ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) NR 146/2008
z dnia 14 lutego 2008 r.
zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz rozporządzenie (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 37 ust. 2 akapit trzeci,
uwzględniając wniosek Komisji,
uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego (1),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Doświadczenie pokazuje, że należy tolerancyjnie traktować przypadki drobnych niezgodności z wymogami odnoszącymi się do wzajemnej zgodności, jeżeli ich waga, zakres i trwałość nie uzasadniają natychmiastowego zmniejszenia kwoty płatności bezpośredniej, która ma zostać przyznana. Takie tolerancyjne podejście powinno jednak obejmować odpowiednie procedury właściwego organu krajowego, stosowane aż do momentu usunięcia niezgodności. Ponadto stosowanie zmniejszeń wobec bardzo niskich pierwotnych kwot płatności bezpośrednich może się okazać bardziej kłopotliwe niż korzyści wynikające z zastosowania takiego środka odstraszającego. Należy więc określić odpowiedni próg, poniżej którego państwa członkowskie mogą zdecydować się na niestosowanie zmniejszenia, pod warunkiem że właściwy organ krajowy podejmie działania mające zapewnić usunięcie przez rolnika stwierdzonych niezgodności.
(2)
Artykuł 44 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 (2) nakłada na rolników obowiązek utrzymania w swojej dyspozycji przez co najmniej 10 miesięcy działek odpowiadających kwalifikującemu się hektarowi. Doświadczenie pokazuje, że z wymogiem tym wiąże się ryzyko ograniczenia funkcjonowania rynku obrotu gruntami; nakłada on również znaczne obciążenie administracyjne na danych rolników i służby administracji. Jednak by uniknąć podwójnych roszczeń w odniesieniu do tego samego gruntu, niezbędne jest ustalenie, że działki powinny znajdować się w dyspozycji rolnika w określonym dniu. Państwa członkowskie powinny określić taką datę; nie powinna ona być późniejsza niż termin ustalony dla zmiany wniosku o pomoc. Tę samą zasadę należy również przyjąć wobec państw członkowskich stosujących system jednolitej płatności obszarowej.
(3)
W konsekwencji ograniczenia do jednego dnia okresu, w którym w dyspozycji rolnika powinny pozostawać działki odpowiadające kwalifikującemu się hektarowi, zarówno w przypadku systemu płatności jednolitej, jak i systemu jednolitej płatności obszarowej, należy sprecyzować zasady odpowiedzialności dotyczące wzajemnej zgodności, w szczególności te odnoszące się do przekazywania gruntu w danym roku kalendarzowym. Powinno być jasne, że rolnik składający wniosek o pomoc powinien ponosić odpowiedzialność wobec właściwego organu za niespełnienie wymogów wzajemnej zgodności w danym roku kalendarzowym w przypadku całości gruntów, których dotyczy wniosek o pomoc. Powyższe nie powinno jednak uniemożliwiać wykonywania uzgodnień prywatnoprawnych w stosunkach pomiędzy danym rolnikiem a osobą, której przekazano grunt lub która takiego przekazania dokonała.
(4)
Artykuł 71h rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 stanowi, że w ramach systemu płatności jednolitej nowe państwa członkowskie w rozumieniu art. 2 lit. g) wymienionego rozporządzenia mogą przyjąć różne wartości jednostkowe uprawnień przyznawanych w odniesieniu do hektarów wykorzystywanych jako użytki zielone lub trwałe pastwiska oraz do wszystkich innych kwalifikujących się hektarów według stanu z dnia 30 czerwca 2003 r. lub dnia 30 czerwca 2005 r. w przypadku Bułgarii i Rumunii. Nowe państwa członkowskie wprowadziły system identyfikacji działek rolnych zgodnie z art. 20 wspomnianego rozporządzenia. Jednak z uwagi na trudności techniczne przy przechodzeniu na ten system identyfikacji zapisane w 2003 r. cechy niektórych działek mogły zostać uwzględnione niedokładnie. Aby umożliwić niezakłócony przebieg przyjmowania różnych wartości jednostkowych, za odnośną datę identyfikacji działek rolnych należy przyjąć dnia 30 czerwca 2006 r. Jednak dla Bułgarii i Rumunii data identyfikacji działek to dzień 1 stycznia 2008 r. Artykuł 71h rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 powinien zatem zostać odpowiednio zmieniony.
(5)
Doświadczenie pokazuje także, że ustanowienie infrastruktury administracji niezbędnej do zapewnienia przestrzegania wymogów podstawowych w zakresie zarządzania wynikających z zasad wzajemnej zgodności wymaga znacznych nakładów pracy administracyjnej. Zastosowanie trzyletniego okresu na stopniowe wprowadzanie wymogów podstawowych w zakresie zarządzania w nowych państwach członkowskich stosujących system jednolitej płatności obszarowej, podobnego do okresu wprowadzania stosowanego we Wspólnocie w składzie na 30 kwietnia 2004 r. zgodnie z harmonogramem przedstawionym w załączniku III do rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, ułatwiłoby wprowadzanie wymogów podstawowych w zakresie zarządzania oraz ich niezakłócone stosowanie. Możliwość zastosowania wymienionego okresu stopniowego wprowadzania systemu powinna być otwarta dla nowego państwa członkowskiego nawet wtedy, gdy zdecyduje się ono w pełni wprowadzić system płatności bezpośrednich przed ostateczną datą stosowania systemu jednolitej płatności obszarowej. Należy zatem odpowiednio zmienić art. 143b ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 oraz art. 51 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 (3).
(6)
Artykuł 143b ust. 10 i 11 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 ustanawia zasady dotyczące przejścia nowych państw członkowskich, które stosują system jednolitej płatności obszarowej, na stosowanie systemu płatności jednolitej. Zgodnie z tymi zasadami decyzja nowego państwa członkowskiego o wprowadzeniu systemu płatności jednolitej wymaga uprzedniej zgody Komisji, wydanej na podstawie oceny stanu przygotowania danego nowego państwa członkowskiego. Uprzednia zgoda Komisji nie jest już niezbędna, gdyż prawie wszystkie płatności bezpośrednie są oddzielone od produkcji, a także z uwagi na fakt, że zarówno system jednolitej płatności obszarowej, jak i system płatności jednolitej nie są związane z produkcją oraz że płatności obszarowe wykorzystują większość elementów właściwych dla systemu zintegrowanego, w szczególności system identyfikacji działek rolnych. Mając na uwadze powyższe, przepisy te należy skreślić. Skreślenie art. 143b ust. 10 i 11 oznacza konieczność wprowadzenia zmian w art. 143b ust. 9. Należy zatem zmienić również ten przepis.
(7)
Tabela 2 w załączniku XII do rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 zawiera wykaz całkowitych kwot uzupełniających krajowych płatności bezpośrednich, które mają być wypłacane na Cyprze, gdzie system jednolitej płatności obszarowej będzie stosowany do 2008 r. W następstwie wydłużenia okresu stosowania systemu jednolitej płatności obszarowej na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 2012/2006 (4) należy ustalić całkowite kwoty wypłacane na Cyprze, gdzie system jednolitej płatności obszarowej ma zastosowanie w latach 2009 i 2010.
(8)
Nowe państwa członkowskie, które podjęły decyzję o stosowaniu systemu płatności jednolitej, zdecydowały się go wprowadzić od 2007 r. Właściwe jest zatem stosowanie zmienionego art. 71h rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 do tych nowych państw członkowskich, począwszy od tej daty.
(9)
Wprowadzone na mocy niniejszego rozporządzenia zmiany niektórych przepisów - w szczególności tolerancyjne traktowanie przypadków drobnych niezgodności, stosowanie zmniejszeń poniżej pewnego progu, ustalenie dnia, w którym grunt musi być w dyspozycji rolnika, aby mógł kwalifikować się do systemu płatności jednolitej i systemu jednolitej płatności obszarowej, a także okres stopniowego wprowadzania systemu, który przewidziano dla nowych państw członkowskich stosujących system jednolitej płatności obszarowej, tak aby na ich terytorium możliwe było pełne wprowadzenie wymogów związanych ze wzajemną zgodnością - spowodują, że rolnicy, których to dotyczy, będą podlegać zasadom korzystniejszym niż obowiązujące obecnie. Zastosowanie tych przepisów z mocą wsteczną nie powinno naruszać zasady pewności prawnej tych podmiotów gospodarczych. Odnosi się to również do zmienionego przepisu art. 71h rozporządzenia (WE) nr 1782/2003. Jednak przepisy dotyczące odpowiedzialności rolników za niezgodność w przypadku przekazywania gruntu powinny mieć zastosowanie od dnia 1 kwietnia 2008 r., tak aby zagwarantować rolnikom, których to dotyczy, wystarczającą pewność prawną, a także zapewnić skuteczne stosowanie tych przepisów w roku 2008.
(10)
Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 i rozporządzenie (WE) nr 1698/2005,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
W rozporządzeniu (WE) nr 1782/2003 wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 6 wprowadza się następujące zmiany:
a)
ustęp 1 otrzymuje brzmienie:
„1. W przypadku niezastosowania się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania lub do zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska w jakimkolwiek momencie w danym roku kalendarzowym (zwanym dalej »danym rokiem kalendarzowym«), i gdy taka niezgodność jest wynikiem działania lub zaniechania bezpośrednio ze strony rolnika składającego wniosek o pomoc w danym roku kalendarzowym, rolnikowi temu zmniejsza się lub anuluje - zgodnie z zasadami szczegółowymi ustanowionymi na mocy art. 7 - całkowitą kwotę przyznawanych płatności bezpośrednich, po zastosowaniu art. 10 i 11.
Akapit pierwszy ma również zastosowanie, gdy dana niezgodność jest wynikiem działania lub zaniechania bezpośrednio ze strony osoby, której przekazano grunt lub która takiego przekazania dokonała.
Do celów stosowania w roku 2008 akapitu pierwszego i drugiego rok kalendarzowy odpowiada okresowi od dnia 1 kwietnia do dnia 31 grudnia 2008 r.
Do celów niniejszego ustępu »przekazanie« oznacza każdy rodzaj transakcji, w związku z którą grunt rolny przestaje być w dyspozycji osoby przekazującej.”;
b)
dodaje się ustęp w brzmieniu:
„3. Niezależnie od ust. 1 i zgodnie z warunkami ustanowionymi w zasadach szczegółowych, o których mowa w art. 7 ust. 1, państwa członkowskie mogą postanowić o niestosowaniu zmniejszenia lub wykluczenia wynoszącego 100 EUR lub mniej na pojedynczego rolnika w roku kalendarzowym.
Gdy państwo członkowskie zdecyduje się skorzystać z rozwiązania przewidzianego w akapicie pierwszym, w następnym roku właściwy organ podejmuje działania, które mają zapewnić usunięcie przez rolnika stwierdzonych niezgodności. Rolnik jest powiadamiany o wszelkich ustaleniach oraz o działaniach naprawczych, jakie powinien podjąć.”;
2)
w art. 7 ust. 2 dodaje się akapity w brzmieniu:
„W odpowiednio uzasadnionych przypadkach państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o niestosowaniu zmniejszenia, jeżeli z uwagi na swoją wagę, zakres i trwałość przypadek niezgodności może być uważany za drobny. Jednak przypadków niezgodności stanowiących bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia publicznego lub zdrowia zwierząt nie należy uznawać za drobne.
Jeżeli rolnik nie podjął natychmiastowego działania naprawczego, które ma usunąć stwierdzoną niezgodność, właściwy organ podejmuje wymagane działania, które mogą, w odpowiednich przypadkach, zostać ograniczone do kontroli administracyjnej, zapewniające podjęcie przez rolnika działań naprawczych zmierzających do usunięcia stwierdzonej niezgodności. Rolnik jest powiadamiany o wszelkich ustaleniach dotyczących drobnych niezgodności oraz działaniach naprawczych, jakie powinien podjąć.”;
3)
w art. 44 ust. 3 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„Z wyjątkiem przypadku działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych działki takie pozostają w dyspozycji rolnika w dniu określonym przez państwo członkowskie, który nie przypada później niż ustalony przez to państwo członkowskie termin zmiany wniosku o pomoc.”;
4)
artykuł 71h otrzymuje brzmienie:
„Artykuł 71h
Pastwiska
W ramach pułapu regionalnego lub jego części nowe państwa członkowskie mogą również wyznaczyć, zgodnie z obiektywnymi kryteriami, różne wartości jednostkowe uprawnień przyznawanych rolnikom określonym w art. 71f ust. 1, w odniesieniu do hektarów zajętych pod pastwiska zidentyfikowanych na dzień 30 czerwca 2006 r. oraz dla wszystkich innych kwalifikujących się hektarów lub alternatywnie w odniesieniu do hektarów wykorzystywanych jako trwałe pastwiska zidentyfikowanych na dzień 30 czerwca 2006 r. oraz w odniesieniu do wszystkich innych kwalifikujących się hektarów.
Jednak dla Bułgarii i Rumunii data identyfikacji to dzień 1 stycznia 2008 r.”;
5)
w art. 143b wprowadza się następujące zmiany:
a)
w ust. 5 dodaje się akapit w brzmieniu:
„Z wyjątkiem przypadku działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych działki, o których mowa w akapicie pierwszym, pozostają w dyspozycji rolnika w dniu określonym przez państwo członkowskie, który nie przypada później niż ustalony przez to państwo członkowskie termin zmiany wniosku o pomoc.”;
b)
w ust. 6 akapit trzeci otrzymuje brzmienie:
„W okresie od dnia 1 stycznia 2005 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. stosowanie art. 3, 4, 6, 7 i 9 jest nieobowiązkowe w nowych państwach członkowskich w zakresie, w jakim przepisy te odnoszą się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania. Od dnia 1 stycznia 2009 r. rolnik otrzymujący płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej w tych państwach członkowskich przestrzega wymogów podstawowych w zakresie zarządzania, o których mowa w załączniku III, zgodnie z poniższym harmonogramem:
a)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt A, stosuje się od dnia 1 stycznia 2009 r.;
b)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt B, stosuje się od dnia 1 stycznia 2011 r.;
c)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt C, stosuje się od dnia 1 stycznia 2011 r.
Jednak w odniesieniu do Bułgarii i Rumunii stosowanie art. 3, 4, 6, 7 i 9 jest nieobowiązkowe do dnia 31 grudnia 2011 r. w zakresie, w jakim przepisy te odnoszą się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania. Od dnia 1 stycznia 2012 r. rolnik otrzymujący płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej w tych państwach członkowskich przestrzega wymogów podstawowych w zakresie zarządzania, o których mowa w załączniku III, zgodnie z poniższym harmonogramem:
a)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt A, stosuje się od dnia 1 stycznia 2012 r.;
b)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt B, stosuje się od dnia 1 stycznia 2014 r.;
c)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt C, stosuje się od dnia 1 stycznia 2014 r.
Nowe państwa członkowskie mogą również stosować rozwiązanie przewidziane w akapicie trzecim, gdy zdecydują się zakończyć stosowanie systemu jednolitej płatności obszarowej przed końcem okresu stosowania przewidzianego w ust. 9.”;
c)
w ust. 9 zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:
„Każde z nowych państw członkowskich może stosować system jednolitej płatności obszarowej do końca 2010 r.”;
d)
skreśla się ust. 10 i 11;
6)
w załączniku XII wprowadza się zmiany zgodnie z załącznikiem do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 2
W art. 51 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 akapit drugi otrzymuje brzmienie:
„Odstępstwo przewidziane w akapicie pierwszym stosuje się do dnia 31 grudnia 2008 r. Od dnia 1 stycznia 2009 r. rolnik otrzymujący płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej przestrzega wymogów podstawowych w zakresie zarządzania, o których mowa w załączniku III do rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, zgodnie z poniższym harmonogramem:
a)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt A, stosuje się od dnia 1 stycznia 2009 r.;
b)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt B, stosuje się od dnia 1 stycznia 2011 r.;
c)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt C, stosuje się od dnia 1 stycznia 2011 r.
Jednak w odniesieniu do Bułgarii i Rumunii stosowanie art. 3, 4, 6, 7 i 9 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 jest nieobowiązkowe do dnia 31 grudnia 2011 r. w zakresie, w jakim przepisy te odnoszą się do wymogów podstawowych w zakresie zarządzania. Od dnia 1 stycznia 2012 r. rolnik otrzymujący płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej przestrzega wymogów podstawowych w zakresie zarządzania, o których mowa w załączniku III do rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, zgodnie z poniższym harmonogramem:
a)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt A, stosuje się od dnia 1 stycznia 2012 r.;
b)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt B, stosuje się od dnia 1 stycznia 2014 r.;
c)
wymogi, o których mowa w załączniku III pkt C, stosuje się od dnia 1 stycznia 2014 r.
Nowe państwa członkowskie mogą również stosować rozwiązanie przewidziane w akapicie drugim, gdy zdecydują się zakończyć stosowanie systemu jednolitej płatności obszarowej przed końcem okresu stosowania przewidzianego w art. 143b ust. 9 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003.”
Artykuł 3
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie siódmego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 1 stycznia 2008 r. z następującymi wyjątkami:
a)
artykuł 1 ust. 1 lit. a) stosuje się od dnia 1 kwietnia 2008 r.;
b)
artykuł 1 ust. 4 stosuje się od dnia 1 stycznia 2007 r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli, dnia 14 lutego 2008 r.