspólnotowym;
w celu stosowania reguł proceduralnych oraz w celach monitorowania sferę usług najlepiej można opisać przez podział na kategorie, odpowiadające poszczególnym pozycjom wspólnej klasyfikacji; załączniki I A oraz I B do niniejszej dyrektywy odwołują się do nomenklatury CPC (wspólna klasyfikacja produktów) Narodów Zjednoczonych; nomenklatura ta może w przyszłości zostać zastąpiona przez nomenklaturę wspólnotową; w związku z tym należy przyjąć przepisy w celu dostosowania nomenklatury CPC w załącznikach I A oraz I B;
świadczenie usług jest objęte niniejszą dyrektywą jedynie w zakresie, w jakim opiera się ono na zamówieniach; świadczenie usług na innych podstawach, takich jak ustawy, rozporządzenia lub umowy o pracę, nie jest objęte niniejszą dyrektywą;
zgodnie z art. 130f Traktatu wspieranie badań i rozwoju jest sposobem wzmocnienia naukowych i technologicznych podstaw przemysłu europejskiego, a otwarcie rynków zamówień publicznych służyć będzie temu celowi; udział w finansowaniu programów badawczych nie powinien podlegać niniejszej dyrektywie; zatem zamówienia na usługi badawcze i rozwojowe, oprócz tych, z których pożytki przypadają wyłącznie instytucji zamawiającej do wykorzystania w trakcie prowadzenia działalności własnej, pod warunkiem że świadczona usługa jest w całości opłacona przez tę instytucję zamawiającą, nie są objęte niniejszą dyrektywą;
zamówienia dotyczące nabycia, najmu lub dzierżawy nieruchomości lub dotyczące praw do nich wykazują szczególne cechy sprawiające, iż stosowanie do nich reguł udzielania zamówień nie jest właściwe;
udzielanie zamówień na niektóre usługi audiowizualne w dziedzinie nadawania podlega okolicznościom sprawiającym, iż stosowanie do nich reguł udzielania zamówień nie jest właściwe;
usługi arbitrażowe i polubowne są zazwyczaj świadczone przez podmioty lub osoby, zatwierdzone lub wybrane w sposób, który nie może być objęty regułami udzielania zamówień;
do celów niniejszej dyrektywy usługi finansowe nie obejmują instrumentów polityki pieniężnej, kursu wymiany walut, długu publicznego, zarządzania rezerwami, jak również innych polityk obejmujących operacje na papierach wartościowych lub na innych instrumentach finansowych; zatem zamówienia związane z emisją, sprzedażą, kupnem lub transferem papierów wartościowych i innych instrumentów finansowych nie są objęte niniejszą dyrektywą; wyłączone są również usługi banku centralnego;
w dziedzinie usług powinny mieć zastosowanie te same odstępstwa, które występują w dyrektywach 71/305/EWG i 77/62/EWG i dotyczą bezpieczeństwa państwa, tajemnicy państwowej oraz pierwszeństwa innych reguł udzielania zamówień: wynikających z umów międzynarodowych, dotyczących stacjonowania wojsk lub przepisów organizacji międzynarodowych;
niniejsza dyrektywa nie narusza stosowania w szczególności art. 55, 56 i 66 Traktatu;
zamówienia publiczne na usługi, szczególnie w dziedzinie zarządzania nieruchomościami, mogą niekiedy obejmować pewne roboty budowlane; z dyrektywy 71/305/EWG wynika, że, aby zamówienie stanowiło zamówienie publiczne na roboty budowlane, jego celem musi być wykonanie obiektu budowlanego; w zakresie, w jakim te roboty budowlane mają charakter dodatkowy i nie przesądzają o celu zamówienia, nie stanowią podstawy do kwalifikowania danego zamówienia jako zamówienia publicznego na roboty budowlane;
reguły dotyczące zamówień na usługi, zawarte w dyrektywie Rady 90/531/EWG z dnia 17 września 1990 r. w sprawie procedur udzielania zamówień publicznych przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i telekomunikacji [6] powinny pozostać nienaruszone;
zamówienia opierające się na jedynym wskazanym źródle dostawy mogą być, pod pewnymi warunkami, całkowicie lub częściowo wyłączone ze stosowania niniejszej dyrektywy;
niniejsza dyrektywa nie powinna mieć zastosowania do niewielkich zamówień poniżej określonego progu w celu uniknięcia zbędnych formalności; próg ten może być w zasadzie taki sam, jak dla zamówień publicznych na dostawy; obliczanie wartości zamówienia, publikacja i metoda dostosowywania progów powinny być takie same, jak w innych dyrektywach wspólnotowych dotyczących procedur udzielania zamówień publicznych;
w celu wyeliminowania praktyk ogólnie ograniczających konkurencję oraz ograniczających w szczególności udział w zamówieniach obywateli innych Państw Członkowskich niezbędna jest poprawa dostępu usługodawców do procedur udzielania zamówień;
pełne stosowanie niniejszej dyrektywy musi być, przez okres przejściowy, ograniczone do zamówień na te usługi, względem których jej przepisy umożliwiają wykorzystanie wszystkich możliwości rozwoju handlu transgranicznego; zamówienia na inne usługi powinny być monitorowane przez pewien okres przed podjęciem decyzji w sprawie pełnego stosowania niniejszej dyrektywy; należy określić mechanizm takiego monitorowania; mechanizm ten powinien równocześnie umożliwić wszystkim zainteresowanym wymianę odpowiednich informacji;
reguły udzielania zamówień publicznych na usługi powinny być na tyle, na ile to możliwe, zbliżone do tych dotyczących udzielania zamówień publicznych na dostawy i na roboty budowlane;
reguły udzielania zamówień publicznych zawarte w dyrektywach: 71/305/EWG i 77/62/EWG mogą być odpowiednie, z koniecznymi dostosowaniami, niezbędnymi dla uwzględnienia szczególnych aspektów zamówień na usługi, przykładowo takich jak: wybór procedury negocjacyjnej, konkursy na projekty, warianty, forma prawna, w jakiej działają usługodawcy, ograniczenie możliwości wykonywania niektórych działalności do przedstawicieli określonych zawodów, rejestracja i gwarancja jakości;
można wykorzystać procedurę negocjacyjną z uprzednim opublikowaniem ogłoszenia, jeżeli niemożliwe jest określenie usługi, która ma być świadczona, z wystarczającą dokładnością, szczególnie w dziedzinie usług intelektualnych, i z tego powodu nie można udzielić zamówienia poprzez wybór najkorzystniejszej oferty zgodnie z regułami określającymi procedurę otwartą lub ograniczoną;
odpowiednie reguły wspólnotowe dotyczące wzajemnego uznawania dyplomów, świadectw i innych dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji mają zastosowanie, jeżeli dokument potwierdzający posiadanie określonych kwalifikacji jest wymagany do udziału w procedurze udzielania zamówienia lub w konkursie na projekt;
cele niniejszej dyrektywy nie wymagają jakichkolwiek zmian w obecnej sytuacji na poziomie krajowym w odniesieniu do konkurencji cenowej pomiędzy usługodawcami świadczącymi określone rodzaje usług;
funkcjonowanie niniejszej dyrektywy powinno zostać poddane przeglądowi najpóźniej po upływie trzech lat od ustalonej daty transpozycji reguł udzielania zamówień do prawa krajowego; przegląd ten powinien w szczególności obejmować możliwość pełnego stosowania dyrektywy do szerszego zakresu zamówień na usługi,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
TYTUŁ I
Przepisy ogólne
Artykuł 1
Do celów niniejszej dyrektywy:
a) "zamówienia publiczne na usługi" oznaczają umowy o charakterze odpłatnym, zawierane na piśmie pomiędzy usługodawcą a instytucją zamawiającą, z wyłączeniem:
i) zamówień publicznych na dostawy, w rozumieniu art. 1 lit. a) dyrektywy 77/62/EWG oraz zamówień publicznych na roboty budowlane, w rozumieniu art. 1 lit. a) dyrektywy 71/305/EWG;
ii) zamówień udzielanych w dziedzinach określonych w art. 2, 7, 8, i 9 dyrektywy 90/531/EWG lub spełniających warunki art. 6 ust. 2 tej samej dyrektywy;
iii) zamówień, których przedmiotem jest, bez względu na sposób finansowania, nabycie, najem lub dzierżawa gruntów, istniejących budynków i innych nieruchomości lub praw do nich; niniejszej dyrektywie podlegają jednak umowy o świadczenie usług finansowych, zawarte w dowolnej formie, równocześnie, przed lub po zawarciu umowy nabycia, najmu lub dzierżawy;
iv) zamówień obejmujących nabycie, przygotowanie, produkcję lub koprodukcję materiałów programowych przez nadawców, jak również zamówień dotyczących czasu transmisji;
v) zamówień na usługi telefoniczne, teleksowe, radiotelefoniczne, przywoławcze lub satelitarne;
vi) zamówień na usługi arbitrażowe lub polubowne;
vii) zamówień na usługi finansowe, związane z emisją, sprzedażą, kupnem lub transferem papierów wartościowych lub innych instrumentów finansowych oraz zamówień na usługi banku centralnego;
viii) zamówień w zakresie zatrudnienia;
ix) zamówień na usługi badawcze i rozwojowe, innych niż te, z których pożytki przypadają wyłącznie instytucji zamawiającej do wykorzystania w trakcie prowadzenia działalności własnej, pod warunkiem że świadczona usługa jest w całości opłacona przez tę instytucję zamawiającą;
b) "instytucje zamawiające" oznaczają państwo, jednostki samorządu terytorialnego, podmioty prawa publicznego, związki zawarte przez co najmniej jedną taką jednostkę lub podmiot prawa publicznego.
"Podmiot prawa publicznego" oznacza każdy podmiot:
- ustanowiony w szczególnym celu zaspokajania potrzeb w interesie ogólnym, który nie ma charakteru przemysłowego lub handlowego, oraz
- posiadający osobowość prawną, oraz
- finansowany w przeważającej części przez państwo, jednostki samorządu terytorialnego lub inne podmioty prawa publicznego, lub jeżeli jego zarząd podlega nadzorowi ze strony tych instytucji, lub jeżeli ponad połowę składu jego organu administracji, zarządu lub nadzoru stanowią osoby mianowane przez państwo, jednostki samorządu terytorialnego, lub przez inne podmioty prawa publicznego;
Wykazy podmiotów prawa publicznego lub kategorii takich podmiotów spełniających kryteria określone w drugim akapicie niniejszej litery są określone w załączniku I do dyrektywy 71/305/EWG. Wykazy te są wyczerpujące na tyle, na ile to możliwe, i mogą być poddawane przeglądom zgodnie z procedurą określoną w art. 30b tej dyrektywy;
c) "usługodawca" oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną, która oferuje usługi, włączając w to podmiot publiczny.
Usługodawca składający ofertę jest oznaczony pojęciem "oferent", zaś ubiegający się o zaproszenie do udziału w procedurze ograniczonej lub negocjacyjnej pojęciem "kandydat"
d) "procedury otwarte" oznaczają te krajowe procedury, w ramach których każdy zainteresowany usługodawca może złożyć ofertę;
e) "procedury ograniczone" oznaczają te krajowe procedury, w ramach których oferty mogą składać tylko usługodawcy zaproszeni przez instytucję zamawiającą;
f) "procedury negocjacyjne" oznaczają te krajowe procedury, w ramach których instytucje zamawiające zwracają się według swojego wyboru do usługodawców i negocjują warunki zamówienia z jednym lub kilkoma z nich;
g) "konkursy na projekty" oznaczają te krajowe procedury, z nagrodami lub bez, które umożliwiają instytucji zamawiającej uzyskanie planu lub projektu, wybranego przez komisję konkursową, przede wszystkim w dziedzinie planowania przestrzennego, urbanistyki, architektury i inżynierii lądowej i wodnej lub przetwarzania danych.
Artykuł 2
Jeżeli zamówienie publiczne ma objąć zarówno produkty w rozumieniu dyrektywy 77/62/EWG, jak i usługi w rozumieniu załączników I A oraz I B do niniejszej dyrektywy, zamówienie jest objęte zakresem niniejszej dyrektywy, jeżeli wartość usług, których to dotyczy, przekracza wartość produktów objętych zamówieniem.
Artykuł 3
1. Instytucje zamawiające, udzielając zamówień publicznych na usługi lub organizując konkursy na projekty, stosują procedury dostosowane do przepisów niniejszej dyrektywy.
2. Instytucje zamawiające zapewniają, aby nie istniała dyskryminacja między różnymi usługodawcami.
3. W przypadku gdy instytucje zamawiające bezpośrednio subwencjonują ponad 50 % wartości zamówienia na usługi udzielanego przez inny podmiot i związanego z zamówieniem na roboty budowlane w rozumieniu art. 1a ust. 2 dyrektywy 71/305/EWG, Państwa Członkowskie podejmują niezbędne środki w celu zapewnienia, że instytucje zamawiające działają zgodnie z niniejszą dyrektywą lub zapewniają jej poszanowanie.
Artykuł 4
1. Niniejszą dyrektywę stosuje się do zamówień publicznych na usługi, udzielanych przez instytucje zamawiające w dziedzinie obronności, z wyjątkiem zamówień, do których stosuje się przepisy art. 223 Traktatu.
2. Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do usług, które są określone jako objęte tajemnicą lub których realizacji muszą towarzyszyć szczególne środki bezpieczeństwa zgodnie z przepisami ustawowymi, wykonawczymi i administracyjnymi obowiązującymi w zainteresowanym Państwie Członkowskim, albo gdy wymaga tego ochrona podstawowych interesów w zakresie bezpieczeństwa tego państwa.
Artykuł 5
Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do zamówień publicznych, które podlegają innym regułom proceduralnym i są udzielane:
a) na podstawie umowy międzynarodowej, zawartej między Państwem Członkowskim a jednym lub wieloma państwami trzecimi, obejmującej usługi mające na celu wspólną realizację lub użytkowanie projektu przez państwa-sygnatariuszy; każdą taką umowę należy podać do wiadomości Komisji, która może skonsultować się z Komitetem Doradczym ds. Zamówień Publicznych ustanowionym decyzją Rady 71/306/EWG [7];
b) przedsiębiorstwom w Państwie Członkowskim lub w państwie trzecim, na podstawie umowy międzynarodowej odnoszącej się do stacjonowania wojsk;
c) na podstawie szczególnej procedury organizacji międzynarodowej.
Artykuł 6
Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do zamówień publicznych na usługi, udzielanych podmiotowi, który sam jest instytucją zamawiającą w rozumieniu art. 1 lit. b), na podstawie prawa wyłącznego, przysługującego mu na podstawie opublikowanych przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, które są zgodne z Traktatem.
Artykuł 7
1. Niniejszą dyrektywę stosuje się do zamówień publicznych na usługi, których szacunkowa wartość, bez podatku VAT, jest nie mniejsza niż 200000 ECU.
2. Do celów obliczania szacunkowej wartości zamówienia instytucja zamawiająca włącza całkowite szacunkowe wynagrodzenie usługodawcy, uwzględniając przepisy ust. 3-8.
3. Wybór metody szacowania wartości nie może być dokonywany z zamiarem uniknięcia stosowania niniejszej dyrektywy, jak również żadne planowane zamówienie na określoną ilość usług nie może być podzielone z zamiarem uniknięcia stosowania niniejszego artykułu.
4. Do celów obliczania szacunkowej wartości zamówienia przy niżej wymienionych rodzajach usług należy uwzględnić, tam gdzie to stosowne:
- w odniesieniu do usług ubezpieczeniowych - należną składkę,
- w odniesieniu do usług bankowych i innych usług finansowych - opłaty, prowizje, odsetki, jak również inne rodzaje wynagrodzenia,
- w odniesieniu do zamówień, które obejmują wykonanie projektu - należne opłaty lub prowizje.
W przypadku gdy usługi są podzielone na kilka części, z których każda stanowi przedmiot zamówienia, wartość każdej z tych części jest uwzględniana w celu obliczaniu wartości określonej powyżej.
W przypadku gdy wartość części jest nie mniejsza niż niniejsza wartość, przepisy niniejszej dyrektywy stosuje się do wszystkich części. Instytucje zamawiające mogą uchylić stosowanie ust. 1 w odniesieniu do każdej części, której szacunkowa wartość, bez podatku VAT, jest mniejsza niż 80000 ECU, pod warunkiem że całkowita wartość szacunkowa tych części nie przekracza 20 % całkowitej wartości wszystkich części.
5. W przypadku zamówień, które nie określają całkowitej ceny, podstawą obliczenia szacunkowej wartości zamówienia jest:
- w przypadku zamówień na czas określony, nie dłuższy niż 48 miesięcy - całkowita wartość zamówienia przez okres jego trwania,
- w przypadku zamówień na czas nieokreślony lub przekraczający 48 miesięcy - miesięczna rata pomnożona przez 48.
6. W przypadku zamówień powtarzających się lub podlegających odnowieniu w oznaczonym czasie wartość zamówienia może być ustalona na podstawie:
- rzeczywistej łącznej wartości podobnych zamówień na podobne rodzaje usług, udzielonych w poprzednim roku finansowym lub w ciągu poprzednich 12 miesięcy, dostosowanej, tam gdzie to możliwe, do przewidywanych zmian w ilości lub w wartości w ciągu 12 miesięcy następujących po pierwotnej umowie, albo
- szacunkowej łącznej wartości przez 12 miesięcy następujących po wykonaniu pierwszej usługi lub przez okres umowy w przypadku, gdy jest on dłuższy niż 12 miesięcy.
7. W przypadku gdy proponowane zamówienie zawiera klauzulę dotyczącą opcji, podstawą obliczania wartości zamówienia jest najwyższa możliwa wartość zamówienia obejmująca wartość opcji.
8. Wartości progów wyrażone w walutach krajowych są zmieniane co dwa lata, ze skutkiem od dnia 1 stycznia 1994 r. Obliczenie tych wartości opiera się na średnich dziennych kursach tych walut określonych w ecu w okresie 24 miesięcy, kończących się ostatniego dnia sierpnia, poprzedzającego przegląd z dnia 1 stycznia. Wartości te publikuje się na początku listopada w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.
Metoda obliczania określona w powyższym akapicie podlega badaniu w ramach Komitetu Doradczego ds. Zamówień Publicznych, z inicjatywy Komisji, po dwóch latach od jej pierwszego zastosowania.
TYTUŁ II
Dwustopniowe stosowanie
Artykuł 8
Zamówień, których przedmiotem są usługi wymienione w załączniku I A, udziela się zgodnie z przepisami tytułów III-VI.
Artykuł 9
Zamówień, których przedmiotem są usługi wymienione w załączniku I B, udziela się zgodnie z art. 14 i 16.
Artykuł 10
Zamówień, których przedmiotem są usługi wymienione zarówno w załączniku I A, jak i w załączniku I B, udziela się zgodnie z przepisami tytułów III-VI w przypadku, gdy wartość usług wymienionych w załączniku I A jest większa niż wartość usług wymienionych w załączniku I B. W przypadku gdy tak nie jest, są one udzielane zgodnie z art. 14 i 16.
TYTUŁ III
Wybór procedur udzielania zamówień oraz reguły przeprowadzania konkursów na projekty
Artykuł 11
1. Przy udzielaniu zamówień publicznych na usługi instytucje zamawiające stosują procedury, określone w art. 1 lit. d), e) i f), dostosowane do celów niniejszej dyrektywy.
2. Instytucje zamawiające mogą udzielać zamówień publicznych na usługi w procedurze negocjacyjnej, z uprzednią publikacją ogłoszenia o zamówieniu, w następujących przypadkach:
a) jeżeli w toku realizacji procedury otwartej lub ograniczonej nie wpłynęły prawidłowe oferty albo wpłynęły oferty, które nie mogą być przyjęte na mocy przepisów krajowych zgodnych z art. 23-28 w zakresie, w jakim początkowe warunki zamówienia nie zostały istotnie zmienione. Instytucje zamawiające mogą w takich przypadkach powstrzymać się od publikacji ogłoszenia o zamówieniu, jeżeli włączą do stosownej procedury negocjacyjnej wszystkich oferentów spełniających kryteria art. 29-35, którzy w toku uprzedniej procedury otwartej lub ograniczonej złożyli oferty zgodne z formalnymi wymogami procedury przetargowej;
b) w wyjątkowych wypadkach, gdy charakter usług lub związane z nimi ryzyko nie pozwala na dokonanie wcześniejszej ogólnej wyceny;
c) jeżeli charakter usług, które mają być zamówione, w szczególności w przypadku usług intelektualnych oraz usług objętych kategorią 6 załącznika I A, jest taki, iż ich opis w umowie nie może być ustalony dostatecznie dokładnie, aby umożliwić udzielenie zamówienia poprzez wybór najlepszej oferty zgodnie z przepisami dotyczącymi procedury otwartej i ograniczonej.
3. Instytucje zamawiające mogą udzielać zamówień publicznych na usługi w procedurze negocjacyjnej, bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu, w następujących przypadkach:
a) jeżeli w toku procedury otwartej lub ograniczonej oferty nie wpłynęły lub wpłynęły jedynie oferty nieprawidłowe, pod warunkiem że początkowe warunki zamówienia nie zostały w istotny sposób zmienione, a sprawozdanie przekazano Komisji na jej wniosek;
b) jeżeli z przyczyn technicznych, artystycznych lub z przyczyn związanych z ochroną praw wyłącznych usługi mogą być świadczone jedynie przez określonego usługodawcę;
c) w przypadku gdy zamówienie, którego to dotyczy, ma być udzielone zwycięzcy lub jednemu ze zwycięzców konkursu na projekt, w następstwie konkursu, zgodnie z przepisami mającymi zastosowanie. W drugim przypadku do udziału w negocjacjach zaprasza się wszystkich zwycięzców konkursu na projekt;
d) w zakresie, w jakim jest to ściśle niezbędne, ze względu na wyjątkowo pilny charakter sprawy związany z wydarzeniami, których zainteresowane instytucje zamawiające nie mogły przewidzieć, nie mogą być dotrzymane terminy, przewidziane dla procedur otwartej, ograniczonej lub negocjacyjnej, określone w art. 17-20. Okoliczności, na które można się powoływać w celu uzasadnienia wyjątkowo pilnego charakteru sprawy, nie mogą być w żadnym przypadku przypisane instytucjom zamawiającym;
e) w przypadku usług dodatkowych, nieprzewidzianych ani w projekcie pierwotnie rozważanym, ani w pierwotnie zawartej umowie, które jednak z uwagi na nieprzewidziane wydarzenia, stały się niezbędne do wykonania usługi w niej określonej, pod warunkiem że zamówienie udzielone jest usługodawcy świadczącemu takie usługi:
- gdy takie dodatkowe usługi ze względów technicznych i ekonomicznych nie mogą być oddzielone od głównego zamówienia bez istotnej uciążliwości dla instytucji zamawiających, lub
- gdy takie usługi mogą być oddzielone od wykonania pierwotnego zamówienia, lecz są ściśle niezbędne do jego zakończenia.
Jednakże łączna wartość szacunkowa udzielonych zamówień na usługi dodatkowe nie może przekroczyć 50 % wartości głównego zamówienia.
f) w przypadku nowych usług, polegających na powtórzeniu podobnych usług, powierzonych usługodawcy, któremu te same instytucje zamawiające udzieliły wcześniejszego zamówienia, pod warunkiem że usługi te zgodne są z zasadniczym projektem, będącym podstawą pierwotnego zamówienia, udzielonego zgodnie z procedurami określonymi w ust. 4. W momencie zaproszenia do składania ofert na pierwszy projekt, gdy mają zastosowanie przepisy art. 7, instytucja zamawiająca informuje o możliwości zastosowania procedury negocjacyjnej oraz uwzględnia całkowity szacunkowy koszt następnych usług. Niniejsza procedura może być zastosowana jedynie w ciągu trzech lat po zawarciu pierwotnego zamówienia.
4. We wszystkich innych przypadkach instytucje zamawiające udzielają zamówień publicznych na usługi w procedurze otwartej lub ograniczonej.
Artykuł 12
1. Instytucja zamawiająca powiadamia każdego z niedopuszczonych kandydatów lub oferentów, który o to wystąpi na piśmie, o przyczynach odrzucenia jego wniosku lub oferty, w terminie 15 dni od daty otrzymania żądania, a w wypadku przetargu podaje nazwę wybranego oferenta.
2. Instytucja zamawiająca powiadamia kandydatów lub oferentów, którzy o to wystąpili na piśmie, o przyczynach podjęcia decyzji o nieudzieleniu im zamówienia, w odniesieniu do którego dokonano zaproszenia do ubiegania się o zamówienie lub decyzji o ponownym wszczęciu procedury. O podjętych decyzjach instytucja zamawiająca powiadamia również Urząd ds. Publikacji Urzędowych Wspólnot Europejskich.
3. Instytucja zamawiająca, w przypadku każdego udzielonego zamówienia, sporządza pisemne sprawozdanie, zawierające co najmniej:
- nazwę i adres instytucji zamawiającej, przedmiot i wartość zamówienia,
- nazwy dopuszczonych kandydatów lub oferentów oraz powody ich wyboru,
- nazwy odrzuconych kandydatów lub oferentów oraz powody ich odrzucenia,
- nazwę wybranego oferenta oraz powody wyboru jego oferty, a także, jeśli to wiadome, wskazanie tej części zamówienia, którą wybrany oferent zamierza zlecić do wykonania stronom trzecim,
- w wypadku procedur negocjacyjnych okoliczności określone w art. 11, uzasadniające zastosowanie tych procedur.
Niniejsze sprawozdanie albo jego główne elementy należy przekazać Komisji na jej wniosek.
Artykuł 13
1. Niniejszy artykuł stosuje się do konkursów na projekty, organizowanych jako część procedury, prowadzącej do udzielenia zamówienia na usługi, których szacunkowa wartość, bez podatku VAT, jest nie mniejsza niż wartość określona w art. 7 ust. 1.
2. Niniejszy artykuł stosuje się do wszelkich konkursów na projekty, w których suma nagród i płatności dla uczestników jest nie mniejsza niż 200000 ECU.
3. Reguły przeprowadzania konkursu na projekt są zgodne z wymogami niniejszego artykułu i przekazuje się je do wiadomości zainteresowanym udziałem w konkursie.
4. Dopuszczenie uczestników do konkursu na projekt nie może być ograniczane:
- do terytorium lub części terytorium Państwa Członkowskiego,
- poprzez wymóg, wynikający z prawa Państwa Członkowskiego, w którym konkurs na projekt jest organizowany, aby uczestnicy byli albo osobami fizycznymi, albo prawnymi.
5. W przypadku gdy konkurs na projekt jest zastrzeżony dla ograniczonej liczby uczestników, instytucja zamawiająca ustanawia jednoznaczne i niedyskryminacyjne kryteria wyboru. W każdym wypadku liczba kandydatów zaproszonych do uczestnictwa jest wystarczająca do zapewnienia rzeczywistej konkurencji.
6. Komisja konkursowa składa się wyłącznie z osób fizycznych niezależnych od uczestników konkursu na projekt. W przypadku gdy od uczestników konkursu na projekt wymagane są szczególne kwalifikacje zawodowe, co najmniej jedna trzecia część członków komisji konkursowej musi mieć te same lub równoważne kwalifikacje.
Komisja konkursowa jest niezależna w swoich decyzjach lub opiniach, podejmowanych na podstawie anonimowych prezentacji projektów, wyłącznie na podstawie kryteriów wskazanych w ogłoszeniu, w rozumieniu art. 15 ust. 3.
TYTUŁ IV
Wspólne reguły w dziedzinie technicznej
Artykuł 14
1. Specyfikacje techniczne, określone w załączniku II, zamieszczane są w ogólnej dokumentacji lub w dokumentacji dotyczącej każdego zamówienia.
2. Bez uszczerbku dla prawnie wiążących krajowych norm technicznych i w zakresie, w jakim są one zgodne z prawem wspólnotowym, specyfikacje techniczne określane są przez instytucje zamawiające poprzez odniesienie do norm krajowych wdrażających normy europejskie lub do europejskich aprobat technicznych albo poprzez odwołanie się do wspólnych specyfikacji technicznych.
3. Instytucja zamawiająca może odstąpić od ust. 2, jeżeli:
a) normy, europejskie aprobaty techniczne lub wspólne specyfikacje techniczne nie zawierają żadnych przepisów w zakresie ustanawiania zgodności lub jeżeli nie istnieją techniczne sposoby do zadowalającego ustanowienia zgodności produktu z tymi normami, europejskimi aprobatami technicznymi lub wspólnymi specyfikacjami technicznymi;
b) stosowanie ust. 2 naruszyłoby stosowanie dyrektywy Rady 86/361/EWG z dnia 24 lipca 1986 r. w sprawie wstępnego etapu wzajemnego uznawania homologacji końcowych urządzeń telekomunikacyjnych [8] lub decyzji Rady 87/95/EWG z dnia 22 grudnia 1986 r. w sprawie normalizacji w dziedzinie technologii informatycznych i telekomunikacji [9], lub innych instrumentów wspólnotowych w szczególnych dziedzinach usług lub towarów;
c) normy te, europejskie aprobaty techniczne lub wspólne specyfikacje techniczne zobowiązywałyby instytucje zamawiające do używania produktów lub materiałów niekompatybilnych z urządzeniami już używanymi, pociągałyby za sobą nieproporcjonalnie duże koszty lub trudności techniczne, jednak tylko w ramach wyraźnie określonej i opisanej strategii, przewidującej przestawienie się w określonym czasie na normy europejskie, europejskie aprobaty techniczne lub wspólne specyfikacje techniczne;
d) projekt, którego to dotyczy, jest rzeczywiście innowacyjny i stosowanie wobec niego istniejących norm europejskich, europejskich aprobat technicznych lub wspólnych specyfikacji technicznych nie byłoby właściwe.
4. Instytucje zamawiające, powołując się na ust. 3, odnotowują, jeśli to możliwe, przyczyny takiego postępowania w ogłoszeniu o zamówieniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich lub w dokumentacji zamówienia oraz w każdym przypadku wskazują te przyczyny w swych wewnętrznych dokumentach i przekazują te informacje Państwom Członkowskim oraz Komisji na ich wniosek.
5. W razie braku norm europejskich, europejskich aprobat technicznych lub wspólnych specyfikacji technicznych, specyfikacje techniczne:
a) są określane poprzez odniesienie do krajowych specyfikacji technicznych, uznanych za zgodne z podstawowymi wymaganiami wymienionymi w dyrektywach wspólnotowych w sprawie harmonizacji technicznej, zgodnie z procedurami określonymi w tych dyrektywach, w szczególności zgodnie z procedurami określonymi w dyrektywie Rady 89/106/EWG [10];
b) mogą być określone poprzez odniesienie do krajowych specyfikacji technicznych, dotyczących projektowania, metod obliczania oraz wykonywania obiektów budowlanych oraz używania materiałów;
c) mogą być określane przez odniesienie do innych dokumentów.
W takim przypadku właściwe jest odniesienie się do norm w następującej kolejności:
i) normy krajowe, wdrażające normy międzynarodowe, przyjęte przez kraj instytucji zamawiającej;
ii) inne krajowe normy i krajowe aprobaty techniczne kraju instytucji zamawiającej;
iii) wszelkie inne normy.
6. Państwa Członkowskie zakazują wprowadzania do klauzul umownych, dotyczących danego zamówienia takich specyfikacji technicznych, które, odnosząc się do produktów określonej produkcji lub pochodzących ze szczególnego źródła lub wytwarzanych w określony sposób, skutkują uprzywilejowaniem lub wykluczeniem niektórych usługodawców, chyba że jest to uzasadnione ze względu na przedmiot zamówienia. W szczególności zakazane jest wskazywanie znaków towarowych, patentów, typów lub szczególnego pochodzenia, lub produkcji. Jednakże jeżeli takiemu wskazaniu towarzyszą wyrazy: "lub równoważne", jest to dopuszczalne w przypadkach, gdy instytucje zamawiające nie mogą określić przedmiotu zamówienia przy użyciu specyfikacji wystarczająco dokładnych i zrozumiałych dla wszystkich zainteresowanych stron.
TYTUŁ V
Wspólne reguły dotyczące ogłoszeń
Artykuł 15
1. Instytucje zamawiające podają do wiadomości w ogłoszeniu o zamówieniu, najszybciej jak to możliwe po rozpoczęciu ich roku budżetowego, przewidywaną całkowitą wartość zamówień w każdej kategorii usług, wymienionych w załączniku I A, których zamierzają udzielić w ciągu następnych 12 miesięcy, w przypadku gdy ich całkowita wartość szacunkowa z uwzględnieniem przepisów art. 7 jest nie mniejsza niż 750000 ECU.
2. Instytucje zamawiające, które zamierzają udzielić zamówienia publicznego na usługi w procedurze otwartej, ograniczonej lub zgodnie z warunkami określonymi w art. 11 w procedurze negocjacyjnej, podają do wiadomości swój zamiar w ogłoszeniu.
3. Instytucje zamawiające, które zamierzają przeprowadzić konkurs na projekt, podają do wiadomości swój zamiar w ogłoszeniu.
Artykuł 16
1. Instytucje zamawiające, które udzieliły zamówienia publicznego lub przeprowadziły konkurs na projekt, przesyłają ogłoszenie o wynikach przeprowadzonego postępowania do Urzędu ds. Publikacji Urzędowych Wspólnot Europejskich.
2. Ogłoszenia podlegają publikacji:
- w przypadku zamówień publicznych na usługi, wymienionych w załączniku I A, zgodnie z art. 17-20,
- w przypadku konkursów na projekty, zgodnie z art. 17.
3. W przypadku zamówień publicznych na usługi, wymienionych w załączniku I B, instytucja zamawiająca wskazuje w zamówieniu, czy zgadza się na jego opublikowanie.
4. Komisja opracowuje reguły dotyczące ustanowienia regularnych sprawozdań na podstawie ogłoszeń określonych w ust. 3 i dotyczące publikacji takich sprawozdań zgodnie z procedurą określoną w art. 40 ust. 3.
5. W przypadku gdy publikowanie informacji dotyczących udzielenia zamówienia utrudniłoby egzekwowanie prawa albo w inny sposób byłoby sprzeczne z interesem publicznym, albo naruszałoby uprawnione interesy gospodarcze określonych przedsiębiorstw publicznych lub prywatnych, albo mogłoby naruszyć uczciwą konkurencję między usługodawcami, takie informacje nie muszą być opublikowane.
Artykuł 17
1. Ogłoszenia sporządza się zgodnie ze wzorami określonymi w załącznikach III oraz IV, określając informacje wymagane w tych wzorach. Instytucje zamawiające nie mogą wymagać spełnienia jakichkolwiek warunków innych niż te, określone w art. 31 i 32, przy żądaniu informacji dotyczących norm ekonomicznych i technicznych, których wymagają od usługodawców przy ich wyborze (pkt 13 załącznika III B, pkt 13 załącznika III C oraz pkt 12 załącznika III D).
2. Instytucje zamawiające przesyłają ogłoszenia, tak szybko jak to możliwe i najwłaściwszym sposobem, do Urzędu ds. Publikacji Urzędowych Wspólnot Europejskich. W przypadku procedury przyspieszonej, określonej w art. 20, ogłoszenie przesyła się teleksem, telegraficznie lub telefaksem.
Ogłoszenie, określone w art. 15 ust. 1, przesyła się tak szybko jak to możliwe po rozpoczęciu każdego roku budżetowego.
Ogłoszenie, określone w art. 16 ust. 1, przesyła się najpóźniej w terminie 48 dni od daty udzielenia zamówienia, którego to ogłoszenie dotyczy, lub zamknięcia konkursu na projekt, którego to ogłoszenie dotyczy.
3. Ogłoszenia, określone w art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1, zostają opublikowane w całości w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich oraz w bazie danych TED, w urzędowych językach Wspólnot, przy czym autentyczny jest jedynie tekst w języku oryginału.
4. Ogłoszenia, określone w art. 15 ust. 2 i 3, zostają opublikowane w całości w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich oraz w bazie danych TED, w języku oryginału. Streszczenie ważniejszych elementów każdego ogłoszenia zostaje opublikowane w językach urzędowych Wspólnot, przy czym autentyczny jest jedynie tekst w języku oryginału.
5. Urząd ds. Publikacji Urzędowych Wspólnot Europejskich publikuje ogłoszenia nie później niż po 12 dniach od daty ich wysłania. W przypadku procedury przyspieszonej, określonej w art. 20, termin ten ulega skróceniu do pięciu dni.
6. Ogłoszenia nie są publikowane w dziennikach urzędowych lub w prasie kraju instytucji zamawiającej przed datą wysłania do Urzędu ds. Publikacji Urzędowych Wspólnot Europejskich; przy publikacji należy podać tę datę. Ogłoszenie nie zawiera informacji innych niż te opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.
7. Instytucje zamawiające muszą być w stanie udowodnić datę wysłania.
8. Koszty publikacji zamówień w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich ponoszą Wspólnoty. Tekst ogłoszenia nie przekracza jednej strony Dziennika Urzędowego lub około 650 wyrazów. Każde wydanie Dziennika Urzędowego zawierające jedno albo więcej ogłoszeń odtwarza wzór ogłoszenia lub wzory, według których publikowane ogłoszenie jest sporządzane.
Artykuł 18
1. W procedurach otwartych termin składania ofert ustalony przez instytucje zamawiające nie jest krótszy niż 52 dni od daty wysłania ogłoszenia.
2. Termin składania ofert przewidziany w ust. 1 może być skrócony do 36 dni w przypadku, gdy instytucja zamawiająca opublikowała w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich ogłoszenie o zamówieniu sporządzone zgodnie ze wzorem w załączniku III A, przewidzianym w art. 15 ust. 1.
3. Pod warunkiem że w odpowiednim czasie o to wnioskowano, dokumentacja zamówienia i dokumenty towarzyszące są przesyłane usługodawcom przez instytucje zamawiające lub właściwe departamenty w terminie sześciu dni od daty otrzymania wniosku.
4. Pod warunkiem że w odpowiednim czasie o to wnioskowano, dodatkowe informacje dotyczące dokumentacji zamówienia są przekazywane przez instytucje zamawiające nie później niż sześć dni przed końcowym terminem składania ofert.
5. W przypadku gdy dokumentacja zamówienia, dokumenty towarzyszące lub dodatkowe informacje z powodu ich znacznej objętości nie mogą być dostarczone w terminach określonych w ust. 3 oraz 4 lub w przypadku gdy oferty mogą zostać złożone po wizycie na miejscu albo po dokonaniu na miejscu sprawdzenia dokumentów towarzyszących dokumentacji zamówienia, terminy określone w ust. 1 oraz 2 są odpowiednio przedłużone.
Artykuł 19
1. W procedurach ograniczonych i negocjacyjnych, w rozumieniu art. 11 ust. 2, ustalony przez instytucje zamawiające termin zgłaszania wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie jest krótszy niż 37 dni od daty wysłania ogłoszenia.
2. Instytucje zamawiające równocześnie oraz na piśmie zapraszają wybranych kandydatów do złożenia ofert. Do zaproszenia dołącza się dokumentację zamówienia i dokumenty towarzyszące. Zaproszenie takie zawiera co najmniej:
a) tam gdzie to stosowne, adres instytucji, do której można zwrócić się z wnioskiem o dokumentację zamówienia i dokumenty dodatkowe, oraz termin zgłaszania takich wniosków, również kwotę i warunki płatności wszelkich kwot płaconych za te dokumenty;
b) termin składania ofert, adres, pod który muszą być wysłane, oraz język albo języki, w jakich muszą być sporządzone;
c) odniesienie do opublikowanego ogłoszenia o zamówieniu;
d) wskazanie wszelkich dokumentów, które trzeba załączyć na poparcie sprawdzanych oświadczeń składanych przez kandydata, zgodnie z art. 17 ust. 1, albo w celu uzupełnienia informacji przewidzianych w tym artykule, na mocy tych samych warunków jak te określone w art. 31 i 32;
e) kryteria udzielenia zamówienia, jeżeli nie są zawarte w ogłoszeniu.
3. W procedurach ograniczonych ustalony przez instytucje zamawiające termin składania ofert nie może by krótszy niż 40 dni od daty wysłania pisemnego zaproszenia.
4. Termin składania ofert ustanowiony w ust. 3 może być skrócony do 26 dni w przypadku, gdy instytucje zamawiające opublikowały ogłoszenie o zamówieniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich, sporządzone zgodnie ze wzorem w załączniku III A przewidzianym w art. 15 ust. 1.
5. Wnioski o dopuszczenie do udziału w procedurach udzielania zamówień można składać listownie, telegraficznie, teleksem, faksem lub telefonicznie. W razie zastosowania jednego z czterech ostatnich środków wniosek taki musi być potwierdzony pismem, wysłanym przed upływem terminu ustanowionego w ust. 1.
6. Pod warunkiem że w odpowiednim czasie o to wnioskowano, dodatkowe informacje dotyczące dokumentacji zamówienia są przekazywane przez instytucje zamawiające nie później niż sześć dni przed końcowym terminem składania ofert.
7. W przypadku gdy oferty mogą zostać złożone jedynie po wizycie na miejscu albo po dokonaniu na miejscu sprawdzenia dokumentów towarzyszących dokumentacji zamówienia, terminy określone w ust. 3 oraz 4 są odpowiednio przedłużone.
Artykuł 20
1. W przypadku gdy ze względu na pilny charakter sprawy terminy ustanowione w art. 19 nie mogą być zachowane, instytucje zamawiające mogą ustalić następujące terminy:
a) termin składania wniosków o dopuszczenie do udziału, wynoszący nie mniej niż 15 dni od daty wysłania ogłoszenia;
b) termin składania ofert wynoszący nie mniej niż dziesięć dni od daty wysłania zaproszenia do składania ofert.
2. Pod warunkiem że w odpowiednim czasie o to wnioskowano, dodatkowe informacje dotyczące dokumentacji zamówienia muszą być przekazane przez instytucje zamawiające nie później niż cztery dni przed końcowym terminem składania ofert.
3. Wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, jak również zaproszenia do składania ofert, muszą być przekazywane najszybszymi środkami komunikacji. Jeżeli wnioski o dopuszczenie do udziału są przekazywane telegraficznie, teleksem, faksem lub telefonicznie, muszą być potwierdzone pismem wysłanym przed wygaśnięciem terminu ustanowionego w ust. 1.
Artykuł 21
Instytucje zamawiające mogą uzgodnić publikację w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich ogłoszeń dotyczących zamówień publicznych na usługi, które nie podlegają wymogowi publikacji ustanowionemu w niniejszej dyrektywie.
Artykuł 22
Warunki dotyczące sporządzania, przekazywania, otrzymywania, tłumaczenia, gromadzenia i rozprowadzania ogłoszeń, określonych w art. 15, 16 i 17, oraz sprawozdań statystycznych, przewidzianych w art. 16 ust. 4 i art. 39, jak również nomenklatura, przewidziana w załącznikach I A i I B wraz z odniesieniami w ramach ogłoszeń do konkretnych pozycji tej nomenklatury w zakresie kategorii usług wymienionych w tych załącznikach, mogą być zmienione zgodnie z procedurą określoną w art. 40 ust. 3.
TYTUŁ VI
ROZDZIAŁ I
Wspólne reguły dotyczące uczestnictwa
Artykuł 23
Zamówienie jest udzielane na podstawie kryteriów, określonych w rozdziale 3, uwzględniając art. 24, po sprawdzeniu zgodnie z kryteriami określonymi w art. 31 i 32 przez instytucje zamawiające odpowiedniości usługodawców, którzy nie zostali wyłączeni na mocy art. 29.
Artykuł 24
1. W przypadku gdy kryterium udzielenia zamówienia jest oferta najkorzystniejsza ekonomicznie, instytucje zamawiające mogą uwzględnić warianty przedstawione przez oferenta, jeżeli spełniają one minimalne wymogi takich instytucji zamawiających. Instytucje zamawiające określają w dokumentacji zamówienia minimalne wymogi, które muszą spełniać warianty, oraz wszelkie szczególne wymagania ich prezentacji. Jeśli warianty nie są dozwolone, instytucje zamawiające wskazują to w ogłoszeniu o zamówieniu.
Instytucje zamawiające nie mogą odrzucić przedłożenia wariantu wyłącznie na podstawie tego, iż sporządzono go na podstawie specyfikacji technicznej, określonej przez odniesienie do norm krajowych wdrażających normy europejskie, do europejskich aprobat technicznych lub do wspólnych specyfikacji technicznych, określonych w art. 14 ust. 2, lub nawet przez odniesienie do krajowych specyfikacji technicznych, określonych w art. 14 ust. 5 lit. a) oraz b).
2. Instytucje zamawiające, które dopuściły warianty na podstawie ust. 1, nie mogą odrzucić wariantu wyłącznie na podstawie tego, że prowadziłoby to do udzielenia zamówienia na dostawy, a nie zamówienia publicznego na usługi w rozumieniu niniejszej dyrektywy.
Artykuł 25
W dokumentacji zamówienia instytucja zamawiająca może wezwać oferenta do wskazania w jego ofercie tej części zamówienia, której wykonanie zamierza ona zlecić stronom trzecim.
Wskazanie takie pozostaje bez uszczerbku dla kwestii odpowiedzialności głównego usługodawcy.
Artykuł 26
1. Oferty mogą być składane przez grupy usługodawców. Od takich grup nie można wymagać, aby przybrały w celu złożenia oferty określoną formę prawną; można jednak tego wymagać od grupy, której udzielono zamówienia.
2. Kandydaci lub oferenci, którzy zgodnie z prawem Państwa Członkowskiego, w którym mają siedzibę lub miejsce zamieszkania, są uprawnieni do świadczenia odnośnej działalności usługowej, nie zostają odrzuceni jedynie na podstawie tego, iż zgodnie z prawem Państwa Członkowskiego, w którym zamówienie jest udzielone, byliby oni zobowiązani być albo osobami fizycznymi albo prawnymi.
3. Można jednakże wymagać od osób prawnych podania w ofercie lub wniosku o dopuszczenie do udziału nazwisk i odpowiednich kwalifikacji zawodowych pracowników odpowiedzialnych za wykonanie usługi.
Artykuł 27
1. W procedurach ograniczonych i negocjacyjnych instytucje zamawiające na podstawie informacji dotyczących sytuacji usługodawcy, jak również informacji i formalności niezbędnych do oceny, czy spełnia on minimalne wymogi ekonomiczne i techniczne, wybierają spośród kandydatów mających kwalifikacje wymagane w art. 29-35 tych, których zapraszają do złożenia oferty lub do negocjacji.
2. W przypadku gdy instytucje zamawiające udzielają zamówienia w procedurze ograniczonej, mogą ustalić przedział, w którym będzie się mieścić liczba zaproszonych usługodawców. W takim przypadku informację o zakresie wskazuje się w ogłoszeniu o zamówieniu. Zakres ten określa się z uwzględnieniem charakteru świadczonej usługi. Zakres ten musi obejmować przynajmniej pięciu i nie więcej niż dwudziestu usługodawców.
W każdym przypadku liczba kandydatów zaproszonych do składania ofert jest wystarczająca do zapewnienia rzeczywistej konkurencji.
3. W przypadku gdy instytucja zamawiająca udziela zamówienia w procedurze negocjacyjnej, określonej w art. 11 ust. 2, liczba kandydatów dopuszczonych do negocjacji nie może być mniejsza niż trzy, pod warunkiem że liczba odpowiednich kandydatów jest wystarczająca.
4. Każde Państwo Członkowskie zapewnia, aby instytucje zamawiające, zapraszały do udziału w procedurze bez dyskryminacji tych obywateli innych Państw Członkowskich, którzy spełniają konieczne wymagania oraz na tych samych warunkach jak swoich obywateli.
Artykuł 28
1. Instytucja zamawiająca może określić w dokumentacji zamówienia lub zostać zobowiązana przez Państwa Członkowskie do określenia podmiotu lub podmiotów, od których oferent może uzyskać stosowne informacje odnośnie do obowiązków związanych z przepisami dotyczącymi ochrony zatrudnienia oraz warunków pracy obowiązującymi w Państwie Członkowskim, regionie lub miejscowości, w których usługi mają być wykonane, i które stosuje się do usług świadczonych na miejscu podczas realizacji zamówienia.
2. Instytucja zamawiająca, który przekazuje informacje określone w ust. 1, zobowiązuje oferentów lub uczestników procedury udzielania zamówień do wskazania, że, sporządzając swoje oferty, uwzględnili obowiązki związane z przepisami dotyczącymi ochrony zatrudnienia oraz warunków pracy obowiązującymi w miejscu, w którym usługa ma być wykonana. Pozostaje to bez uszczerbku dla stosowania przepisów art. 37 odnoszących się do badania nienormalnie niskich ofert.
ROZDZIAŁ 2
Kryteria wyboru jakościowego
Artykuł 29
Z udziału w zamówieniu można wykluczyć każdego usługodawcę:
a) który jest w stanie upadłości lub likwidacji, którego działalność jest objęta zarządem sądowym, który zawarł umowę z wierzycielami, zawiesił działalność gospodarczą albo znajduje się w analogicznej sytuacji, wynikającej z podobnej procedury zgodnej z krajowymi przepisami ustawowymi i wykonawczymi;
b) który jest przedmiotem postępowania o ogłoszenie upadłości, o wydanie nakazu przymusowej likwidacji, o ustanowienie zarządu sądowego, postępowania układowego z wierzycielami lub innego podobnego postępowania zgodnego z krajowymi przepisami ustawowymi i wykonawczymi;
c) który został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo związane z jego działalnością zawodową;
d) który jest winny poważnego wykroczenia zawodowego, udowodnionego za pomocą jakichkolwiek środków przez instytucje zamawiające;
e) który nie wypełnia zobowiązań dotyczących opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, zgodnie z przepisami prawnymi kraju, w którym ma siedzibę lub miejsce zamieszkania, lub zgodnie z przepisami prawnymi kraju instytucji zamawiającej;
f) który nie wypełnia zobowiązań dotyczących płatności podatków, zgodnie z przepisami prawnymi kraju instytucji zamawiającej;
g) który jest winny poważnego wprowadzenia w błąd w zakresie przekazania lub nieprzekazania informacji, które mogą być wymagane na mocy niniejszego rozdziału.
W przypadku gdy instytucja zamawiająca zobowiązuje usługodawcę do udowodnienia, że nie stosuje się do niego żaden z przypadków wymienionych w lit. a), b), c), e) lub f), przyjmuje za wystarczający dowód:
- w przypadku lit. a), b) lub c) - wyciąg z rejestru sądowego, a w przypadku jego braku równoważny dokument wykazujący, że wymogi te zostały spełnione, wydany przez właściwy organ sądowy lub administracyjny kraju pochodzenia lub kraju, z którego ta osoba przybywa,
- w przypadku lit. e) lub f) - zaświadczenie wydane przez właściwe organy Państwa Członkowskiego, którego to dotyczy.
W przypadku gdy kraj, którego to dotyczy, nie wydaje takich dokumentów lub zaświadczeń, mogą być one zastąpione oświadczeniem złożonym pod przysięgą przed organem sądowym lub administracyjnym, notariuszem albo przed właściwą organizacją zawodową lub gospodarczą w kraju pochodzenia lub w kraju, z którego ta osoba przybywa.
Państwa Członkowskie wyznaczają, w terminie określonym w art. 44, organy i podmioty właściwe do wydawania takich dokumentów lub zaświadczeń i niezwłocznie powiadamiają o tym inne Państwa Członkowskie oraz Komisję.
Artykuł 30
1. W zakresie, w jakim kandydaci lub oferenci ubiegający się o udzielenie zamówienia publicznego muszą posiadać szczególne zezwolenie lub być członkiem określonej organizacji w ich rodzimym kraju, aby móc wykonywać daną usługę, instytucja zamawiająca może zobowiązać ich do udowodnienia, że posiadają takie zezwolenie, lub do udowodnienia członkostwa.
2. Każdy kandydat albo oferent może zostać wezwany do udowodnienia, że jest wpisany zgodnie z przepisami kraju, w którym prowadzi działalność, do jednego z rejestrów zawodowych lub gospodarczych albo do przedstawienia oświadczenia lub zaświadczenia, jak określono w ust. 3 poniżej.
3. Odpowiednimi rejestrami zawodowymi i gospodarczymi albo oświadczeniami lub zaświadczeniami są:
- w Belgii: "registre du commerce - Handelsregister" oraz "ordres professionnels - Beroepsorden",
- w Danii: "Ehrvervs- og Selskabstyrelsen",
- w Niemczech: "Handelsregister", "Handwerksrolle" oraz "Vereinsregister",
- w Grecji: usługodawca może zostać wezwany do przedstawienia oświadczenia o wykonywaniu określonego zawodu, złożonego pod przysięgą przed notariuszem; w przypadkach przewidzianych przez istniejące ustawodawstwo krajowe dla świadczenia usług badawczych, wymienionych w załączniku I A, rejestr zawodowy "Μητρώο Μελετητών" oraz "Μητρώο Γραφείων Μελετών",
- w Hiszpanii: "Registro Central de Empresas Consultoras y de Servicios del Ministerio de Economia y Hacienda",
- we Francji: "registre du commerce" oraz "répertoire des métiers",
- we Włoszech: "Registro della Camera di commercio, industria, agricoltura e artigianato", "Registro delle commissioni provinciali per l'artigianato" oraz "Consiglio nazionale degli ordini professionali",
- w Luksemburgu: "registre aux firmes" oraz "rôle de la Chambre des métiers",
- w Niderlandach: "Handelsregister",
- w Portugalii: "Registro nacional das Pessoas Colectivas",
- w Zjednoczonym Królestwie i Irlandii usługodawca może być zobowiązany do przedstawienia zaświadczenia z "Registrar of Companies" lub z "Registrar of Friendly Societies" albo zaświadczenia stwierdzającego, że dana osoba zaświadczyła pod przysięgą, że wykonuje dany zawód w kraju, w którym ma siedzibę albo miejsce zamieszkania, w określonym miejscu i pod określoną nazwą handlową.
Artykuł 31
1. Dowodem sytuacji finansowej i ekonomicznej usługodawcy może zasadniczo być jeden lub więcej następujących dokumentów:
a) odpowiednie oświadczenia banków albo dowód posiadania odpowiedniego ubezpieczenia z tytułu ryzyka zawodowego;
b) bilans lub wyciągi z bilansów usługodawców w przypadku, gdy opublikowanie bilansów jest wymagane na mocy prawa spółek w kraju, w którym usługodawca ma siedzibę lub miejsce zamieszkania;
c) oświadczenie o ogólnym obrocie przedsiębiorstwa oraz o obrocie w odniesieniu do usług, których zamówienie dotyczy, w trzech poprzednich latach obrotowych.
2. Instytucje zamawiające określają w ogłoszeniu o zamówieniu lub zaproszeniu do składania ofert, który lub które spośród dokumentów wymienionych w ust. 1 wybrały, a także jakie inne dokumenty powinny zostać przedstawione.
3. Jeżeli z jakiejkolwiek uzasadnionej przyczyny usługodawca nie może przedstawić dokumentów wymaganych przez instytucję zamawiającą, może udowodnić swą sytuację ekonomiczną i finansową za pomocą każdego innego dokumentu, który instytucja zamawiająca uzna za odpowiedni.
Artykuł 32
1. Zdolność usługodawców do wykonania usług może być oceniana w szczególności w odniesieniu do ich kwalifikacji, efektywności, doświadczenia i rzetelności.
2. Dowodem możliwości technicznych usługodawcy zgodnie z charakterem, ilością i celem świadczonych usług może być:
a) wykształcenie i kwalifikacje zawodowe usługodawcy i/lub personelu zarządzającego przedsiębiorstwem, w szczególności osoby lub osób odpowiedzialnych za świadczenie usług;
b) wykaz głównych usług, świadczonych w ciągu ostatnich trzech lat, z podaniem kwot, dat wykonania oraz odbiorców, publicznych lub prywatnych:
- w przypadku usług świadczonych dla instytucji zamawiających - dowód w formie zaświadczeń wydanych lub poświadczonych przez właściwe organy;
- w przypadku usług dla nabywców prywatnych wykonanie potwierdza zaświadczenie wystawione przez nabywcę, a w razie braku takiego zaświadczenia wystarczy oświadczenie usługodawcy;
c) wskazanie pracowników technicznych lub instytucji technicznych, niezależnie od tego, czy należą one bezpośrednio do usługodawcy, w szczególności tych odpowiedzialnych za kontrolę jakości;
d) oświadczenie, z którego wynika roczne średnie zatrudnienie u usługodawcy w ciągu ostatnich trzech lat oraz liczebność personelu zarządzającego w ostatnich trzech latach;
e) oświadczenie dotyczące wyposażenia, sprzętu i dostępnych urządzeń technicznych usługodawcy do celów świadczenia usług;
f) opis środków zapewniających jakość oraz opis możliwości naukowych i badawczych usługodawcy;
g) w przypadku gdy usługi, które mają być świadczone, są złożone lub, wyjątkowo, są wymagane do szczególnego celu, kontrola dotycząca możliwości technicznych usługodawcy, a w razie konieczności także jego możliwości naukowych i badawczych oraz środków kontroli jakości dokonywana jest przez instytucję zamawiającą albo w jej imieniu przez właściwy organ urzędowy kraju, w którym usługodawca ma siedzibę lub miejsce zamieszkania, z zastrzeżeniem zgody tego organu;
h) wskazanie części zamówienia, którą usługodawca zamierza zlecić do wykonania.
3. Instytucja zamawiająca określa w ogłoszeniu lub w zaproszeniu do składania ofert, które z tych dokumentów ma otrzymać.
4. Zakres informacji, określony w art. 31 oraz w ust. 1, 2 oraz 3 niniejszego artykułu musi być ograniczony do przedmiotu zamówienia; instytucja zamawiająca uwzględnia uzasadnione interesy usługodawców, w odniesieniu do ochrony ich tajemnic technicznych i handlowych.
Artykuł 33
W przypadku gdy instytucje zamawiające wymagają przedstawienia zaświadczeń sporządzonych przez niezależne instytucje zajmujące się poświadczaniem zgodności usługi z niektórymi normami jakościowymi, odwołują się one do systemów poświadczania jakości, opartych na odpowiednich normach europejskich serii EN 29000, zaświadczonych przez instytucje stosujące normy serii EN 45000. Instytucje zamawiające uznają równoważne zaświadczenia instytucji mających siedzibę w innych Państwach Członkowskich. Instytucje zamawiające przyjmują także inne dowody równoważnych środków poświadczających jakość, od usługodawców nie mających dostępu do zaświadczeń sporządzonych przez niezależne instytucje zajmujące się poświadczaniem zgodności usługi z niektórymi normami jakościowymi lub niemających możliwości uzyskania ich w odpowiednim terminie.
Artykuł 34
W granicach art. 29-32 instytucje zamawiające mogą wezwać usługodawców do uzupełnienia przedłożonych zaświadczeń i dokumentów lub o ich wyjaśnienie.
Artykuł 35
1. Państwa Członkowskie prowadzące urzędowe wykazy uznawanych usługodawców muszą dostosować je do przepisów art. 29 lit. a)-d) i g) oraz art. 30-32.
2. Usługodawcy umieszczeni w urzędowych wykazach mogą, w przypadku każdego zamówienia, przedłożyć instytucji zamawiającej zaświadczenie o wpisie, wydane przez właściwy organ. Zaświadczenie to określa dokumenty, które stanowiły podstawę wpisu do wykazu oraz klasyfikację zawartą w tym wykazie.
3. Poświadczony przez właściwą instytucję wpis do urzędowego wykazu usługodawców stwarza dla instytucji zamawiających innych Państw Członkowskich domniemanie, że usługodawca jest odpowiedni do wykonania usług odpowiadających jego klasyfikacji jedynie odnośnie do art. 29 lit. a)-d) i g), art. 30 i 31 lit. b), c) oraz art. 32 lit. a).
Informacje, które wynikają z wpisu do wykazu urzędowego, nie mogą być kwestionowane. Jednak w odniesieniu do opłacania składek na ubezpieczenie społeczne można wymagać od każdego wpisanego usługodawcy dodatkowego zaświadczenia za każdym razem, gdy zamówienie jest ogłaszane.
Instytucje zamawiające innych Państw Członkowskich stosują powyższe przepisy jedynie wobec usługodawców mających siedzibę lub miejsce zamieszkania w Państwie Członkowskim prowadzącym wykaz urzędowy.
4. W przypadku wpisu usługodawców z innych Państw Członkowskich do wykazu urzędowego nie można wymagać żadnych innych dowodów i oświadczeń poza tymi, których wymaga się od krajowych usługodawców oraz, w żadnym przypadku, innych niż wymagane w art. 29-33.
5. Państwa Członkowskie prowadzące urzędowy wykaz są zobowiązane powiadamiać inne Państwa Członkowskie o adresie instytucji, do której można przesłać wniosek o dokonanie wpisu.
ROZDZIAŁ 3
Kryteria udzielania zamówień
Artykuł 36
1. Bez uszczerbku dla krajowych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych dotyczących wynagrodzenia za określone usługi kryteriami, na których instytucja zamawiająca opiera się, udzielając zamówień, są:
a) w przypadku, gdy udzielenie zamówienia jest dokonywane na podstawie oferty najkorzystniejszej ekonomicznie - różne kryteria odnoszące się do zamówienia, na przykład: jakość, wartość techniczna, estetyka, użyteczność, pomoc techniczna i serwis po sprzedaży, data zrealizowania usługi, okres bądź termin realizacji usługi, cena, albo
b) wyłącznie najniższa cena.
2. W przypadku zamówień udzielanych na podstawie oferty najkorzystniejszej ekonomicznie instytucje zamawiające zamieszczają w dokumentacji zamówienia lub w ogłoszeniu o przetargu wszystkie kryteria, które zamierzają zastosować, w miarę możliwości, w kolejności przyznanego im znaczenia.
Artykuł 37
Jeżeli w przypadku danego zamówienia oferty są nienormalnie niskie w stosunku do usługi, która ma być świadczona, instytucja zamawiająca, przed odrzuceniem tych ofert, zwraca się na piśmie do oferenta o podanie szczegółów dotyczących tych składowych elementów ofert, które uważa za istotne, oraz kontroluje składowe elementy, uwzględniając otrzymane wyjaśnienia.
Instytucja zamawiająca może uwzględnić wyjaśnienia, które są uzasadnione w odniesieniu do celowości, włączając gospodarność, metody świadczenia usługi, wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo sprzyjających warunków dostępnych dla oferenta przy świadczeniu usługi lub oryginalności usługi proponowanej przez oferenta.
Jeśli dokumenty dotyczące zamówienia przewidują udzielenie go na podstawie najniższej oferowanej ceny, instytucja zamawiająca musi powiadomić Komisję o odrzuceniu ofert, które uznaje za zbyt niskie.
TYTUŁ VII
Przepisy końcowe
Artykuł 38
Obliczanie terminów następuje zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG, Euratom) nr 1182/71 z dnia 3 czerwca 1971 r. określającym reguły stosowane do okresów, dat i terminów [11].
Artykuł 39
1. W celu umożliwienia oceny skutków stosowania dyrektywy Państwa Członkowskie przesyłają Komisji sprawozdanie statystyczne w sprawie zamówień na usługi, udzielonych przez instytucje zamawiające, najpóźniej do dnia 31 października 1995 r. za rok poprzedni i następnie co dwa lata odpowiednio do 31 października.
2. Sprawozdanie to określa co najmniej liczbę i wartość zamówień powyżej progu, udzielonych przez każdą instytucję zamawiającą lub grupy instytucji zamawiających, w podziale, zależnie od możliwości, na procedury, kategorie usług i przynależność państwową usługodawcy, któremu udzielono zamówienia, oraz w wypadku procedur negocjacyjnych, w podziale zgodnym z art. 11, wykazującym liczbę i wartość zamówień, udzielonych każdemu Państwu Członkowskiemu lub państwom trzecim.
3. Komisja, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 40 ust. 3, określa charakter wszelkich informacji statystycznych, wymaganych zgodnie z niniejszą dyrektywą.
Artykuł 40
1. Komisja jest wspomagana przez Komitet Doradczy ds. Zamówień Publicznych, ustanowiony decyzją 71/306/EWG.
2. W odniesieniu do usług telekomunikacyjnych objętych kategorią 5 załącznika I A Komisja jest wspomagana również przez Komitet Doradczy ds. Zamówień Telekomunikacyjnych, ustanowiony dyrektywą 90/531/EWG.
3. W przypadku gdy jest dokonane odniesienie do procedury określonej w niniejszym ustępie, przedstawiciel Komisji przedkłada Komitetowi projekt środków, które należy podjąć. Komitet wydaje swoją opinię dotyczącą projektu, przyjętą, jeśli to konieczne, w głosowaniu, w terminie określonym przez przewodniczącego, zgodnie z pilnością sprawy.
Opinia jest odnotowana w protokole, ponadto każde Państwo Członkowskie ma prawo wnioskowania o odnotowanie w protokole swojego stanowiska.
Komisja uwzględnia w jak najszerszym zakresie opinię wydaną przez Komitet oraz powiadamia Komitet o sposobie, w jaki jego opinia została uwzględniona.
4. Komitety wymienione w ust. 1 i 2 z inicjatywy Komisji lub na wniosek Państwa Członkowskiego badają wszelkie kwestie dotyczące stosowania dyrektywy.
Artykuł 41
Artykuł 1 ust. 1 dyrektywy Rady 89/665/EWG z dnia 21 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych dotyczących stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania zamówień publicznych na dostawy i zamówień publicznych na roboty budowlane [12] otrzymuje brzmienie:
"1. Państwa Członkowskie podejmują środki niezbędne do zapewnienia, aby decyzje podejmowane przez instytucje zamawiające odnośnie do procedur udzielania zamówień publicznych objętych zakresem dyrektyw 71/305/EWG, 77/62/WE i 92/50/EWG [13] mogły być skutecznie i przede wszystkim możliwie szybko, zgodnie z warunkami określonymi w poniższych artykułach, w szczególności art. 2 ust. 7, podlegać odwołaniu na podstawie tego, że takie decyzje naruszyły prawo wspólnotowe w dziedzinie zamówień publicznych albo krajowe przepisy, wykonujące to prawo."
Artykuł 42
1. "c) wartość progów w walutach krajowych oraz próg Układu GATT wyrażony w ecu zasadniczo podlega przeglądowi co dwa lata, ze skutkiem od dnia 1 stycznia 1988 r. Obliczenie tych wartości jest oparte na średnich dziennych wartościach tych walut wyrażonych w ecu oraz ecu wyrażonego w SDR w okresie 24 miesięcy, kończących się ostatniego dnia sierpnia, poprzedzającego przegląd z dnia 1 stycznia. Wartości te zostają opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich na początku listopada."
2. "2. a) Wartość progu w walutach krajowych zwykle podlega przeglądowi co dwa lata, ze skutkiem od dnia 1 stycznia 1992 r. Obliczenie tej wartości jest oparte na średnich dziennych wartościach tych walut wyrażonych w ecu w okresie 24 miesięcy, kończących się ostatniego dnia sierpnia, poprzedzającego przegląd z dnia 1 stycznia. Wartości te zostają opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich na początku listopada.
b) Metoda obliczania określona w lit. a) podlega, na wniosek Komisji, przeglądowi Komitetu Doradczego ds. Zamówień Publicznych, po dwóch latach od jej pierwszego zastosowania."
Artykuł 43
Nie później niż trzy lata po terminie wykonania niniejszej dyrektywy Komisja, działając w ścisłej współpracy z komitetami, określonymi w art. 40 ust. 1 oraz 2, dokonuje przeglądu sposobu funkcjonowania niniejszej dyrektywy, włączając skutki stosowania dyrektywy do zamówień na usługi wymienione w załączniku I A oraz przepisy dotyczące norm technicznych. Komisja w szczególności ocenia perspektywy pełnego stosowania dyrektywy do zamówień na inne usługi wymienione w załączniku I B oraz skutki wykonywania usług w ramach relacji pomiędzy instytucjami zamawiającymi usługi na efektywne otwarcie rynku zamówień w tej dziedzinie. Komisja odpowiednio przedstawia niezbędne wnioski do dostosowania dyrektywy.
Artykuł 44
1. Państwa Członkowskie wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy przed dniem 1 lipca 1993 r. oraz niezwłocznie powiadamiają o tym Komisję.
Przepisy przyjęte przez Państwa Członkowskie zawierają odniesienie do niniejszej dyrektywy lub odniesienie takie towarzyszy ich urzędowej publikacji. Metody dokonywania takiego odniesienia określane są przez Państwa Członkowskie.
2. Państwa Członkowskie przekazują Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego, przyjętych w dziedzinach objętych niniejszą dyrektywą.
Artykuł 45
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Luksemburgu, dnia 18 czerwca 1992 r.