DIRETTIVA TAL-KUNSILL 2008/90/KE
tad-29 ta’ Settembru 2008
dwar il-kummerċjalizzazzjoni tal-materjal tal-propagazzjoni tal-pjanti tal-frott u tal-pjanti tal-frott maħsuba għall-produzzjoni tal-frott
(Verżjoni mfassla mill-ġdid)
IL-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 37 tiegħu,
Wara li kkonsidra l-proposta mill-Kummissjoni,
Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Parlament Ewropew (1),
Billi:
(1)
Id-Direttiva tal-Kunsill 92/34/KEE tat-28 ta’ April 1992 dwar il-marketing tal-materjal tal-propagazzjoni tal-pjanti tal-frott u tal-pjanti tal-frott maħsuba għall-produzzjoni tal-frott (2) ġiet emendata sostanzjalment bosta drabi (3). Ladarba għandhom isiru emendi oħra, din għandha tiġi mfassla mill-ġdid fl-interess taċ-ċarezza.
(2)
Il-produzzjoni tal-frott tokkupa post importanti fl-agrikoltura Komunitarja.
(3)
Ir-riżultati sodisfaċenti fil-koltivazzjoni tal-frott jiddependu sa ċertu punt fuq il-kwalità u s-saħħa tal-pjanti tal-materjal li jintuża għall-propagazzjoni tagħhom u għall-pjanti tal-frott maħsuba għall-produzzjoni tal-frott.
(4)
Il-kondizzjonijiet armonizzati fil-livell Komunitarji jiżguraw li x-xerrejja fil-Komunità kollha jirċievu l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott li jkunu b’saħħithom u ta’ kwalità tajba.
(5)
Safejn u sakemm jirrigwardaw is-saħħa tal-pjanti, dawn il-kondizzjonijiet armonizzati għandhom ikunu konsistenti mad-Direttiva tal-Kunsill 2000/29/KE tat-8 ta’ Mejju 2000 dwar il-miżuri protettivi kontra l-introduzzjoni ġewwa l-Komunità ta’ organiżmi ta’ ħsara għall-prodotti tal-pjanti u kontra t-tixrid tagħhom ġewwa l-Komunità (4).
(6)
Huwa approprjat li jiġu stabbiliti regoli Komunitarji għal dawk il-ġeneri u speċji ta’ pjanti tal-frott li huma ta’ importanza ekonomika maġġuri fil-Komunità, bi proċedura Komunitarja sabiex jiżdiedu iktar ġeneri u speċji aktar tard mal-lista ta’ ġeneri u speċji li għalihom tapplika din id-Direttiva. Il-ġeneri u speċji elenkati għandhom ikunu dawk li jitkabbru b’mod wiesa’ fl-Istati Membri u għall-materjal ta’ propagazzjoni u/jew pjanti tal-frott tagħhom hemm suq sostanzjali li jkopri iktar minn Stat Membru wieħed.
(7)
Mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tas-saħħa tal-pjanti tad-Direttiva 2000/29/KE, mhuwiex il-każ li jiġu applikati r-regoli Komunitarji dwar il-kummerċjalizzazzjoni tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott meta jintwera li dawn il-prodotti huma maħsuba għall-esportazzjoni lejn pajjiżi terzi, peress li r-regoli li japplikaw hemm jistgħu jkunu differenti minn dawk li jinsabu f’din id-Direttiva.
(8)
Fl-interess taċ-ċarezza għandhom jiġu stabbiliti d-definizzjonijiet meħtieġa. Dawk id-definizzjonijiet għandhom jiġu bbażati fuq il-progress tekniku u xjentifiku u jkopru t-terminu konċernat b’mod sħiħ u ċar, sabiex tkun iffaċilitata l-armonizzazzjoni tas-suq intern filwaqt li jittieħed kont ta’ l-opportunitajiet ġodda kollha tas-suq u l-proċessi ġodda kollha li jintużaw għall-produzzjoni tal-materjal ta’ propagazzjoni. Dawk id-definizzjonijiet għandom jiġu armonizzati ma’ dawk li ġew adottati għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ materjal ieħor ta’ propagazzjoni kopert mil-leġiżlazzjoni Komunitarja.
(9)
Huwa mixtieq li jiġu stabbiliti standards tas-saħħa u l-kwalità tal-pjanti għal kull ġeneru u speċji ta’ pjanta tal-frott fuq il-bażi ta’ skemi internazzjonali li jistgħu jinkludu, inter alia, dispożizzjonijiet għal testijiet għall-patoġeni. Għaldaqstant, huwa kunsiljabbli li jsiru provvedimenti għal sistema ta’ regoli armonizzati għall-kategoriji differenti ta’ materjal ta’ propagazzjoni u pjanti tal-frott li għandhom jiġu kummerċjalizzati b’referenza għal dawk l-iskemi internazzjonali, kull fejn disponibbli.
(10)
Huwa konsistenti mal-prattika agrikola korrenti li jkun meħtieġ li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott jew jiġu eżaminati uffiċjalment, jew jiġu eżaminati taħt superviżjoni uffiċjali kif inhu previst għal speċji oħra koperti mil-leġiżlazzjoni Komunitarja.
(11)
Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott modifikati ġenetikament ma għandhomx jitqiegħdu fis-suq u varjetajiet ta’ frott ma għandhomx jiġu reġistrati uffiċjalment sakemm ma jkunux ittieħdu l-miżuri xierqa kollha sabiex jiġi evitat kwalunkwe riskju lil saħħet il-bniedem jew lill-ambjent kif imsemmi fid-Direttiva 2001/18/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta’ Marzu 2001 dwar ir-rilaxx intenzjonat fl-ambjent ta’ organiżmi modifikati ġenetikament (5) u r-Regolament (KE) Nru 1829/2003 tal-Parlament Ewropew u l-Kunsill tat-22 ta’ Settembru 2003 dwar ikel u għalf modifikat ġenetikament (6).
(12)
Huwa mixtieq li tiġi ppreservata d-diversità ġenetika u li din tintuża b’mod sostenibbli. Għandhom jittieħdu miżuri xierqa ta’ konservazzjoni tal-bijodiversità għall-garanzija tal-varjetajiet eżistenti konformement ma’ leġiżlazzjoni Komunitarja rilevanti oħra.
(13)
Huwa kunsiljabbli li jiġu stabbiliti kondizzjonijiet għall-kummerċjalizzazzjoni ta’ materjal maħsub għal provi, għal finijiet xjentifiċi jew għal xogħol ta’ selezzjoni jekk dan il-materjal ma jistax jissodisfa l-istandards normali tas-saħħa u l-kwalità tal-pjanti minħabba l-użu partikolari.
(14)
L-ewwelnett hija r-responsabbiltà tal-fornituri tal-materjal ta’ propagazzjoni u/jew tal-pjanti tal-frott li jiżguraw li l-prodotti tagħhom iwettqu l-kondizzjonijiet stabbiliti f’din id-Direttiva. Huwa kunsiljabbli li jiġi definit ir-rwol tal-fornituri u l-kondizzjonijiet li għandhom jirriferu għalihom. Il-fornituri għandhom jiġu reġistrati uffiċjalment sabiex jinħoloq proċess trasparenti u ekonomikament validu ta’ ċertifikazzjoni tal-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott.
(15)
Il-fornituri li jikkummerċjalizzaw biss lil konsumaturi finali mhux professjonali jistgħu jkunu eżentati mill-obbligu tar-reġistrazzjoni.
(16)
Huwa fl-interess tax-xerrejja tal-materjali ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott li jkunu magħrufa l-ismijiet tal-varjetajiet u li tkun salvagwardata l-identità tagħhom sabiex tkun possibbli t-traċċabbiltà tas-sistema u sabiex ikun hemm iktar kunfidenza fis-suq.
(17)
Dak l-għan jista’ jintlaħaq l-aħjar jew permezz tal-konoxxenza komuni tal-varjetajiet, partikolarment għal varjetajiet qodma, jew billi tkun disponibbli d-deskrizzjoni fuq il-bażi tal-protokolli ta’ l-Uffiċċju Komunitarju tal-Varjetajiet tal-Pjanti (CPVO) jew, fin-nuqqas tagħhom, ta’ regoli internazzjonali jew nazzjonali oħrajn.
(18)
Sabiex jiġu żgurati l-identità u l-kummerċjalizzazzjoni korretta tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott, għandhom jiġu stabbiliti regoli Komunitarji rigward is-separazzjoni tal-lottijiet u l-markaturi. It-tikketti użati għandhom jagħtu l-partikolaritajiet meħtieġa kemm għall-kontroll uffiċjali kif ukoll għat-tagħrif ta’ l-utent.
(19)
L-awtoritàjiet kompetenti ta’ l-Istati Membri għandhom, meta jwettqu l-kontrolli u l-ispezzjonijiet, jiżguraw li jiġu sodisfatti l-kondizzjonijiet fir-rigward tal-materjal ta’ propagazzjoni jew il-pjanti tal-frott. Il-livell, l-intensità u l-frekwenza ta’ tali spezzjonijiet għandhom jiġu determinati b’kont meħud tal-kategorija tal-materjali konċernat.
(20)
Għandu jsir provvediment għal miżuri Komunitarji ta’ kontroll sabiex jiżguraw l-applikazzjoni uniformi fl-Istati Membri kollha tal-livelli stabbiliti f’din id-Direttiva.
(21)
Għandhom jiġu stabbiliti regoli li, fil-każ ta’ diffikultajiet temporanji tal-provvistaminħabba diżastri naturali, bħal nar u rwiefen jew ċirkostanzi mhux previsti, jippermettu l-kummerċjalizzazzjoni tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott suġġett għal rekwiżiti inqas stretti minn dawk li jinsabu f’din id-Direttiva għal perjodu limitat u soġġett għal kondizzjonijiet speċifiċi.
(22)
Skond il-prinċipju tal-proporzjonalità, għandhom isiru provvedimenti sabiex l-Istati Membri jkunu jistgħu jeżentaw lil produtturi żgħar li l-produzzjoni u l-bejgħ kollu tagħhom ta’ materjal ta’ propagazzjoni u pjanti tal-frott huma maħsuba għal użu finali minn persuni fis-suq lokali li mhumiex involuti professjonalment fil-produzzjoni tal-pjanti (“ċirkolazzjoni lokali”) mill-kondizzjonijiet dwar it-tikkettar u mill-kontrolli u l-ispezzjonijiet uffiċjali.
(23)
L-Istati Membri għandhom, fil-każ tal-ġeneri u l-ispeċi msemmija fl-Anness I jiġu pprojbiti milli jimponu kondizzjonijiet jew restrizzjonijiet ġodda fis-suq, għajr dawk previsti f’din id-Direttiva;
(24)
Għandu jsir provvediment sabiex tiġi awtorizzata l-kummerċjalizzazzjoni fil-Komunità tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott prodotti f’pajjiżi terzi, dejjem sakemm joffru l-istess assigurazzjonijiet bħall-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott prodotti fil-Komunità u sakemm jikkonformaw mar-regoli Komunitarji;
(25)
Sabiex jiġu armonizzati l-metodi tekniċi ta’ l-eżami użati fl-Istati Membri u sabiex jiġu paragunati l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott prodotti fil-Komunità ma’ dawk prodotti f’pajjiżi terzi, għandhom jitwettqu provi komparattivi sabiex tiġi verifikata l-konformità mar-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva minn dawn il-prodotti.
(26)
Sabiex jiġi evitat kwalunkwe tfixkil tal-kummerċ, l-Istati Membri għandhom ikunu permessi jawtorizzaw il-kummerċjalizzazzjoni fit-territorju tagħhom stess ta’ materjal attestat u materjal CAC (Conformitas Agraria Communitatis) meħud minn pjanti ġenituri li jkunu fl-eżistenza u diġà attestat jew aċċettat bħala materjal CAC fid-data ta’ l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva għal perjodu tranżizzjonali anki jekk dak il-materjal ma jissodisfax il-kondizzjonijiet il-ġodda.
(27)
Il-miżuri meħtieġa għall-implementazzjoni ta’ din id-Direttiva għandhom jiġu adottati konformement mad-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta’ Ġunju 1999 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tas-setgħat ta’ implementazzjoni konferiti lill-Kummissjoni (7).
(28)
Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għall-obbligi ta’ l-Istati Membri relatati mal-limiti ta’ żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali u ma’ l-applikazzjoni tad-Direttivi stipulati fil-Parti B ta’ l-Anness II,
ADOTTA DIN ID-DIRETTIVA:
KAPITOLU 1
AMBITU U DEFINIZZJONIJIET
Artikolu 1
Ambitu
1. Din id-Direttiva għandha tapplika għall-kummerċjalizzazzjoni tal-materjal tal-propagazzjoni tal-pjanti tal-frott u l-pjanti tal-frott maħsuba għall-produzzjoni tal-frott fil-Komunità.
2. Din id-Direttiva għandha tapplika għall-ġeneri u l-ispeċji elenkati fl-Anness I kif ukoll għall-ibridi tagħhom. Għandha tapplika wkoll għar-riżomi u l-partijiet oħra tal-pjanti ta’ ġeneri jew speċji għajr dawk elenkati fl-Anness I jew l-ibridi tagħhom, jekk il-materjal tal-ġeneri jew l-ispeċi elenkati fl-Anness I jew l-ibridi tagħhom ikun imlaqqam jew għandu jitlaqqam fuqhom.
3. Din id-Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għar-regoli tas-saħħa tal-pjanti stipulati mid-Direttiva 2000/29/KE.
4. Din id-Direttiva ma tapplikax għall-materjal ta’ propagazzjoni jew għall-pjanti tal-frott maħsuba għall-esportazzjoni lejn pajjiżi terzi, sakemm ikunu identifikati bħala tali u jinżammu suffiċjentement iżolati.
Għandhom jiġu addotati miżuri sabiex jiġi implimentat l-ewwel sub paragrafu, b’referenza partikolari għall-identifikazzjoni u l-iżolament, skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
Artikolu 2
Definizzjonijiet
Għall-finijiet ta’ din id-Direttiva, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
(1)
“materjal ta’ propagazzjoni” tfisser iż-żerriegħa, il-partijiet minn pjanti u l-materjal kollu mill-pjanti, inklużi r-riżomi, maħsuba għall-propagazzjoni u l-produzzjoni tal-pjanti tal-frott;
(2)
“pjanti tal-frott” tfisser il-pjanti maħsuba sabiex jinżergħu jew jerġgħu jinżergħu, wara kummerċjalizzazzjoni;
(3)
“varjetà” tfisser raggruppament ta’ pjanti fi grupp tassonomiku botaniku wieħed fl-iktar skala baxxa magħrufa, li jista’ jkun:
(a)
definit bl-espressjoni tal-karatteristiċi li jirriżultaw minn ġenotipa partikolari jew taħlita ta’ ġenotipi,
(b)
distint minn kwalunkwe raggruppament ieħor tal-pjanti bl-espressjoni ta’ għallinqas wieħed mill-karatt eristiċ i msemmija, u
(ċ)
jitqies bħala entità fid-dawl tal-kapaċità tiegħu li jippropaga mingħajr bidla;
(4)
“klonu” tfisser il-wild veġetattiv ġenetikament uniformi pjanta waħda;
(5)
“materjal pre-bażiku” tfisser materjal ta’ propagazzjoni li:
(a)
li kien prodott skond metodi ġeneralment aċċettati, għall-manteniment ta’ l-identità tal-varjetà, inkluż il-karatteristiċi pomoloġiċi, u għall-prevenzjoni sabiex tal-mard;
(b)
hu maħsub għall-produzzjoni tal-materjal bażiku jew għal materjal attestat għajr il-pjanti tal-frott;
(ċ)
jissodisfa r-rekwiżiti speċjali għall-materjal pre-bażiku stabbiliti skond l-Artikolu 4; u
(d)
instabu minn ispezzjoni uffiċjali li jissodisfaw il-kondizzjonijiet f’ (a), (b) u (c);
(6)
“materjal bażiku” tfisser materjal ta’ propagazzjoni li:
(a)
ġie prodott direttament jew f’numru magħruf ta’ stadji f’manjiera veġetattiva mill-materjal pre-bażiku skond metodi ġeneralment aċċettati għall-manteniment ta’ l-identità tal-varjetà, inkluż il-karatteristiċi pomoloġiċi relevanti tiegħu, u għall-prevenzjoni tal-mard;
(b)
hu maħsub għall-produzzjoni tal-materjal attestat;
(ċ)
jissodisfa r-rekwiżiti speċjali għall-materjal bażiku stabbiliti skond l-Artikolu 4; u
(d)
instabu minn ispezzjoni uffiċjali li jissodisfaw il-kondizzjonijiet f’ (a), (b) u (c);
(7)
“materjal attestat” tfisser:
(a)
materjal ta’ propagazzjoni li:
(i)
ġie prodott direttament f’manjiera veġetattiva mill-materjal bażiku jew mill-materjal pre-bażiku jew, jekk maħsub sabiex jintuża għall-produzzjoni ta’ riżomi, minn żerriegħa attestata minn materjal bażiku jew attestat ta’ riżomi;
(ii)
huwa maħsub għall-produzzjoni ta’ pjanti tal-frott;
(iii)
jissodisfa r-rekwiżiti speċjali għall-materjal attestat stabbiliti skond l-Artikolu 4, u
(iv)
instab permezz ta’ ispezzjoni uffiċjali li jissodisfa l-kondizzjonijiet f’ (i), (ii) u (iii);
(b)
pjanti tal-frott li:
(i)
ġew prodotti direttament minn materjal ta’ propagazzjoni attestat, bażiku jew pre-bażiku;
(ii)
huma maħsuba għall-produzzjoni tal-frott;
(iii)
jissodisfaw ir-rekwiżiti speċifiċi għal materjal attestat, stabbiliti skond l-Artikolu 4, u
(iv)
fl-ispezzjoni uffiċjali nstab li jissodisfaw il-kondizzjonijiet f’ (i), (ii) u (iii);
(8)
“materjal CAC (Conformitas Agraria Communitatis)” tfisser il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott li:
(a)
għandhom identità varjetali u purità adegwata,
(b)
huma maħsuba għal:
-
il-produzzjoni ta’ materjal għall-propagazzjoni,
-
il-produzzjoni tal-pjanti tal-frott, u/jew
-
il-produzzjoni tal-frott;
(ċ)
jissodisfaw ir-rekwiżiti speċifiċi għall-materjal CAC stabbilit skond l-Artikolu 4
(9)
“fornitur” tfisser kull persuna fiżika jew ġuridika li twettaq professjonalment mill-inqas waħda mill-attivitajiet li ġejjin rigward il-materjal ta’ propagazzjoni jew il-pjanti tal-frott: ir-riproduzzjoni, il-produzzjoni, il-preservazzjoni u/jew it-trattament, l-importazzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni;
(10)
“kummerċjalizzazzjoni” tfisser il-bejgħ, iż-żamma bil-ħsieb tal-bejgħ, li jitpoġġew għall-bejgħ, jew kwalunkwe tqassim, forniment jew trasferiment bil-għan ta’ l-isfruttament kummerċjali ta’ materjal ta’ propagazzjoni jew pjanti tal-frott lil partijiet terzi, sew jekk ikunu għall-kunsiderazzjoni u sew jekk le;
(11)
“korp uffiċjali responsabbli” tfisser
(a)
awtorità stabbilita jew innominata mill-Istat Membru taħt is-sorveljanza tal-gvern nazzjonali u responsabbli mill-kwistjonijiet dwar il-kwalità tal-materjal għall-propagazzjoni u l-pjanti tal-frott:
(b)
kull awtorità ta’ l-Istat stabbilita:
-
jew fuq il-livell nazzjonali, jew
-
fuq il-livell reġjonali, taħt is-sorveljanza ta’ l-awtoritajiet nazzjonali fil-limiti stabbiliti bil-liġijiet nazzjonali ta’ l-Istat Membru interessat.
(12)
“ispezzjoni uffiċjali” tfisser l-ispezzjoni mwettqa mill-korp uffiċjali responsabbli jew taħt ir-responsabbiltà tal-korp uffiċjali responsabbli;
(13)
“lott” tfisser numru ta’ unitajiet ta’ oġġett wieħed, identifikabbli mill-omoġeneità fil-kompożizzjoni u mill-oriġini tiegħu.
KAPITOLU 2
REKWIŻITI GĦALL-MATERJAL TA’ PROPAGAZZJONI U L-PJANTI TAL-FROTT
Artikolu 3
Rekwiżiti ġenerali għat-tqegħid fis-suq
1. Il-materjal ta’ propagazzjoni jew il-pjanti tal-frott jistgħu jiġu kummerċjalizzati biss jekk:
(a)
il-materjal ta’ propagazzjoni jkun ġie attestat uffiċjalment bħala “materjal pre-bażiku”, “materjal bażiku” jew “materjal attestat” jew jekk jissodisfa l-kondizzjonijiet li jkun kkwalifikat bħala materjal CAC;
(b)
il-pjanti tal-frott kienu ċċertifikati uffiċjalment bħala materjal attestat jew jissodisfaw il-kondizzjonijiet li jkunu kkwalifikati bħala materjal CAC.
2. Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott li jikkonsistu minn organiżmu modifikat ġenetikament fis-sens tal-punti 1 u 2 ta’ l-Artikolu 2 tad-Direttiva 2001/18/KE għandhom jitqiegħdu fis-suq biss jekk l- organiżmu modifikat ġenetikament jkun ġie awtorizzat skond dik id-Direttiva jew skond ir-Regolament (KE) Nru 1829/2003.
3. Meta prodotti derivati minn pjanti tal-frott jew minn materjal ta’ propagazzjoni jkunu maħsuba sabiex jintużaw bħala jew fl-ikel li jaqa’ fi ħdan l-ambitu ta’ l-Artikolu 3 jew bħala jew fl-għalf li jaqa’ fi ħdan l-ambitu ta’ l-Artikolu 15 tar-Regolament (KE) Nru 1829/2003, il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott ikkonċernati għandhom jitqiegħdu fis-suq biss jekk l-ikel jew l-għalf derivati minn dan il-materjal ġie awtorizzat skond dak ir-Regolament.
4. Minkejja l-paragrafu 1, l-Istati Membri jistgħu jawtorizzaw lil fornituri fit-territorju tagħhom stess sabiex iqiegħdu fis-suq il-kwantitajiet xierqa ta’ materjal ta’ propagazzjoni u pjanti tal-frott maħsuba:
(a)
għal provi jew finijiet xjentifiċi;
(b)
għal xogħol ta’ għażla; jew
(ċ)
għall-preservazzjoni tad- diversità ġenetika.
Il-kondizzjonijiet li taħthom l-Istati Membri jistgħu jagħtu awtorizzazzjoni bħal din jistgħu jiġu adottati skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
Artikolu 4
Rekwiżiti speċifiċi għall-ġeneri u l-ispeċi
Skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(3), għandhom jiġu stabbiliti rekwiżiti speċifiċi għal kull ġeneru jew speċji riferiti fl-Anness I, li jispeċifikaw:
(a)
il-kondizzjonijiet li jrid iħares il-materjal CAC, b’mod partikolari dawk relatati mas-sistemi applikati tal-propagazzjoni, għas-safa tal-wiċċ tar-raba’ li jkun qiegħed jitkabbar, għas-saħħa tal-pjanta, u, għajr fil-każ tar-riżomi, fejn il-materjal ma jappartjenix għal varjetà, għall-aspetti varjetali;
(b)
il-kondizzjonijiet li jridu jħarsu l-materjal pre-bażiku, dak bażiku u dak attestat, rigward il-kwalità (inkluż, għall-materjal pre-bażiku u bażiku, metodi għall-manteniment ta’ l-identità tal-varjetà u, fejn ikun applikabbli, tal-klonu, inklużi l-karatteristiċi promoloġiċi rilevanti) is-saħħa,tal-pjanti, il-metodi tat-testijiet u l-proċeduri applikati, is-sistema(i) applikata(i) tal-propagazzjoni u, għajr fil-każ tar-riżomi, fejn il-materjal ma jappartjenix għal varjetà, għall-aspetti varjetali.
(c)
il-kondizzjonijiet li magħhom ir-riżomi u partijiet oħra tal-pjanti tal-ġeneru jew speċi minbarra dawk elenkati fl-Anness I, jew l-ibridi tagħhom, jridu jikkonformaw jekk il-materjal tal-propagazzjoni tal-ġeneru jew ta’ l-ispeċi elenkati fl-Anness I jew l-ibridi tagħhom jiġi mlaqqam fuqhom.
KAPITOLU 3
REKWIŻITI LI GĦANDHOM JIĠU SODISFATTI MILL-FORNITURI
Artikolu 5
Reġistrazzjoni
1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-forituri jiġu reġistrati uffiċjalment skond l-attivitajiet li jwettqu taħt din id-Direttiva.
2. L-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu li ma japplikawx il-p aragrafu 1 għal fornituri li jikkummerċjalizzaw biss lil konsumaturi finali mhux professjonali.
3. Jistgħu jiġu stabbiliti regoli ddettaljati għall-applikazzjoni tal-paragrafi 1 u 2 skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
Artikolu 6
Rekwiżiti speċifiċi
1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li materjal pre-bażiku, bażiku, attestat kif ukoll materjal CAC jiġi prodott taħt ir-responsabbiltà ta’ f ornituri li huma involuti fil-produzzjoni jew ir-riproduzzjoni ta’ materjal ta’ propagazzjoni jew pjanti tal-frott. Għal dan l-għan, dawk il-fornituri għandhom:
-
jidentifikaw u jimmonitorjaw punti kruċjali fil-proċess ta’ produzzjoni tagħhom li jaffettwaw il-kwalità tal-materjal,
-
iżommu informazzjoni dwar il-monitoraġġ imsemmi fl-ewwel inċiż disponibbli għal eżami kull meta jintalab mill-korp uffiċjali responsabbli,
-
jieħdu kampjuni kull fejn ikun meħtieġ għall-analiżi f’laboratorju, u
-
jiżguraw li, waqt il-produzzjoni, lottijiet ta’ materjal ta’ propagazzjoni jibqgħu identifikabbli b’mod separat.
2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li f il-każ li fuq l-istabbiliment ta’ fornitur jitfaċċa organiżmu ta’ ħsara elenkat fl-Annessi tad-Direttiva 2000/29/KE jew imsemmi fir-rekwiżiti speċifiċi stabbiliti skond l-Artikolu 4 ta’ din id-Direttiva, f’livell ogħla mil-livell permess f’dawn ir-rekwiżiti speċifiċi il-fornitur jirrapportah lill-korp uffiċjali responsabbli mingħajr dewmien, minkejja lwalunkwe obbligu ta’ rappurtar skond id-Direttiva 2000/29/KE u jwettaq kwalunkwe miżura imposta minn dak il-korp.
3. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-fornituri għandhom iżommu reġistru tal-bejgħ jew ix-xiri tagħhom għallinqas għal 3 snin meta jitqiegħdu fis-suq materjal għall-propagazzjoni jew pjanti tal-frott.
L-ewwel subparagrafu ma għandux japplika għal fornituri li huma eżentati mir-reġistrazzjoni skond l-Artikolu 5(2).
4. Jistgħu jiġu addottati regoli ddettaljati għall-applikazzjoni tal-paragrafu 1 skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
KAPITOLU 4
IDENTIFIKAZZJONI U TIKKETTAR TAL-VARJETAJIET
Artikolu 7
Identifikazzjoni tal-varjetà
1. Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott għandhom jiġu kummerċjalizzati b’referenza għall-varjetà tagħhom. Billi, fil-każ tar-riżomi, il-materjal ma jappartenix għal varjetà, għandha ssir referenza għall-ispeċi jew l-ibridu interspeċifiku interessati.
2. Il-varjetajiet li għalihom għandha ssir referenza skond il-paragrafu 1 għandhom ikunu:
(a)
protetti bil-liġi bi dritt ta’ varjetà tal-pjanti skond id-disposizzjonijet dwar il-protezzjoni ta’ varjetajiet ġodda;
(b)
reġistrati uffiċjalment skond il-paragrafu 4 ta’ dan l-Artikolu jew
(ċ)
magħrufa komunement; varjetà titqies li hija magħrufa komunement jekk:
(i)
ġiet reġistrata uffiċjalment fi Stat Membru ieħor;
(ii)
hija s-suġġett ta’ applikazzjoni oħra għal reġistrazzjoni uffiċjali fi kwalunkwe Stat Membru, jew ta’ applikazzjoni għal dritt ta’ varjetà tal-pjanti msemmi fil-punt (a); jew
(iii)
diġà ġiet kummerċjalizza ta qabel it-30 ta’ Settembru 2012 fit-territorju ta’ l-Istat Membru konċernat jew ta’ Stat Membru ieħor, sakemm ikollu deskrizzjoni rikonoxxuta uffiċjalment.
Tista’ wkoll issir referenza skond il-paragrafu 1 għal varjetà ta’ ebda valur intrinsiku għall-produzzjoni ta’ uċuħ tar-raba’ kummerċjali dment li l-varjetà għandha deskrizzjoni rikonoxxuta uffiċjalment u l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott jiġu kummerċjalizza ti bħala materjal CAC fit-territorju ta’ l-Istat Membru konċernat u huma identifikati b’referenza għal din id-dispożizzjoni fuq it-tikketta u/jew dokument.
3. Sa fejn hu possibbli, kull varjetà għandu jkollha l-istess denominazzjoni fl-Istati Membri kollha, skond il-miżuri ta’ implimentazzjoni li jistgħu jiġu adottati skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2) jew, fin-nuqqas tagħhom, skond il-linji-gwida aċċettati internazzjonalment.
4. Il-varjetajiet jistgħu jiġu reġistrati uffiċjalment jekk ikunu nstabu li jissodisfaw ċerti kondizzjonijiet approvati uffiċjalment u jkollhom deskrizzjoni uffiċjali. Jistgħu jiġu reġistrati uffiċjalment ukoll jekk il-materjal tagħhom ikun diġà ġie kummerċjalizzat qabel it-30 ta’ Settembru 2012 fit-territorju ta’ l-Istat Membru interessat sakemm ikollhom deskrizjoni rikonoxxuta uffiċjalment.
Varjetà modifikata ġenetikament tista’ tiġi reġistrata uffiċjalment biss jekk l-organiżmu modifikat ġenetikament li minnu tikkonsisti ġie awtorizzat skond id-Direttiva 2001/18/KE jew skond ir-Regolament (KE) Nru 1829/2003,
Meta prodotti derivati minn pjanti tal-frott jew materjal ta’ propagazzjoni jkunu maħsuba sabiex jintużaw bħala jew fl-ikel li jaqa’ fi ħdan l-ambitu ta’ l-Artikolu 3 jew bħala jew fl-għalf li jaqa’ fi ħdan l-ambitu ta’ l-Artikolu 15 tar-Regolament (KE) Nru 1829/2003, il-varjetà konċernata għandha tiġi reġistrata uffiċjalment biss jekk l-ikel jew l-għalf derivat minn dan il-materjal ikun ġie awtorizzat skond dak ir-Regolament
5. Ir-rekwiżiti tar-reġistrazzjoni uffiċjali msemmija fil-paragrafu 4 għandhom jiġu stabbiliti skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2), billi jitqies it-tagħrif xjentifiku u tekniku korrenti u li jkopri:
(a)
il-kondizzjonijiet għar-reġistrazzjoni uffiċjali, li tista’ tinkludi, b’mod partikolari, iċ-ċarezza, l-istabbilità u l-uniformità suffiċjenti;
(b)
il-karatteristiċi li jridu mill-inqas ikopru l-eżamijiet ta’ l-ispeċji varji;
(ċ)
ir-rekwiżiti minimi sabiex isiru l-eżamijiet;
(d)
il-perjodu massimu tal-validità tar-reġistrazzjoni uffiċjali ta’ varjetà.
6. Skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2):
-
tista’ tiġi stabbilita sistema tan-notifikazzjonijiet tal-varjetajiet jew l-ispeċji jew l-ibridi interspeċifiċi lill-korpi uffiċjali responsabbli ta’ l-Istati Membri,
-
jista’ jiġi deċiż li tiġi stabbilita u ppubblikata lista komuni tal-varjetajiet.
Artikolu 8
Kompożizzjoni u identifkazzjoni tal-lott
1. Waqt li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott ikunu qegħdin jikbru u waqt il-qligħ jew it-tneħħija mill-materjal ġenitur, dawn għandhom jinżammu f’lottijiet separati.
2. Jekk jitqiegħdu flimkien il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott ta’ oriġinijiet differenti jew jitħalltu matul l-pakkettjar, il-ħażna, it-trasport jew il-kunsinja, il-fornitur għandu jżomm reġistrazzjonijiet li jinkludu t-tagħrif li ġej: il-kompożizzjoni tal-lott u l-oriġini tal-komponenti individwali tiegħu.
Artikolu 9
Tikettar
1. Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott għandhom jiġu kummerċjalizzati biss f’lottijiet suffiċjentement omoġenji u jekk ikunu:
(a)
ikkwalifikati bħala materjal CAC u akkumpanjati b’dokument imfassal mill-fornitur skond ir-rekwiżiti speċifiċi stabbiliti skond l-Artikolu 4. Jekk tidher dikjarazzjoni uffiċjali f’dan id-dokument, din għandha tidher ċarament separata mit-tagħrif l-ieħor kollu fid-dokument; jew
(b)
ikkwalifikati bħala materjal pre-bażiku, bażiku jew attestat, u mogħti ċertifikat bħala ta’ hekk mill-korp uffiċjali responsabbli skond ir-rekwiżiti speċifiċi stabbiliti skond l-Artikolu 4.
Ir-rekwiżiti fir-rigward tal-materjal ta’ propagazzjoni u/jew il-pjanti tal-frott dwar it-tikkettar u/jew is-siġillar u l-pakkettjar jistgħu jkunu f’miżuri ta’ implimentazzjoni adottati skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(3).
2. Fil-każ ta’ provvista bl-imnut tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott għall-konsumatur finali mhux professjonali, ir-rekwiżiti dwar it-tikkettar imsemmi fil-paragrafu 1 jistgħu jkunu limitati għal tagħrif approprjat dwar il-prodott.
3. Fil-każ ta’ materjal ta’ propagazzjoni jew pjanta tal-frott ta’ varjetà li tkun ġiet modifikata ġenetikament, kwalunkwe tikketta jew dokument, sew jekk uffiċjali u sew jekk le, li jkun imwaħħal mal-materjal, jew li jakkumpanjah, skond din id-Direttiva għandu jindika b’mod ċar li l-varjetà kienet ġenetikament modifikata u għandu jidentifika l-organiżmi ġenetikament modifikati
KAPITOLU 5
EŻENZJONIJIET
Artikolu 10
Ċirkolazzjoni lokali
1. L-Istati Membri jistgħu jeżentaw:
(a)
milli jiġi applikat l-Artikolu 9 il-paragrafu 1, il-produtturi ż-żgħar li l-produzzjoni u l-bejgħ kollu tagħhom tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott ikunu maħsuba għall-użu finali minn persuni fis-suq lokali li ma jkunux involuti professjonalment fil-produzzjoni tal-pjanti (“ċirkolazzjoni lokali”);
(b)
mill-kontrolli u l-ispezzjonijiet uffiċjali pprovvduti fl-Artikolu 13, iċ-ċirkolazzjoni lokali tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott prodotti minn dawn il-persuni eżentati.
2. Skond il-proċedura imsemmija fl-Artikolu 19(2), jistgħu jiġu addottati miżuri ta’ implimentazzjoni relattivi għal rekwiżiti oħra dwar l-eżenzjonijiet imsemmija fil-paragragu 1 ta’ dan l-Artikolu, b’mod partikolari rigward il-kunċetti ta’ “produtturi żgħar” u ta’ “suq lokali”, u għall-proċeduri relatati magħhom.
Artikolu 11
Diffikultajiet temporanji fil-provvista
Fil-każ ta’ diffikultajiet temporanji fil-provvista tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott li jissodisfaw ir-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva minħabba diżastri naturali jew ċirkostanzi mhux previsti, jistgħu jiġu addottati miżuri, skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2), li jirrigwardaw il-kummerċjalizzazzjoni tal-materjal ta’ propagazzjoni u tal-pjanti tal-frott li jissodisfaw rekwiżiti inqas strinġenti.
KAPITOLU 6
MATERJAL TA’ PROPAGAZZJONI U PJANTI TAL-FROTT PRODOTTI F’PAJJIŻI TERZI
Artikolu 12
1. Skond il-proċedura imsemmija fl-Artikolu 19(2), għandu jiġi deċiż jekk il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott prodotti f’pajjiż terz u joffru l-istess garanziji rigward l-obbligi dwar il-fornitur, l-identità, il-karatteristiċi, is-saħħa tal-pjanti, il-mezz ta’ tkabbir, il-pakkettjar, l-arranġamenti ta’ l-ispezzjoni, il-marka u s-siġill, humiex ekwivalenti f’dawn ir-rigwardi kollha għall-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott prodotti fil-Komunità u li jissodisfaw ir-rekwiżiti u l-kondizzjonijiet ta’ din id-Direttiva.
2. Sakemm tittieħed id-deċiżjoni riferita fil-paragrafu 1, l-Istati Membri jistgħu, sal-31 ta’ Diċembru 2010, u mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2000/29/KE, japplikaw lill-importazzjoni ta’ materjal ta’ propagazzjoni u ta’ pjanti tal-frott minn pajjiżi terzi il-kondizzjonijiet għall-inqas ekwivalenti għal dawk indikati, fuq bażi temporanja jew permanenti, fir-rekwiżiti speċifiċi addottati skond l-Artikolu 4. Meta dawn il-kondizzjonijiet ma jkunux stabbiliti fir-rekwiżiti speċifiċi l-kondizzjonijiet ta’ l-importazzjoni jridu mill-inqas ikunu ekwivalenti għal dawk li japplikaw għall-produzzjoni fl-Istat Membru interessat.
Skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2), id-data riferita fl-ewwel subparagrafu ta’ dan il-paragrafu tista’, għall-pajjiżi terzi varji, tiġi estiża sakemm jittieħdu d-deċiżjonijiet imsemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu.
Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott importati minn Stat Membru skond deċiżjoni meħuda minn dan l-Istat Membru skond l-ewwel subparagrafu ma għandhom ikunu suġġetti għall-ebda restrizzjoni tat-tqegħid fis-suq fl-Istati Membri l-oħra rigward il-materji msemmija fil-paragrafu 1.
KAPITOLU 7
MIŻURI TA’ KONTROLL
Artikolu 13
Ispezzjoni uffiċjali
1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott jiġu ispezzjonati uffiċjalment matul il-produzzjoni u l-kummerċjalizzazzjoni sabiex tiġi vverifikata l-konformità mar-rekwiżiti u l-kondizzjonijiet stabbiliti f’din id-Direttiva. Għal dan l-għan, il-korp uffiċjali responsabbli għandu jkollu aċċess ħieles għall-partijiet kollha ta’ l-istabbiliment tal-fornituri fi kwalunkwe mument raġjonevoli.
2. Il-korpi uffiċjali responsabbli jistgħu, b’mod konformi mal-liġijiet nazzjonali tagħhom, jiddelegaw ix-xogħlijiet ipprovduti f’din id-Direttiva li jitwettqu taħt l-awtorità u s-sorveljanza tagħhom lil kull persuna legali, kemm jekk iggvernata mil-liġi pubblika jew dik privata, li skond l-istatut uffiċjali approvat tagħha, tiġi fdata b’funzjonijiet speċifiċi pubbliċi, sakemm din il-persuna, u l-membri tagħha, ma jkollhom l-ebda interess personali mir-riżultat tal-miżuri li tieħu.
Skond il-proċedura isemmija fl-Artikolu 19(2), kull persuna legali oħra stabbilita f’isem il-korp uffiċjali responsabbli u li taġixxi taħt is-sorveljanza u l-kontroll ta’ dan il-korp, tista’ tiġi approvata, sakemm din il-persuna ma jkollhiex interess personali fir-riżultat tal-miżuri li tieħu.
L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni dwar il-korpi uffiċjali responsabbli tagħhom. Il-Kummissjoni għandha tibgħat dan it-tagħrif lill-Istati Membri l-oħrajn.
3. Għandhom jiġu adottati regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-paragrafu 1 skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2). Dawn ir-regoli għandhom ikunu proporzjonati mal-kategorija ta’ materjal ikkonċernat.
Artikolu 14
Monitoraġġ Komunitarju
1. Għandhom jitwettqu fl-Istati Membri provi, jew, fejn ikun xieraq, testijiet fuq kampjuni sabiex jiġi verifikat li l-materjal ta’ propagazzjoni u xtieli tal-frott ikunu konformi mar-rekwiżiti u kondizzjonijiet ta’ din id-Direttiva, inklużi dawk relatati mas-saħħa tax-xtieli. Il-Kummissjoni tista’ torganizza ispezzjonijiet tal-provi mir-rappreżentanti ta’ l-Istati Membri u tal-Kummissjoni.
2. Testijiet u provi komparattivi tal-Komunità jistgħu jitwettqu fi ħdan il-Komunità għall-kontroll ta’ wara tal-kampjuni tal-materjal ta’ propagazzjoni jew xtieli tal-frott imqiegħda fis-suq skond id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva sew jekk obbligatorji jew liberi, inklużi dawk relatati mas-saħħa tax-xtieli. It-testijiet u provi komparattivi jistgħu jinkludu dawn li ġejjin:
-
materjal ta’ propagazzjoni jew xtieli tal-frott magħmul f’pajjiżi barranin,
-
materjal ta’ propagazzjoni jew xtieli tal-frott adatti għall-biedja organika,
-
materjal ta’ propagazzjoni jew xtieli tal-frott imqiegħda fis-suq relatati ma’ miżuri ntiżi sabiex jippreservaw id-diversità ġenetika.
3. Dawn it-testijiet u provi komparattivi msemmija fil-paragrafu 2 għandhom jintużaw sabiex jagħmlu konformi l-metodi tekniċi ta’ eżami għal materjal ta’ propagazzjoni u xtieli tal-frott u sabiex jiċċekkjaw li jissodisfaw il-kondizzjonijiet li magħhom iż-żerriegħa għandha tkun konformi.
4. Il-Kummissjoni, waqt li taġixxi skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2), għandha tagħmel l-arranġamenti meħtieġa għat-testijiet u provi komparattivi li għandhom jitwettqu. Il-Kummissjoni għandha tgħarraf lill-Kumitat imsemmi fl-Artikolu 19(2) dwar l-arranġamenti tekniċi sabiex isiru t-testijiet u l-provi u r-riżultati tagħhom. Meta jinqalgħu problemi tas-saħħa tax-xtieli, il-Kummissjoni għandha tgħarraf lill-Kumitat Permanenti fuq is-Saħħa tax-Xtieli.
5. Il-Komunità tista’ tagħmel kontribuzzjoni finanzjarja għat-twettiq tat-testijiet u provi previsti fil-paragrafi 2 u 3.
Il-kontribuzzjoni finanzjarja mgħandhiex tkun aktar mis-somma ta’ flus ivvotata mill-awtorità dwar il-budget.
6. It-testijiet u l-provi li jistgħu jibbenefikaw mill-kontribuzzjoni finanzjarja tal-Komunità, u regoli dettaljati għall-provvista tal-kontribuzzjoni finanzjarja, għandhom jiġu stabbiliti skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
7. It-testijiet u l-provi previsti fil-paragrafi 2 u 3 jistgħu jsiru biss mill-awtoritajiet jew persuni legali ta’ l-Istat waqt li jaġixxu skond ir-responsabbiltà lejn l-Istat.
Artikolu 15
Kontrolli Komunitarji fl-Istati Membri
1. L-esperti tal-Kommissjoni jistgħu, b’kooperazzjoni mal-korpi uffiċjali responsabbli ta’ l-Istati Membri, jagħmlu eżamijiet fuq il-post sakemm dawn ikunu meħtieġa sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni uniformi ta’ din id-Direttiva u b’mod partikolari sabiex jivverifikaw jekk il-fornituri jkunux fil-fatt jissodisfaw ir-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva. Stat Membru li fit-territorju tiegħu jkun qiegħed jitwettaq dan l-ispezzjoni għandu jagħti l-għajnuna kollha meħtieġa lill-esperti sabiex iwettqu dmirijiethom. Il-Kommissjoni għandha tgħarraf lill-Istati Membri bir-riżultati ta’ l-investigazzjonijiet.
2. Għandhom jiġu addottati regoli ddettaljati sabiex jiġi applikat il-paragrafu 1 skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(2).
Artikolu 16
Azzjonijiet ta’ segwitu mill-Istati Membri
1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott prodotti fit-territorju tagħhom u maħsuba għat-tqegħid fis-suq jikkonformaw mar-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva.
2. Jekk, matul l-ispezzjoni uffiċjali riferita fl-Artikolu 13, jew il-provi riferiti fl-Artikolu 14, jinstab li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott ma jissodisfawx ir-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva, il-korp uffiċjali responsabbli ta’ l-Istat Membru għandu jieħu l-azzjoni meħtieġa sabiex jiġi żgurat li jħarsu d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva jew, jekk dan mhux possibbli, li jiġi pprojbit it-tqegħid fis -suq ta’ dan il-materjal ta’ propagazzjoni u ta’ dawn il-pjanti tal-frott fil-Komunità.
3. Jekk jinstab li l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott kummerċjalizzati minn fornitur partikolari ma jissodisfawx ir-rekwiżiti u l-kondizzjonijiet ta’ din id-Direttiva, l-Istat Membru interessat għandu jiżgura li jittieħdu l-miżuri xierqa kontra dan il-fornitur. Jekk il-fornitur jiġi pprojbit milli jikkummerċjalizza l-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott, l-Istat Membru għandu jgħarraf kif approprjat lill-Kummissjoni u lill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti fl-Istati Membri.
4. Kull miżura meħuda skond il-paragrafu 3 għandha tiġi rtirata hekk kif ikun stabbilit b’ċertezza suffiċenti li l-materjal ta’ propagazzjoni jew il-pjanti tal-frott maħsuba għat-tqegħid fis -suq minn fornitur, iħarsu, fil-futur, ir-rekwiżiti u l-kondizzjonijiet ta’ din id-Direttiva.
KAPITOLU 8
DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI U FINALI
Artikolu 17
Klawżola dwar il-moviment liberu
1. Il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott li jissodisfaw ir-rekwiżiti u l-kondizzjonijiet ta’ din id-Direttiva ma għandhomx ikunu suġġetti għall-ebda restrizzjoni fuq il-kummerċjalizzazzjoni fir-rigward tal-fornitur, is-saħħa tal-pjanti, il-mezz tat-tkabbir u l-arranġamenti ta’ l-ispezzjonijiet għajr dawk stabbiliti f’din id-Direttiva.
2. Fir-rigward tal-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott tal-ġeneri u l-ispeċi riferiti fl-Anness I l-Istati Membri għandhom jibqgħu lura milli jimponu kondizzjonijiet aktar strinġenti jew restrizzjonijiet fuq il-kummerċjalizzazzjoni barra dawk stipulati f’din id-Direttiva jew fir-rekwiżiti speċifiċi stabbiliti skond l-Artikolu 4 jew dawk eżistenti fit-28 ta’ April 1992, skond il-każ.
Artikolu 18
Emendi u adattament ta’ l-Annessi
Il-Kummissjoni tista’, skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 19(3), temenda l-Anness I, sabiex tadattah għall-iżviluppi fil-konoxxenza xjentifika u teknika.
Artikolu 19
Kumitat
1. Il-Kummissjoni għandha tkun assistita mill-Kumitat Permanenti tal-Materjal ta’ propagazzjoni u l-Ġenera u l-Ispeċji tal-Pjanti tal-Frott minn hawn 'il quddiem imsemmi “l-Kumitat”.
2. Meta jsir riferiment għal dan il-paragrafu, għandhom japplikaw l-Artikoli 4 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE.
Il-perjodu taż-żmien stabbilit fl-Artikolu 4(3) tad-Deċiżjoni 1999/468/KE għandu jkun ta’ xahar.
3. Meta jsir riferiment għal dan il-paragrafu, għandhom japplikaw l-Artikoli 5 u 7 tad-Deċiżjoni 1999/468/KE.
Il-perjodu taż-żmien stabbilit fl-Artikolu 5(6) tad-Deċiżjoni 1999/468/KE għandu jkun ta’ tliet xhur.
4. Il-Kumitat għandu jadotta r-Regoli tiegħu ta’ Proċedura.
Artikolu 20
Traspożizzjoni
1. L-Istati Membri għandhom jadottaw u jippubblikaw, sa mhux iktar tard mill-31 ta’ Marzu 2010, il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa għall-konformità ma’ l-Artikoli 1(2) u (3), 2, 3, 5, 6, 7(2)(3)(4), 9(3), 12(2), 13(1), 16 u 21 Huma għandhom minnufih jikkomunikaw lejn il-Kummissjoni t-test ta’ dawn id-disposizzjonijiet u t-tabella tal-korrelazzjoni bejn dawn id-disposizzjonijiet u din id-Direttiva.
Għandhom japplikaw dawn id-dispożizzjonijiet mit-30 ta’ Settembru 2012.
2. Meta jiġu addottati dawn il-miżuri mill-Istati Membri, għandu jkun fihom referenza għal din id-Direttiva jew ikunu akkumpanjati bir-referenza msemmija fil-waqt tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Huma għandhom ukoll jinkludu stqarrija li r-referenzi fil-liġijiet eżistenti, ir-regolamenti eżistenti, u dispożizzjonijiet amministrattivi eżistenti dwar dawn id-direttivi mħassra minn din id-Direttiva għandhom ikunu interpretati bħala referenzi għal din id-Direttiva. L-Istati membri għandhom jiddeterminaw kif trid issir din ir-referenza u kif trid tkun formulata din l-istqarrija.
3. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet ewlenija tal-liġi nazzjonali, adottati fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.
Artikolu 21
Miżuri transizzjonal
L-Istati Membri jistgħu, sal-31 ta’ Diċembru 2018, jippermettu l-kummerċjalizzazzjoni fit-territorju tagħhom stess ta’ materjal ta’ propagazzjoni u pjanti tal-frott meħudin minn pjanti ġenituri li kienu jeżistu qabel it-30 ta’ Settembru 2012 u ġew attestati uffiċjalment jew jissodisfaw il-kondizzjonijiet sabiex ikunu kkwalifikati bħala materjal CAC qabel il-31 ta’ Diċembru 2018. Meta kummerċjalizzati, tali materjal ta’ propagazzjoni u pjanti tal-frott bħal dawn għandhom jiġu identifikati b’referenza għal dan l-Artikolu fuq it-tikketta u/jew id-dokument. Wara l-31 ta’ Diċembru 2018, il-materjal ta’ propagazzjoni u l-pjanti tal-frott jistgħu jiġu kummerċjalizzati jekk ikunu sodisfatti r-rekwiżiti ta’ din id-Direttiva.
Artikolu 22
Tħassir
1. Id-Direttiva 92/34/KEE, kif emendata mill-atti elenkati fl-Anness II, Parti A, hija b’dan imħassra b’effett mit-30 ta’ Settembru 2012, mingħajr preġudizzju għall-obbligi ta’ l-Istati Membri relatati mal-limiti taż-żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali tad-Direttivi kif stabbilit fl-Anness II, Parti B
2. Ir-referenzi għad-Direttiva mħassra għandhom jitqiesu bħala riferenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skond it-tabella ta’ korrispondenza fl-Anness III.
Artikolu 23
Dħul fis-Seħħ
Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-publikazzjoni tagħha f'Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea.
Artikolu 24
Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.
Magħmula fi Brussell, 29 ta’ Settembru 2008.