DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tat-28 ta’ Ottubru 2009
Għajnuna mill-Istat C 29/06 dwar l-għajnuna mogħtija mill-Italja għar-ristrutturar tal-kooperattivi fis-settur tas-sajd u għall-konsorzji tagħhom
(notifikata bid-dokument numru C(2009) 8040)
(It-test bit-Taljan biss huwa awtentiku)
(Test b’relevanza għaż-ŻEE)
(2010/35/KE)
IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,
Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel sottoparagrafu tal-Artikolu 88(2) tiegħu,
Wara li stiednet lill-partijiet interessati biex iressqu l-kummenti tagħhom, skont l-imsemmi artikolu,
Billi:
1. PROĊEDURA
(1)
B’ittra li kienet iġġib id-data tas-17 ta’ Ottubru 2002, l-Italja nnotifikat lill-Kummissjoni d-Digriet Leġiżlattiv Nru 226 tat-18 ta’ Mejju 2001, (minn issa ‘l quddiem, “id-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001”), fejn informatha li l-miżuri pprovduti mill-Artikoli 7 u 8 ta’ dak id-digriet kienu ġew implimentati.
(2)
L-Artikolu 8 tal-imsemmi digriet jipprovdi għal għajnuna mill-Istat għar-ristrutturar tal-kooperattivi fis-settur tas-sajd u tal-konsorzji tagħhom. Skont dan l-Artikolu 8, l-ambitu ta’ intervent tal-Fondo centrale per il credito peschereccio (Fond Ċentrali għall-Kreditu fis-Settur tas-Sajd) ġie estiż għall-kopertura finanzjarja tal-pjanijiet ta’ ristrutturar tal-impriżi pprovduti mill-Artikolu 11(8 ter) tal-Liġi Nru. 41 tas-17 ta’ Frar 1982, (minn issa ‘l quddiem, “il-Liġi Nru 41 tal-1982”) favur il-kooperattivi u l-konsorzji tagħhom li huma attivi fis-settur tas-sajd u tal-akkwakultura kif ukoll tal-ipproċessar u tal-kummerċjalizzazzjoni tal-prodotti ta’ dan is-settur.
(3)
Minħabba li l-Italja kkomunikat l-implimentazzjoni ta’ din il-miżura, din ġiet irreġistata bħala għajnuna kontra l-liġi skont l-Artikolu 1(f) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta’ Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 93 tat-Trattat tal-KE [issa l-Artikolu 88] (1).
(4)
L-Italja ntalbet kemm-il darba biex tibgħat iktar informazzjoni. B’ittra C (2005) 161 li kienet iġġib id-data tal-20 ta’ Jannar 2005, il-Kummissjoni kienet anki ordnat lill-Italja biex tipprovdi informazzjoni, skont l-Artikolu 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999. B’ittra li kienet iġġib id-data tat-3 ta’ Marzu 2005, l-Italja kienet wieġbet għal din ir-rikjesta. Fit-12 ta’ Lulju 2005 imbagħad il-Kummissjoni kienet irċeviet ittra oħra.
(5)
Wara dubji dwar il-kompatibbiltà ta’ din l-iskema ta’ għajnuna mas-suq komuni, il-Kummissjoni ddeċidiet li tagħti bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali pprovduta mill-Artikolu 93 [issa l-Artikolu 88] tat-Trattat KE. Il-Kummissjoni informat lill-Italja b’din id-deċiżjoni b’ittra C(2006) 2312 tat-22 ta’ Ġunju 2006 (2).
(6)
L-Italja bagħtet l-osservazzjonijiet tagħha permezz ta’ ittri li kienu jġibu d-dati tal-14 ta’ Settembru u tal-31 ta’ Ottubru 2006.
2. DESKRIZZJONI
(7)
Kif ingħad iktar ‘il fuq, id-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 għandu l-għan li jestendi l-ambitu ta’ intervent tal-Fondo centrale per il credito peschereccio (Fond Ċentrali għall-Kreditu fis-Settur tas-Sajd) għall-operazzjonijiet ta’ ristrutturar tal-kooperattivi fis-settur tas-sajd u tal-konsorzji tagħhom, kif inhu pprovdut fl-Artikolu 11(8 ter) tal-Liġi Nru 41 tal-1982.
(8)
Id-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 huwa dispożizzjoni li, minn meta daħal fis-seħħ, jipprovdi għall-finanzjament tal-miżuri ta’ għajnuna stabbiliti mid-Digriet tal-Ministeru tal-Politiki Agrikoli tal-10 ta’ Frar 1998, (minn issa ‘l quddiem, “id-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998”), li jiddefinixxi r-regoli ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 11(8 ter) tal-Liġi Nru 41 tal-1982.
(9)
Il-karatteristiċi ta’ din l-iskema ta’ għajnuna, hekk kif ġew deskritti fid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998, huma dawn li ġejjin:
-
l-għajnuna tingħata bħala għotja li ma tridx tingħata lura li ma taqbiżx l-40 % tal-ispejjeż ammissibbli jew bħala self issussidjat li jlaħħaq sa 85 % ta’ dawn l-ispejjeż,
-
il-pjan ta’ ristrutturar għandu jkollu bħala għan ir-riorganizzazzjoni tal-kooperattiva u r-ritorn għall-vijabbiltà ekonomika u finanzjarja,
-
l-ispejjeż ammissibbli huma: l-ippjanar u l-implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar; il-modernizzazzjoni, l-estensjoni u r-riorganizzazzjoni produttiva tal-impjanti, tat-tagħmir u tal-proprjetà ta’ beni immobbli fl-ambitu ta’ programmi ta’ tnedija mill-ġdid u ta’ rikwalifikazzjoni tal-impriżi fuq il-bażi ta’ iktar effikaċja u kompetittività; il-kopertura tat-telf fil-bejgħ eventwali tal-assi li jirriżulta mill-waqfien tal-attivitajiet u mill-assi fissi li għadhom ma ġewx deprezzati għalkollox jew il-kopertura tal-piżijiet tad-deprezzjoni tal-assi fissi intanġibbli u tanġibbli li ma jintużawx iktar fil-proċess ta’ produzzjoni; l-organizzazzjoni ta’ korsijiet ta’ taħriġ; l-ispejjeż relatati mal-kostituzzjoni u mal-bidu tal-operat ta’ kumpaniji, sostnuti biex ikun favorit l-akkwist min-naħa tal-ħaddiema dipendenti ta’ attivitajiet jew ta’ fergħat tal-impriża li huma esklużi mill-proċess ta’ ristrutturar; il-kumpensi għas-sensji u l-pensjonijiet bikrija, il-faċilitazzjoni ta’ tluq volontarju mill-post tax-xogħol; il-bilanċ mill-ġdid tal-finanzi u tal-assi permezz tal-ħlas tad-djun li rriżultaw mit-telf akkumulat fis-snin ta’ qabel ma ġie adottat il-pjan ta’ ristrutturar.
(10)
B’ittra li kienet iġġib id-data tat-3 ta’ Marzu 2005, l-Italja kienet ippreċiżat li għajnuniet bħal dawn huma maħsuba għal impriżi f’forma ta’ kooperattivi li huma konformi mad-definizzjoni ta’ impriżi żgħar u ta’ daqs medju, skont id-dritt Komunitarju, u li l-imsemmija għajnuniet huma limitati għall-perjodu ta’ żmien meħtieġ għar-ristrutturar u jistgħu jingħataw darba biss.
(11)
Skont l-Italja, din l-iskema ta’ għajnuna m’għandhiex limiti ta’ żmien. Fil-fatt, fid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 u f’dak tat-18 ta’ Mejju 2001 ma jissemma l-ebda limitu. Barra minn hekk, fl-ittra tal-Italja li kienet iġġib id-data tat-12 ta’ Lulju 2005 jingħad espliċitament li d-dispożizzjonijiet ta’ dan id-digriet jibqgħu fis-seħħ u jistgħu jiġu implimentati anki fis-snin ta’ wara.
(12)
Il-Kummissjoni ma rċeviet l-ebda informazzjoni dwar l-ammont ta’ għajnuna li ngħatat.
3. RAĠUNIJIET GĦALA NGĦATA BIDU GĦALL-PROĊEDURA TA’ INVESTIGAZZJONI FORMALI
(13)
Il-Kummissjoni qieset li l-imsemmija skema ta’ għajnuna mill-Istat kienet skema ta’ għajnuna illegali fit-tifsira tal-Artikolu 1(f) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999, jiġifieri għajnuna ġdida implimentata bi ksur tal-obbligu ta’ notifika minn qabel lill-Kummissjoni.
(14)
Fil-korrispondenza li kien hemm qabel l-analiżi preliminari li għamlet il-Kummissjoni, l-Italja kienet sostniet li din l-iskema ta’ għajnuna ma kinitx skema ġdida, imma skema ta’ estensjoni tal-iskema ta’ għajnuna eżaminata bin-numru ta’ referenza NN 24/98 li l-Kummissjoni kienet ikkunsidrat bħala kompatibbli mas-suq komuni (ittra SG (99) D/1851 tal-11 ta’ Marzu 1999).
(15)
Il-Kummissjoni ma setgħetx taqbel mal-pożizzjoni tal-Italja, minkejja li tabilħaqq kienet tat deċiżjoni pożittiva fir-rigward tal-iskema ta’ għajnuna NN 24/98 dwar l-iskema stabbilita bid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998. Madankollu, il-miżura ta’ għajnuna li kienet ġiet analizzata mill-Kummissjoni kienet tikkonċerna l-implimentazzjoni tal-pjanijiet ta’ ristrutturar ta’ bejn l-1997 u l-1999 u, permezz tad-Deċiżjoni tal-11 ta’ Marzu 1999, il-Kummissjoni kienet fakkret lill-awtoritajiet Taljani li dawn tal-aħħar, skont l-Artikolu 88(3) tat-Trattat KE, kellhom jinnotifikawlha meta kien għadu f’fażi ta’ proġett, kwalunkwe rifinanzjament ta’, estensjoni għal jew modifika f’din il-miżura ta’ għajnuna. Għal din ir-raġuni, il-Kummissjoni qieset li d-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 kien jikkorrispondi għal implimentazzjoni ġdida jew għal rifinanzjament tal-miżura ta’ għajnuna inkwistjoni permezz tal-fondi mill-Fondo centrale per il credito peschereccio (Fond Ċentrali għall-Kreditu fis-Settur tas-Sajd).
(16)
Min-naħa l-oħra, b’ittra li kienet iġġib id-data tat-12 ta’ Marzu 2003, l-Italja kienet qalet li l-implimentazzjoni ta’ din il-miżura ma baqgħetx iktar taħt il-kompetenza tal-Ministru, imma kienet saret kompetenza tar-reġjuni, u għalhekk il-fondi mill-Fondo centrale per il credito peschereccio (Fond Ċentrali għall-Kreditu fis-Settur tas-Sajd) ġew ittrasferiti lilhom. Barra minn hekk, mal-ittra tal-1 ta’ Lulju 2004 l-Italja kienet hemżet żewġ komunikazzjonijiet tar-reġjuni ta’ Sqallija u tal-Puglia, dwar il-miżuri ta’ għajnuna implimentati fl-ambitu tal-iskema inkwistjoni: għal Sqallija, ittra li kienet iġġib id-data tad-19 ta’ Ġunju 2004 fejn ingħad li din il-miżura kienet ġiet implimentata permezz tad-Digriet tal-kunsillier għas-sajd Nru 158 tat-3 ta’ Diċembru 2003, u għall-Puglia, ittra li kienet iġġib id-data tad-19 ta’ Mejju 2004 fejn ġie ppreċiżat li l-miżura kienet ġiet implimentata permezz ta’ inkartament li kien tressaq quddiem ir-reġjun fl-2001; fl-ittra tal-Puglia ngħad ukoll li r-riżorsi finanzjarji għall-2003 kienu waslu biss fi tmiem l-istess sena. Madankollu, l-Italja ma kienet tat l-ebda informazzjoni dwar l-ammont tal-fondi użati fl-ambitu ta’ din l-iskema. Hu x’inhu l-każ, l-imsemmija ittri kienu kkonfermaw li ċerti fondi kienu tqiegħdu għad-dispożizzjoni tar-reġjuni, skont l-Artikolu 8 tad-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001, li jfisser li din l-iskema ta’ għajnuna kienet ġiet tabilħaqq implimentata.
(17)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni qieset li, anki li kieku, kif sostniet l-Italja, din kienet skema ta’ għajnuna eżistenti u d-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 ma kienx modifika ta’ din l-iskema, l-iskema ta’ għajnuna nnotifikata kienet saret skema ta’ għajnuna ġdida mill-1 ta’ Lulju 2001.
(18)
Fil-fatt, din l-iskema ta’ għajnuna kienet ġiet approvata fid-dawl tal-Linji Gwida għall-eżaminar tal-għajnuna mill-Istat għas-sajd u għall-akkwakultura li kienu adottati fl-1997 mill-Kummissjoni (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għas-Sajd tal-1997”) (3).
(19)
Fl-1 ta’ Jannar 2001 dawn il-Linji Gwida għas-Sajd ġew issostitwiti mil-Linji Gwida għall-eżaminar tal-għajnuna mill-Istat għas-sajd u għall-akkwakultura (4) (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001”). B’ittra li kienet iġġib id-data tal-21 ta’ Diċembru 2000, il-Kummissjoni, skont il-punt 3.2 tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001, kienet ipproponiet li l-Istati Membri, fl-ambitu tal-mekkaniżmu tal-miżuri xierqa, jimmodifikaw l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti fis-settur tas-sajd sal-1 ta’ Lulju 2001. L-Istati Membri kienu ġew mistiedna juru bil-miktub il-qbil tagħhom ma’ din il-proposta sal-1 ta’ Marzu 2001. Kien ġie ppreċiżat li fin-nuqqas ta’ tweġiba, skont it-tielet paragrafu tal-istess punt 3.2, il-Kummissjoni kienet se tippreżumi li l-Istat Membru kkonċernat kien aċċetta l-proposta. Min-naħa l-oħra, il-punt 3.4 tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 jistabbilixxi li kwalunkwe għajnuna illegali għandha tiġi eżaminata skont il-Linji Gwida li kienu applikabbli meta daħal fis-seħħ l-att amministrattiv li jistabbilixxi l-għajnuna. L-Italja ma kinitx wieġbet għall-ittra tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Diċembru 2000. B’ittra li kienet iġġib id-data tas-7 ta’ Mejju 2001, il-Kummissjoni kienet fakkret lill-Italja t-termini tal-imsemmija ittra, u informatha li, minn dak il-waqt, għall-Kummissjoni n-nuqqas ta’ tweġiba negattiva kienet se tfisser li l-Italja tat il-kunsens tagħha għall-proposta ta’ miżuri xierqa. Il-Kummissjoni għalhekk qieset li l-Italja kienet aċċettat din il-proposta u li l-iskemi tal-għajnuna eżistenti kienu ġew immodifikati sal-1 ta’ Lulju 2001.
(20)
Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Komunitajiet Ewropej, f’każ ta’ implimentazzjoni ta’ linji gwida ġodda li ġew aċċettati mill-Istati Membri, l-aċċettazzjoni ta’ miżuri xierqa jkollha bħala effett li ċerta għajnuna eżistenti titbiddel f’għajnuna ġdida. L-iskemi ta’ għajnuna eżistenti jridu jiġu adattati skont il-miżuri xierqa jew mibdula fi skemi ta’ għajnuna ġodda u suġġetti għall-obbligu ta’ notifika preċedenti lill-Kummissjoni (5).
(21)
Id-dispożizzjonijiet inklużi fil-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 li ġew aċċettati mill-Italja għaldaqstant kellhom l-effetti li jirrevokaw l-awtorizzazzjoni li ngħatat qabel lill-għajnuna mhux adattata skont dawn il-linji gwida u d-definizzjoni tagħha bħala għajnuna ġdida. U dan kien il-każ tal-għajnuna għar-ristrutturar tal-kooperattivi. Fil-fatt, il-Linji Gwida għas-Sajd tal-1997 ma kienu jinkludu l-ebda dispożizzjoni speċifika dwar l-għajnuna għar-ristrutturar tal-impriżi fis-settur tas-sajd; huma kienu jinkludu biss, fl-aħħar inċiż tal-aħħar paragrafu tal-punt 1.3, dispożizzjoni li kienet tipprovdi li l-għajnuna għall-funzjonament kienet se tiġi eżaminata każ b’każ jekk kienet konnessa direttament ma’ pjan ta’ ristrutturar. Min-naħa l-oħra, il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001, fil-punt 2.2.4, kienu jinkludu dispożizzjoni speċifika għall-għajnuna għas-salvataġġ u għar-ristrutturar tal-impriżi li jinsabu f’diffikultà li kienet tipprovdi għall-applikazzjoni tal-Linji gwida Komunitarji dwar għajnuna tal-Istat biex jiġu salvati u ristrutturati impriżi f’diffikultà (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999”) li kienu fis-seħħ f’dik id-data (6).
(22)
Konsegwentement, peress li skont it-termini tal-ewwel ittra tal-Italja, fis-17 ta’ Ottubru 2002, ġiet implimentata il-miżura ta’ għajnuna pprovduta mid-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001, din il-miżura, għall-perjodu ta’ wara l-1 ta’ Lulju 2001 li huwa t-terminu pprovdut għall-modifika tal-iskemi ta’ għajnuna mill-Istat eżistenti, saret miżura ta’ għajnuna illegali.
(23)
Il-Kummissjoni għamlet analiżi preliminari ta’ din l-iskema ta’ għajnuna illegali fid-dawl tal-Linji Gwida għas-Sajd kemm tal-2001 kif ukoll tal-2004. B’applikazzjoni tat-tieni paragrafu tal-punt 5.3 tal-Linji Gwida għall-eżaminar tal-għajnuna mill-Istat għas-sajd u għall-akkwakultura tal-2004 (7) (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004”), dawn il-linji gwida huma applikabbli fil-każ ta’ għajnuna mogħtija mill-1 ta’ Novembru 2004, filwaqt li għall-għajnuna mogħtija qabel din id-data jiġu applikati l-Linji Gwida tal-2001.
(24)
Kemm il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 (il-punt 2.2.4) kif ukoll il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004 (il-punt 4.1.2), jistabbilixxu li l-għajnuna għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta’ impriżi f’diffikultà tiġi evalwata skont il-Linji Gwida għar-Ristrutturar. Għall-għajnuna mogħtija sad-9 ta’ Ottubru 2004 jiġu applikati l-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 u għal dik li ngħatat mill-10 ta’ Ottubru 2004 jiġu applikati l- Linji gwida Komunitarji dwar għajnuna tal-Istat biex għas-salvataġġ u għar-ristrutturar impriżi f’diffikultà (8) tal-2004 (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004”). Għall-każijiet partikolari tal-impriżi li l-attività prinċipali tagħhom hija s-sajd fil-baħar, il-Linji Gwida għas-Sajd kemm tal-2001 kif ukoll tal-2004 jipprovdu wkoll li din l-għajnuna tista’ tingħata biss jekk jiġi ppreżentat pjan biex titnaqqas il-kapaċità tal-flotta lill-Kummissjoni.
(25)
Dawn il-Linji Gwida għas-Sajd jipprovdu li l-impriżi f’diffikultà biss jistgħu jibbenefikaw mill-għajnuna għar-ristrutturar. Il-kriterji biex tkun rikonoxxuta l-eżistenza ta’ sitwazzjoni ta’ diffikultà huma stabbiliti fil-punti 4 sa 8 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 jew fil-punti 9 sa 13 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004. Il-Kummissjoni kienet osservat li d-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 ma kienx jagħti l-possibbiltà li jiġi aċċertat jekk dawn il-kriterji hux qed jiġu rrispettati. Għalhekk, mill-għajnuna mogħtija mill-Italja setgħu jibbenefikaw anki impriżi li ma kinux jissodisfaw il-kriterji inklużi f’dawn il-linji gwida.
(26)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni kienet osservat li ma kellha l-ebda informazzjoni dwar ir-rispett ta’ ċerti kriterji ta’ implimentazzjoni tal-pjanijiet ta’ ristrutturar inklużi fl-imsemmija linji gwida: il-kriterji marbuta mar-ritorn għall-vijabbiltà fit-tul tal-kooperattivi benefiċjarji (il-punti 31 sa 34 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 u l-punti 34 sa 37 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004), l-adozzjoni ta’ miżuri kumpensatorji meta tkun impriża medja li tibbenefika minn din l-iskema ta’ għajnuna (il-punt 82(b) tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004) jew il-kontribut min-naħa tal-benefiċjarji għar-ristrutturar finanzjarju tal-impriża (il-punt 40 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 u l-punt 43 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004). Il-Kummissjoni kienet anki osservat li, rigward l-impriżi li s-sajd huwa l-attività prinċipali tagħhom, l-Italja ma kienet ippreżentat l-ebda pjan biex titnaqqas il-kapaċità tal-flotta.
(27)
Għal dawn ir-raġunijiet kollha, il-Kummissjoni kienet iddeċidiet li tagħti bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali.
4. IL-KUMMENTI TAL-ITALJA
(28)
L-ewwel nett, l-Italja tosserva li implimentat l-għajnuna inkwistjoni b’bona fide totali. Għall-Italja, id-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 kien jikkorrispondi għal sempliċi tiġdid tal-miżura NN 24/98 li diġà kienet approvata fuq il-livell Komunitarju. Hija ma qisitx li din kienet skema ta’ għajnuna illegali. B’mod kontradittorju, l-Italja tosserva wkoll li d-Direzione generale della pesca marittima e dell’acquacoltura (Direttorat Ġenerali għas-Sajd fil-Baħar u għall-Akkwakultura), kif ukoll ir-reġjuni, li fis-sena 2000 il-kompetenza ġiet ittrasferita f’idejhom, fl-ebda każ ma pprevedew li jagħtu lok għal interventi fuq il-bażi tal-imsemmi digriet.
(29)
Skont l-Italja, biex tiġi implimentata din l-iskema ta’ għajnuna ġew iddefiniti kriterji rigorużi. B’mod partikolari, il-benefiċjarju ntalab jagħti kontribut sinifikanti bħala garanzija li l-għajnuna tkun limitata għall-minimu indispensabbli biex tkun stabbilita mill-ġdida l-vijabbiltà tal-impriża u b’hekk id-distorsjoni tal-kompetizzjoni titnaqqas għal livell minimu. L-Italja ssostni wkoll li parti kbira mill-għajnuna tikkonċerna programmi ta’ taħriġ u ta’ innovazzjoni teknoloġika; barra minn hekk, iktar minn nofs il-fondi mħallsa ma kinux f’forma ta’ għotja, imma, minħabba li kienu self fit-tul li kienu suġġetti għal skema partikolari ta’ garanzija, kellhom jitħallsu lura. Barra minn hekk, kalkolu tal-intensità tal-għajnuna kien juri li din tal-aħħar tinsab ferm taħt il-limitu de minimis.
(30)
Barra minn hekk, qed jiġi skrupolożament rispettat il-prinċipju una tantum. L-għan ta’ din l-għajnuna, skont dak li huwa pprovdut fil-Linji Gwida għar-Ristrutturar, huwa li l-benefiċjarji jkunu jistgħu jsostnu l-ispejjeż tagħhom wara r-ritorn tal-kapaċità ekonomika fit-tul. Skont l-Italja, din l-iskema ta’ għajnuna għar-ristrutturar tagħti l-possibbiltà li jingħata kontribut għall-iżvilupp tal-attivitajiet ekonomiċi mingħajr ma jkun hemm impatt fuq il-kummerċ b’mod li jmur kontra l-interess komuni filwaqt li jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet stabbiliti mill-imsemmija linji gwida: ir-riorganizzazzjoni tal-impriżi f’perjodu ta’ żmien raġonevoli, il-prevenzjoni tad-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni, il-proporzjonalità tal-għajnuna, it-tqassim tal-ħlasijiet skont kemm javvanza l-pjan ta’ ristrutturar tal-impriża kkonċernata, u l-kontroll tat-twettiq ta’ dan il-pjan.
(31)
L-Italja tikkonkludi l-osservazzjonijiet tagħha b’referenza għall-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Kunsill u l-Parlament Ewropew dwar it-titjib tal-qagħda ekonomika tal-industrija tas-sajd tad-9 ta’ Marzu 2006 (minn issa ‘l quddiem, “il-Komunikazzjoni tas-6 ta’ Marzu 2006”) (9) u tosserva li s-sitwazzjoni ħażina tas-settur tas-sajd ġiet aggravata miż-żieda fil-prezz tal-fjuwil. Barra minn hekk, l-evoluzzjoni tal-prezzijiet ta’ għadd ta’ speċijiet li jinqabdu mis-sajjieda ma segwietx l-evoluzzjoni tal-ispejjeż tal-produzzjoni. Għal dawn ir-raġunijiet, skont l-Italja, għandhom jinżammu dawn it-tipi ta’ miżuri u ta’ interventi li għandhom l-uniku għan li jsostnu settur ekonomiku li jinsab f’diffikultà.
5. EVALWAZZJONI
5.1. L-eżistenza ta’ għajnuna illegali mill-Istat
(32)
Il-Kummissjoni tosserva li din l-iskema ta’ għajnuna, li għandha l-għan li tagħti finanzjament għar-ristrutturar ta’ ċerta kategorija ta’ impriżi li jwettqu l-attivitajiet tagħhom f’settur partikolari, għandha l-effett li tagħti vantaġġ finanzjarju lil dawn l-impriżi. Peress li l-prodotti tal-impriżi benefiċjarji jinbigħu fis-suq Komunitarju, l-imsemmija skema ta’ għajnuna ssaħħaħ il-pożizzjoni tagħhom, kemm fis-suq Taljan meta pparagunati mal-impriżi tal-Istati Membri l-oħra li jridu jintroduċu l-prodotti tagħhom f’dak is-suq, kif ukoll fis-swieq tal-Istati Membri l-oħra meta pparagunati mal-impriżi li jbigħu l-prodotti tagħhom f’dawk is-swieq.
(33)
Barra minn hekk, minn din l-iskema ta’ għajnuna jibbenefikaw l-impriżi ta’ settur partikolari tal-ekonomija. Konsegwentement, peress li r-riżorsi meħtieġa għall-implimentazzjoni ta’ din l-iskema huma riżorsi pubbliċi, din l-iskema tikkostitwixxi skema ta’ għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 87(1) tat-Trattat KE.
(34)
L-osservazzjonijiet li l-Italja bagħtet lill-Kummissjoni bi tweġiba għall-bidu tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali ma jitfgħux dubji fuq id-definizzjoni ta’ din l-iskema ta’ għajnuna mill-Istat bħala għajnuna illegali. Fil-fatt, indipendentement mill-interpretazzjoni li wieħed jista’ jagħti lill-osservazzjonijiet tal-Italja, il-Kummissjoni tosserva li, hu x’inhu l-każ, din l-iskema ta’ għajnuna tikkorrispondi għar-riattivazzjoni tal-iskema ta’ għajnuna stabbilita bid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 u li ġiet eżaminata u approvata mill-Kummissjoni bin-numru ta’ referenza NN 24/98. Kif ingħad fid-deċiżjoni biex jingħata bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali, din ir-riattivazzjoni tikkorrispondi għall-implimentazzjoni ta’ skema ta’ għajnuna ġdida, jiġifieri skema ta’ għajnuna illegali. Bidla fl-identità tal-awtorità pubblika li timplimenta din l-iskema ma jkollhiex impatt fuq in-natura tal-għajnuna u fuq id-definizzjoni li tista’ tagħtiha l-Kummissjoni; mhux rilevanti li din l-iskema ta’ għajnuna, fuq il-bażi tad-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998, ġiet riattivata permezz tad-Digriet tat-18 ta’ Mejju 2001 jew mir-reġjuni, fuq il-bażi ta’ dispożizzjonijiet oħrajn li ma tafx bihom il-Kummissjoni.
(35)
Barra minn hekk, kif ġie stabbilit fid-deċiżjoni biex jingħata bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali, anki jekk, kif sostnew l-awtoritajiet Taljani, l-iskema ta’ għajnuna nnotifikata kienet skema ta’ għajnuna eżistenti u d-Digriet Leġiżlattiv tat-18 ta’ Mejju 2001 ma jikkostitwix modifika għal din l-iskema, il-Kummissjoni ssostni li mill-1 ta’ Lulju 2001 din saret skema ta’ għajnuna ġdida, meta, wara l-adozzjoni tal-Linji Gwida għas-Sajd il-ġodda li kienu applikabbli mill-1 ta’ Jannar 2001, l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti li ma kinux ġew adattati skont dawn il-linji gwida ma setgħux jibbenefikaw iktar mill-awtorizzazzjoni li kienet ingħatat qabel u kellhom jitbiddlu fi skemi ta’ għajnuna ġodda suġġetti għall-obbligu ta’ notifika lill-Kummissjoni. Il-Kummissjoni, skont il-punt 3.2 tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001, kienet ipproponiet lill-Istati Membri, b’ittra li kienet iġġib id-data tal-21 ta’ Diċembru 2000, fl-ambitu tal-mekkaniżmu tal-miżuri xierqa, li jimmodifikaw l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti fis-settur tas-sajd sal-1 ta’ Lulju 2001, filwaqt li ppreċiżat li fin-nuqqas ta’ tweġiba l-Kummissjoni kienet se tippreżumi li l-Istat Membru kkonċernat kien aċċetta l-proposta. L-Italja ma kinitx wieġbet għall-ittra tal-Kummissjoni tal-21 ta’ Diċembru 2000, u lanqas għan-nota ta’ tfakkira tas-7 ta’ Mejju 2001, fejn l-Italja ġiet informata li minn dak il-waqt, għall-Kummissjoni n-nuqqas ta’ tweġiba negattiva kienet se tfisser li l-Italja tat il-kunsens tagħha għall-proposta ta’ miżuri xierqa. Għaldaqstant, il-Kummissjoni kienet qieset li l-Italja kienet aċċettat din il-proposta u li l-iskemi ta’ għajnuna kienu ġew immodifikati sal-1 ta’ Lulju 2001.
(36)
Id-dispożizzjonijiet inklużi fil-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 u li ġew aċċettati mill-Italja, għaldaqstant, kellhom l-effetti li jirrevokaw l-awtorizzazzjoni li ngħatat qabel lil ċerti għajnuniet u li dawn jiġu ddefiniti bħala għajnuniet ġdida. U hekk ġara fil-każ tal-għajnuna għar-ristrutturazzjoni tal-kooperattivi. Fil-fatt, b’differenza għal-Linji Gwida għas-Sajd tal-1997, il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 fil-punt 2.2.4 kienu jinkludu dispożizzjoni speċifika għall-għajnuna għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta’ impriżi f’diffikultà li kienet tipprovdi għall-applikazzjoni tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999.
(37)
Konsegwentement, kif ġie stabbilit fid-deċiżjoni biex jingħata bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali, din l-iskema ta’ għajnuna definittivament tikkostitwixxi, għall-għajnuniet mogħtija mill-1 ta’ Lulju 2001, skema ta’ għajnuna ġdida li l-Italja kellha tinnotifika lill-Kummissjoni qabel ma timplimentaha.
5.2. Kompatibbiltà mas-suq komuni
(38)
Din l-iskema tista’ titqies bħala kompatibbli mas-suq komuni biss jekk tista’ tibbenefika minn waħda mid-derogi pprovduti mit-Trattat KE. Minħabba li huma l-impriżi fis-settur tas-sajd u tal-akkwakultura li qed jibbenefikaw mill-imsemmija skema, din trid tiġi eżaminata fid-dawl tal-Linji Gwida għall-eżaminar tal-għajnuna mill-Istat għas-sajd u għall-akkwakultura. L-analiżi li saret fid-deċiżjoni li jingħata bidu għall-proċedura ta’ investigazzjoni formali tibqa’ valida.
(39)
Jidher ċar li l-miżura qed tiġi ppreżentata bħala skema ta’ għajnuna għar-ristrutturar tal-impriżi b’implimentazzjoni, fuq il-livell tal-impriżi benefiċjarji, ta’ pjanijiet ta’ ristrutturar. Il-lista tal-ispejjeż ammissibbli inkluża fid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 turi li l-operazzjonijiet li jistgħu jiġu ffinanzjati jikkorrispondu tabilħaqq għal operazzjonijiet li jippermettu r-ristrutturar tal-impriżi benefiċjarji. Dawn l-ispejjeż jikkorrispondu għal investimenti jew għal piżijiet finanzjarji u ta’ funzjonament tal-impriżi. Dawn huma spejjeż li żgur jistgħu jkunu marbuta ma’ rikonverżjoni tal-attività tal-impriżi benefiċjarji jew mal-adattament tagħhom għal kundizzjonijiet ekonomiċi ġodda sabiex ikun hemm ritorn għall-vijabbiltà ekonomika u finanzjarja.
(40)
Għaldaqstant, din l-iskema ta’ għajnuna għandha tiġi analizzata fid-dawl tad-dispożizzjonijiet rilevanti għal-Linji Gwida għas-Sajd.
(41)
Kemm il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 (il-punt 2.2.4) kif ukoll il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004 (il-punt 4.1.2) jistabbilixxu li l-għajnuna maħsuba għas-salvataġġ u għar-ristrutturar ta’ impriżi f’diffikultà tiġi evalwata skont il-Linji Gwida għar-Ristrutturar. F’każ li anki ngħatat xi għajnuna wara l-1 ta’ April 2008, li huwa possibbli peress li din l-iskema ta’ għajnuna ġiet stabbilita mingħajr limiti ta’ żmien (ara l-premessa 2 t’iktar ‘il fuq), jiġu applikati l-Linji Gwida għall-eżaminar tal-għajnuna mill-Istat għas-sajd u għall-akkwakultura (10) adottati fl-2008 (minn issa ‘l quddiem, “il-Linji Gwida għas-Sajd tal-2008”), li bl-istess mod jirreferu għal-Linji Gwida għar-Ristrutturar. Għall-għajnuna mogħtija sad-9 ta’ Ottubru 2004 jiġu applikati l-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 u għall-għajnuna mogħtija mill-10 ta’ Ottubru 2004 jiġu applikati l-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004. Għandu jitfakkar ukoll li, għall-każ partikolari tal-impriżi li l-attività prinċipali tagħhom hija s-sajd fil-baħar, il-Linji Gwida għas-Sajd jipprovdu wkoll li din l-għajnuna tista’ tingħata biss jekk jiġi ppreżentat pjan biex titnaqqas il-kapaċità tal-flotta lill-Kummissjoni.
(42)
Konsegwentement, għandu jiġi evalwat qabel xejn jekk il-kundizzjonijiet ta’ implimentazzjoni ta’ din l-iskema ta’ għajnuna jikkorrispondux għal dawk li ġew iddefiniti fil-Linji Gwida għar-Ristrutturar.
(43)
L-ewwel nett, il-Linji Gwida għar-Ristrutturar jipprovdu li mill-għajnuna għar-ristrutturar jibbenefikaw biss l-impriżi f’diffikultà li jissodisfaw il-kriterji elenkati fil-punti 4 sa 8 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 jew fil-punti 9 sa 13 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004. Dawn id-dispożizzjonijiet jistabbilixxu kriterji rigorużi biex impriża tiġi ddefinita bħala impriża f’diffikultà. Fil-fatt, b’applikazzjoni tal-punt 5 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 u tal-punt 10 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004, biex impriża tiġi kkunsidrata bħala impriża li tinsab f’diffikultà trid, fil-każ ta’ kumpanija b’responsabbiltà limitata, tkun tilfet iktar minn nofs il-fondi tagħha, b’mill-inqas kwart minnhom matul l-aħħar tnax-il xahar, jew, għat-tipi l-oħra kollha ta’ kumpaniji, trid tissodisfa l-kundizzjonijiet biex jingħata bidu għal proċedura ta’ konkors tal-kredituri għal insolvenza. Fil-punt 11 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004 ġie stabbilit ukoll li, minbarra dawn il-kriterji, impriża tista’ tiġi kkunsidrata bħala impriża li tinsab f’diffikultà jekk ikun hemm sintomi karatteristiċi, bħal livell dejjem ikbar ta’ telf, tnaqqis fid-dħul, żieda fil-piżijiet finanzjarji, eċċ. (skont il-punt 18, l-Istati Membri jistgħu jikkunsidraw anki dan il-kriterju għall-għajnuna għar-ristrutturar mogħtija lill-impriżi fis-settur tas-sajd fl-ambitu ta’ skema ta’ għajnuna).
(44)
Il-Kummissjoni tosserva li d-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 ma jinkludi l-ebda kriterju tal-istess tip jew li jixbhu. B’hekk, mill-għajnuna mogħtija mill-Italja jistgħu jibbenefikaw impriżi li ma jissodisfawx il-kriterji inklużi f’dawn il-linji gwida u li għalhekk jistgħu ma jkunux impriżi f’diffikultà.
(45)
It-tieni nett, peress li din l-iskema ta’ għajnuna hija indirizzata lill-impriżi żgħar u ta’ daqs medju, skont il-punt 67(a) tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999, jiġu applikati l-kriterji ddefiniti fil-punti 31 sa 34 tal-imsemmija linji gwida. L-istess kundizzjonijiet, b’applikazzjoni tal-punt 82(a), jinsabu wkoll fil-punti 34 sa 37 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004. Skont dawn id-dispożizzjonijiet, il-pjan ta’ ristrutturar irid b’mod partikolari jippermetti r-ritorn għall-vijabbiltà fit-tul tal-impriża f’perjodu ta’ żmien raġonevoli u fuq il-bażi ta’ ipoteżijiet realistiċi, irid jiddeskrivi ċ-ċirkustanzi li taw lok għad-diffikultà tal-impriża u jrid jipproponi bidla tali li l-impriża tkun tista’, wara r-ristrutturar, tkopri l-ispejjeż kollha tagħha; l-għotja tal-għajnuna hija possibbli biss jekk il-pjan ta’ ristrutturar li ġie ppreżentat jinkludi dawn l-elementi kollha.
(46)
Il-Kummissjoni tosserva li l-Italja ma stabbiliet l-ebda proċedura li tagħti l-possibbiltà li jiġi aċċertat jekk dawn il-kundizzjonijiet ġewx rispettati. L-informazzjoni mibgħuta bi tweġiba għall-bidu tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali tirreferi biss għall-kundizzjonijiet ġenerali inklużi fid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 għall-għotja ta’ din l-għajnuna. Imma dawn il-kundizzjonijiet ma jiddefinixxux kriterji oġġettivi li jagħtu l-possibbiltà li jiġi aċċertat li l-pjanijiet individwali ta’ ristrutturar tal-impriżi kkonċernati huma tabilħaqq imfassla skont dawn il-prinċipji. Għaldaqstant, m’hemm l-ebda garanzija li l-kundizzjonijiet iddefiniti fil-punti 31 sa 34 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999 jew fil-punti 34 sa 37 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004 qed jiġu rrispettati.
(47)
It-tielet nett, skont il-punti 40 u 41 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999, li huma applikabbli għall-impriżi żgħar u ta’ daqs medju b’applikazzjoni tal-punt 67(c) tagħhom, il-benefiċjarji jridu jagħtu kontribut sinifikanti għall-pjan ta’ ristrutturar bil-fondi tagħhom stess, sabiex l-għajnuna tkun limitata għal livell minimu. L-istess prinċipju huwa stabbilit fil-punti 43 u 44 tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004, li huma applikabbli skont il-punt 82(c).
(48)
Skont id-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998, l-għajnuna tingħata f’forma ta’ għotja sa massimu ta’ 40 % tal-ispejjeż ammissibbli jew ta’ self issusidjat sa 85 % ta’ dawn l-ispejjeż. M’hemmx distinzjoni skont it-tip ta’ spejjeż ammissibbli (ara l-punt 2 “Deskrizzjoni” t’iktar ‘il fuq). Minn dan, il-Kummissjoni tiddeduċi li din il-parteċipazzjoni tista’ tikkonċerna kwalunkwe waħda mill-ispejjeż inkwistjoni, pereżempju, l-ispejjeż għall-modernizzazzjoni tal-impjanti, il-kopertura tat-telf mill-bejgħ tal-assi, il-ħlas tad-djun, eċċ.
(49)
Għaldaqstant, huwa possibbli li ċerti benefiċjarji taw kontribut sinifikanti għall-implimentazzjoni tal-pjan ta’ ristrutturar li kien jikkonċernahom. Madankollu, il-Kummissjoni tosserva li l-Italja ma ddefiniet l-ebda kriterju li jagħti l-possibbiltà li l-ammont tal-għajnuna mogħti jiġi aġġustat skont il-kontribut li jkun ta kull benefiċjarju. L-uniku kriterju li hemm fid-Digriet tal-10 ta’ Frar 1998 huwa kriterju tal-ordni li bih jaslu l-applikazzjonijiet għall-għajnuna. Għal dawn ir-raġunijiet, il-Kummissjoni tqis li, f’din l-iskema ta’ għajnuna, l-Italja ma ddefiniet l-ebda proċedura li tagħti l-possibbiltà li jiġi aċċertat jekk il-kundizzjonijiet li l-benefiċjarji qed jagħtu kontribut mill-fondi tagħhom stess u li l-għajnuna tiġi limitata għal livell minimu hux qed jiġu rrispettati. Għaldaqstant, huwa tabilħaqq possibli li ċerti benefiċjarji tal-għajnuna ma rrispettawx dawn il-kundizzjonijiet.
(50)
Ir-raba’ nett, skont il-punt 67(b) tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-1999, il-miżuri kumpensatorji li għandhom jittieħdu sabiex ma jkunx hemm distorsjonijiet tal-kompetizzjoni mhux xierqa, li ġew deskritti fil-punti 35 sa 39 tal-imsemmija linji gwida, mhumiex applikabbli għall-impriżi żgħar u ta’ daqs medju. Anzi, skont il-punt 82(b) tal-Linji Gwida għar-Ristrutturar tal-2004, dawn it-tip ta’ miżuri, li ġew deskritti fil-punti 38 sa 42 tal-imsemmija linji gwida, għandhom jittieħdu meta tkun impriża ta’ daqs medju li tibbenefika mill-għajnuna. Il-Kummissjoni tosserva li l-Italja ma pprovdietx għall-implimentazzjoni ta’ miżuri kumpensatorji ta’ din ix-xorta meta tkun impriża ta’ daqs medju li tibbenefika minn din l-iskema ta’ għajnuna.
(51)
Fl-aħħar nett, f’każ li minn din l-iskema ta’ għajnuna jibbenefikaw il-kooperattivi li l-attività prinċipali tagħhom hija s-sajd, l-Italja ma ppreżentat l-ebda pjan biex titnaqqas il-kapaċità tal-flotta kif jintalab fil-punt 2.2.5. tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 jew fil-punt 4.1.2 tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004 kif ukoll fil-punt 4.2 tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2008.
(52)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni tiġbed l-attenzjoni tal-Italja għall-fatt li l-Komunikazzjoni tas-6 ta’ Marzu 2006 ma biddlitx il-kriterji u l-kundizzjonijiet applikabbli għall-iskemi ta’ għajnuna għar-ristrutturar. L-għan kien li l-Istati Membri jiġu mistiedna jużaw ċerti strumenti sabiex isibu rimedju għad-diffikultajiet li għaddej minnhom bħalissa s-settur tas-sajd. Fost l-istrumenti ssuġġeriti mill-Kummissjoni kien hemm tabilħaqq il-possibbiltà li l-Istati Membri jistabbilixxu skemi ta’ għajnuna għas-salvataġġ u għar-ristrutturar. F’dik il-komunikazzjoni, il-Kummissjoni riedet tippreċiża kif għandhom jiġu applikati l-Linji Gwida għar-Ristrutturar, imma qatt ma semmiet il-possibbiltà li tagħmel xi derogi minnhom. Dawn tal-aħħar jibqgħu applikabbli b’mod sħiħ.
(53)
Fl-aħħar nett, l-awtoritajiet Taljani ma semmewx argumenti oħrajn jew bagħtu iktar informazzjoni li jissuġġerixxu li l-għajnuna inkwistjoni setgħet tkun kompatibbli mas-suq komuni fuq il-bażi ta’ dispożizzjonijiet oħrajn tat-Trattat KE jew ta’ normi, skemi jew linji gwida dwar l-għajnuna mill-Istat.
6. KONKLUŻJONI
(54)
Il-Kummissjoni tiddikjara li l-Italja implimentat illegalment, bi ksur tal-Artikolu 88(3) tat-Trattat KE, l-iskema ta’ għajnuna għar-ristrutturar tal-kooperattivi tas-sajd u tal-konsorzji tagħhom.
(55)
Fuq il-bażi tal-analiżi li saret fil-parti 5 ta’ din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni tqis li din l-iskema ta’ għajnuna mhix kompatibbli mas-suq komuni.
7. L-IRKUPRU
(56)
Skont l-Artikolu 14(1) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999, meta għajnuna mill-Istat li tingħata b’mod illegali ma tkunx kompatibbli mas-suq komuni, din għandha tiġi rkuprata mingħand il-benefiċjarji. L-għan jintlaħaq meta l-għajnuna inkwistjoni, flimkien mal-imgħaxijiet moratorji, jingħataw lura mill-benefiċjarji jew, fi kliem ieħor, mill-impriżi li gawdew tabilħaqq mill-għajnuna. Madankollu, l-imsemmi paragrafu 1 jippreċiża li: “Il-Kummissjoni m’għandhiex teħtieġ ir-rkupru tal-għajnuna jekk dan ikun kuntrarju għal prinċipju ġenerali tal-liġi tal-Komunità”. Għaldaqstant, għandu jiġi eżaminat jekk f’dan il-każ, jistax jiġi applikat prinċipju ġenerali tal-liġi Komunitarja, bħall-prinċipju tal-aspettattivi leġittimi jew taċ-ċertezza legali, sabiex l-irkupru tal-għajnuna illegali u inkompatibbli mingħand il-benefiċjarji ikun eskluż.
(57)
Għandu jitfakkar li għandhom ikunu l-Istati Membri li jagħmlu monitoraġġ sabiex il-miżuri nazzjonali jkunu kompatibbli mar-regoli Komunitarji fis-settur tal-għajnuna mill-Istat sabiex ikunu evitati d-distorsjonijiet tal-kompetizzjoni; barra minn hekk huma għandhom jinnotifikaw kwalunkwe għajnuna mill-Istat lill-Kummissjoni, skont l-Artikolu 88(3) tat-Trattat KE, u għandhom joqogħdu lura milli jimplimentaw il-miżura qabel ma din tiġi eżaminata. Għal din ir-raġuni, fejn għandha x’taqsam il-possibbiltà li l-benefiċjarji jinvokaw il-prinċipju tal-aspettattivi leġittimi sabiex jevitaw l-irkupru tal-għajnuna illegali u inkompatibbli, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li “il-benefiċjaru ta’ għajnuna ma jistax ikollu aspettattivi leġittimi, ħlief f’ċirkustanzi eċċezzjonali, rigward il-leġittimità tal-għajnuna meta din tkun ingħatat bi ksur tad-dispożizzjonijiet marbuta mal-proċedura ta’ kontroll preliminari tal-għajnuna mill-Istat. Fil-fatt, normalment, operatur ekonomiku diliġenti jrid ikun jista’ jaċċerta ruħu li din il-proċedura ġiet rispettata […]” (11).
(58)
Fil-Kawża 265/85 Van den Bergh en Jurgens BV vs Il-Kummissjoni (12), il-Qorti tal-Ġustizzja stabbiliet li “[…] il-prinċipju tal-protezzjoni tal-aspettattivi leġittimi jista’ jiġi invokat mill-operatur ekonomiku meta istituzzjoni tkun tagħtu lok li jittama li għandu aspetattivi fondati. Madankollu, l-operatur ekonomiku prudenti u informat, jekk ikun jista’ jipprevedi l-adozzjoni ta’ miżura Komunitarja li tista’ tagħmel ħsara liill-interessi tiegħu, ma jistax jinvoka l-imsemmi prinċipju f’każ li l-miżura tiġi adottata”.
(59)
Sabiex l-għajnuna eżistenti tkun adattata skont il-Linji Gwida għas-Sajd il-ġodda tal-2001, il-Kummissjoni pproponiet li l-Istati Membri jimmodifikaw l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti fis-settur tas-sajd sal-1 ta’ Lulju 2001. Il-ġurisprudenza (13) kkonfermat li proposta ta’ din ix-xorta, ippreżentata fil-linji gwida, tirrappreżenta element ta’ kooperazzjoni regolari u perjodika fejn il-Kummissjoni flimkien mal-Istati Membri twettaq l-analiżi permanenti tal-iskemi ta’ għajnuna eżistenti u tipproponilhom il-miżuri xierqa meħtieġa. B’dan il-mod, ftehim bejn il-Kummissjoni u kull Stat Membru dwar lista sħiħa tal-iskemi ta’ għajnuna eżistenti kollha ma tantx ikun prattiku u huwa raġonevoli li r-responsabbiltà tal-adattament tal-iskemi fejn meħtieġ jitħalla f’idejn l-Istati Membri. Dan huwa ġġustifikat iktar u iktar meta dawn jipparteċipaw fit-tfassil ta’ linji gwida ġodda u jkunu jafu, qabel id-dħul fis-seħħ tagħhom, bir-riperkussjonijiet li l-imsemmija linji gwida se jkollhom fuq l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti.
(60)
L-Italja ssostni li qieset li din il-miżura kienet biss użu ulterjuri tal-miżura NN 24/98 li kienet approvata mill-Kummissjoni fil-11 ta’ Marzu 1999 u li konsegwentement kienet tikkostitwixxi għajnuna eżistenti. Skont il-Kummissjoni, il-miżura kienet tikkostitwixxi għajnuna eżistenti biss sat-30 ta’ Ġunju 2001. F’dan ir-rigward, kif ingħad iktar ‘il fuq, il-Kummissjoni tosserva li l-Italja, fl-ambitu tal-mekkaniżmu ta’ miżuri xierqa, kienet aċċettat il-proposta li jiġu mmodifikati l-iskemi ta’ għajnuna eżistenti fis-settur tas-sajd u tal-akkwakultura kemm wara l-adozzjoni tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 kif ukoll tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004. Mill-1 ta’ Lulju 2001 l-għajnuna b’hekk saret għajnuna ġdida, peress li kellha tiġi adattata skont il-Linji Gwida għas-Sajd ġodda tal-2001.
(61)
Fuq il-bażi tal-Artikolu 26(1) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999, jista’ jkun li l-fatt li l-Kummissjoni ma ppubblikatx l-aċċettazzjoni min-naħa tal-Gvern Taljan tal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2001 seta’ wassal biex ċerti benefiċjarji jqisu b’bona fide li l-miżura nazzjonali inkwistjoni kellha tibqa’ titqies bħala għajnuna eżistenti. L-Artikolu 26 fil-fatt jiprovdi li l-Kummissjoni trid tippubblika “sommarju tad-deċiżjonijiet li tieħu skont […] l-Artikolu [18] f’konformità mal-Artikolu 19(1)”. Skont l-Artikolu 18 ta’ dak ir-Regolament “fejn il-Kummissjoni, […] tikkonkludi li l-iskema ta’ għajnuna eżistenti m’hijiex, jew m’għadhiex, kompatibbli mas-suq komuni, għandha toħroġ rakommandazzjoni li tipproponi miżuri xierqa lill-Istat Membru kkonċernat.” L-Artikolu 19(1) tar-Regolament (KE) Nru 659/1999 jistabbilixxi li, fil-mument li l-Istat Membru kkonċernat jaċċetta l-miżuri xierqa proposti il-Kummissjoni għandha “tirreġistra dik is-sejba” u tinforma lill-Istat Membru dwarha.
(62)
Il-Kummissjoni ma ppubblikatx f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej l-aċċettazzjoni min-naħa ta’ kull Stat Membru tal-miżuri xierqa li pproponiet għall-implimentazzjoni tal-Linji Gwida għas-Sajd il-ġodda tal-2001. Għaldaqstant huwa diffiċli li l-Kummissjoni tipprova li l-benefiċjarji kienu ġew informati korrettament bl-aċċettazzjoni min-naħa tal-Gvern Taljan u bil-bidla fl-istatut tal-għajnuna li rriżultat. Min-naħa l-oħra, dan sar għal-Linji Gwida għas-Sajd tal-2004 permezz ta’ avviż (14).
(63)
Għaldaqstant, minkejja li jeżisti prinċipju li jgħid li l-operaturi ekonomiċi ġeneralment ma jistgħux jinvokaw il-prinċipju tal-aspettattivi leġittimi fejn għandha x’taqsam għajnuna illegali mill-Istat, il-Kummissjoni tosserva madankollu li f’dan il-każ, sal-pubblikazzjoni fil-11 ta’ Novembru 2005 tal-avviż ta’ aċċettazzjoni ta’ dawn il-miżuri xierqa, operatur ekonomiku informat u prudenti seta’ b’mod leġittimu jqis li l-iskema ta’ għajnuna mill-Istat inkwistjoni kienet għadha skema eżistenti u li għalhekk ma kinitx saret skema ta’ għajnuna ġdida.
(64)
Konsegwentement, f’dan il-każ il-Kummissjoni tqis li l-irkupru tal-għajnuniet mogħtija sal-11 ta’ Novembru 2005 jista’ jmur kontra l-prinċipju tal-aspettattivi leġittimi jew taċ-ċertezza legali. Għaldaqstant, skont l-Artikolu 14 tar-Regolament (KE) Nru 659/1999, qed jintalab l-irkupru biss tal-għajnuna mogħtija wara t-12 ta’ Novembru 2005.
(65)
Din id-deċiżjoni tikonċerna l-iskema ta’ għajnuna inkwistjoni u trid tiġi implimentata immedjatament, b’mod partikolari fejn għandu x’jaqsam l-irkupru tal-għajnuniet individwali kollha li ngħataw fl-ambitu ta’ din l-iskema, ħlief tal-għajnuniet mogħtija għal proġetti speċifiċi li, fil-waqt tal-għotja ta’ dawn l-għajnuniet, kienu jissodisfaw il-kundizzjonijiet kollha stabbiliti fir-Regolament de minimis jew il-kundizzjonijiet kollha ta’ eżenzjoni applikabbli jew il-kundizzjonijiet kollha fi skema ta’ għajnuna approvata mill-Kummissjoni,
ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
L-iskema ta’ għajnuna li ġiet stabbilita għar-ristrutturar tal-kooperattivi fis-settur tas-sajd u tal-konsorzji tagħhom u li ġiet implimentata b’mod illegali mill-Italja, bi ksur tal-Artikolu 88(3) tat-Trattat, mhix kompatibbli mas-suq komuni.
Artikolu 2
L-għajnuniet individwali li ngħataw lil kooperattiva tas-sajd jew lil waħda mill-konsorzji tagħha skont l-iskema li tissemma fl-Artikolu 1(1) ta’ din id-deċiżjoni ma tikkostitwix għajnuna jekk, fil-waqt meta ngħataw hija kienet tissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti mir-Regolament li ġie adottat skont l-Artikolu 2 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 994/98 (15) u li kien applikabbli f’dak il-waqt.
Artikolu 3
L-għajnuniet individwali mogħtija skont l-iskema li tissemma fl-Artikolu 1(1) ta’ din id-deċiżjoni li, fil-waqt tal-għotja, kienu jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti minn Regolament li ġie adottat skont l-Artikolu 1 tar-Regolament (KE) Nru 994/98 jew minn kwalunkwe skema ta’ għajnuna oħra approvata huma kompatibbli mas-suq komuni sakemm tintlaħaq l-intensità massima applikata għal dak it-tip ta’ għajnuna.
Artikolu 4
1. L-Italja għandha teżiġi li jingħataw lura mill-benefiċjarji l-għajnuniet inkompatibbli li jissemmew fl-Artikolu 1 li ngħataw mit-12 ta’ Novembru 2005.
2. L-imgħax applikabbli għas-somom li għandhom jiġu rkuprati għandu jkopri l-perjodu bejn id-data meta s-somom tqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-benefiċjari u d-data meta ġew tabilħaqq irkuprati.
3. L-imgħaxijiet għandhom jiġu kkalkolati fuq bażi komposta skont il-Kapitolu V tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004 (16).
4. L-Italja għandha tħassar il-ħlasijiet kollha li għadha m’għamlitx tal-għajnuniet li jissemmew fl-Artikolu 1 mid-data tal-adozzjoni ta’ din id-deċiżjoni.
Artikolu 5
1. L-irkupru tal-għajnuniet li jissemmew fl-Artikolu 1 għandu jkun immedjat u effettiv.
2. L-Italja għandha tkun żgura li din id-deċiżjoni tiġi implimentata fi żmien erba’ xhur wara d-data ta’ notifika.
Artikolu 6
1. Fi żmien xahrejn wara n-notifika ta’ din id-deċiżjoni, l-Italja għandha tippreżenta l-informazzjoni li ġejja:
(a)
il-lista tal-kooperattivi tas-sajd u tal-konsorzji tagħhom li rċevew għajnuna skont l-Artikoli 2 u 3 u l-ammont totali li rċeviet kull waħda;
(b)
l-ammont totali (l-ammont prinċipali u l-imgħaxijiet) li għandu jiġi rkuprat mingħand kull benefiċjarju;
(ċ)
deskrizzjoni dettaljata tal-miżuri li diġà ttieħdu u ta’ dawk li huma ppjanati biex ikun hemm konformità ma’ din id-deċiżjoni;
(d)
id-dokumenti li juru li l-benefiċjarji ġew ordnati jħallsu lura l-għajnuna.
2. L-Italja għandha żżomm lill-Kummissjoni informata bil-progress tal-miżuri nazzjonali li ttieħdu biex tiġi implimentata din id-deċiżjoni sakemm jitlesta l-irkupru tal-għajnuniet imsemmija fl-Artikoli 1, 2 u 3. Hija għandha tibgħat immedjatament, fuq sempliċi talba tal-Kummissjoni, kwalunkwe informazzjoni dwar il-miżuri li diġà ttieħdu u dwar dawk li huma previsti biex ikun hemm konformità ma’ din id-deċiżjoni. Hija għandha tipprovdi wkoll informazzjoni dettaljata dwar l-ammonti tal-għajnuna u tal-imgħaxijiet li diġà ġew irkuprati mingħand il-benefiċjarji.
Artikolu 7
Din id-deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Taljana.
Magħmul fi Brussell, it-28 ta’ Ottubru 2009.