DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tal-21 ta’ Ottubru 2008
Dwar Għajnuna Mill-Istat C 10/08 (ex NN 7/08) li l-Ġermanja tat għall-istrutturar mill-ġdid tal-IKB Deutsche Industriebank AG
(notifikata bid-dokument numru C(2008) 6022)
(It-test bil-Ġermaniż biss huwa awtentiku)
(Test b’relevanza għaż-ŻEE)
(2009/775/KE)
IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,
Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel sottoparagrafu tal-Artikolu 88(2) tiegħu,
Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,
Wara li l-partijiet interessati ġew mistiedna jressqu l-kummenti tagħhom skont dawn l-Artikoli (1),
Billi:
1. PROĊEDURI
(1)
Il-proċeduri ngħataw bidu fuq il-bażi ta’ informazzjoni, li l-Ġermanja għaddiet fit-3 ta’ Awwissu 2007. Wara skambju għal diversi drabi ta’ aktar informazzjoni, il-Ġermanja nnotifikat il-miżuri permezz ta’ ittra li ġġib id-data tal-15 ta’ Jannar 2008 u ddikkjarat, li f’dan il-każ il-miżuri għandhom jiġu kkunsidrati bħala għajnuniet għas-salvataġġ jew għall-istrutturar mill-ġdid konformi mas-Suq Komuni.
(2)
Permezz ta’ ittra li ġġib id-data tas-27 ta’ Frar 2008 il-Kummissjoni infurmat lill-Ġermanja bid-deċiżjoni tagħha, li tibda l-proċeduri relatati ma’ dawn il-miżuri skont l-Artikolu 88 (2) tat-Trattat tal-KE.
(3)
Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar il-ftuħ tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali (minn issa ‘l quddiem id-deċiżjoni dwar il-ftuħ) ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (2). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati, biex jagħtu l-kummenti tagħhom. Il-Kummissjoni ma rċiviet l-ebda kummenti minn partijiet terzi.
(4)
Wara l-ftuħ tal-proċedura ta’ investigazzjoni formali fis-27 ta’ Marzu 2008, il-Ġermanja kkumentat dwar id-dikjarazzjonijiet tal-Kummissjoni u addizzjonalment fit-3 u l-25 ta’ April, fis-7 u fit-30 ta’ Mejju, fid-9 u s-27 ta’ Ġunju, fil-25 ta’ Lulju, fl-4, fit-22 u fis-26 ta’ Awwissu, fit-2, fit-3, fir-4, fil-5, fis-16, fit-18, fid-19 u fil-25 ta’ Settembru kif ukoll fl-14 ta’ Ottubru għaddiet aktar informazzjoni dwar l-informazzjoni sottomessa fil-15 u l-25 ta’ Jannar, fil-5 u l-25 ta’ Frar, fit-3, fis-6, fil-11, fl-14, fl-20 u fis-27 ta’ Marzu 2008. Flimkien ma’ din l-informazzjoni, l-Ġermanja għaddiet ukoll 68 kuntratt u dokumenti differenti, li huma l-bażi ta’ dawn il-miżuri. Barra minn hekk saru numru ta’ laqgħat u telekonferenzi mal-Ġermanja, mal-organizzazzjoni benefiċjarja u mal-Istituzzjoni tal-Kreditu għar-Rikostruzzjoni (minn issa ‘l quddiem: KfW).
2. DESKRIZZJONI TAL-MIŻURI
2.1. Il-Benefiċjarju
(5)
L-organizzazzjoni benefiċjarja hija l-IKB Deutsche Industriebank AG (minn issa ‘l quddiem: IKB). L-IKB huwa bank privat Ġermaniż ta’ daqs medju elenkat fis-SDAX bid-domiċilju tiegħu f’Düsseldorf. L-azzjonista prinċipali hija l-KfW tal-Istat, li qabel il-kriżi kellha 38 % tal-ishma. Barra minn hekk, il-Fondazzjoni Industrieforschung li ma tmexxi l-ebda attività tan-negozju taghha b’mod attiv kellha 12 %; il-50 % l-oħra tal-ishma ġew innegozjati liberament. Wara t-tisħiħ tal-kapital ppjanat, l-ishma tal-KfW għandhom jitiligħu għal 91 %.
(6)
L-azzjonista prinċipali tal-IKB, il-KfW huwa bank għall-iżvilupp tal-Federazzjoni Ġermaniża (80 %) u tal-Istati (20 %). B’total ta’ assi ta’ EUR 360 biljun (sitwazzjoni: 31.12.2006) huwa wieħed mill-akbar għaxar banek fil-Ġermanja. Bħala organizzazzjoni tal-Liġi Pubblika b’domiċilju fil-Ġermanja, il-KfW tagħti spinti fil-qasam tal-ekonomija, tas-soċjetà u tal-ekoloġija fil-Ġermanja, fl-Ewropa u fid-dinja. Uħud mir-responsabbilitajiet tal-KfW jinkludu l-appoġġ ta’ intrapriżi żgħar u medji, il-promozzjoni tal-finanzjament u tal-immoderinzzar ta’ propjetà residenzjali kif ukoll ta’ taħriġ u taħriġ ulterjuri, il-finanzjament ta’ proġetti infrastrutturali komunali, il-promozzjoni ta’ finanzjamenti għall-esportazzjoni u għal proġetti, l-appoġġ ta’ Stati li qed jiżviluppaw u jinbidlu kif ukoll il-promozzjoni tal-protezzjoni ambjentali u tal-protezzjoni tal-klima. Il-KfW issellef il-maġġoranza tal-flus għal għajnuniet fis-Suq Kapitali. Ir-responsabbilità mogħtija mill-Istat lill-bank biex jipprovdi fondi hija marbuta bil-liġi dwar il-KfW (3). Meta tkun qed teżerċita din ir-responsabbilità pubblika, il-KfW tgawdi minn “obbligu ta’ garanzija mill-Istat”.
(7)
Qabel l-istrutturar mill-ġdid l-attività ekonomika tal-IKB kienet maqsuma fl-erba’ oqsma tan-negozju li ġejjin.
1.
Klijenti kummerċjali
In-negozju prinċipali tal-IKB huwa l-provvista għal tul ta’ żmien ta’ finanzjamenti għal intrapriżi medji b’bejgħ annwali ta’ aktar minn EUR 7,5 miljun. Il-provvista ta’ krediti, ta’ finanzjamenti għal riżorsi kapitali u ta’ kiri għal intrapriżi medji minn dejjem kienet iċ-ċentru tan-negozju ma’ klijenti kummerċjali, fejn il-kummerċ domestiku huwa dejjem fuq quddiem. Filwaqt li s-sehem fis-suq tal-IKB jammonta biss għal 1 % tas-suq ta’ klijenti kummerċjali, fis-segment tas-suq għal krediti għal tul ta’ żmien għal intrapriżi medji huwa jirrapreżenta 10 % tas-suq. Il-punti b’saħħithom tiegħu huma r-relazzjonjiet fit-tul mal-klijenti. Madanakollu minħabba l-kompetizzjoni estremament qawwija, il-profitti huma limitati. In-negozju bi krediti huwa […] (*). inqas attraenti, u għalhekk l-IKB ikollu bilfors jiżviluppa attivitajiet oħra li jġibu qliegħ mal-istess klijentela stabbilita (pereżempju finanzjamenti strutturati jew prodotti ta’ propjetà immobbli) u għalihom jagħmel użu mir-relazzjonijiet li ilhom għal tul ta’ snin mal-klijenti.
2.
Finanzjament strutturat
L-attivitajiet li ġejjin jidħlu f’dan il-qasam tan-negozju: finanzjament ta’ investimenti diretti, finanzjament ta’ proġetti u tal-esportazzjoni, finanzjament għal akkwisti u għall-infrastruttura kif ukoll l-istrutturar mill-ġdid tal-istrutturi ta’ finanzjament ta’ intrapriżi u t-trasferiment ta’ riskji relatati ma’ krediti (sindikalizzazzjoni) għal klijenti li huma intrapriżi medji. Il-fergħat tal-IKB fl-aktar ċentri finanzjarji importanti; f’Londra, fil-Lussemburgu, f’Madrid, f’Milan, fi New York u f’Pariġi huma mqassma tajjeb ħafna, sabiex jassistu finanzjamenti għal akkwisti nazzjonali u internazzjonali. L-IKB jassisti lill-klijenti tiegħu fit-titjib tal-finanzjament sħiħ tal-intrapriża u fil-bejgħ ta’ krediti. Fir-rigward tan-negozju sindikalizzat tiegħu l-IKB jipparteċipa wkoll f’faċilitajiet ta’ kreditu, li jiġu provduti minn istitutzzjonijiet tal-kreditu oħra. Il-Ġermanja hija ċ-ċentru tal-finanzjament strutturat, madankollu l-IKB jassisti wkoll intrapriżi Ġermaniżi fl-Ewropa tal-Punent.
Permezz tal-attivitajiet tiegħu fil-qasam tan-negozju, l-IKB jagħmel profitti kbar b’finanzjamenti strutturati. Fil-pjan oriġinali tal-istrutturar mill-ġdid, li ma kienx jinkludi l-miżuri ta’ kumpens li ġew mifthiema wara, għal dan il-qasam tan-negozju, il-profitt fuq l-investiment kapitali kien ta’ madwar [ 10] %.
3.
Finanzjament ta’ propjetà immobbli
Madwar [ 10] % tal-attivitajiet fis-suq tal-IKB jikkonċentraw fuq il-finanzjament ta’ propjetà immobbli. Il-punt ċentrali ta’ dan il-qasam tan-negozju huwa l-finanzjament ta’ propjetà immobbli bħal uffiċini, propjetà immobbli kummerċjali u industrijali, kif ukoll propjetà immobbli għal skopijiet loġistiċi u tal-ġestjoni kif ukoll pakketti ta’ finanzjamenti għal siti, li minnhom huma mistennija kera jew bejgħ effettivi. Hawnhekk l-IKB huwa msieħeb ma’ intrapriżi medji, intrapriżi kbar, investituri privati u istituzzjonali, żviluppaturi ta’ proġetti, kumpaniji għall-iżvilupp ta’ artijiet u kumpaniji tal-investiment. Il-proġetti jeħtieġu finanzajment ta’ minimu ta’ EUR 5 miljun. Bħala fornitur komplut għal investimenti fi propjetà immobbli, l-IKB jiżviluppa wkoll kunċetti estensivi u soluzzjonijiet għall-bini mill-ġdid, għal miżuri ta’ rinovazzjoni u tibdil strutturali. Is-servizzi ta’ finanzjament ta’ propjetà immobbli mhumiex biss offruti fil-Ġermanja, iżda wkoll fi stati Ewropej oħra bħall- Belġju, Franza, l-Italja, il-Lussemburgu, l-Olanda, Spanja u r-Renju Unit.
Fil-pjan oriġinali tal-istrutturar mill-ġdid, li ma kienx jinkludi l-miżuri ta’ kumpens li ġew mifthiema wara, għal dan il-qasam tan-negozju kien hemm profitt fuq l-investiment kapitali ta’ madwar [ 5] %.
4.
Investimenti tal-portafoll
Sa mill-bidu ta’ dan is-seklu, l-IKB investa b’mod qawwi f’portafolli tal-kreditu internazzjonali f’oqsma differenti ta’ assi. L-għan ta’ din l-espansjoni kien id-diversifikazzjoni tal-profil ta’ riskju kemm dak relatat ma’ reġjuni kif ukoll ma’ fergħat ekonomiċi b’żieda konkurrenti tal-profitti minn qliegħ minn responsabbilitajiet ikkumissjonati. Billi entitajiet bi skopijiet speċjali mhumiex imniżżla fil-kotba, ir-riskji tal-krediti jitħallew barra mill-karta tal-bilanċ, il-kapital seta’ jitneħħa, sabiex l-IKB seta’ jinvesti fi klassijiet ta’ assi oħra bħall-finanzjament ta’ intrapriżi medji jew f’portafolli tal-kreditu. Mill-ispjegazzjonijiet fil-punt 10 ff.) jidher ċar, li l-investimenti tal-portafoll kbar tal-IKB huma r-raġuni għad-diffikultajiet tiegħu. Għalhekk, sadanittant l-IKB diġà waqaf jinnegozja.
(8)
Fis-sena tan-negozju 2006/2007 fl-oqsma tan-negozju differenti ġew milħuqa r-riżultati li ġejjin:
Tabella 1
Ħarsa lejn is-segmenti
EUR miljun
Qliegħ operattiv
Volumi tal-kreditu
Klijenti kummerċjali
92,8
16 065
Finanzjamenti strutturati
90,6
4 889
Propjetà immobbli
23,2
7 870
Finanzjament ta’ riżorsi kapitali
11,3
18 260
Uffiċċju ċentrali/provvista ta’ riżorsi finanzjarji
- 103
4 114
Total
114,5
51 198
(9)
Qabel il-kriżi l-IKB kellu total ta’ assi ta’ EUR 49,1 biljun (sitwazzjoni fil-31 ta’ Diċembru 2006), li wara r-reviżjoni b’kunsiderazzjoni tal-attivitajiet kollha mhux imniżżla fil-kotba tal-IKB tela’ għal EUR 63,5 biljun (sitwazzjoni fil-31 ta’ Marzu 2007).
2.2. Raġunijiet għad-diffikultajiet tal-IKB
(10)
Id-diffikultajiet tal-IKB huma relatati mal-kriżi Amerikana subprime li għadha għaddejja, li permezz tagħha l-IKB u b’mod partikolari waħda mill-entitajiet tiegħu bi skopijiet speċjali, ir-Rhineland Funding Capital Corporation (minn issa ‘l quddiem: Rhineland), kienet soġġetta għal riskji kbar (4). Minħabba l-kriżi kien hemm nuqqas ta’ likwidità, li Rhineland (jekk ma tkunx saret offerta għall-commercial papers kollha normalment imqiegħda fil-Borża) issuperat permezz ta’ limiti fuq self għal banek kummerċjali.
(11)
L-IKB ipprovda lil Rhineland diversi faċilitajiet ta’ likwidità li jammontaw għal madwar EUR 8,1 biljun. Rhineland investiet f’portafolli tal-kreditu strutturati, li anke riskji mill-krediti tal-propjetà immobbli fl-Istati Uniti mill-qasam subprime jagħmlu parti minnhom, u ffinanzjat mil-ġdid l-investimenti tagħha permezz tal-ħruġ ta’ commercial papers għal perjodu qasir ta’ żmien li huma soġġetti għal introjti (“Commercial Papers”, minn issa ‘l quddiem: CP). Addizzjonalment għall-faċilitajiet tal-likwidità mogħtija direttament lill-Rheinland, l-IKB ipprovda wkoll, minbarra ‘l hekk imsejħa struttura Havenrock, ilqugħ minn riskji għal partiti tal-attiv ta’ Rhineland. Ir-riskju inċidentali sħiħ tal-istruttura Havenrock għall-IKB kien jammonta EUR 1,2 biljun. Kemm il-faċilitajiet tal-likwidità diretti għal Rhineland kif ukoll l-istruttura Havenrock huma miżuri li mhumiex imniżżla fil-karta tal-bilanċ. Barra minn hekk, minbarra strumenti tad-debitu subordinati fil-mezz ta’ investiment strutturat Rhinebridge (minn issa ‘l quddiem: Rhinebridge) u f’tipi oħra ta’ investimenti tal-portafoll (pereżempju “Collateralised Debt Obligations”, “CDO”), l-IKB għandu wkoll investimenti tal-portafoll finanzjarji diretti (parzjalment mis-segment subprime). Fis-Sajf tal-2007 partijiet tal-portafolli strutturati ta’ Rhineland u Rhinebridge u s-CDO oriġinarjament b’valur għoli ħafna ġew żgradati b’mod sinifikanti mill-aġenziji tal-klassifikazzjoni tal-kreditu rispettivi.
(12)
Minħabba l-kriżi kontinwa fis-suq tal-ipoteki Amerikan fil-qasam subprime u bħala konsegwenza diretta tal-iżgradar tal-commercial papers soġġetti għal dħul subprime mill-aġenziji li jiggradaw, titoli tas-sigurtà partikolari nnegozjati f’dan is-segment tas-suq tilfu fil-valur tagħhom. Dan laqat b’mod partikulari lill-entità għal skopijiet speċjali Rhineland, li kienet fil-periklu li ma tkunx tista’ tiffinanzja aktar mill-ġdid l-investimenti tal-portafoll fuq is-suq tas-CP. Fir-rigward tas-suq xott tas-CP kien probabli li Rhineland tiġbed il-faċilitajiet tal-likwidità provduti mill-IKB li jammontaw għal EUR 8,1 biljun, li madanakollu ma saret l-ebda dispożizzjoni għar-riskju relatata magħhom fil-karta tal-bilanċ tal-IKB. Barra minn hekk, l-investimenti tal-portafoll finanzjarji l-oħra bħal Rhinebridge kienu soġġetti għal ċaqliq qawwi relatat mal-Fair-Value, li skont l-istandards internazzjonali għal rapporti finanzjarji (International Financial Reporting Standards - IFRS) għandu jiġi mniżżel fihom.
(13)
Ir-raġuni tad-diffikultajiet tal-IKB huma l-investimenti tal-portafoll li jammontaw għal EUR 18,3 biljun. L-investimenti tal-portafoll murija fil-karta tal-bilanċ riveduta tal-2006/2007 li jammontaw għal EUR 18,3 biljun oriġinarjament fil-biċċa l-kbira tagħhom ma ġewx inklużi fil-karta tal-bilanċ ta’ Rhineland u fil-karta tal-bilanċ tal-IKB ġiet murija biss parti żgħira minnhom. Il-partiti tal-attiv f’Rhineland mhux murija fil-karta tal-bilanċ huma assi li għandhom valur ta’ EUR 11,5 biljun (sitwazzjoni fil-31.3.2007 u anke waqt il-kriżi). Permezz tal-bejgħ tagħhom u reviżjonijiet tal-munita tal-pajjiż ftit ftit huma tilfu mill-valur tagħhom u f’Awwissu tal-2008 kellhom valur ta’ EUR 6,3 biljun. Fil-karta tal-bilanċ riveduta tal-2006/2007, l-investimenti tal-portafoll murija fiha kienu jammontaw għal EUR 6,8 biljun.
2.3. Il-miżuri
(a) L-ewwel miżura: L-ilqugħ għal riskji
(14)
Fis-27 ta’ Lulju 2007 bank Ġermaniż, li kien ta faċilità ta’ kreditu lill-IKB informa lill-Uffiċċju Federali għall-Kontroll tas-Servizzi Finanzjarji (minn issa ‘l quddiem: BaFin), li huwa ser jikkonkludi din il-faċilità. Dwar dan il-BaFin informa lill-KfW, lill-Ministeru Federali tal-Finanzi u partijiet oħra konċernati li huwa ser jagħlaq l-IKB (5), jekk il-partijiet imsemmija mhux ser jieħdu f’idejhom ir-riskji relatati mal-involviment tal-IKB f’Rhineland. Barra minn hekk ħareġ, li l-partiti subprime tal-IKB mhumiex limitati biss għal Rhineland iżda jinkludu wkoll Rhinebridge u investimenti oħra tal-portfolio subprime.
(15)
Fid-29 ta’ Lulju 2007 il-BaFin, il-Ministeru Federali tal-Finanzi, il-KfW u t-tliet assoċjazzjonijiet kummerċjali kbar Ġermaniżi ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti (6) ftiehmu, li l-KfW bi ftehim mal-BaFin tintervjeni u tieħu f’idha l-ilqugħ għal riskji tal-IKB. L-assoċjazzjonijiet kummerċjali ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti ftiehmu li jieħdu 30 % tar-riskji li jirriżultaw minn dan l-ilqugħ għal riskji. Dan ġie kkonfermat bil-miktub fis-16 ta’ Awwissu 2007 fi ftehim bejn il-KfW u t-tliet assoċjazzjonijiet kummerċjali ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti.
(16)
Il-KfW innotifikat il-miżuri li ġejjin biex tiġi żgurata l-kredibilità tal-IKB:
-
Sa mit-Tnejn, it-30 ta’ Lulju 2007, ilqugħ għal riskji għad-drittijiet kollha (ħlasijiet miġbura) u obbligi tal-IKB fir-rigward tal-faċilitajiet tal-likwidità provduti lil-Rhineland li jammontaw għal EUR 8,1 biljun (sadanittant dan l-ammont niżel għal EUR 6,3 biljun speċjalment minħabba żviluppi fir-rata tal-kambju). It-trasferiment formali tal-obbligi relatati mal-faċilitajiet tal-likwidità provduti lill-Rhineland fid-29 ta’ Lulju 2007 huwa validu sad-data tal-maturità jew sal-bejgħ (7) tal-portafolli tal-kreditu strutturati. Dawn it-tip ta’ portafolli ġeneralment ikollhom perjodu ta’ validità ta’ aktar minn ħames snin.
-
Ilqugħ għall-IKB għal telf li jammonta għal EUR 1 biljun minħabba l-involviment f’Rhinebridge u f’investimenti oħra finanzjarji tal-portfolio subprime li b’kollox jammontaw għal EUR 6,8 biljun.
(17)
Oriġinarjament, il-Ġermanja stmat telf mistenni totali ta’ EUR 3,5 biljun f’dak li għandu x’jaqsam mal-ilqugħ għal riskji mill-KfW u mit-tliet assoċjazzjonijiet kummerċjali ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti għall-benefiċċju tal-IKB (Rhineland u Havenrock: EUR 2,5 biljun, Rhinebridge u investimenti oħra ta’ portfolios subprime: EUR 1 biljun (8).
(18)
Fil-ftehim oriġinali tad-29 ta’ Lulju 2007 l-KfW u l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti ftiehmu, li jaqsmu t-telf mistenni mill-ilqugħ għal riskji kif ġej:
-
Prinċipalment il-KfW iġġorr 70 % tat-telf mistenni, madanakollu mingħajr limitu ta’ riskju fir-rigward ta’ Rhineland; jiġifieri telf, li jammonta għal aktar mill-parti ta’ 30 % li qed iġorru l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti (ara aktar ‘l isfel) jinġarr 100 % mill-KfW.
-
L-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti jieħdu r-responsabbilità ta’ 30 % tat-telf mistenni sa massimu ta’ EUR 1 biljun.
(19)
It-tqassim tar-riskji bejn il-KfW u l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti huwa validu fi ħdan il-limitu massimu tal-indenizz ta’ EUR 1 biljun għall-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti (ara l-premessa (18)), indipendentement f’liema sitwazzjoni tal-ilqugħ (Rhineland, Rhinebridge jew investimenti diretti) seħħ it-telf, fejn id-disponibbilità tal-partijiet tkun kougwali skont it-tqassim tar-riskji miftiehem.
(20)
Addizzjonalment għas-sehem tagħhom fl-ilqugħ għal riskji, it-tliet assoċjazzjonijiet kummerċjali ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti ddikjaraw li huma lesti li b’xi mod jinfluwenzaw lill-membri taghom sabiex jerġgħu jiftħu l-faċilitajiet għal krediti lill-IKB liema faċilitajiet kienu ngħalqu kif faqqgħet il-kriżi.
(21)
Barra minn hekk, fil-ftehim tas-16 ta’ Awwissu 2007 saret referenza, li l-KfW fl-irwol tagħha bħala l-mexxejja tas-sistema tal-pooling ser tinnegozja dispożizzjonijiet adekwati għall-miżuri tal-ilqugħ u tagħmel arranġamenti għall-ħlas lura tal-ispejjeż kollha tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti u tal-KfW. Filwaqt li fir-rigward tal-ħlas lura ntlaħaq ftehim u ttieħdu l-miżuri meħtieġa, il-mistoqsija dwar il-ħlas tħalliet barra għaliex din tista’ tiġi interpretata bħala […], li teħtieġ approvazzjoni minn […].
(22)
Il-parti tar-riskju ta’ 30 % meħuda mill-assoċjazzjonijiet ġiet maqsuma fost l-assoċjazzjonijiet kif ġej:
-
50 % l-Assoċjazzjoni Federali tal-Banek Ġermaniżi (“BdB”);
-
16,7 % l-Assoċjazzjoni Federali tal-Banek Koperattivi u tal-Banek Raffeisen (“BVR”);
-
33,3 % L-Assoċjazzjoni Ġermaniża tal-Banek tat-Tfaddil u tal-Giro (“DSGV”).
(23)
Il-BdB ħadet ir-responsabbilità ta’ 50 %, għaliex f’każ li l-IKB ifalli, id-depożiti ta’ kull klijent privat jew kummerċjali jiġu mħarsa permezz tal-fondi għas-sigurtà tal-investimenti tal-banek privati sa massimu ta’ 30 % tal-assi netti tal-IKB soġġetti b’mod sinifikanti għal dan il-falliment (madwar EUR 662 miljun għal kull klijent fis-26 ta’ Settembru 2007) (9).
(b) It-tieni miżura: Żieda fil-protezzjoni kontra riskji
(24)
Minħabba li s-sitwazzjoni fis-swieq finanzjarji kompliet tiggrava l-ilqugħ għal riskji għat-telf tal-IKB fil-kwadru tal-istruttura Havenrock ġie kompletament utilizzat u dan ma kienx biżżejjed. Kienu meħtieġa aktar miżuri biex ikopru t-telf, sabiex jiġi assigurat li n-negozju tal-IKB ikun jista’ jkompli. Fit-30 ta’ Novembru 2007 il-KfW u l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti f’dak li għandu x’jaqsam mal-linji tal-kreditu fl-istruttura Havenrock tal-IKB iggarantixxew aktar riskji li huwa stmat li jammontaw għal EUR 350 miljun (440 miljun Dollaru Amerikan). EUR 150 miljun ġew iggarantiti mill-KfW, minnhom EUR 54,3 miljun fil-forma ta’ self li jista’ jittrasforma ruħu, li fl-14 ta’ Frar 2008 (b’effett mit-28 ta’ Frar 2008), il-KfW bidlet f’ishma, sabiex iżżid l-ishma tagħha fl-IKB għal 43 %. Il-BdB ħadet f’idha EUR 150 miljun oħra u l-BVR kif ukoll id-DSGV EUR 50 miljun oħra.
(c) It-tielet miżura: Kontribuzzjoni għall-kapital u self mill-KfW
(25)
Fi Frar tal-2008 il-Gvern Federali ordna lill-KfW, biex tipprovdi EUR 2,3 biljun oħra lill-IKB.
(26)
EUR 1,05 biljun ingħataw fil-forma ta’ self, li ġew immedjatament iddikkjarati bħala dejn mitluf bil-possibilità li jitħallas lura, skont jekk hux l-IKB ikun jista’ jħallas lura, jekk fis-snin li ġejjin huwa jerġa’ jagħmel il-qliegħ. Il-miżuri kienu meħtieġa, għall-investiment ta’ kapital fil-bank u sabiex jiġi evitat li l-proporzjon tal-kapital ċentrali tal- IKB ma jaqbiżx il-limitu preskritt mil-liġi.
(27)
Barra minn hekk, il-BaFin talbet garanzija mill-KfW għal żieda fil-kapital ta’ ammont bla limitu. Il-KfW iddikjarat li hija lesta, li tiggrantixxi finanzjament addizzjonali fil-forma ta’ kontribuzzjoni għall-kapital li tammonta għal EUR 1,25 biljun. L-arranġamenti għal dan it-tisħiħ fil-kapital prinċipalment saru f’Awwissu tal-2008; iżda madanakollu fir-realtà ż-żieda tista’ ssir biss wara l-ħruġ ta’ deċiżjoni pożittiva mill-Kummissjoni. Għalhekk, iż-żieda fil-kapital għadha ma saritx. Wara ż-żieda fil-kapital, l-ishma tal-KfW fl-IKB ikunu jammontaw għal 90.8 %.
(28)
It-tielet miżura tal-KfW ġiet ffinanzjata mill-Gvern Federali, b’ EUR 1,2 biljun, li dan provda dan l-ammont lill-KfW u mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti bi EUR 300 miljun.
(d) Provvista ta’ likwidità
(29)
Barra minn hekk sa minn Jannar tal-2008 il-KfW provdiet lill-IKB faċilitajiet tal-likwidità b’valur totali ta’ EUR [ 2,5] biljun. Il-mezzi huma maqsuma f’żewġ faċilitajiet b’qafas ta’ EUR […] biljun kull wieħed, fejn għall-ewwel faċilità qafas tal- 24 ta’ Jannar 2008 ġie stabbilit Euribor b’żieda ta’ [ 50] sa [ 50] punti bażiċi b’garanzija ta’ [ 100] %. Għat-tieni faċilità qafas tat-18 ta’ Lulju 2008 ġie stabbilit Euribor b’żieda ta’ [ 100] punti bażiċi b’garanzija ta’ [ 100] %. Dan il-finanzjament qawwi tal-linji tal-kreditu għandu jiggarantixxi, li t-titoli tas-sigurtà anke fix-xenarju tal-aktar każ gravi jkunu biżżejjed biex ikopru l-kreditu.
(30)
Banek oħra wkoll taw faċilitajiet tal-likwidità lill-IKB. Hekk pereżempju [bank kbir Amerikan] u [bank ieħor kbir Amerikan] provdew lill-IKB b’faċilitajiet tal-likwidità għal EUR [ 0,75] biljun bi ħlas lura kull xahar u għal Euribor b’żieda ta’ [ 100] sa[ 100] punti bażiċi b’garanzija ta’ [ 100]% sa [ 100]%. Barra dan, l-IKB kellu aċċess għal faċilità tal-likwidità sa EUR [ 250] miljun, li ġiet provduta minn [bank reġjonali Ġermaniż] għal sena għal Euribor b’żieda ta’ [ 90] sa [ 100] punti bażiċi għal [ 100]% sa [ 100]% garanziji. Kien hemm ukoll faċilità oħra tal-likwidità ta’ EUR [ 500] miljun minn [bank reġjonali ieħor Ġermaniż] għal sena għal Euribor b’żieda ta’ [ 50] punti bażiċi b’garanzija rilevanti.
2.4. Żieda fit-telf waqt l-istrutturar mill-ġdid
(31)
It-telf mistenni, li kellu jiġi kopert mill-partiti tal-attiv mhux murija fil-karta tal-bilanċ f’Rhineland tela’ mill-ammont stmat oriġinarjament ta’ EUR 2,5 biljun (xenarju tal-aktar każ gravi) għal EUR 7,0 biljun (10). Tul l-ilqugħ għar-riskji provduti għal Rhineland f’Lulju tal-2007, fil-kwadru tal-faċilitajiet tal-likwidità għal Rhineland, il-KfW ħadet ir-responsabbilità tar-riskji kollha tal-partiti tal-attiv mhux murija fil-karta tal-bilanċ, jiġifieri hija ġarret dawn ir-riskji fil-karta tal-bilanċ tagħha. Dan ma kellu l-ebda effett fuq l-indenizz massimu ta’ EUR 1 biljun għal telf minn partiti oħra li daħħlu għalih l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti.
(32)
Barra minn hekk, l-ewwel miżura kopriet telf sa EUR 1 biljun għal investimenti tal-portafoll murija fil-karta tal-bilanċ li jammontaw għal EUR 6,8 biljun. Fir-Rebbiegħa tal-2008 minħabba aġġustamenti monetarji l-investimenti murija fil-karta tal-bilanċ niżlu għal EUR 6,31 biljun. Fir-Rebbiegħa 2008 l-IKB prova wkoll ibigħ iż-żewġ portafolli f’irkant pubbliku. Minħabba l-kriżi kontinwa fis-suq kapitali dawn ma nbiegħux, għaliex l-offerti kienu ħafna inqas mill-prezz tal-bejgħ mistenni. Konsegwenza ta’ dan l-IKB kellu jirrevedi l-valuri kif jidher fil-kotba billi jnaqqashom. Sa Awwissu tal-2008 l-IKB sofra telf fuq l-investimenti ta’ EUR [ 750] miljun. Barra minn hekk, il-valuri tal-investimenti setgħu jinbiegħu fuq is-suq b’valur nominali ta’ EUR 990 miljun. Għalhekk, il-valur nominal tal-portafolli li kien baqa’ f’Awwissu tal-2008 kien jammonta għal EUR [ 5] biljun.
(33)
Sabiex tinqata’ linja dritta, fil-preparazzjoni għall-bejgħ possibbli tal-IKB f’Awwissu, l-ilqugħ għal riskji relatati mal-portafolli li kien fadal fil-balance sheet tal-IKB, ittieħdet miżura għalih permezz tal-provvista minn qabel mill-KfW tat- EUR 360 miljun li kien fadal. Uffiċjalment ma kienx hemm telf, iżda l-partiti tal-attiv li fuqhom huma bbażati dawn il-portafolli diġà waqgħu. Il-garanzija ta’ EUR 1 biljun għalhekk ġiet utilizzata kompletament u tista’ titqies bħala miżura utilizzata.
(34)
Fil-kwadru tan-negozjati ma’ min jitfa’ l-offerti, l-investimenti tal-portafoll li kien fadal ġew maqsuma f’żewġ portafolli tal-investiment strutturati (SIP 1 u SIP 2). Is-SIP 1 prinċipalment jinkludi [titoli tas-sigurtà partikolari] b’valur nominali ta’ […]EUR 1 biljun u b’valur imniżżel fuq il-kotba ta’ EUR [ 1] biljun (11). Is-SIP 2 jinkludi [it-titoli tas-sigurtà] tal-IKB li jifdal b’valur nominali ta’ EUR […] biljun u b’valur imniżżel fil-kotba ta’ EUR [ 1] biljun.
(35)
It-tabella 2 tagħti ħarsa lejn l-iżvilupp tal-investimenti tal-portafoll sal-aħħar ta’ Awwissu tal-2008. Telf li seħħ u telf mistenni ġew stmati flimkien għal madwar EUR 10,28 biljun.
Tabella 2
Investimenti tal-portafoll fil-perjodu bejn Marzu tal-2007 sa Awwissu tal-2008
(EUR biljun)
Valur nominali kkoreġut 03/2007
Aġġustamenti monetarji
Bejgħ
(Valur nominali tal-assi)
Telf mill-bejgħ
(Valur nominali tal-prezz tal-bejgħ)
Telf li sar
(Valur nominali tal-assi)
Valur nominali 8/2008
(IKB jew KfW)
Deprezzament
Valur imniżżel fil-kotba 8/2008
(IFRS)
Total ta’ telf
(telf li seħħ + telf mistenni)
Rhineland
11,5
3,7
[ 1]
-
[ 0,5]
[ 5] (KfW)
[ 3]
[ 2,0]
[ 3,5]
Havenrock
(1,2)
-
-
-
1,2
0
0
0
1,2
Ammont totali li jidher fil-karta tal-bilanċ
6,81
0,5
[ 2]
[ 0,5]
[ 0,75]
[ 5] (IKB)
[ 1,5]
[ 2]
[ 2,0]
-
SIP 1
Ma jeżistix
[…] (IKB)
(…)
[ 1]
(…)
-
SIP 2
Ma jeżistix
[…] (IKB)
(…)
[ 1]
(…)
-
Oħrajn
6,81
0,5
[ 2]
[ 0,5]
[ 0,5]
0
0
0
[ 0,5]
Ammont totali (1-3)
18,3
0,5
[ 2]
[ 0,5]
[ 1,7]
[ 7,5]
[ 4,5]
[ 3,0]
[ 6,0]
2.5. Il-Bejgħ
(36)
Il-bejgħ tal-ishma fl-IKB tal-KfW beda f’Jannar tal-2008 u ġie konkluż fil-21 ta’ Awwissu 2008 bid-deċiżjoni, li l-IKB jinbiegħ lil-Lone Star Funds VI Financial Holdings, L.P. Dallas, USA (minn issa ‘l quddiem: Lone Star).
(37)
Il-bejgħ sar fil-kwadru ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti miftuħa, mingħajr diskriminazzjoni u trasparenti. Wara notifika pubblika fil-bidu ta’ Jannar 2008 fl-ewwel edizzjoni [ 40] offerant wrew l-interess tagħhom li jitfgħu l-offerta (inklużi banek Ġermaniżi u internazzjonali kif ukoll investituri finanzjarji). Wara l-iffirmar ta’ dikjarazzjoni tal-kunfidenzjalità [ 20] offerant irċevew komunikazzjoni ta’ informazzjoni (lejn l-aħħar ta’ Jannar). [ 5] offeranti ssottomettew l-ewwel offerta tagħhom (lejn l-aħħar ta’ Frar). [ 5] offeranti kellhom aċċess għall-arkivju. B’kollox [ 5] offeranti ssottomettew offerta konkreta (nofs Mejju).
(38)
Lejn l-aħħar ta’ Mejju tal-2008 il-KfW talbet lil tlieta minn dawn il-[ 5] offeranti li tefgħu offerti ([investituri finanzjarju u strateġiċi li ġejjin minn diversi Stati, li jissottomettu offerta li torbot]). Mill-[ 5] offeranti li ssottomettew offerta valida, ġiet aċċettata dik tal-Lone Star fuq il-bażi ta’ tqabbil kummerċjali tal-[ 5] offerti, għaliex Lone Star offriet l-ogħla prezz nett.
(39)
Il-bejgħ tal-IKB prinċipalment jinkludi prezz tal-bejgħ ta’ madwar EUR […] miljun (għal 90,8 % tal-ishma) kif ukoll il-garanzija tal-investitur finanzjarju Lone Star, li jinvesti EUR [ 400] miljun fl-IKB. Fl-offerta tagħha Lone Star assumiet, li l-possibilità li dawn jitħallsu lura titħalla barra. Bi tpattija għal dan, Lone Star ikkomettiet ruħha li tiffinanzja l-SIP 2 bl-EUR [ 400] miljun msemmija. Bħalissa, l-IKB qed jikkunsidra li jbigħ il-partiti tal-attiv tal-SIP 2 lil entità bi skopijiet speċjali. Il-KfW diġà ddikjarat, li ser tagħti sehem fil-finanzjament mill-ġdid tas-SIP 2 bi kreditu ta’ EUR 775 miljun, liema kreditu ser ikun imħallas lura permezz tal-Euribor flimkien ma’ [ 80] punti bażiċi u li għandu preċedenza qabel il-Capital Notes li jammontaw għal EUR [ 200] miljun u l-Mezzanine Notes li jammontaw għal EUR [ 150] miljun tal-Lone Star u tal-IKB.
(40)
Il-KfW xtrat is-SIP 1 għal EUR 1 biljun (12). Il-KfW iġġorr ir-riskju tal-ewwel telf ta’ EUR 150 miljun, permezz ta’ garanzija l-Ġermanja ġġorr is-EUR 600 miljun tar-riskju li jmiss (dan huwa telf mhux mistenni (13), il-KfW ġġorr il-EUR 250 miljun tar-riskju li jifdal. Il-KfW hija fiduċjuża, li l-prezz jirrifletti t-telf kollu mistenni mill-portafoll, għalhekk fl-opinjoni tal-KfW ma jkunux meħtieġa prekawzjonijiet oħra.
(41)
Barra dan, iż-żewġ faċilitajiet qafas tal-IKB provduti mill-KfW li jammontaw għal EUR [ 2,5] biljun qed jiġu estiżi l-aktar tard sal-[…] (oriġinarjament dawn kellhom jispiċċaw f’April jew f’Lulju tal 2009). Il-kondizzjonijiet ġew mibdula ftit li xejn. Il-garanzija tal-ewwel faċilità ġiet imnaqqsa minn [ 100]% għal [ 100]% u r-rata tal-interessi għat-tieni faċilità tnaqqset minn Euribor b’żieda ta’ [ 100] punti bażiċi għal Euribor b’żieda ta’ [ 100] punti bażiċi. Skont il-KfW, dawn it-tibdiliet huma awtorizzati għaliex l-IKB żiedet ir-riżorsi kapitali tagħha.
(42)
Barra minn hekk, il-kuntratt tal-bejgħ, minbarra l-klawsola dwar l-indennizz, ma jinkludi l-ebda kondizzjonijiet speċjali relatati mal-bejgħ, li skont din il-klawsola [sitwazzjonijiet partikolari] b’effetti finanzjarji sa EUR […]huma esklużi. Din tirreferi speċjalment għal […]. Għalkemm hawn wieħed qed jitkellem dwar […], li f’dan il-każ jista’ jfisser sa EUR […], ir-riskju, […], skont il-Ġermanja huwa żgħir ħafna, għaliex xahar qabel ma daħal fil-kriżi finanzjarja, l-IKB b’riżultati tan-negozju tiegħu tajbin ħafna, kien jinsab fit-tieni post fil-klassifikazzjoni tal-banek fil-Ġermanja u l-bank f’evalwazzzjoni tal- […] skont l-informazzjoni disponibbli qatt ma tbiegħed mill-prattika tan-negozju tradizzjonali tiegħu. Peress li minn naħa il-probabilità tad-dħul […] hija żgħira, iżda minn naħa l-oħra l-effetti […] jistgħu jkunu serji […], huwa diffiċli li dan […] jiġi evalwat. Il-Ġermanja qiegħda targumenta, li f’każ ta’ xiri ta’ dawn it-tip ta’ […] ir-riskji normalment jibqgħu jinġarru mis-sid ta’ qabel. Għalhekk, mill-bidu nett il-KfW eskludiet dan ir-riskju mill-bejgħ. Peress li fil-verità s-seħħ ta’ riskju ta’ dan it-tip mhuwiex probabbli, fil-kotba tiegħu l-IKB m’għamel l-ebda provvedimenti għal ħlasijiet ta’ djun potenzjali.
2.6. Il-miżuri tal-għajnuna
Tabella 3
Tabella 3 Miżuri ta’ għajnuna għall-IKB waqt l-istrutturar mill-ġdid
Nru.
Miżura
Valur nominali
(EUR biljun)
1.
Ilqugħ għal riskji (Rhineland: EUR 5,8 biljun; Havenrock: EUR 0,85 biljun; partiti tal-attiv li jidhru fil-karta tal-bilanċ: EUR 1 biljun.
madwar 7,65
(1,00 minnhom mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti)
2.
Provvedimenti addizzjonali għal riskji (EUR 350 miljun bħala lqugħ għal telf addizzjonali - Havenrock)
0,35
(0,20 minnhom mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti)
3.
Żieda fil-kapital u self li ma jitħallasx lura (biex jiġi kopert id-deprezzament tal-partiti tal-attivi li jidhru fil-karta tal-bilanċ)
2,30
(0,30 minnhom mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti)
4.
Faċilità tal-likwidità
[ 2,5]
5.
Bejgħ tal-ishma tal-IKB
[…]
5.1.
Kreditu primarju għall-finanzjament mill-ġdid tas-SIP 2
0,78
5.2.
Trasferiment tas-SIP 1 lill-KfW
1,00
5.3.
Klawsola tal-indennizz […]
(…)
Total
[ 15]
2.7. Il-pjan għall-istrutturar mill-ġdid
(43)
Il-Ġermanja kkomunikat diversi verżjonijiet aġġustati tal-pjan tal-istrutturar mill-ġdid tal-IKB. Fid-dokumenti preżentati f’Awwissu tal-2007 ġew deskritti miżuri biex tingħeleb il-kriżi bankarja u biex jiġu evitati problemi fil-futur. Immedjatament wara li ngħatat l-ewwel miżura, l-IKB inkariga lill-PriceWaterhouseCoopers (PWC), biex tanalizza s-sitwazzjoni. Fit-3 ta’ Settembru 2007 fuq il-bażi ta’ dan l-istudju, l-IKB ħabbar, li huwa ser jirtira mill-qasam tal-investimenti strutturati internazzjonali.
(44)
Sadattant l-IKB aġġorna l-pjan u nbiegħ lil-Lone Star. Lone Star ippreżentat kunċett għall-kapitalizzazzjoni mill-ġdid tal-IKB, li bejn is-16 ta’ Lulju 2008 u l-25 ta’ Settembru 2008 ġie eżaminat mill-kumpanija tal-awdituri KPMG. Il-kunċett għall-kapitalizzazzjoni mill-ġdid jinkludi ħarsa lejn is-swieq prinċipali rilevanti tal-IKB, jispjega l-kawża tal-kriżi, janalizza l-problemi u jissuġġerixxi miżuri għall-eliminazzjoni ta’ dawn il-problemi. L-għan ta’ dan il-kunċett huwa, minn naħa l-istabilizzazzjoni fi żmien qasir tas-sitwazzjoni finanzjarja tal-bank permezz tal-assigurazzjoni tal-likwidità meħtieġa u minn naħa l-oħra l-irkupru tal-effiċjenza tiegħu li jagħmel profitt għal żmien twil permezz tat-tnaqqis tal-partiti ta’ riskju u tal-iffokar fuq in-negozju prinċipali. Il-kunċett għall-kapitalizazzjoni mill-ġdid jistipula li għal żmien twil l-IKB jikkonċentra fuq in-negozju ma’ klijenti kummerċjali ta’ intrapriżi medji u li l-finanzjamenti strutturati jinżammu biss fuq il-livell meħtieġ għan-negozju ma’ klijenti kummerċjali.
(45)
Il-kunċett għall-kapitalizazzjoni mill-ġdid jikkonferma l-ħruġ minn negozju tal-investimenti tal-portafoll, liema ħruġ kien ġie deċiż mill-IKB immedjatament wara l-kriżi.
(46)
Barra minn hekk, waqt id-diskussjoni tiegħu mal-Kummissjoni, l-IKB aċċetta li jirtira mill-qasam tal-finanzjament ta’ propjetà immobbli bħala miżura ta’ kumpens. Dan ifisser, li sa mill-aħħar tas-sena 2008, l-IKB ma jistax jiftaħ negozjati ġodda għall-finanzjament ta’ propjetà immobbli u li ser jillikwida l-pariti tal-attiv malajr (linji tal-kreditu ma jistgħux jitneħħew mingħajr notifika), fejn fl-aħħar tal-perjodu tal-istrutturar mill-ġdid jiġifieri fit-30 ta’ Settembru 2011, mill-inqas 60 % tagħhom għandhom ikunu ġew illikwidati u l-IKB għandu jkun biegħ il-kumpaniji sussidjarji tiegħu l-IKB Immobilien Management GmbH, l-IKB Projektentwicklungs GmbH Co. KG u l-IKB Projektentwicklungsverwaltungsgesellschaft mbH. (14) Il-portafoll li jifdal ta’ EUR [ 3 biljun] biljun jiġi llikwiditat mad-data tal-maturità tal-partiti tal-attiv li jifdal. Il-bejgħ komplut jippermetti tnaqqis ta’ EUR 4,9 biljun fil-volum tal-kreditu fil-qasam tan-negozju tal-finanzjament ta’ propjetà immobbli.
(47)
Barra minn hekk, bħala miżura ta’ kumpens il-Ġermanja offriet, li l-IKB jinfired minn uħud mill-kumpaniji sussudjarji tal-IKB:
-
L-IKB International S.A., tal-Lussemburgu ser jiġi llikwiditat b’mod attiv sat-30 ta’ Settembru 2011 (15): b’total ta’ assi ta’ madwar EUR [ 10] biljun din il-kumpanija kienet pjattaforma sinifikanti fuq is-suq kapitali. Sa mill-31 ta’ Marzu 2009 mhux ser isiru l-ebda negozji ġodda. In-negozji kollha li huma sinifikanti għall-ewwel jew it-tieni kolonna jsiru fl-IKB-Zentrale f’Düsseldorf (16).
-
L-IKB Capital Corporaton New York b’total ta’ assi ta’ EUR [ 2] biljun kienet topera fl-Istati Uniti fil-qasam tal-finanzjament strutturat. Hija ser tiġi llikwidata b’mod attiv sat-30 ta’ Settembru 2011. Sa mill-31 ta’ Diċembru 2008 mhux ser isiru l-ebda negozji ġodda.
-
Barra dan, l-IKB AG ser iħalli l-kwartieri tiegħu li jinsabu f’Amsterdam; il-fergħa t’hemm b’bilanċ fil-kotba tas-self ta’ EUR [ 500] miljun kienet tispeċjalizza fuq il-finanzjament KMU u fuq in-negozju bi propjetà immobbli. Huwa ser jiġi llikwidat b’mod attiv sat-30 ta’ Marzu 2010. Sa mill-31 ta’ Diċembru 2008 mhux ser isiru l-ebda negozji ġodda.
-
Il-50 % tal-ishma li għandu fil-Movesta Lease and Finance GmbH ser jinbiegħu għal total kurrenti ta’ EUR [ 500] miljun sat-30 ta’ Settembru 2011.
-
Barra dan l-IKB ser jinfired minn partiti tal-attiv partikolari mhux strateġiċi b’valur ta’ EUR 1,7 biljun (valur fuq il-karta tal-bilanċ fil-31 ta’ Marzu 2007). Huma ser jiġu llikwidati b’mod attiv sat-30 ta’ Settembru 2011.
(48)
B’kunsiderazzjoni tas-sitwazzjoni tat-tensjoni fis-suq, madanakollu, il-Ġermanja nnegozjat klawsola għal reviżjoni, li tagħti l-possibilità lill-IKB, li f’każ ta’ ċirkostanzi mhux prevvisti, speċjalment f’każ ta’ kriżi kontinwa fis-suq kapitali jew f’każ li l-bejgħ ta’ partiti tal-attiv partikolari jkun impossibbli tibdel jew tissostittwixxi miżuri, jew ittawwal perjodi, jekk ikun hemm raġunijiet validi għal dan u jekk il-Kummissjoni ma jkollha l-ebda oġġezzjoni għal dan.
(49)
Barra minn hekk il-Ġermanja kkomettiet ruħha li tiggarantixxi, li fit-30 ta’ Settembru 2011, it-total sħiħ tal-assi tal-IKB ikun jammonta għal massimu ta’ EUR 33,5 biljun (17); dan ifisser tnaqqis b’47.2 % mill-bilanċ rivedut li deher f’Marzu tal-2007 ta’ EUR 63,5 biljun. Il-Ġermanja tistma l-implimentazzjoni tal-miżuri ta’ kumpens u l-ħruġ minn negozju fil-qasam tal-investimenti tal-portafoll kif ġej.
Tabella 4
Miżuri għat-tnaqqis
(EUR biljun)
Nru.
Miżura
Assi fil-31.3.2007
Assi fit-30.9.2011
Partiti tal-attiv li jifdal fin-negozju prinċipali
[ 35,0]
[ 35,0]
Miżuri għall-irkupru tal-effiċjenza tan-negozju li jagħmel profitt
Ħruġ mill-investimenti tal-portafoll
18,30
0,00
Miżuri ta’ kumpens
1.
Finanzjament ta’ propjetà immobbli
4,90
[ 3,0]
2.
IKB International S.A., Lussemburgu
[ 10,0]
0,00
3.
IKB Capital Corporation, New York
[ 2,0]
0,00
4.
Amsterdam AG
[ 0,5]
0,00
5.
Bejgħ ta’ partiti tal-attiv mhux strateġiċi
1,70
0,00
6.
Bejgħ tal-50 % ishma fil-Movesta
[ 0,5]
0,00
Total parzjali: miżuri ta’ kumpens iddikkjarati (Total parzjali: miżuri ta’ kumpens implimentati)
[ 15,0]
(0)
[ 3,0]
([ 12,0])
Organizzazzjoni mill-ġdid ta’ negozji partikolari, li ġew illikwidati fil-Lussemburgu)
-
[ 2,0]
Karta tal-bilanċ konsolidata mingħajr tkabbir
63,50
(…)
Volum massimu tal-bilanċ
33,50
33,50
Il-marġni li jifdal għan-negozju l-ġdid
-
(…)
(50)
Barra dan, fil-kunċett għall-kapitalizzazzjoni mill-ġdid qed jiġi indikat li l-IKB, li fil-klassifikazzjoni tal-Fitch niżel minn A + għal BBB-, fil-kondizzjonijet kurrenti tas-suq għandu diffikultajiet finanzjarji. L-ammont massimu meħtieġ għal-likwidità sal-aħħar tal-perjodu tal-istrutturar mill-ġdid huwa stmat li jammomta għal EUR [ 10]. Dan id-defiċit għandu jiġu kkumpensat permezz taż-żieda fil-kapital, l-estensjoni tal-faċilitajiet tal-likwidità tal-KfW kif ukoll permezz ta’ finanzjament mill-ġdid ibbażat fuq flus li għandhom jidħlu. Parti mid-defiċit tal-likwidità jiġi kopert permezz ta’ tnaqqis fin-negozju l-ġdid.
(51)
Barra dan, il-pjan għall-kapitalizzazzjoni mill-ġdid jinkludi suppożizzjonijiet għall-ippjanar għall-iżvilupp futur tal-bank skont ix-xenarji “good case”, “base case”, u “bad case”. Skont dawn is-suppożizzjonijiet fil-“base case”, fl-aħħar tal-fażi għall-istrutturar mill-ġdid f’Settembru tal-2011, l-IKB jista’ jkollu dħul mill-kapital ta’ […] %. Il-qliegħ qabel it-taxxa jista’ jammonta għal EUR […] miljun bi […] ħaddiema full-time. Il-kwota ċentrali titla’ għal […] % u l-proporzjon tad-dħul relatat mal-ispejjeż (cost income ratio) jinżel għal […] %.
(52)
Barra dan, il-Ġermanja kkomunikat informazzjoni dwar l-ispejjeż għall-istrutturar mill-ġdid, li hi qassmet kif ġej: spejjeż relatati ma’ telf minn investimenti tal-portafoll li jammontaw għal EUR [ 6] biljun (Rhineland: EUR 5,8 biljun, Havenrock: EUR 1,2 biljun) u minn investimenti tal-portafoll finanzjarji (EUR […] biljun) (18), spejjeż reali għall-istrutturar mill-ġdid (inklużi lqugħ għal riskji, spejjeż għall-ħruġ minn protafolli u spejjeż aministrattivi ta’ madwar EUR [ 0,25] biljun), telf mill-kapital ta’ madwar EUR [ 1] biljun, spejjeż minħabba tnaqqis fl-oqsma tan-negozju, parzjalment li diġà saru u parzjalment li qed jiġu kkunsidrati li ser jkun hemm minħabba l-estensjoni ta’ kuntratti eżistenti ta’ EUR [ 1] biljun kif ukoll […] li jammontaw għal EUR […] biljun (19). Għalhekk il-Ġermanja tistma li l-ispejjeż għall-istrutturar mill-ġdid tal-IKB b’kollox jammontaw għal madwar EUR [ 15] biljun.
3. IL-PROĊEDURA TA’ INVESTIGAZZJONI FORMALI
(53)
Fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ tal-proċedura, il-Kummissjoni esprimiet id-dubju tagħha, jekk il-miżuri tal-KfW għall-benefiċċju tal-IKB humiex konformi mal-prinċipju tal-investitur li jinnegozja f’suq ħieles, għaliex ir-riskju għall-KfW marbut ma’ dawn il-miżuri ma kienx limitat filwaqt li l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti llimitaw is-sehem tagħhom fl-ilqugħ għal riskji u l-azzjonisti l-oħra tal-IKB ma kellhom l-ebda sehem.
(54)
Barra minn hekk, f’dak iż-żmiem il-Kummissjoni kellha d-dubji jekk il-miżuri setgħux jitqiesu bħala konformi mas-Suq Komuni skont l-Artikolu 87 (3) tat-Trattat tal-KE. Fl-opinjoni tal-Kummissjoni l-miżuri ma setgħux jitqiesu bħala għajnuniet konformi mas-Suq Komuni sabiex jiġu eliminati disturbi serji fin-negozju ta’ Stat Membru skont l-Artikolu 87 (3) (b) tat-Trattat tal-KE. Barra minn hekk, fl-opinjoni tal-Kummissjoni ma kien hemm l-ebda raġuni, għaliex wieħed għandu jqis il-miżuri bħala għajnuna ta’ salvataġġ, għaliex dawn mhumiex miżuri temporanji. F’dak iż-żmien ir-rekwiżiti msemmija fil-Linji Gwida għal għajnuniet mill-Istat għas-salvatġġ u l-istrutturar mill-ġdid ta’ intrapriżi f’diffikultajiet (minn issa ‘l quddiem: Linji Gwida) (20) ma ġewx sodisfati kollha.
4. IL-KUMMENTI TAL-ĠERMANJA FIR-RIGWARD TAD-DEĊIŻJONI DWAR IL-FTUĦ TAL-PROĊEDURA
(55)
Il-Ġermanja ssostni fuq l-opinjoni oriġinali tagħha, li l-miżuri mhumiex għajnuniet mill-Istat, għaliex huma konformi mal-prinċipju ta’ investitur li jinnegoza f’suq ħieles. Huma ttieħdu b’kunsiderazzjoni tal-aspetti kollha relatati ma’ investituri li jinnegozjaw f’suq ħieles, għaliex il-falliment tal-IKB kien ifisser spejjeż akbar għall-KfW milli l-miżuri ta’ apoġġ waqt l-istrutturar mill-ġdid tal-IKB. F’dan ir-rigward il-Ġermanja tenfasizza, li l-mistoqsija dwar dħul raġonevoli mill-kapital mhijiex rilevanti. Barra minn hekk, l-investigazzjoni jekk kienx hemm konformità mal-prinċipju ta’ investitur li jinnegozja f’suq ħieles għandha ssir ex ante.
(56)
Fl-opinjoni tal-Ġermanja waqt l-analiżi tal-ewwel miżura għandu jiġi kkunsidrat biss it-telf stmat oriġinarjament, jiġifieri telf li jammonta għal EUR 3,5 biljun fix-xenarju “worst case” u li jammonta għal [ 2.5] biljun fix-xenarju “mid case”. Il-Ġermanja ssostni, li investitur li jinnegozja f’suq ħieles kien jieħu bħala bażi l-ispejjeż direttament marbuta mal-falliment tal-IKB, jiġifieri f’dan il-każ EUR 1,5 biljun, li huma riżultat tal-ammont li hu jirċievi skont il-valur tal-kotba tal-IKB ta’ madwar EUR 620 miljun (21) (skont ir-regolamenti Ġermaniżi dwar il-kontabilità) u l-ħlas ta’ krediti li jammontaw għal madwar EUR 850 miljun, li l-IKB fir-rigward ta’ tranżazzjonijiet għall-iżvilupp kien għadda lil terzi partijiet (22). Barra dan falliment tal-IKB kien iwassal, sabiex krediti addizzjonali minn tranżazzjonijiet relatati mal-iżvilupp li jammontaw għal minimu ta’ 1 EUR 1,1 biljun kien ikollhom jitħassru, b’tali mod li l-ispejjeż għall-finanzjament mill-ġdid kienu jiżdiedu. Iżda fl-aħħar mill-aħħar anke r-reputazzjoni tal-KfW kienet issofri danni.
(57)
Il-Ġermanja żżid tgħid, li anke jekk il-miżuri ta’ appoġġ jitqiesu bħala għajnuna mill-Istat, din għandha tiġi klassifikata bħala għajnuna għat-telf li l-KfW issofri f’każ ta’ falliment.
(58)
Fir-rigward tat-tieni miżura, il-Ġermanja tirreferi għall-fatt, li din hija emenda tal-ewwel miżura u li din ġiet iffinanzjata prinċipalment mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti. Meta wieħed jikkunsidra d-deċiżjoni dwar l-Alitalia wieħed jista’ jassumi, “li provvista ta’ kapital minn mezzi pubbliċi tissodisfa l-prinċipju tal-investitur privat u mhijiex għajnuna mill-Istat, jekk hija tinvolvi provvista sinifikanti ta’ kapital minn investitur privat, liema provvista kienet issir taħt kondizzjonijiet komparabbli” (23).
(59)
Il-Ġermanja ma tikkontestax il-karatteristiċi ta’ għajnuna li jiffurmaw it-tielet miżura.
(60)
Fl-opinjoni tal-Ġermanja anke jekk l-IKB jinbiegħ ma jkun hemm l-ebda għajnuna mill-Istat, għaliex il-KfW tinnegozja bħala bejjiegħ li jinnegozja f’suq ħieles. Il-prezz tal-bejgħ ikun riżultat ta’ negozjati mad-diversi xerrejja potenzjali u konsegwentement konformi mal-kondizzjonijiet tas-suq. Il-miżuri addizzjonali huma meħtieġa, sabiex jinbiegħ il-bank u jiġu implimentati skont il-kondizzjonijiet tas-suq.
(61)
Dan japplika l-ewwel nett għas-SIP 1, li nbiegħ lill-KfW bi prezz li huwa [ 10]% inqas mill-valur imniżżel fuq il-kotba tal-IFRS. Fir-realtà dan il-prezz huwa aħjar mill-prezz tal-bejgħ innegozjat mal-Lone Star għas-SIP 2 ([tnaqqis ta’ 10] %), madanakollu hawnhekk wieħed għandu jikkunsidra, li għall-kuntrarju tas-SIP 1, is-SIP 2 kien magħmul prinċipalment minn […]. Għalhekk il-Ġermanja ssostni, li l-KfW setgħet tbigħ il-portafoll jew żżommu sal-maturità tiegħu bla ma tagħmel telf. Barra minn hekk, għall-bejgħ tas-SIP 1, il-KfW kellha bżonn assistenza mis-sid tagħha; ir-Repubblika Federali Ġermaniża, għaliex hija […]; din id-differenza ġiet imnaqqsa permezz ta’ garanzija mill-Istat, sabiex jiġi evitat, li l-KfW jkollha torbot il-kapital tagħha li jammonta għal madwar EUR […] miljun ([…]). It-tieni s-sehem tal-KfW fis-SIP 2 huwa wkoll ibbażat fuq is-suq ħieles, għaliex meta wieħed jikkunsidra s-supremazija tal-kreditu dan għandu riskju żgħir u l-kumpens (Euribor flimkien ma’ [ 80] punti bażiċi), li għalih il-Ġermanja kkomunikat il-punti ta’ referenza fis-suq kien għoli. Il-fatt, li l-KfW kellha tieħu r-riskju tal-indennizz (riserva) li jammonta għal EUR […] għal […], għal każijiet b’possibilità limitata ta’ dħul iżda b’valur diskuss għoli huwa komuni u fl-aħħar negozjati ġie stabbilit bħala kondizzjoni mill-partijiet involuti kollha.
(62)
F’każ li l-Kummissjoni tkun tal-opinjoni li l-miżuri jinkludu elementi ta’ għajnuna, il-Ġermanja targumenta li dawn l-għajnuniet xorta waħda għandhom jitqiesu bħala għajnuniet għall-istrutturar mill-ġdid konformi mas-Suq Komuni. Il-bank irtira mill-qasam tan-negozju li wasslu għad-diffikultajiet u minn issa ‘l quddiem il-bank ser jikkonċentra fuq in-negozju prinċipali tiegħu.
(63)
Barra minn hekk, il-Ġermanja kkommettiet ruħha, li timplimenta l-miżuri kolha msemmija fil-premessa 0.
(64)
Barra minn hekk, il-Ġermanja ssostni, li l-bank ikkontribwixxa hu stess b’mod sostanzjali (minimu ta’ EUR [ 10] biljun) għall-istrutturar mill-ġdid. Fir-rigward ta’ dan il-punt il-Ġermanja bidlet l-informazzjoni tagħha diversi drabi u fl-aħħar stabbilixxiet din il-kontribuzzjoni personali bħala t-total tal-kontribuzzjonijiet kollha għall-istrutturar mill-ġdid, li għalihom ma ngħatat l-ebda għajnuna, tat-tnaqqis fin-negozju l-ġdid u d-dħul kollu mill-bejgħ bit-telf imnaqqas minnu. Id-dħul nett mill-bejgħ ġie stmat li jammonta għal EUR [ 5] biljun; bħala bażi ttieħdu l-partiti tal-attiv għall-bejgħ waqt il-perjodu tal-istrutturar mill-ġdid bil- […] imnaqqsa, tan-negozju li kien fadal fil-Lussemburgu u ta’ xi investiment tal-portafoll fil-Lussemburgu. F’aktar detall, il-Ġermanja stmat EUR […] biljun għan-negozju tal-propjetà immobbli, EUR […] biljun għall-kumpanija sussidjarja fil-Lussemburgu, EUR […] biljun għall-kumpanija suissidjarja fi New York, EUR […] miljun għal Amsterdam, EUR […] biljun għall-Movesta u EUR […] biljun għal investimenti oħra mhux strateġiċi.
5. ANALIŻI LEGALI TAL-GĦAJNUNA
5.1. Każ ta’ għajnuna
(65)
L-ewwel nett il-Kummissjoni tinvestiga jekk il-miżuri humiex għajnuniet mill-Istat skont l-Artikolu 87 (1) tat-Trattat tal-KE. Skont dan il-paragrafu għajnuniet mill-Istat huma għajnuniet mill-Istat jew mogħtija minn mezzi tal-Istat ta’ kwalunkwe tip, li permezz ta’ trattament preferenzjali ta’ intrapriża partikolari jwasslu għal distorsjoni tal-kompetittività jew li jistgħu jwasslu għal distorsjoni tal-kompetittività, jekk huma jaffettwaw il-kummerċ bejn l-Istati Membri.
(a) Ilqugħ għal riskji u żieda fil-kapital (Miżuri 1 sa 3)
(66)
Il-Kummissjoni ssostni fuq il-punt tagħha diskuss fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ ta’ proċedura, li l-ebda waħda minn dawn it-tliet miżuri finanzjarji ma kienet tiġi implimentata minn investitur li jinnegozja f’suq ħieles u li għalhekk huma kollha għajnuniet mill-Istat. Peress li l-IKB jopera fuq fruntieri differenti u internazzjonalment, huwa indiskutibbli, li trattament preferenzjali permezz ta’ provvista ta’ mezzi statali taffettwa l-kompetittività fis-settur bankarju u jkollu effetti fuq il-kummerċ fi ħdan il-Komunità (24).
(67)
Il-Kummissjoni tinnota l-argument tal-Ġermanja, li l-miżuri in kwistjoni ma kienu ser joħolqu l-ebda vantaġġ għall-IKB, għaliex il-KfW tinnegozja esklussivament fil-kapaċità tagħha bħala propjetarju u għalhekk bħala investitur privat; madanakollu l-Ġermanja ma tinnegax il-fatt, li l-KfW hija istituzzjoni tal-kreditu statali b’kuntratt pubbliku u li l-azzjonijiet tal-KfW jiġu attribwiti lill-Istat. Billi l-Ġermanja tammetti li l-Ministeru Federali għall-Finanzi mhux biss ħa sehem fil-laqgħat tal-bord eżekuttiv li ta sehmu fid-deċiżjonijiet kollha tat-tmiem il-ġimgħa tas-27 sad-29 ta’ Lulju 2007, iżda ppresieda waqt id-deċiżjoni, bażikament il-Ġermanja tikkonferma, li d-deċiżjonijiet tal-KfW jiġu attribwiti lill-Istat (25).
(68)
Għalhekk, waqt l-investigazzjoni tagħha l-Kummissjoni kkonċentrat fuq il-mistoqsija, jekk l-IKB kisibx vantaġġ permezz tal-intervent tal-KfW, liema vantaġġ kien jingħata lilu wkoll taħt l-istess ċirkostanzi fejn hemm investitur li jinnegozja f’suq ħieles. Il-Kummissjoni taċċetta, li skont l-istimi li saru minn qabel l-ilqugħ għal riskji għall-IKB, fl-aktar każ żvantaġġuż kien ikopri telf ta’ EUR 2,5 biljun. Bħal f’każijiet komparabbli (26) hawnhekk il-Kummissjoni tassumi wkoll, li f’sitwazzjoni kumpikata ta’ dan it-tip, investitur privat kien jieħu azzjoni fuq is-suppożizzjonijiet relatati mat-telf mistenni mill-aktar każ żvantaġġuż u mhux minn xenarju “mid case”. Barra minn hekk wieħed għandu jenfasizza fuq il-fatt, li l-KfW m’eskluditx, li l-indennizz tagħha jista’ potenzjalment jogħla sa EUR 8,1 biljun.
(69)
Għalhekk mhuwiex il-każ li l-miżuri kienu jinvolvu inqas spejjeż għall-KfW u għall-Ġermanja mil-likwidiazzjoni tal-IKB (27), anke jekk l-evalwazzjoni ex-ante tas-sitwazzjoni fiż-żmien, meta d-deċiżjoni ġiet meħuda (28), titieħed bħala bażi. Il-Kummissjoni ma tistax taċċetta l-ispejjeż kollha tal-likwidazzjoni li affermat il-Ġermanja. Anke jekk il-valur fuq il-kotba tal-IKB fir-realtà kien jammonta għal EUR 620 biljun, fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ tal-proċedura l-Kummissjoni kienet diġà irreferiet għall-fatt, li kien ċar, li l-kwota tal-ishma tal-IKB kienet diġà waqgħet qabel l-intervent tal-KfW, b’tali mod li l-valur tas-sehem li għandha l-KfW fl-IKB fiż-żmien tal-intervent probabilment ma kienx dan il-valur kif kien imniżżel fil-kotba. Barra dan, fid-deċiżjoni għall-ftuħ tal-proċedura, il-Kummissjoni kellha d-dubji tagħha, kemm ir-riskju tal-kontinġenza ta’ madwar [ 15] % li ttieħed bħala bażi kienx realistiku għall-krediti mogħtija fil-qasam tan-negozju għall-iżvilupp. Il-Ġermanja ma ppreżentat l-ebda evidenza konvinċenti biżżejjed, li tissostanzja l-kredibilità tal-istimi li saru mill-KfW.
(70)
Fl-opinjoni tal-Kummissjoni, anke għat-telf indirett iddikjarat li jista’ jkun hemm konsegwenza ta’ kriżi bankarja ġenerali, li kif spjegat fid-deċiżjoni għall-ftuħ tal-proċedura jidher li hu ta’ natura purament ipotetika mhemmx biżżejjed raġunijiet. Il-Kummissjoni ssostni wkoll, li l-finanzjament strutturat fir-rigward tan-negozju bi tranżazzjonijiet għall-iżvilupp jagħmel parti mir-responsabilitajiet uffiċjali tal-KfW u mhuwiex parti mill-funzjonijiet tal-KfW bħala istituzzjoni tal-kreditu normali. Għalhekk it-telf minn dan in-negozju ma jistax jitqies bħala spejjeż, li anke investitur li jinnegozju f’suq ħieles kien jikkunsidra (29).
(71)
L-argument deċiżiv għall-Kummissjoni għadu, li t-telf stmat fir-rigward tal-ilqugħ għal riskji fil-fatt mhuwiex limitat għal EUR 2,5 biljun, iżda kien miftuħ għal aktar. Anke jekk seta’ jiġi ddikkjarat li dan l-indennizz mhux limitat ġie mitlub mill-BaFin bħala rekwiżit indispensabbli biex ma jkunx hemm moratorju, xorta waħda mhemm l-ebda dubju, li investitur li jinnegozja f’suq ħieles kien jikkunsidra dan il-fattur, meta jevalwa l-kunsiderazzjonijiet kollha tiegħu. Dan jidher ċar, jekk wieħed josserva s-sehem privat fl-ilqugħ għal riskji.
(72)
Fir-rigward tal-azzjonijiet tal-KfW u tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti, il-Kummissjoni tfakkar, li fil-każ ta’ azzjonista pubbliku, li jopera b’mod parallel għal investitur privat, il-provvista tal-kapital għandha tkun proporzjonata u kif ukoll issir bl-istess kundizzjonijiet (30) u bl-istess kunsiderazzjonijiet kummerċjali (31). Dawn il-kunsiderazzjonijiet huma wkoll il-bażi tad-deċiżjoni Alitalia tal-Qorti tal-Ewwel Istanza, li fiha ġew mitluba fatturi komparabbli.
(73)
F’dan ir-rigward il-Kummissjoni ssostni, li fl-ewwel miżura l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti llimitaw is-sehem tagħhom biex jiġi kopert it-telf għal EUR 1 biljun (madwar 30 %), filwaqt li l-KfW irrifjutat limitu l-aktar għoli u għalhekk ħadet riskju ħafna akbar mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti. Anke jekk it-telf potenzjali marbut direttament mal-istabilizzazzjoni tal-KfW bħala sid u mal-krediti, li flimkien suppost jammontaw għal EUR […] biljun jitnaqqsu (ara premessa 56) u l-istimi żvantaġġużi jittieħdu bħala bażi, is-sehem tal-KfW fl-ilqugħ għal riskji jibqa’ għoli daqs dak tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti li għandhom sehem fih kollha flimkien. Għalhekk jista’ jiġi stabbilit, li l-KfW m’aġixxietx b’mod simili bħal grupp ta’ banek li jippuljaw.
(74)
L-argument, li kieku kellha tfaqqa’ kriżi ġenerali fis-settur bankarju Ġermaniż iġġib magħha konsegwenzi katastrofiċi għall-KfW mhuwiex sostanzjat ukoll. Il-banek l-oħra kollha kienu jintlaqtu minn kriżi bl-istess mod. Madanakollu is-sehem limitat ta’ EUR 1 biljun (madwar 30 %) tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti mhux proporzjonat meta imqabbel mal-partiċipazzjonijiet fis-suq Ġermaniż tal-banek membri tagħhom liema partiċipazzjoni tlaħħaq il-95 % (32). Għalhekk il-Kummissjoni ma tara l-ebda raġuni kummerċjali għall-ammont għoli għall-ippuljar mhux proporzjonat tal-KfW. Il-KfW sa ċertu punt xtaqet tinnegozja fl-interessi tal-kumpaniji sussidjarji tagħha, iżda bla dubju marret lil hinn minn kif kien jaġixxi investitur privat. Propjetarju privat kien jinvolvi ruħu ħafna inqas u kien jagħfas għal sostenn addizzjonali mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti jew mill-Istat. Għalhekk għall-inqas sa ċertu punt il-KfW m’aġixxietx bħala investitur li jinnegozja f’suq ħieles.
(75)
L-istess jgħodd għat-tieni miżura, li skont l-informazzjoni mogħtija mill-Ġermanja hija biss miżura għas-sostenn tal-ewwel ilqugħ għal riskji. Anke jekk is-sehem tal-KfW u dak tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti jidher ibbilanċjat b’figuri assoluti (madanakollu relativament is-sehem tal-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti għandu jkun ħafna aktar), din il-miżura flimkien mal-ewwel miżura għandha tiġi eżaminata fl-isfond tal-istrutturar mill-ġdid kollu, sabiex il-KfW, wara li ma tkunx innegozjat bħala investitur li jinnegozja f’suq ħieles, skont il-ġurisdizzjoni kurrenti ma tkunx tista’ ssostni aktar l-argument tagħha relatat mal-investitur li jinnegozja f’suq ħieles (33).
(76)
Dan jgħodd aktar għat-tielet miżura, li fiha l-Federazzjoni Ġermaniża ordnat b’mod ċar lill-KfW sabiex tinnegozja u ssostni miżura oħra ta’ EUR 2,3 biljun b’EUR 1,2 biljun. B’hekk il-KfW kienet ħafna aktar esposta mill-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti, anke jekk f’każ li l-IKB ifalli titieħed azzjoni permezz ta’ mekkaniżmu tas-sigurtà, li permezz tiegħu l-piż jinqasam fuq is-settur bankarju kollu.
(77)
F’każijiet oħra l-Kummissjoni kienet tal-opinjoni li huwa diffiċli, li tistabbilixxi l-ammont ta’ għajnuna, jekk l-għajnuna tkun ingħatat għal ilqugħ minn riskji (34). B’konformità mal-Linji Gwida u mal-ġurisdizzjoni l-element ta’ għajnuna għal garanzija għal intrapriża li tinsab f’diffikultajiet jista’ jkun għoli daqs l-ammont, li potenzjalment għandu jiġi kopert mill-garanzija, iżda f’ċerti każijiet anke inqas (35). Iżda anke jekk l-element ta’ għajnuna ex ante kien ġie stmat għal inqas minn EUR 8,1 biljun (Rhineland, Havenrock u EUR 1 biljun partiti tal-attiv kif jidhru fil-balance sheet), l-istima reali tat-telf ta’ EUR 6,8 biljun fl-istess ħin hija ħafna aktar mill-istimi għall-każ l-aktar żvantaġġuż (ara tabella 3, mingħajr it-tielet miżura). Għalhekk il-Kummissjoni tikkonkludi, li l-ammont ta’ għajnuna, li ngħatat fir-rigward tal-ilqugħ għal riskji u għall-kontribuzzjoni għall-kapital jammonta għal EUR 8,8 biljun (ara tabella 3 Nru 1 sa Nru 3).
(b) Il-faċilità tal-likwidità
(78)
Addizzjonalment għall-kontribuzzjoni għall-kapital u l-miżuri għall-kumpens ta’ telf, il-KfW sostniet ukoll it-tkomplija tan-negozji tal-IKB b’żewġ faċilitajiet qafas ta’ EUR [ 1] biljun rispettivament. Dawn il-miżuri jiġu implimentati waqt l-istrutturar mill-ġdid u ma jistgħux jiġu mifruda mill-ewwel u t-tieni miżura, b’tali mod anke f’dan il-każ li l-KfW ma tistax issostni aktar l-argument tagħha relatat mal-investitur li jinnegozja f’suq ħieles (36). Għall-Kummissjoni mhux plawsibbli, li investitur privat - speċjalment mingħajr il-garanzija ta’ lqugħ għal riskji - kien ser jieħu riskju daqshekk kbir. Iżda li kieku l-KfW orjentat ruħha ma’ punti ta’ referenza fis-suq, dan kieku kien jirrifletti fil-kwantifikazzjoni tal-element ta’ għajnuna.
(79)
Il-Kummissjoni ssostni, li għall-ewwel faċilità qafas, li wieħed diġà rrikorra għaliha, ġiet determinata rata ta’ interessi fissa għal Euribor b’żieda ta’ [ 50] sa [ 50] punti bażiċi u għat-tieni faċilità tal-likwidità rata ta’ interessi għal Euribor b’żieda ta’ [ 100] punti bażiċi u li kull faċilità […] kienet soġġetta għal aktar minn 100 % ([…] %). Il-garanzija ġiet provduta permezz tal-partiti tal-attiv tal-IKB adekwati, li mhumiex ġejjin minn investimenti tal-portafoll u normalment m’għandhomx jaqgħu. Il-garanzija hija strutturata b’tali mod, li s-sigurtà fil-verità qatt ma tista’ tinżel inqas minn 100 %. Fil-fatt għall-provvista tal-faċilità hemm sigurtà għolja u riskju tal-kontinġenza relattivament limitat. Għalhekk il-KfW mhux biss fdat is-saħħa finanzjarja tal-IKB, iżda tipposiedi wkoll titoli tas-sigurtà adekwati.
(80)
Iżda l-marġni tar-riskju li ttieħdu bħala bażi għandhom ikunu konformi man-notifikazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-tibdil tal-metodu għad-determinazzjoni tar-rati ta’ referenza u tar-rati ta’ tnaqqis (37) (minn issa ‘l quddiem: Notifikazzjoni dwar ir-rati ta’ referenza u r-rati ta’ tnaqqis). Peress li l-klassifikazzjoni tal-intrapriża saret fuq il-bażi tal-ilqugħ għal riskji u dwar dan hemm ftehim, li l-intrapriża hija waħda li tinsab f’diffikultajiet (ara l-premessa 96), il-Kummissjoni għandha tieħu bħala bażi l-marġni għal intrapriżi li jinsabu f’diffikultajiet. Fil-każ ta’ garanzija aktar għolja, dan il-marġni jammonta għal 400 punt bażiku (38). Għalhekk il-Kummissjoni tassumi, li l-vantaġġ tal-ewwel faċilità tal-likwidità li tammonta għal EUR [ 1] biljun fuq perjodu ta’ għaxar xhur (Jannar sa Ottubru 2008) ifisser medja ta’ [ 300] punti bażiċi. It-tieni faċilità tal-likwidità ta’ Lulju tal-2008 li wieħed għadu ma rrikoriex għaliha, bl-istess mod tagħti vantaġġ ta’ [ 200] punti bażiċi fuq perjodu ta’ disa’ xhur (Frar sa Ottubru 2008). Għalhekk l-għajnuniet marbuta ma’ dawn il-faċilitajiet ikunu jammontaw għal EUR […] miljun għall-ewwel faċilità tal-likwidità u għal EUR […] miljun għat-tieni waħda, li minnhom jirriżulta ammont totali ta’ għajnuna ta’ EUR […] miljun.
(81)
Fir-rigward tal-faċilitajiet tal-likwidità tal-[bank reġjonali] u tal-[bank reġjonali ieħor], il-Kummissjoni ma tara l-ebda raġuni għala wieħed għandu jassumi, li dawn ma ġewx provduti b’kunsiderazzjoni ta’ argumenti bbażati fuq is-suq u li l-IKB seta’ possibilment akkwista vantaġġ. Iċ-ċirkostanzi li fihom ingħataw dawn il-faċilitajiet tal-likwidità, speċjalment il-fatt, li n-negozju interbankarju jagħmel parti min-negozju normali ta’ kuljum ta’ bank, is-sehem kbir fih fl-istess żmien ta’ negozjanti privati u s-sitwazzjoni, li l-[bank reġjonali] u l-[bank ieħor reġjonali] m’għamlux arranġamenti għal dawn il-linji tal-kreditu fuq ordni tal-Istat iwasslu lill-Kummissjoni għall-konklużjoni, li m’hemm xejn x’jindika, li n-negozjati msemmija huma attribwiti lill-Istat (39). Għalhekk fl-opinjoni tal-Kummissjoni, dawn il-faċilitajiet ma jinkludu l-ebda għajnuna mill-Istat.
(ċ) Il-bejgħ tal-IKB
(82)
Il-Kummissjoni kompliet tinvestiga, jekk il-bejgħ tal-IKB lil-Lone Star jinkludix għajnuna mill-Istat. Dan kien ikun il-każ, li kieku l-IKB ġie mibjugħ lil-Lone Star bi prezz aktar baxx minn dak tas-suq. Dwar dan il-Ġermanja għaddiet ħafna informazzjoni lill-Kummissjoni (ara l-paragrafu 2.5), iżda li fihom m’hemm l-ebda indikazzjonijiet, li l-prezz imħallas mil-Lone Star mhuwiex l-ogħla offerta, li ġiet milħuqa permezz ta’ proċedura tal-bejgħ miftuħa, trasparenti, mingħajr diskriminazzjoni u kondizzjonijiet. Peress li skont il-prinċipji tal-Kummissjoni dwar il-privatizzazzjoni (40) dan huwa l-kriterju deċiżiv, jista’ jiġi konkluż, li l-bejgħ ma jinkludi l-ebda għajnuna għall-benefiċċju tal-Lone Star.
(83)
Barra dan il-Kummissjoni investigat, jekk il-bejgħ jinkludix għajnuniet addizzjonali għall-benefiċċju tal-IKB, li kien ikun il-każ, kieku l-likwidazzjoni kienet tfisser inqas spejjeż għall-KfW mill-bejgħ tal-IKB, jiġifieri ġie investigat, jekk din kinitx tkun l-imġiba ta’ bejjiegħ f’ċirkostanzi normali tas-suq. Dwar dan il-Kummissjoni ssostni, li mal-bejgħ m’hemmx marbuta biss il-fatt li jintlaħaq prezz tal-bejgħ, iżda hemm marbuta wkoll kontribuzzjonijiet addizzjonali għall-kapital mill-KfW, li għandhom jiġu kkunsidrati bħala parti mill-bejgħ. Hawn hekk jgħoddu ż-żamma taż-żewġ faċilitajiet tal-likwidità li jammontaw għal EUR [ 2,5] biljun, il-kreditu preċedenti tal-KfW għall-finanzjament mill-ġdid tas-SIP 2, it-trasferiment tas-SIP fil-KfW qabel il-bejgħ tal-IKB u l-ippjanar tar-riskju tal-indennizz […]. Il-KfW implimentat b’mod definittiv dawn il-miżuri, sabiex tippermetti l-bejgħ tal-IKB u l-bejgħ ta’ kemm jista’ jkun partiti tal-attiv fl-iqsar perjodu possibbli. Għalkemm mal-ewwel ħarsal-KfW tidher li mmirat għal prezz tal-bejgħ pożittiv, il-bejgħ kien akkumpanjat minn miżuri, li fl-aħħar mill-aħħar wasslu għal prezz tal-bejgħ negattiv.
(84)
Iżda wieħed ma jridx jinsa, li dawn il-miżuri ġew implimentati fir-rigward tal-istrutturar mill-ġdid tal-IKB u għalhekk b’konnessjoni mal-ewwel tliet miżuri ta’ appoġġ. Għalhekk il-Kummissjoni ma tistax teżaminhom b’mod separat mill-ewwel tliet miżuri u anke hawn hija ma tqisx l-argument miġjub mill-KfW fir-rigward ta’ investitur li jinnegozja f’suq ħieles bħala validu (41).
(85)
Irrispettivament minn dan f’dan il-każ jidher li l-kriterju dwar l-imġiba ta’ bejjiegħ f’ċirkostanzi normali tas-suq ma ġiex sodisfat. Fl-aħħar mill-aħħar l-aktar importanti huwa jekk il-prezz kienx negattiv, għaliex il-Ġermanja ma setgħetx tinforza spejjeż addizzjonali għan-negozjar kredibbli, li bejjiegħ li jinnegozja f’suq ħieles kien jikkunsidra. Għalhekk il-Kummissjoni ma tistax tikkunsidra b’mod partikolari t-telf stmat mir-riskju tal-kontinġenza għall-krediti mogħtija tan-negozju għall-iżvilupp. Fl-opinjoni tal-Kummissjoni l-finanzjament strutturat fil-qasam tan-negozju għall-iżvilupp jagħmel parti mir-responsabbilità pubblika tal-KfW u mhux parti mill-funzjonijiet tal-KfW bħala istituzzjoni tal-kreditu normali. Għalhekk huwa m’għandux jitqies bħala kwistjoni ta’ spejjeż, li kienet tkun importanti anke għal investitur li jinnegozja f’suq ħieles, għaliex dan it-tip ta’ finanzjament ma kienx jinkludi obbligi minn miżuri ta’ appoġġ mill-Istat (42).
(86)
Għalhekk il-Kummissjoni investigat, jekk il-miżuri ta’ appoġġ fil-fatt wasslux għal prezz negattiv. Peress li dawn il-miżuri ta’ appoġġ mhumiex sussidji iżda huma prinċipalment krediti u garanziji, bħal f’kull analiżi legali tal-għajnuna normali għandu jiġi determinat il-vantaġġ ekonomiku mogħti lill-IKB permezz tagħhom.
(87)
L-ewwel nett, il-KfW għadha tipprovdi likwidità lill-IKB. Kif diġà spjegat qabel fil-premessa 77, huwa diffiċli li wieħed jiddetermina b’figuri l-vantaġġ mogħti, peress li potenzjalment investitur privat kien ukoll ikun lest, li jipprovdi likwidità taħt kondizzjonijiet partikolari, jekk ikun hemm ilqugħ għal riskji garantit. Wara l-bejgħ tal-IKB lil-Lone Star l-ilqugħ għal riskji ġie xolt. It-trasferiment tal-IKB lil-Lone Star u l-permess għall-għoti tal-għajnuna għall-istrutturar mill-ġdid u għall-pjan għall-kapitalizzazzjoni mill-ġdid mill-Kummissjoni juri, li l-irkupru tal-effiċjenza tiegħu li jagħmel profitt huwa meqjus possibbli. Filwaqt li fil-fażi tal-istrutturar mill-ġdid l-IKB huwa uffiċjalment meqjus bħala intrapriża li tinsab f’diffikultajiet, huwa ġġustifikat, li għall-fini tal-kalkolu tal-element ta’ għajnuna l-intrapriża titqies bħala “dgħajfa” (kategorija tal-klassifikazzjoni B) f’dak li għandu x’jaqsam man-Notifikazzjoni dwar ir-rati ta’ referenza u r-rati ta’ tnaqqis (43). Skont din in-notifikazzjoni l-marġni tas-self għandu jammonta għal 220 punti bażiċi, li jfisser, li t-tieni faċilità tal-likwidità tinsab [ 100] punti bażiċi u l-ewwel waħda [ 125] inqas mir-rata ta’ referenza. Fuq perjodu ta’ […] snin (Ottubru 2008 sa April […]) dan jirriżulta f’għajnuna addizzjonali prevvista li tammonta għal EUR [madwar 90] miljun.
(88)
It-tieni, il-KfW akkwistat is-SIP 1 għal EUR 1 biljun. Il-Kummissjoni ssostni, li l-prezz innegozjat mill-KfW huwa inqas mill-valur imniżżel fil-kotba tal-IFRS b’[ 10]% u li qabel l-IKB setgħet tbigħ partijiet mill-portafoll għal prezzijiet ogħla mill-valur imniżżel fil-kotba tal-IFRS. Fis-sitwazzjoni kurrenti tas-suq kważi l-ebda investitur privat ma kien fis-sitwazzjoni jew ma kien lest, li jixtri dan it-tip ta’ portafoll (għalinqas mhux sħiħ). Il-fatt, li Lone Star ma kinitx interessata fix-xiri u l-KfW ma kinitx f’sitwazzjoni, li tinnegozja għal dan it-tip ta’ xiri mingħajr għajnuna mill-Istat jitkellem waħdu. Il-ħtieġa ta’ aktar deprezzament tal-portafoll ma tistax tiġi eskluża. Fil-“worst case” dan jikkonċerna l-parti subordinata ta’ EUR [ 200] miljun. Peress li m’hemm l-ebda punt ieħor ta’ referenza, il-Kummissjoni timxi fuq is-suppożizzjoni, li bis-SIP1 il- KfW iġġorr riskju addizzjonali sa EUR [ 200] miljun.
(89)
It-tielet, għas-SIP 2 il-KfW provdiet kreditu preferenzjali ta’ EUR 775 miljun, li wara l-Euribor b’żieda ta’ [ 90] punti bażiċi għal preferenza (jiġifieri l-kreditu jiġi mogħti l-ewwel preferenza meta jkun hemm dħul) għandu jiġi mħallas lura. Madanakollu l-kreditu ġie mogħti lil entità għal skopijiet speċjali, li għadha mhix rikonoxxuta bħala debitur. Skont in-Notifikazzjoni dwar ir-rati ta’ refereneza u r-rati ta’ tnaqqis, ir-rata ta’ interessi mogħtija lil din it-tip ta’ intrapriża għandha mill-inqas tammonta għall-Euribor b’żieda ta’ 400 punt bażiku (44). Peress li l-kreditu huwa wieħed preferenzjali, li huwa subordinat għal sehem tal-IKB u għalhekk prinċipalment huwa ta’ benefiċċju għall-IKB, f’dan il-każ il-Kummissjoni taċċetta wkoll marġni tas-self ta’ 220 punti bażiċi. L-element ta’ għajnuna f’dak li għandu x’jaqsam mal-parti preferenzjali ta’ EUR 775 biljun għalhekk tista’ tiġi stmata għal madwar EUR [ 30] miljun ([ 100] punti bażiċi fuq […] snin, jiġifieri minn Ottubru 2008 sa […]).
(90)
Ir-raba’, ir-raġuni għat-trasferiment tar-riskju għal […] kien, li f’każ tat-trasferiment tar-riskju flimkien mal-IKB dan ir-riskju ma jkunx jista’ jiġi kkalkulat b’figuri b’mod adekwat. Peress li hemm riskju żgħir tal-indennizz u joħroġ, li l-inċidenza ta’ dan ir-riskju hija pjuttost improbabbli, ma kienx ikun ġust, li wieħed jikkunsidra dan ir-riskju bħala parti mill-bejgħ. Ir-riskju żgħir jiġi kkonfermat mill-fatt, li l-awdituri ma talbu l-ebda fondi ta’ riserva mill-IKB. Fir-rigward ta’ ħlasijiet li jkopru danni […] ovvjament jibqa’ ċertu riskju. Peress la ma ġiet ikkomunkata l-ebda stima kwantitattiva tar-riskju, il-Kummissjoni tassumi, li għall-miżuri kurrenti għandhom jiġu stmati EUR […], li jfissru riskju ta’ […]%.
(91)
B’kollox il-miżuri meħuda mill-KfW fir-rigward tal-bejgħ tal-IKB jammontaw għal għajnuniet ta’ EUR 390 miljun; dan l-ammont jaqbeż il-prezz tal-bejgħ ta’ EUR [ 100] miljun b’EUR [ 250] miljun, b’hekk jirriżulta prezz tal-bejgħ negattiv. Għalhekk jista’ jiġi ddikjarat, li l-bejgħ tal-IKB jinkludi għajnuna għall-benefiċċju tal-IKB.
(d) Ħarsa lejn l-għajnuniet mill-Istat
(92)
Kif jidher fit-tabella 5, l-għajnuniet kollha li ngħataw fir-rigward tal-miżuri kollha jammontaw għal total ta’ EUR 9 155 biljun.
Tabella 5
Għajnuniet għall-benefiċċju tal-IKB waqt l-istrutturar mill-ġdid tiegħu
Nru.
Miżura
F’EUR miljun
Ammont ta’ għajnuna
(EUR miljun)
1
L-ewwel ilqugħ għal riskji (Rhineland: EUR 5,8 biljun, Havenrock: EUR 0,85 biljun; partiti tal-attiv kif jidhru fil-karta tal-bilanċ: EUR 1 biljun)
6 650
2
It-tieni lqugħ għal riskji (EUR 350 miljun bħala lqugħ għal telf addizzjonali - Havenrock)
200
3
Żieda fil-kapital u kreditu li ma jitħallasx lura (biex jiġi kopert id-deprezzament tal-partiti tal-attivi li jidhru fil-karta tal-bilanċ
2 000
4
Faċilità tal-likwidità għall-IKB (qabel il-bejgħ)
(…)
5
Bejgħ tal-IKB
5a
Prezz tal-ishma tal-IKB
(…)
5b
Faċilità tal-likwidità għall-IKB (qabel il-bejgħ)
(…)
5c
Kreditu preferenzjali għall-finanzjament mill-ġdid tas-SIP 2
(…)
5d
Trasferiment tas-SIP 1 lill-KfW
(…)
5e
Klawsola tal-indennizz […]
(…)
Bejgħ tal-IKB (nett)
[ 250]
Total
[ 10 000 ]
5.2. Konformità tal-miżuri mas-Suq Komuni skont l-Artikolu 87 (3) (b) tat-Trattat tal-KE: Għajnuniet għall-eliminazzjoni ta’ fallimenti serji fl-ekonomija ta’ Stat Membru
(93)
Il-Kummissjoni ssostni fuq il-pożizzzjoni tagħha fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ ta’ proċedura, li f’dan il-każ l-Artikolu 87 (b) tat-Trattat tal-KE ma japplikax. Skont l-Artikolu 87 (3) (b) tat-Trattat tal-KE għajnuniet jistgħu jingħataw, sabiex jiġu eliminati fallimenti serji fl-ekonomija ta’ Stat Membru. Il-Kummissjoni tirreferi għall-fatt, li l-Qorti tal-Ewwel Istanza tenfasizza, li l-Artikolu 87 (3) (b) tat-Trattat tal-KE għandu jiġi applikat b’mod restrittiv.
(94)
L-investigazzjoni kkonfermat l-osservazzjoni tal-Kummissjoni, li l-problemi tal-IKB huma attribwiti għal avvenimenti speċifiċi li seħħew fl-intrapriża. Barra minn hekk, l-informazzjoni preżentata mill-Ġermanja ma kkonvinċietx lill-Kummissjoni, li l-effetti sistematiċi riżultat tal-falliment tal-IKB setgħu jilħqu dimesjoni, li turi “distrubi serji fl-ekonomija” tal-Ġermanja kif stabbilit fl-Artikolu 87 (3) (b) (45). Il-każ preżenti huwa bbażat fuq problemi speċifiċi tal-IKB, b’tali mod li miżuri ta’ għajnuna speċifiċi huma meħtieġa, liema miżuri jistgħu jiġu implimentati skont ir-regolamenti għal intrapriżi f’diffikultajiet. Għalhekk skont l-Artikolu 87 (3) (b) il-miżuri in kwistjoni m jistgħux jiġi ddikkjarati bħala konformi mas-Suq Komuni.
5.3. Konformità mas-Suq Komuni skont l-Artikolu 87 (3) (c) tat-Trattat tal-KE - għajununa għall-istrutturar mill-ġdid
(95)
Ir-riżultati tal-investigazzjoni wasslu għall-konklużjoni, li l-miżuri jistgħu jiġu kkunsidrati bħala għajnuna għall-istrutturar mill-ġdid konformi mas-Suq Komuni, għaliex huma jissodisfaw ir-rekwiżiti kollha tal-Linji Gwida. Għalhekk investigazzjoni, jekk il-miżuri humiex anke għajnuniet għas-salvataġġ tista’ titħalla barra, liema investigazzjoni l-Kummissjoni kienet diġà eskludiet fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ ta’ proċedura fuq il-bażi tal-karatteristika irreversibbli tal-ilqugħ għal riskji.
(a) Intrapriżi f’diffikultajiet
(96)
Fl-opinjoni tal-Kummissjoni l-IKB kien intrapriża f’diffikultajiet skont il-punt 9 tal-Linji Gwida u mingħajr l-intervent tal-KfW probabilment ma kienx ikun fis-sitwazzjoni li jirreżisti għall-kriżi tal-likwidità. It-telf imminenti kien iwassal għall-għeluq tal-bank, liema sitwazzjoni tissodisfa l-kondizzjonijiet tal-punt 10 ittra c tal-Linji Gwida. Il-Ġermanja m’oġġezzjonatx għal dan il-punt imsemmi fid-deċiżjoni dwar il-ftuħ ta’ proċedura.
(b) Irkupru tal-effiċjenza tal-bank li jagħmel profitt għal tul ta’ żmien
(97)
L-investigazzjoni preżenti kkonfermat, li permezz tal-istrutturar mill-ġdid, l-effiċjenza tal-IKB li jagħmel profitt għal tul ta’ żmien tista’ tiġi rkuprata. Fl-opinjoni tal-Kummissjoni l-bejgħ tal-IKB lil-Lone Star bħala soluzzjoni tad-diffikultajiet li nqalgħu u għall-iżvilupp ekonomiku pożittiv tal-bank huwa ta’ importanza sinifikanti.
(98)
Barra minn hekk l-investigazzjoni kkonfermat, li l-IKB organizza l-attività tiegħu mill-ġdid. Huwa rtira mill-oqsma tan-negozju li kienu qed iġibu telf u ma investiex aktar f’negozju b’portafolli. Barra minn hekk, minn issa ‘l quddiem il-bank ser jibda jikkonċentra aktar fuq in-negozju prinċipali tiegħu, il-klijenti li huma intrapriżi medji. In-negozju kollu li jifdal fis-settur finanzjament strutturat jinżamm, sabiex jiġu sodisfati l-ħtiġijiet fil-qasam tan-negozju ma’ klijenti kummerċjali, iżda fejn [ 20]% tas-settur kif ukoll il-qasam sħiħ tan-negozju tal-finanzjament ta’ projpetà immobbli twaqqfu. Barra dan, l-IKB implimenta miżuri għal titjib fil-ġestjoni ta’ riskji u l-partiti tar-riskji tiegħu tnaqqsu sostanzjalment. Għalhekk l-IKB implimenta l-miżuri interni meħtieġa għall-bidla fil-politika tiegħu.
(99)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni nnotat, li fil-pjan għall-istrutturar mill-ġdid tal-IKB qed jiġi mmirat irkupru tal-effiċjenza tal-IKB li jagħmel profitt għal żmien twil. Mill-pjan, li huwa bbażat fuq tbassir b’saħħtu tal-iżvilupp tas-suq, joħroġ li l-mudell tan-negozju magħżul jista’ jkun ta’ suċċess. Il-kwota ċentrali ta’ […]% u l-proporzjon tad-dħul relatat mal-ispejjeż (cost income ratio) ta’ […]%, li għandhom jintlaħqu sas-sena 2011 jissuġġerixxu pjan tan-negozju b’saħħtu. Il-profitt fuq l-investimenti kapitali relattivament żgħir ta’ […]% (2012) għandu jiġi osservat b’konnessjoni mal-kwota ċentrali tal-IKB relattivament għolja, li hija riserva ta’ finanzi indispensabbli. Il-Kummissjoni tinnota l-miżuri sinifikanti għal tnaqqis fl-ispejjeż, li sal-2011 għandhom jiġu implimentati. Il-Kummissjoni investigat ukoll is-suppożizzjonijiet li fuqhom ġie bbażat il-pjan għall-istrutturar mill-ġdid u m’għandha l-ebda dubju li huma realistiċi.
(100)
Mill-pjan tal-istrutturar mill-ġdid joħroġ, li anke fl-inqas każ favorevoli, żvilupp ekonomiku pożittiv tal-IKB bi profitt pożittiv fuq l-investimenti kapitali jista’ jkun possibli. Anke f’dan il-każ il-bank ikun jista’ jimmira għal kwota ċentrali ta’ […]% u b’hekk ikollu bażi b’saħħitha.
(ċ) Limitazzjoni tal-għajnuna għall-minimu meħtieġ - Kontribuzzjoni personali
(101)
Id-dubju tal-Kummissjoni, li l-għajnuna hija limitata għall-minimu meħtieġ jista’ jiġi eskluż. Il-Kummissjoni issa tista’ tasal għall-konklużjoni, li l-għajnuna hija limitata għall-minimu meħtieġ u li b’konformità mal-ispeċifikazzjonijiet tal-Linji Gwida kontribuzzjoni sostanzjali ser tiġi maħruġa minn mezzi personali jiġifieri aktar minn 50 % tal-ispejjeż għall-istrutturar mill-ġdid ser jiġu ffinanzjati mill-bank stess.
(102)
L-ispejjeż għall-istrutturar mill-ġdid jinkludu diversi telf muri (telf mill-portafolli, telf minħabba spejjeż għall-finanzjamenti aktar għolja, telf minħabba t-tnaqqis tal-oqsma tan-negozju u telf waqt il-proċess tal-bejgħ tal-partiti tal-attiv) kif ukoll spejjeż għall-provvista tal-ilqugħ għal riskji, spejjeż għall-istrutturar mill-ġdid tal-personal, spejjeż tal-amministrazzjoni kif ukoll ħlasijiet għall-konsulent u l-avukat. Il-Kummissjoni m’għandha l-ebda mistoqsija dwar kif dawn l-ispejjeż kif muri mill-Ġermanja (fil-premessa 52) jammontaw għal EUR [ 15] biljun. Hija taċċetta wkoll li l-finanzjament mill-ġdid tas-SIP 1 u l-kreditu preferenzjali tas-SIP 2 huma spejjeż għall-istrutturar mill-ġdid, għaliex dawn huma strumenti meħtieġa għall-irkupru tal-effiċjenza tal-bank li jagħmel profitt għal żmien twil. L-ispejjeż kollha għalhekk huma stmati li jammontaw għal madwar EUR [ 17] biljun.
(103)
L-istrutturar mill-ġdid tal-IKB jista’ b’konformità man-numru 43 tal-Linji Gwida jiġi ffinanzjat permezz ta’ għajnuna, b’mezzi li jappartienu lill-benefiċjarju, permezz tal-bejgħ ta’ investimenti, b’mezzi tal-azzjonisti u permezz ta’ finanzjament barrani skont il-kondizzjonijiet tas-suq.
(104)
Ammont sostanzjali għall-istrutturar mill-ġdid tal-portafolli qed jingħata mill-intrapriża stess kif ukoll mill-azzjonisti privati ta’ qabel u mill-azzjonisti privati l-ġodda; hawnhekk jgħoddu b’mod partikolari l-assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ krediti, il-mezzi personali tal-IKB (46) u l-kontribuzzjoni għall-kapital tal-Lone Star. Madanakollu telf minn negozju u tnaqqis fl-attivitajiet tan-negozju relatati ma’ kriżijiet ma jistgħux jiġu aċċettati bħala kontribuzzjoni personali, għaliex skont il-punt 43 tal-Linji Gwida din għandha tkun konrtibuzzjoni konkreta jiġifieri reali. Għalhekk minn din il-kategorija l-kontribuzzjoni personali tammonta għal madwar EUR […] biljun ([ 20]%).
(105)
Jekk id-dħul mill-bejgħ li sar bħala miżuri għall-kumpens jiġi kkunsidrat, dan l-ammont jogħla sostanzjalment u jkun mill-inqas 50 %. Dan jikkonċerna partiti tal-attiv b’valur nominali ta’ EUR [ 15] biljun (ara tabella 4). Iżda l-Kummissjoni ma tistax taċċetta dan l-amont sħiħ bħala kontribuzzjoni personali. L-ewwel ħaġa parti min-negozju tal- IKB fil-Lussemburgu nbeda mill-ġdid f’Düsseldorf (EUR […] biljun), b’hekk sar biss bejgħ parzjali. It-tieni parti mill-mezzi finanzjarji ma ġewx akkwistati permezz ta’ bejgħ attiv, iżda fid-data tal-maturità tal-investimenti konċernati. It-tielet mhuwiex ċar, b’liema valur il-partiti tal-attiv jistgħu jiġu llikwidati. […]. Iżda l-Ġermanja ġabet argumenti biżżejjed, sabiex tikkonvinċi lill-Kummissjoni, li permezz tal-likwidazzjoni tal-partiti tal-attivi fil-futur qrib jista’ jkun hemm dħul minimu ta’ EUR [ 5] biljun (47). Dan ser ikompli jiġi segwit mill-Kummisjoni, sabiex jiġi żgurat, li fir-realtà tiġi provduta kontribuzzjoni personali għolja biżżejjed u li fir-realtà l-għajnuna tkun limitata għall-minimu meħtieġ.
(106)
Il-bejgħ tal-partiti tal-attiv għandu effett doppju. Min-naħa l-volum tal-investimenti b’riskji jonqos b’tali mod li l-kapital jiġi liberat u l-grad ta’ kapitalizzazzjoni jiżdied. Min-naħa l-oħra permezz tal-bejgħ tinħoloq il-likwidità, li tkun tista’ tintuża għall-finanzjament tal-istrutturar mill-ġdid jew għat-tisħiħ tal-bażi tal-likwidità (48). Kif diġà spjegat fil-punt ta’ qabel, dawn il-mezzi huma parzjalment dħul mistenni ta’ kapital, parti minnu diġà saret realtà u parti oħra tidħol fil-futur qrib. Anke jekk jiġi eskluż id-dħul ta’ kapital mistenni, li jista’ jiġi akkwistat biss fl-2011 u wieħed jimxi fuq is-supożizzjoni kawta, li d-dħul mistenni ma jidħolx kollu kemm hu, il-Kummissjoni tasal għall-konklużjoni, li l-kondizzjoni ta’ kontribuzzjoni personali ta’ minimu ta’ 50 % valida għal strutturar mill-ġdid skont il-liġi li ma jagħmilx ħsara lill-kompetizzjoni, ġiet sodisfata.
(107)
Il-Kummissjoni wasslet għal din il-konklużjoni wara li kkunsidrat l-aspetti li ġejjin.
Tabella 6
Kontribuzzjoni personali
EUR biljun
Miżura
Oriġini tal-mezzi
Valur
Ilqugħ għal riskji
Assoċjazzjonijiet ta’ istituzzjonijiet għall-provvista ta’ kreditu
1,50
Kapital żejjed u kapital minn diversi elementi tal-intrapriża
IKB
[ 1,5]
Kontribuzzjonijiet għall-kapital SIP II
Lone Star
[ 0,25]
Total parzjali
[ 3,25]
Bejgħ tal-investimenti tal-portafoll
Is-suq
(…)
Likwidazzjoni tan-negozju tal-propjetà immobbli
Is-suq
[…]
Likwidiazzjoni tal-IKB Int. Lussemburgu
Is-suq
[…]
Likwidazzjoni tal-IKB CC New York
Is-suq
[…]
Likwidazzjnoi tal-IKB Amsterdam
Is-suq
[…]
Bejgħ tal-ishma lill-Movesta
Is-suq
[…]
Bejgħ ta’ partiti tal-attiv mhux strateġiċi
Is-suq
[…]
Total parzjali: Bejgħ bħala miżuri ta’ kumpens
[ 5,0](minimu […])
(d) Skansament ta’ distorsjoni fil-kompetizzjoni mhux aċċettabbli - Miżuri ta’ kumpens
(108)
Wara l-investigazzjoni l-Kummissjoni hija konvinta, li qed jittieħdu miżuri biżżejjed, sabiex kemm jista’ jkun jiġu mnaqqsa effetti negattivi possibbli tal-għajnuna fuq il-kompetitur.
(109)
Il-Kummissjoni tiddikjara, li l-IKB jinqasam minn segment tan-negozju sħiħ u jnaqqas l-aktar s-segment tan-negozju produttiv tiegħu, finanzjamenti strutturati b’[20 - 30]%.
(110)
Il-Kummissjoni ma tistax taċċetta, li l-akbar parti tat-tnaqqis fi gradi (jiġifieri l-likwidazzjoni tal-investimenti tal-portafoll li jammontaw għal EUR 18,3 biljun) tiġi ddikjarat bħala miżura ta’ kumpens, għaliex il-miżuri għat-tnaqqis huma meħtieġa għall-irkupru tal-effiċjenza tal-bank li jagħmel profitt għal żmien twil. Skont il-punt 40 tal-Linji Gwida dawn it-tip ta’ miżuri ma jistgħux jiġu rikonoxxuti bħala miżuri ta’ kumpens.
(111)
Irrispettivament minn dan it-tnaqqis l-ieħor li jammonta għal EUR [ 10] biljun huwa madwar [25]% tal-assi totali wara t-tnaqqis tal-investimenti tal-portafoll (jiġifieri EUR [ 10] biljun minn EUR 45,2 biljun) (49). Filwaqt li l-ħruġ mill-investimenti tal-portafoll ma jistax jiġi aċċettat bħala miżura ta’ kumpens, dan xorta waħda jaffettwa l-kobor tal-bank u l-attività tan-negozju tiegħu. Skont il-miżuri ssuġġeriti mill-Ġermanja l-assi totali tal-IKB ser jinżlu b’47.2 % (jiġifieri EUR 18,3 biljun investimenti tal-portafoll u EUR [ 10] biljun għall-miżuri ta’ kumpens imnaqqsa minn EUR […] biljun marġni tat-tkabbir fil-konfront ta’ EUR 63,5 biljun total sħiħ tal-assi).
(112)
Barra minn hekk, il-Kummissjoni tirreferi għall-fatt, li t-tnaqqis tat-total sħiħ tal-assi għal EUR 33,5 biljun li wieħed qed jimmira għalih sal-aħħar tal-perjodu tal-istrutturar mill-ġdid (30 ta’ Settembru 2011) jiggarantixxi, li l-għeluq u l-bejgħ ma jiġux ikontrabattuti permezz tal-bini mill-ġdid tan-negozju f’partijiet oħra tal-bank jew permezz ta’ sempliċiment ċaqliq.
(113)
Barra minn hekk, il-propjetarji u l-maniġers tal-bank ta’ qabel m’għadx għandhom sehem fl-attività kummerċjali tal-IKB, li permezz t’hekk qed jingħata sinjal sinifikanti relatat mal-ġlieda kontra periklu morali. Barra dan, il-bank ġie mibjugħ permezz ta’ proċedura miftuħa u li ma tiddiskriminax, liema proċedura tat il-possibilità lil kompetitturi fis-settur bankarju, li jixtru l-bank, li minnha nnfisha hija diġà tip ta’ kumpens għal ħsara li setgħet saret lill-kompetittività tagħhom permezz tal-għajnuna.
(114)
B’mod ġenerali, il-miżuri ta’ kumpens huma proporzjonati meta mqabbla mal-effetti negattivi kkawżati mill-għajnuna mogħtija lill-IKB u jiggarantixxu, li l-effetti negattivi fuq skala kummerċjali ġew imnaqqsa kemm jista’ jkun.
(115)
Huwa meħtieġ, li l-Kummissjoni żżomm ruħha infurmata dwar il-progress tal-implimentazzjoni ta’ dawn il-miżuri ta’ kumpens.
6. KONKLUŻJONI
(116)
Il-Kummissjoni tiddikjara, li l-miżuri ta’ għajnuna in kwistjoni ġew implimentati bi ksur tal-Artikolu 88 (3) tat-Trattat tal-KE. Iżda l-Kummissjoni wasslet għall-konklużjoni, li l-miżuri dubjużi huma għajnuna għall-istrutturar mill-ġdid, li skont l-Artikolu 87 (3) (c) tat-Trattat tal-KE titiqies bħala konformi mas-Suq Komuni, jekk ir-rekwiżiti rilevanti ġew sodisfati -
ĦADET DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
L-għajnuniet, li l-Ġermanja tat fuq il-bażi tal-ftehim u d-dokumenti sottomessi għall-benefiċċju tal-IKB Deutsche Industriebank AG (minn issa ‘l quddiem: IKB) huma konformi mas-Suq Komuni iżda soġġetti għall-kondizzjonijiet u r-rekwiżiti msemmija fl-Artikolu 2.
Artikolu 2
(1) Il-Ġermanja tiggarantixxi, li l-pjan tal-istrutturar mill-ġdid għall-IKB, li l-Ġermanja nnotifikat lill-Kummissjoni fil-25 ta’ Settembru 2008 ikun kompletament implimentat sat-30 ta’ Settembru 2011.
(2) Il-Ġermanja tiggarantixxi, li l-partiti tal-attiv tal-IKB li ġejjin jinbiegħu jew jiġu llikwidati minn parti terza indipendenti mill-IKB u l-KfW:
(a)
Is-segment sħiħ tan-negozju tal-finanzjament ta’ propjetà immobbli, li jinkludi kemm il-finanzjament lokali kif ukoll dak internazzjonali ta’ propjetà immobbli jiġi mwaqqaf u llikwidat b’mod attiv sal-31 ta’ Diċembru 2008 (50), fejn […]% għandhom jinbiegħu sat-30 ta’ Settembru 2010, […]% ieħor sat-30 ta’ Settembru 2011 u l-bqija sad-data tal-maturità rispettiva. Il-likwidiazzjoni tikkonċerna wkoll l-IKB Immobilien Management GmbH, l-IKB Projektentwicklungs GmbH Co. KG, u l- IKB Projektentwicklungsverwaltungsgesellschaft GmbH. (51)
(b)
Il-kumpanija sussidjarja IKB International S.A. Lussemburgu għandha tiġi llikwidata b’mod attiv sat-30 ta’ Settembru 2011. Sa mill-31 ta’ Marzu 2009 ma jsiru l-ebda negozji ġodda. Mill-oqsma tan-negozju ta’ din il-kumpanija sussidjarja ser jiġu trasferiti fl-IKB l-aktar negozji importanti għall-oqsma klijenti kummerċjali u finanzjamenti strutturati.
(c)
L-IKB Capital Corporation New York għandha tiġi llikwidata b’mod attiv sat-30 ta’ Settembru 2011, fejn […]% tal-portafoll tal-kreditu għandu jinbiegħ sat-30 ta’ Settembru 2010. Sa mill-31 ta’ Diċembru 2008 ma jsiru l-ebda negozji ġodda.
(d)
L-attivitajiet kummerċjali tal-IKB AG f’Amsterdam għandhom jiġu llikwidati b’mod attiv sal-[…]. Sa mill-31 ta’ Diċembru 2008 ma jsiru l-ebda negozji ġodda.
(e)
Is-sehem ta’ 50 % fil-Movesta Lease and Finance GmbH jinbiegħ sat-30 ta’ Settembru 2011.
(f)
Partiti tal-attiv oħra mhux strateġiċi murija oriġinarjament fil-karta tal-bilanċ jiġi llikwidati b’mod attiv b’valur nominali ta’ EUR 1,7 biljun (valur kif imniżżel fil-kotba fil-31 ta’ Marzu 2007) sat-30 ta’ Settembru 2011.
(3) Il-Ġermanja tiggarantixxi, li t-total sħiħ tal-assi tal-IKB sat-30 ta’ Settembru 2011 jammonta għal massimu ta’ EUR 33,5 biljun (52).
(4) F’każ ta’ ċirkostanzi mhux prevedibbli, speċjalment kriżi għal tul ta’ żmien fis-suq kapitali jew li l-bejgħ ta’ partiti tal-attiv ma jkunx possibbli, il-miżuri msemmija fil-paragrafi 2 u 3 jistgħu jiġu emendati jew mibdula jew ikun hemm estensjoni taż-żmien, jekk dan jiġi ġġustifikat b’mod adekwat sa mill-inqas xahrejn qabel id-data tal-għeluq rispettiva u l-Kummissjoni fi żmien xahrejn ma tkun għamlet l-ebda oġġezzjoni għal dan.
(5) Sabiex tkun tista’ tiġi ssorveljata l-konformità mal-kondizzjonijiet u r-rekwiżiti determinati fil-paragrafi 1, 2 u 3, sas-sena 2012 il-Ġermanja għandha kull sena mhux aktar tard mill-31 ta’ Lulju tibgħat rapporti dwar il-progress tal-implimentazzjoni tal-pjan għall-istrutturar mill-ġdid u ta’ dawn il-kondizzjonijiet u rekwiżiti.
Artikolu 3
Din id-deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Federali Ġermaniża.
Magħmul fi Brussell, il-21 ta’ Ottubru 2008.