Dyrektywa Rady 98/76/WE
z dnia 1 października 1998 r.
zmieniająca dyrektywę 96/26/WE w sprawie dostępu do zawodu przewoźnika drogowego transportu rzeczy i przewoźnika drogowego transportu osób oraz wzajemnego uznawania dyplomów, świadectw i innych dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji, mająca na celu ułatwienie im korzystania z prawa swobody przedsiębiorczości w dziedzinie transportu krajowego i międzynarodowego
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 75 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji [1],
uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [2],
stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 189c Traktatu [3],
a także mając na uwadze, co następuje:
(1) Różnice w przepisach prawa krajowego w sprawiedostępu do zawodu przewoźnika transportu drogowego oraz w sprawie wzajemnego uznawania dyplomów, świadectw i innych dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji mogą prowadzić do zakłócenia konkurencji.
(2) Z tego powodu, w funkcjonalnych ramach rynku wewnętrznego, niezbędne jest kontynuowanie procesu harmonizacji w tej dziedzinie poprzez dalsze wzmacnianie wspólnych zasad przewidzianych w dyrektywie 96/26/WE [4].
(3) Z powodu rozwoju rynku drogowego transportu rzeczy i wymagań funkcjonalnych rynku wewnętrznego, niezbędne jest rozszerzenie zakresu dyrektywy 96/26/WE w stosunku do niektórych kategorii przewoźników odpłatnego drogowego transportu rzeczy użytkujących pojazdy niskotonażowe, takich jak usługi kurierskie, podlegających określonemu odstępstwu związanemu z działalnością drogowych przedsiębiorstw transportu rzeczy w zakresie świadczenia usług krajowych transportu krótkodystansowego i użytkujących pojazdy o maksymalnej dopuszczalnej masie całkowitej pomiędzy 3,5 a 6 ton.
(4) W odniesieniu do nieposzlakowanej opinii należy ustanowić przepisy dotyczące bardziej rygorystycznych wymagań, także dotyczące ochrony środowiska naturalnego i odpowiedzialności zawodowej.
(5) W odniesieniu do zdolności finansowej, w celu uniknięcia nierównowagi na rynku, niezbędne jest ustalanie co pięć lat wyższego poziomu minimalnego właściwego kapitału i rezerw do dyspozycji oraz ustalanie wartości euro w walutach krajowych, które nie uczestniczą w trzecim etapie unii walutowej.
(6) W odniesieniu do kwalifikacji zawodowych niezbędne jest, aby każdy wnioskujący przewoźnik transportu drogowego przedstawił dowód ujednoliconego minimalnego poziomu wykształcenia w zakresie tych samych dziedzin i aby posiadał świadectwa kwalifikacji zawodowych, sporządzony według porównywalnego wzoru, w szczególności w dziedzinie prowadzenia działalności rynkowej, na ujednoliconym minimalnym poziomie i na podstawie jednolitych we wszystkich Państwach Członkowskich metod oceny; konieczne jest również w tym celu ujednolicenie niektórych aspektów organizacyjnych egzaminu.
(7) Zachowuje się prawo Państw Członkowskich do organizowania obowiązkowych kursów przygotowawczych do egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe dla wnioskodawców przystępujących do nich po raz pierwszy, mających normalne miejsce zamieszkania na ich terytorium.
(8) Z tego powodu poziom wiedzy brany pod uwagę przy wydawaniu świadectw kwalifikacji zawodowych, bez uszczerbku dla dyrektywy 96/26/WE, różni się w poszczególnych Państwach Członkowskich; z powodu tych różnic krajowe środki mogą znacząco różnić się w ramach określonych w załączniku I do tej dyrektywy, w szczególności pod względem kwalifikacji przewoźników, jakości usług i bezpieczeństwa drogowego.
(9) Należy zaakceptować fakt, że w ograniczonym czasie i po konsultacji z Komisją, Państwa Członkowskie mogą żądać zdania dodatkowego egzaminu przez osoby, które uprzednio nigdy nie uzyskały świadectwa posiadania kwalifikacji zawodowych w Państwach Członkowskich, ale które zdały egzamin potwierdzający kwalifikacje zawodowe w jednym Państwie Członkowskim, mając normalne miejsce zamieszkania w innym Państwie Członkowskim, gdzie zamierzały po raz pierwszy podjąć wykonywanie zawodu przewoźnika transportu drogowego; dodatkowy egzamin musi obejmować dziedziny, w których krajowe aspekty wykonywania zawodu różnią się od aspektów wykonywania zawodu w Państwie Członkowskim, w którym zdały egzamin, w szczególności szczególne krajowe aspekty handlowe, socjalne, podatkowe oraz techniczne związane z organizacją rynku i z prawem spółek.
(10) Niezbędne jest wprowadzenie środków przejściowych w celu wprowadzenia w życie dyrektywy 96/26/WE w Austrii, Finlandii i Szwecji.
(11) Konieczne jest okresowe kontrolowanie, czy dopuszczeni do wykonywania działalności przewoźnicy nadal spełniają wymogi nieposzlakowanej opinii, zdolności finansowej i kwalifikacji zawodowych.
(12) Niezbędne jest, aby Państwa Członkowskie nałożyły skuteczne, proporcjonalne i odstraszające kary w celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania rynku wewnętrznego,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
Artykuł 1
W dyrektywie 96/26/WE wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 1 ust. 2,
- tiret pierwsze otrzymuje brzmienie:
"- "zawód przewoźnika drogowego transportu rzeczy", oznacza działalność każdego przedsiębiorstwa odpłatnie dokonującego transportu rzeczy dla osób trzecich środkami takimi, jak samodzielny pojazd silnikowy lub zespół pojazdów,",
- dodaje się tiret w brzmieniu:
"- "normalne miejsce zamieszkania"; oznacza miejsce, w którym dana osoba stale przebywa, to znaczy w okresie przynajmniej 185 dni w każdym roku kalendarzowym, z powodu więzi osobistych i zawodowych lub, w przypadku osoby nieposiadającej więzi zawodowych, z powodu więzi osobistych świadczących o bliskim związku między tą osobą a jej normalnym miejscem zamieszkania.
Jednakże za normalne miejsce zamieszkania osoby posiadającej więzi zawodowe w innym miejscu niż więzi osobiste i która w konsekwencji przemieszcza się w różne miejsca położone w dwóch lub więcej Państwach Członkowskich, uważa się miejsce, z którym łączą ją więzi osobiste, pod warunkiem że osoba ta regularnie do tego miejsca powraca. Ten ostatni warunek nie będzie wymagany w przypadku, gdy dana osoba zamieszkuje w Państwie Członkowskim w celu wykonywania pracy przez czas określony. Uczęszczanie na uniwersytet lub do szkoły nie oznacza zmiany miejsca zamieszkania.";
2) w art. 2:
- ustęp 1 otrzymuje brzmienie:
"1. Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do przedsiębiorstw wykonujących działalność przewoźnika drogowego transportu rzeczy pojazdami silnikowymi lub zespołami pojazdów o maksymalnej dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony. Jednakże Państwa Członkowskie mogą obniżyć ten limit dla wszystkich lub wybranych kategorii transportu.",
- tekst ust. 2 otrzymuje oznaczenie ust. 2 lit. a) oraz dodaje się akapit w brzmieniu:
- "b) W przypadku przedsiębiorstw wykonujących działalność przewoźnika drogowego transportu rzeczy za pomocą pojazdów o maksymalnej dopuszczalnej masie całkowitej pomiędzy 3,5 a 6 ton, Państwa Członkowskie, po powiadomieniu Komisji, mogą wyłączyć ze stosowania całej lub części niniejszej dyrektywy przedsiębiorstwa zajmujące się wykonywaniem wyłącznie transportu lokalnego i mające niewielki wpływ na rynek transportowy z powodu prowadzenia działalności transportowej na krótkich dystansach.";
3) w art. 3:
- ustęp 2 lit. c) otrzymuje brzmienie:
- "c) zostały skazane za popełnienie ciężkich przestępstw przeciwko obowiązującym przepisom dotyczącym:
- płac i warunków zatrudnienia w zawodzie, lub
- transportu drogowego rzeczy i, w zależności od przypadku, osób, w szczególności przepisom dotyczącym czasu pracy i wypoczynku kierowców, masy i rozmiarów pojazdów handlowych, bezpieczeństwa drogowego i bezpieczeństwa pojazdów, ochrony środowiska naturalnego oraz innym przepisom związanym z odpowiedzialnością zawodową.",
- ustęp 3 lit. c) otrzymuje brzmienie:
- "c) Przedsiębiorstwo musi dysponować kapitałem i rezerwą o wartości co najmniej 9000 EUR, gdy użytkuje tylko jeden pojazd i co najmniej 5000 EUR za każdy dodatkowy pojazd.
Do celów niniejszej dyrektywy wartość euro w walutach krajowych, które nie uczestniczą w trzecim etapie unii walutowej, będzie ustalana co pięć lat. Stosowane będą stawki z pierwszego dnia roboczego października opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.Stawki stają się skuteczne od dnia 1 stycznia następnego roku kalendarzowego.",
- ustęp 3 lit. d) otrzymuje brzmienie:
- "d) Do celów lit. a)-c), właściwe władze mogą przyjąć lub zażądać dowodu, potwierdzenia lub zapewnienia wydanego przez bank lub inną odpowiednio uznawaną instytucję. Takie potwierdzenie lub zapewnienie może być udzielone w formie gwarancji bankowej, w postaci zastawu lub zabezpieczenia albo w innej podobnej formie.",
- ustęp 4 otrzymuje brzmienie:
"4. a) Wymóg kwalifikacji zawodowych oznacza posiadanie wiedzy odpowiadającej poziomowi kształcenia określonego w załączniku I, w zakresie dziedzin w nim wymienionych. Wymóg obejmuje obowiązkowy egzamin pisemny, który może być uzupełniony egzaminem ustnym zorganizowanym przez władze lub organ wyznaczony w tym celu przez Państwo Członkowskie, w formie określonej w załączniku I.
b) Państwa Członkowskie mogą zwolnić z przystąpienia do egzaminu wnioskodawców, którzy dostarczą dowód posiadania pięcioletniego doświadczenia zawodowego na stanowisku kierowniczym w przedsiębiorstwie transportowym, pod warunkiem, że tacy wnioskodawcy przystąpią do testu, którego wymagania ustalą Państwa Członkowskie zgodnie z załącznikiem I.
c) Państwa Członkowskie mogą zwolnić osoby posiadające niektóre dyplomy wyższego stopnia lub dyplomy techniczne, potwierdzające gruntowną wiedzę z zakresu zagadnień wymienionych w załączniku I, z obowiązku przystąpienia do egzaminu w zakresie dziedzin objętych dyplomami.
d) Świadectwo wydane przez władze lub organ, określone w lit. a), wydaje się jako dokument potwierdzający posiadanie kwalifikacji zawodowych. Świadectwa sporządza się zgodnie ze wzorem świadectwa określonym w załączniku Ia.
e) W odniesieniu do wnioskodawców, którzy zamierzają w sposób nieprzerwany i skuteczny kierować przedsiębiorstwami prowadzącymi działalność wyłącznie w transporcie krajowym, Państwa Członkowskie mogą zastrzec, że zakres wiedzy branej pod uwagę w celu uzyskania kwalifikacji zawodowych będzie obejmował jedynie dziedziny związane z transportem krajowym. W tym przypadku świadectwo kwalifikacji zawodowych, którego wzór stanowi załącznik Ia do niniejszej dyrektywy, potwierdza, że jego posiadacz posiada kwalifikacje do nieprzerwanego i skutecznego kierowania przedsiębiorstwami prowadzącymi działalność transportową wyłącznie na obszarze Państwa Członkowskiego, które wydało świadectwo.
f) Po konsultacji z Komisją Państwo Członkowskie może żądać, aby każda osoba fizyczna posiadająca świadectwo kwalifikacji zawodowych wydane przez właściwe władze w innym Państwie Członkowskim po dniu 1 października 1999 r., kiedy osoba ta miała normalne miejsce zamieszkania w pierwszym Państwie Członkowskim, zdała dodatkowy egzamin zorganizowany przez władze lub organ wyznaczony w tym celu przez pierwsze Państwo Członkowskie. Dodatkowy egzamin obejmuje sprawdzenie specjalistycznej wiedzy z zakresu krajowych aspektów zawodu przewoźnika drogowego transportu rzeczy w pierwszym Państwie Członkowskim.
Przepisy niniejsze stosuje się przez okres trzech lat od dnia 1 października 1999 r. Rada, stanowiąc na wniosek Komisji zgodnie z postanowieniami Traktatu, może przedłużyć ten okres maksymalnie do lat pięciu. Przepisy te stosuje się wyłącznie do osób fizycznych, które, posiadając już świadectwa potwierdzające kwalifikacje zawodowe wydane zgodnie z warunkami określonymi w akapicie pierwszym, nie otrzymały jeszcze takiego świadectwa wydanego w Państwie Członkowskim.";
4) w art. 5:
- w ust. 1 dodaje się tiret w brzmieniu:
"- dniem 1 stycznia 1995 r. dla Austrii, Finlandii i Szwecji,",
- w ust. 2 akapit pierwszy dodaje się tiret po tiret rozpoczynającym się od wyrazów
"- po dniu 2 października 1989 r."
:
"- po dniu 31 grudnia 1994 r. i przed dniem 1 stycznia 1997 r. dla Austrii, Finlandii i Szwecji,",
- w ust. 2 dodaje się tiret na końcu pierwszego akapitu, po tiret rozpoczynającym się od słów
"- dniem 1 lipca 1992 r."
:
"- dniem 1 stycznia 1997 r. dla Austrii, Finlandii i Szwecji.",
- dodaje się ustęp w brzmieniu:
"3. a) Wszystkie przedsiębiorstwa, które otrzymały zezwolenie na prowadzenie działalności w charakterze przewoźnika transportu drogowego przed dniem 1 października 1999 r., dostosują się, w odniesieniu do wykorzystywanych na ten dzień flot pojazdów, do przepisów art. 3 ust. 3 nie później niż do dnia 1 października 2001 r.
Przedsiębiorstwa te jednakże przestrzegają warunków określonych w art. 3 ust. 3 w odniesieniu do jakiegokolwiek zwiększania stanu flot pojazdów mającego miejsce po dniu 1 października 1999 r.
b) Przedsiębiorstwa wykonujące działalność przewoźnika drogowego transportu rzeczy przed dniem 1 października 1999 r., użytkujące pojazdy o maksymalnej dopuszczalnej masie całkowitej pomiędzy 3,5 a 6 ton, spełnią warunki określone w art. 3 ust. 3 nie później niż do dnia 1 października 2001 r.";
5) w art. 6 ust. 1 dodaje się akapity w brzmieniu:
"Państwa Członkowskie zapewniają, że regularnie, co najmniej raz na pięć lat, właściwe władze skontrolują, czy przedsiębiorstwa nadal spełniają wymogi nieposzlakowanej opinii, zdolności finansowej i kwalifikacji zawodowych.
Jeżeli kontrola ujawni niespełnienie wymagań zdolności finansowej, w przypadku, gdy inne okoliczności sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstwa dają podstawy do przypuszczeń, że będzie ono w najbliższej przewidywalnej przyszłości, na podstawie planu finansowego, ponownie w sposób nieprzerwany spełniać te wymogi, władze mogą przyznać dodatkowy termin nieprzekraczający jednego roku.";
6) w art. 7:
- w ust. 1 początek otrzymuje brzmienie: "1. W przypadku, gdy przestępstwa przeciwko przepisom…",
- dotychczasowy ust. 2 skreśla się, a dotychczasowy ust. 3 otrzymuje oznaczenie ust. 2;
(7) w art. 8:
- w ust. 2 skreśla się wyrazy "lub braku uprzednio ogłoszonej upadłości",
- w ust. 4 skreśla się zdanie ostatnie;
8) w art. 10 ust. 3 datę 1 stycznia 1990 r. zastępuje się datą ustanowioną w art. 2 ust. 1 akapit pierwszy niniejszej dyrektywy;
9) po art. 10 dodaje się artykuły w brzmieniu:
"Artykuł 10a
Państwa Członkowskie ustanowią systemy kar za naruszenia przepisów prawa krajowego przyjęte zgodnie z niniejszą dyrektywą i przyjmą wszelkie niezbędne środki w celu zapewnienia stosowania tych kar. Ustanowione w ten sposób kary powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
Artykuł 10b
Od dnia 1 października 1999 r. Państwa Członkowskie będą uznawać za wystarczające dokumenty potwierdzające posiadanie kwalifikacji zawodowych świadectwa zgodne z wzorem świadectwa określonym w załączniku Ia i wydane przez władze lub organ specjalnie w tym celu wyznaczony przez każde inne Państwo Członkowskie.";
10) załącznik I otrzymuje brzmienie załącznika I do niniejszej dyrektywy. Dodaje się załącznik Ia określony w załączniku II do niniejszej dyrektywy.
Artykuł 2
1. Państwa Członkowskie wprowadzą w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne, niezbędne do wprowadzenia w życie niniejszej dyrektywy, nie później niż do dnia 1 października 1999 r. Państwa Członkowskie niezwłocznie powiadomią o tym Komisję.
Środki te powinny zawierać odniesienie do niniejszej dyrektywy lub odniesienie to powinno towarzyszyć ich urzędowej publikacji. Metody dokonywania takiego odniesienia określane są przez Państwa Członkowskie.
2. Państwa Członkowskie przekażą Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego, które zostaną przyjęte w odniesieniu do zagadnień, których dotyczy niniejsza dyrektywa
Artykuł 3
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Wspólnoty Europejskiej.
Artykuł 4
Niniejsza dyrektywa jest skierowana do Państw Członkowskich.
Sporządzono w Luksemburgu, dnia 1 października 1998 r.