DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tat-30 ta’ April 2008
dwar l-għajnuna mill-Istat C 56/06 (ex NN 77/06) implimentata mill-Awstrija għall-privatizzazzjoni tal-Bank Burgenland
(notifikata taħt id-dokument numru C(2008) 1625)
(Il-verżjoni bil-Ġermaniż biss hi awtentika)
(Test b’relevanza għaż-ŻEE)
(2008/719/KE)
IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,
Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel subparagrafu ta’ l-Artikolu 88(2) tat-Trattat,
Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tal-Ftehim,
Wara li sejħet lill-partijiet interessati jissottomettu l-kummenti tagħhom abbażi tad-dispożizzjonijiet imsemmija hawn fuq (1) u wara li kkunsidrat il-kummenti tagħhom,
Billi:
I. PROĊEDURA
(1)
Fl-4 ta’ April 2006, il-Kummissjoni rċeviet ilment minn konsorzju ta’ investituri mill-Ukrajna/Awstrijaċi (iktar ’il quddiem imsejjaħ “il-Konsorzju”) (2) jisħaq li l-Awstrija kienet kisret ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat fil-proċess ta’ privatizzazzjoni tal-Bank HYPO Bank Burgenland AG (iktar ’il quddiem imsejjaħ “BB”). B’mod partikulari, il-proċedura għall-offerti, li allegatament kienet inġusta, mhux trasparenti u diskriminatorja lejn il-kwerelant, irriżultat fil-bejgħ tal-BB, mhux lil dak li għamel l-ogħla offerta (l-kwerelant), imma lill-kumpanija ta’ assigurazzjoni Awstrijaka Grazer Wechselseitige Versicherung AG flimkien ma’ GW Beteiligungserwerbs- und -verwaltungs-G.m.b.H. (iktar ’il quddiem imsejħa “GRAWE”).
(2)
L-ewwel talba għall-informazzjoni ntbagħtet lill-Awstrija fit-12 ta’ April 2006. Fil-25 ta’ April 2006 l-Awstrija talbet estensjoni taż-żmien, li ngħatat parzjalment permezz ta’ ittra datata t-28 ta’ April 2006. L-Awstrija rrispondiet permezz ta’ l-ittri datati l-15 ta’ Mejju 2006 u l-1 ta’ Ġunju 2006. Saret laqgħa ma’ l-awtoritajiet Awstrijaċi fis-27 ta’ Ġunju 2006. It-tieni talba għall-informazzjoni ntbagħtet fis-17 ta’ Lulju 2006 u r-risposta kompleta kienet irċevuta fit-18 ta’ Settembru 2006.
(3)
Sadanittant, permezz ta’ email u ittri datati 21 ta’ April 2006 u 2 ta’ Ġunju 2006, il-Kummissjoni rċeviet iktar informazzjoni mill-Konsorzju.
(4)
B’ittra datata 21 ta’ Diċembru 2006, il-Kummissjoni infurmat lill-Awstrija li ddeċidiet li tibda l-proċedura fl-Artikolu 88(2) tat-Trattat KE dwar il-miżura.
(5)
Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tibda l-proċedura formali ta’ investigazzjoni (iktar ’il quddiem imsejħa “il-proċedura tal-ftuħ”) ġiet ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunità Ewropea (3). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati jissottomettu l-kummenti tagħhom dwar il-miżura.
(6)
Il-Kummissjoni rċeviet kummenti minn partijiet interessati. Parti Ungeriża ssottomettiet informazzjoni kemm fit-terminu, kif ukoll - mingħajr ma tat xi raġunijiet partikulari - barra mit-terminu stabbilit mid-deċiżjoni. Il-kummenti rċevuti fit-terminu stipulat ġew mibgħulta fit-22, fis-26 u fis-27 ta’ Frar 2007 u fid-9 ta’ Marzu 2007. Iktar informazzjoni mill-istess parti interessata ġiet irċevuta wara li skada t-terminu fid-19 u fit-28 ta’ Marzu 2007.
(7)
Dak li tefa’ l-offerta li rnexxiet GRAWE - il-benefiċjarju potenzjali ta’ l-għajnuna - ukoll ipprovda xi kummenti. Dawn il-kummenti ġew mibgħuta fid-9 ta’ Marzu 2007, flimkien ma’ talba għall-estensjoni taż-żmien, li ġiet mogħtija. GRAWE ssottomettiet iktar kummenti permezz ta’ ittra datata 19 ta’ April 2007; il-fajl komplet inklużi l-annessi wasal għand il-Kummissjoni fis-26 ta’ April 2007. Wara laqgħa mal-Kummissjoni fit-8 ta’ Jannar 2008, GRAWE ssottomettiet iktar kummenti fil-5 ta’ Frar 2008.
(8)
L-Awstrija ssottomettiet il-kummenti tagħha wara l-ftuħ tal-proċedura formali ta’ investigazzjoni fl-1 ta’ Marzu, wara li ngħatat estensjoni taż-żmien.
(9)
Il-kummenti kollha rċevuti fit-terminu inizjali (l-parti Ungeriża) jew fit-terminu estiż (GRAWE) ġew mibgħuta lill-Awstrija, li ngħatat l-opportunità li tirreaġixxi. Il-kummenti tagħha kienu rċevuti b’ittra datata 5 ta’ Ġunju 2007. Fi stadju ulterjuri, fit-8 ta’ Frar 2008, il-Kummissjoni bagħtet l-informazzjoni kollha l-oħra rċevuta barra miż-żmien minn GRAWE jew mit-terza persuna Ungeriża lill-Awstrija għall-kummenti tagħha.
(10)
Numru ta’ laqgħat kienu saru ma’ l-Awstrija, GRAWE u l-awtoritajiet Ukrajni. L-aħħar laqgħa ma’ l-Awstrija nżammet fl-1 ta’ April 2008. Iktar kummenti mill-Awstrija kienu rċevuti permezz ta’ e-mails datati 14 ta’ Diċembru 2007 u 23 ta’ Jannar, 25 ta’ Frar, 5 ta’ Marzu u 9 ta’ April 2008.
(11)
Fit-22 ta’ Marzu 2007, il-kwerelant, li ma kienx ikkummenta dwar id-deċiżjoni li tinbeda l-proċedura formali ta’ investigazzjoni, ipprovda lill-Kummissjoni b’aġġornamet tas-sitwazzjoni f’waħda mill-proċeduri tiegħu fil-qorti fl-Awstrija (deċiżjoni tal-Qorti Reġjonali Għoli ta’ Vjenna (Oberlandesgericht) datata 5 ta’ Frar 2007 u l-appell sussegwenti mill-kwerelant lill-Qorti Suprema (Oberster Gerichtshof) ta’ l-Awstrija). Il-kwerelant ressaq numru ta’ azzjonijiet fil-qrati Awstrijaċi li sal-lum kienu kollha mingħajr suċċess.
II. DESKRIZZJONI DDETTALJATA TA’ L-GĦAJNUNA
1. Il-Konsorzju (l-kwerelant)
(12)
Il-kwerelant hu konsorzju Awstrijo-Ukrajn li, fiż-żmien tal-bejgħ tal-BB, kien jikkonsisti f’żewġ kumpaniji Ukrajni joint-stock, Ukrpodshipnik u Ilyich, u żewġ kumpaniji Awstrijaċi, SLAV AG u SLAV Finanzbeteiligung GmbH, din ta’ l-aħħar twaqqfet b’mod speċifiku bil-għan li takkwista l-BB. Ukrpodshipnik u Ilyich huma gruppi prinċipali Ukrajni li jimpjegaw kważi 100 000 persuna u li għandhom dħul totali annwali ta’ kważi 4 biljuni Dollari Amerikani f’setturi varji bħall-produzzjoni ta’ l-azzar, il-bini ta’ vapuri, katusi taħt l-art li jġorru l-ilma, ipproċessar ta’ metall u bini fejn tkun iġġenerata l-elettriċità. Ukropodshipnik hi ukoll attiva fis-swieq finanzjarji permezz tal-Bank Commercial Active Bank Ltd (iktar ’il quddiem imsejjaħ “Active Bank”), li ilu jopera fl-Ukrajna mill-2002 taħt liċenzja bankarja sħiħa. SLAV AG twaqqfet fi Vjenna fl-1992 bħala sussidjarja tal-korporazzjoni Ukrpodshipnik, u topera bħala kumpanija trading. L-ishma tagħha huma kkwotati fuq il-borża ta’ Vjenna. Il-fatt li kien hemm riorganizzazzjoni bejn il-membri tal-Konsorzju wara l-bejgħ li wassal biex SLVA AG tkun il-proprjetarja tal-kumpaniji bbażati fl-Ukrajna mhux rilevanti għall-eżaminazzjoni ta’ dan il-każ.
(13)
Permezz tal-potezjali akkwist tal-BB, il-Konsorzju kien qed isegwi żewġ oġġettivi strateġiċi prinċipali. L-ewwelnett, waqt li kien diġà attiv fi-settur tas-suq finanzjarju fl-Ukrajna, l-Konsorzju ried jikber f’dan is-settur tal-kummerċ. It-tieninett, billi hu jesporta parti kbira mill-prodotti tiegħu madwar id-dinja, BB seta’ jipprovdi aċċess lejn is-swieq finanzjarji internazzjonali u jsostni l-espansjoni internazzjonali tal-Konsorzju. Il-pjan ta’ kummerċ ta’ BB kif ippreparata mill-Konsorzju jirrifletti dawn l-oġġettivi strateġiċi u għalhekk, kien ser jibdel il-fokus reġjonali tal-BB.
(14)
La l-informazzjoni għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni u lanqas il-kummenti minn terzi persuni sottomessi wara l-ftuħ tal-proċedura ma kienu jiddubitaw b’xi mod il-vijabilità ekonomika tal-Konsorzju. Matul l-investigazzjoni, l-ebda informazzjoni ma kienet irċevuta li tindika li l-Konsorzju ma kienx ser ikun entità serja, sakemm, fi stat avvanzat ħafna ta’ l-investigazzjoni, l-awtoritajiet Awstrijaċi ġibdu l-attenzjoni tal-Kummissjoni għal każ Ġermaniż fejn il-Bundesanstalt für Finanzdienstleistungsaufsicht (iktar ’il quddiem imsejħa “BaFin”) ipprojbixxiet il-bejgħ ta’ l-ishma f’bank Ġermaniż lill-grupp Ukrajn mhux magħruf, minħabba dubji dwar l-oriġini mhux ċara tal-fondi - riżultat li kien ikkonfermat minn qorti amministrattiva Ġermaniża (4).
2. GRAWE (il-benefiċjarju)
(15)
L-akkwirent GRAWE hu magħmul minn Grazer Wechselseitige Versicherung AG u GW Beteiligungserwerbs- und -verwaltungs-G.m.b.H. GRAWE hu grupp prinċipali Awstrijak tas-servizzi finanzjarji stabbilit sew. Hu attiv fl-assigurazzjoni, fis-settur bankarju u fil-proprjetà immobbli kemm fl-Awstrija kif ukoll f’numru kbir ta’ pajjiżi fl-Ewropa Ċentrali, b’sussidjarji fis-Slovenja, fil-Kroazja, f’Belgrad, f’Sarajevo, f’Banja Luka, fl-Ungerija, fil-Bulgarija, fir-Rumanija, fl-Ukrajna, fir-Repubblika tal-Moldova u f’Podgorica. Uffiċċji ewlenin jinsabu b’mod prinċipali fil-kapitali nazzjonali. Grazer Wechselseitige Versicherung AG toffri kull tip ta’ assigurazzjoni normali, imma tipproponi ukoll servizzi finanzjarji u ta’ leasing. Il-kwartieri tagħha qegħdin fi Graz u hemm uffiċċji prinċipali fil-kapital provinċjali kollha. Id-dħul annwali mill-primjum fl-2006 laħaq madwar €660 miljun u n-numru ta’ kuntratti ta’ assigurazzjoni ġestiti kien ta’ madwar 3.3 miljuni.
(16)
Fl-2006 Grazer Wechselseitige Versicherung AG kellha interessi diretti f’żewġ entitajiet fis-settur bankarju u ta’ l-investiment. Dak prinċipali kien interess ta’ 43.43 % fil- HYPO Group Alpe Adria, grupp finanzjarju fir-reġjun mill-Alpi sa’ l-Adrijatiku. Hypo Group Alpe Adria għandu uffiċċji fl-Awstrija, l-Bosnija u Herzegovina, l-Bulgarija, l-Kroazja, l-Ġermanja, l-Ungerija, l-Italja, l-Liechtenstein, ir-Repubbika Jugoslava tal-Maċedonja, l-Montenegro, s-Serbja, s-Slovenja u l-Ukrajna. Timpjega aktar minn 6 500 persuna biex taqdi 1.1 miljun klijent u kellha iktar minn EUR 30 biljun ta’ assi fl-2006. Fl-1989 GRAWE akkwistat il-Capital Bank, istituzzjoni indipendenti, li tispeċjalizza fis-settur bankarju privat u fis-settur ta’ l-investiment bankarju b’madwar 70 fondi ta’ investiment taħt il-ġestjoni tagħha.
(17)
Il-pjan ta’ kummerċ ippreparat minn GRAWE għall-akkwist tal-BB ma kien jipprovdi għall-ebda tibdil fil-mudell ta’ kummerċ tal-BB jew għall-integrazzjoni tal-BB fl-attivitajiet bankarji eżistenti tal-grupp.
(18)
Fl-2007 GRAWE biegħet madwar 15 % ta’ l-ishma tagħha fil-HYPO Group Alpe Adria u għamlet profitti konsiderevoli fil-kotba tagħha. Billi użat l-eżistenti loss carry-over ta’ EUR […] (*) miljun (5) tal-BB, GRAWE ffrankat fit-taxxa (6) u użat dawn biex offset il-prezz nett ta’ l-akkwist ta’ EUR […] miljun (7) imħallas għal BB.
3. Hypo Bank Burgenland AG (BB)
(19)
Sakemm inbiegħ, il-HYPO Bank Burgenland AG kien korporazzjoni joint stock taħt il-liġi Awstrijaka bl-uffiċċju reġistrat f’Eisenstadt, l-Awstrija. Qabel il-bejgħ tal-BB lill-grupp Awstrijak ta’ l-assigurazzjoni GRAWE, li hi l-miżura ta’ l-għajnuna inkwistjoni, u mill-laqgħa tal-membri ta’ Marzu 2005, il-Provinċja Federal tal-Burgenland (iktar ‘il quddiem imsejħa “il-Provinċja tal-Burgenland”) kellha 100 % ta’ l-ishma (8). Il-grupp BB kien biss ta’ importanza reġjonali bil-valur tal-karta tal-bilanċ ikun ta’ madwar EUR 3.3 biljun fl-2005.
(20)
Qabel il-bejgħ, il-BB kien jopera taħt liċenzja sħiħa bankarja fil-Provinċja tal- Burgenland u fil-punent ta’ l-Ungerija, fejn kellha l-ishma kollha ta’ sussidjarja, s-Sopron Bank RT. Imwaqqaf bħala bank reġjonali biex isellef fuq proprjetà immobbli, l-funzjoni tal-BB kienet il-promozzjoni ta’ transazzjonijiet monetarji u ta’ kreditu fil-Provinċja tal-Burgenland. Storikament, il-kummerċ prinċipali tiegħu kien l-għoti ta’ self għax-xiri ta’ djar u l-ħruġ ta’ bonds ta’ ipoteka u bonds muniċipali. Fiż-żmien tal-bejgħ, kien jaġixxi ta’ bank universali u kien joffri s-servizzi kollha l-oħra bankarji u finanzjarji.
(21)
Sal-privatizzazzjoni tiegħu, il-BB kien għadu jieħu vantaġġ mill-hekk imsejħa Ausfallhaftung (9). Wara ftehim bejn il-Kummissjoni u l-Awstrija li wassal għad-deċiżjoni tal-Kummissjoni K(2003) 1329 finali (10), Ausfallhaftung kellha tkun abolita sa l-1 ta’ April 2007. Bħala regola ġenerali, id-djun kollha eżistenti fit-2 ta’ April 2003 jibqgħu koperti mill-Ausfallhaftung sakemm tiskadi l-maturità tagħhom. Warat, Ausfallhaftung tista’ tinżamm bejn it-2 ta’ April 2003 u l-1 ta’ April 2007 għal djun ġodda sakemm il-maturità tagħhom ma teċċedix it-30 ta’ Settembru 2017. Madanakollu, il-privatizzazzjoni tal-BB kellha l-effett li dan il-perjodu tranżitorju spiċċa qabel iż-żmien, fil-ġurnata tal-konklużjoni tan-negozju ma’ GRAWE, jiġifieri fit-12 ta’ Mejju 2006 (11). Responsabbilitajiet ġodda li jseħħu wara dik id-data mhumiex aktar koperti mill-Ausfallhaftung. Fil-31 ta’ Diċembru 2005, djun koperti mill-Ausfallhaftung kienu jammontaw għal madwar EUR 3.1 biljun, mingħajr ma jinkludu l-ħruġ tal-bonds addizzjonali deskritti fil-paragrafu 44.
(22)
Minħabba telf tal-passat, il-BB kellu telf ta’ taxxa biex titmexxa għas-sena ta’ wara li laħqet madwar EUR 376.9 miljun fil-31 ta’ Diċembru 2004. Mill-1 ta’ Jannar 2005, il-liġi tat-taxxa ta’ l-Awstrija tippermetti lill-kumpaniji (fl-istess grupp) jibbilanċjaw profitti u telf kontra xulxin. Jiddependi mill-istruttura speċifika tal-kumpanija kemm dan jista’ jsir.
4. Ir-ristrutturazzjoni tal-BB
(23)
B’deċiżjoni tas-7 ta’ Mejju 2004 (12) (iktar ’il quddiem imsejħa “d-deċiżjoni tar-ristrutturazzjoni”), il-Kummissjoni approvat għajnuna ta’ ristrutturazzjoni għall-BB ammontanti għal EUR 360 miljun konsistenti f’żewġ miżuri: ftehim ta’ garanzija datat 20 ta’ Ġunju 2000 bejn il-Pronvinċja ta’ Burgenland u BB (EUR 171 miljun flimkien ma’ interessi ta’ 5 % (13) u ftehim qafas datat 23 ta’ Ottubru 2000, li jikkonsisti f’ċediment ta’ drittijiet min-naħa tal-Bank Awstrija għall-BB li jammontaw għal 189 miljun, ftehim better-fortune bejn dawn iż-żewġ partijiet kontrajenti (14) u ftehim ta’ garanzija min-naħa tal-Provinċja ta’ Burgenland għall-BB ammontanti għal EUR 189 miljun (15).
(24)
Id-deċiżjoni ta’ ristrutturazzjoni inkludiet l-emendi retrospettivi li ġejjin għall-ftehim ta’ garanzija ta’ l-20 ta’ Ġunju 2000 u l-ftehim qafas. Il-ftehim ta’ garanzija ta’ l-20 ta’ Ġunju 2000 kien emendat sabiex l-profitti annwali ta’ operat tal-BB ma jibqgħux jintużaw biex inaqqsu l-ammont kopert mill-garanzija pprovduta mill-Provinċja tal-Burgenland u l-BB ikun jista’ jirrikorri għall-garanzija mill-inqas meta jingħalqu l-kontijiet annwali għas-sena finanzjarja 2025. Il-Provinċja tal-Burgenland ikollha d-dritt li tagħmel il-pagament kollu jew parzjali tal-garanzija miftuħa lill-BB minn meta jingħalqu l-kontijiet annwali għas-sena finanzjarja 2010. Il-ftehim qafas tat-23 ta’ Ottubru 2000 kien emendat kif ġej: il-profitti annwali tal-BB mhux ser jibqgħu jintużaw biex jissodisfaw l-obbligu tal-better-fortune lejn il-Bank Awstrija AG. Il-Provinċja tal-Burgenland ser tissodisfa l-obbligu lejn il-Bank Awstrija u ser tħallas l-ammonti li għadhom dovuti taħt il-ftehim ta’ garanzija immedjatament qabel il-privatizzazzjoni tal-BB permezz ta’ pagament wieħed.
(25)
L-emendi dwar l-użu tal-profitti annwali biex jitnaqqsu l-ammonti garantiti ma kinux ser jidħlu fis-seħħ kieku l-BB ma kienx privatizzat. Sakemm il-Provinċja tal-Burgenland tibqa’ l-proprjetarja tal-BB, iż-żewġ garanziji kienu ser jibqgħu mingħajr tibdil, l-ammonti garantiti kienu ser jonqsu iktar bil-profitti annwali tal-BB u l-obbligu tal-better-fortune tal-BB ma kienx ser jitbiddel.
(26)
Il-privatizzazzjoni tal-BB kienet komponent essenzjali tal-pjan ta’ ristrutturazzjoni approvat mill-Kummissjoni. Il-Provinċja tal-Burgenland tikkunsidra l-privatizzazzjoni tal-BB bħala l-aqwa garanzija possibli tal-vijabilità fit-tul tal-bank.
(27)
Wara d-deċiżjoni tal-Kummissjoni u mill-2003, il-Provinċja tal-Burgenland għamlet żewġ tentattivi biex tbiegħ u tipprivatizza l-BB, it-tnejn li huma fallew. It-tielet tentattiv - il-miżura ta’ għajnuna deskritta iktar ‘il quddiem - beda permezz ta’ avviż fil-medja fit-18 ta’ Ottubru 2005.
5. Il-privatizzazzjoni tal-BB
5.1 Il-proċess ta’ privatizzazzjoni
(28)
Il-Kummissjoni tinnota li l-partijiet li kienu involuti fil-bejgħ tal-BB ma jaqblux fid-deskrizzjoni tagħhom tal-proċess tal-bejgħ. Madanakollu, il-Kummissjoni tikkunsidra li l-partijiet li l-elementi li ġejjin tal-bejgħ tal-BB, kif imniżżla fid-deċiżjoni tal-ftuħ u kif imsaħħa bil-kummenti ta’ l-Awstrija u l-kummenti ta’ GRAWE, mhumiex kontroversjali.
(29)
Fl-2005 il-Provinċja tal-Burgenland bdiet it-tielet proċedura ta’ sejħa għall-offerti għall-privatizzazzjoni tal-BB. Il-bank internazzjonali ta’ investiment HSBC Trinkaus & Burkhardt KGaA, Düsseldorf, flimkien ma’ HSBC plc, Londra (flimkien iktar ’il quddiem imsejħa “HSBC”), li kienu kkummissjonati biex imexxu l-proċess ta’ privatizzazzjoni, ħabbru pubblikament l-intenzjoni li jinbiegħ il-BB fil-Ġurnal Uffiċċjali ta’ Vjenna (Amtsblatt zur Wiener Zeitung) fit-18 ta’ Ottubru 2005 fuq livell nazzjonali u fl-edizzjoni bl-Ingliż tal-Financial Times Europe fit-19 ta’ Ottubru 2005 fuq livell internazzjonali u sejħu lill-partijiet interessati li jakkwistaw ishma fil-BB.
(30)
Waqt li 24 persuna li potenzjalment kienu ser jagħmlu offerta kemm fl-Ewropa kif ukoll minn barra l-Ewropa rrispondew għall-avviż, 14 biss urew b’mod uffiċjali l-interess tagħhom fit-tfigħ ta’ offerti u għalhekk ġew ipprovduti b’“ittra ta’ proċess” biex jgħaddu għall-fażi sussegwenti tal-proċess tas-sejħa għall-offerti. Fl-ittra ta’ proċess, dawk li potenzjalment kienu ser jitfgħu offerta ġew mitluba jagħmlu offerta indikattiva u li ma torbotx għax-xiri tal-bank qabel is-6 ta’ Diċembru 2005.
(31)
Tlieta biss ressqu l-offerti tagħhom fil-ħin, b’valur ta’ EUR 65 miljun, EUR 100 miljun u EUR 140 miljun rispettivament (16), u għaddew għat-tieni fażi intiża li twassal għall-offerta li torbot u bi skadenza ffissata għas-6 ta’ Frar 2006. Din it-tieni fażi inkludiet, b’mod partikulari, fażi ta’ eżerċizzju ta’ diliġenza li kien ser isir f’Internet data room mis-7 ta’ Jannar sat-30 ta’ Jannar 2006, imsaħħa b’numru ta’ preżentazzjonijiet u laqgħat. Dawk li għamlu l-offerta kellhom ukoll l-opportunità li jsaqsu mistoqsijiet matul u wara l-proċess ta’ l-eżerċizzju ta’ diliġenza.
(32)
Fis-6 ta’ Frar 2006 tnejn minnhom issottomettew offerta li torbot, GRAWE fuq naħa, u l-Konsorzju fuq in-naħa l-oħra.
(33)
Ma’ dawn it-tnejn l-offerti li jorbtu kienu nnegozjati iktar b’mod individwali. Dawn in-negozjati għalqu fl-4 ta’ Marzu 2006.
(34)
Fil-5 ta’ Marzu 2006 il-Provinċja tal-Burgenland tat il-kuntratt lil GRAWE minkejja li l-prezz ta’ l-akkwist offrut minn GRAWE (EUR 100.3 miljun) kien inqas konsiderevolment mill-prezz offrut mill-Konsorzju (EUR 155 miljun). Id-deċiżjoni kienet ibbażata fuq rakkomandazzjoni bil-miktub ta’ l-HSBC (iktar ‘il quddiem imsejħa “r-rakkomandazzjoni”) datata 4 ta’ Marzu 2006, imsaħħa bi spjegazzjonijiet orali lill-membri tal-Gvern tal-Provinċja tal-Burgenland fil-ġurnata tad-deċiżjoni. Il- Gvern tal-Provinċja tal-Burgenland formalment qabel mal-bejgħ fis-7 ta’ Marzu 2006. L-għeluq tan-negozju sar fit-12 ta’ Mejju 2006.
(35)
Lejlet l-eqgħluq, il-BB ħareġ bonds ammontanti għal EUR 700 miljun. It-tbassir fl-2005 kien jindika l-ħruġ ta’ EUR 320 miljun biss f’bonds addizzjonali qabel il-privatizzazzjoni. Il-ħruġ sar taħt l-Ausfallhaftung. Capital Bank, sussidjarja ta’ GRAWE, issottoskriviet għal EUR 350 miljun mit-total ta’ EUR 700 miljun bond.
5.2 Il-kriterji ta’ għażla fl-ittra tal-proċess
(36)
Il-kriterji li ġejjin biex ikunu eżaminati l-offerti kienu bbażati fuq deċiżjoni tal-Gvern tal-Provinċja tal-Burgenland tas-6 ta’ Settembru 2005 u elenkati fl-ittra ta’ proċess:
(a)
il-prezz ta’ akkwist u kredibilità fil-ħlas tal-prezz ta’ l-akkwist
(b)
iż-żamma ta’ l-awtonomija tal-BB
(ċ)
kontinwazzjoni ta’ l-operat tal-BB waqt li fl-istess ħin, skansament fl-użu ta’ l-Ausfallhaftung
(d)
rieda biex jitwettqu żjidiet neċessarji fil-kapital
(e)
sigurtà tat-transazzjoni
(f)
konsiderazzjonijiet ta’ żmien fit-twettiq tat-transazzjoni.
(37)
L-ittra ta’ proċess qalet ukoll li l-membru tal-BB, fuq il-bażi tar-rakkomandazzjoni, għandu jagħmel għażla diskrezzjonarja dwar liema minn dawn li tefgħu l-offerti setgħu jgħaddu għat-tieni fażi tal-proċess tal-bejgħ.
5.3 Il-klawsola ta’ garanzija fil-kuntratt ma’ GRAWE
(38)
Il-kuntratt ma’ GRAWE fih garanzija mill-Provinċja tal-Burgenland li r-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat mhumiex miksura la fil-kuntest tal-ftehim ta’ garanzija li huma s-suġġett tad-deċiżjoni ta’ ristrutturazzjoni, u lanqas fil-kuntest tal-kuntratt tal-bejgħ innifsu. Din il-garanzija hi supplimentata minn klawsola li tagħti d-dritt li l-akkwirent GRAWE jkun ikkumpensat mill-Provinċja tal-Burgenland għal kull irkupru ordnat mill-Kummissjoni f’deċiżjoni negattiva. Jekk ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat jipprojibixxu dan l-aġġustament fil-prezz ta’ l-akkwist, l-akkwirent seta’, skond din il-klawsola, iħassar il-kuntratt.
5.4 Ir-rakkomandazzjoni ta’ l-HSBC
(39)
Ir-rakkomandazzjoni tqabbel iż-żewġ offerti minn GRAWE u l-Konsorzju fuq il-bażi tal-kriterji ta’ l-għażla msemmija hawn fuq. Din turi li l-prezz ta’ l-akkwist iwassal għal deċiżjoni favur il-Konsorzju. Madankollu, minħabba kriterji oħra - kredibilità fil-ħlas tal-prezz ta’ l-akkwist, il-kontinwazzjoni fl-operat tal-bank u skansament fl-użu ta’ l-Ausfallhaftung, żjidiet fil-kapital u sigurtà tat-transazzjoni - l-HSBC jirrakkomanda bejgħ lil GRAWE (ara paragrafi 27 sa 29 tad-deċiżjoni tal-ftuħ għal aktar dettalji.)
III. DEĊIŻJONI BIEX TINBEDA L-PROĊEDURA FORMALI TA’ INVESTIGAZZJONI TAĦT L-ARTIKOLU 88(2) TAT-TRATTAT KE
(40)
Il-Kummissjoni ddeċidiet li tibda l-proċedura formali ta’ investigazzjoni taħt l-Artikolu 88(2) tat-Trattat KE għar-raġunijiet prinċipali li ġejjin.
(41)
Meta wieħed japplika l-prinċipji mniżżla fit-XXIII Rapport dwar il-Politika tal-Kompetizzjoni (17), il-Kummissjoni ma setgħetx tistabilixxi li l-bejgħ kien sar mingħajr għajnuna mill-Istat, speċjalment minħabba li kien ovvju li l-Konsorzju, waqt li ssottometta offerta konsiderevolment ogħla, ma ġiex magħżul mill-Provinċja tal-Burgenland bħala l-akkwirent tal-BB. Barra minn hekk, kien hemm numru ta’ diskrepanzi fil-mod kif il-proċedura tat-tfigħ ta’ l-offerti kienet deskritta mill-kwerelant fuq naħa u mill-Awstrija fuq in-naħa l-oħra.
Dubji dwar il-proċedura għas-sejħa għall-offerti
(42)
Dwar il-proċedura tas-sejħa ta’ l-offerti, l-Kummissjoni esprimiet dubji dwar jekk tistax titqies trasparenti, mhux kundizzjonata u diskriminatorja. Il-Kummissjoni speċjalment iddubitat jekk dawk li tefgħu l-offerti kinux ittrattati bl-istess mod matul il-proċedura tas-sejħa għall-offerti u wkoll jekk bejjiegħ privat kienx jimponi uħud mill-kundizzjonijiet marbutin mal-bejgħ kif imniżżel fl-ittra ta’ proċess ta’ l-HSBC.
(43)
Il-Kummissjoni esprimiet iktar dubji fuq it-trasparenza ta’ l-għażla finali, meta wieħed iqis li ma kienx hemm indikazzjoni tal-valur li kien ser jingħata lill-kriterji; barra minn hekk, il-kriterju ulterjuri ta’ l-“iffinanzjar mill-ġdid tal-BB wara l-bejgħ”, li kienet saret enfasi fuq matul in-negozjati, ma ġiex inkluż fil-lista (ara paragrafi 65 sa 69 tad-deċiżjoni tal-ftuħ għal iktar dettalji).
Konsiderazzjonijiet oħra
(44)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni ma setgħetx teskludi l-possibilità li ngħata vantaġġ ekonomiku lil GRAWE, għar-raġunijiet li ġejjin.
(a)
id-differenza fil-prezz, li kienet tindika li l-prezz tas-suq ma tħallasx meta BB inbiegħ lil GRAWE;
(b)
il-ħruġ ta’ aktar ishma b’valur ta’ EUR 380 miljun koperti mill-Ausfallhaftung, li ma kienx element tal-pjan ta’ kummerċ tal-BB li ngħata lill-akkwirenti potenzjali u li milli jidher ma kienx ġie offrut lill-Konsorzju;
(ċ)
l-inċertezza dwar jekk offerti ogħla setgħux ġew magħmula jew jekk kompetituri oħra setgħux ipparteċipaw fil-bejgħ, kieku l-kundizzjonijiet imsemmija hawn fuq ma kinux imposti.
(45)
Il-Kummissjoni semmiet ukoll l-effett potenzjali tat-telf ta’ taxxa miġjub ‘il quddiem fuq il-valur ekonomiku ta’ l-offerti rispettivi. Il-klawsola ta’ garanzija f’dan il-kuntratt ma’ GRAWE kienet kwistjoni oħra ta’ tħassib.
(46)
Dwar id-dispożizzjoni fil-kuntratt dwar il-kumpens għall-ħlas qabel iż-żmien (Vorfälligkeitsentschädigung) tal-ftehim ta’ garanzija ta’ l-20 ta’ Ġunju 2000, il-Kummissjoni tħassbet jekk l-Awstrija kinetx obdiet id-deċiżjoni ta’ ristrutturazzjoni fl-intier tagħha.
IV. KUMMENTI MINN PARTIJIET INTERESSATI
(47)
Il-Kummissjoni rċeviet kummenti mill-benefiċjarju GRAWE u minn terza persuna Ungeriża (18). Il-kummenti ta’ GRAWE jinfurzaw u jsaħħu l-argumenti ta’ l-Awstrija u dawn huma kkunsidrati flimkien hawn taħt below.
(48)
Il-parti Ungeriża interessata ssottomettiet numru ta’ dokumenti li jirreferu għall-allegata frodi li saret aktar qabel konċernanti primarjament il-kummerċ tal-BB fl-Ungerija, fejn hemm is-sussidjarja tagħha Sopron Bank RT. Issostni li l-frodi setgħet tinżamm sigrieta biss billi BB jinbiegħ lil Awstrijak li jitfa’ offerta. Ħafna dokmenti kienu pprovduti, b’mod speċjali dwar numru ta’ sussidjarji bbażati fl-Ungerija konnessi mal-BB, bħal estratti minn reġistri tal-kummerċ, l-istatuti ta’ l-entitajiet konċernati, minuti tal-laqgħat ġenerali annwali jew data oħra tal-kumpanija, li jkopru b’mod ċar perjodi qabel il-bejgħ tal-BB. Il-Kummissjoni ma setgħetx tistabilixxi xi konnessjoni rilevanti bejn dawn id-dokumenti u l-proċess ta’ privatizzazzjoni li kellha teżamina taħt ir-regoli ta’ l-għajnuna mill-Istat. Għalhekk ma setax jittieħed kont ta’ dawn id-dokumenti.
V. KUMMENTI MILL-AWSTRIJA U MINN GRAWE
(49)
L-Awstrija enfasizzat u saħħet l-argumenti li kienet diġà preżentat quddiem il-Kummissjoni qabel ma’ l-Kummissjoni ddeċidiet li tibda l-proċedura formali ta’ investigazzjoni. F’dan ir-rigward, l-Awstrija kienet appoġġjata sew minn GRAWE.
1. Ammissibilità
(50)
Fuq bażi proċedurali, l-Awstrija sostniet li l-Kummissjoni m’għandhiex tidħol fid-dettalji ta’ dan l-ilment billi l-Konsorzju, li kien għadu ma daħalx fis-suq bankarju Ewropew u għalhekk lanqas ma kien kompetitur, ma setax jiġi kkunsidrat bħala “parti interessata” skond is-sens ta’ l-Artikolu 1(h) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta’ Marzu 1999 li jistipula regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 93 [issa Artikolu 88] tat-Trattat tal-KE (19). Xi allegata diskriminazzjoni setgħet iktar tkun marbuta mal-libertà ta’ stabbiliment u l-moviment ħieles tal-kapital; wieħed ma jiksibx d-dħul fis-suq bankarju Ewropew permezz ta’ proċedura ta’ għajnuna mill-Istat. Il-Kummissjoni għandha ukoll tikkunsidra l-fatt li l-Konsorzju ma kienx attiv wara d-deċiżjoni tal-ftuħ tal-Kummissjoni u kienet għamel pubbliku l-fatt li m’għadx kellu interess fl-akkwist tal-bank.
(51)
Il-Kummissjoni tkun qiegħda teċċedi l-poteri diskrezzjonarji tagħha billi teżamina dan il-każ. L-Awstrija saħqet li l-Qrati Awstrijaċi eżaminaw il-każ taħt il-liġi dwar l-għajnuna mill-Istat b’mod estensiv, semgħu xiehda b’mod intensiv, vverifikaw il-fatti b’mod sħiħ u kkonkludew li l-proċedura tas-sejħa għall-offerti li kienet twettqet kienet miftuħa, ġusta u trasparenti. Il-Kummissjoni kellha taqbel ma’ din l-opinjoni minflok ma tibda proċedura formali ta’ investigazzjoni.
2. Kwistjonijiet ġenerali dwar il-proċedura tas-sejħa ta’ l-offerti u r-riżultat tagħha
Iċ-ċirkostanzi tas-sejħa ta’ l-offerti
(52)
L-Awstrija saħqet li kien hemm proċedura tas-sejħa ta’ l-offerti li kienet miftuħa, ġusta u trasparenti, ikkonfermata mill-qorti fl-Awstrija li kellhom x’jaqsmu ma’ din il-kwistjoni. Id-deċiżjoni finali ma ttieħditx qabel l-4 ta’ Marzu 2006. Il-partijiet kollha kienu ngħataw l-istess opportunitajiet biex jiksbu l-informazzjoni li kellhom bżonn għall-eżerċizzju ta’ diliġenza tagħhom, anke jekk il-partijiet ma użawhiex bl-istess mod.
(53)
Anke jekk mill-bidu kien hemm riservi b’saħħithom kontra l-Konsorzju, kien leġittimu li l-Konsorzju jinżamm fil-proċedura ta’ sejħa għall-offerti kemm jista’ jkun possibbli, minflok ma jiġi eskluż fuq il-bażi ta’ offerti indikattivi. Tali komportament kien bħal dak ta’ bejjiegħ privat, li b’dak il-mod iżid il-kompetizzjoni bejn min kien ser jitfa’ l-offerti biex jgħolli l-prezz kemm jista’ jkun. Barra minn hekk, l-Awstrija baqgħet tistenna lill-Konsorzju li jressaq lilu nnifsu ’il quddiem bħala sieħeb tal-kummerċ finanzjarjament sod, kif kien ħabbar matul in-negozjati. Tali sieħeb kien ibiddel is-sitwazzjoni b’mod sostanzjali.
(54)
GRAWE ssottomettiet li ma setgħetx tipperċepixxi li kienet ittrattata b’mod preferenzjali matul il-proċedura tas-sejħa għall-offerti, kemm mill-Provinċja tal-Burgenland kif ukoll mill-Awtorità Awstrijaka tas-Suq Finanzjarju (FMA).
Ir-rakkomandazzjoni
(55)
L-Awstrija rrimarkat li r-rakkomandazzjoni ta’ l-HSBC ma kienet xejn ħlief ġabra tal-proċess tal-privatizzazzjoni u ma setgħetx titqies bħala l-unika bażi għad-deċiżjoni meħuda. Ir-rakkomandazzjoni kienet intiża biss biex tagħti stampa qasira tal-proċedura u l-offerti. Is-sejbiet tagħha kienu kkumplimentati minn spjegazzjonijiet orali mogħtija lil min kellu jieħu d-deċiżjoni. L-Awstrija saħħet din l-informazzjoni billi pprovdit nota li kienet miktuba mill-HSBC għall-Provinċja tal-Burgenland biex tgħina tipprepara r-risposta tagħha għall-ewwel talba tal-Kummissjoni għall-informazzjoni fit-12 ta’ April 2006, u li fiha kien kemm aktar kummenti fuq is-sejbiet tagħha. Skond l-Awstrija, ir-rakkomandazzjoni ma kellhiex titqies bħala opinjoni esperta fuq il-valur tal-bank, li ma kienetx mitluba mil-liġi Ewropea. Id-deċiżjoni magħmula fil-5 ta’ Marzu 2006 kienet minflok ibbażata fuq esperjenza akkwistata matul il-proċess ta’ privatizzazzjoni, r-rakkomandazzjoni, valutazzjonijiet orali u spjegazzjonijiet kunfidenzjali minn rappreżentanti ta’ l-HSBC.
Il-komparabilità ta’ l-offerti minn GRAWE u l-Konsorzju
(56)
Numru ta’ elementi kemm fis-sottomissjonijiet ta’ l-Awstrija kif ukoll fil-kummenti ta’ GRAWE jindirizzaw il-komparabilità ta’ l-offerti magħmula miż-żewġ partijiet.
(57)
Għal dak li għandu x’jaqsam mal-pagament qabel iż-żmien (Vorfälligkeitsentschädigung) tal-ftehim ta’ garanzija ta’ l-20 ta’ Ġunju 2000, l-Awstrija argumentat li l-Kummissjoni ma kienetx interpretat sew l-arranġamenti rilevanti pprovduti fiż-żewġ offerti finali. Il-kumpens kellu x’jaqsam mal-fatt li l-Provinċja tal-Burgenland kienet ser tagħmel il-pagamenti tagħha taħt il-ftehim ta’ garanzija ħafna snin qabel milli ppjanat (20). Dan ma kienx element tal-prezz ta’ l-akkwist, kif jidher li assumiet il-Kummissjoni. Barra minn hekk, l-iskema ma kienetx tiddiskuti d-deċiżjoni li ttieħdet qabel dwar ir-ristrutturazzjoni tal-BB, imma għenet biex titnaqqas l-għajnuna li f’dak iż-żmien kienet awtorizzata mill-Kummissjoni.
(58)
Dwar il-klawsoli ta’ garanzija u l-perjodi ta’ garanzija stipulati fil-kuntratti ta’ bejgħ ma’ GRAWE u l-Konsorzju, l-Awstrija argumentat li dawn kienu riżultat tan-negozjati li saru ma’ kull parti individwalment. L-arranġamenti differenti dwar il-limitu ta’ responsabbilità, l-ammonti ta’ l-eżenzjoni u l-perjodi ta’ garanzija (sentejn għall-Konsorzju u tlett snin għal GRAWE) ma kinux jiddiskriminaw bejniethom.
(59)
L-abbozz tal-kuntratt mal-Konsorzju biss kien jistipula ħlas annwali ta’ EUR 100 000 għall-Ausfallhaftung, li kellu jitħallas sa’ l-2017 lill-Provinċja tal-Burgenland. Fl-ispjegazzjoni, l-Awstrija rrimarkat li l-kuntratt ma’ GRAWE ma kienx jistipula ħlas annwali billi dan kien diġà inkluż fil-prezz tal-bejgħ offrut minn GRAWE.
(60)
Dwar il-ħruġ ta’ bonds ġodda, l-Awstrija argumentat li d-deċiżjoni tal-bord ta’ l-immaniġġjar li jinħarġu bonds ġodda b’valur ta’ EUR 380 miljun, li kkumplimentat id-deċiżjoni ta’ qabel - ibbażata fuq l-ippjanar fil-pjan ta’ kummerċ tal-BB - li jinħarġu bonds b’valur ta’ EUR 320 miljun f’Settembru ta’ l-2005, kienet indipendenti mill-privatizzazzjoni imminenti u mill-proprjetarju futur tal-BB. Il-Provinċja tal-Burgenland ma kienetx ta’ l-opinjoni li l-ħruġ ta’ dawk il-bonds addizzjonali kien ta’ min isemmih fl-ittra ta’ proċess, billi dan ma kienx deċisiv għall-bejgħ. Madanakollu, GRAWE u l-Konsorzju kienu infurmati matul l-eżerċizzju ta’ diliġenza u l-ħruġ kien ser isir xorta indipendentament mill-identità tal-bejjiegħ. GRAWE biss kien inkluda dan fl-abbozz tal-kuntratt. L-Awstrija saħqet li l-ħruġ ta’ bonds addizzjonali b’valur ta’ EUR 380 miljun sar biex wieħed jibbenefika kemm jista’ jkun mill-kundizzjonijiet favorevoli ta’ rifinanzjament taħt l-Ausfallhaftung. Dan kien imsemmi repetutament matul in-negozjati mal-Konsorzju. Fil-fatt, kieku l-BB inbiegħ lill-Konsorzju, dan kien ser jibbenefika konsiderevolment aktar minn GRAWE bħala akkwirent mill-kundizzjonijiet aħjar ta’ rifinanzjament. L-Awstrija argumentat li l-kundizzjonijiet ta’ rifinanzjament tal-BB fil-każ ta’ bejgħ lill-Konsorzju kienu ser ikunu ogħla, u dan billi GRAWE kien ingħata grad u l-Konsorzju mhux talli kien ingħata grad, imma kellu s-sede tiegħu fl-Ukrajna u l-BB seta’ għalhekk l-iktar jistenna kundizzjonijiet ta’ rifinanzjament għal - ipotetikament - grad ta’ “BB” jew “B”, jekk mhux xejn.
(61)
Dwar l-arranġament speċjali ma’ GRAWE biex erbgħa mis-sussidjarji tal-proprjetà immobbli tal-BB ikunu transferiti lura lill-Provinċja tal-Burgenland qabel l-għeluq bil-valur tagħhom fil-kotba ta’ EUR 25 miljun, l-Awstrija rrimarkat li, billi l-awditur tal-BB ikkonferma li fil-31 ta’ Diċembru 2005 il-valur tas-suq tal-proprjetà kien ser ikun ugwali għall-valur fil-kotba, dan it-trasferiment kien ser ikollu biss effett ta’ likwidità. Wieħed għalhekk ma kellux għalfejn jikkunsidra dan l-effett ta’ likwidità meta wieħed iqabbel iż-żewġ offerti.
(62)
Il-Konsorzju offra pagament bil-quddiem ta’ EUR 15 miljun f’kont fiduċjarju ma’ l-Active Bank ibbażat fl-Ukrajna fil-ġurnata ta’ l-iffirmar tal-kuntratt. GRAWE kellha titrasferixxi l-prezz tal-bejgħ kollu fil-ġurnata ta’ l-għeluq.
Il-klawsola ta’ garanzija dwar l-għajnuna mill-Istat fil-kuntratt ma’ GRAWE
(63)
L-Awstrija kienet ta’ l-opinjoni li l-klawsola, li kienet ukoll parti mill-abbozz ta’ kuntratt mal-Konsorzju (21), kienet normali f’kull kuntratt ta’ bejgħ f’tali transazzjonijiet bħala parti mill-kundizzjonijiet tal-bejgħ u l-prezz u kienet skond ir-regolamenti dwar l-għajnuna mill-Istat. Kien fl-interess leġittimu ta’ l-akkwirent tal-BB, li ma kienx lest li joffri prezz ogħla u seta’ jiġi mitlub li jħallas iktar permezz ta’ ordni ta’ rkupru bħala konsegwenza ta’ deċiżjoni dwar l-għajnuna mill-Istat. Barra minn hekk, il-Kummissjoni għandha ukoll tikkunsidra l-fatt li l-klawsola kienet tinkludi d-dritt ta’ l-akkwirent li jirtira mill-kuntratt jekk il-klawsola kienet invalida taħt ir-regolamenti dwar l-għajnuna mill-Istat.
(64)
Skond GRAWE, id-dubji tal-Kummissjoni kienu irrilevanti sakemm ma kienx hemm ordni ta’ rkupru. GRAWE enfasizzat li akkwirent fi proċedura tal-bejgħ kellu mezzi limitati ħafna biex jipprevjeni kompartament minn venditur pubbliku li kien potenzjalment relevant għall-analiżi ta’ għajnuna mill-Istat. GRAWE kkunsidrat li tali klawsola tat lill-Istat iktar raġuni biex jimxu mar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat u għalhekk kien min-naħa l-oħra fl-interess tal-Kummissjoni.
3. Il-konformità mas-suq tal-prezz tal-bejgħ imħallas minn
(65)
Skond l-Awstrija, l-eżistenza ta’ proċedura ta’ sejħa għall-offerti miftuħa u transparenti li pproduċiet il-prezz tas-suq kienet tidher mill-fatt li t-tlieta resqu b’offerta indikattiva, bl-offerta ta’ GRAWE tkun it-tieni waħda. Dan wera li l-offerta ta’ GRAWE ma kienetx inqas mill-prezz tas-suq tal-BB.
(66)
L-Awstrija rreferiet għar-riżultat tat-tieni tentattiv biex il-BB ikun privatizzat. L-erba’ offerti ta’ dak iż-żmien kienu bejn EUR 85 miljun u EUR 93 miljun. Il-EUR 100.3 miljun imħallsa minn GRAWE setgħu għalhekk ikunu kkunsidrati li kienu skond il-kundizzjonijiet tas-suq.
(67)
Skond ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat, l-Awstrija ma kienetx bl-ebda mod obbligata li tbiegħ il-bank permezz ta’ proċedura miftuħa ta’ sejħa għall-offerti imma setgħet tagħżel bejn proċedura miftuħa ta’ sejħa għall-offerti jew valutazzjoni esperta. Sakemm il-prezz tal-bejgħ kien skond dawn il-evalwazzjonijiet li saru qabel, l-għajnuna mill-Istat ma kienetx involuta. F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni ma tatx każ tal-fatt li l-Awstrija kienet diġà ippreżentat numru ta’ studji fil-fażi bikrija ta’ l-investigazzjoni jikkonfermaw l-opinjoni tagħha li l-prezz imħallas minn GRAWE kien skond il-kundizzjonijiet tas-suq.
(68)
L-Awstrija u GRAWE sostnew l-argumenti tagħhom billi rreferew għall-istudji u d-dokumenti li ġejjin:
(a)
Evalwazzjoni indikattiva tal-BB magħmula mill-HSBC: dan l-istudju kkonkluda li, jekk il-BB kien ser jiġi pprivatizzat u mibjugħ lill-akkwirent b’reputazzjoni tajba ta’ kreditu, il-valur tiegħu jkun bejn EUR 50 miljun u EUR 70 miljun skond il-valur attribwit għat-telf ta’ taxxa li kien ser jiġi miġjub ’il quddiem. Il-valur ta’ l-ishma ikun għalhekk jammonta għal EUR 33.4 miljun (22).
(b)
Evalwazzjoni tal-valur tal-BB waħdu mwettqa minn gmc-unitreu Wirtschaftsprüfungs- und Steuerberatungs GmbH fl-okkażjoni ta’ l-akkwist ta’ l-ishma kollha mill-Provinċja tal-Burgenland bħala preparazzjoni għall-privatizzazzjoni tal-BB. Fuq il-bażi ta’ figuri simili għal dawk użati mill-HSBC, l-istudju kkonkluda li fit-30 ta’ Ġunju 2004 il-BB kien jiswa bejn EUR 44.4 miljun u EUR 53.9 miljun (23).
(ċ)
L-analiżi tal-Konsorzju nnifsu, li assuma valur waħdu ta’ l-ishma fir-reġjun ta’ EUR 50-75 miljun.
(69)
Barra dan, l-Awstrija argumentat li GRAWE u l-Konsorzju kienu taw prezz lill-kundizzjonijiet tal-proċedura tas-sejħa għall-offerti u għalhekk iż-żewġ offerti kienu ogħla mill-valur attwali tas-suq.
(70)
L-Awstrija offriet li tordna studju ieħor minn espert indipendenti biex jistabilixxi li tħallas prezz skond il-kundizzjonijiet tas-suq.
4. Ir-rwol ta’ l-Ausfallhaftung fil-bejgħ tal-BB
(71)
Matul l-investigazzjoni l-Awstrija ripetutament saħqet fuq l-importanza ta’ l- Ausfallhaftung u l-konsegwenti interess finanzjarju tal-Provinċja tal-Burgenland fil-bejgħ tal-BB, u f’dan kienet appoġġjata minn GRAWE. Il-kriterju ta’ “l-operat kontinwu tal-Bank Burgenland u fl-istess ħin l-iskansament ta’ l-użu ta’ l-Ausfallhaftung” kien wieħed mill-kundizzjonijiet li l-Awstrija kienet għamlet pubblika fil-proċedura tas-sejħa għall-offerti u għalhekk kien magħruf ma’ kull min kien konċernat. F’dan ir-rigward, l-Awstrija u GRAWE ppreżentaw b’mod partikulari dawn l-argumenti li ġejjin.
(72)
Il-bażi ta’ l-Ausfallhaftung tinsab fil-liġi. Madanakollu, bħala kumpanija limitata bl-ishm (“AG”), il-BB kellu forma legali fid-dritt privat u l-garanzija nnifisha kienet istituzzjoni tad-dritt privat (Sezzjoni 1356 tal-Kodiċi Ċivili Ġenerali); il-kundizzjonijiet u l-limitu tar-responsabbiltà tal-Provinċja tal-Burgenland kienet għalhekk regolata minn dispożizzjonijiet tad-dritt privat. L-Istat kien aġixxa ta’ proprjetarju tal-Bank ta’ Burgenland u mhux fil-kapaċità tiegħu taħt id-dritt pubbliku. Meta m’aċċettatx dan l-argument, il-Kummissjoni kienet qed tinjora s-separazzjoni tal-poter fl-Awstrija bejn il-leġislazzjoni (l-oriġini ta’ l-Ausfallhaftung), fuq naħa, u l-eżekuttiv (il-Provinċja tal-Burgenland, li kienet ħadet id-deċiżjoni li tbiegħ il-BB), fuq in-naħa l-oħra. Ir-relazzjoni bejn il-Provinċja tal-Burgenland u l-BB ma setgħetx tkun imxebbha mas-sitwazzjoni tal-kumpanija parent li tagħti garanzija għas-sussidjarja tagħha f’forma ta’ comfort letter (Patronatserklärung). Tali garanzija tkun ikkunsidrata meta tinbiegħ sussidjarja, bħal kull riskju ieħor barra mill-karta tal-bilanċ. L-Awstrija kompliet tikkonferma din l-opinjoni billi rreferiet għal deċiżjoni tal-Qorti Suprema ta’ l-Awstrija ta’ l-4 ta’ April 2006 (24).
(73)
Barra dan, il-Kummissjoni u l-Awstrija kienu qablu fuq l-abolizzjoni tal-garanzija bħala għajnuna eżistenti wara perjodu tranżitorju. Sakemm tiġi abolita, l-Ausfallhaftung tkun “legalizzata”, li għanda tippermetti lill-Provinċja tal-Burgenland tikkunsidraha meta tbiegħ lill-BB. Il-garanzija ma ngħatatx mill-Provinċja tal-Burgenland bil-ħsieb tal-proċess tal-privatizzazzjoni u l-Awstrija ma kellha l-ebda mezz legali li teħles mill-garanzija qabel il-bejgħ tal-BB. Kieku r-riskju assoċjat ma’ l-Ausfallhaftung ma setax jiġi kkunsidrat taħt dawn iċ-ċirkostanzi, il-Kummissjoni tkun effettivament qiegħda tipprojibixxi lill-Provinċja tal-Burgenland milli tipprivatizza lill-BB. Dan jikkontradixxi l-kundizzjoni tal-privatizzazzjoni fid-deċiżjoni ta’ qabel tal-Kummissjoni dwar il-BB u illegalment jirrestrinġi l-libertà ta’ l-Istati Membri li jipprivatizzaw l-assi tagħhom.
(74)
L-opinjoni ta’ l-Awstrija kienet ikkonfermata mill-prattika tal-Kummissjoni nnifisha u mill-Qrati Ewropej. B’mod partikulari, il-Kummissjoni rrikonoxxiet li d-djun u r-riskji mhux inklużi fuq il-karta tal-bilanċ setgħu jkunu kkunsidrati fi proċedura ta’ privatizzazzjoni (25). Fi Gröditzer Stahlwerke, il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Komunitajiet Ewropej b’mod impliċitu rrikonoxxiet li garanzija mogħtija mill-Stat, li kienet rilevanti għall-likwidazzjoni ta’ entità, għandha tkun ikkunsidrata (26). Ir-rikonoxximent ta’ l-Ausfallhaftung bħala għajnuna eżistenti kienet għalhekk rilevanti.
(75)
Ir-riskju li jsir rikors għall-Ausfallhaftung jiddependi mill-profil futur tar-riskju tal-bank u, għalhekk, fuq il-profil tar-riskju tal-proprjetarju l-ġdid. Il-Provinċja tal-Burgenland kienet qieset bħala mhux aċċettabbli r-riskju assoċjat mal-Konsorzju bħala proprjetarju. Il-fatt li l-BB baqa’ taħt is-superviżjoni ta’ l-FMA ma bidletx din il-pronjosi, billi l- FMA tintervjeni biss ex post.
Ix-xenarju ta’ likwidazzjoni ppreżentat mill-Awstrija
(76)
L-Awstrija pprovdiet kalkolu għall-ammont garantit bl-Ausfallhaftung u xenarju ta’ likwidazzjoni. Irrimarkat li l-mod użat fil-kalkolu kien identiku għal dak ippreżentat mill-Kummissjoni fil-proċedura li wasslet għad-deċiżjoni ta’ ristrutturazzjoni.
(77)
GRAWE ssottomettiet li ma kienx korrett li tuża xenarju ta’ likwidazzjoni f’dan il-kuntest billi l-Provinċja tal-Burgenland kellha tiddeċidi, mhux fuq il-likwidazzjoni tal-BB, imma liema akkwirent kellha tagħżel. Ix-xenarju ta’ likwidazzjoni xenarju kien intiż għal sitwazzjoni differenti (deċiżjoni għall-għajnuna ta’ ristrutturazzjoni). Barra minn hekk, f’sitwazzjoni ta’ l-Ausfallhaftung, il-Provinċja tal-Burgenland ma tkunx tista’ titlob il-likwidazzjoni ta’ l-assi, billi l-kredituri kollha setgħu jirrikorru direttament għand il-Provinċja bit-talbiet tagħhom.
Il-finanzjament mill-ġdid tal-BB wara l-bejgħ tiegħu
(78)
L-Awstrija rabtet dan l-element mal-kriterju ta’ “l-operat kontinwu tal-BB u, fl-istess ħin, l-iskansament ta’ l-użu tal-garanzija”, waqt li saħqet li l-aħbar tal-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju setgħet wasslet għal żieda fil-bżonnijiet tal-finanzjament mill-ġdid tal-BB u ħruġ konsiderevoli ta’ likwidità, u eventwalment setgħet tat lok għall-Ausfallhaftung. Il-likwidità tal-BB fid-dawl tal-bejgħ kienet fattur kruċjali fit-teħid tad-deċiżjoni. Il- Konsorzju ma kienx ukoll eskluda l-possibilità ta’ l-irtirar tad-depożiti mill-klijenti jew il-kanċellament ta’ linji ta’ kreditu bejn il-banek, anke jekk b’mod konsiderevoli milli inqas milli kif stimat mill-Awstrija. Waqt li l-Konsorzju stenna massimu ta’ EUR 500 miljun f’irtirar ta’ depożiti, l-Awstrija ssottomettiet kalkoli li kkwantifikaw il-ħruġ nett ta’ likwidità, bħala l-aħjar, EUR 750 miljun u, l-agħar, EUR 1.25 biljun. Il-Konsorzju ħadha fuqu li jipprova li seta’ jiggarantixxi l-finanzjament mill-ġdid, imma falla milli jipprova dan. Minflok, ipprovda biss “ittri ta’ intenzjoni” li ma jorbtux mingħand banek varji.
(79)
Barra dan l-Awstrija enfasizzat li kienet tinkwieta inqas fuq dan l-aspett kieku l-Konsorzju ppreżenta sieħeb fil-kummerċ finanzjarjament sod, kif ħabbret matul in-negozjati.
5. Kwistjonijiet dwar l-awtorizzazzjoni tal-bejgħ mill-FMA
(80)
L-Awstrija spjegat li, skond is-Sezzjoni 20 ta’ l-Att Bankarju, l-FMA setgħet biss twettaq l-hekk imsejjaħ “fit & proper test” ta’ l-akkwirent tal-bank meta l-partijiet kienu diġà daħlu fi ftehim li jorbot. Valutazzjoni ipotetika ta’ iktar minn akkwirent potenzjali wieħed kienet teċċedi l-poteri ta’ l-FMA. Għall-istess raġuni, ma kienx possibbli li tipprovdi lill-Kummissjoni ex post b’tali valutazzjoni, kif mitlub fid-deċiżjoni tal-ftuħ. Għalhekk, l-FMA rrifjutat li teżamina d-dokumenti kemm tal-Konsorzju kif ukoll ta’ GRAWE, billi bħala akkwirenti potenzjali t-tnejn ipprovdew lill-FMA b’dokumenti biex jitolbu permess qabel il-bejgħ (27). L-FMA kienet mitluba teżamina kull negozju b’mod imparzjali.
(81)
L-Awstrija qalet li xorta waħda kienet ippruvat titlob dikjarazzjoni dwar it-tnejn li kien għad baqa’. B’mod informali, l-FMA indikat li valutazzjoni ta’ GRAWE, li kienet magħrufa sew ma’ l-Awtorità, kienet probbabilment tieħu biss ftit ġimgħat. Min-naħa l-oħra, valutazzjoni tal-Konsorzju kienet tinvolvi ukoll awtoritajiet oħra minn barra l-Unjoni Ewropea u għalhekk preżumibblment kienet ser tieħu aktar minn tliet xhur. Madanakollu, l-FMA kienet obbligata bil-liġi li tirrispondi fi żmien tliet xhur; jekk le, l-bejgħ kien jitqies awtorizzat. Għalhekk, bejgħ lill-Konsorzju kien b’mod inevitabbli ser iwassal biex l-FMA, bħala l-ewwel pass, provviżorjament ma tippermettix il-bejgħ. L- FMA setgħet, iżda, tkompli bl-eżaminazzjoni u, jekk neċessarju, tħassar ir-rifjut tagħha ta’ qabel. Il-proċess kollu seta’ jieħu sa sena. Skond l-FMA, ir-riżultat kien ser ikun “kompletament miftuħ”.
(82)
F’dan l-isfond, l-Awstrija saħqet li l-Provinċja tal-Burgenland kellha bżonn tbiegħ lill- BB fuq il-bażi tal-pronjosi tagħha tad-deċiżjoni finali ta’ l-FMA. Madanakollu, l-Awstrija kienet ikkunsidrat li l-FMA qatt ma kienet ser tippermetti bejgħ lill-Konsorzju. Il-konsiderazzjonijiet prinċipali tal-pronjosi tal-Provinċja tal-Burgenland kienu kif ġej:
(83)
Lura fl-1994 SLAV International Bank AG kienet applikat għal-liċenzja bankarja fl-Awstrija. L-applikazzjoni kienet rifjutata fis-17 ta’ Novembru 1997. Waħda mir-raġunijiet għar-rifjut kienet li l-fond Ukrajn li kien il-proprjetarju f’dak iż-żmien ma kienx japplika l-International Accounting Standards (IAS). Minbarra membru żgħir tal-Konsorzju, Active Bank Ltd b’attivitajiet fl-Ukrajna biss, l-ebda attivitajiet bankarji ma kienu mwettqa fil-grupp sa dak in-nhar. L-ebda wieħed mill-membri tal-Konsorzju ma kien mogħti grad minn aġenzija internazzjonali rikonoxxuta f’dan il-qasam. B’kuntrast ma’ dan, permezz ta’ GRAWE l-Bank Burgenland kienet ser jibbenefika minn sieħeb ta’ esperjenza fis-settur tas-suq bankarju u tal-kapital li kellu grad “A” u kien magħruf sew ma’ l-FMA.
(84)
B’mod simili, l-Awstrija rreferiet għall-esperjenza tagħha matul żewġ tentattivi bla suċċess biex ikun privatizzat il-BB. Speċjalment matul it-tieni tentattiv, li spiċċa f’falliment f’Awwissu 2005, kien ħa sehem bank ibbażat fil-Litwanja bi proprjetarju Russu u l-Awstrija kellha x’tifhem li l-FMA ma kienetx ser tippermetti tali negozju.
(85)
L-Awstrija nnutat ukoll li d-deċiżjoni kienet ser tieħu iktar ħin minħabba li ma kienx jeżisti memorandum ta’ ftehim bħala bażi għall-kooperazzjoni reċiproka u bdil ta’ informazzjoni bejn l-FMA u l-Bank Nazzjonali Ukrajn.
(86)
Barra minn hekk, biex iżomm ir-reputazzjoni tagħha, kien fl-interess ta’ GRAWE li tintervjeni fil-każ li l-BB kien qed jisperjenza xi diffikultajiet. Ma setgħax jingħad l-istess għall-Konsorzju. L-Awstrija saħqet ukoll li, bi proprjetarju bbażat fl-Ukrajna, l-BB ma kienx ser jikseb grad simili għall-grad “A” ta’ GRAWE, imma x’aktarx grad bejn “BB” u “B”, skond il-prinċipju li entità ma tistax tassigura grad aħjar minn dak tal-pajjiż fejn hi stabbilita.
6. Elementi oħra tal-pronjosi tal-Provinċja tal-Burgenland
(87)
L-Awstrija ppreżentat ukoll nota mill-HSBC tikkonferma l-konsiderazzjonijeit kollha tal-Provinċja tal-Burgenland rigward il-probabbiltà li l-FMA tawtorizza n-negozju u li l- Ausfallhaftung setgħet tintuża fil-każ ta’ deċiżjoni favur GRAWE. Id-differenza fil-prezz kienet bil-wisq ikbar mir-riskju żgħir li kien jeżisti fil-każ ta’ bejgħ lil GRAWE.
(88)
Il-pjan ta’ kummerċ tal-Konsorzju kien ukoll kwistjoni ta’ ħsieb. Ma kienx sottomess ħlief tard fil-proċess fis-27 ta’ Frar 2006 u kien jipprovdi għall-integrazzjoni tal-bank ibbażat fl-Ukrajna l-Active Bank Ltd. Fil-fatt, il-Konsorzju għamel dan kundizzjoni għall-akkwist tal-BB. Madanakollu, kien hemm numru ta’ elementi f’dan il-pjan ta’ kummerċ li l-Provinċja tal-Burgenland kienet tqis bħala perikolużi ħafna għall-eżistenza nnifisha tal-BB.
(89)
B’mod partikolari, parti żgħira ħafna biss mill-kapital il-ġdid pleġġjat mill-Konsorzju kienet intiża biex ikunu rinfurzati l-attivitajiet reġjonali tal-BB (EUR 17 miljun minn totali ta’ EUR 85 miljun), il-bqija kienu ntiżi għall-Active Bank ibbażat fl-Ukrajna. Skond il-pjan ta’ kummerċ, iċ-ċentru prinċipali futur ta’ gravità tal-kummerċ kellu jkun fl-Ukrajna minflok fil-Provinċja tal-Burgenland - sitwazzjoni li involviet riskji tal-kambju.
(90)
Ukoll, il-Provinċja tal-Burgenland qatt ma rnexxila tiskopri kif il-Konsorzju kien fi ħsiebu jintegra l-Active Bank, li kien ivvalutat aktar milli mistħoqq. Għal raġunijiet ta’ prudenza, il-Provinċja tal-Burgenland assumiet l-agħar xenarju possibbli għall-BB fejn falliment ta’ l-Active Bank kien jqiegħed f’periklu serju l-BB u, fl-aħħar mill-aħħar, seta’ ukoll jirriżulta fil-falliment tal-BB.
(91)
Fuq bażi ta’ dak il-pjan ta’ kummerċ, il-Provinċja tal-Burgenland ma kienetx tbiegħ lill- BB anke jekk il-Konsorzju kien l-uniku wieħed li tefa’ offerta (28).
(92)
Barra dan, l-Awstrija kienet inkwetata dwar il-fatt li l-FMA kien ser ikollha bżonn ħafna aktar żmien biex teżamina l-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju. Privatizzazzjoni f’waqtha tal-BB kienet meħtieġa mid-deċiżjoni dwar ir-ristrutturazzjoni tal-BB. Barra minn hekk, GRAWE illimitat il-validità ta’ l-offerta tagħha sal-31 ta’ Marzu 2006. Il-Provinċja tal-Burgenland kienet għalhekk irriskjat li tibqa’ bla akkwirent jekk l-FMA kienet ser tipprojibixxi l-bejgħ.
(93)
Fil-5 ta’ Marzu 2008 l-Awstrija rreferiet għal deċiżjoni tal-Qorti Ġermaniza li kkonfermat deċiżjoni tal-BaFin li ma ppermettietx il-bejgħ ta’ l-ishma f’bank Ġermaniż lill-grupp Ukrajn. L-Awstrija ma ddikjaratx li l-grupp Ukrajn milqut minn dan il-każ kien il-Konsorzju, imma minkejja dan sabet li l-pronjosi tagħha kienet rinfurzata bid-deċiżjoni, li BaFin ħa 13-il xahar biex wasal għaliha.
(94)
Fl-opinjoni ta’ l-Awstrija, l-kwistjoni tal-bejgħ f’waqtu kienet konnessa ħafna mas-sigurtà tat-transazzjoni meħtieġa. Il-falliment tat-tielet tentattiv ta’ privatizzazzjoni kien ser iqiegħed lill-bank f’periklu u kien fiż-żmien ta’ wara seta’ jwassal anke għall-falliment tal-BB, u b’hekk jagħti lok għall-Ausfallhaftung.
7. Metodi oħra ta’ evalwazzjoni tar-riskju ppreżentati mill-Awstrija u minn GRAWE
(95)
L-Awstrija ssottomettiet aktar spjegazzjonijiet tar-rakkomandazzjoni ta’ l-HSBC, li ssegwi opinjoni bbażata fuq djun totalment garantiti. Żieda moderata fil-probabbiltà li l- Ausfallhaftung tidħol fis-seħħ jekk il-BB jinbiegħ lill-Konsorzju kienet biżżejjed biex titqies iktar importanti mid-differenza bejn iż-żewġ offerti u għalhekk dan kien juri deċiżjoni favur GRAWE.
(96)
GRAWE, apporġġjata mill-Awstrija, ssottomettiet opinjoni esperta bbażata fuq mudell ta’ għażla ta’ prezz biex tispjega u tiġġustifika l-bejgħ lil GRAWE. Din l-opinjoni esperta waslet għall-konklużjoni li, anke jekk wieħed jassumi żieda żgħira ta’ 1.83 % fil-volatilità ta’ l-assi wara l-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju, ir-riskju li kien ser jirriżulta għall-Provinċja tal-Burgenland f’termini ta’ l-Ausfallhaftung kien ser jikber b’mod konsiderevoli. Għalhekk id-deċiżjoni tal-bejgħ tal-BB lil GRAWE kienet ġustifikata.
(97)
Tard ħafna matul il-proċedura, fit-22 ta’ Frar 2008, l-Awstrija ssottomettiet analiżi ta’ kif is-swieq tal-kapital kienu jivvalutaw garanzija bħall-Ausfallhaftung. Espożizzjoni aktar dettaljata tal-mod segwit fl-analiżi, prodotta minn Morgan Stanley, kienet ipprovduta fid-9 ta’ April 2008. L-analiżi bdiet mis-suppożizzjoni li l-Provinċja tal- Burgenland kienet ser terġa’ tassigura lilha nnifisha fis-swieq kapitali kontra r-riskju ta’ l-Ausfallhaftung permezz ta’ credit default swap. L-Awstrija argumentat li r-riżultati ta’ l-analiżi urew li d-deċiżjoni tal-Provinċja tal-Burgenland kienet ġustifikata. Il-prezz ta’ tali assigurazzjoni kien stmat EUR 51.3-EUR 64.1 miljun fil-każ ta’ bejgħ tal-BB lil GRAWE u EUR 521.6 miljun fil-każ ta’ bejgħ tal-BB lill-Konsorzju. L-istimi ta’ Morgan Stanley kienu inqas (EUR 354 miljun fit-12 ta’ Mejju 2006), imma xorta kienu jitqiesu bħala li jinfurzaw is-sejbiet ta’ l-Awstrija.
8. Kompatibilità ta’ l-għajnuna mas-suq komuni
(98)
L-Awstrija ma ssottomettiet l-ebda kumment fuq il-kompatibilità ta’ l-għajnuna mas-suq komuni.
(99)
GRAWE argumentat li l-miżura, jekk ikkunsidrata bħala għajnuna mill-Istat, għandha tinstab kompatibbli mas-suq komuni fid-dawl ta’ l-Artikolu 87(3)(c) tat-Trattat tal-KE. Il-privatizzazzjoni tal-BB kienet marbuta mill-qrib mad-deċiżjoni tar-ristrutturazzjoni ta’ iktar qabel, skond liema l-BB kellu jibqa’ jopera bħala bank reġjonali fil-Provinċja tal-Burgenland. Mill-pjan ta’ kummerċ, kien jidher li l-Konsorzju bħala proprjetarju ma kienx qiegħed jipprevedi tali orjentazzjoni. Dan kien ser ikompli jqiegħed f’iżjed periklu l-implimentazzjoni xierqa tad-deċiżjoni tar-ristrutturazzjoni.
VI. ANALIŻI LEGALI TA’ L-GĦAJNUNA
1. Ammissibilità
(100)
L-ewwelnett, il-Kummissjoni tfakkar li, skond l-Artikolu 10(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999, għandha teżamina informazzjoni minn kwalunkwe oriġini dwar allegata għajnuna illegali. L-Awstrija għalhekk tassumi l-eżistenza ta’ marġinu ta’ diskrezzjoni li fir-realtà il-Kummissjoni ma tgawdix, billi hi marbuta bil-liġi li tieħu ħsieb ilment bħal dak imressaq mill-Konsorzju. Bħala l-uniku kompetitur ta’ GRAWE fl-istadju finali tal-proċedura tas-sejħa għall-offerti biex ikun akkwistat il-BB, il-Konsorzju hi bla dubju “parti interessata” skond id-definizzjoni ta’ l-Artikolu 1(h) tar-Regolament fuq imsemmi. Żviluppi sussegwenti - bħall-rapporti fil-medja li jissuġġerixxu l-Konsorzju kien abbanduna l-pjani inizjali biex jixtri l-bank - m’għandhom l-ebda effett fuq l-obbligu tal-Kummissjoni biex tkompli bl-investigazzjoni tagħha. F’dan ir-rigward il-Kummissjoni tirrimarka li l-Konsorzju ma rtirax l-ilment tiegħu (29).
(101)
Il-Kummissjoni tirrimarka li d-deċiżjonijiet tal-Qorti nazzjonali li għalihom irreferiet l-Awstrija la jiddefinixxu minn qabel u lanqas jillimitaw il-kompetenza tagħha biex teżamina l-każ taħt l-Artikoli 87 u 88 tat-Trattat KE. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinnota ukoll li r-riżultat ta’ l-ebda waħda mid-deċiżjonijiet li ġiet ipprovduta bihom ma kienu fil-fatt ibbażati fuq il-liġi dwar l-għajnuna mill-Istat (30).
2. Eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat skond l-Artikolu 87(1) tat-Trattat tal-KE
(102)
Kif ipprovdut fl-Artikolu 87(1) tat-Trattat tal-KE, kull għajnuna mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta’ riżorsi statali f’kull forma tkun xi tkun li tgħawweġ jew li thudded li tgħawweġ il-kompetizzjoni billi tiffavorixxiil-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti entitajiet jew il-produzzjoni ta’ ċerti prodotti, sakemm taffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri, tkun inkompatibbli mas-suq komuni. Il-privatizzazzjoni tal-BB għandha tissodisfa l-kriterji kollha ta’ din l-Artikolu biex tikkwalifika bħala għajnuna mill-Istat.
2.1 L-għajnuna mill-Istat fil-kuntest tal-privatizzazzjoni - il-qafas legali
(103)
Kif ipprovdut fid-deċiżjoni tal-ftuħ, l-analiżi tal-Kummissjoni fil-kuntest tal- privatizzazzjoni tibda minn numru ta’ prinċipji li huma mniżżla fit-XXIII Rapport dwar il-Politika tal-Kompetizzjoni (iktar ’il quddiem imsejjaħ “ir-Rapport dwar il-Kompetizzjoni”) u l-prattika sussegwenti (31).
(104)
Waħda miċ-ċirkustanzi msemmija fir-rapport li tippermetti lill-Kummissjoni tassumi, mingħajr iktar analiżi, li l-ebda għajnuna mill-istat mhi involuta, hi dik li l-entità tinbiegħ lil min jagħmel l-ogħla offerta. Madanakollu, hu evidenti f’dan il-każ li l-BB ma nbiegħx lill-min għamel l-ogħla offerta. Dan il-fatt waħdu hu biżżejjed fih innisfu biex jiġġustifika d-deċiżjoni li tinbeda l-proċedura formali ta’ investigazzjoni (32).
(105)
Element importanti ieħor li wieħed irid jikkunsidra fil-kuntest tal-privatizzazzjoni huma l-kundizzjonijiet marbuta mal-bejgħ. Fid-deċiżjoni tal-ftuħ, il-Kummissjoni rreferiet għall-importanza marbuta ma’ dan fir-Rapport dwar il-Kompetizzjoni meta, bħala kundizzjoni biex taċċetta li privatizzazzjoni hija ħielsa mill-għajnuna, talbet li “sejħa għall-offerti kompetittiva għandha ssir u tkun miftuħa għal kulħadd, tkun trasparenti u mhux kundizzjonali għat-twettiq ta’ atti oħra bħall-akkwist ta’ assi ħlief dawk li wieħed ikun qiegħed jagħmel offerta għalihom jew l-operat kontinwu ta’ ċerti negozji”.
(106)
Il-Kummissjoni semmiet ukoll is-sussegwenti deċiżjoni tagħha Stardust Marine, fejn kompliet tenfasizza l-importanza tal-karattru “mhux diskriminatorju” tal-proċedura (33). Skond il-Komunikazzjoni dwar l-għajnuna Statli fil-bejgħ ta’ art u bini minn awtoritajiet pubbliċi (34) (iktar ‘il quddiem imsejħa “il-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art”), il- Kummissjoni llum ħadet l-approċċ li bħala prinċipju jistgħu jiġu impost kundizzjonijiet, jekk l-akkwirenti potenzjali kollha jkollhom, u jistgħu jissodisfaw dak l-obbligu, irrispettivament min-natura tal-kummerċ ta’ l-akkwirent (35). F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni nnutat li l-kriterji ta’ għażla magħżula għall-bejgħ tal-bank setgħu jimplikaw kundizzjonijiet u għandhom ikun eżaminati bħala tali (ara paragrafi 141-143 hawn isfel għad-dettalji).
(107)
Matul il-proċedura formali ta’ investigazzjoni, l-Awstrija donnha pproċediet, l-ewwelnett, mill-assunzjoni li l-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art tista’ tiġi applikata direttament għall-privatizzazzjoni ta’ entità u, t-tieninett, l-Awstrija donnha assumiet li proċedura ta’ sejħa għall-offerti potenzjalment difettuża setgħet tkun megħluba billi wieħed jerġa’ lura għall-valutazzjonijiet indipendenti magħmula qabel li kienu magħmula fil-kuntest tal-privatizzazzjoni tal-BB. L-Awstrija pproponiet ukoll lill-Kummissjoni studju ġdid dwar il-valur tas-suq tal-BB.
(108)
Ir-rilevanza speċifika tal-kundizzjonijiet marbuta mat-transazzjoni hi kkunsidrata fil-paragrafi 141-143. Bħala osservanza ġenerali dwar l-ewwel punt, madanakollu, wieħed għandu jinnota li hu neċessarju li ssir distinzjoni bejn ir-regoli dwar il-privatizzazzjoni u r-regoli dwar il-bejgħ ta’ art u bini. Waqt li ma mponix is-sejħa għall-offerti bħala l-unika proċedura possibbli għall-privatizzazzjoni, ir-Rapport dwar il-Kompetizzjoni b’mod espliċitu jirreferi għall-privatizzazzjoni u jipprovdi gwida għall-prerekwiżiti ta’ proċedura li tassigura li l-privatizzazzjoni ma tinkludix għajnuna mill-Istat. Ir-Rapport dwar il-Kompetizzjoni ma jgħidx li valutazzjoni indipendenti ta’ l-entità li ser tkun privatizzata, mwettqa qabel il-bejgħ, tkun biżżejjed biex tistabilixxi li bejgħ b’dak il-prezz ikun imbagħad awtomatikament ikkunsidrat ħieles mill-għajnuna. Dan hu b’mod partikolari evidenti fejn kien hemm proċess ta’ tfigħ ta’ offerti.
(109)
Il-possibilità li l-prezz tas-suq ikun stabbilit permezz ta’ valutazzjoni hi msemmija biss fil-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art bħala mezz kif ikun stabbilit il-prezz tas-suq fin-nuqqas ta’ proċedura ta’ tfigħ ta’ offerti. Anke fil-każ ta’ bejgħ ta’ art, mit-termini u l-istruttura tal-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art jidher li Stat Membru ma jistax jiġġustifika bejgħ lill-persuna għajr lil min ikun għamel l-ogħla offerta b’referenza għall-valutazzjoni. Fil-każ tal-bejgħ ta’ l-art bħal fil-każ ta’ privatizzazzjoni, proċedura ta’ tfigħ ta’ offerti għandha tkun ikkunsidrata li tirriżulta biex ikun stabbilit prezz tas-suq.
(110)
Madankollu, l-Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li din mhix is-sitwazzjoni f’dan il-każ, anke waqt li tissoponi - għall-grazzja ta’ l-argument - li l-opinjoni ta’ l-Awstrija dwar l-“applikabilità” tal-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art tista’ tiġi aċċettata. Hu minnu li l-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art taċċetta kemm is-sejħa għall-offerti miftuħa kif ukoll valutazzjoni ex-ante bħala mezz validu kif turi li m’hemmx għajnuna mill-Istat. Madankollu, dan l-aħħar mod hu a priori hu ammissibbli biss jekk il-valutazzjoni ssir qabel il-bejgħ. Hekk kif il-Provinċja tal-Burgenland għażlet sejħa għall-offerti miftuħa li pproduċiet offerti validi fuq is-suq, tkun ħaġa inkonsistenti li wieħed jaċċetta valutazzjoni li saret qabel u ma jagħtiż każ offerti ogħla, kif suġġerti mill-Awstrija fit-tieni punt imsemmi fil-paragrafu 107.
(111)
Ikun hemm il-ħtieġa li wieħed jikkunsidra l-proposta ta’ l-Awstrija biss jekk ir-riżultat tal-proċedura tas-sejħa għall-offerti titqiegħed fil-ġenb minħabba li ma kienx hemm sejħa għall-offerti miftuħa, trasparenti u mhux kundizzjonali.
(112)
F’dan ir-rispett, il-Kummissjoni tikkunsidra li l-offerta ipproduċa żewġ offerti valid, għalkemm il-Kummissjoni ma tistax teskludi kompletament li l-offerti setgħu kienu ogħla kieku l-kundizzjonijiet ma kinux applikati għall-bejgħ (l-impatt tal-kundizzjonijiet hu diskuss f’iktar dettall fil-paragrafi 141-143). Fil-preżenza taż-żewġ valutazzjonijiet indipendenti u offerta ogħla biex jinxtara l-BB, hi b’mod ċar din ta’ l-aħħar li tirrifletti l-aħjar il-valur tas-suq tal-proġett tal-bejgħ, billi tirrifletti mhux biss analiżi ipotetika, imma offerta attwali.
(113)
Ibbażata fuq dan, kull stima ta’ qabel tal-valur tal-BB ipppreżentata mill-Awstrija saret irrilevanti għall-analiżi ta’ dan il-każ (36). Barra dan, valutazzjoni ex-post, kif proposta mill-Awstrija, m’hi ta’ l-ebda rilevanza fil-preżenza ta’ din l-offerta u l-offerti validi li pproduċa.
(114)
Minħabba l-kundizzjonijiet applikati, l-Kummissjoni tinnota ukoll illi, anke jekk il-kumpanija tinbiegħ lil min għamel l-ogħla offerta għall-prezz b’mod konsiderevoli ogħla mill-valur stimat tagħha, xorta jista’ jkun hemm xi għajnuna mill-Istat involuta jekk il-prezz li biegħ l-investitur privat ikun inqas mill kien ser ikun fin-nuqqas ta’ tali kundizzjonijiet (37).
(115)
Fil-konklużjoni, il-Kummissjoni trid teżamina l-privatizzazzjoni tal-BB fid-dawl ta’ l- Artikolu 87(1) tat-Trattat tal-KE, mingħajr ma tirreferi għall-Komunikazzjoni dwar il-bejgħ ta’ l-art jew ir-Rapport dwar il-Kompetizzjoni, stante li l-presunzjoni “ħieles mill-għajnuna” ma tapplikax skond dan ta’ l-aħħar.
2.2 Eżistenza ta’ għajununa statali
(116)
Il-Provinċja tal-Burgenland hija waħda mid-disa’ stati federali ta’ l-Awstrija. Ir-riżorsi tal-Provinċja tal-Burgenland jistgħu bħala prinċipju jkunu kkunsidrati “mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta’ riżorsi statali” skond it-tifsira ta’ l-Artikolu 87(1) tat-Trattat tal-KE.
(117)
Barra dan, il-Kummissjoni tinnota l-attivitajiet cross-border u internazzjonali ta’ GRAWE, biex xi vantaġġ mir-riżorsi statali jaffettwa l-kompetizzjoni fis-suq bankarju u jkollu impatt fuq il-kummerċ fil-Komunità (38).
(118)
Madanakollu, il-bejgħ tal-BB lil GRAWE jinvolvi biss għajnuna mill-Istat jekk il-Provinċja tal-Burgenland ma taġixxix bħal operator ta’ l-ekonomija tas-suq, u b’hekk tipprovdi vantaġġ selettiv lill-akkwirent. Dan ikun il-każ jekk il-Provinċja tal-Burgenland ma taġixxix bħal venditur privat u taċċetta prezz tal-bejgħ li hu inqas mill-valur tas-suq tal- Meta teżamina din il-kwistjoni, il-Kummissjoni tapplika ‘l hekk imsejjaħ “test tal-venditur privat”.
(119)
Fl-applikazzjoni ta’ dan il-prinċipju, hu neċessarju li wieħed jeżamina l-proċedura ta’ l-offerta attwali u l-offerti li tipproduċi biex jinstab jekk u sa fejn ingħata vantaġġ lil GRAWE. Bħala prinċipju, hemm żewġ elementi li jistgħu jkunu l-oriġini ta’ vantaġġ. L-ewwelnett, il-bejgħ tal-kumpanija lil min għamel it-tieni l-ogħla offerta, u t-tieninett, l-influwenza tal-kundizzjonijiet fuq il-valur tal-kumpanija fuq dawk kollha li tefgħu offerta.
(120)
Il-Provinċja tal-Burgenland kienet konfrontata minn offerta mill-Konsorzju li meta tħares lejha kienet tidher li għaddiet l-offerta ta’ GRAWE b’EUR 54.7 miljun. Operatur privat tas-suq jista’ madanakollu b’mod eċċezzjonali jaċċetta l-inqas offerta jekk:
(a)
l-ewwelnett, ikun ovvju li l-bejgħ lil min tefa’ l-ogħla offerta ma kienx ser iseħħ; u
(b)
it-tieninett, ikun ġustifikat li tikkunsidra fatturi oħra li mhumiex il-prezz. Minkejja li l-offerta li rnexxiet ma kienetx meta tħares lejha, l-ogħla waħda, din mhix fiha nnifisha evidenza kkonfutabbli ta’ għajnuna. Il-kunċett ta’ “l-ogħla offerta” jista’ jiġi interpretat b’mod aktar wiesa’ biex ikunu kkunsidrati d-differenzi fir-riskji barra mill-karta tal-bilanċ ta’ bejn l-offerti (39).
(121)
L-ewwel aspett jiddependi essenzjalment fuq jekk il-Provinċja tal-Burgenland setgħetx tistenna li tirċievi pagament tal-prezz tal-bejgħ, li hi ġeneralment magħrufa bħala s-sigurtà tat-transazzjoni (l-ewwel element) u jekk il-Konsorzju kienx mistenni li jikseb il-permess neċessarju mill-Awtorità tas-Suq Finanzjarju (jew xi awtorità oħra involuta fin-negozju) (t-tieni element).
(122)
It-tieni aspett jiddependi fuq jekk hemmx fatturi oħra preżenti, bħal garanziji jew riskji barra mill-karta tal-bilanċ li jrid jittieħed kont tagħhom mill-venditur pubbliku, l-Provinċja tal-Burgenland, u li jgħaddu sew f’dik li hi importanza d-differenza fil-prezz meta mqabbla ma’ l-ogħla offerta.
L-ewwel element ta’ l-ewwel aspett: sigurtà tat-transazzjoni
(123)
Dwar is-sigurtà tat-transazzjoni bħala l-ewwel element ta’ l-ewwel aspett, il- Kummissjoni tisħaq għal raġunijiet ta’ kjarezza li din tirreferi għall-kapaċità ta’ l-akkwirent li jħallas il-prezz ta’ l-akkwist - f’dan il-kuntest - xejn iżjed (40). Il- Kummissjoni taqbel ma’ l-Awstrija li dan hu element vital ital-proċess tal-bejgħ. L-ebda venditur privat hu mistenni li jagħżel akkwirent jekk hemm il-possibilità realistika li l-prezz ta’ l-akkwist mhux ser jitħallas.
(124)
Matul it-tul tal-proċedura kollha, l-Awstrija m’argumentatx li l-Konsorzju mhux ser ikun kapaċi jħallas il-prezz ta’ l-akkwist. Minħabba l-poter ekonomiku tal-kumpaniji tal-Konsorzju (deskritti fil-paragrafu 12), il-Kummissjoni m’għandha l-ebda raġuni tiddubita li l-finanzjament ta’ EUR 155 miljun prezz ta’ akkwist hu possibbli. Il- Konsorzju ppropona pagament bil-quddiem ta’ EUR 15 miljun f’kont fiduċjarju ma’ l-Active Bank ibbażat fl-Ukrajna biex juri l-kapaċità tiegħu li jħallas l-EUR 155 miljun.
It-tieni element ta’ l-ewwel aspett: approvazzjoni ta’ l-FMA
(125)
Hu ukoll evidenti li venditur privat fis-suq ma jagħżilx akkwirent bi probabilità kbira li ma jiksibx il-permess neċessrju mill-FMA (jew xi awtorità oħra involuta fin-negozju). L-Awstrija argumentat li l-FMA ma kienetx ser tawtorizza l-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju - anke jekk din l-offerta kienet ser tkun l-unika waħda. Skond l-Awstrija, l-offerta ta’ GRAWE, anke kieku ma kienetx l-ogħla offerta, kienet the “l-ogħla offerta”.
(126)
Mill-aspett proċedurali, l-Kummissjoni ma targumentax li l-FMA kienet projibita mil-liġi Awstrijaka li twettaq ‘l hekk imsejjaħ “fit & proper test” ibbażat fuq Sezzjoni 20 ta’ l-Att Bankarju minħabba t-tnejn li tefgħu l-offerta; fil-fatt hu rekwiżit komuni f’kull prċedura komparabbli li akkwirent speċifiku għandu jkun identifikat qabel ma tingħata l-approvazzjoni regulatorja. Hu għalhekk koerenti li l-FMA rrifjutat “l-applikazzjonijiet” kemm tal-Konsorzju kif ukoll ta’ GRAWE għall-approvazzjoni qabel id-deċiżjoni tal-bejgħ. Fuq il-bażi tal-liġi Awstrijaka, l-Kummissjoni taċċetta ukoll li dikjarazzjoni ex-post mill-FMA ma kienetx possibbli.
(127)
Il-Kummissjoni tinnota, iżda, li l-FMA, waqt li tipprovdi informazzjoni fattwali dwar il-proċeduri tagħha jew l-applikazzjoni ta’ qabel ta’ SLAV AG, qatt ma aċċettat b’mod apert l-opinjonijiet ta’ l-Awstrija f’dak ir-rigward, imma kkonfermat lill-Kummissjoni li r-riżultat ta’ l-investigazzjoni tagħha kien “kompletament miftuħ”.
(128)
F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni tinnota ukoll li l-FMA waqfet milli tagħmel dikjarazzjonijiet ġenerali, indipendentament mill-każ in kwistjoni, dwar elementi li hija kienet tikkunsidra kruċjali għall-analiżi tagħha - bħal, per eżempju, l-eżistenza tal-grad ta’ l-akkwirent. Għalhekk m’hemm l-ebda element li jindika li din jew xi konsiderazzjonijiet oħra avvanzati mill-Awstrija setgħu affettwaw ħażin l-analiżi tagħha, aħseb u ara kemm wasslu neċessarjament għal riżultat negattiv.
(129)
Fin-nuqqas ta’ tali dikjarazzjonijiet mill-FMA jew xi evidenza oħra, l-Kummissjoni ma tistax taċċetta l-argument ta’ l-Awstrija li l-FMA kienet żgur ser tipprojibixxi negozju mal-Konsorzju.
(130)
Barra dan, it-tul innifsu tal-proċedura ta’ l-FMA - inqas minn tlett xhur għal GRAWE, imma sa sena għall-Konsorzju - mhix biżżejjed biex tiskwalifika l- Konsorzju. L-Awstrija rrimarkat li l-BB kien ser isofri minn inċertezza fit-tul, u kien ser jispiċċa bħala bank fid-diffikultà. Madanakollu, la fil-prinċipju lanqas in concreto l-Kummissjoni ma tista’ taċċetta dan l-argument. Fil-prinċipju, dan ikun jammonta għal diskriminazzjoni kontra persuna minn barra mill-Unjoni Ewropea li titfa’ offerta - anke forsi minn Stat Membru ieħor, billi dan ir-raġunament seta’ jkun ugwalment applikat għal kull akkwirent potenzjali preżentament mhux magħruf mill-FMA, jiġifieri kull entità mhux Awstrijaka oħra. Dwar il-każ in kwistjoni, l-Kummissjoni tinnota li l-BB ma kienx fid-diffikultà fil-mumen tal-bejgħ. Billi l-proċeduri tal-bejgħ kienu ilhom għaddejjin mill-2003, l-urġenza ukoll mhix spjegata biżżejjed. F’dan il-kuntest, l-argument li GRAWE kienet imponiet limitu fuq l-offerta tagħha ukoll mhux aċċettabbli, billi dan kien ser jagħti opportunitajiet numerużi biex il-proċeduri tas-sejħa għall-offerti kienu influwenzati b’mod diskriminatorju.
(131)
Waqt li rreferiet għall-konsiderazzjonijiet tal-Provinċja tal-Burgenland innifisha biex tikkritika d-deċiżjoni ta’ l-FMA, il-Kummissjoni ma tistax ukoll taċċetta r-referenza ta’ l-Awstrija għall-applikazzjoni għall-liċenzja bankarja li saret qabel minn predeċessur ta’ SLAV AG fl-1994. Il-Kummissjoni tirrimarka li ż-żewġ sitwazzjonijiet mhumiex komparabbli, anke jekk il-“fit & proper-test” li jrid jitwettaq b’konnessjoni mal-bejgħ tal-BB hu parti mir-rekwiżiti iktar wiesa’ għal-liċenzja bankarja sħiħa - kif applikat fil-każ ta’ qabel (41). Madanakollu, l-istruttura ta’ proprjetà ta’ l-applikant ta’ qabel kienet differenti ħafna u s-sitwazzjoni politika fl-Ukrajna nbidlet b’mod konsiderevoli minn dak inhar ‘l hawn. Barra minn hekk, l-unika raġuni li ssottomettiet l-Awstrija dwar għalfejn il-permess kien inżamm - nuqqas ta’ applikazzjoni ta’ l-International Accounting Standards (IAS) mill-fond proprjetarju ta’ l-entità - tidher li hi ta’ natura purament formali u m’hemm xejn li jindika li osservanza ta’ l-IAS kienet għadha problema għall-Konsorzju compost b’mod differenti fil-mument tal-bejgħ tal- BB. Billi l-FMA hi legalment marbuta li teżamina applikazzjoni ġdida b’mod mhux diskriminatorju, l-Kummissjoni ma taħsibx li din il-proċedura ta’ qabel relatata ma’ parti differenti kien ser ikollha xi influwenza jekk il-Provinċja tal-Burgenland biegħet il-BB lill-Konsorzju.
(132)
Il-Kummissjoni ukoll għandha tirrifjuta l-allegazzjonijet mhux sostanzjati li għamlet l-Awstrija biex tiskwalifika l-Konsorzju bħala akkwirent kredibbli. Id-deċiżjoni tal- Kummissjoni għandha tkun ibbażata fuq il-fatti. Dan il-punt jikkonċerna, l-ewwel, ir-referenza magħmula mill-Awstrija għat-tieni proċedura ta’ privatizzazzjoni, fejn, skond l-Awstrija, l-FMA kien implikat li l-bejgħ lil bank ibbżat fil-Litwanja bi proprjetarju Russu ma kienx ser ikun permess. Mhux biss din l-allegazzjoni ma kienetx sostanzjata imma rreferiet ukoll għall-parti kompletament differenti. It-tieni, l-awtoritajiet Awstrijaċi rreferew tard ħafna fil-proċeduri għal deċiżjoni tal-qorti Ġermaniża li kkonfermat id-deċiżjoni tal-BaFin li tipprojibixxi bejgħ ta’ ishma f’bank Ġermaniż lill- grupp Ukrajn mhux identifikat (42). Din l-informazzjoni ma kienetx ser tkun disponibbli fil-mument relevant u għalhekk ma setgħetx kellha xi rwol f’deċiżjoni possibbli ta’ l-FMA. L-aħħar u mhux l-inqas, kif diġà nnutat, il-Kummissjoni tinnota li l-FMA hi obbligata teżamina kull każ skond il-merti tiegħu.
(133)
Fuq il-bażi ta’ dan, il-Kummissjoni tikkonkludi li la hemm evidenza u lanqas xi indikazzjoni li l-FMA kienet ser tipprojibixxi bejgħ lill-Konsorzju. Venditur fis-suq privat għalhekk ma kienx ser jiskwalifika l-Konsorzju fuq din il-bażi.
It-tieni aspett: l-influwenza ta’ l-Ausfallhaftung fuq id-deċiżjoni tal-bejgħ
(134)
Bħal f’kull każ ieħor, il-Kummissjoni tikkonferma li jistgħu jkunu kkunsidrati biss dawk il-fatturi li kienu ser jittieħed kont tagħhom minn investitur ta’ l-ekonomija tas-suq (43). Dan jeskludi r-riskji li ġejjin minn obbligu potenzjali li titħallas l-għajnuna mill-Istat billi investitura ta’ l-ekonomija tas-suq ma jkunx ħallashom (44). Dwar dak li għandu x’jaqsam mal-privatizzazzjoni tal-BB, l-element deċisiv f’dan ir-rigward hu l-eżistenza ta’ l-Ausfallhaftung, li ssemmi l-Awstrija biex tiġġustifika l-bejgħ lil GRAWE.
(135)
Il-Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li l-Ausfallhaftung hi element li ma kienx imissu ġie kkunsidrat mill-Provinċja tal-Burgenland. Kif intqal fid-deċiżjoni tal-ftuħ, jekk jittieħed kont ta’ l-Ausfallhaftung wieħed kier ser iħallat ir-rwol tal-Provinċja tal-Burgenland bħala dak li jagħti l-għajnuna u r-rwol tal-Provinċja tal-Burgenland bħala venditur tal-bank.
(136)
Il-Kummissjoni l-ewwel għandha tirrifujut l-argumenti kollha ta’ l-Awstrija li jpoġġu fl-istampa l-kategorizzazzjoni ta’ l-Ausfallhaftung bħala għajnuna mill-Istat (eżistenti). Fid-dawl tad-Deċiżjoni finali tal-Kummissjoni K(2003) 1329 dwar l-abolizzjoni ta’ l-Ausfallhaftung (45), li segwiet ftehim bejn l-Awstrija u l-Kummissjoni u li ma kienetx sfidata mill-Awstrija quddiem il-Qrati Ewropej, dan l-argument mhux aċċettabbli. Kieku l-Awstrija - kif jidher matul dawn il-proċeduri - fil-fatt ma qablitx mal-kategorizzazzjoni ta’ l-Ausfallhaftung bħala għajnuna mill-Istat, kienet ħielsa li tisfida dan quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja.
(137)
Barra dan, b’risposta għall-argument ta’ l-Awstrija li l-għajnuna eżistenti hi legali, għandu jkun enfasizzat li l-għajnuna eżistenti hi xorta għajnuna mogħtija minn awtorità pubblika. Id-deċiżjonijiet kollha tal-Qorti s’issa jiddikjaraw b’mod ċar li l-prinċipju bażiku li r-rwol ta’ l-Istat bħala venditur ta’ entità u r-rwol ta’ l-Istat u l-obbligi tiegħu bħala awtorità pubblika m’għandhomx jitħalltu meta jiġi applikat it-test ta’ l-investitur ta’ l-ekonomija tas-suq (46). M’hemmx preċedent biex jappoġġja l-veduta ta’ l-Awstrija li investitura ta’ l-ekonomija tas-suq kien ser jikkunsidra garanzija kategorizzata bħala għajnuna mill-Istat: ex hypothesi, l-ebda investitur tas-suq kien ser joħroġ garanzija li ma tikkonformax mal-prinċipju ta’ l-investitur tas-suq u d-deċiżjoni dwar l-abolizzjoni ta’ l-Ausfallhaftung tikkonferma li l-Ausfallhaftung ma kienetx mogħtija fuq termini tas-suq. Il-Qorti tal-Ġustizzja qalet li garanzij speċifiċi, li kienu kkunsidrati bħala għajnuna illegali, ma setgħux ikunu kkunsidrati waqt il-kalkulazzjoni ta’ l-ispejjeż potenzjali tal-likwidazzjoni (47). Dan ma jfissirx li a contrario miżura eżistenti ta’ għajnuna setgħet tkun ikkunsidrata. Il-Kummissjoni tħoss li mhux relevant jekk l-għajnuna kienetx illegali jew eżistenti. Sakemm il-miżura tikkwalifika bħala għajnuna, l-ebda venditur privat ma kien ser jagħtiha u għalhekk ma kienx ser jikkunsidra tali miżura (48).
(138)
Is-sitwazzjoni setgħet kienet differenti kieku l-Provinċja tal-Burgenland kienet tat garanzija kummerċjali, bħala investitur privat u mhux bħala għajnuna mill-Istat. Madanakollu dan mhux il-każ hawn.
(139)
L-Awstrija ma semmietx xi fatturi oħra, bħar-riskji barra mill-karta tal-bilanċ jew garanziji oħra iżda mhux l-Ausfallhaftung, li setgħa ttieħed kont tagħhom fil-valutazzjoni ta’ l-offerti.
(140)
Fid-dawl ta’ dawn is-sejbiet, minħabba li “l-operat kontinwu tal-BB u, fl-istess ħin, l-iskansament ta’ l-użu ta’ l-Ausfallhaftung” kien element deċisiv, jekk mhux l-iktar element deċisiv, fid-deċiżjoni tal-Provinċja tal-Burgenland li tbiegħ il-BB lil GRAWE indipendentament mill-offerta baxxa tagħha, l-Kummissjoni ssib li l-Awstrija ma aġixxitx kif kien jagħmel venditur privat tas-suq. Il-vantaġġ ekonomiku lil GRAWE hu almenu ugwali għad-differenza bejn l-offerta tal-Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ (49).
2.3 Il-kundizzjonijiet marbuta mal-bejgħ tal-BB
(141)
Anke jekk l-eżistenza ta’ l-għajnuna hi diġà ppruvata mill-għażla ta’ l-inqas offerta, f’dan il-każ, il-Kummissjoni ukoll kellha tikkunsidra sa fejn kundizzjonijiet differenti tas-sejħa għall-offerti setgħu affettwaw il-prezz tal-bejgħ. Kif ġie ddikjarat, il-Kummissjoni kienet iddubitat fid-deċiżjoni tal-ftuħ jekk is-sejħa għall-offerti kinitx fil-fatt miftuħa, trasparenti u mhux diskriminatorja; barra minn hekk, il-Kummissjoni esprimiet dubji dwar l-impatt tal- kundizzjonijiet fuq persuni li potenzjalment kienu ser jagħmlu offerta u li setgħu waqqfu milli jagħmlu l-offerta tagħhom u dwar l-impatt tal-kundizzjonijiet fuq il-prezz offrut minnhom (dawk l-offerti li kienu potenzjalment inqas minn f’sejħa għall-offerti bla kundizzjonijiet).
(142)
Fuq il-bażi ta’ l-informazzjoni miksuba matul il-proċedura formali ta’ investigazzjoni, l-Kummissjoni ssib li l-Konsorzju, min-naħa purament proċedurali (eżerċizzju ta’ diliġenza, possibilità ta’ laqgħat, FMA) ma jidhirx li kien żvantaġġjat mill-esperti ta’ l- HSBC imqabbda biex iwettqu l-proċedura tas-sejħa għall-offerti. Il-Kummissjoni ssib din l-opinjoni konfermata ukoll mill-eżerċizzju ta’ tiftix ta’ fatti estensiv imwettaq mill-Qorti Reġjonali ta’ Eisenstadt, kif jidher mid-deċiżjoni tiegħu ta’ l-20 ta’ Mejju 2006 (50).
(143)
Il-Kummissjoni evalwat l-impatt tal-kundizzjonijiet fuq l-offerti. Il-kundizzjonijiet ipprovduti fil-proċedura tal-privatizzazzjoni jistgħu jissuġġerixxu li l-Provinċja tal- Burgenland ma kienetx qed tipprova tikseb l-ogħla prezz għall-bank. Il-Kummissjoni m’għandha l-ebda bażi biex tikkunsidra li fil-fatt dan irrestrinġa l-numru ta’ persuni li kienu ser jagħmlu offerta jew li influwenza l-prezz. Ma kienu rċevuti l-ebda kummenti minn terzi persuni li jindikaw li huma kienu fil-bidu interessati li jixtru l-BB, imma kienu skoraġġuti milli jkomplu mill-proċess tas-sejħa għall-offerti minħabba dawn il-kundizzjonijiet fl-ittra tal-proċess. Is-sejħa għall-offerti saret pubbliku b’mod suffiċjenti. Anke jekk għad fadal xi dubji dwar ċerti kundizzjonijiet oħra tas-sejħa għall-offerti (“limiti ta’ żmien”, “rieda li jitwettqu żjidiet neċessarji fil-kapital” u “żamma ta’ l-awtonomija tal-BB”), l-impatt tagħhom fuq il-valur ta’ l-offerti mhux apparenti. Il-Kummissjoni għalhekk ma sabitx evidenza jew indikazzjonijiet li jissuġġerixxu li proċedura li tippermetti r-realizzazzjoni tal-potenzjal kollu setgħet wasslet għall-offerta ogħla. Lanqas ma l-Konsorzju ssuġġerixxa li l-kundizzjonijiet fl-ittra tal-proċess naqqsu l-livell ta’ l-offerta tiegħu stess. Il-Konsorzju, waqt li aċċetta li l-prezz ta’ l-akkwist u s-sigurtà tat-transazzjoni kienu kriterji validi għal kull bejjiegħ, irrimarka li kundizzjoni bħal “operat kontinwu tal-BB u, fl-istess ħin, l-iskansament fl-użu ta’ l-Ausfallhaftung” jew “rieda li jitwettqu xi żjidiet neċessarji fil-kapital” mhux ser ikunu jistgħu jiġu infurzati fil-futur. Għalhekk, f’dan il-każ partikulari fejn is-sejħa għall-offerti pproduċiet żewġ offerti validi (51) u minħabba l-impatt mhux daqshekk evidenti fuq il-kundizzjonijiet tal-prezz tal-bejgħ, l-ogħla offerta hi kkunsidrata bħala li tirrifletti tajjeb il-prezz tas-suq (52).
2.4 Konsiderazzjonijiet oħra dwar l-“Ausfallhaftung”
(144)
Għalkemm il-Kummissjoni ma tistax taċċetta l-pożizzjoni ta’ l-Awstrija dwar ir-rilevanza ta’ l-Ausfallhaftung għal dan il-każ, tat każ ta’ l-argumenti li l-Awstrija pprovdiet dwar din il-preżunzjoni - żbaljata. Madanakollu, il-Kummissjoni sabet illi, anke jekk il-pożizzjoni ta’ l-Awstrija tkun segwita u jittieħed kont ta’ l-eżistenza ta’ l- Ausfallhaftung, dan xorta ma kienx ser jibdel l-offerta ta’ GRAWE fl-“aħjar offerta”.
Irtirar tal-likwidità fid-dawl tal-bejgħ lill-Konsorzju u konsiderazzjoni ta’ l-Ausfallhaftung
(145)
Fil-każ tal-likwidazzjoni tal-BB, l-assi tiegħu jkunu evalwati u d-dħul użat biex kienu rimborsati l-kredituri. Jekk id-dħul mill-likwidazzjon ta’ l-assi ma kienx biżżejjed biex jitħallsu lura l-kredituri, il-fondi tal-BB innifsu ta’ madwar EUR 90 miljun kienu ser jinħlew. Xi defiċit rimanenti jkun allokat ugwalment bejn id-djun rimanenti u għalhekk jirriżulta f’nuqqas għall-kredituri. L-Ausfallhaftung, bħala talba diretta mill-kredituri tal-BB kontra l-Provinċja tal-Burgenland, toħloq obbligazzjoni għall-Provinċja tal-Burgenland biex tintervjeni u tikkompensa kompletament il-kredituri għan-nuqqas fil-pagament tad-djun koperti mill-Ausfallhaftung. Il-parti tad-djun koperti mill- Ausfallhaftung tonqos minn 100 % meta għalaq in-negozju (Mejju 2006) sa kważi 0 % fl- 2017.
(146)
Tali likwidazzjoni possibbli tal-BB tista’ tinħoloq minn diffikultajiet tal-bank jew biex jerġa’ jiffinanzja lilu nnifsu fis-swieq tal-kapital jew biex joqgħod għar-rekwiżiti regulatorji, bħall-proporzjonijiet tal-kapital minimu.
(147)
L-Awstrija argumentat li l-problema tal-likwidità kienet ser tinqala’ b’mod speċjali hekk kif il-bejgħ lill-Konsorzju kien imħabbar fl-istampa. Il-ħruġ nett kien ser ivarja minn EUR 500 miljun bħala l-aħjar għal EUR 1.25 biljun bħala l-agħar. Il-Konsorzju ma kienx ser ikun kapaċi li jipprovdi likwidità ġdida fuq tali skala. Għalhekk il-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju lanqas ma kien għażla.
(148)
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-aħbar tal-bejgħ tal-BB lill-Konsorzju mill-Provinċja tal- Burgenland setgħet irriżultat fl-irtirar ta’ depożiti u linji inter-bankarji, imma l-kalkoli ppreżentati mill-Awstrija donnhom kienu ħżiena minħabba numru ta’ raġunijiet. Fuq il-baż ta’ sitwazzjonijiet komparabbli, s-suppożizzjoni li kien ser ikun hemm l-irtirar ta’ 50 - 60 % tad-depożiti ma kienetx realistika (53). Il-ħruġ tal-likwidità għall-kummerċ ġdid f’tali sitwazzjoni ta’ kriżi tiġi illimitata mill-BB għall-minimu mitlub (54). Barra minn hekk, meta wieħed iħares lejn il-kalkoli sottomessi mill-Awstrija, assi negozjabbli mhumiex jew huma biss parzjlament likwidati (55) u xi pożizzjonijiet ta’ ħruġ tal-likwidità ma jinftehmux (56). The Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li anke f’sitwazzjoni ta’ kriżi l-ħruġ tal-likwidità mistenni jkun ikkumpensat b’ġestjoni effettiva u preventiva tal-likwidità tal-BB u l-ħruġ nett riżultanti miżmum taħt kontroll. F’dan il-kuntest il-Kummissjoni tenfasizza l-miżuri preventiv li setgħu ttieħdu mill-BB u mill-proprjetarju biex il-ħruġ tal-likwidità jkun limitat u tinnota li l-Provinċja tal-Burgenland kienet diġà kkommettiet lilha nnifisha li tiġbor EUR 380 miljun ta’ liwidità ġdida għall-BB billi toħroġ bonds ġodda koperti mill-Ausfallhaftung qabel il-bejgħ tal-bank. Il-Kummissjoni ma tistax taqbel ma’ l-argument ta’ l-Awstrija li l-ħruġ ta’ bonds addizzjonali, li jipprovdu lill-BB b’likwidità addizzjonali li tlaħħaq €380 miljun, ma kinux ser ikunu fattur deċisiv għal kull wieħed minn dawk li jagħmlu offerta, meta fl-istess ħin l-Awstrija targumenta li n-nuqqas mistenni fil-likwidità kien raġuni biex il-BB ma jinbiegħx lill-Konsorzju. Wieħed jista’ ukoll jargumenta li l-Provinċja tal-Burgenland setgħet solviet il-kwistjoni tal-likwidità, jekk ikkunsidrata sinifikanti, billi toħroġ bonds addizzjonali fl-ammont tal-likwidità nieqsa, kif għamlet fil-każ ta’ GRAWE billi ħarġet EUR 380 miljun addizzjonali.
(149)
Fid-dawl ta’ dan, il-Kummissjoni tassumi li l-falliment jew il-likwidità tal-BB għandha l-oriġini tagħha iktar f’raġunijiet regulatorji milli fin-nuqqas ta’ likwidità li segwiet wara l-aħbar tan-negozju. L-Awstrija targumenta li r-riskju ta’ falliment fil-każ tal-bejgħ tal- BB lill-Konsorzju kien ser ikun aktar ogħla milli bi GRAWE bħala l-proprjetarju l-ġdid. GRAWE kien ikompli n-negozju reġjonali tal-BB iffukat fuq bejgħ bl-imnut u bil-grossa u mhux jibdel il-mudell ta’ kummerċ kurrenti tiegħu. Skond il-pjan ta’ kummerċ sottomess mill-Konsorzju, il-mudell ta’ kummerċ tal-BB kien ser jieħu direzzjoni aktar riskjuża inklużi attivitajiet bħal finanzjament internazzjonali tal-kummerċ. L-integrazzjoni possibbli ta’ l-Active Bank fil-BB kien ser jesponi lill-BB għall-varjazzjonijiet fir-rata tal-kambju ta’ l-euro kontra l-Hrywnja Ukrajna, li kienet għolja ħafna biex issir il-hedge. L-Awstrija argumentat ukoll li fatturi oħra bħal nuqqas ta’ esperjenza fis-settur bankarju u l-grad iktar baxx tal-Konsorzju kienu ser iżidu b’mod sinifikanti r-riskju ta’ falliment tal-BB.
(150)
Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li hu ipotetiku ħafna li tbassar l-iżvilupp fit-tul tal-BB fiż-żewġ xenarji ta’ bejgħ. Il-Provinċja tal-Burgenland trid taċċetta li malli tbiegħ lill-BB lil proprjetarju ġdid, indipendentament jekk hux GRAWE jew il-Konsorzju, għandha biss influwenza limitata ħafna fuq l-orjentazzjoni strateġika ġdida tal-bank. F’dan il-kuntest hu importanti li wieħed jinnota li l-mudell futur tal-kummerċ tal-BB ma jistax ikun definit fil-kuntratt tal-bejgħ b’mod li jorbot, imma hi r-responsabbilità tal-proprjetarju l-ġdid li jiddeċidi l-orjentazzjoni strateġika ġdida tal-bank, inklużi ż-żjidiet neċessarji fil-kapital u l-integrazzjoni futura tal-kumpaniji l-oħra.
(151)
Anke hekk, il-proprjetarji l-ġodda huma marbut fl-immaniġġjar tal-kummerċ tagħhom bir-regolamenti bankarji eżistenti. Fuq naħa waħda, bank ibbażat l-Awstrija li jopera bl-liċenzja bankarja Awstrijaka, l-BB ikompli jkun sorveljat mir-regolatur bankarju Awstrijak u għalhekk irid jissodisfa l-istess rekwiżiti regolatorji (eż. proporzjonijiet minimi ta’ kapital) bħall-banek Ewropej l-oħra. Fuq in-naħa l-oħra, bħala parti integrali min-network globali finanzjarju, l-BB għandu bżonn mill-inqas grad ta’ investiment biex ikun jista’ jikseb finanzjament mill-ġdid mingħand banek oħra. Għalhekk il-BB hu ukoll espost għar-rekwiżiti dwar il-fondi tiegħu rikjesti mill-aġenziji tar-rating. It-teħid ta’ riskju ogħla għandu jkun akkumpanjat minn kapital ġdid adegwant, li għandu jkun injettat mill-proprjetarji.
(152)
Il-Kummissjoni bl-istess mod ma tistax taqbel ma’ l-argument ta’ l-Awstrija li hu indispensabbli li l-proprjetarju future tal-BB għandu jkollu esperjenza bankarja estensiva. Mhux ir-rwol tal-proprjetarji li jimmaniġġjaw il-BB, dan hu rwol ta’ jimmaniġġja lill-BB. Barra minn hekk il-Kummissjoni ma tifhimx għalfejn il-grad tal-BB wara l-bejgħ għandu jkun l-istess bħal dak ta’ GRAWE jew l-Istat Ukrajn, kif sottomess mill-Awstrija. Fuq naħa waħda, GRAWE ma saħqitx li kienet tat garanzija ġenerali (Patronatserklärung) għall-BB u l-bank ser ikun primarjament mogħti grad fuq il-bażi ta’ l-eżekuzzjoni tiegħu. Fuq in-naħa l-oħra, il-BB jibaq’ bank Awstrijak lokalizzat fl-Awstrija u għalhekk l-allegat grad B ta’ l-Istat ta’ l-Ukrajna - li seta’ kellu rwol fil-każ ta’ bank lokalizzat f’dak l-Istat - hu prima facie irrilevanti. F’dan il-kuntest hu importanti li wieħed jinnota li l-BB ser jibqa’ jkun kopert mill-garanzija Ausfallhaftung.
(153)
Minkejja dan, wieħed ma jistax jeskludi li l-BB, ikun min ikun il-proprjetarju l-ġdid, jista’ jiffaċċja diffikultajiet serji fil-futur u l-falliment/il-likwidazzjoni jistgħu jsiru inevitabbli. F’tali xenarju hu important li wieħed jifhem li l-BB hu bank żgħir ħafna (b’mod sinifikanti inqas minn 1 % tad-daqs tal-banek prinċipali Ewropej skond il- karta tal-kummerċ) u l-likwidazzjoni tal-BB ikollha impatt minuri jew negliġibbli fuq is-sistema bankarja Awstrijaka jew Ewropea. Il-bejgħ ta’ l-assi tal-BB fl-ammont ta’ madwar EUR 3.5 biljun (krediti, bonds, ishma, derivattivi, proprjetà immobbli) fis-swieq finanzjarji globali ma jwasslux għall-iffunzjonar ħażin tas-suq u għalhekk is-swieq u b’mod speċjali l-prezzijiet ta’ l-assi jibqgħu stabbli.
(154)
L-Awstrija ssottomettiet xenarju ta’ likwidazzjoni. Ix-xenarju ta’ likwidazzjoni jassumi li l-likwidazzjoni ta’ l-assi sseħħ fl-2006 u l-prezz li l-assi jistgħu jġibu jiddependi fuq il-piż tar-riskju tagħhom. L-aġġustamenti magħmula jvarjaw minn 2 % għal 0 % assi mkejla skond ir-riskju (RWA) sa 20 % għal 100 % RWA. Ix-xenarju ta’ likwidazzjoni jinkludi aġġustamenti ta’ EUR 90 miljun għal-likwidazzjoni ta’ oġġetti barra mill-karta tal-bilanċ. Wara t-tnaqqis tal-fondi proprji, x-xenarju jasal għall-konklużjoni li l-Ausfallhaftung u għalhekk il-Provinċja tal-Burgenland ikollha tintervjeni b’madwar EUR 270 miljun f’xenarju ta’ likwidazzjoni.
(155)
Il-Kummissjoni taqbel mal-metodoloġija ġenerali tax-xenarju ta’ likwidazzjoni pprovdut mill-Awstrija biex tinkiseb l-ewwel stima tat-telf potenzjali involut jekk ikun hemm il-falliment tal-BB. Il-Kummissjoni, madanakollu, hi ta’ l-opinjoni li l-aġġustamenti magħmula fuq l-assi huma għoljin wisq (eż. 10-20 % aġġustament fuq krediti assigurati bi proprjetà li jistgħu jiġu sekuritizzati u mibjugħa f’pakketti) u ma tistax tifhem l-aġġustamenti ta’ barra mill-karta tal-bilanċ. Madanakollu, l-Awstrija assumiet probabilità ta’ 100 % li l-likwidazzjoni sseħħ fl-2006 u għalhekk ittieħed kont tal-valuri nominali ta’ l-assi. Tali xenarju ma jidhirx li hu realistiku.
(156)
Meta wieħed jirrifletti fuq dawn il-kummenti fix-xenarju ta’ likwidazzjoni, l- Kummissjoni tikkonkludi li kull persentaġġ ta’ probabilità li l-Ausfallhaftung tintuża fil-futur għandu jkun ikkunsidrat b’massimu ta’ EUR 1 miljun mill-Provinċja tal-Burgenland. Dan ifisser li, biex tikkumpensa għad-differenza fil-prezz ta’ l-offerta tal- Konsorzju, wieħed għandu jassumi li l-probabilità ta’ falliment tal-BB bil-Konsorzju bħala l-proprjetarju l-ġdid tkun iktar minn 50 % ogħla milli fil-każ ta’ GRAWE. Il-Kummissjoni ma tara l-ebda raġuni għal tali preżunzjoni u għalhekk tikkonkludi li, anke jekk ttieħed kont ta’ l-Ausfallhaftung mill-Provinċja tal-Burgenland bħala fattur ta’ evalwazzjoni, l-offerta ta’ GRAWE ma kienetx l-aħjar waħda.
Metodoloġiji oħra ppreżentati mill-Awstrija u GRAWE
(157)
L-Awstrija u GRAWE ssottomettew ukoll metodi oħra (57) ta’ evalwazzjoni ta’ riskji differenti involuti magħhom. Il-Kummissjoni tikkunsidra li l-metodoloġija ġenerali applikata fix-xenarju ta’ likwidazzjoni hi l-aħjar li tirrifletti l-kundizzjonijiet speċifiċi tal-każ ta’ falliment u għalhekk mhux biss li l-aktar waħda approprjata, imma hi ukoll l-aktar metodoloġija trasparenti u li tinftiehem li tistima r-riskji li ġejjin mill-Ausfallhaftung. Dawk il-metodi addizzjonali ppreżentati mill-Awstrija mhumiex rilevanti u, barra minn hekk, jew ma jinftehmux, jew ibbażati fuq suppożizzjonijiet improprji jew mhumiex applikabbli għall-kundizzjonijiet speċifiċi tal-każ.
2.5 Il-klawsola ta’ garanzija dwar l-għajnuna statli fil-kuntratt ma’ GRAWE
(158)
Il-kuntratt ta’ bejgħ bejn il-Provinċja tal-Burgenland u GRAWE barra minn hekk jinkludi klawsola ta’ garanzija li tistipula - fost affarijiet oħra - li l-Provinċja tal-Burgenland hi obbligata li tagħti lura lil GRAWE dak l-ammont li l-Kummissjoni tista’ tistabilixxi f’deċiżjoni ta’ rkupru (u l-ispejjeż proċedurali relatati kollha għall-akkwirent). Minkejja li l-akkwirent għandu d-dritt li jħassar il-kuntratt jekk aġġustament fil-prezz tal-bejgħ hu illegali, dan l-element tal-kuntratt ta’ akkwist jeħtieġ li jkun enfassizat f’deċiżjoni. L-ewwelnett, tali klawsola ta’ garanzija, nnegozjata wara l-proċedura tas-sejħa għall-offerti, tibdel il-kundizzjonijiet tal-bejgħ għall-akkwirent partikolari u setgħet wasslet biex GRAWE jersaq b’offerta ogħla; it-tieninett, u iktar importanti, tali klawsola ta’ garanzija tammonta għall-ħrib minn kull deċiżjoni ta’ rkupru li tista’ tieħu l-Kummissjoni. Dan jikkuntrasta sew ma’ l-obbligu ta’ l-Istati Membri li jimplimentaw deċiżjonijiet u jikkooperaw mal-Kummissjoni. Għalhekk, din il-klawsola m’għandix tkun applikata, għaliex inkella tammont għall-għajnuna mill-Istat ġdida għall-GRAWE.
2.6 Konlużjoni finali dwar l-eżistenza ta’ għajnuna mill-Istat
(159)
Fil-konklużjoni, l-bejgħ tal-BB lil GRAWE jikkostitwixxi għajnuna mill-Istat skond it-tifsira ta’ l-Artikolu 87(1) tat-Trattat KE.
3. Kompatibilità mas-suq komuni
(160)
Fid-deċiżjoni tal-ftuħ, donnha l-ebda waħda mir-raġunijiet biex l-għajnuna tkun iddikjarata kompatibbli ma’ l-Artikoli 87(2) jew (3) ma kienet tapplika.
(161)
L-Awstrija kkonċentrat fuq li turi li l-miżura ma kienetx tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat. L-uniċi argumenti dwar il-kompatibilità potenzjali mas-suq komuni ġew imressqa mill- benefiċjarju. Fl-opinjoni ta’ GRAWE, id-deċiżjoni ta’ qabel dwar l-għajnuna ta’ ristrutturazzjoni lill-BB implikat li anke jekk il-BB kien privatizzat - il-privatizzazzjoni kienet kundizzjoni neċessarja biex l-għajnuna tkun iddikjarata kompatibbli mas-suq komuni - għandu jżomm l-orjentazzjoni reġjonali tiegħu. Il-pjan ta’ kummerċ ta’ GRAWE biss kien jissodisfa dan ir-rekwiżit.
(162)
Il-Kummissjoni tikkunsidra li d-deċiżjoni tar-ristrutturazzjoni bl-ebda mod ma’ tappoġġja dan l-argument. Barra mill-miżuri operazzjonali, funzjonali u finanzjarji offruti mill-Awstrija u li qablet magħhom il-Kummissjoni, il-privatizzazzjoni hi element ieħor li jassigura l-vijabilità fit-tul tal-bank. Id-deċiżjoni ta’ qabel teżamina l-effetti ta’ likwidazzjoni ipotetika tal-BB, u f’dan il-kuntest il-Kummissjoni tikkonċedi li “jidher possibbli li ser ikun hemm nuqqas ta’ provvista tas-servizzi finanzjarji basiċi f’ċerti reġjuni rurali fil-Burgenland” (58). Madanakollu, din id-dikjarazzjoni ma timplikax kundizzjoni ta’ dan it-tip fil-proċess ta’ privatizzazzjoni, li mhi msemmija mkien ieħor.
(163)
Fuq il-bażi ta’ dan, is-sejba inizjali tal-Kummissjoni hi konfermata. L-għajnuna ma tistax tiġi ddikjarata kompatibbli mas-suq komuni.
4. Effettività sħiħa tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/691/KE fuq ir-ristrutturazzjoni tal-Bank tal-Burgenland
(164)
Fuq id-deċiżjoni biex tinbeda l-proċedura investigattiva formali, il-Kummissjoni ddubitat jekk it-terminazzjon bikrija tal-ftehim ta’ garanzija ta’ l-20 ta’ Ġunju 2000, kif approvat mid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni fis-7 ta’ Mejju 2004, kienx permessibbli, minħabba li dan seta’ kien f’kunflitt mad-deċiżjoni tar-ristruturazzjoni tal-BB. Mandanakollu, wara li din il-kwistjon ġiet eżaminata aktar, il-Kummissjoni ssib li l-arranġament hu tassew konsistenti ma’ din id-deċiżjoni.
5. Irkupru
(165)
Billi din il-miżura daħlet fis-seħħ mingħajr notifikazzjoni lill-Kummissjoni u hi inkompatibbli mar-regoli ta’ l-għajnuna mill-Istat, hu meħtieġ li l-Awstrija tirkupra l-għajnuna mill-benefiċjarju.
(166)
L-ammont li għandu jigi rkuprat għandu jkun tali li l-għajnuna tiġi eliminata. Ibbażata fuq is-sejbiet tas-sezzjonijiet VI 2.2 u 2.3, l-għajnuna f’dan il-każ tammonta għad-differenza bejn l-offerta tal-Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ.
(167)
Jekk wieħed isegwi din l-opinjoni, il-kalkolazzjoni tad-differenza, madanakollu, mhix ugwali għall-valur kif jidher taż-żewġ offerti, li jammonta għall-EUR 54.7 miljun. Biex tagħmel iż-żewġ offerti kompletament komparabbli, jridu jsiru aġġustamenti bħala konsegwenza ta’ arranġamenti kontrattwali differenti ma’ GRAWE u l-Konsorzju. Iż-żewġ offerti jinkludu numru ta’ kundizzjonijiet anċillari li għandhom jiġu kkwantifikati komparati mal-kundizzjoni rilevanti fl-offerta kompetittiva. Għalhekk il-Kummissjoni tikkunsidra li d-differenza msemmija hawn fuq bejn iż-żewġ offerti jeħtieġ li tkun aġġustata bil-mod kif ġej mill-Awstrija meta tirkupra l-ammont ta’ l-għajnuna:
(168)
Dwar il-kumpens relatat ma’ l-eżekuzzjoni bil-quddiem tal-kuntratt ta’ garanzija datat 20 ta’ Ġunju 2000, il-pagament mill-Provinċja tal-Burgenland lill-Konsorzju fl-ammont ta’ EUR 15-il miljun hu EUR 2.1 miljun ogħla mill-EUR 12.9 miljuni pagament lil GRAWE. Għalhekk għandu jsir aġġustamet li jnaqqas id-differeneza bejn l-offerta tal-Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ bi EUR 2.1 miljun.
(169)
Il-kwantifikazzjoni ta’ l-impatt ta’ l-arranġamenti differenti dwar il-limitu ta’ responsabbiltà, l-ammonti ta’ eżenzjoni u l-perjodi ta’ garanzija hi kumplessa. L-Awstrija argumentat li ġeneralment il-mod innegozjat ma’ GRAWE u l-Konsorzju kien ibbilanċjat u ma kien jagħti l-ebda vantaġġ sinifikattiv lil xi wieħed minnhom. Il-Kummissjoni taqbel ma’ l-Awstrija li l-impatt ta’ l-arranġamenti ta’ garanzija fuq id-differenza fil-prezz hu minuri imma xorta waħda tikkunsidra li l-kwantifikazzjoni tiegħu hi neċessarja. Fuq il-bażi ta’ l-informazzjoni disponibbli, l-Kummissjoni mhix f’pożizzjoni li teżamina jekk l-arranġamenti differenti ta’ garanzija jagħtux xi vantaġġ li xi wieħed minnhom u, għalhekk, l-Awstrija ser ikollha tipprovdi deskrizzjoni komparattiva qasira ta’ l-arranġamenti kollha ta’ garanzija. Barra minn hekk, l-Awstrija jeħtieġ li tikkwantifika l-impatt finanzjarju ta’ dawn l-arranġamenti fuq il-prezzijiet ta’ l-akkwist proposti mit-tnejn li huma.
(170)
Il-provvediment annwali ta’ EUR 100 000 li għandu titħallas mill-Konsorzju għall-kontinwazzjoni tal-garanzija ta’ l-Ausfallhaftung sa l-2017 jikkostitwixxi dħul addizzjonali għall-Provinċja tal-Burgenland u għalhekk hemm bżonn ta’ aġġustament li jżid id-differenza bejn l-offerta tal-Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ bil-valur preżenti ta’ l-ammonti mħallsa sa l-2017.
(171)
Il-ħruġ ta’ bonds addizzjonali fl-ammont ta’ EUR 380 miljun taħt il-garanzija ta’ l-istat la kien imsemmi fl-ittra ta’ proċess u lanqas fl-abbozz tal-kuntratt ma’ GRAWE. Il- Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li tali arranġament kien ta’ importanza konsiderevoli fil-proċess tal-bejgħ u kellu jkun imsemmi fl-abbozz tal-kuntratt mal-Konsorzju. Barra minn hekk il-Konsorzju kkonferma li ma kkunsidrax il-ħruġ ta’ bonds addizzjonali ġodda fl-offerta tiegħu. Għalhekk il-Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li l-vantaġġ mogħti lil GRAWE rigward il-vantaġġ ta’ finanzjament mill-ġdid li rriżulta mill-EUR 380 miljun addizzjonali jeħtieġ aġġustament li jżid id-differenza bejn l-offerta tal-Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ. Il-bażi tal-kalkolu hi r-rata ta’ interessi mħallsa mill-BB għall-bonds addizzjonali fl-ammont ta’ EUR 380 miljun ikkomparata ma’ l-ispejjeż biex il-BB ikun iffinanzjat mill-ġdid wara l-għeluq.
(172)
Il-Kummissjoni ma rċeviet l-ebda informazzjoni li biha tista’ finalment teżamina jekk l-arranġament biex ikunu trasferiti erba’ mis-sussidjarji tal-proprjetà immobbli tal-BB lura lill-Provinċja tal-Burgenland qabel l-għeluq bil-valur tagħhom fil-kotba ta’ EUR 25 miljun jikkostitwixxix vantaġġ li jitlob aġġustament fid-differenza bejn l-offerta tal- Konsorzju u l-prezz attwali tal-bejgħ. Dan jista’ jkun il-każ jekk il-valur tas-suq tal-proprjetà kien inqas jew ogħla mill-valur tiegħu fil-kotba. L-Awstrija jeħtieġ li tipprovdi valutazzjoni minn espert indipendenti, appuntat minn korp indipendenti, tal-valur tas-suq ta’ l-erba’ sussidjarji tal-proprjetà immobbli tal-BB. Din il-valutazzjoni għandha tikkunsidra kirjiet li wieħed jista’ jirċievi fis-suq.
(173)
Il-Kummissjon hi ta’ l-opinjoni li, sakemm l-interessi fuq il-pagament bil-quddiem ta’ EUR 15-il miljun li dwaru kien hemm ftehim li jsir mill-Konsorzju f’kont fiduċarju ma’ l-Active Bank ibbażat fl-Ukrajna għall-perjodu bejn il-ġurnata ta’ l-iffirmar tal-kuntratt u l-għeluq hu akkreditat lill-Konsorzju, dan ma jeħtieġx xi aġġustament.
(174)
Dwar il-kwistjoni msemmija fid-deċiżjoni tal-ftuħ dwar it-telf ta’ taxxa miġjub ’il quddiem, il-Kummissjoni eżaminat jekk tridx jittieħed kont tagħha għall-kwantifikazzjoni ta’ l-ammont ta’ l-għajnuna u tikkonkludi li dan mhux il-każ. Madanakollu, l-Kummissjoni hi ta’ l-opinjoni li l-benefiċċju potenzjali għal terzi persuni tat-telf ta’ taxxa miġjub ‘il quddiem għandu jkun ikkunsidrat f’kull evalwazzjoni tal-BB (the best owner approach).
VII. KONKLUŻJONI
(175)
Il-Kummissjoni sabet li l-Awstrija illegalment implimentat l-għajnuna lil GRAWE b’relazzjoni mal-privatizzazzjoni tal-BB bi ksur ta’ l-Artikolu 88(3) tat-Trattat tal-KE. L-għajnuna hi inkompatibbli mas-suq komuni. It-total kollu ta’ l-għajnuna jrid jiġi ikkwantifikat mill-Awstrija fuq bażi tad-differenza bejn iż-żewġ offerti finali mitfugħa bħala parti mill-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, aġġustati b’mod xieraq kif muri hawn fuq,
ADDOTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
L-għajnuna mill-Istat li illegalment ġiet mogħtija lill-Awstrija, bi ksur ta’ l-Artikolu 88(3) tat-Trattat tal-KE, li tiffavorixxi lil GRAWE hi inkompatibbli mas-suq komuni. L-għajnuna tikkorrispondi mad-differenza bejn iż-żewġ offerti finali mitfugħa bħala parti mill- proċedura ta’ sejħa għall-offerti, aġġustata b’mod xieraq skond il-parametri stabbiliti fil-paragrafi 167-174 ta’ din id-Deċiżjoni.
Artikolu 2
1. L-Awstrija tista’ tirkupra l-għajnuna msemmija fl-Artikolu 1 mill-benefiċjarju.
2. Is-somom li ser ikunu rkuprati jakkumulaw interessi mid-data li ġew impoġġija għad-dispożizzjoni tal-benefiċjarju sakemm jiġu fil-fatt irkuprati.
3. L-interessi jiġu kkalkulati b’mod kompost skond ir-Regolament (KE) Nru. 794/2004.
Artikolu 3
1. L-irkupru ta’ l-għajnuna msemmija fl-Arikolu 1 ser ikun immedjat u effettiv.
2. L-Awstrija għandha tassigura li din id-Deċiżjoni tiġi implimentata fi żmien erba’ xhur mid-data tan-notifikazzjoni tagħha.
Artikolu 4
1. Fi żmien xahrejn min-notifikazzjoni ta’ din id-Deċiżjoni, l-Awstrija għandha tissottometti lill-Kummissjoni l-informazzjoni li ġejja:
(a)
l-ammont totali (prinċipal u interess ta’ rkupru) li ser ikun irkuprat mill-benefiċjarju, stabbilit skond il-parametri ta’ din id-Deċiżjoni, flimkien ma’spjegazzjoni dettaljata tal-metodu użat biex ikun ikkalkulat dan l-ammont u l-evalwazzjoni tal-proprjeta’ minn espert indipendenti;
(b)
deskrizzjoni dettaljata tal-miżuri meħuda u li huma ppjanati li jikkonformaw ma’ din id-Deċiżjoni;
(ċ)
dokumenti li juri li l-benefiċjarju ġie ordnat li jħallas lura l-għajnuna.
2. L-Awstrija għandha żżomm lill-Kummisjoni infurmata bil-progress tal-miżuri nazzjonali li ttieħdu biex jimplimentaw din id-Deċiżjoni sakemm l-irkupru ta’ l-għajnuna msemmija fl-Artikolu 1 ikun kompletat. Għanda tissottometti immedjatament, fuq talba tal-Kummissjoni, informazzjoni fuq il-miżuri li diġà ttieħdu u fuq dawk ippjanati biex jikkonformaw ma’ din id-Deċiżjoni. Għandha ukoll tipprovdi informazzjoni dettaljata fuq l-ammonti ta’ għajnuna u interess irkuprat diġà rkuprati mill-benefiċjarju.
Artikolu 5
Din id-Deċiżjoni hi indirizzata lir-Repubblika ta’ l-Awstrija.
Magħmula fi Brussell, 30 ta’ April 2008.