DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tal-15 ta’ Diċembru 2009
rigward il-miżuri ta’ appoġġ lis-settur agrikolu implimentati minn Spanja bħala riżultat taż-żieda fil-prezz tal-fjuwil
(notifikata bid-dokument numru C(2009) 9971)
(Il-verżjoni bl-Ispanjol biss hija awtentika)
(2010/473/UE)
IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) (1), u b’mod partikolari l-ewwel inċiż tal-Artikolu 108(2) tiegħu,
Wara li, skont l-ewwel inċiż tal-Artikolu 108(2) tat-TFUE, talbet lill-partijiet ikkonċernati jressqu l-kummenti tagħhom u wara li kkunsidrat dawk il-kummenti,
Billi:
I. PROĊEDURA
(1)
Permezz ta’ ittra tad-29 ta’ Settembru 2000, l-awtoritajiet Spanjoli għarrfu lill-Kummissjoni Ewropea, skont l-Artikolu 108(3) tat-TFUE, dwar il-miżuri ta’ għajnuna lis-settur agrikolu implimentati minn Spanja bħala riżultat taż-żieda fil-prezz tal-fjuwil. Permezz ta’ faks tal-20 ta’ Novembru 2000, il-Kummissjoni talbet aktar informazzjoni. Din l-informazzjoni ntbagħtet permezz tal-ittri tad-9 ta’ Jannar 2001 u tat-13 ta’ Marzu 2001.
(2)
Parti kbira mill-miżuri inklużi fin-notifika ġew ittrasferiti fir-reġistru ta’ għajnuna mhux innotifikata (għajnuna NN 19/2001). Parti oħra ġiet inkluża fir-reġistru ta’ għajnuna nnotifikata (N 681/A/2000).
(3)
B’ittra tal-11 ta’ April 2001, innotifikata fil-25 ta’ April 2001, il-Kummissjoni għarrfet lil Spanja dwar id-deċiżjoni tagħha li tiftaħ il-proċedura prevista fl-Artikolu 108(2) tat-TFUE fir-rigward ta’ ċerti miżuri u kkunsidrat li ċerti miżuri oħrajn ma kinux jissodisfaw ir-rekwiżiti biex jibbenefikaw mid-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 107 tat-TFUE.
(4)
Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tiftaħ il-proċedura ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (2). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati jressqu l-kummenti tagħhom fuq il-miżuri kkunsidrati.
(5)
Permezz tal-ittri tas-6 ta’ Ġunju 2001 u tal-20 ta’ Diċembru 2001, Spanja bagħtet sensiela ta’ kummenti. Il-Kummissjoni rċeviet ukoll kummenti mingħand il-partijiet interessati. Dawn tal-aħħar intbagħtu lil Spanja, li kellha l-possibbiltà li tikkummenta dwarhom. Il-kummenti tagħha waslu għand il-Kummissjoni permezz tal-ittri tal-1 u tat-30 ta’ Ottubru 2001.
(6)
Il-Kummissjoni adottat Deċiżjoni finali parzjalment negattiva fil-11 ta’ Diċembru 2002, bin-numru 2003/293/KE (3).
(7)
Fil-15 ta’ April 2003 tressaq rikors quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza mill-Asociación de Empresarios de Estaciones de Servicio de la Comunidad de Madrid u l-Federación Catalana de Estaciones de Servicio kontra l-Kummissjoni Ewropea (4). Ir-rikorrenti talbu l-annullament parzjali tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni.
(8)
Il-Qorti tal-Prim’Istanza, b’sentenza tat-12 ta’ Diċembru 2006 (5), annullat l-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni 2003/293/KE tal-Kummissjoni, inkwantu din tistabbilixxi li l-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli previsti mid-digriet-liġi rjali nru 10/2000, tas-6 ta’ Ottubru 2000, rigward il-miżuri urġenti ta’ appoġġ lis-setturi tal-agrikoltura, tas-sajd u tat-trasport (6), mhumiex għajnuna fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(9)
Wara l-annullament parzjali tad-Deċiżjoni, il-Kummissjoni għandha tadotta deċiżjoni ġdida rigward il-miżuri msemmija fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni tagħha 2003/293/KE, kif annullata mill-Qorti tal-Prim’Istanza, kif qiegħda tagħmel permezz ta’ din id-Deċiżjoni.
(10)
F’dak li jirrigwarda l-miżuri msemmija fl-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni 2003/293/KE li ma ġewx annullati mill-Qorti tal-Prim’Istanza (7), u li għaldaqstant jibqgħu għal kollox fis-seħħ, dawn mhumiex affettwati minn din id-Deċiżjoni. Għalhekk mhijiex sejra ssir aktar referenza għal dawn il-miżuri.
(11)
Il-miżuri msemmija fl-Artikolu 2 tad-Deċiżjoni 2003/293/KE (8), kif ukoll l-Artikoli 3, 4 u 5 segwenti lanqas m’huma soġġetti għal din id-Deċiżjoni, u b’hekk dawn l-Artikoli jibqgħu għalkollox fis-seħħ. Għaldaqstant mhijiex sejra ssir aktar referenza għal dawn il-miżuri.
II. DESKRIZZJONI
1. Miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli
(12)
Il-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli notifikati huma previsti fl-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 dwar il-miżuri urġenti ta’ appoġġ lis-setturi tal-agrikultura, tas-sajd u tat-trasport (9), li jintroduċi ċerti emendi fil-liġi 27/1999 tas-16 ta’ Lulju 1999, rigward il-kooperattivi (10), kif ukoll fil-liġi 20/1990 tad-19 ta’ Diċembru 1990, rigward is-sistema fiskali tal-kooperattivi (11).
(13)
Minn naħa waħda, il-limitu massimu ta’ 50 % tal-fatturat impost fuq il-kooperattivi għat-twettiq ta’ transazzjonijiet ma’ terzi mhux membri mingħajr telf tal-privileġġ fiskali, kif stabbilit fil-liġi 20/1990 (Artikolu 13.10), jitneħħa għall-kooperattivi agrikoli meta dawn iwettqu transazzjonijiet ta’ kunsinna ta’ diżil B lil terzi mhux membri.
(14)
Min-naħa l-oħra, il-liġi 34/1998 tas-7 ta’ Ottubru 1998, rigward is-settur taż-żejt (12), għandha tinbidel billi jitneħħa, għall-kooperattivi agrikoli, l-obbligu li jistabbilixxu entità b’personalità ġuridika proprja, soġġetta għal sistema fiskali ġenerali, meta dawn iwettqu transazzjonijiet ta’ tqassim ta’ diżil B lil dawk li mhumiex membri.
(15)
L-għan prinċipali ta’ dawn il-miżuri kien, skont l-awtoritajiet Spanjoli, li tiġi nnewtralizzata ż-żieda fil-prezz tal-fjuwil li laqtet ferm lis-settur agrikolu fiż-żmien meta l-miżuri ġew adottati. Għaldaqstant, fir-raġunijiet tad-digriet-liġi rjali 10/2000, huwa spjegat li “id-diżil li jintuża fl-agrikultura, fis-sajd u fit-trasport, bħall-fjuwils għal użu ieħor, sofra minn żieda fil-prezz b’riżultat taż-żieda fil-prezz taż-żejt u l-valur għoli tad-dollaru meta mqabbel mal-Euro”. Il-gvern Spanjol, “konxju mir-realtà ta’ din il-kriżi li nħolqot minn fatturi esterni, analizza flimkien mal-organizzazzjonijiet l-aktar rappreżentattivi tas-setturi milquta l-kobor tal-impatt ekonomiku fl-oqsma tal-agrikultura u tas-sajd, u kiseb kunsens wiesgħa dwar l-adozzjoni ta’ pakkett ta’ miżuri maħsuba sabiex itaffu l-impatt negattiv taż-żieda tal-prezz taż-żejt u titjieb il-liberalizzazzjoni tas-setturi”.
(16)
F’dak li jirrigwarda l-ambitu tal-liġijiet emendati mill-miżura notifikata, jeħtieġ li tingħata deskrizzjoni aktar dettaljata.
(17)
Il-liġi 27/1999 tirrigwarda l-kooperattivi u l-istrument li jissorvelja l-attività kooperattiva fi Spanja. Hija tiddefinixxi l-kunċett ta’ soċjetà kooperattiva, il-klassijiet tagħha u tirregola l-kostituzzjoni tagħha. Għandha wkoll l-għan li tippromwovi u tiżviluppa soċjetajiet kooperattivi u tillimita l-forom ta’ assoċjazzjoni tagħhom, billi tiffaċilita l-ħolqien ta’ dawn il-gruppi, bl-għan li tinkoraġġixxi l-moviment tal-kooperattivi. L-Artikolu 93 tagħha huwa ddedikat għall-kooperattivi agrikoli, b’mod speċjali l-għanijiet tagħhom u l-attivitajiet li jistgħu jiżviluppaw.
(18)
L-Artikoli 16.5, 18.2, 33 u 34 tal-liġi 20/1990 jipprevedu, min-naħa tagħhom, regoli li jirrigwardaw il-bażi taxxabbli u s-sistema fiskali tal-kooperattivi Spanjoli, inklużi l-kooperattivi agrikoli. Il-liġi tagħmel distinzjoni bejn “kooperattivi protetti” u “kooperattivi protetti b’mod speċjali”. Il-“kooperattivi protetti” huma dawk li jirrispettaw il-prinċipji u d-dispożizzjonijiet tal-liġi ġenerali tal-kooperattivi jew tal-liġijiet tal-Komunitajiet awtonomi. Il-“kooperattivi protetti b’mod speċjali” huma l-kooperattivi ta’ xogħol assoċjat, il-kooperattivi agrikoli, il-kooperattivi ta’ bdiewa komunitarji, il-kooperattivi tal-baħar u l-kooperattivi tal-konsumaturi u l-utenti. Skont il-liġi, l-aktar livell għoli ta’ protezzjoni favur dawn tal-aħħar huwa dovut għan-natura tas-setturi kkonċernati, għall-kapaċità ekonomika tal-membri tagħha u għall-akbar konnessjoni tagħhom mal-prinċipju ta’ reċiproċità.
(19)
Rigward il-kompożizzjoni tal-bażi taxxabbli tal-kooperattivi, ir-riżultati tal-azzjonijiet tal-kooperattivi (li jsiru mal-membri tagħha) u dawk tal-azzjonijiet extra-kooperattivi (li jsiru ma’ oħrajn mhux membri) huma kkunsidrati b’mod separat u mhumiex taxxabbli bl-istess mod. Għaldaqstant il-kooperattiva hija obbligata li żżomm kontijiet separati taż-żewġ tipi ta’ azzjoni.
(20)
Is-sistema fiskali applikabbli għall-kooperattivi agrikoli bħala “kooperattivi protetti b’mod speċjali” hija l-istess bħal dawk tal-kooperattivi protetti, ħlief fil-każijiet indikati hawn taħt:
- taxxa korporattiva: din it-taxxa hija maħsuba sabiex tibbilanċja d-dħul tal-kumpaniji u ta’ entitajiet legali oħrajn. Il-bażi taxxabbli korrispondenti mar-riżultati kooperattivi (transazzjonijiet mal-membri) tibbenefika minn rata mnaqqsa ta’ 20 %, filwaqt li l-bażi taxxabbli korrispondenti mar-riżultati extra-kooperattivi (transazzjonijiet ma’ oħrajn li mhumiex membri jew ma’ partijiet terzi) hija soġġetta għal rata ġenerali ta’ 35 % (Artikolu 33.2). Barra minn hekk, jeżisti tnaqqis ta’ 50 % tal-allokazzjonijiet għall-fond ta’ riżerva obbligatorja (Artikolu 16.5) (13) u tnaqqis ta’ 100 % tas-somom destinati għall-edukazzjoni u l-promozzjoni (Artikolu 18.2) (14). F’dak li jirrigwarda biss il-kooperattivi protetti b’mod speċjali, dawn jibbenefikaw ukoll minn eżenzjoni ta’ 50 % mill-ammont tat-taxxa, definita bħala li hija ugwali għas-somma alġebrajka tal-ammonti li jirriżultaw mill-applikazzjoni, fuq il-bażijiet tat-taxxa, kooperattiva u extra-kooperattiva, pożittivi jew negattivi, tar-rati ta’ taxxa previsti, meta r-riżultat ikun pożittiv (Artikolu 34.2). Fl-aħħar nett, dawn jibbenefikaw ukoll mil-libertà ta’ deprezzament tal-elementi tal-assi fissi ġodda deprezzabbli miksuba matul l-ewwel tliet snin wara r-reġistrazzjoni fir-reġistru tal-kooperattivi;
- taxxa fuq it-trasferimenti tal-assi u fuq l-atti legali dokumentati: din it-taxxa indiretta għandha l-għan li tibbilanċja d-diversi atti legali bħat-trasferimenti tal-assi ta’ ammonti kbar, l-atti legali dokumentati jew inkella ċerti operazzjonijiet tal-kumpaniji (bħall-atti ta’ finanzjament ta’ kumpanija bħal żidiet fil-kapital). Hemm prevista eżenzjoni f’każ ta’ kostituzzjoni, ta’ żieda fil-kapital, ta’ amalgamazzjoni u ta’ qsim; f’każ ta għoti u annullament ta’ self, inkluż dawk fil-bonds; f’każ ta’ xiri ta’ oġġetti u ta’ ħlasijiet imħallsa lill-Fond għall-edukazzjoni u l-promozzjoni sabiex jilħqu l-għanijiet tagħhom; u, fil-każ biss tal-kooperattivi protetti b’mod speċjali, eżenzjoni favur l-akkwist ta’ oġġetti u l-ħlasijiet li jmorru direttament għat-twettiq tal-miri soċjali u statutorji tagħhom (Artikoli 33.1 u 34.1);
- taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi: din it-taxxa lokali għandha l-għan li tintaxxa b’mod dirett kull tip ta’ attività ekonomika intraprenditorjali, professjonali jew artistika li ssir minn persuni fiżiċi jew ġuridiċi fuq it-territorju Spanjol. Huwa previst bonus ta’ 95 % fuq din it-taxxa (Artikolu 33.4.a);
- taxxa fuq il-proprjetà immobbli: din hija taxxa lokali li tibbilanċja l-użu tad-drittijiet tal-proprjetà u ta’ drittijiet ta’ proprjetà oħrajn relatati ma’ bini. Huwa previst bonus ta’ 95 % fuq din it-taxxa lokali li jikkorrispondi għall-proprjetà ta’ natura rurali tal-kooperattivi agrikoli u ta’ rziezet komunitarji (Artikolu 33.4.b).
(21)
Fl-aħħar nett, l-Artikolu 13 tal-liġi jipprovdi li l-ebda kooperattiva, tkun xi tkun il-klassi tagħha, ma tista’ twettaq volum ta’ transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri ogħla minn 50 % tat-total tat-transazzjonijiet tal-kooperattiva mingħajr ma titlef il-kundizzjoni ta’ kooperattiva fiskalment protetta.
(22)
Il-baġit tal-miżuri favur il-kooperattivi agrikoli jibqa’ mhux magħruf minħabba n-natura tagħhom. It-tul tagħhom, min-naħa tiegħu, mhuwiex speċifikat.
2. Argumenti mqajma mill-Kummissjoni fil-kuntest tal-ftuħ tal-proċedura ta’ evalwazzjoni
(23)
Il-Kummissjoni bbażat id-deċiżjoni tal-ftuħ tal-proċedura fuq l-argumenti li ġejjin.
(24)
L-approvazzjoni tad-digriet-liġi rjali 10/2000 kienet tassumi, skont il-ftuħ tal-proċedura, l-għoti ta’ benefiċċji fiskali lill-kooperattivi agrikoli, li qabel l-approvazzjoni tal-imsemmi digriet ma kinux jibbenefikaw minnhom.
(25)
L-ewwel benefiċċju jikkonsisti fit-tneħħija tal-obbligu li jiffurmaw entità b’personalità ġuridika proprja li għaliha tapplika s-sistema ġenerali tat-taxxa (jiġifieri sistema fiskali li timponi piż inqas) għat-tqassim ta’ diżil B lil partijiet terzi mhux membri, li permezz tagħha l-kooperattivi jħallsu inqas taxxa minn qabel għat-transazzjoni msemmija. Fi kliem ieħor, qabel l-emenda fil-liġi, it-tqassim tad-diżil B lil persuni mhux membri mill-kooperattivi agrikoli kien soġġett għall-obbligu li jistabbilixxu entità b’personalità ġuridika proprja. Minn wara l-emenda tal-liġi 27/1999, dawn mhumiex aktar soġġetti għal dan l-obbligu u t-transazzjonijiet ikkonċernati ser ikunu soġġetti għal benefiċċji fiskali.
(26)
It-tieni benefiċċju huwa t-tneħħija tal-limitu massimu ta’ 50 % taxxa għall-kooperattivi agrikoli biex ifornu diżil B lil partijiet terzi mhux membri mingħajr ma jitilfu l-kundizzjoni ta’ kooperattiva fiskalment protetta. Fi kliem ieħor, qabel l-emenda fil-liġi 27/1999, il-kooperattivi agrikoli kien ikollhom jillimitaw t-transazzjonijiet ta’ kunsinna lil partijiet terzi mhux membri għal 50 % tal-fatturat tagħhom, jekk ma kinux iridu jitilfu l-benefiċċji fiskali. Wara l-emenda fil-liġi, huma jistgħu jaqbżu dan il-limitu mingħajr ma jkollhom jirrinunzjaw għall-kundizzjoni ta’ kooperattivi fiskalment protetti.
(27)
Din kellha tikkonsisti f’miżura applikabbli biss għall-kooperattivi agrikoli akkumpanjata minn benefiċċju fiskali, mogħti fil-kuntest taż-żieda fil-prezz tal-fjuwil, u li tikkonsisti fi tnaqqis fil-ħlas ta’ taxxa meta mqabbla mat-taxxa normali mħallsa qabel l-emenda tal-liġi 27/1999.
(28)
Skont l-informazzjoni disponibbli dak iż-żmien, il-Kummissjoni kkunsidrat li dawn il-miżuri dehru li kienu jagħtu benefiċċju lill-kooperattivi agrikoli li kien inaqqas l-ispejjeż li normalment kienu jitħallsu mill-baġit tagħhom. Telf fl-introjtu tat-taxxa huwa ekwivalenti għall-konsum ta’ riżorsi tal-Istat fil-forma ta’ nefqa fiskali (punt 10 tal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni fuq l-applikazzjoni tar-regoli ta’ għajnuna mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni tan-negozju dirett (15). Għaldaqstant, din il-miżura kellha titqies bħala miżura fiskali selettiva li kienet taffettwa r-riżorsi tal-Istat.
(29)
Il-Kummissjoni kkunsidrat fl-istadju tal-ftuħ tal-proċedura, u skont l-informazzjoni disponibbli dak iż-żmien, li dawn il-miżuri kellhom jiġu kkunsidrati bħala miżuri fiskali attribwibbli lill-Istat li kienu jirrigwardaw riżorsi tal-Istat, kienu jagħtu benefiċċju selettiv u ma kinux jidhru ġustifikati minħabba n-natura jew l-għan tas-sistema fiskali, jiġifieri li kellhom jitqiesu bħala għajnuna selettiva mogħtija mill-Istat.
(30)
L-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Spanjoli, li skontha bejn l-1999 u s-sena 2000 kien hemm żieda fil-prezz tal-fjuwil ta’ 47 % li kienet ħolqot disturb fl-ordni pubbliku, strajks u waqfien fil-provvisti tal-prodotti tal-enerġija u ikel, ma kinitx tippermetti li jiġi kkunsidrat f’dak l-istadju tal-proċedura li dan kien avveniment straordinarju fis-sens tal-Artikolu 107(2)(b), tat-TFUE.
(31)
Dejjem skont l-informazzjoni disponibbli, il-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli jistgħu jiġu mxebbha ma’ għajnuniet tal-Istat maħsuba għat-titjib tas-sitwazzjoni finanzjarja ta’ dawn tal-aħħar, iżda li ma jikkontribwixxu bl-ebda mod għall-iżvilupp tas-settur. Għalhekk, dawn l-għajnuniet kellhom jiġu kkunsidrati bħala għajnuniet operattivi inkompatibbli mas-suq intern.
(32)
Fid-dawl ta’ dawn il-konsiderazzjonijiet, il-Kummissjoni stmat li ma kienx jidher li l-miżuri inkwistjoni, sakemm dawn kienu kkunsidrati bħala għajnuna mill-Istat, setgħu jikkwalifikaw għall-eżenzjonijiet tal-Artikolu 107(2) u (3) tat-TFUE u għaldaqstant iddeċidiet li tiftaħ kontrihom il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 108(2) tat-TFUE.
III. KUMMENTI PPREŻENTATI MINN PARTIJIET TERZI INTERESSATI
1. Kummenti tal-Assoċjazzjoni tas-sidien tal-pompi tal-petrol
(33)
Din l-assoċjazzjoni tqis li d-digriet-liġi rjali 10/2000 jagħti benefiċċji fiskali lill-kooperattivi agrikoli.
(34)
L-ewwel nett, it-tneħħija tal-obbligu li jiffurmaw entità b’personalità ġuridika proprja soġġetta għas-sistema ġenerali tat-taxxa għat-tqassim tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri tassumi benefiċċju fiskali li permezz tiegħu l-kooperattivi jħallsu inqas taxxi minn qabel għat-tqassim tad-diżil, minħabba li dawn it-transazzjonijiet ikunu soġġetti għal benefiċċji fiskali.
(35)
It-tieni, it-tneħħija tal-limitu massimu ta’ 50 %, fil-preżent impost fuq il-kooperattivi biex iwettqu t-transazzjonijiet ta’ kunsinna ta’ diżil B lil partijiet terzi mhux membri mingħajr ma jitilfu l-benefiċċji fiskali, hija benefiċċju fiskali ieħor.
(36)
Id-digriet-liġi rjali 10/2000 jippromwovi, skont din l-assoċjazzjoni, il-ħolqien ta’ netwerk parallel, fil-marġini tas-suq, favur il-kooperattivi, bħala entitajiet “mgħejuna” mis-settur pubbliku li jeżentahom, barra minn hekk, milli jirrispettaw l-obbligi legali imposti fuq il-kompetituri tagħhom. Dan kollu bl-għan li jingħata tnaqqis fil-prezz li huwa r-riżultat ta’ mekkaniżmi normali tas-suq, u mingħajr ma jingħata kumpens lis-sidien ta’ faċilitajiet tal-bejgħ lill-pubbliku (distribuzzjoni bl-imnut), li jiġu esklużi mis-suq fi proporzjon għoli.
2. Kummenti tal-Assoċjazzjoni tal-intraprendituri tal-pompi tal-petrol tal-Komunità ta’ Madrid, tal-Federazzjoni Katalana tal-pompi tal-petrol u tal-Konfederazzjoni Spanjola tal-pompi tal-petrol
(37)
Dawn l-assoċjazzjonijiet, li jirrappreżentaw kważi s-settur kollu tal-pompi tal-petrol fi Spanja, iqisu li d-digriet-liġi rjali 10/2000 fih miżuri maħsuba sabiex jilliberaw lill-kooperattivi agrikoli minn diversi taxxi meta jqassmu d-diżil B lil partijiet terzi mhux membri, billi jissottomettu din l-attività għal sistema fiskali partikolarment protetta fil-każ tal-bejgħ ta’ fjuwil lil partijiet terzi.
(38)
Skont dawn l-assoċjazzjonijiet, il-kooperattivi agrikoli jiksbu, mad-dħul fis-seħħ tad-digriet-liġi rjali 10/2000, il-benefiċċji msemmija hawn taħt meta jqassmu d-diżil B f’każ ta’ bejgħ ta’ fjuwil lil partijiet terzi.
(39)
Rigward it-taxxa fuq it-trasferimenti tal-assi u atti legali dokumentati, il-kooperattivi huma eżentati minnha, f’każ ta’ kostituzzjoni, ta’ żieda fil-kapital, ta’ amalgamazzjoni u qsim, ta’ għoti u annullament ta’ self inkluż dawk fil-bonds, f’każ ta’ xiri ta’ oġġetti u ta’ ħlasijiet imħallsa lill-Fond għall-edukazzjoni u l-promozzjoni sabiex jilħqu l-għanijiet tagħhom u fil-każ l-akkwist ta’ oġġetti u l-ħlasijiet li jmorru direttament għat-twettiq tal-miri soċjali u statutorji tagħhom.
(40)
Rigward it-taxxa korporattiva, billi d-digriet-liġi rjali 10/2000 jikkunsidra l-bejgħ ta’ diżil B lil partijiet terzi mhux membri bħala r-riżultat ekonomiku tal-attività kooperattiva, l-imsemmija attività hija taxxabbli bir-rata ta’ 20 % u tibbenefika wkoll mil-libertà ta’ deprezzament għall-elementi ta’ assi fissi ġodda deprezzabbli, miksuba fit-tliet snin wara d-data tar-reġistrazzjoni tagħhom fir-reġistru tal-kooperattivi; il-kooperattivi jibbenefikaw, barra minn hekk, minn eżenzjoni ta’ 50 % mit-total tat-taxxa.
(41)
Rigward it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi, il-kooperattivi jibbenefikaw minn eżenzjoni ta’ 95 % tat-total tat-taxxa.
(42)
Rigward it-taxxa fuq il-proprjetà immobbli, dawn jibbenefikaw minn eżenzjoni ta’ 95 % tat-total tat-taxxa.
3. Kummenti tal-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli ta’ Spanja
(43)
Din il-konfederazzjoni hija magħmula mill-parti l-kbira tal-kooperattivi agrikoli ta’ Spanja.
(44)
Il-kooperattivi agrikoli bdew l-attività tagħhom fit-tqassim ta’ prodotti taż-żejt mid-dħul fis-seħħ tal-ordni tal-31 ta’ Lulju 1986 (16) tal-Ministeru tal-ekonomija u l-finanzi, li kienet temenda r-regola dwar il-provvista u l-bejgħ ta’ fjuwils u kombustibbli likwidi, soġġetti għall-monopolju fuq il-prodotti taż-żejt (17). Il-liġi 34/1992 tat-22 ta’ Diċembru 1992 li kienet tirregola s-settur taż-żejt (18) tintroduċi sistema ġdida ta’ distribuzzjoni tal-prodotti taż-żejt.
(45)
Is-sitwazzjoni regolatorja nbidlet f’daqqa għall-kooperattivi agrikoli wara l-pubblikazzjoni tal-liġi 34/1998 u, b’mod partikolari, minħabba l-ħames dispożizzjoni addizzjonali li ma tħallix lill-kooperattivi jqassmu prodotti taż-żejt (kemm diżil kif ukoll petrol) lil partijiet terzi, sakemm ma jkunux għal dan il-għan entità b’personalità ġuridika proprja, soġġetta għal sistema fiskali ġenerali.
(46)
Skont din il-konfederazzjoni, id-digriet-liġi rjali 10/2000 m’għamel xejn ħlief neħħa parti mir-restrizzjoni fuq il-kompetizzjoni ħielsa li kienet qiegħda tippreżumi l-projbizzjoni introdotta mil-liġi 34/1998 permezz tal-ħames dispożizzjoni addizzjonali tagħha.
(47)
Il-benefiċċji fiskali li jgawdu minnhom il-kumpaniji kooperattivi għandhom jiġu evalwati b’relazzjoni mal-istandards ta’ aġġustament tekniku u mal-obbligi li jirriżultaw minnhom għall-kooperattivi.
(48)
Il-kooperattivi għandhom jiddistingwu b’mod ċar bejn iż-żewġ tipi ta’ transazzjonijiet sabiex jiddeterminaw il-bażi taxxabbli taħt it-taxxa fuq il-kumpaniji: it-transazzjonijiet imwettqa ma’ membri u t-transazzjonijiet imwettqa ma’ dawk mhux membri jew partijiet terzi. L-istandard ta’ aġġustament tekniku previst taħt l-Artikolu 16 tal-liġi 20/1990 jikkonsisti fid-determinazzjoni tal-bażi taxxabbli b’mod separat, għar-riżultati kooperattivi li jkunu ġejjin minn transazzjonijiet li jsiru mal-membri, minn naħa, u għar-riżultati extra-kooperattivi li jkunu ġejjin minn transazzjonijiet imwettqa mill-kooperattivi ma’ dawk li ma jkunux membri jew ma’ partijiet terzi, min-naħa l-oħra.
(49)
L-Artikolu 33 tal-liġi 20/1990 jispeċifika li, fil-kuntest tat-taxxa fuq il-kumpaniji tal-entitajiet kooperattivi, rata differenzjata ta’ taxxa, rispettivament ta’ 20 % u ta’ 35 % (rata ġenerali) tal-bażi taxxabbli tapplika għar-riżultati kooperattivi u extra-kooperattivi, dawn tal-aħħar ikunu, inter alia, dawk miksuba mill-kooperattivi agrikoli waqt it-transazzjonijiet tagħhom ma’ partijiet terzi. B’konsegwenza ta’ dan, il-benefiċċji li kooperattiva agrikola tieħu mit-transazzjonijiet tagħha ma’ partijiet terzi mhux membri mhuma soġġetti għall-ebda tnaqqis.
(50)
F’dak li jirrigwarda t-taxxa fuq il-kumpaniji li huma soġġetti għaliha l-kooperattivi, l-Artikolu 23 tal-liġi 20/1990 jiddefinixxi t-total tat-taxxa bħala ugwali għas-somma alġebrajka tat-totali li jirriżultaw mill-applikazzjoni fuq il-bażi taxxabbli, pożittivi jew negattivi, mir-rati ta’ taxxa previsti, l-imsemmi total jiġi kkunsidrat bħala t-total pagabbli (cuota íntegra) meta r-riżultat ikun pożittiv. L-iskema ta’ eżenzjoni favur il-kooperattivi protetti b’mod speċjali - kif fil-prinċipju huma l-kooperattivi agrikoli -, prevista fl-Artikolu 34 tal-imsemmija liġi, jikkonsisti fl-għoti ta’ tnaqqis ta’ 50 % fuq it-total tat-taxxa pagabbli, definit qabel fl-Artikolu 23.
(51)
Dan it-tnaqqis ma jistax jiġi evalwat b’mod indipendenti mit-trattament fiskali tal-ammonti żejda netti mqassma lill-membri tal-kooperattivi taħt it-taxxa fuq id-dħul personali. F’kooperattiva, il-profitt tal-kumpanija jitqassam lill-membri skont l-attività mwettqa fil-qafas tal-kooperattiva waqt is-sena kkunsidrata u mhux skont il-kontribuzzjoni għall-kapital: dan huwa dak li jissejjaħ dħul tal-kooperattiva, li għandu karatteristiċi totalment differenti minn dawk tad-dividend f’intrapriża b’kapital azzjonarju.
(52)
Meta wieħed iqis dawn il-karatteristiċi speċifiċi, l-eżenzjoni ta’ 50 % mogħtija lill-kooperattivi protetti b’mod speċjali skont it-taxxa korporattiva, għandha tiġi evalwata fid-dawl tat-taxxa doppja tad-dividendi/dħul korporattiv skont it-taxxa korporattiva, minn naħa, u skont it-taxxa fuq id-dħul personali, min-naħa l-oħra. Il-mitigazzjoni tat-taxxa doppja fil-każ ta’ kumpanija b’kapital azzjonarju u l-azzjonist (dividend) m’għandhiex kontroparti fil-każ tal-kumpanija kooperattiva - membru tal-kooperattiva (tqassim tal-profitt), bir-riżultat li d-dħul tal-kooperattiva huwa intaxxat ferm aktar mid-dividendi.
(53)
Din id-distinzjoni hija riflessa fl-Artikolu 23 tal-liġi 40/1998 tad-9 ta’ Diċembru 1998 li tirrigwarda t-taxxa fuq id-dħul personali u regoli oħrajn fiskali (19), li jikkonferma t-trattament fiskali differenzjat applikat għad-dividendi (speċifiċi għall-impriżi b’kapital azzjonarju sottomessi għal sistema fiskali ġenerali) u għad-dħul tal-kooperattiva, (speċifiku għall-entitajiet kooperattivi sottomessi għal sistema fiskali speċjali).
(54)
Barra minn hekk, l-eżenzjonijiet mit-taxxa fuq id-dħul personali, previsti fl-Artikolu 66 tal-liġi 40/1998, ivarjaw ukoll skont it-tip ta’ kumpanija: f’każ ta’ dividendi, l-imsemmi Artikolu jipprovdi eżenzjoni ta’ 40 % u, f’każ ta’ dħul tal-kooperattivi, jirreferi għall-Artikolu 32 tal-liġi 20/1990 rigward is-sistema fiskali applikabbli għall-kooperattivi, li jipprovdi li l-eżenzjoni mit-taxxa doppja tkun ta’ 10 % fil-każ ta’ kumpanija protetta u ta’ 5 % fil-każ ta’ kooperattiva protetta b’mod speċjali.
(55)
Barra minn hekk il-kooperattivi huma sottomessi għal obbligi speċifiċi li m’għandhomx l-impriżi soġġetti għas-sistema fiskali ġenerali, jiġifieri għal obbligi finanzjarji imposti mil-liġi 27/1999 li tippreskrivi l-immobilizzazzjoni ta’ riżorsi li ma jistgħux jitqassmu, bħal fil-każ tal-kostituzzjoni tal-Fondi soċjali obbligatorji.
(56)
L-ewwel nett, il-Fond ta’ riżerva obbligatorja, li huwa maħsub b’mod speċifiku għall-konsolidazzjoni, l-iżvilupp u l-garanzija tal-kooperattivi u li ma jistax jitqassam lill-membri, kif ifakkar l-Artikolu 55 tal-liġi 27/1999. Dan jagħmel parti mill-patrimonju soċjali li ma jistax jitqassam, u li f’każ ta’ xoljiment tal-kooperattiva, jitpoġġa għad-dispożizzjoni tat-Teżor pubbliku li jużah sabiex iwaqqaf Fond għall-promozzjoni tal-moviment tal-kooperattivi. Skont il-liġi 27/1999, il-kontribut minimu tal-imsemmi Fond ta’ riżerva huwa magħmul minn 20 % tar-riżultati tal-kooperattivi u 50 % tar-riżultati extra-kooperattivi (jiġifieri dawk li jkunu ġejjin minn transazzjonijiet tal-kooperattivi ma’ partijiet terzi mhux membri) li magħhom wieħed irid iżid il-miżati tal-isħubija tal-membri u t-totali mnaqqsa mill-kontribut obbligatorju tagħhom għall-kapital soċjali f’każ li ma jibqgħux imsieħba. Minn dan isegwi li l-membru tal-kooperattiva ma jista’ qatt jirkupra l-kontribut kollu tiegħu lill-kumpanija u li parti mill-bilanċi tal-kumpanija huma immobilizzati.
(57)
It-tieni, il-Fond għall-edukazzjoni u l-promozzjoni, irregolat mill-Artikolu 56 tal-liġi 27/1999, għandu l-iskop finali ta’ taħriġ u edukazzjoni tal-membri u tal-ħaddiema tal-kooperattiva, it-tixrid tal-prinċipji tal-kooperattiva, il-promozzjoni tar-relazzjonijiet bejn il-kooperattivi, il-promozzjoni kulturali, professjonali, kif ukoll l-għajnuna lil-lokal jew lill-komunità inġenerali. Skont il-liġi 27/1999, il-kontribut minimu tagħha huwa ta’ 5 % tar-riżultati tal-kooperattivi. Bl-istess mod bħal fil-każ tal-Fond ta’ riżerva obbligatorja, dan ma jistax jitqassam lill-membri, inkluż fil-każ ta’ xoljiment tal-kooperattiva.
(58)
B’konsegwenza ta’ dan, il-bilanċ nett żejjed li jitqassam huwa inqas fil-każ tal-kooperattivi meta mqabbel mal-bilanċ żejjed iġġenerat minn kumpaniji b’kapital azzjonarju fejn id-disponibbiltà tad-dħul hija ogħla, billi dawn tal-aħħar mhumiex obbligati li jikkontribwixxu għal dawn il-Fondi b’parti mid-dħul tas-sena kurrenti.
(59)
Il-benefiċċju fiskali li l-kooperattiva tista’ tikseb mill-eżenzjoni parzjali tat-taxxa korporattiva huwa kkoreġut mit-taxxa doppja taħt it-taxxa fuq id-dħul personali applikata fuq il-membru tal-kooperattiva biex b’hekk il-piż fiskali tiegħu jkun żdied.
(60)
Ħarsa ġenerali lejn is-sistema fiskali li għaliha huma soġġetti l-kooperattivi, li tikkunsidra kemm il-benefiċċji kif ukoll l-obbligi, tista’ tiġi spjegata bl-għajnuna tal-eżempji li ġejjin.
(61)
L-ewwel eżempju jirrigwarda l-analiżi tad-disponibbiltà netta tal-fondi li jirċievi membru tal-kooperattivi meta mqabbel mal-azzjonista ta’ kumpanija soġġetta għal sistema fiskali ġenerali fi Spanja, bi tluq mill-istess riżultati inizjali; 150 unitajiet monetarji (minn hawn 'il quddiem imsejħa u.m.).
Ipoteżi: riżultati kooperattivi (50 %) u riżultati extra-kooperattivi (50 %), fuq il-bażi tal-liġi 27/1999; pagament sħiħ tad-dħul disponibbli lill-membri. Rata marġinali tat-taxxa fuq id-dħul personali: 48 %
Kumpanija kooperattiva
Kumpanija b’kapital azzjonarju
Riżultati
Riżultat Kooperattiv (RK): 75 (50 %)
Riżultat Extra-kooperattiv (RE): 75 (50 %)
Total: 150
150
Kontribut għall-Fondi Soċjali
Fond: edukazzjoni u promozzjoni: 5 % RC = 3,75
Fond: riżervi obbligatorji: 20 % RK = 15
50 % RE = 37,5
Total: 56,25
0
Riżultati wara l-kontribut għall-fondi soċjali
RK: 56,25
RE: 37,5
Total: 93,75
150
Taxxa korporattiva
RK: (75 - 11,25) × 20 % = 12,75
RE: (75 - 18,75) × 35 % = 19,687
Total: 32,437
150 × 35 % = 52,5
Dħul disponibbli
93,75 - 32,437 = 61,313
150 - 52,5 = 97,5
Taxxa fuq id-dħul personali
Bażi taxxabbli: 61,313 × 100 % = 61,313
Total dovut (rata sħiħa):
61,313 × 48 % = 29,430
Tnaqqis: 61,313 × 10 % = 6,131
Total li għandu jitħallas wara t-tnaqqis:
9,430 - 6 131 = 23,299
BT = 97,5 × 140 % = 136,5
Total dovut (rata sħiħa): 136,5 × 48 % = 65,52
Tnaqqis: 97,5 × 40 % = 39
Total li għandu jitħallas wara t-tnaqqis: 65,52 - 39 = 26,52
Dħul nett miġbur mill-azzjonist
61,313 - 23,299 = 38,014
97,5 - 26,52 = 70,98
(62)
Minħabba r-rata marġinali ta’ taxxa prevista fil-qafas tat-taxxa fuq id-dħul personali, wieħed jista’ jsostni li għall-istess riżultat inizjali ta’ 150 u.m., id-dħul nett miġbur mill-membru tal-kooperattiva jkun ta’ 38 u.m., filwaqt li dak miġbur minn azzjonista ta’ kumpanija soġġetta għal sistema fiskali ġenerali jkun ta’ 71 u.m. Barra minn hekk, kif spjegat aktar 'il fuq, it-taxxa doppja taħt it-taxxa korporattiva u t-taxxa fuq id-dħul personali tannulla l-effett inizjali tat-tnaqqis mogħti taħt it-taxxa korporattiva.
(63)
Fit-tieni eżempju, fejn it-transazzjonijiet tal-kooperattivi mal-membri u mal-partijiet terzi mhux membri, jiġifieri r-riżultati kooperattivi u extra-kooperattivi, huma sottomessi għal persentaġġi differenti, għandu jiġi nnutat li meta l-piż speċifiku tar-riżultati extra-kooperattivi jiżdiedu meta mqabbla mar-riżultati kooperattivi, ir-riżorsi li għandhom jingħataw lill-Fondi obbligatorji kif ukoll it-taxxa fuq id-dħul jiżdiedu b’mod proporzjonali, filwaqt li l-persentaġġ tad-dħul disponibbli jonqos; minn dan isegwi li d-dħul nett miġbur minn kull membru huwa inqas meta r-riżultati extra-kooperattivi jkunu akbar.
Analiżi ta’ ipoteżijiet statistiċi differenti bejn riżultati kooperattivi u extra-kooperattivi
Kumpanija kooperattiva protetta
Kumpanija b’kapital azzjonarju
Ipoteżi
RK:75 %
RE: 25 %
RK: 66,66
RE:33,33 %
RK:50 %
RE: 50 %
RK:25 %
RE:75 %
Riżultati
150
150
150
150
150
Kontribut għall-Fondi Soċjali
46,875
50
56,25
65,625
0
Riżultati wara l-kontribut għall-fondi soċjali
103,125
100
93,75
84,375
150
Taxxa korporattiva
28,97
30,125
32,437
35,906
52,5
Dħul disponibbli
74,155
69,875
61,313
48,469
97,5
Taxxa fuq id-dħul personali
28,179
26,55
23,299
18,418
26,52
Dħul nett miġbur
45,976
43,325
38,014
30,051
70,98
(64)
Fl-aħħar nett, il-konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli tikkunsidra li l-leġiżlazzjoni li tirrigwarda t-tassazzjoni tal-kooperattivi agrikoli fi Spanja għandha tkun analizzata fit-totalità tagħha. Din it-tassazzjoni tistabbilixxi ċerti differenzi u fiha elementi ta’ benefiċċju, iżda li huma akkumpanjati minn obbligi speċifiċi (kontribuzzjonijiet lill-Fondi obbligatorji, trattament tal-kapital, taxxa doppja).
IV. KUMMENTI MRESSQA MINN SPANJA
(65)
Permezz ta’ ittra tal-11 ta’ Ġunju 2001, Spanja ressqet l-argumenti li ġejjin.
(66)
Skont Spanja, it-tqabbil tal-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi ma’ għajnuna mill-Istat minħabba li dawn tal-aħħar sejrin iħallsu inqas taxxi minn qabel l-emenda introdotta mhuwiex ġust, għar-raġunijiet spjegati hawn taħt.
(67)
Il-miżuri introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 għandhom l-għan li jilliberalizzaw is-settur tal-kunsinna tad-diżil, billi jneħħu l-ostakoli imposti fuq il-kooperattivi agrikoli għat-tqassim tal-imsemmi kombustibbli lil partijiet terzi, mingħajr ma dan jimplika trattament fiskali privileġġat għal dawn l-entitajiet.
(68)
Is-sistema fiskali tal-kooperattivi agrikoli tistabbilixxi distinzjoni bejn l-attivitajiet li jsiru mal-membri fi ħdan il-kooperattiva u l-attivitajiet li jsiru ma’ dawk li mhumiex membri, bir-riżultati ta’ dawn tal-aħħar jiġu kkwalifikati bħala extra-kooperattivi. Minn dan isegwi li s-sistema fiskali li tirrigwarda t-taxxa korporattiva applikabbli għall-imsemmija riżultati tikkorrispondi għas-sistema fiskali ġenerali li għaliha hija soġġetta kull entità oħra li twettaq l-istess attività.
(69)
Is-sistema fiskali tal-kooperattivi hija rregolata mil-liġi 20/1990, li l-Artikolu 21 tagħha jqis bħala dħul extra-kooperattiv dak id-dħul iġġenerat mill-eżerċizzju tal-attività koperta mill-kooperattiva ma’ partijiet terzi mhux membri, b’mod li r-riżultati extra-kooperattivi jiġu intaxxati bir-rata ġenerali tat-taxxa korporattiva, skont l-Artikolu 26(3) tal-liġi 43/1995 tas-27 ta’ Diċembru, dwar it-taxxa korporattiva (20). Barra minn hekk, is-sitt dispożizzjoni addizzjonali tal-liġi 27/1999 tas-16 ta’ Lulju 1999 dwar il-kooperattivi timponi fuq dawn l-entitajiet li jżommu kontijiet separati għall-operazzjonijiet imwettqa ma’ partijiet terzi mhux membri.
(70)
Il-miżuri introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 għandhom l-għan li jilliberalizzaw is-settur tal-kunsinna tad-diżil B, billi jawtorizzaw lill-kooperattivi agrikoli li jwasslu l-imsemmi kombustibbli, tkun xi tkun il-parti ta’ dawn it-transazzjonijiet meta mqabbla mat-transazzjonijiet kollha mwettqa mill-kooperattivi, mingħajr ma dan iwassal għat-telf tas-sistema fiskali tagħhom għall-attivitajiet tal-kooperattiva. L-għan huwa li l-kooperattiva titħalla tagħmel din l-attività, mingħajr il-bżonn li tistabbilixxi entità oħra differenti, minħabba li l-obbligu tat-taxxa korporattiva huwa l-istess fiż-żewġ sitwazzjonijiet, b’mod li d-dħul iġġenerat mill-kunsinna tad-diżil B lil partijiet terzi huwa soġġett għas-sistema ġenerali tat-taxxa korporattiva.
(71)
Fl-aħħar nett, skont Spanja, il-miżuri introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 mhumiex għajnuna mill-Istat, minħabba li m’għandhomx impatt fuq l-impriżi kompetituri li jwettqu l-istess attività (tqassim tad-diżil B), billi l-impriżi kollha tas-settur, inkluż il-kooperattivi agrikoli, huma soġġetti għall-istess rata ta’ taxxa korporattiva.
(72)
Spanja għalqet il-kummenti tagħha rigward din il-miżura, mibgħuta peremezz ta’ ittra tas-6 ta’ Ġunju 2001, permezz tal-kummenti tagħha dwar il-fehmiet tal-partijiet interessati, mibgħuta b’ittri tal-1 u tat-30 ta’ Ottubru 2001. Fl-ittra tagħha tal-1 ta’ Ottubru 2001, Spanja żiedet dawn il-kummenti li ġejjin.
(73)
Iż-żieda fil-prezz taż-żejt u d-deprezzament tal-Euro kontra d-dollaru, iffurmaw avvenimenti li biddlu b’mod sostanzjali l-kundizzjonijiet normali tal-eżerċizzju tal-attività agrikola u ħolqu kriżi fis-settur li laqtet lill-bdiewa, li qiegħda tiddeterjora r-riżultati ekonomiċi tagħhom u thedded is-sopravvivenza ta’ għadd kbir fosthom jekk din it-tendenza tkompli.
(74)
Quddiem sitwazzjoni bħal din, il-gvern Spanjol iddeċieda li jieħu miżuri kemm ċikliċi kif ukoll strutturali, bħat-tisħiħ tal-liberalizzazzjoni tas-settur tat-tqassim tal-fjuwils, sabiex jippermetti lill-bdiewa u lil dawk li jrabbu l-bhejjem li jkomplu l-attivitajiet tagħhom u jżommu l-grad ta’ kompetittività meħtieġ.
(75)
Il-miżuri ta’ appoġġ introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 huma parti minn politika ta’ liberalizzazzjoni tas-settur tal-fjuwils. B’mod konkret, dawn ineħħu ċerti restrizzjonijiet li għalihom kienu sottomessi l-kooperattivi agrikoli skont il-leġiżlazzjoni Spanjola, li jassumi, mingħajr ebda dubju, il-ftuħ tas-suq fis-settur tat-tqassim tad-diżil B fi Spanja.
(76)
Dan jispjega l-eżenzjoni tal-kooperattivi mill-obbligu li jillimitaw it-transazzjonijiet ta’ tqassim tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri għal 50 % ta’ dawk li jagħmlu mal-membri tagħhom u t-tneħħija tar-regola li l-kooperattivi jistgħu biss iwettqu l-attivitajiet ta’ tqassim bl-imnut ta’ prodotti taż-żejt lil partijiet terzi mhux membri wara li jkunu stabbilixxew entità b’personalità ġuridika, separata mill-kooperattiva. Dan ir-rekwiżit tal-aħħar kien jillimita l-ambitu ta’ azzjoni tal-kooperattivi agrikoli u kien jikkontradixxi l-liġi 27/1999, li skontha l-kumpaniji maħluqa taħt l-imsemmija liġi setgħu jorganizzaw u jwettqu kull tip ta’ attività ekonomika.
(77)
L-emenda, li għandha l-għan li żżomm l-istatus tal-kooperattivi bħala entitajiet protetti b’mod speċjali meta jqassmu diżil B lill-partijiet terzi mhux membri, għandha tiġi interpretata bħala miżura li tneħħi xi restrizzjonijiet iżda li mhijiex akkumpanjata minn sistema fiskali speċjali, aktar vantaġġuża fir-rigward tat-tqassim ta’ fjuwil agrikolu lil partijiet terzi.
(78)
L-affermazzjoni tal-assoċjazzjonijiet tal-pompi tal-petrol, li skontha l-liberalizzazzjoni tat-tqassim tad-diżil mill-kooperattivi lil partijiet terzi mhux membri tissottometti mill-ġdid dawn it-transazzjonijiet għal rata ta’ taxxa ta’ 20 % fir-rigward tat-taxxa korporattiva, mhijiex eżatta skont Spanja. It-transazzjonijiet kollha li l-kooperattivi jagħmlu ma’ partijiet terzi mhux membri huma soġġetti għar-rata ġenerali ta’ 35 %.
(79)
Fl-ittra tagħha tat-30 ta’ Ottubru 2001, li tagħlaq il-kummenti ta’ Spanja mibgħuta permezz ta’ ittra tal-1 ta’ Ottubru 2001 dwar il-fehmiet tal-partijiet terzi interessati, Spanja żiedet il-kummenti li ġejjin mingħand il-Ministeru tal-Finanzi.
(80)
Fl-osservazzjonijiet tagħhom, l-assoċjazzjonijiet tal-pompi tal-petrol jinterpretaw ħażin l-effetti tad-digriet-liġi rjali 10/2000 fuq is-sistema fiskali applikabbli għall-kooperattivi protetti. Ir-riżultati extra-kooperattivi huma soġġetti għal rata ġenerali ta’ 35 %, inkluż id-dħul iġġenerat mit-tqassim tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri.
(81)
L-emendi li saru permezz tad-digriet-liġi rjali 10/2000 għandhom biss l-għan li jilliberalizzaw is-settur tat-tqassim tad-diżil B, billi jippermettu lill-kooperattivi agrikoli li jfornu l-imsemmi fjuwil, tkun xi tkun il-parti ta’ dawn it-transazzjonijiet meta mqabbla mat-transazzjonijiet kollha li jsiru mill-kooperattiva, mingħajr ma jitilfu s-sistema fiskali applikabbli għall-attivitajiet tal-kooperattiva.
(82)
Fi kwalunkwe każ, ma sar l-ebda tibdil fis-sistema fiskali applikabbli għat-transazzjonijiet ta’ kunsinna tad-diżil B mill-kooperattivi, b’mod li wieħed jista’ jikkonkludi li din mhijiex miżura li tista’ titqies bħala għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107 tat-TFUE.
(83)
Rigward it-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, jirriżulta mill-osservazzjonijiet tal-assoċjazzjonijiet tal-pompi tal-petrol li dawn il-benefiċċji seħħew qabel id-digriet-liġi rjali 10/2000, b’mod li l-kooperattivi ma bbenefikawx minnhom wara d-dħul fis-seħħ tal-imsemmi digriet. Dawn il-benefiċċji għandhom l-għan li jsaħħu lil dan it-tip ta’ kumpaniji kif ukoll il-moviment tal-kooperattiva fi Spanja.
(84)
Fl-aħħar nett, rigward it-taxxi lokali, il-kritika tal-assoċjazzjonijiet tal-pompi tal-petrol mhijiex immirata tant lejn il-benefiċċji fiskali fis-seħħ applikabbli għall-kooperattivi protetti b’mod speċjali daqs kemm hija mmirata kontra l-bidla li ġab id-digriet-liġi rjali 10/2000, li tikkonsisti fit-tibdil tal-obbligi imposti fuq il-kooperattivi agrikoli sabiex jibbenefikaw mill-istatus ta’ kooperattivi protetti b’mod speċjali, jiġifieri l-fatt li dawn il-kooperattivi jitħallew iqassmu mingħajr limitazzjoni d-diżil B lil partijiet terzi mhux membri.
(85)
Spanja tqis li l-ebda waħda mill-miżuri adottati mill-gvern Spanjol favur is-settur agrikolu ma jistħoqqilha tissejjaħ “għajnuna mill-Istat”, minħabba li dawn huma għal kollox kumpatibbli mad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
V. DEĊIŻJONI 2003/293/KE
(86)
Fid-deċiżjoni tagħha nru 2003/293/KE, il-Kummissjoni waslet għall-konklużjonijiet li ġejjin.
(87)
Il-bidliet introdotti permezz tad-digriet-liġi rjali 10/2000 fil-liġi 27/1999 u fil-liġi 20/1999 sempliċiment jistabbilixxu mill-ġdid is-sitwazzjoni regolatorja fis-seħħ qabel l-adozzjoni tal-liġi 34/1998 rigward it-tqassim tal-prodotti taż-żejt mill-kooperattivi agrikoli sal-adozzjoni tal-liġi 34/1998.
(88)
Spanja spjegat li skont il-liġi 20/1990, il-benefiċċji li l-kooperattivi agrikoli jdaħħlu mit-transazzjonijiet li jsiru ma’ partijiet terzi mhux membri huma ntaxxati bir-rata ġenerali tat-taxxa korporattiva, b’mod li dawn it-transazzjonijiet ma jibbenefikaw minn l-ebda tnaqqis fiskali u li l-bidliet introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 ma jibdlux is-sistema fiskali applikabbli għat-transazzjonijiet ta’ kunsinna tad-diżil B mill-kooperattivi lil partijiet terzi mhux membri.
(89)
Minħabba l-bidliet introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000, il-kooperattivi agrikoli, jistgħu jwettqu din l-attività mingħajr ma jkunu obbligati li jistabbilixxu entità legali ġdida għat-tqassim tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri u huma awtorizzati li jaqbżu l-limitu ta’ 50 % tal-volum tad-dħul għat-transazzjonijiet ta’ kunsinna lil partijiet terzi mhux membri, mingħajr ma jitilfu t-trattament preferenzjali ta’ taxxa tagħhom.
(90)
Huwa żgur li, f’dak li jirrigwarda d-dħul mit-transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri, il-kooperattivi agrikoli jiġu intaxxati bir-rata ġenerali tat-taxxa korporattiva bħall-kumpaniji l-oħrajn, iżda huwa żgur ukoll, li wara l-imsemmi tibdil, il-kooperattivi jistgħu iqassmu d-diżil B lil partijiet terzi mhux membri mingħajr ebda limitazzjoni ta’ dħul u mingħajr l-obbligu li jistabbilixxu entità legali ġdida, filwaqt li jkomplu jgawdu mit-trattament fiskali differenzjat mogħti lill-kooperattivi.
(91)
Qabel id-dħul fis-seħħ tad-digriet-liġi rjali 10/2000, il-kooperattivi kienu diġà jibbenefikaw minn benefiċċji fiskali f’dak li jirrigwarda t-taxxa fuq it-trasferimenti tal-assi u l-atti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi, it-taxxa fuq il-proprjetà immobbli u t-taxxa korporattiva. Fil-każ tat-taxxa korporattiva, it-transazzjonijiet li jsiru mal-membri huma ntaxxati b’rata mnaqqsa u l-kooperattivi protetti b’mod speċjali, bħal kif inhuma fil-prinċipju l-kooperattivi agrikoli, jibbenefikaw minn tnaqqis ta’ 50 % mit-taxxa korporattiva.
(92)
Madankollu, il-Kummissjoni ħasset li huwa xieraq li teżamina l-benefiċċji fiskali li jgawdu minnhom il-kumpaniji kooperattivi fid-dawl tal-obbligi li l-istandards ta’ aġġustament tekniku jimponu fuq il-kooperattivi. Kif tinnota l-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli fl-osservazzjonijiet tagħha, tgħid il-Kummissjoni fid-deċiżjoni tagħha, dan il-benefiċċju fiskali ma jistax jiġi kkunsidrat b’mod separat mit-trattament fiskali tal-profitti tal-membru tal-kooperattiva meta jħallas it-taxxa fuq id-dħul personali, profitti li l-karatteristiċi tagħhom huma għal kollox differenti minn dawk tad-dividendi f’intrapriża ta’ kapital azzjonarju. It-tnaqqis tat-tassazzjoni doppja fil-każ ta’ kumpanija ta’ kapital azzjonarju u l-azzjonisti tagħhom (dividend) m’għandu l-ebda kontroparti fil-każ ta’ kumpanija kooperattiva u l-membru tagħha (tqassim tad-dħul tal-kooperattiva), b’mod li l-profitti netti huma ntaxxati ferm aktar mid-dividendi. Il-benefiċċju li l-kooperattiva tista’ tieħu mit-tnaqqis fuq it-taxxa korporattiva jiġi bbilanċjat mit-taxxa doppja fuq id-dħul personali imposta fuq il-membru tal-kooperattiva u għaldaqstant biż-żieda tal-piż fiskali.
(93)
Il-Kummissjoni kkunsidrat fid-deċiżjoni tagħha li s-sistema fiskali tal-kooperattivi agrikoli fi Spanja għandha tkun analizzata fit-totalità tagħha. Din is-sistema fiskali tistabbilixxi differenzi strutturali u tinkludi elementi ta’ benefiċċju, kontrobilanċjati minn obbligi speċifiċi (kontribuzzjonijiet għall-Fondi obbligatorji, trattament tal-kapital, taxxa doppja).
(94)
B’konsegwenza ta’ dan, wara li rat l-informazzjoni kkomunikata minn Spanja u l-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli, il-Kummissjoni kkunsidrat li l-bidliet introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 fil-liġi li tirrigwarda l-kooperattivi agrikoli ma kinux benefiċċju taħt forma ta’ eżenzjoni tal-piżijiet tat-taxxa fuq il-baġits tagħhom u ma kinitx miżura fiskali selettiva li taffettwa r-riżorsi tal-Istat.
(95)
Il-Kummissjoni tikkonkludi fid-deċiżjoni tagħha li, fuq il-bażi tal-informazzjoni pprovduta minn Spanja, il-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli għandhom jitqiesu bħala miżuri fiskali ġustifikati min-natura u l-għan tas-sistema fiskali, u għalhekk ma jaqgħux taħt il-kriterji ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE, b’mod li dawn il-miżuri mhumiex għajnuna mill-Istat.
VI. DEĊIŻJONI TAL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA FIL-KAWŻA T-146/03
(96)
Fir-rikors imressaq kontra d-deċiżjoni tal-Kummissjoni 2003/293/KE, l-Asociación de Empresarios de Estaciones de Servicio de la Comunidad de Madrid u l-Federación Catalana de Estaciones de Servicio sostnew, essenzjalment, li l-Kummissjoni kisret l-Artikolu 107(1) tat-TFUE billi, fid-deċiżjoni kkontestata, hija ssostni li l-miżuri inkwistjoni mhumiex għajnuna, minħabba li ma jagħtux xi benefiċċju lill-kooperattivi agrikoli u huma konformi man-natura u l-għan tas-sistema fiskali applikabbli għall-kooperattivi.
(97)
Fl-analiżi tagħha, il-Qorti tal-Prim’Istanza tinnota li, fl-ewwel parti, l-ilmentatur isostni li l-Kummissjoni b’mod żbaljat ikkonkludiet li ma kien hemm l-ebda benefiċċju minħabba evalwazzjoni żbaljata tas-sistema fiskali Spanjola. Fit-tieni parti, l-ilmentatur jargumenta li l-Kummissjoni b’mod żbaljat ikkonkludiet li l-miżuri inkwistjoni mhumiex selettivi minħabba evalwazzjoni żbaljata tal-konformità tal-miżuri inkwistjoni man-natura u l-għan tas-sistema fiskali Spanjola.
1. L-ewwel parti: żball fl-evalwazzjoni tas-sistema fiskali Spanjola li jivvizzja l-evalwazzjoni li skontha l-miżuri inkwistjoni ma jagħtux xi benefiċċju lill-kooperattivi agrikoli
(98)
L-ilmentatur argumenta li l-Kummissjoni naqset li tikkunsidra l-istatus fiskali vantaġġat tal-kooperattivi agrikoli, fir-rigward tat-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, tat-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi u tat-taxxa fuq il-proprjetà immobbli.
(99)
Il-Qorti tal-Prim’Istanza ikkunsidrat li ma tistax tivverifika l-validità tad-deċiżjoni kkontestata fuq dan il-punt. Skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, id-deċiżjoni kkontestata ma tindikax b’mod ċar u inekwivoku r-raġunijiet li għalihom is-sistema applikabbli għall-kooperattivi agrikoli, fir-rigward tat-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, tat-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi u tat-taxxa fuq il-proprjetà immobbli, ma tikkostitwixxix benefiċċju fis-sens tal-Aritkolu 107(1) tat-TFUE. Għalhekk, minn naħa, il-premessa 145 tad-deċiżjoni kkontestata tindika b’mod espliċitu li l-kooperattivi jibbenefikaw minn benefiċċji fiskali f’dak li jirrigwarda, minbarra t-taxxa korporattiva, it-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi u t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli. Min-naħa l-oħra, il-premessa 148 tad-deċiżjoni kkontestata tindika li l-miżuri inkwistjoni ma jikkostitwixxux benefiċċju u għaldaqstant mhumiex għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(100)
Anki jekk il-Kummissjoni sostniet, waqt is-seduta, li r-raġunament fil-premessi 146 u 147 tad-deċiżjoni kkontestata kien japplika mhux biss għat-taxxa korporattiva, iżda wkoll għat-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli, il-Qorti tal-Prim’Istanza tqis li tali motivazzjoni ma tinftiehemx.
(101)
L-ewwel nett, skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-premessa 146 tindika li l-benefiċċju li l-kooperattiva tista’ tieħu mit-tnaqqis ta’ 50 % fuq it-taxxa korporattiva jiġi bbilanċjat mit-taxxa doppja fir-rigward tat-taxxa fuq id-dħul personali. Billi, dejjem skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-Kummissjoni ma tat l-ebda raġuni li għaliha l-benefiċċji li jirriżultaw mit-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli jkunu bbilanċjati wkoll mit-taxxa doppja fir-rigward tat-taxxa fuq id-dħul personali, il-premessa 146 ma tistax tinftiehem mod ieħor għajr li tirreferi għal bilanċjar tat-tnaqqis ta’ 50 % fuq it-taxxa korporattiva.
(102)
It-tieni nett, kompliet tgħid il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-premessa 147 issemmi sempliċiment li s-sistema fiskali tal-kooperattivi agrikoli, eżaminata fit-totalità tagħha, tistabbilixxi differenzi strutturali u tinkludi elementi ta’ benefiċċju, kontrobilanċjati minn obbligi speċifiċi (kontribuzzjonijiet għall-Fondi obbligatorji, trattament tal-kapital, taxxa doppja). Din il-premessa ma tgħid xejn dwar ir-raġunijiet li għalihom l-obbligi speċifiċi li ssemmi jikkontrobilanċjaw ukoll, minbarra t-tnaqqis ta’ 50 % tat-taxxa korporattiva, il-benefiċċji li jirriżultaw mit-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli. Skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, raġunijiet bħal dawn huma partikolarment nieqsa fil-każ li l-obbligi speċifiċi imsemmija b’mod espliċitu għandhom jinftiehmu, fil-qari tad-deċiżjoni kkontestata, bħala li huma relatati mat-taxxa korporattiva. Fil-fatt minbarra li jissemmew fil-premessa 147, dawn l-obbligi speċifiċi jissemmew ukoll fil-premessi 83 sa 95 tad-deċiżjoni kkontestata li jikkonċernaw biss it-taxxa korporattiva.
(103)
Fir-rigward, l-ewwel nett, tal-argument li skontu l-miżuri marbuta mat-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli ma ġewx mibdula mid-digriet-liġi u li, b’konsegwenza ta’ dan, dawn l-aspetti ma ġewx ivvalutati, fil-prinċipju, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Qorti tal-Prim’Istanza qalet li għandu jiġi nnutat li dan l-argument huwa fattwalment inkorrett għaliex il-premessa 145 turi li l-Kummissjoni kkunsidrat l-eżistenza tal-benefiċċji fiskali favur il-kooperattivi li jirriżultaw minn dawn it-taxxi.
(104)
Barra minn hekk, il-Qorti tal-Prim’Istanza kienet tal-fehma li, kuntrarju għal dak li qalet il-Kummissjoni, is-sitwazzjoni fiskali tal-kooperattivi rigward it-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli nbidlet permezz tal-miżuri inkwistjoni. Fil-fatt qabel l-adozzjoni ta’ dawn il-miżuri, l-istatus fiskali tal-kooperattivi ma kienx japplika għall-attività ta’ tqassim ta’ fjuwil peress li din l-attività kellha titwettaq minn entità legali separata li ma tibbenefika mill-ebda status fiskali preferenzjali. Minn meta daħlu fis-seħħ il-miżuri inkwistjoni, l-ambitu ta’ dan l-istatus fiskali preferenzjali ġie estiż għall-attivitajiet ta’ tqassim tal-fjuwil. Il-Qorti tal-Prim’Istanza tqis li s-sitwazzjoni fiskali tal-kooperattivi agrikoli nbidlet permezz tal-miżuri inkwistjoni.
(105)
Fir-rigward, imbagħad, tal-argument li skontu l-istatus fiskali taħt it-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli jista’ jikkostitwixxi għajnuna eżistenti, sakemm dan l-istatus ma jidhirx li nbidel mill-adeżjoni tar-Renju ta’ Spanja, il-Qorti tal-Prim’Istanza innotat li ma jitfa’ l-ebda dawl li jgħin sabiex wieħed jifhem ir-raġunijiet għalfejn il-Kummissjoni kkonkludiet li m’hemm l-ebda benefiċċju fil-premessa 148 tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, sakemm il-Kummissjoni tibqa’ intenzjonata li ssostni li l-istatus preferenzjali fiskali jikkostitwixxi għajnuna eżistenti, hija tkun qiegħda neċessarjament tammetti li dan l-istatus fiskali jikkostitwixxi għajnuna, u, għalhekk, jagħti fil-fatt benefiċċju fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(106)
Fir-rigward, fl-aħħar nett, tal-argument li skontu l-benefiċċju li jirriżulta mit-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli huwa żgħir meta mqabbel mat-taxxa korporattiva, il-Qorti tal-Prim’Istanza tikkunsidra li lanqas dan ma jiġġustifika d-deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, li wieħed jammetti li benefiċċju huwa żgħir, ifisser neċessarjament li wieħed jammetti l-eżistenza tiegħu. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Prim’Istanza tfakkar li l-Kummissjoni indikat fis-seduta li hija ma kellhiex l-intenzjoni li ssostni, b’dan l-argument, li l-benefiċċju li jirriżulta mit-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli huwa iżgħar mil-limitu tar-regola de minimis. B’konsegwenza ta’ dan, l-argument imressaq ma jippermettix lill-Qorti tal-Prim’Istanza tifhem ir-raġunijiet għalfejn is-sistema fiskali dwar it-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli ma tikkostitwixxix benefiċċju.
(107)
Il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonkludiet minn dak li ntqal hawn fuq li d-deċiżjoni kkontestata hija nieqsa minn motivazzjoni b’tali mod li ma tistax tivverifika l-validità tal-evalwazzjoni tal-Kummissjoni li skontha ma jirriżulta l-ebda benefiċċju mis-sistema applikabbli għall-kooperattivi fir-rigward tat-taxxi fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, fuq l-attivitajiet ekonomiċi u fuq il-proprjetà immobbli.
(108)
Madankollu, il-Qorti tal-Prim’Istanza tfakkar li tali nuqqas ta’ motivazzjoni ma jikkawżax l-annullament tad-deċiżjoni kkontestata għajr jekk din hija nieqsa minn motivazzjoni suffiċjenti li tappoġġa s-sistema li skontha l-miżuri inkwistjoni ma jikkostitwixxux għajnuna mill-Istat, fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE. F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Prim’Istanza nnotat li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni ssostni, minn naħa, li l-miżuri inkwistjoni ma jikkostitwixxux benefiċċju u, min-naħa l-oħra, li jekk dawn il-miżuri jikkostitwixxu xi benefiċċju, dan mhuwiex selettiv minħabba l-konformità tiegħu man-natura u mal-għan tas-sistema.
2. It-tieni parti: żball ta’ evalwazzjoni tal-konformità tal-miżuri inkwistjoni man-natura u mal-għan tas-sistema fiskali Spanjola li jivvizzja l-evalwazzjoni tan-nuqqas ta’ selettività ta’ dawn il-miżuri
(109)
Skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, id-deċiżjoni kkontestata ma ssemmi l-ebda element li jippermetti l-fehim tar-raġunament segwit mill-Kummissjoni sabiex waslet għall-konklużjoni li skontha l-miżuri inkwistjoni mhumiex selettivi (premessa 148), minħabba li huma ġġustifikati min-natura u l-għan tas-sistema (premessa 167).
(110)
Ċertament, skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-premessa 148 tad-deċiżjoni kkontestata tindika li huwa fid-dawl tal-informazzjoni kkomunikata mir-Renju ta’ Spanja u mill-konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli li l-Kummissjoni tikkunsidra li l-miżuri inkwistjoni mhumiex selettivi.
(111)
Madankollu, qalet il-Qorti tal-Prim’Istanza, fir-rigward, l-ewwel nett, tal-informazzjoni kkomunikata mill-konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli, kif irrappurtata fid-deċiżjoni kkontestata, huwa ċar li din tirrigwarda n-nuqqas ta’ benefiċċju u mhux in-nuqqas ta’ selettività. Għalhekk din l-informazzjoni ma fihiex evidenza li fuqha wieħed jista’ jibbaża raġunament fir-rigward tan-nuqqas ta’ selettività tal-benefiċċju li jirriżulta mill-miżuri inkwistjoni. Fir-rigward, imbagħad, tal-informazzjoni kkomunikata mir-Renju ta’ Spanja, għandu jiġi nnutat li din l-informazzjoni, kif irrappurtata fil-premessi 103 sa 120 tad-deċiżjoni kkontestata, għandha l-għan, essenzjalment, li tiġġustifika l-miżuri inkwistjoni permezz ta’ politika ta’ liberalizzazzjoni tas-settur tat-tqassim tal-fjuwil. Madankollu, spjegazzjoni bħal din ma tippermettix li wieħed jifhem ir-raġunijiet għalfejn il-miżuri inkwistjoni huma ġġustifikati min-natura jew l-għan tas-sistema fiskali. Fil-fatt, skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, sakemm ma jkunx hemm spjegazzjoni dettaljata li hija nieqsa f’dan il-każ, konsiderazzjoni bbażata fuq il-politika ta’ liberalizzazzjoni tas-suq tal-fjuwils adottata mir-Renju ta’ Spanja ma taqax neċessarjament taħt in-natura jew l-għan tas-sistema fiskali Spanjola.
(112)
Barra minn hekk, skont il-Qorti tal-Prim’Istanza, il-fatt innutat fil-premessa 119 tad-deċiżjoni kkontestata, li skontu l-benefiċċji marbuta mat-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u d-dokumenti legali ddokumentati kienu minn qabel il-miżuri inkwistjoni u għandhom l-għan li jsaħħu l-kumpaniji kooperattivi u l-moviment tal-kooperattiva fi Spanja, mhux neċessarjament jaqa’ taħt in-natura jew l-għan tas-sistema fiskali.
(113)
Fi kwalunkwe każ, kompliet tgħid il-Qorti tal-Prim’Istanza, anki jekk wieħed jassumi li, minkejja n-nuqqas ta’ spjegazzjoni dettaljata fuq dan il-punt fid-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kellha l-intenzjoni li tikkunsidra li l-promozzjoni tal-moviment tal-kooperattiva hija parti min-natura u l-għan tas-sistema fiskali Spanjola, huwa madankollu ċar li l-premessa 119 tad-deċiżjoni kkontestata ma ssemmix din il-ġustifikazzjoni ħlief fir-rigward tal-benefiċċju li jirriżulta mit-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati u ma tgħid xejn dwar il-benefiċċji li jirriżultaw mis-sistema ta’ taxxi fuq il-proprjetà immobbli, minn naħa, u fuq l-attivitajiet ekonomiċi, min-naħa l-oħra.
(114)
Għall-Qorti tal-Prim’Istanza, jirriżulta minn dak li ntqal li d-deċiżjoni kkontestata hija vvizzjata b’nuqqas ta’ motivazzjoni b’tali mod li ma tistax tivverifika l-fondatezza tal-evalwazzjoni tal-Kummissjoni li skontha, jekk wieħed jassumi li l-miżuri inkwistjoni jikkostitwixxu benefiċċju, dan il-benefiċċju mhuwiex selettiv, minħabba li huwa ġġustifikat min-natura u l-għan tas-sistema.
(115)
B’konsegwenza ta’ dan, il-Qorti tal-Prim’Istanza tosserva li jirriżulta mill-konstatazzjoni ta’ nuqqas ta’ motivazzjoni magħmula fil-punt 90 aktar 'il fuq, kif ukoll minn dik spjegata fil-punt preċedenti, li d-deċiżjoni kkontestata mhijiex immotivata b’mod suffiċjenti f’dak li jirrigwarda l-evalwazzjoni li skontha l-miżuri kkontestati ma jikkostitwixxux għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(116)
Il-Qorti tal-Prim’Istanza ikkonkludiet li jeħtieġ li d-deċiżjoni kkontestata tiġi annullata minħabba li l-Kummissjoni kisret l-obbligu ta’ motivazzjoni impost mill-Artikolu 296 tat-TFUE. Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza iddikjarat u ddeċidiet li l-Artikolu 1 tad-Deċiżjoni 2003/293/KE tal-Kummissjoni għandu jiġi annullat minħabba li jistabbilixxi li l-miżuri ta’ appoġġ lill-kooperattivi agrikoli previsti mid-digriet-liġi rjali nru 10/2000 rigward miżuri urġenti ta’ appoġġ lis-setturi agrikoli, tas-sajd u tat-trasport, ma jikkostitwixxux għajnuna fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
VII. EVALWAZZJONI
(117)
L-Artikoli 107 u 108 tat-TFUE japplikaw għall-prodotti agrikoli kollha tal-Anness I tiegħu, soġġetti għal organizzazzjoni komuni tas-suq (il-prodotti agrikoli kollha, minbarra l-laħam taż-żiemel, l-għasel, il-kafè, l-alkoħol ta’ oriġini agrikola, il-ħall magħmul mill-alkoħol u s-sufra) skont id-diversi regoli li jirregolaw l-organizzazzjonijiet komuni tas-swieq rispettivi.
1. L-Artikolu 107(1) tat-TFUE
(118)
Skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE, mhumiex kompatibbli mas-suq intern, sakemm jaffettwaw il-kummerċ bejn l-Istati Membri, l-għajnuniet mogħtija mill-Istati jew permezz tar-riżorsi tal-Istat, fi kwalunkwe forma li toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni billi jiffavorixxu ċerti impriżi jew ċerti prodotti.
(119)
Il-miżuri f’dan il-każ jieħdu l-forma ta’ trattament fiskali differenzjat favur il-kooperattivi agrikoli.
(120)
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli ta’ għajnuna mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni tan-negozju dirett (21) tipprovdi li l-għajnuniet mill-Istat taħt it-tassazzjoni diretti tal-impriżi huma soġġetti għall-applikazzjoni tal-Artikolu 107,,meta:
-
il-benefiċċju jingħata mill-Istat jew permezz tar-riżorsi tal-Istat;
-
il-miżura taffettwa l-kompetizzjoni u l-kummerċ bejn l-Istati Membri;
-
il-miżura hija speċifika jew selettiva minħabba li tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti prodotti, jiġifieri, li toħloq distorsjoni jew thedded li toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni;
-
il-miżura tagħti lil dawk li jibbenefikaw minnha benefiċċju li jnaqqsilhom il-piżijiet li normalment huma mħallsa mill-baġits tagħhom.
(121)
ta’ min jinnota l-ewwel, kif imfakkar fil-punt 3.2.7. tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill, lill-Parlament Ewropew, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali u lill-Kumitat tar-Reġjuni dwar il-promozzjoni ta’ kumpaniji kooperattivi fl-Ewropa (22), li l-kooperattivi li jwettqu attivitajiet ekonomiċi, inklużi l-kooperattivi agrikoli, huma kkunsidrati bħala “impriżi” fis-sens tat-TFUE u għaldaqstant huma rregolati mir-regoli kollha Ewropej li jirrigwardaw il-kompetizzjoni u l-għajnuniet mill-Istat, inklużi d-diversi eżenzjonijiet, limiti u regoli de minimis.
(122)
L-evalwazzjoni f’dan il-każ għandha tiffoka fuq il-miżuri partikolari nnotifikati favur il-kooperattivi agrikoli li ttieħdu wara ż-żieda fil-prezz tal-fjuwil (Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000), fid-dawl, l-ewwel nett, tal-erba’ kriterji msemmija hawn fuq.
(123)
Peress li l-miżuri nnotifikati kellhom ir-riżultat li jestendu l-ambitu ta’ applikazzjoni tal-istatus fiskali preferenzjali tal-kooperattivi għall-attività ta’ tqassim tal-fjuwil lil dawk li mhumiex membri, jeħtieġ li wieħed jikkwalifika dan l-istatus fiskali fid-dawl tal-Artikolu 107 tat-TFUE.
1.1. Il-kriterju “riżorsi tal-Istat”
(124)
Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, biex benefiċċju jkun jista’ jikkwalifika bħala għajnuna mill-Istat, jeħtieġ l-ewwel nett li jingħata b’mod dirett jew indirett permezz ta’ riżorsi tal-Istat, u t-tieni li jkun attribwibbli lill-Istat (23).
(125)
Il-punt 10 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli ta’ għajnuna mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni tan-negozju dirett jispjega li telf tad-dħul mit-taxxa huwa ekwivalenti għall-użu tar-riżorsi tal-Istat taħt forma ta’ nefqa tat-taxxa. Barra minn hekk, l-intervent statali jista’ jsir kemm permezz ta’ dispożizzjonijiet fiskali ta’ natura legali, regolatorja jew amministrattiva kif ukoll permezz ta’ prattiki tal-amministrazzjoni fiskali.
(126)
Permezz tal-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000, l-Istat Spanjol introduċa ċerti bidliet fil-liġi 27/1999 dwar il-kooperattivi, kif ukoll fil-liġi 20/1990 dwar is-sistema fiskali tal-kooperattivi. Minn naħa, il-limitu massimu ta’ 50 % tad-dħul tagħhom, imposta fuq il-kooperattivi agrikoli għat-twettiq ta’ transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri mingħajr ma jitilfu l-privileġġ tat-taxxa kif stabbilit fil-liġi 20/1990, jitneħħa għat-transazzjonijiet ta’ kunsinna ta’ diżil B lill-partijiet terzi mhux membri. Min-naħa l-oħra, il-liġi 34/1998 dwar is-settur taż-żejt inbidlet billi tneħħa, għat-tqassim tad-diżil B mill-kooperattivi agrikoli lil dawk li mhumiex membri, l-obbligu li jistabbilixxu entità b’personalità ġuridika proprja soġġetta għas-sistema ta’ taxxa ġenerali.
(127)
Għandu jiġi nnutat li, kif ġie deskritt fil-paragrafu 20 ta’ din id-deċiżjoni, il-kooperattivi agrikoli jingħataw bosta benefiċċji taħt diversi taxxi. Għalhekk l-Istat Spanjol, billi jestendi għall-kooperattivi agrikoli l-volum ta’ transazzjonijiet ta’ kunsinna ta’ diżil B lil partijiet terzi mhux membri, għal aktar mill-50 % permessi mil-liġi, mingħajr ma jitilfu l-privileġġ fiskali, jirrinunzja għal dħul mit-taxxi u, allura, jkun qed juża r-riżorsi tal-Istat taħt forma ta’ spejjeż tat-taxxa. Barra minn hekk, billi jneħħi, għat-tqassim tad-diżil B lil dawk li mhumiex membri, l-obbligu tal-kooperattivi li jistabbilixxu entità b’personalità ġuridika proprja soġġetta għas-sistema ta’ taxxa ġenerali, l-Istat Spanjol ikun qed jirrinunzja għal kull dħul ta’ taxxa possibbli marbut ma’ dan l-istatus u, allura, juża r-riżorsi tal-Istat taħt forma ta’ spejjeż tat-taxxa.
(128)
Fid-deċiżjoni tagħha tas-27 ta’ Jannar 1998, il-Qorti tal-Prim’Istanza ammettiet li l-kriterju tal-użu tar-riżorsi statali jista’ jieħu wkoll forma negattiva, meta l-intervent iwassal għal telf ta’ riżorsi li kellhom ikunu mħallsa għall-baġit tal-Istat, taħt il-forma pereżempju ta’ eżenzjoni mit-taxxa, kif inhu l-każ hawnhekk (24).
(129)
Għaldaqstant, il-miżuri meqjusa f’dan il-każ huma fil-fatt benefiċċji attribwibbli lill-Istat u mogħtija b’mod dirett permezz tar-riżorsi tal-Istat.
1.2. Il-kriterju ta’ “effett fuq il-kummerċ”
(130)
Biex jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE, l-għajnuniet għandhom ukoll jaffettwaw il-kompetizzjoni u l-kummerċ bejn l-Istati Membri. Dan il-kriterju jassumi li l-benefiċjarji tal-għajnuniet iwettqu attività ekonomika.
(131)
Skont il-ġurisprudenza stabbilita f’dan il-qasam, il-kummerċ jiġi affettwat meta l-kumpanija benefiċjarja twettaq attività ekonomika soġġetta għall-kummerċ bejn l-Istati Membri. Il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat li meta benefiċċju mogħti minn Stat Membru jsaħħaħ il-pożizzjoni ta’ kategorija ta’ impriżi meta mqabbla ma’ impriżi kompetituri oħrajn fil-kummerċ intra-Komunitarju, dawn tal-aħħar għandhom jitqiesu li huma affettwati minn dan il-benefiċċju (25).
(132)
Fil-każ inkwistjoni, il-kooperattivi agrikoli jwettqu attività ekonomika soġġetta għal kummerċ bejn l-Istati Membri. Il-kummerċ ta’ prodotti agrikoli bejn l-Unjoni Ewropea u Spanja huwa, fil-fatt, kbir ħafna. Pereżempju, fl-1999, Spanja esportat prodotti agrikoli lejn il-Komunità Ewropea għall-valur ta’ madwar 11,33 biljun Euro u importat prodotti ta’ dan it-tip għall-valur ta’ madwar 7,38 biljun Euro. Fl-2007, it-total ta’ esportazzjoni tal-prodotti agrikoli ta’ Spanja lejn pajjiżi tal-Unjoni Ewropea kien jilħaq madwar 33,12 biljun Euro, u t-total ta’ importazzjonijiet kien ta’ madwar 27,14 biljun Euro (26).
(133)
B’mod partikolari f’dan il-każ, l-impriżi benefiċjarji joperaw f’setturi esposti għall-kompetizzjoni, jiġifieri t-tqassim tal-fjuwil. ta’ min jinnota li teżisti kompetizzjoni kbira bejn il-produtturi tal-Istati Membri li l-prodotti tagħhom huma soġġetti għal kummerċ intra-Komunitarju. Il-produtturi Spanjoli jipparteċipaw b’mod sħiħ f’din il-kompetizzjoni. Barra minn hekk, in-numru konsiderevoli ta’ benefiċjarji ta’ dawn il-miżuri ser ikabbar l-impatt ta’ dawn fuq il-kummerċ.
(134)
Għaldaqstant jidher li dawn il-miżuri jistgħu jaffettwaw il-kummerċ tal-prodotti inkwistjoni bejn l-Istati Membri, li huwa dak li jseħħ meta dawn jiffavorixxu operaturi attivi fi Stat Membru għad-detriment tal-Istati Membri l-oħrajn. Iż-żewġ miżuri inkwistjoni għandhom effett dirett u immedjat fuq l-ispejjeż ta’ produzzjoni tal-prodotti inkwistjoni fi Spanja. B’konsegwenza ta’ dan, huma jaffettwaw il-kompetizzjoni u l-kummerċ bejn l-Istati Membri.
1.3. Il-kriterju ta’ “benefiċċju”
(135)
Skont ġurisprudenza stabbilita, il-kunċett ta’ għajnuna huwa aktar ġenerali minn dak ta’ sussidju, minħabba li jinkludi mhux biss benefiċċji pożittivi, bħas-sussidji infushom, iżda wkoll interventi mill-Istat li, taħt forom diversi, inaqqsu l-piżijiet li normalment jitħallsu mill-baġit ta’ kumpanija u li, b’hekk, mingħajr ma jkunu sussidji fis-sens strett tal-kelma, huma tal-istess natura u għandhom l-istess effetti (27).
(136)
Minn dan jirriżulta, skont il-Qorti tal-Ġustizzja, li miżura li permezz tagħha l-awtoritajiet pubbliċi jagħtu lil ċerti impriżi eżenzjoni fiskali li, għalkemm ma tinvolvix trasferiment tar-riżorsi tal-Istat, tpoġġi lill-benefiċjarji f’sitwazzjoni finanzjarja aktar vantaġġata mill-kontribwenti l-oħrajn tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(137)
Skont il-Komunikazzjoni dwar it-taxxa diretta tal-kumpaniji, benefiċċju bħal dan jista’ jinkiseb permezz ta’ tnaqqis fil-piż fiskali tal-kumpanija taħt forom diversi u b’mod partikolari: bi tnaqqis fuq il-bażi taxxabbli (tnaqqis ta’ eżenzjoni, deprezzament speċjali jew aċċellerat, ir-reġistrazzjoni tar-riżervi fuq il-karta tal-bilanċ, eċċ.); permezz ta’ tnaqqis sħiħ jew parzjali tat-total tat-taxxa (eżenzjoni, kreditu tat-taxxa, eċċ.); b’posponiment jew annullament, saħansitra anki l-iskedar mill-ġdid tad-dejn tat-taxxa.
(138)
Is-sistema fiskali tal-kumpaniji kooperattivi meta mqabbla mal-kumpaniji li mhumiex kooperattivi li jeżistu fi Spanja hija deskritta fil-punt 20 ta’ din id-Deċiżjoni. Dawn huma, fil-fatt, benefiċċji li jibbenefikaw minnhom il-kooperattivi protetti kollha, fosthom il-kooperattivi agrikoli, u li normalment mhumiex applikabbli għall-kumpaniji mhux kooperattivi. Ta’ min ukoll jinnota li fil-kuntest ta’ din l-analiżi tal-privileġġi fiskali tal-kooperattivi msemmija, ma taqax ir-rata mnaqqsa ta’ 20 % applikata fuq il-bażi taxxabbli li tirrigwarda r-riżultati kooperattivi (minħabba li dawn jikkorispondu għal transazzjonijiet magħmula mal-membri).
(139)
Il-bidliet introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 huma ta’ natura li jippermettu lill-kooperattivi agrikoli li jiddedikaw il-parti l-kbira tal-attività tagħhom, jekk mhux l-attività kollha, għat-tqassim tad-diżil B, iżda mingħajr ma jkunu soġġetti għal trattament fiskali ugwali għal dak tal-kumpaniji mhux kooperattivi.
(140)
Kif indikat il-Qorti tal-Prim’Istanza fil-kawża T-146/03 (28), qabel l-adozzjoni ta’ dawn il-miżuri, l-istatus fiskali tal-kooperattivi ma kienx japplika għall-attività ta’ tqassim tal-fjuwil minħabba li din l-attività kellha ssir minn entità legali separata li ma tibbenefikax minn dan l-istatus fiskali speċjali. Kif daħlu fis-seħħ il-miżuri inkwistjoni, l-ambitu ta’ applikazzjoni ta’ dan l-istatus fiskali speċjali ġie estiż għall-attivitajiet ta’ tqassim tal-fjuwil. Il-Qorti tal-Prim’Istanza ikkunsidrat għalhekk li s-sitwazzjoni fiskali tal-kooperattivi agrikoli, f’dak li jirrigwarda t-tqassim tal-fjuwil lil partijiet terzi mhux membri, inbidlet permezz tal-miżuri inkwistjoni.
(141)
Il-Kummissjoni tinnota fil-fatt li, permezz ta’ dawn il-miżuri, il-kooperattivi agrikoli, li issa jistgħu jagħmlu kummerċ ma’ partijiet terzi mhux membri b’mod illimitat filwaqt li jżommu status legali differenti minn dak ta’ kumpaniji mhux kooperattivi, saħansitra ta’ kooperattivi mhux agrikoli, li jaħdmu fit-tqassim tad-diżil B, jitpoġġew, f’dak li jirrigwarda t-tqassim ta’ diżil B lil partijiet terzi mhux membri, f’sitwazzjoni ta’ benefiċċju meta mqabbla mal-kumpaniji mhux kooperattivi minħabba li dawn iżommu t-trattament fiskali tagħhom.
(142)
Għandu jiġi mfakkar li għall-kompożizzjoni tal-bażi taxxabbli tal-kooperattivi, ir-riżultati tal-azzjonijiet kooperattivi (li jsiru mal-membri tagħhom) u dawk tal-azzjonijiet extra-kooperattivi (li jsiru ma’ dawk li mhumiex membri) jitqiesu b’mod separat u mhumiex intaxxati bl-istess mod. Madankollu, minkejja s-separazzjoni tal-kontijiet, minħabba li l-kooperattiva agrikola tibqa’ entità waħda tkompli tibbenefika minn benefiċċji fiskali oħrajn mhux marbuta direttamenti mat-tassazzjoni b’rata mnaqqsa tal-benefiċċji, bħall-benefiċċji l-oħrajn marbuta mat-taxxa korporattiva, it-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi (li t-total tagħhom huwa għal kollox indipendenti mir-riżultati ta’ kumpanija) u t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli. Il-kooperattivi għalhekk iżommu s-sistema fiskali speċjali tagħhom anki meta jżidu l-volum ta’ transazzjonijiet ta’ kunsinna tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri għal aktar minn 50 %, biex b’hekk joħolqu eċċezzjoni għal-liġi nazzjonali fuq il-kooperattivi, mingħajr ma jkunu obbligati li jistabbilixxu entità separata b’personalità ġuridika proprja soġġetta għas-sistema fiskali ġenerali.
(143)
Għaldaqstant il-kooperattivi agrikoli jinstabu f’sitwazzjoni finanzjarja aktar favorevoli mill-bqija tal-kontribwenti, minħabba li parti (29) mill-benefiċċji marbuta l-aktar mat-taxxa korporattiva, u l-benefiċċji l-oħrajn kollha marbuta ma’ taxxi oħrajn jibqgħu miżmuma.
(144)
F’dak li jirrigwarda l-argumenti mressqa mill-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli ta’ Spanja partikolarment dwar it-taxxa korporattiva, il-Kummissjoni tfakkar li, kif għamlet fid-Deċiżjoni tagħha nru 2003/293/KE, il-kooperattivi protetti b’mod speċjali, kif inhuma l-kooperattivi agrikoli, jibbenefikaw minn tnaqqis ta’ 50 % taħt it-taxxa korporattiva. Barra minn hekk, jeżisti tnaqqis ta’ 50 % mill-kontribuzzjonijiet destinati għall-fondi ta’ riżerva obbligatorja u tnaqqis ta’ 100 % mis-somom destinati għall-fondi tal-edukazzjoni u l-promozzjoni. Fl-aħħar nett, teżisti l-libertà ta’ deprezzament tal-assi fissi ġodda deprezzabbli miksuba fl-ewwel tliet snin wara r-reġistrazzjoni tagħhom fir-Reġistru tal-kooperattivi.
(145)
Il-Kummissjoni tammetti li jeħtieġ li tikkunsidra l-benefiċċji fiskali li jgawdu minnhom il-kumpaniji kooperattivi fid-dawl tal-obbligi fiskali li huma imposti fuqhom b’differenza mill-kumpaniji li mhumiex kooperattivi.
(146)
Skont l-osservazzjonijiet tal-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli, dan il-benefiċċju fiskali ma jistax jiġi vvalutat b’mod indipendenti mit-trattament fiskali tal-profitti tal-membru tal-kooperattiva fil-kuntest tat-Taxxa fuq id-dħul personali, profitti li l-karatteristiċi tagħhom huma differenti minn dawk tad-dividendi f’kumpanija ta’ kapital. It-tnaqqis tat-taxxa doppja fil-każ tal-kumpanija b’kapital azzjonarju u l-azzjonist (dividend) m’għandux kontroparti fil-każ ta’ kumpanija kooperattiva u l-membru tal-kooperattiva (tqassim tad-dħul tal-kooperattiva), bir-riżultat li d-dħul nett huwa ntaxxat ferm aktar mid-dividendi. Il-benefiċċju li l-kooperattiva tista’ tikseb mill-benefiċċju fiskali fuq it-taxxa korporattiva jiġi bbilanċjat mit-tassazzjoni doppja li tolqot lill-membru tal-kooperattiva bit-taxxa fuq id-dħul persjonali iżda wkoll lill-kooperattiva bit-Taxxa korporattiva, u għalhekk permezz taż-żieda fil-piż fiskali.
(147)
Madankollu, kif tinnota l-Qorti tal-Prim’Istanza fid-deċiżjoni tagħha, dan l-argument għandu jinftiehem li jirreferi biss għall-korrezzjoni tat-tnaqqis ta’ 50 % fuq it-taxxa korporattiva, jiġifieri, għat-tnaqqis ta’ 50 % taħt din it-taxxa. Fil-fatt, il-Kummissjoni tikkonferma li l-argument imressaq mill-konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli huwa ffukat fuq din il-miżura.
(148)
Il-Kummissjoni tikkunsidra li l-benefiċċju għandu jiġi eżaminat fil-livell tal-kooperattiva u mhux tal-membri tagħha, għaliex il-kooperattiva tibqa’ fil-fatt is-suġġett kopert minn din l-analiżi. B’konsegwenza ta’ dan, iċ-ċifri mressqa mill-konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli, rigward ir-rata ta’ tassazzjoni taħt it-taxxa korporattiva, mhumiex konklussivi. Barra minn hekk huma biss relatati mad-disponibbiltà netta ta’ fondi għall-membru tal-kooperattiva wara l-applikazzjoni tat-taxxa. Għalhekk, pereżempju, il-Kummissjoni tqis li s-sitwazzjoni ekonomika tal-kooperattiva mhijiex neċessarjament imdgħajfa mill-kontribuzzjoni tal-kapital għall-fondi obbligatorji, minħabba li dawn jinżammu u jintużaw minnha f’każijiet speċifiċi.
(149)
Il-Kummissjoni tikkunsidra, fid-dawl tal-ispjegazzjonijiet mogħtija, li s-sistema fiskali tal-kooperattivi agrikoli fi Spanja taħt it-taxxa korporattiva fiha elementi vantaġġużi. Barra minn hekk, it-trattament fiskali differenti fil-livell tat-taxxa msemmija ma jistax isib il-loġika tiegħu f’ċerti restrizzjonijiet tal-attività tal-kooperattiva, jiġifieri t-tassazzjoni doppja. Fil-fatt, meta kooperattiva tagħmel transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri, hija tkun qiegħda taġixxi fis-suq bl-istess mod ta’ kwalunkwe kumpanija oħra u mhemmx ġustifikazzjoni għalfejn għandha tkun ittrattata b’mod differenti minn kumpaniji oħrajn. Għalhekk, id-dħul tal-kooperattivi li jkun ġej minn transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri għandu jkun intaxxat fil-livell tal-kooperattiva bl-istess mod li kieku l-attività twettqet minn kumpanija b’kapital azzjonarju u t-totali mqassma lill-membri għandhom ikunu ntaxxati bl-istess mod tad-dividendi li jirċievu l-azzjonisti ta’ kumpanija b’kapital azzjonarju.
(150)
Il-Kummissjoni tqis, fl-aħħar nett, li ma tressaq l-ebda argument rigward il-libertà ta’ deprezzament tal-assi fissi ġodda deprezzabbli miksuba fl-ewwel tliet snin ta’ wara r-reġistrazzjoni fir-Reġistru tal-kooperattivi jew rigward il-benefiċċji l-oħrajn marbuta mat-taxxa korporattiva.
(151)
Il-Kummissjoni tfakkar ukoll li l-benefiċċju ma jirriżultax biss mit-taxxa korporattiva iżda wkoll minn taxxi oħrajn deskritti fil-punt 20 (taxxa fuq it-trasferimenti tal-assi u l-atti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi u t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli) ta’ din id-Deċiżjoni. Mhuwiex possibbli għal dawn it-taxxi msemmija li jkun hemm xi kumpens permezz ta’ tassazzjoni doppja.
(152)
Għalhekk il-kooperattivi jżommu l-privileġġi fiskali tagħhom anki meta dawn iżidu l-volum ta’ transazzjonijiet ta’ kunsinna tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri għal aktar minn 50 %, biex b’hekk joħolqu eċċezzjoni fil-liġi nazzjonali dwar il-kooperattivi, mingħajr ma jkunu obbligati jistabbilixxu entità separata b’personalità ġuridika proprja soġġetta għas-sistema fiskali ġenerali.
(153)
Skont Spanja, il-miżuri introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 ma jikkostitwixxux għajnuna mill-Istat, minħabba li m’għandhomx impatt fuq il-kumpaniji kompetituri li jwettqu l-istess attività, peress li l-kumpaniji kollha tas-settur, inklużi l-kooperattivi agrikoli, huma soġġetti għall-istess tassazzjoni fir-rigward tat-taxxa korporattiva (35 %). Madankollu, kif intqal aktar qabel, il-bidliet introdotti mid-digriet-liġi rjali 10/2000 huma tali li jippermettu lill-kooperattivi agrikoli li jiddedikaw il-parti l-kbira tal-attività tagħhom, saħansitra l-attività kollha, għat-tqassim tad-diżil B, mingħajr iżda ma jkunu soġġetti għal trattament fiskali ugwali għal dak ta’ kumpaniji mhux kooperattivi minħabba li ma jitilfux it-trattament fiskali vantaġġuż marbut mal-benefiċċji l-oħrajn relatati mat-taxxa korporattiva, it-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u l-atti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi (li t-total tagħhom huwa għal kollox indipendenti mir-riżultati ta’ kumpanija) u t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli.
(154)
Il-Kummissjoni tqis b’konsegwenza ta’ dan li, f’dak li jirrigwarda l-miżuri adottati permezz tal-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000, il-kriterju “benefiċċju” huwa sodisfatt.
1.4. Il-kriterju “selettività”
(155)
Biex tkun meqjusa għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE, miżura għandha b’mod partikolari tkun tali li tagħti benefiċċju selettiv għall-benefiċċju esklużiv ta’ ċerti kumpaniji jew ta’ ċerti setturi ta’ attività. Dan l-Artikolu jirrigwarda fil-fatt l-għajnuniet li joħloqu distorsjoni jew jheddu li joħolqu distorsjoni fil-kompetizzjoni “billi jiffavorixxu ċerti kumpaniji jew ċerti prodotti” (30).
(156)
Meta tivverifika n-natura selettiva ta’ miżura, il-Kummissjoni għandha tivvaluta jekk id-differenza bejn il-kumpaniji introdotta permezz tal-miżura kkunsidrata, dwar il-benefiċċji jew il-piżijiet, tirriżultax min-natura jew l-għan tas-sistema ġenerali applikabbli. Fil-fatt, skont il-ġurisprudenza, miżura fiskali speċifika li hija ġġustifikata permezz tal-loġika interna tas-sistema fiskali taqa’ barra mill-applikazzjoni tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE (31). Jekk din id-differenza hija bbażata fuq skopijiet oħrajn minn dawk imfittxija mis-sistema ġenerali, il-miżura inkwistjoni fil-prinċipju hija kkunsidrata li tissodisfa l-kundizzjoni ta’ selettività pprovduta fl-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(157)
F’dak li jirrigwarda l-miżuri ta’ fiskalità differenzjata, il-punt 20 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli relatati mal-għajnuniet mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni diretta tal-kumpaniji jfakkar li ċerti benefiċċji fiskali huma xi kultant limitati għal ċerti forom ta’ kumpaniji, għal ċerti funzjonijiet tagħhom jew għal ċerti tipi ta’ prodotti. Meta dawn jiffavorixxu ċerti kumpaniji jew ċerti prodotti, dawn jistgħu jikkostitwixxu għajnuniet mill-Istat previsti fl-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
1.4.1. Il-miżuri jiffavorixxu ċerti kumpaniji jew ċerti prodotti?
(158)
Jeħtieġ li jkun determinat jekk, fil-kuntest tas-sistema legali Spanjola, il-miżura inkwistjoni hijiex tali li tiffavorixxi ċerti kumpaniji jew ċerti prodotti meta mqabbla ma’ oħrajn, li jsibu ruħhom, fir-rigward tal-għan imfittex mis-sistema imsemmija, f’sitwazzjoni fattwali u legali komparabbli (32).
(159)
Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-promozzjoni ta’ kumpaniji kooperattivi fl-Ewropa tirrikonoxxi li l-kooperattivi jaġixxu fl-interess tal-membri tagħhom, li fl-istess waqt huma utenti, u mhumiex ġestiti għall-benefiċċju ta’ investituri barranin. Il-benefiċċji jinġabru mill-membri fi proporzjon mat-transazzjonijiet tagħhom mal-kooperattiva, filwaqt li r-riżervi u l-assi huma miżmuma b’mod komuni, ma jitqassmux u jkunu ddedikati għall-interessi komuni tal-membri. Peress li r-rabtiet personali bejn il-membri fil-prinċipju huma stretti, is-sħubijiet ġodda jkollhom jiġu approvati minnhom, filwaqt li d-drittijiet tal-vot mhumiex neċessarjament proporzjonati mal-ishma. Ir-riżenja ta’ membru tagħtih id-dritt għar-rimbors tas-sehem tiegħu, u twassal għal tnaqqis fil-kapital.
(160)
Dan iwassal għad-definizzjoni ta’ “mudell kooperattiv reċiproku pur”, li jista’ jkun użat sabiex jiġi vvalutat jekk il-kooperattivi humiex fl-istess sitwazzjoni fattwali u legali bħall-kumpaniji ta’ kapital azzjonarju fir-rigward tas-sistema fiskali Spanjola.
(161)
L-ewwel nett, il-kooperattiva reċiproka pura hija kkaratterizzata minn relazzjoni speċifika mal-membri tagħha. Kull membru huwa msieħeb b’vuċi fl-amministrazzjoni tal-kooperattiva, fejn kull membru jkollu vot wieħed, fejn it-teħid ta’ deċiżjonijiet isir bil-maġġoranza u fejn l-eżekuttiv elett ikun responsabbli lejn il-membri tagħha. Hemm bosta interazzjonijiet bejn il-kooperattiva u l-membri tagħha li jmorru lil hinn minn sempliċi relazzjonijiet kummerċjali.
(162)
Imbagħad, fil-kooperattiva reċiproka pura, huwa meħtieġ it-tqassim ekwu u ġust tar-riżultati ekonomiċi u kull profitt finalment għandu jispiċċa għand il-membri. Dan jikkorrispondi għall-prinċipju ta’ reċiproċità, li permezz tiegħu l-kooperattivi jaġixxu fl-interess tal-membri tagħhom. Il-membri ta’ kooperattiva ta’ tqassim jew ta’ konsum jirċievu fi tmiem is-sena fiskali benefiċċji ekonomiċi bbażati fuq il-valur totali tat-transazzjonijiet tagħhom mal-kooperattiva (profitt jew roħs personalizzat). Huma jistgħu madankollu jiddeċiedu li jippermettu li l-kooperattiva żżomm parti minn dan ir-roħs jew profitti għar-riżervi varji. Il-kooperattivi reċiproċi puri jistgħu għalhekk jiġu definiti bħala li jagħmlu kummerċ esklużiv mal-membri tagħhom.
(163)
Huwa għalhekk li, f’dak li jirrigwarda l-aktar it-taxxa korporattiva, fil-kooperattivi reċiproċi puri, il-kooperattiva ma tagħmilx profitt minħabba li din taħdem biss għall-profitt tal-membri tagħha. Għal din ir-raġuni, il-Kummissjoni tqis li l-kooperattivi reċiproċi puri u l-kumpaniji li jagħmlu profitt mhumiex fl-istess sitwazzjoni legali u fattwali komparabbli fir-rigward tat-tassazzjoni tal-profitti. F’sitwazzjoni bħal din, it-tnaqqis tad-dħul taxxabbli fuq il-kooperattivi reċiproċi puri ma jikkostitwixxix għalhekk għajnuna mill-Istat.
(164)
Madankollu, il-Kummissjoni tirrikonoxxi wkoll li d-digriet-liġi rjali 10/2000 jqajjem elementi li jibdlu l-mudell kooperattiv reċiproku pur, b’mod partikolari minħabba l-fatt tat-tneħħija possibbli tal-limitu massimu ta’ 50 % impost fuq il-kooperattivi agrikoli sabiex jipprovdu d-diżil B lil partijiet terzi mhux membri mingħajr ma jitilfu l-kundizzjoni ta’ kooperattiva protetta mit-taxxa, jiġifieri, il-kontestazzjoni tal-prinċipju tal-esklużività favur il-kooperattivi agrikoli. Fil-fatt, is-sempliċi fatt li l-kooperattivi jistgħu jaqbżu l-limitu ta’ 50 % iħassar il-karattru “reċiproku pur” ta’ dawn tal-aħħar peress li proporzjon għoli ta’ dħul jista’ wkoll ikun iġġenerat ma’ dawk li mhumiex membri tal-kooperattiva. L-attività tal-kooperattiva agrikola tista’ wkoll tinbidel b’mod radikali billi ssegwi għan ta’ riċerka ta’ profitt u jeħtieġ li wieħed jistaqsi lilu nnifsu jekk il-prinċipji li jikkaratterizzaw kooperattiva reċiproka pura (bħall-parteċipazzjoni attiva tal-membri tal-kooperattiva fl-amministrazzjoni, it-teħid ta’ deċiżjonijiet jew inkella l-ġestjoni tagħha, il-prinċipji ta’ esklużività, ta’ altruwiżmu, ta’ demokrazija) jistgħux jibqgħu miżmuma meta wieħed jiftaħ mingħajr limitu s-servizzi tal-kooperattiva għal dawk li mhumiex membri. Barra minn hekk, it-tibdil tan-natura tad-dħul mit-transazzjonijiet li jsiru ma’ partijiet terzi mhux membri li jitbiegħed min-natura kooperatista ma jistax jiġi injorat.
(165)
Jidher għaldaqstant, f’dan il-każ, li l-karattru reċiproku pur tal-kooperattivi fis-settur agrikolu affettwati mill-miżura jiġi kkontestat mid-digriet-liġi rjali 10/2000. Għal dawn ir-raġunijiet, u fid-dawl tal-leġiżlazzjoni Spanjola fis-seħħ, il-Kummissjoni ma tistax taċċerta b’mod innegabbli l-karattru reċiproku pur tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli involuti. Dawn tal-aħħar u d-dħul tagħhom jidhru għalhekk li għandhom ikunu kkunsidrati mhux fir-rigward ta’ kumpaniji kooperattivi reċiproċi puri iżda fir-rigward ta’ kumpaniji b’kapital azzjonarju.
(166)
Madankollu jeħtieġ li tiġi ddeterminata s-sistema legali li fiha l-miżuri għandhom ikunu vvalutati, jiġifieri t-termini ta’ referenza. F’dan ir-rigward, jeħtieġ li jkun osservat li, fil-każ ta’ benefiċċji fiskali previsti għall-kooperattivi agrikoli Spanjoli, il-miżuri inkwistjoni jikkostitwixxu eżenzjonijiet speċifiċi previsti mil-liġi 20/1990 rigward is-sistema fiskali tal-kooperattivi. Il-liġi tipprovdi, fl-Artikoli 16.5, 18.2, 33.1, 33.2, 33.3, 33.4, 34.1 u 34.2, sensiela sħiħa ta’ miżuri favorevoli għall-kooperattivi protetti b’mod speċjali, fosthom il-kooperattivi agrikoli, taħt it-taxxa korporattiva, it-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u fuq id-dokumenti legali dokumentati, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi u t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli (għad-dettalji tal-benefiċċji, ara punt 20 hawn fuq).
(167)
Jeħtieġ imbagħad li jkun determinat l-għan imfittex minn kull waħda minn dawn l-erba’ taxxi. F’dan ir-rigward, jeħtieġ li jkun osservat li l-għan tat-taxxa korporattiva huwa t-tassazzjoni tal-benefiċċji tal-kumpaniji. L-għan ta’ kull waħda mit-taxxi l-oħrajn huwa, rispettivament, it-tassazzjoni tat-trasferiment tal-assi u l-għoti ta’ dokument legali dokumentat, it-tassazzjoni tal-eżerċizzju ta’ attività ekonomika u t-tassazzjoni tal-użu ta’ dritt fuq proprjetà immobbli.
(168)
Jeħtieġ, fl-aħħar nett kif intqal aktar 'il fuq, li jkun determinat jekk il-kooperattivi u l-kumpaniji ta’ kapital azzjonarju jinstabux f’sitwazzjoni fattwali u legali komparabbli fir-rigward ta’ dawn l-għanijiet u ta’ dawn l-erba’ taxxi.
(169)
L-ewwel nett, f’dak li jirrigwarda t-taxxa korporattiva, peress li l-Kummissjoni ma tistax taċċerta l-karattru reċiproku pur tal-kooperattivi agrikoli Spanjoli involuti li, skont id-definizzjoni tagħhom, ma jagħmlux profitt, hija għalhekk lanqas ma tista’ teskludi li l-kooperattivi u l-kumpaniji b’kapital azzjonarju jinsabu, f’dak li jirrigwarda l-benefiċċji marbuta mat-taxxa, f’sitwazzjoni fattwali u legali komparabbli.
(170)
Meta kooperattiva tagħmel transazzjonijiet ma’ partijiet terzi mhux membri, din taġixxi fis-suq bl-istess mod bħal kwalunkwe kumpanija oħra u tinsab għalhekk f’sitwazzjoni fattwali u legali komparabbli fir-rigward tal-għan tat-taxxa korporattiva. Barra minn hekk, f’dak li jirrigwarda l-miżuri fiskali maħsuba għar-riżervi indiviżibbli tal-kooperattivi, il-Kummissjoni tikkunsidra li, mill-perspettiva tal-applikazzjoni tat-taxxa korporattiva, dawn huma komparabbli mar-riżervi tal-kumpaniji b’kapital azzjonarju. Fil-fatt, mill-perspettiva tal-kooperattiva, l-allokazzjoni tal-profitti għar-riżervi indiviżibbli hija essenzjalment komparabbli għall-każ tal-kumpaniji b’kapital azzjonarju li jżommu l-profitti tagħhom, minħabba li r-riżervi indiviżibbli jintużaw waqt l-attivitajiet tal-kooperattiva b’mod simili għall-profitti mwarrba mill-kumpaniji b’kapital azzjonarju. Il-paragun għandu jsir mill-perspettiva tal-kumpanija u mhux mill-perspettiva tal-azzjonisti jew il-membri tal-kooperattiva. Anki l-karattru obbligatorju tar-riżervi indiviżibbli tal-kooperattivi ma jistax jibdel il-karattru tal-għajnuna tal-miżura, minħabba li l-kumpaniji b’kapital azzjonarju għandhom ukoll riżervi legali obbligatorji li, madankollu, huma ntaxxati. Għaldaqstant il-Kummissjoni hija tal-fehma li r-riżervi indiviżibbli huma ekonomikament komparabbli ma’ kwalunkwe riżerva oħra prevista għal kull kumpanija oħra.
(171)
Għaldaqstant, kull miżura taħt it-taxxa korporattiva għal trattament differenzjat u aktar vantaġġuż mill-benefiċċji b’mod ġenerali u mill-benefiċċji maħsuba għar-riżervi indiviżibbli b’mod partikolari favur il-kooperattivi, tista’ tipprovdi benefiċċju ekonomiku favur dawn tal-aħħar meta mqabbla mal-kumpaniji b’kapital azzjonarju li ma jkunux jistgħu jibbenefikaw minnu anki jekk dawn isibu ruħhom fl-istess sitwazzjoni komparabbli.
(172)
Il-Kummissjoni hija tal-fehma li, f’dak li jirrigwarda l-benefiċċji marbuta mat-taxxa korporattiva, jirriżulta minn dawn il-konsiderazzjonijiet li l-kumpaniji b’kapital azzjonarju jinsabu fuq l-istess livell tal-kumpaniji korporattivi u li, għal din ir-raġuni, huwa possibbli li wieħed jafferma li l-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw minn benefiċċju meta mqabbla mal-kumpaniji ta’ kapital azzjonarju.
(173)
F’dak li jirrigwarda t-taxxa fuq it-trasferiment tal-assi u fuq l-atti legali dokumentati, jeħtieġ li wieħed ifakkar li din it-taxxa indiretta hija maħsuba sabiex tibbilanċja atti legali bħat-trasferiment ta’ assi għaljin, l-atti legali dokumentati jew inkella ċerti transazzjonijiet tal-kumpanija (bħall-atti ta’ finanzjament ta’ kumpanija bħal żieda fil-kapital). Kumpanija b’kapital azzjonarju, meta tgħaddi dawn l-atti differenti, tiġi intaxxata. Għall-kuntrarju, kif deskritt fil-punt 20 ta’ din id-Deċiżjoni, il-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw minn eżenzjoni fuq l-istess fatti taxxabbli (kostituzzjoni, żieda tal-kapital, l-għoti u l-annullament ta’ self, eċċ. (33). Il-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw għalhekk minn benefiċċju meta mqabbla mal-kumpaniji b’kapital azzjonarju.
(174)
Imbagħad, it-taxxa fuq l-attivitajiet ekonomiċi min-naħa tagħha hija maħsuba sabiex tintaxxa b’mod dirett kull tip ta’ attività ekonomika intraprenditorjali, professjonali jew artistika li ssir minn persuni fiżiċi jew korporazzjonijiet fuq it-territorju Spanjol (34). Kumpanija b’kapital azzjonarju li jkollha dħul ogħla minn miljun Euro tkun soġġetta għal din it-taxxa skont l-attività ekonomika li twettaq. Kif imsemmi fil-punt 20 ta’ din id-Deċiżjoni, il-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw minn bonus ta’ 95 % għal din it-taxxa (35). B’konsegwenza ta’ dan, il-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw għalhekk minn benefiċċju meta mqabbla mal-kumpaniji b’kapital azzjonarju msemmija hawn fuq li huma għal kollox soġġetti għal din it-taxxa.
(175)
Fl-aħħar nett f’dak li jirrigwarda t-taxxa fuq il-proprjetà immobbli, jeħtieġ li wieħed ifakkar li din hija taxxa lokali bl-għan li tibbilanċja t-tgawdija tad-dritt tal-proprjetà u ta’ drittijiet oħrajn reali marbuta ma’ proprjetà. Il-kumpaniji b’kapital azzjonarju huma għal kollox soġġetti għal din it-taxxa għall-kuntrarju tal-kumpaniji kooperattivi kif deskritt fil-punt 20 ta’ din id-Deċiżjoni. Fil-fatt, dawn tal-aħħar jibbenefikaw minn bonus ta’ 95 % fuq din it-taxxa li tikkorrispondi għall-proprjetà ta’ natura rurali tal-kooperattivi agrikoli u tal-bdiewa Komunitarji li jaħdmu l-art (36). B’konsegwenza ta’ dan, għaż-żoni li mhumiex urbani, il-kumpaniji kooperattivi jibbenefikaw għalhekk minn benefiċċju meta mqabbla mal-kumpaniji b’kapital azzjonarju li huma, min-naħa tagħhom, għal kollox soġġetti għal din it-taxxa.
(176)
Il-Kummissjoni, wara li stabbiliet li l-kumpaniji b’kapital azzjonarju jinsabu fil-fatt fuq l-istess livell u jinsabu f’sitwazzjoni simili għal dik tal-kumpaniji kooperattivi, tqis li huwa possibbli li wieħed jgħid li huma esklużi mill-imsemmija benefiċċji (37) u għaldaqstant li dawn il-benefiċċji huma tassew selettivi minħabba li huma maħsuba biss għall-kumpaniji kooperattivi.
(177)
Il-Kummissjoni tqis għalhekk li l-miżuri maħluqa permezz tal-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 jagħtu benefiċċju (38) selettiv lill-kooperattivi agrikoli.
1.4.2. Il-miżuri huma ġustifikati min-natura jew l-għan tas-sistema?
(178)
Jeħtieġ imbagħad li wieħed jiskopri jekk il-miżuri fiskali inkwistjoni jistgħux ikunu ġustifikati min-natura jew l-għan tas-sistema fiskali, li għandu jiġi pprovat mill-Istat Membru. Miżura li tirrigwarda eċċezzjoni għall-applikazzjoni tas-sistema fiskali ġenerali tista’ tkun ġustifikata min-natura u l-għan ġenerali tas-sistema fiskali jekk l-Istat Membru kkonċernat jista’ juri li din il-miżura tirriżulta direttament mill-prinċipji fundamentali jew ta’ gwida tas-sistema fiskali tiegħu (39).
(179)
Ġustifikazzjoni bbażata fuq in-natura jew l-għan tas-sistema fiskali f’dan il-każ tikkostitwixxi eċċezzjoni għall-prinċipju ta’ projbizzjoni ta’ għajnuna Statali u għandha, għaldaqstant, tkun interpretata b’mod strett (40). Hija r-responsabbiltà tal-Istat Membru li juri li l-eżenzjoni inkwistjoni hija ġustifikata min-natura u l-għan tas-sistema u għalhekk ma tikkostitwix għajnuna fis-sens tal-Artikolu 107 tat-TFUE. F’dan ir-rigward, jeħtieġ li tiġi stabbilita distinzjoni bejn, minn naħa, l-għanijiet assenjati lil sistema fiskali partikolari u li huma esterni għaliha u, min-naħa l-oħra, il-mekkaniżmi inerenti għas-sistema fiskali nnifisha li huma meħtieġa għat-twettiq ta’ tali għanijiet (41).
(180)
F’dan il-każ, il-Konfederazzjoni tal-kooperattivi agrikoli ta’ Spanja tqis li l-miżuri previsti mid-Digriet-liġi rjali 10/2000 rigward b’mod partikolari l-impatt fuq it-taxxa korporattiva huma maħsuba sabiex jikkumpensaw it-tassazzjoni doppja tal-profitti skont it-taxxa korporattiva u t-taxxa fuq id-dħul personali. Il-Kummissjoni ma tistax, fuq il-bażi tal-argumenti mressqa, tiddeċiedi fuq il-korrettezza ta’ din id-dikjarazzjoni. Hija tinnota madankollu li din id-dikjarazzjoni ma tressqitx minn Spanja biex turi li l-miżura tirriżulta direttament mill-prinċipji fundamentali jew ta’ gwida tas-sistema fiskali tagħha. Spanja tqis li l-għan imfittex huwa li tippermetti lill-kooperattivi jwettqu din l-attività, mingħajr ma jkunu jeħtieġu jistabbilixxu entità separata oħra, billi l-obbligu tat-taxxa korporattiva huwa l-istess fiż-żewġ sitwazzjonijiet, b’mod li d-dħul iġġenerat permezz tal-kunsinna ta’ diżil B lil partijiet terzi huwa soġġett għas-sistema ġenerali tat-taxxa korporattiva. L-għan taż-żewġ miżuri huwa li jippermettu lill-bdiewa u lil dawk li jrabbu l-bhejjem li jkomplu bl-attività tagħhom u jżommu l-grad ta’ kompetittività meħtieġ sabiex jiffaċċjaw sitwazzjoni ta’ diffikultajiet ekonomiċi ta’ żieda sproporzjonata fil-prezz taż-żejt u d-depprezzament tal-Euro meta mqabbel mad-dollaru (42). Rigward it-taxxi l-oħrajn, Spanja tqis li l-benefiċċji fiskali kienu hemm qabel id-digriet-liġi rjali 10/2000, b’mod li l-kooperattivi ma bbenefikawx minnhom wara d-dħul fis-seħħ tal-imsemmi digriet.
(181)
Madankollu, il-Kummissjoni tqis li l-fatt biss li l-benefiċċji fiskali marbuta mat-taxxi differenti u ġġenerati miż-żewġ miżuri inkwistjoni huma mfassla b’mod li jassiguraw ir-rettifika ta’ sitwazzjoni ta’ diffikultajiet ekonomiċi, ma jfissirx li kull benefiċċju fiskali mogħti mill-awtoritajiet Spanjoli inkwistjoni huwa ġġustifikat min-natura u l-għan tas-sistema fiskali nazzjonali (43).
(182)
Il-Kummissjoni tqis għalhekk, f’dak li jirrigwarda l-miżuri previsti fl-Artikolu 1 tad- digriet-liġi rjali 10/2000, li l-kriterju ta’ “selettività” huwa sodisfatt.
1.5. Konklużjonijiet dwar il-karattru ta’ “għajnuna” fis-sens tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE
(183)
Il-Kummissjoni tqis, fid-dawl tal-ispjegazzjonijiet hawn fuq, li l-miżuri favur il-kooperattivi agrikoli elenkati fl-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 adottati wara ż-żieda fil-prezz taż-żejt jimplikaw benefiċċju mogħti lilhom, li ma jistgħux jibbenefikaw minnu operaturi oħrajn, li joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni billi jiffavorixxi ċerti kumpaniji u ċerti prodotti, minħabba li jista’ jaffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri. Għaldaqstant, il-Kummissjoni tikkonkludi li dawn il-miżuri jaqgħu taħt l-Artikolu 107(1) tat-TFUE.
(184)
Rigward in-natura ġdida jew eżistenti tal-għajnuniet inkwistjoni, jeħtieġ li wieħed ifakkar li dawn il-miżuri, adottati fis-sena 2000, jirreferu b’mod dirett għall-benefiċċji mogħtija mis-sistema ġenerali fiskali tal-kooperattivi kif previst mil-liġi 20/1990. Madankollu, din il-liġi tipprevedi benefiċċji fiskali li fil-prinċipju għandhom ikunu kkunsidrati li huma għajnuniet ġodda, minħabba li dawn ġew adottati wara l-1986, is-sena tal-adeżjoni ta’ Spanja mal-KEE.
(185)
Madankollu, il-Kummissjoni hija konxja li s-sistemi ta’ taxxa tal-kooperattivi fl-Ewropa għandhom ġeneralment għeruq antiki u li ċerti dispożizzjonijiet ġodda ma jagħmlu xejn għajr jirrepetu benefiċċji diġà eżistenti qabel l-adeżjoni mal-KEE.
(186)
Iżda, f’dan il-każ, ma ntbagħtet l-ebda informazzjoni lill-Kummissjoni mill-awtoritajiet Spanjoli jew minn partijiet terzi interessati li tippermetti li jiġi stabbilit, mingħajr ebda dubju, li l-miżuri adottati mil-liġi 20/1990, u ripetuti mid-digriet tas-sena 2000, huma kontinwazzjoni ta’ miżuri oħrajn identiċi li kienu diġà jeżistu qabel l-1986.
(187)
Il-Kummissjoni għandha għalhekk tikkonkludi li l-miżuri mmirati b’mod speċifiku lejn is-settur tal-fjuwils huma għajnuniet ġodda li kellhom ikunu nnotifikati lill-Kummissjoni qabel ma ġew implimentati.
2. L-illegalità tal-għajnuniet
(188)
Il-Kummissjoni għandha tenfasizza li l-awtoritajiet Spanjoli taw l-għajnuniet ikkunsidrati bi ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 108(3) tat-TFUE. L-Artikolu 1(f) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) nru 659/1999 tat-22 ta’ Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli ta’ implimentazzjoni tal-Artikolu 83 tat-Trattat tal-KE (44) jiddefinixxi l-għajnuna illegali bħala għajnuna ġdida implimentata bi ksur tal-Artikolu 108(3) tat-TFUE (ex Artiklu 93 tat-Trattat tal-KE). L-għoti tagħhom kien illegali minħabba li ġew implimentati qabel ma l-Kummissjoni setgħet tiddeċiedi dwar il-kompatibbiltà tagħhom mas-suq intern.
(189)
Minħabba l-fatt li l-miżuri implimentati minn Spanja fihom elementi ta’ għajnuna mill-Istat, jirriżulta li dawn huma għajnuniet illegali fis-sens tat-TFUE.
(190)
Skont il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar id-determinazzjoni tar-regoli applikabbli għall-evalwazzjoni tal-għajnuniet illegali mill-Istat (45), kull għajnuna illegali fis-sens tal-Artikolu 1(f) tar-Regolament (KE) nru 659/1999 għandha tkun evalwata skont ir-regoli u l-linji gwida fis-seħħ meta tingħata l-għajnuna.
3. Eżami tal-kompatibbiltà tal-għajnuna
(191)
L-Artikolu 107 tat-TFUE jintroduċi xi eċċezzjonijiet għall-prinċipju ġenerali tan-nuqqas ta’ kompatibbiltà tal-għajnuniet tal-Istat mat-TFUE. Hawnhekk wieħed irid jeżamina l-miżuri previsti mid-Digriet-liġi 10/2000.
(192)
L-Artikolu 107(2)(b) tat-TFUE jipprovdi li huma kompatibbli mas-suq intern l-għajnuniet maħsuba sabiex jirrimedjaw il-ħsarat ikkawżati minn diżastri naturali jew avvenimenti straordinarji oħrajn. Spanja ġġustifikat dawn l-għajnuniet billi argumentat li kienu maħsuba sabiex jirremedjaw id-danni kkawżati minn avveniment straordinarju.
(193)
Skont Spanja, iż-żieda sproporzjonata tal-prezz tad-diżil ikkawżat disturbi fl-ordni pubbliku, strajks, waqfien tal-provvediment ta’ prodotti tal-enerġija u tal-ikel u diffikultajiet ta’ tranżitu ħieles tal-merkanziji fit-territorju tal-Komunità, li għandu jitqies bħala avveniment straordinarju fis-sens tal-Artikolu 107(2)(b) tat-TFUE.
(194)
Rigward l-eċċezzjonijiet għall-prinċipju ġenerali ta’ nuqqas ta’ kompatibbiltà tal-għajnuniet tal-Istat mas-suq intern, stabbilit fl-Artikolu 107(1) tat-TFUE, il- Kummissjoni tqis li jeħtieġ li tingħata interpretazzjoni restrittiva tal-kunċett ta’ “avveniment straordinarju” imsemmi fl-Artikolu 107(2)(b) tat-TFUE. S’issa, il-Kummissjoni aċċettat bħala avveniment straordinarju l-gwerer, il-kunflitti ċivili jew l-istrajks u, taħt ċerti kundizzjonijiet u skont il-firxa tagħhom, l-inċidenti nukleari jew industrijali serji jew in-nirien li jwasslu għal telf kbir. Minħabba d-diffikultajiet inerenti marbuta ma’ dan il-qasam, il-Kummissjoni tiddetermina l-kompatibbiltà tal-għajnuniet billi twettaq analiżi każ b’każ, fid-dawl tal-prattika preċedenti tagħha fil-qasam ikkunsidrat. Dan ir-raġunament huwa rifless fil-punt V.B.2 tal-Linji gwida tal-Komunità rigward l-għajnuniet tal-Istat fis-settur agrikolu u tal-forestrija 2007-2013 (46).
(195)
F’dan il-każ, ir-raġuni tal-għoti tal-għajnuniet hija ż-żieda fil-prezz tal-fjuwil u mhux id-disturb tal-ordni pubblika, l-istrajks (47), il-waqfien tal-provvediment ta’ prodotti tal-enerġija u tal-ikel (48). Dawn l-avvenimenti ma kinux il-każ tal-għoti tal-għajnuna, iżda l-konsegwenza taż-żieda fil-prezz tal-fjuwil.
(196)
Il-Kummissjoni tikkunsidra, fi kwalunkwe każ, li ż-żieda fil-prezz tal-fjuwils mhijiex avveniment straordinarju, u li dawn l-għajnuniet ma jistgħux għalhekk jibbenefikaw mill-eċċezzjoni prevista fl-Artikolu 107(2)(b) tat-TFUE bħala għajnuniet maħsuba sabiex jirrimedjaw għad-danni kkawżati minn avveniment ta’ natura eċċezzjonali. Barra minn hekk, jeħtieġ li wieħed iżid li f’Komunikazzjoni datata d-9 ta’ Marzu 2006 (49) rigward is-settur tas-sajd, il-Kummissjoni kienet stmat li ma setgħet taċċetta l-ebda għajnuna li kienet tippermetti intervent statali sabiex jikkumpensa għal żieda għall-għarrieda tal-prezzijiet tal-fjuwil biex ma tikkawża l-ebda distorsjoni tal-kompetizzjoni.
(197)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni tqis li ma ġiet ippreżentata l-ebda konnessjoni diretta bejn id-dannu u l-avveniment straordinarju kif titlob il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (50).
(198)
F’dak li jirrigwarda l-eċċezzjonijiet previsti fl-Artikolu 107(3) dawn għandhom ikunu interpretati b’mod strett fil-konsiderazzjoni ta’ kwalunkwe programm ta’ għajnuna reġjonali jew settorjali jew ta’ kwalunkwe każ individwali ta’ applikazzjoni ta’ sistemi ta’ għajnuniet ġenerali. Dawn jistgħu jingħataw biss fil-każ li l-Kummissjoni tkun tista’ tistabbilixxi li għajnuna hija meħtieġa sabiex jintlaħaq xi wieħed mill-għanijiet inkwistjoni. Li jingħata l-benefiċċju ta’ dawn l-eċċezzjonijiet imsemmija lil għajnuniet li ma joffrux dan il-kumpens jippermetti ħsara għall-iskambju ta’ kummerċ bejn l-Istati Membri u distorsjoni tal-kompetittività mingħajr ġustifikazzjoni fir-rigward tal-interess Komunitarju u, b’mod korrelattiv, benefiċċji mhux xierqa għall-operaturi ta’ ċerti Stati Membri.
(199)
Il-Kummissjoni tqis li l-għajnuniet inkwistjoni mhumiex maħsuba sabiex jiffavorixxu l-iżvilupp ekonomiku ta’ xi reġjun li fih il-livell tal-għajxien huwa baxx aktar min-normal jew fejn hemm nuqqas serju ta’ impjiegi fis-sens tal-Artikolu 107(3)(a). Lanqas mhuma maħsuba sabiex jippromwovu t-twettiq ta’ proġett importanti ta’ interess komuni Ewropew jew sabiex jirrimedjaw xi disturb serju fl-ekonomija tal-Istat Membru fis-sens tal-Artikolu 107(3)(b). L-għajnuniet lanqas ma huma maħsuba sabiex jippromwovu l-kultura jew il-konservazzjoni tal-patrimonju fis-sens tal-Artikolu 107(3)(d).
(200)
L-Artikolu 107(3)(c), jipprevedi madankollu li jistgħu jiġu kkunsidrati bħala kompatibbli mas-suq intern l-għajnuniet maħsuba sabiex jiffaċilitaw l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet jew ta’ ċerti reġjuni ekonomiċi meta dawn ma jibdlux il-kundizzjonijiet tal-kummerċ f’miżura kuntrarja għall-interess komuni. Biex ikunu jistgħu jibbenefikaw mill-eċċezzjoni prevista fl-Artikolu msemmi qabel, l-għajnuniet għandhom jikkontribwixxu għall-iżvilupp tas-settur inkwistjoni.
(201)
F’dak li jirrigwarda l-miżuri previsti fl-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000, dawn ilhom jeżistu mis-sena 2000. Qatt ma kien hemm, fil-livell Komunitarju, linji gwida jew regoli konkreti rigward l-għoti ta’ għajnuniet mill-Istat favur il-kooperattivi agrikoli, minħabba li dawn huma, fil-prinċipju, ittrattati bħall-kumpaniji l-oħrajn kollha (51).
(202)
Madankollu, jeħtieġ hawnhekk li wieħed jenfasizza n-natura legali u ekonomika tal-kooperattivi agrikoli u b’mod parallel il-kuntest Ewropew tal-istandards li jirrigwardaw is-settur agrikolu.
(203)
Skont l-Alleanza Kooperattiva Internazzjonali, kooperattiva hija assoċjazzjoni awtonoma ta’ persuni li jingħaqdu b’mod volontarju sabiex iwieġbu għall-ħtiġijiet u aspirazzjonijiet ekonomiċi, soċjali u kulturali komuni tagħha permezz ta’ kumpanija li l-proprjetà tagħha hija kollettiva u l-governanza demokratika (52). Prinċipji differenti jiddefinixxu kooperattiva li jagħtuha karattru reċiproku u kooperattiv (53) bħal pereżempju l-prinċipju ta’ “persuna waħda, vuċi waħda”, jew inkella l-prinċipju ta’ esklużività. Restrizzjonijiet differenti jikkaratterizzaw ukoll l-istatus tal-kooperattivi b’mod speċjali fil-ġestjoni finanzjarja u r-remunerazzjoni tal-membri.
(204)
Il-punt 3.2.6 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-promozzjoni tal-kumpaniji kooperattivi fl-Ewropa jispeċifika li ċerti Stati Membri jqisu li r-restrizzjonijiet inerenti għan-natura speċifika tal-kapital tal-kooperattiva jistgħu jeħtieġu trattament fiskali partikolari. Madankollu, jeħtieġ li jiġi rrispettat il-prinċipju li skontu l-protezzjonijiet u l-benefiċċji mogħtija lil tip ta’ entità partikolari għandhom ikunu proporzjonati mar-restrizzjonijiet legali, mal-valur soċjali miżjud jew mal-limitazzjonijiet inerenti għal din il-forma u m’għandhomx iwasslu għal kompetizzjoni inġusta.
(205)
Kif il-Kummissjoni nnutat hawn fuq l-Artikolu 107(3)(c) jipprevedi li jistgħu jitqiesu bħala kompatibbli mas-suq intern l-għajuniet imfassla sabiex jiffaċilitaw l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet jew ta’ ċerti reġjuni ekonomiċi meta dawn ma jibdlux il-kundizzjonijiet ta’ kummerċ b’mod kuntrarju għall-interess komuni.
(206)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni tosserva li l-analiżi tal-kompatibbiltà taħt l-Artikolu 107(3)(c) tat-TFUE hija bbażata fuq it-tfittix ta’ bilanċ bejn il-benefiċċji tal-għajnuna f’termini ta’ kisba ta’ għan ta’ interess komuni, u d-distorsjoni tal-kompetizzjoni u tal-kummerċ. Il-Kummissjoni għaldaqstant għandha l-ewwel tanalizza jekk l-għajnuna għandhiex tendenza li tkopri sitwazzjonijiet fejn is-suq ma jwassalx għal riżultati ekonomiċi effiċjenti jew li tkopri objettivi oħrajn soċjali u ta’ ekwità. Wara dan, il-Kummissjoni għandha tiddetermina jekk l-għajnuna tirrappreżentax miżura xierqa sabiex tirrimedja għal nuqqas fis-suq. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi jekk l-għajnuna hijiex proporzjonata għall-kisba tal-mira proposta.
(207)
F’dak li jirrigwarda s-settur agrikolu, il-prinċipju li jirrigwarda l-iżvilupp ekonomiku jinsab fl-Artikolu 42 tat-TFUE, li jipprovdi li d-dispożizzjonijiet tal-kapitolu rigward ir-regoli ta’ kompetizzjoni mhumiex applikabbli għall-produzzjoni u għall-kummerċ tal-prodotti agrikoli għajr safejn ikun determinat mill-Kunsill, minħabba l-għanijiet stabbiliti fl-Artikolu 39 tat-TFUE.
(208)
L-Artikolu 39 tat-TFUE jipprovdi, min-naħa tiegħu, li l-politika agrikola komuni għandha l-għan, inter alia, li żżid il-produttività tal-agrikoltura billi tiżviluppa l-progress tekniku, billi tiżgura l-iżvilupp razzjonali tal-produzzjoni agrikola; kif ukoll użu ottimali tal-fatturi ta’ produzzjoni u li b’dan tiżgura livell ta’ għajxien ġust għall-popolazzjoni agrikola. Barra minn hekk, jispeċifika li, fl-elaborazzjoni tal-politika agrikola komuni, għandha tiġi kkunsidrata n-natura partikolari tal-attività agrikola, minħabba l-istruttura soċjali tal-agrikoltura u d-differenzi strutturali u naturali bejn id-diversi reġjuni agrikoli; tal-ħtieġa li l-aġġustamenti meħtieġa jsiru bil-mod; u tal-fatt li fl-Istati Membri, l-agrikoltura hija settur marbut mill-qrib mal-ekonomija globali.
(209)
Minn dawn l-Artikoli jirriżulta li l-politika ta’ kompetizzjoni għandha tikkunsidra dawn il-miri tat-TFUE. Dawn il-miri ta’ natura ferm soċjali u ekonomika huma ggarantiti, fil-parti l-kbira tagħhom, mill-kooperattivi agrikoli, li għandhom rwol ewlieni fl-ekonomija inġenerali u fid-dinja rurali b’mod partikolari, għall-ħolqien tal-impjiegi u l-iżvilupp tan-nisġa ekonomika tar-reġjuni fejn joperaw (54).
(210)
Il-Kummissjoni tammetti li l-kooperattivi agrikoli jissodisfaw il-miri stipulati fl-Artikolu 39 tat-TFUE u li, għaldaqstant, huma jiffaċilitaw l-iżvilupp tal-attività agrikola. Barra minn hekk, minħabba li l-agrikoltura tikkostitwixxi settur marbut mill-qrib mal-ekonomija globali, kif jispeċifika l-Artikolu 39(2)(c) tat-TFUE, jeħtieġ għalhekk li jiġi konkluż li l-kooperattivi agrikoli jiffaċilitaw l-iżvilupp tar-reġjuni ekonomiċi fejn joperaw, u li l-attivitajiet tagħhom u l-kontinwità tagħhom huma għalhekk ta’ interess ġenerali.
(211)
Madankollu, biex l-għajnuniet maħsuba sabiex jiffaċilitaw l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet jew ta’ ċerti reġjuni ekonomiċi jistgħu jitqiesu bħala kompatibbli mas-suq intern, dawn m’għandhomx jibdlu l-kundizzjonijiet ta’ kummerċ b’mod kuntrarju għall-interess komuni.
(212)
Madankollu, l-interess komuni huwa marbut direttament mal-proporzjonalità tal-miżuri mal-mira maħsuba, kif jindika l-punt 33 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli li jirrigwardaw l-għajnuniet mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni diretta tal-kumpaniji.
(213)
F’dan il-każ, l-element ta’ proporzjonalità mqabbel mal-mira għandu jiġi mfittex kemm fil-karatteristiċi tal-kooperattivi li jiddefinixxu l-ispeċifiċità tagħhom u jikkonformaw man-natura partikolari tagħhom, jiġifieri fil-prinċipji ta’ reċiproċità, kif ukoll fl-impatt li dawn jistgħu jkollhom fuq il-kompetizzjoni, prinċipalment minħabba d-daqs tal-kooperattivi.
(214)
Għalhekk, kwalunkwe eċċezzjoni possibbli favur il-kooperattivi agrikoli fir-rigward tal-politika tal-għajnuniet mill-Istat għandha tiffavorixxi l-azzjonijiet u l-miżuri marbuta b’mod dirett mal-prinċipji ta’ reċiproċità. Barra minn hekk, għandha tkun limitata għall-azzjonijiet li jsiru bejn il-kooperattiva u l-membri tagħha, jiġifiieri, fejn il-prinċipji ta’ reċiproċità jagħmlu l-aktar sens. Mingħajr dawn il-kundizzjonijiet, dawn għandhom ikollhom impatt limitat fuq il-kompetizzjoni.
(215)
L-għajnuniet previsti fl-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 jipprevedu ż-żamma eċċezzjonali tal-istatus ta’ kooperattivi protetta b’mod speċjali favur il-kooperattivi agrikoli anki meta dawn iżidu l-volum ta’ transazzjonijiet ta’ kunsinna tad-diżil B lil partijiet terzi mhux membri għal aktar minn 50 %, u l-eżenzjoni milli jistabbilixxu entità b’personalità ġuridika soġġetta għal sistema fiskali ġenerali għat-tqassim ta’ diżil B lil dawk li ma jkunux membri. Għaldaqstant dawn l-għajnuniet jmorru kontra l-karatteristiċi tal-kooperattivi protetti b’mod speċjali, kif definiti mill-awtoritajiet Spanjoli.
(216)
Dawn huma għalhekk miżuri li jirrigwardaw biss it-transazzjonijiet extra-kooperattivi, li jipprevedu attivitajiet li mhumiex marbuta b’mod dirett mal-prinċipji ta’ reċiproċità u mhux limitati għall-azzjonijiet imwettqa bejn il-kooperattiva u l-membri tagħha. Fid-dawl ta’ dawn il-konsiderazzjonijiet, il-Kummissjoni ma tistax tikkonkludi li l-għajnuna għandha tendenza li tkopri sitwazzjonijiet fejn is-suq ma jwassalx għal riżultati ekonomiċi effiċjenti jew li tkopri miri oħrajn soċjali jew ta’ ekwità.
(217)
Għalhekk fir-rigward tal-miżuri li jirrigwardaw biss it-transazzjonijiet extra-kooperattivi, li jkopru biss attivitajiet mhux marbuta b’mod dirett mal-prinċipji ta’ reċiproċità u mhumiex limitati għall-azzjonijiet imwettqa bejn il-kooperattiva u l-membri tagħha, il-Kummissjoni tqis li l-għajnuniet ma jweġbux għall-kriterji ta’ kompatibbiltà spjegati aktar 'il fuq.
(218)
Din id-Deċiżjoni tirrigwarda ż-żewġ sistemi ta’ għajnuna evalwati u għandha tkun implimentata minnufih, l-aktar f’dak li jirrigwarda l-irkupru tal-għajnuniet kollha individwali mogħtija taħt dawn l-iskemi. Barra minn hekk, il-Kummissjoni tiddikjara li deċiżjoni dwar skemi ta’ għajnuna ma tipprekludix il-possibbiltà li għajnuniet individwali jitqiesu kompatibbli, b’mod sħiħ jew parzjali, mas-suq komuni għal raġunijiet speċifiċi (pereżempju, minħabba li għoti individwali ta’ għajnuna jkun jaqa’ taħt ir-regoli de minimis jew fil-kuntest ta’ deċiżjoni futura tal-Kummissjoni jew minħabba regolament ta’ eżenzjoni).
4. Konklużjoni fid-dawl tad-dispożizzjonijiet eżistenti
(219)
L-għajnuniet mill-Istat favur kooperattivi agrikoli taħt forma ta’ benefiċċji fiskali għandhom fil-prinċipju jitqiesu bħala għajnuniet operattivi pprojbiti fis-sens tal-punt 32 tal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli ta’ għajnuna mill-Istat għall-miżuri relatati mat-tassazzjoni tan-negozju dirett u pprojbiti mir-regoli Komunitarji.
(220)
Il-kunċett ta’ għajnuna operattiva diġà kien applikabbli għas-settur agrikolu fil-prattika tal-Kummissjoni qabel is-sena 2000, u ġie ripetut mill-ġdid permezz tal-punt 3.5 tal-Linji gwida tal-Komunità rigward l-għajnuniet mill-Istat fis-settur agrikolu (55) u, wara, mill-punt 15 tal-Linji gwida tal-Komunità rigward l-għajnuniet mill-Istat fis-settur tal-agrikultura u tal-forestrija 2007-2013. Skont dawn ir-regoli, biex tiġi meqjusa kompatibbli mas-suq intern, kwalunkwe miżura ta’ għajnuna għandu jkollha ċertu element ta’ inċentiva jew titlob kumpens mill-benefiċjarju.
(221)
L-għajnuniet f’dan il-każ jikkonsistu fi tnaqqis tal-ispejjeż mingħajr ma jipprovdu inċentiv u mingħajr kumpens mill-benefiċjarji li l-kompatibbiltà tagħhom mar-regoli tal-kompetizzjoni mhijiex ippruvata. Jirriżulta li l-eċċezzjoni għall-prinċipju ta’ projbizzjoni tal-għajnuna, prevista mill-Artikolu 107(3)(c), mhijiex applikabbli, u li dawn huma għajnuniet inkompatibbli mat-TFUE.
VIII. IRKUPRU
(222)
L-għajnuniet mill-Istat favur il-kooperattivi agrikoli implimentati minn Spanja permezz tal-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 ma jistgħux jibbenefikaw mill-eċċezzjoni għall-prinċipju ta’ projbizzjoni tal-għajnuniet, ipprovduta mill-Artikolu 107(3)(c), u għaldaqstant huma għajnuniet mill-Istat inkompatibbli mat-TFUE.
(223)
F’każ ta’ nuqqas ta’ kompatibbiltà tal-għajnuniet illegali mas-suq intern, l-Artikolu 14(1) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999 jipprovdi li l-Kummissjoni għandha tiddeċiedi li l-Istat Membru kkonċernat għandu jieħu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jirkupra l-għajnuna mill-benefiċjarju. Ir-rimborż huwa meħtieġ sabiex tiġi stabbilita s-sitwazzjoni preċedenti billi jitneħħew il-benefiċċji finanzjarji kollha li l-benefiċjarju tal-għajnuna mogħtija b’mod illegali seta’ jgawdi minnu b’mod inġust mid-data tal-għoti ta’ din l-għajnuna.
(224)
Madankollu, l-Artikolu 14(1) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999 jispeċifika li “[i]l-Kummissjoni m’għandhiex teħtieġ [l-irkupru] tal-għajnuna jekk dan ikun kuntrarju għal prinċipju ġenerali tal-liġi tal-Komunità”. Jeħtieġ li jkun eżaminat jekk, f’dan il-każ, prinċipju ġenerali tad-dritt Komunitarju, bħal pereżempju l-prinċipju ta’ aspettattiva leġittima, jistax jiġi applikat sabiex jeskludi l-irkupru tal-għajnuniet illegali u mhux kompatibbli mingħand il-benefiċjarji. Skont ġurisprudenza stabbilita sew, il-prinċipju ta’ protezzjoni tal-aspettattiva leġittima għandu l-għan li jiggarantixxi n-natura prevedibbli tas-sitwazzjonijiet u r-relazzjonijiet legali taħt id-dritt Komunitarju biss.
(225)
Madankollu, skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, ir-rispett tal-aspettattiva leġittima ma jistax jiġi invokat kontra regolament Komunitarju ħlief safejn l-Unjoni nnifisha preċedentement ħolqot sitwazzjoni li tista’ twassal għal aspettattiva leġittima (56). Il-Qorti tal-Ġustizzja b’mod ripetut iddeċidiet li d-dritt li wieħed jinvoka l-prinċipju tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi japplika għal kull individwu li istituzzjoni Komunitarja tkun ħolqitlu aspettattivi fondati. Barra minn hekk, ħadd ma jista’ jinvoka ksur ta’ dan il-prinċipju fin-nuqqas ta’ assigurazzjonijiet preċiżi li tkun tagħtu l-amministrazzjoni. (57) Għaldaqstant, id-dritt li wieħed jinvoka l-prinċipju tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi japplika għal kull individwu li istituzzjoni Komunitarja tkun ħolqitlu aspettattivi bbażati fuq assigurazzjonijiet preċiżi li din tal-aħħar tkun tagħtu.
(226)
F’dan il-każ, ma kien hemm l-ebda element li seta’ ħoloq fil-benefiċjarji tal-għajnuniet inkwsitjoni assigurazzjoni preċiża li dawn tal-aħħar kienu legali. Fil-fatt, jeħtieġ li jiġi enfasizzat l-ewwel nett li l-għajnuniet ġew implimentati qabel ma ttieħdet id-deċiżjoni finali tal-Kummissjoni inkwistjoni fis-sens tal-Artikolu 108(3) tat-TFUE. Barra minn hekk il-Qorti tal-Ġustizzja (58) ripetutament speċifikat li “minħabba n-natura obbligatorja tas-superviżjoni tal-għajnuna mill-Istat mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 93 tat-Trattat tal-KE [l-Artikolu 108 il-ġdid tat-TFUE], il-kumpaniji benefiċjarji ta’ din l-għajnuna ma jistgħux ikunu kunfidenti fl-aspettattivi tagħhom li l-għajnuna se tkun skont il-liġi sakemm ma tingħatax skont il-proċedura stabbilita f’dak l-Artikolu u, min-naħa l-oħra ħaddiem ekonomiku u diliġenti għandu jkun kapaċi jiddetermina jekk dik il-proċedura ġietx irrispettata”. F’dan is-sens, il-Qorti tal-Ġustizzja speċifikat ukoll li “Stat Membru, li l-awtoritajiet tiegħu jkunu taw għajnuna kuntrarja għar-regoli proċedurali stabbililti fl-Artikolu 88 KE [l-Artikolu 108 il-ġdid tat-TFUE], ma jistax jistrieħ fuq l-aspettattivi leġittimi tal-benefiċjarji sabiex jaħrab mill-obbligu li jieħu l-passi meħtieġa sabiex jimplimenta deċiżjoni tal-Kummissjoni li tordnalu li jirkupra l-għajnuna. Kieku dan kellu jkun possibbli, id-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 87 KE u 88 KE [l-Artikoli 107 u 108 il-ġodda tat-TFUE] jiġu nulli, minħabba li b’hekk l-awtoritajiet nazzjonali jkunu jistgħu jistrieħu fuq l-imġiba illegali tagħhom sabiex jeliminaw l-effikaċja ta’ deċiżjonijiet li tieħu l-Kummissjoni taħt id-dispożizzjonijiet tat-Trattat” (59).
(227)
Sussegwentement, il-fatt li l-Kummissjoni ħadet deċiżjoni li tispeċifika li l-għajnuniet ikkontestati ma kinux jikkostitwixxu għajnuniet Statali (60) soġġetta għal appell u għaldaqstant mhux finali, kif ukoll l-annullament tal-imsemmija deċiżjoni mill-Qorti tal-Prim’Istanza, ma jistax joħloq aspettattivi leġittimi għall-benefiċjarji. Fil-fatt, skont ġurisprudenza stabbilita, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li l-fatt li l-Kummissjoni diġà tkun tat deċiżjoni inizjali li ma tqajjimx oġġezzjonijiet għall-għajnuniet ikkontestati ma jistax jiġi kkunsidrat bħala li seta’ ħoloq aspettattiva leġittima għall-benefiċjarji meta din id-deċiżjoni ġiet ikkuntestata waqt il-kawża kontra d-deċiżjoni sussegwentement annullata mill-Qorti (61). Għaldaqstant, “sakemm il-Kummissjoni ma tkunx ħadet deċiżjoni fejn tapprova l-għajnuna u sakemm it-terminu sabiex tinfetaħ il-kawża kontra dik id-deċiżjoni jkun għadu ma skadiex, il-benefiċjarju ma jistax ikun ċert dwar il-legalità tal-għajnuna proposta, li hija l-unika li tista’ tagħti lok għal aspettattiva leġittima” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (62). F’dan il-każ, id-deċiżjoni tal-Kummissjoni 2003/293/KE li kkunsidrat li l-miżuri ma kinux għajnuniet Statali, ġiet ikkontestata b’kawża ppreżentata fiż-żmien mitlub u, skont il-ġurisprudenza msemmija hawn fuq, għaldaqstant ma tistax titqies bħala deċiżjoni finali li tista’ toħloq aspettattiva leġittima għall-benefiċjarji ta’ din id-deċiżjoni.
(228)
Għalhekk, fin-nuqqas ta’ ċirkostanżi li setgħu ħolqu aspettattiva leġittima, il-Kummissjoni titlob l-irkupru tal-għajnuniet inkwistjoni.
(229)
Din id-Deċiżjoni tirrigwarda l-miżuri ta’ għajnuna evalwati u għandha tkun implimentata minnufih, b’mod partikolari f’dak li jirrigwarda l-irkupru tal-għajnuniet kollha individwali mogħtija taħt dawn l-iskemi, bl-eċċezzjoni ta’ dawk mogħtija għal proġetti speċifiċi li, meta ingħatat l-għajnuna, kienu jissodisfaw il-kundizzjonijiet kollha stabbiliti fir-regolament de minimis (63) jew ta’ eżenzjoni applikabbli jew fi skema ta’ għajnuna approvata mill-Kummissjoni,
ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
L-għajnuniet mill-Istat favur il-kooperattivi agrikoli implimentati minn Spanja permezz tal-Artikolu 1 tad-digriet-liġi rjali 10/2000 huma, mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 2, għajnuniet mill-Istat inkompatibbli mas-suq intern taħt l-Artikolu 107(3)(c) tat-TFUE.
Artikolu 2
Il-miżuri msemmija fl-Artikolu 1 ma jistgħux jitqiesu bħala għajnuniet mill-Istat jekk jissodisfaw il-kundizzjonijiet tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1998/2006 tal-15 ta’ Diċembru 2006 dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 87 u 88 tat-Trattat għall-għajnuniet de minimis.
Artikolu 3
1. Spanja għandha tieħu l-miżuri meħtieġa sabiex tirkupra l-għajnuna inkompatibbli msemmija fl-Artikolu 1 mingħand il-benefiċjarji, mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 2.
2. L-għajnuna li trid tiġi rkuprata għandha tinkludi l-imgħax mid-data li fiha tqegħdet għad-dispożizzjoni tal-benefiċjarja, sad-data tal-irkupru tagħha.
3. L-imgħax għandu jiġi ikkalkulat fuq bażi komposta f’konformità mad-dispożizzjonijiet previsti fil-Kapitolu V tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004 (64).
4. L-irkupru għandu jseħħ mingħajr dewmien skont il-proċeduri tad-dritt nazzjonali, sa fejn dawn jippermettu l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva ta’ din id-deċiżjoni.
Artikolu 4
1. L-irkupru tal-għajnuna msemmija fl-Artikolu 1 huwa immedjat u effettiv.
2. Spanja għandha tiżgura li din id-Deċiżjoni tiġi implimentata minnufih fi żmien erba’ xhur minn din in-notifika.
Artikolu 5
1. Fi żmien xahrejn min-notifika ta’ din id-Deċiżjoni, Spanja għandha tissottometti lill-Kummissjoni l-informazzjoni li ġejja:
(a)
il-lista ta’ benefiċjarji li rċevew għajnuna fil-kuntest tal-iskema msemmija fl-Artikolu 1 u l-ammont totali ta’ għajnuna li rċieva kull wieħed minnhom;
(b)
l-ammont totali (kapital flimkien mal-imgħax tal-irkupru) li għandu jiġi rkuprat mingħand il-benefiċjarji;
(ċ)
deskrizzjoni dettaljata tal-miżuri li ttieħdu diġà jew li huma previsti sabiex tikkonforma ma’ din id-Deċiżjoni;
(d)
dokumenti li juru li l-benefiċjarji ġew ordnati jħallsu lura l-għajnuna.
2. Spanja għandha tinforma lill-Kummissjoni dwar il-progress li jkun sar wara l-miżuri nazzjonali adottati sabiex tiġi implimentata din id-Deċiżjoni, u dan sakemm jintemm l-irkupru tal-għajnuna msemmija fl-Artikolu 1.
Wara l-perijodu ta’ xahrejn imsemmi fil-paragrafu 1, Spanja għandha tissottometti, fuq sempliċi talba tal-Kummissjoni, rapport rigward il-miżuri li ttieħdu diġà jew li huma previsti sabiex tikkonforma ma’ din id-Deċiżjoni. Dan ir-rapport għandu jipprovdi wkoll informazzjoni dettaljata dwar it-total tal-għajnuna u l-imgħax tal-irkupru li jkunu diġà nġabru mingħand il-benefiċjarji.
Artikolu 6
Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Renju ta’ Spanja.
Magħmula fi Brussell, il-15 ta’ Diċembru 2009.