DIRETTIVA 2008/99/KE TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL
tad-19 ta’ Novembru 2008
dwar il-protezzjoni ta’ l-ambjent permezz tal-liġi kriminali
(Test b’relevanza għaż-ŻEE)
IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 175(1) tiegħu,
Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni,
Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (1),
Wara li kkonsultaw lill-Kumitat tar-Reġjuni,
Filwaqt li jaġixxu skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat (2),
Billi:
(1)
Skond l-Artikolu 174(2) tat-Trattat, il-politika tal-Komunità dwar l-ambjent għandha timmira għal livell għoli ta’ protezzjoni.
(2)
Il-Komunità hija mħassba biż-żieda fir-reati ambjentali u bl-effetti tagħhom, li qegħdin b’mod dejjem jiżdied jinfirxu lil hinn mill-fruntieri ta’ l-Istati li fihom huma mwettqa r-reati. Dawn ir-reati joħolqu theddida lill-ambjent u għalhekk jeħtieġu rispons xieraq.
(3)
L-esperjenza wriet li s-sistemi eżistenti ta’ pieni ma kienux suffiċjenti biex tinkiseb osservanza sħiħa tal-liġijiet għall-protezzjoni ta’ l-ambjent. Din l-osservanza tista’ u għandha tiġi msaħħa permezz tad-disponibbilita’ ta’ pieni kriminali, li jixhdu diżapprovazzjoni soċjali ta’ natura kwalitattiva differenti meta mqabbla ma’ pieni amministrattivi jew xi mekkaniżmu ta’ ħlas ta’ kompens skond il-liġi ċivili.
(4)
Ir-regoli komuni dwar ir-reati kriminali jippermettu li jintużaw metodi effettivi ta’ investigazzjoni u ta’ għajnuna fi ħdan u bejn l-Istati Membri.
(5)
Sabiex tinkiseb protezzjoni ta’ l-ambjent effettiva, hemm bzonn partikolari ta’ pieni aktar dissważivi għal attivitajiet li jagħmlu ħsara lill-ambjent, li tipikament jikkaġunaw jew x’aktarx li jikkaġunaw ħsara sostanzjali lill-arja, inkluż l-istratosfera, lill-ħamrija, l-ilma, l-annimali jew il-pjanti, inkluż lill-konservazzjoni ta’ l-ispeċi.
(6)
In-nuqqas ta’ osservanza ta’ obbligu ġuridiku li tittieħed azzjoni jista’ jkollu l-istess effett bħal imġiba attiva u għalhekk għandu wkoll jiġi soġġett għal pieni korrispondenti.
(7)
Għaldaqstant, tali mġiba għandha titqies bħala reat kriminali fil-Komunità kollha meta titwettaq b’intenzjoni jew b’negliġenza serja.
(8)
Il-leġislazzjoni elenkata fl-Annessi għal din id-Direttiva fiha dispożizzjonijiet li għandhom ikunu soġġetti għal miżuri tal-liġi kriminali sabiex ikun żgurat li r-regoli dwar il-protezzjoni ta’ l-ambjent ikunu effettivi għal kollox.
(9)
L-obbligi ta’ din id-Direttiva jirrigwardaw biss id-dispożizzjonijiet tal-leġislazzjoni elenkata fl-Annessi għal din id-Direttiva li jinvolvu l-obbligu ta’ l-Istati Membri li, fl-implimentazzjoni ta’ dik il-leġislazzjoni, jipprovdu miżuri projbittivi.
(10)
Din id-Direttiva tobbliga lill-Istati Membri jipprovdu pieni kriminali fil-leġislazzjoni nazzjonali tagħhom għal ksur serju tad-dispożizzjonijiet tal-liġi Komunitarja dwar il-protezzjoni ta’ l-ambjent. Din id-Direttiva ma toħloq l-ebda obbligu fir-rigward ta’ l-applikazzjoni ta’ pieni bħal dawn, jew kwalunkwe sistema disponibbli oħra ta’ l-infurzar tal-liġi, f’każijiet individwali.
(11)
Din id-Direttiva hija mingħajr preġudizzju għal sistemi oħra ta’ responsabbiltà għal ħsara ambjentali skond il-liġi Komunitarja jew il-liġi nazzjonali.
(12)
Peress li din id-Direttiva tipprevedi regoli minimi, l-Istati Membri huma liberi li jadottaw jew iżommu miżuri aktar stretti dwar il-protezzjoni effettiva ta’ l-ambjent permezz tal-liġi kriminali. Tali miżuri għandhom ikunu kompatibbli mat-Trattat.
(13)
L-Istati Membri għandhom jipprovdu informazzjoni lill-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, sabiex din tkun tista’ tevalwa l-effett ta’ din id-Direttiva.
(14)
Peress li l-għan ta’ din id-Direttiva, jiġifieri li tiġi żgurata protezzjoni ta’ l-ambjent aktar effettiva, ma jistax jinkiseb b’ mod suffiċjenti mill-Istati Membri u jista’, għalhekk, minħabba fl-iskala u l-effetti ta’ din id-Direttiva, jinkiseb aħjar fil-livell tal-Komunità, il-Komunità tista’ tadotta miżuri, skond il-prinċipju tas-sussidarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat. Skond il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li hu meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-għan.
(15)
Kull meta tiġi adottata leġislazzjoni suċċessiva dwar kwistjonijiet ambjentali, din għandha tispeċifika fejn xieraq li din id-Direttiva tapplika. Fejn ikun meħtieġ, l-Artikolu 3 għandu jiġi emendat.
(16)
Din id-Direttiva tirrispetta d-drittijiet fundamentali u tosserva l-prinċipji kif rikonoxxuti b’mod partikolari mill-Karta tad-Drittijiet Fundamentali ta’ l-Unjoni Ewropea,
ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:
Artikolu 1
Suġġett
Din id-Direttiva tistabilixxi miżuri relatati mal-liġi kriminali sabiex l-ambjent jiġi protett b’mod aktar effettiv.
Artikolu 2
Definizzjonijiet
Għall-fini ta’ din id-Direttiva:
(a)
“illegali” tfisser ksur:
(i)
tal-leġislazzjoni adottata skond it-Trattat KE u elenkata fl-Anness A, jew
(ii)
fir-rigward ta’ l-attivitajiet koperti mit-Trattat Euratom, il-leġislazzjoni adottata skond it-Trattat Euratom u elenkata fl-Anness B, jew
(iii)
ta’ liġi, regolament amministrattiv ta’ Stat Membru jew deċiżjoni meħuda minn awtorità kompetenti ta’ Stat Membru li tagħti effett lil-leġislazzjoni Komunitarja msemmija fi (i) jew (ii);
(b)
“speċi protetti tal- fawna u l-flora selvaġġi” huma:
(i)
għall-finijiet ta’ l-Artikolu 3(f) dawk li huma elenkati fi:
-
l-Anness IV tad-Direttiva 92/43/KEE tal-Kunsill tal-21 ta’ Mejju 1992 dwar il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġa (3);
-
l-Anness I u msemmija fl-Artikolu 4(2) tad-Direttiva tal-Kunsill 79/409/KEE tat-2 ta’ April 1979 dwar il-konservazzjoni ta’ l-għasafar selvaġġi (4);
(ii)
għall-finijiet ta’ l-Artikolu 3(g), dawk li huma elenkati fl-Annessi A jew B tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 338/97 tad-9 ta’ Diċembru 1996 dwar il-protezzjoni ta’ speċi ta’ fawna u flora selvaġġi billi jkun regolat il-kummerċ fihom (5);
(c)
“ħabitat f’post protett”, tfisser kwalunkwe ħabitat ta’ speċi li għalihom żona hija kklassifikata bħala żona speċjali ta’ protezzjoni skond l-Artikolu 4(1) jew (2) tad-Direttiva 79/409/KEE, jew kwalunkwe ħabitat naturali jew ħabitat ta’ speċi li għalihom sit jintgħażel bħala zona speċjali ta’ konservazzjoni skond l-Artikolu 4(4) tad-Direttiva 92/43/KEE;
(d)
“persuna ġuridika” tfisser kwalunkwe entità ġuridika li jkollha dan l-istatus skond il-liġi nazzjonali applikabbli, ħlief għal Stati jew korpi pubbliċi li jeżerċitaw l-awtorità ta’ l-Istat u għal organizzazzjonijiet internazzjonali pubbliċi.
Artikolu 3
Reati
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-imġiba li ġejja tikkostitwixxi reat kriminali, meta tkun illegali u mwettqa b’mod intenzjonali jew ta’ l-anqas b’negliġenza serja:
(a)
ir-rimi, l-emissjoni jew l-introduzzjoni ta’ kwantità ta’ materjali jew radjazzjoni jonizzanti fl-arja, fil-ħamrija jew fl-ilma, li jikkawżaw jew x’aktarx li jikkawżaw il-mewt jew feriment gravi lil kwalunkwe persuna jew ħsara sostanzjali lill-kwalità ta’ l-arja, il-kwalità tal-ħamrija jew il-kwalità ta’ l-ilma, jew lill-annimali jew lill-pjanti;
(b)
il-ġbir, it-trasport, l-irkupru jew ir-rimi ta’ l-iskart, inkluża s-superviżjoni ta’ operazzjonijiet bħal dawn u l-manutenzjoni ta’ wara ta’ impjanti tar-rimi ta’ l-iskart, u inkluża l-azzjoni meħuda bħala negozjant jew sensar (il-maniġġar ta’ l-iskart), li tikkaġuna jew li x’aktarx tikkaġuna l-mewt jew feriment gravi lil kwalunkwe persuna, jew ħsara sostanzjali lill-kwalità ta’ l-arja, il-kwalità tal-ħamrija jew il-kwalità ta’ l-ilma, jew lill-annimali jew lill-pjanti;
(c)
il-vjeġġi ta’ skart, fejn din l-attività taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ l-Artikolu 2(35) tar-Regolament (KE) Nru 1013/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta’ l-14 ta’ Ġunju 2006 dwar vjeġġi ta’ skart (6) u mwettqa fi kwantità li mhix negliġibbli, kemm jekk issir fi vjeġġ uniku jew f’diversi vjeġġi li jidhru li jkunu konnessi;
(d)
it-tħaddim ta’ impjant li fih titwettaq attività perikoluża jew li fih jinħażnu jew jintużaw sustanzi jew preparazzjonijiet perikolużi u li, barra mill-impjant tikkawża jew x’aktarx li tikkawża l-mewt jew feriment gravi lil kwalunkwe persuna, jew ħsara sostanzjali lill-kwalità ta’ l-arja, il-kwalità tal-ħamrija jew il-kwalità ta’ l-ilma, jew lill-annimali jew lill-pjanti;
(e)
il-produzzjoni, l-ipproċessar, il-maniġġ, l-użu, iż-żamma, il-ħżin, it-trasport, l-importazzjoni, l-esportazzjoni jew ir-rimi ta’ materjali nukleari jew ta’ sustanzi radjoattivi oħra perikolużi, li jikkawżaw jew li x’aktarx jikkawżaw il-mewt jew feriment gravi lil kwalunkwe persuna, jew ħsara sostanzjali lill-kwalità ta’ l-arja, lill-kwalità tal-ħamrija jew il-kwalità ta’ l-ilma, jew lill-annimali jew lill-pjanti;
(f)
il-qtil, il-qerda, il-pussess jew it-teħid ta’ kampjuni ta’ speċi protetti tal-fawna jew flora selvaġġa, ħlief għal każijiet fejn l-imġiba tikkonċerna kwantità negliġibbli ta’ dawn il-kampjuni u jkollha impatt negliġibbli fuq l-istatus tal-konservazzjoni ta’ l-ispeċi;
(g)
il-kummerċ f’kampjuni ta’ speċi protetti tal-fawna jew il-flora selvaġġa jew partijiet jew derivattivi tagħhom, ħlief għal każijiet fejn l-imġiba tikkonċerna kwantità negliġibbli ta’ dawk il-kampjuni u jkollha impatt negliġibbli fuq l-istatus ta’ konservazzjoni ta’ l-ispeċi;
(h)
kwalunkwe mġiba li tikkawża d-deterjorament sinifikanti ta’ ħabitat f’sit protett;
(i)
il-produzzjoni, l-importazzjoni, l-esportazzjoni, it-tqegħid fis-suq jew l-użu ta’ sustanzi li jnaqqsu l-ożonu.
Artikolu 4
Inċitament, għajnuna u kompliċità
L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-inċitament, l-għajnuna u l-kompliċità ta’ l-imġiba intenzjonali msemmija fl-Artikolu 3 jkunu punibbli bħala reat kriminali.
Artikolu 5
Pieni
L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li r-reati msemmija fl-Artikoli 3 u 4 jkunu punibbli b’pieni kriminali effettivi, proporzjonati u dissważivi.
Artikolu 6
Responsabbiltà ta’ persuni ġuridiċi
1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li persuni ġuridiċi jkunu jistgħu jinżammu responsabbli għal reati msemmija fl-Artikoli 3 u 4 fejn tali reati jiġu mwettqa għall-benefiċċju tagħhom minn kwalunkwe persuna li jkollha pożizzjoni ta’ tmexxija fi ħdan il-persuna ġuridika, li taġixxi jew individwalment jew bħala parti minn organu tal-persuna ġuridika, abbażi ta’:
(a)
setgħa ta’ rappreżentanza tal-persuna ġuridika,
(b)
awtorità li tieħu deċiżjonijiet f’isem il-persuna ġuridika, jew
(c)
awtorità li teżerċita kontroll fi ħdan il-persuna ġuridika.
2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw ukoll li persuni ġuridiċi jkunu jistgħu jinżammu responsabbli fejn in-nuqqas ta’ sorveljanza jew ta’ kontroll, minn persuna msemmija fil-paragrafu 1, ikun għamel possibbli t-twettiq ta’ reat imsemmi fl-Artikoli 3 u 4 għall-benefiċċju tal-persuna ġuridika minn persuna li taqa’ taħt l-awtorità tagħha.
3. Ir-responsabbiltà ta’ persuni ġuridiċi skond il-paragrafi 1 u 2 m’għandhiex teskludi l-proċedimenti kriminali kontra l-persuni fiżiċi li jkunu l-awturi, l-istigaturi jew il-kompliċi fir-reati msemmija fl-Artikoli 3 u 4.
Artikolu 7
Pieni għall-persuni ġuridiċi
L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li persuni ġuridiċi li jinżammu responsabbli skond l-Artikolu 6 jkunu punibbli b’pieni effettivi, proporzjonati u dissważivi.
Artikolu 8
Traspożizzjoni
1. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa biex jikkonformaw ma’ din id-Direttiva qabel is-26 ta' Diċembru 2010.
Meta l-Istati Membri jadottaw dawn il-miżuri, għandu jkollhom referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati b’din ir-referenza fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu kif għandha ssir din ir-referenza.
2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet ewlenin tal-liġi nazzjonali li jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva u tabella li tindika l-korrelazzjoni bejn dawk id-dispożizzjonijiet u din id-Direttiva.
Artikolu 9
Dħul fis-seħħ
Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha f'Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea.
Artikolu 10
Destinatarji
Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.
Magħmula fi Strasburgu, 19 ta’ Novembru 2008.