DECYZJA RADY
z dnia 27 kwietnia 2009 r.
stwierdzająca zgodnie z art. 104 ust. 8 Traktatu, czy Zjednoczone Królestwo podjęło skuteczne działania w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2008 r. na mocy art. 104 ust. 7
(2009/409/WE)
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 104 ust. 8,
uwzględniając zalecenie Komisji,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Zgodnie z art. 104 Traktatu państwa członkowskie mają unikać nadmiernego deficytu budżetowego.
(2)
Zgodnie z pkt 5 protokołu w sprawie niektórych postanowień dotyczących Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, określony w art. 104 ust. 1 Traktatu obowiązek unikania nadmiernego deficytu budżetowego nie stosuje się do Zjednoczonego Królestwa, chyba że będzie ono uczestniczyć w trzecim etapie unii gospodarczej i walutowej (1). Zjednoczone Królestwo, będąc w drugim etapie unii gospodarczej i walutowej, zgodnie z art. 116 ust. 4 Traktatu zobowiązane jest „czynić wysiłki w celu uniknięcia nadmiernych deficytów budżetowych”.
(3)
Pakt na rzecz stabilności i wzrostu opiera się na dążeniu do zapewnienia solidnych finansów państwa jako środka służącego umocnieniu warunków stabilności cen oraz silnego, trwałego wzrostu, sprzyjającego tworzeniu nowych miejsc pracy. Pakt na rzecz stabilności i wzrostu obejmuje rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (2), które zostało przyjęte w celu wspierania niezwłocznego korygowania nadmiernego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych.
(4)
Przeprowadzona w 2005 r. reforma Paktu na rzecz stabilności i wzrostu miała na celu wzmocnienie jego skuteczności i podstaw gospodarczych oraz ochronę stabilności finansów publicznych w perspektywie długookresowej. W szczególności zmierzała ona do tego, by na wszystkich etapach procedury nadmiernego deficytu w pełni uwzględniono kontekst gospodarczy i budżetowy. W związku z powyższym Pakt na rzecz stabilności i wzrostu zawiera wytyczne wspierające realizację polityki rządu mającej na celu szybkie przywrócenie dobrego stanu finansów publicznych z uwzględnieniem sytuacji gospodarczej.
(5)
Na mocy decyzji 2008/713/WE (3) Rada podjęła decyzję, iż zgodnie z art. 104 ust. 6 w Zjednoczonym Królestwie występuje nadmierny deficyt budżetowy.
(6)
Zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu i art. 3 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1467/97 w dniu 8 lipca 2008 r. Rada, na podstawie zalecenia Komisji, również przyjęła zalecenie (4) skierowane do władz Zjednoczonego Królestwa, wzywające je do likwidacji nadmiernego deficytu możliwie jak najszybciej i najpóźniej do roku 2009/2010, poprzez obniżenie deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej poziomu 3 % PKB w wiarygodny i trwały sposób. W tym celu Rada zaleciła władzom Zjednoczonego Królestwa zagwarantowanie poprawy strukturalnej o przynajmniej 0,5 % PKB w 2009/2010 r. oraz wyznaczyła rządowi Zjednoczonego Królestwa termin 8 stycznia 2008 r. na podjęcie skutecznych działań.
(7)
Ocenia działań podjętych przez Zjednoczone Królestwo w celu korekty nadmiernego deficytu do 2009/2010 r. w odpowiedzi na zalecenie Rady na mocy art. 104 ust. 7 prowadzi do następujących wniosków:
a)
w następstwie zalecenia Rady z lipca 2008 r. na mocy art. 104 ust. 7 władze Zjednoczonego Królestwa ogłosiły dodatkowe uznaniowe środki ograniczające deficyt; w dniu 16 lipca 2008 r. rząd ogłosił odłożenie na później związanej z inflacją podwyżki podatku akcyzowego od paliw, która miała być wprowadzona w październiku 2008 r., przy szacowanym koszcie równym 0,05 % PBK w postaci utraconych dochodów w roku 2008/2009; w sierpniu 2008 r. wprowadzono dodatkowe środki zwiększające deficyt, stanowiące równowartość 0,1 % PKB w roku 2009/2010, m.in. w formie wyższych wydatków na mieszkalnictwo;
b)
w dniu 24 listopada 2008 r. rząd przedstawił wstępne sprawozdanie budżetowe za 2008 r.; częściowo ze względu na nieoczekiwanie silne negatywne skutki globalnego kryzysu finansowego, który trwa od jesieni 2007 r., wstępne sprawozdanie budżetowe zawierało wyraźną korektę w dół średniookresowych prognoz makroekonomicznych. W takiej sytuacji makroekonomicznej rząd ogłosił dalsze uznaniowe środki rozluźniające politykę budżetową, mające na celu wsparcie gospodarki, stanowiące ok. 0,5 % PKB w 2008/2009 r. i 1,0 % PKB w 2009/2010 r.; środki obejmowały tymczasową obniżkę podstawowej stawki VAT, co stanowiło około połowy bodźców stymulacyjnych, a także przyspieszenie wydatków inwestycyjnych;
c)
ogólnie rzecz biorąc, środki stymulacji budżetowej były zbieżne z przewidzianymi w europejskim planie naprawy gospodarczej, przyjętym przez Radę Europejską w dniu 11 grudnia 2008 r.;
d)
przedłożone Komisji w dniu 18 grudnia 2008 r. prognozy makroekonomiczne i budżetowe zawarte w aktualizacji z 2008 r. programu konwergencji Zjednoczonego Królestwa były identyczne w stosunku do prognoz zawartych we wstępnym sprawozdaniu budżetowym za 2008 r. i przewidywały dalszy wzrost wskaźnika deficytu w 2009/2010 r. do 8,2 % PKB. Większa część prognozowanego pogorszenia stanu finansów publicznych w 2009/2010 r. w stosunku do poprzedniego roku wynika z dwóch częściowo powiązanych czynników: pierwszy to ogólny spadek PKB, natomiast drugi to gwałtowny spadek wpływów z podatku dochodowego z dwóch głównych jak dotąd źródeł, tzn. sektora finansowego i rynku mieszkaniowego. Niemniej jednak około jednej trzeciej prognozowanego w programie wzrostu deficytu w 2009/2010 r. odpowiada przyjętym środkom stymulacji budżetowej;
e)
aktualizacja programu konwergencji Zjednoczonego Królestwa dokonana w 2008 r. również przewiduje wskaźnik długu sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2009/2010 r. na poziomie zbliżonym do 60 % PKB, czyli znacznie wyższy niż wskaźnik długu ok. 46 %, prognozowany przez władze Zjednoczonego Królestwa w marcu 2008 r.;
f)
śródokresowa prognoza służb Komisji ze stycznia 2009 r. przewiduje w 2009/2010 r. deficyt równy 9,5 % PKB, czyli 1,25 pkt proc. wyższy niż zawarty w programie, głównie z powodu prognozy znacznie gorszych wyników makroekonomicznych, przy czym prognozowany poziom nominalnego PKB jest ok. 5 % niższy. Tymczasem dane cząstkowe dotyczące finansów publicznych opublikowane po śródokresowej prognozie służb Komisji ze stycznia 2009 r. wskazują, że wyniki dla finansów publicznych w 2008/2009 r. będą prawdopodobnie gorsze niż przewidywano.
(8)
W związku z powyższym można stwierdzić, że w sytuacji stale pogarszających się warunków gospodarczych władze Zjednoczonego Królestwa od lipca 2008 r. wprowadziły dodatkowe uznaniowe środki zwiększające deficyt, które są zgodne z europejskim planem naprawy gospodarczej. Łączny wpływ silnego spadku koniunktury oraz środków stymulacyjnych przyjętych przez władze Zjednoczonego Królestwa doprowadził do istotnego pogorszenia sytuacji budżetowej Zjednoczonego Królestwa prognozowanej na rok 2009/2010,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Zjednoczone Królestwo nie podjęło działań w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2008 r. w terminie wskazanym w tym zaleceniu.
Artykuł 2
Niniejsze decyzja skierowana jest do Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.
Sporządzono w Luksemburgu, dnia 27 kwietnia 2009 r.