DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tal-5 ta’ Frar 2010
li tikkonċerna kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni għall-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat dwar il-prevalenza tal-Listeria monocytogenes f’ċertu ikel lest biex jittiekel li jrid jitwettaq fl-Istati Membri
(notifikata bid-dokument numru C(2010) 592)
(2010/75/UE)
IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,
Wara li kkunsidrat ir-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u l-Kunsill tad-29 ta’ April 2004 dwar il-kontrolli uffiċjali mwettqa biex tiġi żgurata l-verifika tal-konformità mal-liġi tal-għalf u l-ikel, is-saħħa tal-annimali u r-regoli dwar il-benessri tal-annimali (1), u partikolarment l-Artikolu 66 tiegħu,
Wara li kkunsidrat id-Direttiva 2003/99/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Novembru 2003 fir-rigward tal-monitoraġġ taż-żoonożi u tal-aġenti żoonotiċi (2) u b’mod partikolari l-Artikolu 5 tagħha,
Billi:
(1)
Ir-Regolament (KE) Nru 882/2004 jistabbilixxi, fost oħrajn, il-proċeduri li jirregolaw l-appoġġ finanzjarju mill-Unjoni li jmexxu l-miżuri neċessarji biex tkun żgurata l-applikazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 882/2004.
(2)
Fl-2006 (3) u fl-2007 (4) l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà tal-Ikel (l-EFSA) u Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard ippubblikat rapporti (ir-rapporti tal-EFSA-ECDC) dwar xejriet u sorsi ta’ żoonożi, aġenti żoonotiċi u reżistenza antimikrobika fl-Unjoni. Skont dawk ir-rapporti, kien hemm reġistrat total ta’ 1 588 każ ta’ listerjożi (Listeria monocytogenes) fil-bnedmin fil-25 Stat Membru fl-2006. Barra minn hekk, 1 558 tali każ kienu reġistrati f’26 Stat Membru fl-2007. Ir-rapporti urew ukoll żieda sinifikattiva fl-inċidenza ta’ dawn il-każijiet fil-bnedmin fil-perjodu 2001-2006. Ta’ spiss il-mard kien aħrax u l-mortalità għolja.
(3)
Il-fatt li l-Listeria monocytogenes hi kapaċi timmultiplika f’ikel differenti f’temperaturi baxxi bħal minn 2 sa 4 °C jagħmel l-okkorrenza tal-Listeria monocytogenes fl-ikel lest biex jittiekel (RTE) b’data ta’ skadenza relattivament twila jagħti tħassib partikolari.
(4)
F’konformità mar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2073/2005 tal-15 ta’ Novembru 2005 dwar il-kriterji mikrobijoloġiċi għall-oġġetti tal-ikel (5), l-operaturi tan-negozju tal-ikel għandhom jikkonformaw mal-kriterji tas-sigurtà tal-ikel tal-Listeria monocytogenes għall-ikel lest biex jittiekel fil-qafas tal-programmi ta’ prattiki ta’ iġjene tajba u analiżi tal-periklu tal-punti kritiċi ta’ kontroll (HACCP).
(5)
Ir-rapporti tal-EFSA-ECDC urew li l-ogħla proporzjonijiet ta’ nonkonformità mal-kriterji tal-Listeria monocytogenes kienu reġistrati fil-ġobon lest biex jittiekel u fil-ħut lest biex jittiekel u l-prodotti tal-laħam ittrattati bis-sħana.
(6)
L-espożizzjoni tal-bnedmin għal-Listeria monocytogenes ġejja prinċipalment mill-ikel. Għalhekk il-prevalenza u l-livell tal-kontaminazzjoni tal-Listeria monocytogenes f’prodotti tal-ħut, ġobon u prodotti tal-laħam ittrattati bis-sħana lesti biex jittieklu għandha tkun stmata b’mod armonizzat u komparabbli permezz ta’ programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat fuq il-livell tal-bejgħ bl-imnut fl-Istati Membri kollha.
(7)
It-tkabbir tal-Listeria monocytogenes f’prodotti lesti biex jittieklu huwa inflwenzat b’mod sinifikanti mill-pH, l-attività tal-ilma u t-temperatura tal-maħżen tal-prodott. Jista’ jintuza mudell għall-istima tat-tkabbir tal-Listeria monocytogenes fil-prodott lest biex jittiekel taħt kundizzjonijiet ta’ temperatura differenti.
(8)
Fejn m’hemmx l-ebda definizzjoni relevanti fil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni, id-definizzjonijiet fl-Istandard Ġenerali għall-Ġobon tal-Codex (CODEX STAN 283-1978, l-emenda 2008) u l-Istandard għall-Ġobon li Mhux Misjur inkluż il-Ġobon Frisk tal-Grupp Codex (CODEX STAN 221-2001, l-emenda 2008) maħruġ mill-Kummissjoni tal-Codex Alimentarius għandu jintuża bħala garanzija tal-approċċ armonizzat fid-definizzjoni tal-ġobon lest biex jittiekel.
(9)
Id-Direttiva 2003/99/KE, tgħid li jistgħu jitwaqqfu programmi ta’ monitoraġġ ikkoordinati, speċjalment meta jiġu identifikati bżonnijiet speċjali, biex ikunu eżaminati r-riskji u jkunu stabbiliti valuri bażiċi relatati maż-żoonożi u mal-aġenti żoonotiċi.
(10)
F’Mejju 2009, it-Task Force dwar il-Monitoraġġ tal-Ġbir tad-Dejta taż-Żoonożi tal-EFSA addottat Rapport dwar speċifikazzjonijiet tekniċi proposti għal programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat għal-Listeria monocytogenes f’ċerti kategoriji tal-ikel RTE għall-bejgħ bl-imnut fl-UE (6).
(11)
Minħabba l-importanza tal-ġbir tad-dejta komparabbli dwar il-prevalenza tal-Listeria monocytogenes fl-ikel lest biex jittiekel, għandha tingħata kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni biex jitwettaq il-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat.
(12)
Huwa xieraq li jitħallsu lura l-ispejjeż li ntefqu fuq testijiet f’laboratorji, suġġett għal limitu. L-ispejjeż l-oħra kollha, bħat-teħid ta’ kampjuni, l-ivvjaġġar u amministrazzjoni ma għandhomx ikunu eliġibbli għal kwalunkwe kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni.
(13)
Il-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni għandha tingħata sakemm il-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat jitwettaq skont din id-Deċiżjoni u sakemm l-awtoritajiet kompetenti jfornu t-tagħrif meħtieġ kollu fil-limiti ta’ żminijiet previsti f’din id-Deċiżjoni.
(14)
Minħabba raġunijiet ta’ effiċjenza amministrattiva, l-infiq kollu ppreżentat għal kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni għandu jintwera f’euro. Skont ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1290/2005 tal-21 ta’ Ġunju 2005 dwar il-finanzjament tal-Politika Agrikola Komuni (7), ir-rata ta’ konverżjoni għall-infiq f’munita għajr l-euro għandha tkun ir-rata stabbilita dan l-aħħar mill-Bank Ċentrali Ewropew qabel l-ewwel ġurnata tax-xahar li fih tressqet l-applikazzjoni mill-Istat Membru kkonċernat.
(15)
Id-Deċiżjoni preżenti tikkostitwixxi Deċiżjoni li tiffinanzja fit-tifsira tal-Artikolu 75 tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1605/2002 tal-25 ta’ Ġunju 2002 dwar ir-Regolament Finanzjarju applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej (8) (ir-Regolament Finanzjarju), l-Artikolu 90 tar-regoli dettaljati għall-implimentazzjoni tar-Regolament Finanzjarju. u l-Artikolu 15 tar-Regoli Interni dwar l-Implimentazzjoni tal-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej.
(16)
Il-miżuri stipulati f’din id-Deċiżjoni huma konformi mal-opinjoni tal-Kumitat Permanenti dwar il-Katina Alimentari u s-Saħħa tal-Annimali,
ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
Is-suġġett
Din id-Deċiżjoni tistabbilixxi programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat dwar il-prevalenza tal-Listeria monocytogenes f’ċerti kategoriji tal-ikel lest biex jittiekel previsti fl-Artikolu 2 fil-livell tal-bejgħ bl-imnut u tistabbilixxi regoli dwar il-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni lill-Istati Membri għall-implimentazzjoni tagħha.
Artikolu 2
L-ambitu u t-tul ta’ żmien tal-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat
1. L-Istati Membri għandhom iwettqu programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat biex jeżaminaw l-prevalenza tal-Listeria monocytogenes fil-kategoriji tal-ikel lest biex jittiekel li ġejjin f’kampjuni magħżulin bl-addoċċ fil-livell tal-bejgħ bl-imnut:
(a)
ħut ippakkjat (mhux iffriżat) sħun jew kiesaħ affumikat jew gravad;
(b)
ġobon artab jew nofsu artab, minbarra l-ġobon frisk;
(c)
prodotti tal-laħam ittrattati bis-sħana ppakkjati.
2. It-teħid tal-kampjuni għall-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat previst fil-paragrafu 1 għandu jitwettaq mill-1 ta’ Jannar 2010 sa mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru 2010.
Artikolu 3
Definizzjonijiet
Għall-finijiet ta’ din id-Deċiżjoni, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:
(1)
“ikel lest biex jittiekel” tfisser ikel lest biex jittiekel kif definita fl-Artikolu 2(g) tar-Regolament (KE) Nru 2073/2005.
(2)
“ħajja fuq l-ixkaffa” tfisser għalf kif definita fl-Artikolu 2(f) tar-Regolament (KE) Nru 2073/2005.
(3)
“konsenja” tfisser konsenja kif definita fl-Artikolu 2(e) tar-Regolament (KE) Nru 2073/2005.
(4)
“bejgħ bl-imnut” tfisser bejgħ bl-imnut kif definita fl-Artikolu 3(7) tar-Regolament (KE) Nru 178/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-28 ta’ Jannar 2002 li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet tas-sigurtà tal-ikel (9); madankollu, għall-finijiet ta’ din id-Deċiżjoni, il-bejgħ bl-imnut tkopri biss ħwienet, supermarkets u stabbilimenti oħra simili li jbigħu direttament lill-konsumatur finali; ma tinkludix terminali jew ċentri ta’ distribuzzjoni, operazzjonijiet tal-catering, catering istituzzjonali, messijiet tal-fabbriki, restoranti u operazzjonijiet tas-servizz tal-ikel simili u stabbilimenti ta’ bejgħ bl-ingrossa.
(5)
“ipproċessar” tfisser l-ipproċessar kif definita fl-Artikolu 2(1)(m) tar-Regolament (KE) Nru 852/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta’ April 2004 dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel (10).
(6)
“prodotti tal-laħam” tfisser prodotti tal-laħam kif definit fl-Artikolu 7.1 tal-Anness I tar-Regolament (KE) Nru 853/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta’ April 2004 li jistabbilixi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali (11).
(7)
“pajjiż tal-produzzjoni” tfisser il-pajjiż indikat fuq il-marka tal-identifikazzjoni kif previst fil-punt 6 tal-parti B tat-Taqsima I tal-Anness II tar-Regolament (KE) Nru 853/2004.
(8)
“ikel ippakkjat” tfisser l-ikel li għandu l-wiċċ tiegħu kollu mgħotti sabiex ikun evitat kuntatt dirett tal-ikel mal-ambjent, jew b’tqartis permeabbli jew impermeabbli.
(9)
“ikel ippakkjat f’atmosfera modifikata” tfisser l-ikel li kien ippakkjat u ermetikament issiġillat wara t-tneħħija tal-arja mill-pakkett u minflok l-arja ddaħħlet taħlita ta’ gass strettament ikkontrollat ta’ diossidu tal-karbonju, ossiġenu u/jew nitroġenu.
(10)
“ikel ippakkjat ivvakumjat” tfisser ikel li kien ippakkjat u ermetikament issiġillat wara t-tneħħija tal-arja mill-pakkett.
(11)
“ħut affumikat” tfisser ħut ikkurat bl-affumikar.
(12)
“ħut gravad” tfisser ħut li kien ikkurat fil-melħ u z-zokkor mingħajr trattament termali.
(13)
“ġobon misjur” tfisser il-ġobon li mhux lest għall-konsum eżatt wara li jkun manifatturat iżda li jinżamm għal tali ħin, tali temperatura u taħt tali kundizzjonijiet oħra li jirriżulta fil-bidliet neċessarji bijokemikali u fiżiċi li jikkaratterizzaw il-ġobon ikkonċernat.
(14)
“ġobon artab” tfisser il-ġobon b’persentaġġ niedi, fuq bażi ħieles mix-xaħam, ogħla minn 67 %.
(15)
“ġobon nofsu artab” tfisser il-ġobon li għandu għamla li hija biss kemmxejn aktar iebsa mill-kategorija tal-ġobon artab. Dan il-ġobon huwa b’persentaġġ niedi, abbażi ħieles mix-xaħam, bejn it-62 % u s-67 %. Ġobon nofsu artab huwa kkaratterizzat minn għamla soda imma elastika.
(16)
“ġobon misjur bil-moffa” tfisser il-ġobon li s-sajran tiegħu jinkiseb prinċipalment bl-iżvilupp ta’ tkabbir ta’ moffa karatteristika fl-intern kollu u/jew fil-wiċċ tal-ġobon.
(17)
“ġobon misjur bix-xaħam tiegħu stess” tfisser ġobon li fih waqt u wara s-sajran, il-qoxra tal-ġobon hija ttrattata u kolonizzata naturalment b’kultura mixtieqa ta’ mikroorganiżmi, pereżempju, Penicillium candidum jew Brevibacterium linens. Is-saff jew il-forom tax-xaħam li jirriżultaw huma parti mill-qoxra.
(18)
“ġobon immaturat fis-salmura” tfisser ġobon immaturat u maħżun fis-salmura sakemm jinbigħ jew jiġi ppakkjat.
(19)
“ġobon frisk” tfisser il-ġobon ta’ stil baqta li ma jgħaddix minn xi sajran, pereżempju l-cottage cheese, il-mozzarella, l-irkotta u l-quark. Ġobon frisk mhux inkluż f’dan il-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat.
Artikolu 4
Teħid ta kampjuni, analiżi u rekordjar tad-dejta tal-Istati Membri
1. It-teħid ta’ kampjuni għandu jitwettaq mill-awtorità kompetenti jew taħt is-superviżjoni tagħha.
2. Il-laboratorji nazzjonali ta’ referenza għal-Listeria monocytogenes għandhom iwettqu l-analiżi tal-Listeria monocytogenes, tal-pH u tal-attività tal-ilma.
3. L-awtorità kompetenti tista’ tiddeżinja laboratorji oħra minbarra dawk il-laboratorji nazzjonali ta’ referenza li huma kkreditati għal u involuti f’kontrolli uffiċjali tal-Listeria monocytogenes biex iwettqu l-analiżital-Listeria monocytogenes, tal-pH u tal-attività tal-ilma.
4. It-teħid tal-kampjun u l-analiżi previsti fil-paragrafi 1, 2 u 3, kif ukoll l-irrekordjar tad-dejta relevanti kollha, għandhom jitwettqu skont l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi stabbiliti fl-Anness I.
5. In-numru ta’ kampjuni li għandhom jittieħdu għal kull kategorija tal-ikel lest biex jttiekel f’kull Stat Membru huwa stabbilit fl-Anness II.
Artikolu 5
Ġbir, valutazzjoni, irrapurtar u l-użu tad-dejta fuq il-livell tal-Unjoni
1. L-Istat Membru għandu jiġbor u jeżamina r-riżultati tal-kampjuni u l-analiżi tal-Listeria monocytogenes, tal-pH u tal-attività tal-ilma previsti fl-Artikolu 4(1), (2) u (3) ta’ din id-Deċiżjoni.
Dawk ir-riżultati u l-valutazzjoni tagħhom, flimkien mad-dejta relevanti kollha, għandhom jiddaħħlu fir-rapport finali mat-tlestija tal-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat li għandu jkun trasmess lill-Kummissjoni qabel il-31 ta’ Mejju 2011.
2. Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi sal-31 ta’ Diċembru 2009 il-format tad-Dizzjunarju tad-Dejta u l-formoli tal-ġbir tad-dejta li jridu jintużaw fit-tfassil tar-rapport imsemmi fil-paragrafu 1 mill-awtoritajiet kompetenti.
3. Il-Kummissjoni għandha tippreżenta r-rapporti finali previsti fil-paragrafu 1 lill-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (EFSA), li għandha teżaminahom, tiżviluppa mudelli ta’ previżjoni għall-konformità mal-kriterji tas-sigurtà tal-ikel tal-Listeria monocytogenes u t-tkabbir mikrobiku taħt kundizzjonijiet varji ta’ ħżin u toħroġ Rapport Sommarju fi żmien sitt xhur.
4. Kull użu tad-dejta ppreżentata mill-Istati Membri għall-għan li mhuwiex il-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat għandu jkun soġġett għall-ftehim minn qabel mal-Istati Membri.
5. Id-dejta nazzjonali u r-riżultati għandhom jitħabbru f’forma li tiżgura kunfidenzjalità tar-riżultati individwali.
Artikolu 6
Kondizzjonijiet għall-għoti ta’ kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni
1. Il-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni ta’ total li tammonta għal EUR 1 555 300 mil-linja tal-baġit 1704 02 għall-ispejjeż tal-analiżi previsti fl-Artikolu 4(2) għandha tingħata lill-Istati membri sal-ammont totali massimu għall-kofinanzjament iffissat fl-Anness III.
2. Il-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni prevista fil-paragrafu 1 għandha titħallas lill-Istati Membri sakemm il-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat jitwettaq skont id-dispożizzjonijiet relevanti tal-liġi tal-Unjoni, inklużi r-regoli dwar il-kompetizzjoni u dwar l-għoti ta’ kuntratti pubbliċi, u soġġetta għall-konformità mal-kondizzjonijiet li ġejjin:
Ir-rapport finali dwar it-tlestija tal-programm ta’ monitoraġġ ikkoordinat għandu jkun ippreżentat lill-Kummissjoni qabel il-31 ta’ Mejju 2011; ir-rapport għandu jkollu:
(i)
l-informazzjoni kollha stabbilita fil-Parti D tal-Anness I;
(ii)
evidenza li tixhed l-ispejjeż li saru mill-Istati Membri għall-analiżi; l-evidenza talanqas għandha tkun magħmula mill-informazzjoni stabbilita fl-Anness IV.
3. F’każ ta’ sottomissjoni tard tar-rapport finali msemmi fil-paragrafu 2, il-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni għandha titnaqqas b’25 % sal-1 ta’ Lulju 2011, 50 % sal-1 ta’ Awwissu 2011 u 100 % sal-1 ta’ Settembru 2011.
Artikolu 7
Ammonti massimi li għandhom jitħallsu lura
L-ammonti massimi tal-kontribuzzjoni finanzjarja mill-Unjoni għall-ispejjeż li għandhom jiġu rimborsati lill-Istati Membri għall-analiżi ma għandhomx jaqbżu dawn li ġejjin:
(a)
EUR 60 għal kull analiżi biex tinstab il-Listeria monocytogenes;
(b)
EUR 60 għal kull analiżi biex tkun enumerata l-Listeria monocytogenes;
(c)
EUR 15 għal kull analiżi tal-pH;
(d)
EUR 20 għal kull analiżi tal-attività tal-ilma (aw).
Artikolu 8
Rata ta’ kambju għall-infiq
Meta n-nefqa ta’ Stat Membru tkun f’munita li mhijiex l-euro, l-Istat Membru kkonċernat għandhu jaqlibha għall-euro billi japplika l-aktar rata ta’ skambju riċenti stabbilita mill-Bank Ċentrali Ewropew qabel l-ewwel jum tax-xahar li fih l-applikazzjoni tiġi ppreżentata mill-Istat Membru.
Artikolu 9
Destinatarji
Din id-Deċiżjoni hija ndirizzata lill-Istati Membri.
Magħmul fi Brussell, il-5 ta’ Frar 2010.