DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI
tal-14 ta' Settembru 2005
Miżura ta' għajnuna Statali C 11/04 (ex NN 4/03) - Olympic Airways - Ristrutturar u Privatizzar
(notifikata bid-dokument numru C(2005) 2706)
(It-test Grieg biss huwa awtentiku)
(Test b’relevanza għaż-ŻEE)
(2011/97/KE)
IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,
Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 88(2) tiegħu,
Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,
Wara li talbet lill-partijiet interessati sabiex jissottomettu l-kummenti tagħhom skont id-dispożizzjonijiet imsemmija hawn fuq (1),
Billi:
1. PROĊEDURA
(1)
F’ittra datata 3 ta' Marzu 2003 (TREN A/26534, il-25 ta' Lulju 2003) l-awtoritajiet Griegi ssottolinjaw l-impenn tagħhom li jipprivattizzaw il-linja tal-ajru tal-istat Olymic Airways u spjegaw il-passi li diġà ħadu għal dan ll-iskop.
(2)
Fin-nuqqas ta' notifika formali, fit-8 ta' Settembru 2008 l-Kummissjoni ħarġet inġunzjoni ta' informazzjoni fit-8 ta' Settembru 2003, li ġiet innotifikata lill-awtoritajiet Griegi fid-9 ta' Settembru 2003 (C(2003) 3266). Din kienet titlob lill-awtoritajiet Griegi li jipprovdu l-informazzjoni kollha neċessarja sabiex il-Kummissjoni tkun tista’ teżamina l-kumpatibbiltà tal-miżuri għar-ristrutturar u l-ipprivatizzar ta' Olympic Airways mal-Artikolu 87 tat-Trattat.
(3)
Fl-istess jum, il-Kummissjoni kitbet lill-awtoritajiet Griegi (TREN D/15287) u insistier li dawn għandhom jinnotifikaw il-liġi lill-Kummissjoni li kienet tipprovdi għall-ipprivatizzar ta' Olympic Airways, li kienet ġiet adottata fid-9 ta' Settembru 2003. F’ittra datata 17 ta' Settembru 2003 (TREN A/30881), l-awtoritajiet Griegi qalu li huma kien beħsiebhom jissottomettu din l-informazzjoni meta jkun opportun.
(4)
Fil-25 ta' Settembru 2003 l-Kummissjoni rċeviet ilment uffiċjali (dwar l-ipprivatizzar ta' Olympic Airlines mingħand kompetitur, Aegean Airlines (TREN A/30589).
(5)
Il-liġi dwar l-ipprivatizzar kif ukoll it-tweġiba għall-inġunzjoni ta' informazzjoni ntbagħtu lill-Kummisjoni b’ittra datata 29 ta' Settembru 2003 (TREN A/30866). Madankollu, ċerta informazzjoni kienet għadha nieqsa u l-Kummissjoni nfurmat b’dan lill-awtoritajiet Griegi permezz ta' ittra datata 31 ta' Ottubru 2003 (TREN D/17821), li kopja tagħha ntbagħtet ukoll suċċessivament b’faks lir-Rappreżentanza Permanenti Griega fl-4 ta' Diċembru 2003.
(6)
Fit-12 ta' Diċembru 2003 bdiet teżisti kumpanija ġdida jisimha Olympic Airlines qabel ma l-Kummissjoni kienet lestiet l-eżami tagħha tal-kumpatibbiltà tal-miżuri għar-ristrutturar u l-ipprivatizzar ta' Olympic Airlines mal-Artikolu 87 tat-Trattat. Konsegwentement, il-proċedura ta' inġunzjoni tal-informazzjoni adottata mill-Kummissjoni fit-8 ta' Settembru 2003 ġiet irreġistrata fir-reġistru tal-għajnuna Statali bħala NN 4/03.
(7)
Fil-15 ta' Diċembru 2003 (TREN D/22742), il-Kummissjoni rrepetiet it-talba tagħha għall-informazzjoni dwar l-ipprivatizzar u b’ittri datati 18 u 19 ta' Diċembru 2003 (rispettivament TREN A/38288 u TREN A/38258), l-awtoritajiet Griegi pprovdew l-informazzjoni mitluba.
(8)
Fil-15 ta' Jannar 2004, intbagħtet talba ġdida għal informazzjoni addizzjonali lill-awtoritajiet Griegi (TREN D/160), li wieġbu f’żewġ ittri datati 16 ta' Jannar 2004 (rispettivament TREN A/11076 u TREN A/11077)
(9)
Fis-16 ta' Jannar 2004, il-Kummissjoni kitbet lill-awtoritajiet Griegi dwar l-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni (“AIA”), fi Spata, u r-relazzjoni kontinwa tiegħu ma' Olympic Airways /Airlines. L-awtoritajiet Griegi wieġbu b’ittra datata 23 ta' Frar 2004. Fil-15 ta' Ġunju 2004, intbagħtet talba oħra lill-awtoritajiet Griegi għal informazzjoni dwar dan is-suġġett u fl-4 ta' Awwissu 2004 waslu t-tweġibiet għal din l-ittra.
(10)
B’deċiżjoni tas-16 ta' Marzu 2004, li ġiet innotifikata lil-Greċja b’ittra datata 16 ta' Marzu 2004 (SG(2002) D/228848), il-Kummissjoni bdiet il-proċedura stipulata fl-Artikolu 88(2) tat-Trattat. Il-proċedura ġiet irreġistrata taħt in-numru C 11/04.
(11)
Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tibda l-proċedura ta' investigazzjoni formali ġiet ippubblikata wkoll f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (2). Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati sabiex jissottomettu l-kummenti tagħhom dwar is-suġġett. Il-Greċja bagħtet kummenti lill-Kummissjoni b’ittra datata 11 ta' Ġunju 2004.
(12)
Fil-perjodu taż-żmien stipulat fil-ftuħ ippubblikat tal-proċedura, il-Kummissjoni rċeviet żewġ kummenti mingħand partijiet interessati. Dawn il-kummenti mbagħad ġew sottomessi lill-awtoritajiet Griegi għall-osservazzjonijiet tagħhom u l-osservazzjonijiet tar-Repubblika Griega waslu fit-3 ta' Novembru 2004.
(13)
Fil-11 ta' Ottubru 2004, il-Kummissjoni bagħtet ittra li biha tat avviż formali lill-Greċja dwar l-intenzjoni tagħha li tadotta inġunzjoni ta' sospensjoni jekk fi żmien għaxart ijiem mir-riċeviment tal-ittra hija ma tkunx irċeviet informazzjoni sodisfaċenti biex turi li l-Greċja ma kinitx għadha tagħti ħlasijiet ta' għajnuna lill-benefiċjarji. L-awtoritajiet Grieg ġew mistiedna wkoll jissottomettu l-kummenti tagħhom dwar il-kwistjoni. Fit-28 ta' Ottubru 2004, l-awtoritajiet Griegi wieġbu għal din l-ittra ta' avviż formali. Ir-Repubblika Griega sostniet li t-teħid ta' inġunzjoni f’dan l-istadju jipperikola serjament l-isforz intensiv preżenti tar-Repubblika Griega sabiex issib soluzzjoni u jkun sproprozjonat u mhux ġustifikat.
(14)
Wara s-sottomissjoni ta' dawn l-osservazzjonijiet, ir-rappreżentanti tal-awtoritajiet Griegi żammew lis-servizzi tal-Kummissjoni infurmati regolarment dwar l-iżviluppi (f’laqgħat datati 17 ta' Diċembru 2004, 19 ta' Diċembru 2004, 3 ta' Frar 2005, 7 ta' Frar 2005 u 28 ta' April 2005 u b’ittri datati 22 ta' Frar 2005 u 19 ta' April 2005) u dwar ir-ristrutturar u l-ipprivatizzar li kienet għaddejja ta' Olympic Airlines u ta' Olympic Airways Services.
(15)
Huma pprovdew ukoll lid-dipartimenti tal-Kummissjoni informazzjoni dwar il-kwistjonijiet li ġejjin
-
il-Liġi 3259/2004 li tat lil Olympic Airways immunità temporanja fir-rigward ta' proċeduri ta' infurzar meħuda mill-kredituri (b’e-mail datata 22 ta' Diċembru 2004), u
-
il-Liġi 3282/2004 li biha l-Istat issostitwixxa lil Olympic Airways f’termini tal-obbligi ta' din tal-aħħar lejn l-istituzzjonijiet finanzjarji fir-rigward tal-iffinanzjar u l-arranġamenti ta' kiri tal-ajruplani Airbus A340-300 ta' Olympic Airlines. (b’emails datati 22 ta' Diċembru 2004 u 4 ta' April 2005).
Dawn il-kjarifiki addizzjonali se jittieħdu f’kunsiderazzjoni f’din id-Deċiżjoni fejn ikunu relevanti għas-suġġett u fejn jixħtu dawl fuq il-kwistjonijiet imqajma mill-Kummissjoni fil-ftuħ tal-proċedura.
2. IL-FATTI
2.1. DEĊIŻJONIJIET PREĊEDENTI TAL-KUMMISSJONI FIR-RIGWARD TA’ OLYMPIC AIRWAYS U S-SUSSIDJARJI TAGĦHA
Id-Deċiżjoni tal-1994
(16)
Fis-7 ta' Ottubru 1994, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni 94/696/KE (3) (“id-deċiżjoni tal-1994”) li ddikjarat l-għajnuna mogħtija jew li kellha tingħata mill-Istat Grieg lil Olympic Airways kienet kumpatibbli mas-suq komuni bil-kundizzjoni li l-Greċja tissodisfa sensiela ta' impenji li hemm fiha.
Id-Deċiżjoni tal-1998
(17)
Bosta mill-kundizzjonijiet mehmuża mad-Deċiżjoni tal-1994 ma kinux ġew osservati, u fit-30 April 1996 l-Kummissjoni ddeċidiet li terġa’ tiftaħ il-proċedura prevista mill-Artikolu 88(2) tat-Trattat, u li tibda proċeduri fir-rigward ta' għajnuna ġdida u mhux innotifikata li hija kienet ġiet infurmata dwarha (4).
(18)
Fl-14 ta' Awwissu 1998, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni 1999/332/KE (5) (“id-Deċiżjoni tal-1998”) li ddikjarat li ċerta għajnuna li ngħatat jew li kellha tingħata mill-Greċja lil Olympic Airways bħala kumpatibbli mas-suq komuni fil-kuntest ta' pjan ta' ristrutturar li kien ikopri l-perjodu 1998-2002. Għal darb’oħra, l-għajnuna kienet awtorizzata wkoll soġġett għal għadd ta' kundizzjonijiet.
Id-Deċiżjoni tal-2000
(19)
F’Lulju 2000, il-Greċja infurmat lill-Kummissjoni bl-intenzjoni tagħha li tuża l-għajnuna awtorizzata li kien fadal għal sensiela ta' garanziji fuq self, li kellu jiġi meħud qabel tmiem l-2000, għax-xiri ta' ajruplani ġodda u għall-investiment neċessarju sabiex ir-rilokazzjoni ta' Olympic Airways għall-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni fi Spata. B’ittra tal-10 ta' Novembru 2000 (SG(2000) D/108307), il-Kummissjoni infurmat lill-awtoritajiet Griegi bid-deċiżjoni tagħha li temenda parti mid-Deċiżjoni tal-1998 rigward il-miżura ta' għajnuna fir-rigward tal-garanziji fuq is-self.
Id-Deċiżjoni tal-2002
(20)
Fis-6 ta' Marzu 2002, il-Kummissjoni ddeċidiet li tiftaħ il-proċedura ta' investigazzjoni formali stipulata fl-Artikolu 88(2) tat-Trattat. Hija esprimiet tħassib fir-rigward tal-applikazzjoni abbużiva tal-għajnuna mogħtija fid-Deċiżjonijiet tal-Kummissjoni tal-1994 u l-1998, in-nuqqas ta' implimentazzjoni tal-pjan ta' ristrutturar tal-kumpanija u t-tħassib li kellha fir-rigward ta' għajnuna statali illegali ġdida.
(21)
Fid-9 ta' Awwissu 2002, il-Kummissjoni bagħtet lill-awtoritajiet Griegi inġunzjoni oħra sabiex jipprovdu l-informazzjoni mitluba qabel; fejn talbet b’mod partikolari l-preżentazzjoni ta' kontijiet u ċifri relatati mal-ħlas ta' spejjeż operattivi mill-Istat. It-tweġibiet mogħtija mill-Greċja ma kinux suffiċjenti.
(22)
Fil-11 ta' Diċembru 2002, il-Kummissjoni adottat deċiżjoni finali negattiva dwar l-għajnuna mogħtija mill-Greċja lil Olympic Airways (id-Deċiżjoni 2003/372/KE (6), “id-Deċiżjoni 2002”). Il-Kummissjoni kkonkludiet li l-għajnuna mogħtija qabel mill-Istat u awtorizzata mill-Kummissjoni ma kinitx kumpatibbli mat-Trattat minħabba li ma kinux ġew osservati l-kundizzjonijiet rilevanti, b’mod partikolari n-nuqqas ta' implimentazzjoni sewwa tal-pjan ta' ristrutturar. Barra minn hekk, il-Kummissjoni sabet li Olympic Airways kienet irċeviet għajnuna ġdida li kienet illegali u inkumpatibbli mas-suq komuni billi l-Istat Grieg kien ittollera n-nuqqas ta' ħlas jew il-posponiment tad-dati tal-ħlas ta' ċerti pagamenti tas-sigurtà soċjali, it-taxxa fuq il-valur miżjud fuq il-fjuwil u l-ispare parts, il-kirjiet pagabbli lill-ajruporti, it-tariffi tal-ajruporti u taxxa imposta fuq il-passiġġieri li jitilqu mill-ajruporti Griegi msejħa “spatosimo”.
(23)
Id-deċiżjoni kienet tobbliga l-Greċja tieħu bla dewmien il-miżuri kollha neċessarji, skont il-liġijiet nazzjonali applikabbli, bil-kundizzjoni li dawn jipprovdu għall-eżekuzzjoni immedjata u effettiva tad-deċiżjoni, sabiex tirkupra mingħand il-benefiċjarju l-għajnuna Statali ta' GRD 14-il biljun (EUR 41 miljun) imsemmija fl-Artikolu 1 tad-deċiżjoni kif ukoll l-għajnuna ġdida msemmija fl-Artikolu 2 tad-deċiżjoni. L-għajnuna (inklużi l-interessi) li trid tiġi rkuprata għandha tinkludi wkoll l-imgħax mid-data li fiha l-għajnuna kienet għad-dispożizzjoni tal-benefiċjarju sad-data tal-irkupru tagħha.
(24)
Il-Greċja kellha tinforma lill-Kummissjoni fi żmien xahrejn mid-data tan-notifika tad-Deċiżjoni dwar il-miżuri li tkun qiegħda tieħu sabiex tikkonforma magħha. Id-Deċiżjoni ġiet innotifikata lill-awtoritajiet Griegi permezz ta' ittra datata 13 ta' Diċembru 2002 (SG(02) D/233148) u ppubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea fit-28 ta' Mejju 2003.
(25)
Fil-11 ta' Frar 2003, b’segwitu għad-Deċiżjoni tal-2002, il-Gvern Grieg informa lill-Kummissjoni li huwa kien irċieva parir indipendenti li Olympic Airways ma kinitx irċeviet trattament preferenzjali u li għalhekk, il-Gvern ma kienx sejjer jimplimenta r-rekwiżiti tad-Deċiżjoni sabiex jirkupra l-ammont li l-Kummissjoni qieset bħala inkumpatibbli.
Segwitu għad-Deċiżjoni tal-2002
(26)
Fl-24 ta' Frar 2003, Olympic Airways ippreżentat appell kontra d-Deċiżjoni quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza (Kawża T-68/03). Il-Greċja ma talbitx li tissieħeb f’dan l-appell u m’appellatx id-deċiżjoni tal-Kummissjoni quddiem il-Qorti.
(27)
Fis-6 ta' Marzu 2003, il-Kummissjoni informat lill-Gvern Grieg li huwa kien meħtieġ jikkonforma mad-Deċiżjoni tal-2002. Fis-26 ta' Ġunju 2003, il-Gvern Grieg wieġeb billi qal li huwa kien qiegħed jeżamina l-effetti legali tad-Deċiżjoni tal-2002 u tal-proċedura li l-Kummissjoni kienet segwiet biex adottatha. Huwa assigura wkoll lill-Kummissjoni li kien beħsiebu jwettaq l-irkupru. Huwa la għamel dan u lanqas ipprovda lill-Kummissjoni skeda għal dan l-irkupru. Għalhekk, fit-3 ta' Ottubru, il-Kummissjoni kienet obbligata tieħu azzjoni għan-nuqqas ta' implimentazzjoni quddiem il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja (Kawża C-415/03).
(28)
Fit-12 ta' Mejju 2005, il-Qorti tal-Ġustizzja qatgħet is-sentenza fil-kawża, u qatgħetha favur il-Kummissjoni. (7) Il-Qorti (is-Sekond’Awla) ddikjarat li billi fil-perjodu preskritt naqset milli tieħu l-miżuri kollha neċessarji sabiex tirkupra l-għajnuna misjuba li kienet illegali u inkumpatibbli mas-suq komuni - ħlief għal dawk is-somom li kienu jirrigwardaw il-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali - il-Greċja kienet naqset milli tissodisfa l-obbligi tagħha.
(29)
Fit-23 ta' Mejju 2005, il-Kummissjoni bagħtet ittra lill-awtoritajiet Griegi dwar il-miżuri li kellha tieħu l-Greċja sabiex tassigura l-konformità mad-Deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja.
(30)
B’ittra datata 2 ta' Ġunju 2005, l-awtoritajiet Griegi wieġbu billi reġgħu sostnu r-rieda tagħhom li jikkooperaw b’mod sħiħ mal-Kummissjoni fuq din il-kwistjoni. Billi din it-tweġiba tirrigwarda l-kwistjonijiet li kienu tqajmu fil-ftuħ tal-proċedura, hija sejra tingħata fil-qosor hawn taħt.
(31)
Sal-lum għadha ma ġietx irkuprata l-għajnuna misjuba inkumpatibbli fid-deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-2002. Il-Kummissjoni tista’ tintroduċi azzjoni skont l-Artikolu 228 tat-Trattat tal-KE għan-nuqqas ta' twettiq ta' din is-sentenza.
(32)
Madankollu, din id-deċiżjoni tirrigwarda biss dawk id-deċiżjonijiet meħudin jew il-miżuri implimentati mill-awtoritajiet Griegi favur Olympic Airways u s-suċċessuri tagħha wara l-adozzjoni tad-Deċiżjoni tal-2002.
3. IL-FTUĦ TAL-PROĊEDURA
Id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tiftaħ il-proċedura prevista skont l-Artikolu 88(2) kienet ibbażata fuq għadd ta' kwistjonijiet.
3.1. IT-TKOMPLIJA TAN-NUQQAS TA’ ĦLAS TAT-TAXXA U TAL-OBBLIGI TAS-SIGURTÀ SOĊJALI MIN-NAĦA TAL-KUMPANIJA.
(33)
It-telf li ilha tagħmel Olympic Airways mill-2002 ’l hawn. Il-kumpanija qed tkompli turi proporzjon negattiv ta' profittabilità. L-attività prinċipali tal-kumpanija minflok tiġġenera dħul qiegħda fil-fatt tnaqqas il-valur globali tal-kumpanija minn sena għall-oħra u bħala tali huwa diffiċli jekk mhux impossibbli li wieħed jemmen li mhijiex qiegħda tkompli l-attivitajiet tagħha biss billi ma tħallasx l-obbligi tagħha lill-Istat li fid-Deċiżjoni tal-2002 instab li jammonta għar-riċeviment ta' għajnuna statali illegali.
(34)
Il-Kummissjoni hija tal-opinjoni, għalhekk, li l-Istat huwa de facto jekk mhux de jure l-kreditur prinċipali ta' Olympic Airways u li kieku ma kienx għall-intervent kontinwu mill-Istat, il-kumpanija kienet tkun ilha li waqqfet l-operazzjonijiet tagħha.
3.2. IR-RIORGANIZZAZZJONI STRUTTURALI TAL-KUMPANIJA
(35)
Fil-mument tal-ftuħ tal-proċedura, il-Kummissjoni kienet taf bl-eżistenza tal-Liġi 3185/2003 li kienet tipprovdi għall-ipprivatizzar tat-taqsimiet tat-titjiriet tad-diversi kumpaniji fi ħdan il-Grupp l-antik Olympic Airways, jiġifieri Olympic Aviation u Macedonian Airlines (“Macedonian”) li kellhom jinqatgħu mill-kumpanija u rappgruppati f’entità waħda, dik li kienet Macedonian, li issa ġġorr l-isem “Olympic Airlines”. It-taqsimiet mhux tat-titjiriet kellhom jibqgħu fi ħdan Olympic Airlines, ingħataw l-isem ġdid ta' “Olympic Air Services”. Il-Liġi 3185/2003 kienet tipprevedi li setgħet issir proċedura identika fir-rigward tat-taqsimiet tal-ground handling u tal-manutenzjoni u l-inġinerija għalkemm sal-lum din għadha ma saritx.
(36)
Fil-ftuħ tal-proċedura l-Kummissjoni kienet tal-fehma li l-Greċja, billi ma kienx irnexxielha tipprivatizza l-grupp Olympic Airlines kollu kemm hu, kienet iddeċidiet li taqsam il-grupp f’entitajiet separati bl-iskop li tagħmel dawn it-taqsimiet aktar attraenti għall-investituri potenzjali u sabiex tifridhom mill-obbligazzjonijiet ta' Olympic Airlines.
(37)
Fil-fatt dak li jidher li ġara wara r-ristrutturar tal-grupp Olympic Airways huwa li wara Diċembru 2003, l-attivitajiet kollha tat-titjiriet issa huma kkonċentrati fl-Olympic Airlines il-ġdid u l-attivitajiet l-oħrajn kollha, prinċipalment il-ground handling u l-manutenzjoni u l-inġinerija, għadhom għand il-kumpanija l-antika, li issa jisimha Olympic Air Services. L-Olympic Air Services għandha wkoll is-sjieda ta' għadd ta' azzjonijiet maġġoritarji f’kumpaniji oħrajn relatati mal-avjazzjoni fil-Greċja bħalma huma s-servizzi tal-ikel, tat-teknoloġija tal-informazzjoni u tal-fjuwil.
(38)
Il-liġi dwar l-ipprivatizzar tispeċifika li t-trasferiment tal-assi, drittijiet oħrajn trasferiti u tal-obbligi għall-kumpanija l-ġdida huma eżenti minn kwalunkwe taxxa, dazju u dritt lejn l-Istat, entitajiet legali taħt il-liġi pubblika jew kwalunkwe entità taħt il-liġi pubblika u huma eżenti minn kwalunkwe ħlas, dejn, klejm ta' terzi persuni fiżiċi jew legali, ħlief għall-obbligi li huma espliċitament imsemmija fil-valutazzjoni tar-ristrutturar. Barra minn hekk, l-Artikolu 27 tal-Liġi 3185/2003 jistipula li l-kumpanija l-ġdida hija eżentata mill-applikazzjoni tal-Artikoli 479 u 939 tal-Kodiċi Ċivili (8) u tal-Artikoli 537 u s-segwenti tal-Kodiċi Kriminali rigward id-djun li għamlet Olympic Airways qabel il-’qsim’ tad-diviżjoni tat-titjiriet. Għalhekk, wara din il-miżura, il-kredituri sejrin ikunu jistgħu jieħdu azzjoni biss fir-rigward ta' dawk id-djun li jkunu trasferiti lil Olympic Airlines, iżda mhux sejrin ikunu jistgħu jmorru kontra l-kumpanija l-ġdida fir-rigward tad-djun li jkun għad għandhaOlympic Airways. Sussegwentement (15 ta' Ottubru 2004), l-Istat Grieg ippromulga l-Liġi 3259/2004 li tagħti immunità temporanja lil Olympic Airways fir-rigward tal-azzjoni ta' infurzar meħuda mill-kredituri.
(39)
Fl-applikazzjoni tal-Liġi 3185/2003, l-Istat Grieg qabbad il-konsulenti Deloitte & Touche sabiex jistabbilixxu l-valur tad-diviżjonijiet tat-titjiriet tal-grupp Olympic Airlines. Huma kienu inkarigati wkoll mill-preparazzjoni ta' pjan ta' ristrutturar u rapport dwar l-istat ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation sabiex ikun stabbilit in-numru u t-tip ta' impjegati li kellhom jiġu trasferiti għal Olympic Airlines. Deloitte & Touche indikaw li ma kinux wettqu verifika u li huma kienu qegħdin jaħdmu biss fuq l-informazzjoni pprovduta mill-maniġment ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation. Barra minn hekk, fl-evalwazzjoni tagħhom, Deloitte & Touche ma inkludewx l-ajruplani proprjetà ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation, li l-valur tagħhom ġie kkalkulat minn konsulent estern ieħor, Airclaims Ltd., għal prezz tas-suq ta' EUR 120 miljun.
(40)
L-obbligi ta' servizz pubbliku ġew ittrasferiti minn Olympic Aviation għal Olympic Airlines mingħajr offerta pubblika. Jidher ukoll li Olympic Aviation kienet assigurat l-obbligazzjonijiet tagħha lill-ajruport AIA fis-somma ta' EUR 10 miljuni fuq il-qligħ minn dawn l-obbligi ta' servizz pubbliku, u li dan is-self baqa’ ta' Olympic Aviation minkejja l-fatt li dawn l-obbligi ta' servizz pubbliku issa kellhom jitwettqu minn Olympic Airlines.
(41)
Id-Digriet Presidenzjali 178/2002, li jittrasponi d-Direttiva tal-Kunsill 98/50/KE (9) fil-liġi Griega, jistipula li fil-każ ta' trasferiment, ikun xi jkun il-metodu, ta' attività ta' kumpanija lejn oħra, l-impjegati marbuta ma' din l-attività jiġu trasferiti lejn din il-kumpanija l-ġdida bl-istess stejtus u drittijiet. L-awtoritajiet Griegi kellhom l-intenzjoni, madankollu, li jinbidel l-istejtus tal-impjegati. Iżda, sabiex dan iseħħ, tkun trid issir proċedura negozjata li hija prevista mid-Digriet Presidenzjali 178/2002.
(42)
Fil-ħin tal-qasma, kienu japplikaw għall-persunal kollu ta' Olympic Airways kważi 300 liġi speċifika, ftehimiet kollettivi jew dispożizzjonijiet oħrajn. L-awtoritajiet Griegi għalhekk ħassew li kien importanti li jimmodifikaw il-qafas leġiżlattiv u jerġgħu jinnegozjaw il-ftehimiet kollettivi, b’mod partikolari minħabba li f’Ġunju 2003, il-grupp kien iħaddem 6 171 persuna (madwar 1 850 impjegat kienu trasferiti għal Olympic Airlines) u l-ispejjeż tal-persunal kienu jirrappreżentaw 38 % tad-dħul totali filwaqt li l-medja għall-industrija kienet ta' madwar 22-26 %. Għalhekk, l-Artikolu 27 tal-Liġi 3185/2003 kien jipprevedi numru ta' bidliet. Il-Liġi 2190/1994 li tikkonċerna l-proċedura amministrattiva ta' reklutaġġ għall-kumpaniji fis-settur pubbliku mhix ser tapplika għal Olympic Airlines. L-impjegati kollha li, bit-termini tal-ftehimiet kollettivi applikabbli għandhom id-dritt li jitilqu malli jirtiraw matul l-2003 jew l-2004, se jkollhom id-drittijiet tagħhom irrispettati.
(43)
B’kuntrast għal Olympic Airways, li kienet iffinanzjat l-operazzjonijiet tagħha esklussivament minn dejn, kien ippjanat li Olympic Airlines tuża l-fondi proprji tagħha. Olympic Airlines bdiet l-operazzjonijiet tagħha bi ftit li xejn dejn u dan kien dovut b’mod sostanzjali għall-għażla ta' dak li ġie trasferit għall-entità l-ġdida. Fejn jidħlu l-obbligi meta bdiet l-operazzjonijiet tagħha, il-kumpanija l-ġdida ma wirtet l-ebda dejn finanzjarju mingħand il-kumpanija omm li f’dak l-istadju kellha dejn għas-somma ta' EUR 207 miljun.
(44)
Skont id-dispożizzjonijiet applikabbli tal-liġi Griega dwar il-fallimenti (Liġi 2190/1920) meta tiġi għall-istakkar ta' diviżjoni, settur jew servizz u l-assorbiment tiegħu minn kumpanija operattiva, l-ishma ta' din il-kumpanija operattiva jibqgħu fil-kumpanija oriġinali. F’dan il-każ dan ifisser li l-ishma f’ Olympic Airlines għandhom jibqgħu fis-sjieda tal-kumpanija oriġinali. F’dan il-każ dan ifisser li l-ishma f’Olymppic Airlines kellhom jibqgħu fis-sjieda ta' Olympic Airways. Madankollu, l-Artikolu 27 tal-Liġi 3185/2003 jistipula li fil-qafas tal-proċedura ta' privatizzar, l-ishma kollha li jirriżultaw mis-separazzjoni tad-diversi taqsimiet ta' Olympic Airways jingħataw lill-Istat Grieg. Barra minn hekk, kwalunkwe flus li jirriżultaw mill-bejgħ sussegwenti ta' dawn id-diviżjonijiet sejrin jintużaw sabiex iħallsu d-djun u l-obbligi ta' Olympic Airways. L-Istat Grieg speċifika li b’din il-proċedura, l-assi finanzjarji jiġu trasferiti lill-Istat u l-valur tagħhom ma jistax jiġi ddubitat, billi huwa l-prodott ta' evalwazzjoni mwettqa minn awdituri. Barra minn hekk, l-Istat Grieg iqis li dawn l-assi meta jinbiegħu mill-Istat sejrin jiġġeneraw prezz ogħla milli kieku l-ishma ma ġewx trasferiti lilu.
3.3. IL“PREPAGAMENT” TA' EUR 130 312 450 LIL OLYMPIC AIRWAYS
(45)
Permezz tad-digriet Ministerjali 2/71992/A0024 tat-22 ta' Diċembru 2003 u skont l-Artikolu 27 tal-Liġi 3185/2003 l-Istat Grieg stabbilixxa kont speċjali fil-Bank tal-Greċja bl-isem “L-Istat Grieg - Kont tad-Denazzjonalizzazzjoni tal-Grupp Olympic Airways”. Il-kont sejjer jiġi kreditat bi kwalunkwe dħul mill-bejgħ, fil-qafas tal-proċedura ta' privatizzar, minn kumpaniji fi ħdan il-grupp Olympic Airways (l-ewwel waħda tkun Olympic Airlines). Madankollu, sabiex tlaħħaq mal-ispejjeż neċessarji, sakemm iseħħ il-privatizzazzjoni tal-kumpaniji fi ħdan il-grupp, dan il-kont ġie kkreditat mill-Istat b’somma deskritta bħala “ħlas bil-quddiem”(prokatavoli) jew “prepagament”(prokatavoli). Dan il-’ħlas bil-quddiem’ huwa ugwali għall-valur kapitali nominali tal-ishma ta' Olympic Airlines (EUR 130 312 450).
(46)
Dawk il-partijiet tal-obbligazzjonijiet ta' Olympic Airways li ma kellhomx jiġu trasferiti lill-entità l-ġdida Olympic Airlines, u b’mod speċifiku n-nefqa marbuta mal-irtirar kmieni ta' ċertu persunal, kienu sejrin jiġu ffinanzjati mill-kont speċjali kif ukoll mid-dħul iġġenerat mill-forniment ta' servizzi lil Olympic Airlines u lil partijiet terzi.
3.4. SPATOSIMO U ĦLASIJIET LIL AIA
(47)
B’ittra tad-19 ta' Jannar 2004, kumpanija li qed tressaq ilment, Aegean Airlines, għaddiet lill-Kummissjoni kopja ta' ittra mingħand l-Amministrazzjoni Griega tal-Avjazzjoni Ċivili indirizzata lill-Awditur Ġenerali tal-Istat u mibgħuta wkoll lill-Athens International Airport Company AIA (ref. DII/A/28751/11626 tat-22 ta' Lulju 2003). Minn din l-ittra ħareġ li fir-rigward tat-“taxxa għall-modernizzar u l-iżvilupp tal-ajruporti” magħrufa wkoll bħala “spatosimo” intaxxata mil-linji tal-ajru fuq il-pasiġġieri u mibgħuta minnhom lill-Istat, Olympic Airways kellha tagħti s-somma ta' EUR 26 001 473,33.
(48)
Minn din l-ittra ħareġ ukoll li l-Amministrazzjoni Griega tal-Avjazzjoni Ċivili (HCAA) kienet qiegħda tfittex ir-rimbors ta' dawn is-EUR 26 miljun dovuti. Għalhekk deher li Olympic Airways, l-utent prinċipali tal-ajruporti Griegi, ma ħallsitx l-“ispatosimo” u b’hekk obbligat lill-Istat isib mezzi biex jgħin lill-AIA, li kien għadu jinħoloq u jiddependi fuq l-ispatosimo. Għalkemm Olympic Airways ma kinetx obbligata li tħallas lura s-somom dovuti fil-ġejjieni, il-Kummissjoni ssuspettat li sadanittant hija bbenefikat mit-tolleranza tal-Istat li ma kkastigahiex għall-ħlas tard iżda daħħal mekkaniżmi li bihom l-ajruporti Griegi l-oħra jridu jikkontribwixxu għat-telf magħmul bil-ħlas tard jew in-nuqqas ta' ħlas minn Olympic Airways tad-djun tal-“ispatosimo” tagħha.
4. KUMMENTI LI DAĦLU MATUL IL-PROĊEDURA
4.1. KUMMENTI INIZJALI TAL-AWTORITAJIET GRIEGI
(49)
Fil-11 ta' Ġunju 2004, il-Greċja ssottomettiet it-tweġiba tagħha għall-ftuħ tal-proċedura. Hija bdiet billi spjegat li fl-opinjoni tagħha l-iżjed soluzzjoni xierqa għal Olympic Airways kienet l-ipprivatizzar tad-diversi negozji u attivitajiet tal-grupp. L-ipprivatizzar kellu jsir kemm jista’ jkun malajr u f’konformità sħiħa mar-regoli u r-rekwiżiti kollha applikabbli tal-liġi Griega u tal-KE; il-Kummissjoni kellha tinżamm infurmata għal kollox dwar l-iżviluppi. Il-Greċja spjegat li l-ipprivatizzar kien l-aħjar soluzzjoni ekonomikament għall-awtoritajiet billi seta’ jiġġenera iżjed flus minn dak li wieħed seta’ jistenna kieku l-kumpanija ġiet likwidata. Filwaqt illi rrikonoxxew li l-opzjoni tal-ipprivatizzar għandha wkoll benefiċċji soċjali u oħrajn mhux ekonomiċi, l-Awtoritajiet Griegi enfasizzaw li l-analiżi ekonomika kienet l-uniku kriterju għad-deċiżjoni dwar l-iżjed strateġija adatta.
(50)
Il-Greċja rreferiet għall-progress li diġà kien sar fil-proċess ta' privatizzar li kien ġie kkomunikat minn qabel lill-Kummissjoni. Il-Greċja kkonfermat li l-attivitajiet tat-titjiriet ta' Olympic Airways u Olympic Aviation kienu naqtgħu għalihom f’kumpanija eżistenti, Macedonian,,flimkien ma' numru ta' assi intanġibbli, bħalma huma slots, drittijiet skont ftehimiet bilaterali, l-isem kummerċjali u l-logo u l-avvjament ta' Olympic Airways. Macedonian biddlet isimha u saret Olympic Airlines. Is-sjieda tal-ishma ta' Olympic Airlines (wara żieda kapitali sabiex takkomoda l-kontribuzzjoni in natura tan-negozju tat-titjir) ġiet trasferita direttament lill-Istat Grieg biex Olympic Airlines tneħħiet mill-grupp Olympic Airways. Il-kumpanija l-ġdida bdiet l-operazzjonijiet fit-12 ta' Diċembru 2003 wara li ngħatat il-liċenzji kollha neċessarji.
(51)
L-awtoritajiet Griegi komplew jispjegaw li l-mudell strateġiku għal Olympic Airlines kien il-ħolqien ta' linja tal-ajru bi skeda vijabbli li topera bi spejjeż industrijali medji tal-ħaddiema u li tista’ tieħu vantaġġ minn numru ta' fatturi fosthom l-immaġni b’saħħitha tal-marka Olympic Airways, il-pożizzjoni tal-Greċja bħala waħda mill-15-il destinazzjoni turistika favorita fid-dinja u l-Logħob Olimpiku tal-2004 f’Ateni. Inħatar maniġment ġdid għal Olympic Airlines u kienet qiegħda ssir valutazzjoni komprensiva tal-pjan tan-negozju.
(52)
Wara l-bidu tal-operazzjonijiet ta' Olympic Airlines, Olympic Airways ma baqgħetx linja tal-ajru liċenzjata tal-UE u ngħatat l-isem ġdid ta' Olympic Airways Services. Olympic Aviation ukoll waqqfet l-operazzjonijiet tat-titjiriet bl-eċċezzjoni ta' servizzi limitati ta' avjazzjoni ġenerali u tal-ħelikopter li kienu mistennija li jiġu trasferiti lill-kumpanija l-ġdida.
(53)
Dwar l-attivitajiet mhux tat-titjiriet (ground handling, manutenzjoni u inġinerija u taħriġ fl-avjazzjoni) li issa kienu raggruppati fi ħdan Olympic Airways Services, il-Greċja indikat li kienet l-intenzjoni tagħhom li jipprivatizzaw ukoll dawn l-attivitajiet. Dan kien hemm provvediment għalih ukoll bil-Liġi 3185/2003. Kien hemm il-ħsieb ukoll li tinbiegħ kwalunkwe parteċipazzjoni f’kumpaniji oħra bħal Olympic Catering u Galileo Hellas. Olympic Airways pparteċipat ukoll fi tliet kumpaniji tal-fjuwil relatati mal-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni, jiġifieri Athens Airport Pipeline Co, Olympic Fuel Co u Olympic IntoPlane Co u kien previst li dawn l-ishma kien sejrin jinbiegħu fil-ħin u b’mod ordnat. Il-bejgħ ta' dawn il-kumpaniji tal-aħħar kien ikun relattivament faċli kieku kellhom “karti tal-bilanċ nodfa” u l-azzjonisti privati tagħhom kellhom id-dritt tal-ewwel rifjut sabiex jixtruhom.
(54)
L-awtoritajiet Griegi riedu jikkjarifikaw għadd ta' kwistjonijiet relatati mar-ristrutturar li tqajmu fil-ftuħ tal-proċedura.
(55)
Rigward il-ftehimiet bejn Olympic Airways u Olympic Airlines, il-Greċja sostniet li s-servizzi kollha huma pprovduti b’rati kummerċjali u huma skont il-politika kummerċjali ġeneralment applikabbli ta' Olympic Airways. L-Awtoritajiet Griegi qablu wkoll li jittrażmettu dawn il-ftehimiet lill-Kummissjoni.
(56)
Rigward il-kirjiet tal-ajruplani, il-Greċja saħqet li kienu trasferiti lil Olympic Airlines biss ajruplani li kienu proprjetà sħiħa ta' Olympic Airways. L-ajruplani mikrija mingħand Olympic Airways ġew sollokati lil Olympic Airlines b’rati kummerċjali billi t-terminazzjoni tal-kirjiet qabel l-iskadenza tat-termini tagħhom kienet twassal lil Olympic Airways biex tagħmel ħlasijiet għat-telf sofrut mill-kerrejja. Il-kirjiet operattivi għandhom jiġu assenjati direttament lil olympic Airlines u b’hekk joħorġu lil Olympic Airways mill-kirja.
(57)
Rigward il-kiri ta' erba’ ajruplani Airbus A340/300 parzjalment koperti b’garanziji mill-Istat (sa 45 % tal-valur tal-finanzjament), dawn il-kirjiet mhumiex sejrin jiġu assenjati lill-kumpanija l-ġdida.Olympic Airlines kienet sejra topera dawn l-ajruplani fuq bażi ta' sollokazzjoni billi tħallas rati kummerċjali lil Olympic Airways. B’dan il-mod l-awtoritajiet Griegi sostnew li ma kien sejjer jgħaddi l-ebda benefiċċju statali lil Olympic Airlines.
(58)
Rigward il-garanziji statali għal dawn l-ajruplani, il-Greċja argumentat li għalkemm id-Deċiżjoni tal-2002 iddikjarat li l-għajnuna għar-ristrutturar mogħtija lil Olympic Airways f’diversi forom (fosthom garanziji statali) kienet inkumpatibbli, il-Kummissjoni kienet ordnat biss l-irkupru tal-aħħar porzjon (EUR 41 miljun) tal-għajnuna għar-ristrutturar mogħtija lil Olympic Airways (kif ukoll l-irkupru ta' għajnuna ġdida mhux awtorizzata) fuq il-bażi ta' stennija leġittima. Il-Greċja ssostni li billi d-Deċiżjoni tal-2002 ma tipprovdix speċifikament għall-irkupru (jew kanċellazzjoni) tal-garanziji statali, hija kienet tipprovdi għat-tkomplija tagħhom.
(59)
Fir-rigward tat-trasferiment tal-PSOs, l-awtoritajiet Griegi argumentaw li dan seħħ b’mod legali billi t-tħaddim ta' dawn ir-rotot kien jifforma parti integrali mill-attivitajiet tat-titjiriet ta’Olympic Aviation u r-rotot komplew jitħaddmu bl-istess ajruplani u bl-istess persunal bħall-bqija tan-netwerk.
(60)
Rigward l-allegata għajnuna ġdida lil Olympic Airways, l-awtoritajiet Griegi esprimew xi taħwid dwar x’kien mifhum b’“obbligi tat-taxxa”. L-awtoritajiet Griegi qalu li l-Kummissjoni kienet naqset milli tagħmel każ li l-awtoritajiet Griegi kienu “għenu” lil Olympic Airways billi ttolleraw in-nuqqas ta' ħlas ta' ċerti obbligi (mhux biss taxxa). Huma sostnew ukoll li fl-għamil ta' allegazzjoni bħal din, kienet ir-responsabbiltà tal-Kummissjoni li twettaq il-piż tal-provi, xi ħaġa li hija naqset milli tagħmel. Il-Greċja reġgħet sostniet li Olympic Airways kienet soġġetta għal-liġi Griega li tapplika b’mod ġenerali u l-proċeduri applikabbli għall-kumpaniji Griegi kollha f’dan ir-rigward.
(61)
Dwar l-allegat nuqqas ta' ħlas tal-“ispatosimo”, il-gvern Grieg sostna li trid issir distinzjoni bejn il-linji tal-ajru li jiġbru l-ispatosimo u mbagħad jgħadduha lill-Amministrazzjoni Griega tal-Avjazzjoni Ċivili (HCAA) u r-relazzjoni bejn il-HCAA u l-ajruporti fil-Greċja (fosthom l-AIA) li jirċievu ammonti tal-ispatosimo kkalkulati fuq in-numru ta' passiġġieri li jtiru minnhom. Fir-rigward tal-mod kif tinġabar, il-linji tal-ajru jiċċarġjawha fuq il-passiġġieri u mbagħad jgħadduha lill-Istat. Spatosimo li tkun ġiet iċċarġjata b’dan il-mod u ma titħallasx lill-Istat hija dejn lill-Istat u hija soġġetta għad-dispożizzjoni ġenerali tal-“Kodiċi għall-Ġbir tad-Djun lill-Istat” (KEDE). Din kienet is-sitwazzjoni tal-ammont ta' EUR 26 001 473,33 li Olympic Airways ma kinetx ħallset fil-ħin iżda li suċċessivament tħallas bin-nifs u bl-imgħax u l-penali kollha applikabbli għall-inadempjenza.
(62)
Il-mekkaniżmu ta' ġbir kien separat mill-mekkaniżmu ta' ħruġ tal-flus li bih l-Istat Grieg (permezz tal-HCAA) ħallas somom lill-ajruporti. Għalkemm iż-żewġ mekkaniżmi kienu intiżi biex joperaw back-to-back (wieħed jiffinanzja lill-ieħor), l-awtoritajiet Griegi argumentaw li l-obbligu tal-Istat Grieg li jħallas lill-ajruporti ma jiddependix fuq il-ħila tiegħu li jiġbor is-somom dovuti mingħand il-linji tal-ajru. Minħabba f’hekk kien hemm sitwazzjonijiet fejn l-Istat kien obbligat jagħti somom li kienu għadhom ma nġabrux. Huma argumentaw ukoll li filwaqt li dan ma kienx sodisfaċenti għall-Istat, ma kienx jammonta għal għajnuna statali billi l-linji tal-ajru ma ġewx meħlusa mill-obbligu tagħhom li jħallsu (fosthom l-imgħax u l-penali għall-inadempjenza). Fil-każ partikolari li saret referenza għalih fil-ftuħ tal-proċedura, l-Istat Grieg kien obbligat minħabba l-limitazzjonijiet tal-likwidità, li jibdel il-perċentwali tal-allokazzjoni ta' “spatosimo” bejn l-ajruporti billi jagħti aktar lill-AIA (li rriżulta fi tnaqqis għal perjodu qasir fil-ħlasijiet dovuti lil ajruporti oħra). Ġie spjegat li dan kien essenzjali billi s-sitwazzjoni finanzjarja tal-AIA hija mmonitorjata mill-Bank għall-Investiment Ewropew u l-kredituri kummerċjali u kien irrilevanti għall-kwistjoni ta' jekk Olympic Airways ħallsitx id-dovuti tagħha.
(63)
L-Istat Grieg qal li n-nuqqas ta' ħlas tal-“ispatosimo” kien tqajjem mill-Kummissjoni bħala l-unika evidenza tan-nuqqas ta' ħlas minn Olympic Airways tal-obbligi tagħha lill-Istat.
(64)
Rigward il-kont speċjali previst mil-Liġi 3185/2003, l-awtoritajiet Griegi sostnew li l-prepagament ta' EUR 130 312 450 lil Olympic Airways kienet miżura ta' natura temporanja u xi ħaġa li kwalunkwe investitur prudenti fis-suq kien jagħmel. Fil-mument tal-bejgħ ta' Olympic Airlines, kwalunkwe ammont imħallas qabel jitħallas lura fil-kont speċjali. Il-Greċja spjegat ukoll li l-ishma f’NOA ma kinux għadhom jappartjenu lill-grupp Olympic Airways iżda lill-Istat. Hija żiedet, madankollu, li billi Olympic Airways ġiet imċaħħda mill-valur tat-taqsima tat-titjiriet tagħha, il-proviżjon għal ċertu prepagament lil Olympic Airways li ma jaqbiżx il-valur tal-proprjetà “mitlufa” tagħha, kienet miżura proprozjonata u adegwata għall-finijiet tar-ristrutturar u l-ipprivatizzar.
(65)
F’każ li l-bejgħ ta' Olympic Airlines ma jħallasx lura l-ammont imħallas minn qabel ta' EUR 130 312 450, f’dak il-każ il-gvern Grieg qal li d-differenza se tiġi kkumpensata mill-bejgħ ta' attivitajiet mhux tat-titjiriet. Il-Liġi 3185/2003 tipprovdi li d-dħul mill-bejgħ ta' dawn l-attivitajiet se jiġi depożitat fil-kont speċjali. Jekk l-obbligi finanzjarji ta' Olympic Airways jaqbżu l-valur nominali tal-kapital azzjonarju tal-kumpaniji li jridu jinbiegħu, f’dak il-każ tapplika l-liġi Griega tal-insolvenza u l-kredituri jkunu jistgħu jagħmlu l-talbiet rispettivi tagħhom f’dak ir-rigward.
(66)
Kwalunkwe somma mid-dħul tal-bejgħ li taqbeż il-valur nominali tal-kapital azzjonarju tal-kumpaniji mibjugħa, tibqa’ tal-Istat u ma tistax tintuża minnOlympic Airways. Olympic Airways sejra jkollha aċċess għall-kont biss biex tissodisfa l-obbligi tagħha tal-qgħad u l-irtirar u biex tkopri l-obbligi finanzjarji ta' Olympic Airways u Olympic Aviation matul il-proċess ta' trasformazzjoni u likwidazzjoni.
(67)
L-Istat Grieg sostna li l-Liġi 3185/2003 kienet tentattiv sabiex jiġi massimizzat il-valur tal-azzjonisti sabiex jiġi massimizzat l-irkupru (tal-għajnuna Statali) u l-profitt fuq l-investiment. Il-protezzjoni tal-kredituri ma tkunx aħjar f’każ ta' falliment.
(68)
Bħala alternattiva, jekk il-Kummissjoni tqis li l-“prepagament” ma kienx konsistenti ma' dak li investitur (privat) f’ekonomija tas-suq kien jagħmel sabiex jimmassimizza l-irkupru u l-profitt fuq l-investiment, l-awtoritajiet Griegi jitolbu lill-Kummissjoni sabiex tikkunsidra l-prepagament fid-dawl tal-“Linji Gwida dwar is-Salvataġġ u r-Ristrutturar” bħala għajnuna għas-salvataġġ kumpatibbli mas-suq komuni skont l-Artikolu 87(3)(c). L-awtoritajiet Griegi mbagħad isostnu li l-kundizzjonijiet għall-għoti ta' għajnuna għas-salvataġġ ikunu ġew sodisfatti minn Diċembru ’l quddiem u li dan ikun issostanzjat bi pjanijiet tan-negozju eċċ.
(69)
Dwar il-kwistjoni tal-għajnuna li setgħet tingħata lix-xerrejja futuri ta' xi waħda mill-kumpaniji ta' Olympic, l-awtoritajiet Griegi riedu jserrħu moħħ il-Kummissjoni dwar il-ħsieb tagħhom li jbiegħu lil Olympic Airlines u kwalunkwe attività/negozju oħrajn bi prezzijiet tas-suq u li dan kien se jsir skont il-liġi Griega u Komunitarja applikabbli.
(70)
L-Awtoritajiet Griegi ma qablux mal-konklużjoni li l-Istat Grieg ried jipproteġi lil Olympic Airlines mill-infurzar tad-deċiżjoni ta' Diċembru 2002 billi jipprojbixxi lil kwalunkwe kreditur ta' Olympic Airways milli jressaq xi azzjoni kontra Olympic Airlines. Huma jargumentaw li dan ma kienx il-ħsieb, li pjuttost kien li jimmassimizzaw l-irkupru tal-investiment. Huma spjegaw li t-tħaddim tal-kont speċjali huwa tali li jassigura li jkun hemm disponibbli għal Olympic Airways u l-kredituri tagħha ammonti sal-valur nominali tal-ishma ta' Olympic Airlines sabiex ikun żgurat livell adegwat ta' protezzjoni għall-kredituri. Il-Greċja enfasizzat li hija għandha d-dritt li tiddeċiedi l-iżjed mezzi adegwati ta' ristrutturar u privatizzar u l-introduzzjoni ta' salvagwardja sabiex tassigura li l-kredituri ta' Olympic Airways jkollhom tal-anqas l-istess livell ta' protezzjoni li kien ikollhom, kien eżerċizzju leġittimu tal-Greċja. Din il-protezzjoni tal-kredituri m’għandhiex tiġi mitfixkla mal-obbligu ta' rkupru wara d-deċiżjoni ta' Diċembru 2002.
(71)
Il-Greċja ma qablitx ukoll mal-konklużjoni tal-Kummissjoni li l-ħolqien ta' Olympic Airlines mhuwiex soluzzjoni billi l-vijabilità tagħha mhijiex iggarantita; il-Greċja sostniet li kienet fiduċjuża li Olympic Airlines kienet se tkun storja ta' suċċess.
(72)
Rigward il-perjodu twil propost ta' implimentazzjoni għar-ristrutturar u l-ipprivatizzar ġenerali, il-Greċja qalet li hija nnotat it-tħassib tal-Kummissjoni u li kienet sejra tipprova taċċellera l-proċess fejn ikun prattikabbli. L-intenzjoni tal-Greċja kienet li tipprovdi lill-Kummissjoni bi skeda ġdida għall-implimentazzjoni tal-pjan ta' ristrutturar/privatizzar u l-likwidazzjoni suċċessiva ta' Olympic Airways.
(73)
Dwar il-kwistjoni ta' liġijiet oħra li jipprovdu lil Olympic Airways eżenzjonijiet jew immunitajiet oħra, il-Greċja reġgħet sostniet li d-dispożizzjonijiet tal-Liġi 96/1975 li jagħtu privileġġi speċjali (fl-oqsma tal-ħlas ta' dazji fuq it-transazzjonijiet, l-eżenzjoni mill-ħlas tad-dazji tal-bolla u tat-traffiku u fil-qasam tal-garanziji statali) lil Olympic Airways kienu ġew aboliti u li Olympic Airways hija soġġetta għat-taxxi u d-dazji applikabbli b’mod ġenerali u topera fil-kuntest ta' ekonomija tas-suq ħieles.
4.2. KUMMENTI MINN PARTIJIET TERZI
(74)
Wara l-pubblikazzjoni tal-ittra indirizzata lill-awtoritajiet Griegi f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjon Ewropea, fil-perjodu taż-żmien permess, waslu kummenti minn żewġ partijiet interessati.
4.2.1. AEGEAN AIRLINES
(75)
L-ewwel kummenti waslu minn linja tal-ajru Griega jisimha Aegean Airlines (minn hawn ’il quddiem “Aegean”). Din għamlet l-osservazzjonijiet li ġejjin.
Termini ta' ħlas preferenzjali bejn Olympic Airways u AIA
(76)
Aegean tallega li matul l-ewwel sena tagħha ta' operazzjonijiet f’AIA, Olympic Airways kienet ħallset inqas minn 30 % tal-obbligi tagħha lil AIA, allegatament intlaħqu ftehimiet bejn AIA u Olympic Airways (l-akbar klijent individwali ta' AIA - 35 %) u ġew irreġistrati żewġ ipoteki preferuti fuq tliet ajruplani ta' Olympic Airways favur AIA sabiex jassiguraw il-ħlas ta' somom li jaqbżu d-EUR 29 miljun flimkien mal-imgħax u l-ispejjeż. Aegean stmat l-obbligi mhux imħallsa ta' Olympic Airways lil AIA għal madwar EUR 70-80 miljun. Aegean allegat li AIA, li l-istat għandu l-kontroll ta' 55 % minnha, Olympic Airways u Olympic Airlines tħallew jakkumulaw obbligi sostanzjali bil-55 % kontroll statali ta' AIA u li dawn ma kinux disponibbli għal linji tal-ajru oħra. Aegean tistma li kieku ngħatat l-istess faċilitajiet, hija kienet tiġi pprovduta b’kapital ta' ħidma ta' EUR 40-50 miljun.
L-andament finanzjarju tal-kumpaniji fi ħdan il-Grupp Olympic
(77)
Fir-rigward ta' Olympic Aviation, Aegean tiddikjara li din il-kumpanija rreġistrat telf ta' EUR 32,2 miljun (fuq dħul ta' EUR 83 miljun 39 %) minkejja li rċeviet kumpens ta' EUR 8,2 miljuni mill-Istat Grieg għar-“rilokazzjoni bikrija” tal-attivitajiet tagħha mill-Ajruport ta' Ellinikon għal AIA. Huma jirrimarkaw ukoll li d-Dejn ta' Olympic Aviation għal Olympic Airways kien żdied minn EUR 68 miljun fl-2000 għal EUR 127 miljun fl-aħħar tal-2002. Olympic Airways ma kkonsolidatx il-kontijiet ta' Olympic Aviation fl-2001 u fl-2002 u Aegean tħoss li r-raġuni għal dan kienet biex tagħmel il-kotba tal-kumpanija omm jidhru aħjar.
(78)
Aegean tippreżenta wkoll xi indikazzjonijiet dwar il-profittabilità ta' Olympic Airways fl-2003. Skont l-informazzjoni pubblikament disponibbli dwar it-traffiku, it-traffiku ta' Olympic Airways fl-2003 naqas bi 8 % filwaqt li l-fattur tat-tagħbija tagħha naqas b’5 %. It-tnaqqis kien evidenti l-aktar fuq in-netwerk Ewropew tagħha bi tnaqqis ta' 14,4 % filwaqt li n-numru ta' passiġġieri tan-negozju naqas b’26 %. Fl-opinjoni ta' Aegean, dan it-tnaqqis fin-numru ta' passiġġieri flimkien ma' suq dejjem aktar diffiċli (iż-żidiet fil-prezz tal-fjuwil, kompetizzjoni akbar minn linji tal-ajru bi prezzijiet irħas) ifisser li l-pożizzjoni finanzjarja ta' Olympic Airways iddeterjorat sal-aħħar tal-2003.
Sussidju possibbli ta' Olympic Airlines permezz tan-nuqqas ta' ħlas tal-Olympic Airways Services
(79)
Aegean tesprimi s-suspett tagħha li l-kumpanija l-ġdida mhijiex tħallas (jew mhux qiegħda tħallas biżżejjed) għas-servizzi li tirċievi mingħand Olympic Airways Services.
(80)
Skont Aegean, il-prepagament ta' EUR 130 312 450 miljun depożitati fil-kont speċjali spiċċa wara tmien xhur.
(81)
Kienet adottata liġi ġdida (Liġi 3259/2004) li tipproteġi lil Olympic Airways Services u lil Olympic Aviation milli jkollhom proċeduri ta' eżekuzzjoni meħuda kontriehom. Skont il-liġi, m’għandha tinbeda l-ebda proċedura ta' eżekuzzjoni jew ta' solliev interim fil-Greċja jew barra minnha kontra l-assi (mobbli jew immobbli) ta' Olympic Airways Services u/jew ta' Olympic Aviation sat-28 ta' Frar 2005. Din il-liġi jidher li ġiet adottata minħabba li ċerti kredituri kienu qabdu ajruplan Airbus 300-600 wieħed u kienu qegħdin jheddu li jbigħuh sabiex jitħallsu tad-dejn li kien hemm magħhom.
(82)
Aegean tilmenta li l-Istat Grieg kien ta b’mod awtomatiku r-rotot ta' obbligu ta' servizz pubbliku ta' Olympic Aviation lil Olympic Airlines mingħajr ma għamel offerta pubblika. Barra minn hekk, id-drittijiet tat-traffiku kollha ta' Olympic Airways lejn stati li mhumiex fiż-ŻEE ttieħdu mill-kumpanija l-ġdida mingħajr l-ebda valutazzjoni mill-ġdid tal-kriterji għad-desinjazzjoni għalkemm linji tal-ajru oħra fosthom Aegean kienu esprimew interess li jiġu nnominati.
(83)
Aegean huma tal-opinjoni li t-trasferiment ta' assi lil Olympic Airlines mingħajr l-obbligi korrispondenti jista’ jkun inkumpatibbli kemm mat-Trattat kif ukoll mal-kostituzzjoni Griega.
(84)
Skont artiklu fl-istampa, qabel ma ġiet trasformata f’NOA, MA kienet akkumulat obbligi tat-taxxa ta' GRD 3,5 biljuni. Aegean tallega li l-Greċja ma għamlet ebda klejm kontra Olympic Airlines fir-rigward ta' din is-somma.
4.2.2. RYANAIR
(85)
Kienu riċevuti wkoll kummenti mingħand il-linja tal-ajru bi prezzijiet irħas Irlandiża Ryanair. Ryanair għamlet għadd ta' kummenti ġenerali rigward l-applikazzjoni tar-regoli tal-KE dwar l-għajnuna statali fi Stati Membri ħlief il-Greċja u fir-rigward ta' linji tal-ajru ħlief Olympic. Rigward il-każ li qiegħed jiġi kkunsidrat, Ryanair fil-bidu nnotat li ma setgħetx tikkummenta dwar l-ittra mibgħuta lill-gvern Grieg billi ma kienet tpoġġiet għad-dispożizzjoni l-ebda traduzzjoni bl-Ingliż tal-ittra.
(86)
Fil-każ ta' Olympic, Ryanair kompliet tiddikjara li “fl-investigazzjoni oriġinali kontra Olympic Airways, l-ammont ta' għajnuna statali li nstab li kienet irċeviet Olympic Airways kien jaqbeż il-EUR 1 biljun, iżda madankollu Olympic Airways kienu mitlubin iħallsu lura biss EUR 200 miljun lill-gvern Grieg”. Ryanair kompliet tgħid li linji tal-ajru oħra kienu mġiegħla jissussidjaw il-linja nazzjonali falluta, permezz ta' tariffi ogħla tal-ajruporti minħabba li Olympic Airways kienet ingħatat “waqfa” minn dawn it-tariffi. Fl-opinjoni tagħhom, l-għajnuna illegali kontinwa ta' din il-linja tal-ajru nazzjonali timmina serjament il-potenzjal li operaturi ġodda u iżjed effiċjenti jidħlu fis-suq. Huma ddeskrivew il-ħolqien ta' linja tal-ajru ġdida mingħajr dejn bħala mhux aċċettabbli u xtaqu jkunu jafu jekk kinux ġew segwiti l-proċeduri preżenti fir-rigward tal-Artikolu 4 tar-Regolament tal-Kunsill 2407/92 tat-23 ta' Lulju 1992 dwar il-liċenzjar tal-linji tal-ajru (10) fl-applikazzjoni għal Ċertifikat ġdid tal-Operaturi tal-Ajru għall-kumpanija l-ġdida. Fl-aħħar nett Ryanair qalet li l-Greċja m’għandhiex terġa’ titħalla ddur mar-regoli u tkompli ssostni l-linja tal-ajru nazzjonali falluta tagħha.
4.3. IT-TWEĠIBA TAL-GREĊJA GĦALL-KUMMENTI TAL-PARTIJIET TERZI
(87)
Fl-opinjoni tal-Greċja, l-informazzjoni li hemm fil-kummenti ppreżentati mill-partijiet terzi mhijiex eżatta u ma kkontribwiet xejn ġdid għall-investigazzjoni. L-awtoritajiet Griegi fakkru lill-Kummissjoni li l-proċess ta' privatizzar preċedenti għal-linja tal-ajru kien intemm fis-6 ta' Ottubru 2004 u li kien inħatar grupp ġdid ta' konsulenti kemm għall-ipprivatizzar ta' Olympic Airlines kif ukoll tan-negozji/taqsimiet l-oħra. Il-grupp il-ġdid ta' konsulenti kien diġà beda jaħdem u kien qiegħed isir progress fuq il-“fażi tal-proposta”. Ġie pprovdut ukoll kalendarju indikattiv għall-ipprivatizzar.
(88)
Rigward il-kummenti speċifiċi magħmula mill-partijiet terzi, il-Greċja tat it-tweġibiet il-ġejjin
4.3.1. L-OSSERVAZZJONIJIET TA’ AEGEAN AIRLINES
(89)
Dwar l-allegat trattament preferenzjali ta' Olympic Airways fl-AIA, l-awtoritajiet Griegi qalu li din il-kwistjoni kienet ġiet indirizzata qabel fil-kuntest tal-investigazzjoni preżenti dwar l-għajnuna statali, quddiem il-QEĠ (Kawża C-415/03 il-Kummissjoni v il-Greċja) u f’investigazzjonijiet oħrajn dwar għajnuna Statali (NN27/1996 Bini u Użu tal-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni). Għalkemm l-AIA huwa 55 % proprjetà tal-Istat, huwa jitħaddem bħala negozju privat indipendenti mill-kontroll tal-gvern fin-negozju tiegħu ta' kuljum. Bħala tali, l-AIA huwa esklussivament responsabbli għall-ġbir tat-tariffi tal-ajruport u l-arranġamenti ta' saldu għall-ħlas tard. Mid-disa’ diretturi tal-AIA, 4 huma maħtura mill-Istat, 4 mill-iżviluppaturi u l-aħħar wieħed huwa indipendenti. Il-Greċja reġgħet sostniet li hija kienet diġà kkjarifikat il-kwistjonijiet relatati mal-ħlas tard tal-ispatosimo.
(90)
Rigward il-possibbiltà ta' sussidju lil Olympic Airlines permezz ta' nuqqas ta' ħlas ta' multi lil Olympic Airways Services, l-awtoritajiet Griegi ddikjaraw li s-servizzi kollha pprovduti minn Olympic Airways Services lil Olympic Airlines jitwettqu b’termini u kundizzjonijiet tas-suq. L-awtoritajiet Griegi pprovdew xi evidenza dokumentarja tal-ħlasijiet magħmula minn Olympic Airlines lil Olympic Airways.
(91)
B’mod iżjed ġenerali, il-Greċja pprovdiet dokumenti b’appoġġ għall-affermazzjoni tagħha li Olympic Airlines ma kellha ħlasijiet pendenti mal-ebda entità statali. F’dan ir-rigward ġiet ipprovduta evidenza dwar il-ħlasijiet aġġornati lill-Awtoritajiet tat-Taxxa fir-rigward tat-Taxxa tal-Persuni bis-Salarju (FMY), il-VAT, it-tariffi tal-ajruporti (inklużi fl-AIA), l-ispatosimo u s-sigurtà soċjali (IKA).
(92)
Rigward il-kont speċjali, il-Greċja sostniet li l-ammonti fil-kont kienu qegħdin jintużaw skont id-dispożizzjonijiet tal-Liġi 3185/2003. Il-prepagament fil-kont ġie deskritt bħala “miżura effimera li kwalunkwe investitur prudenti tas-suq kien jadotta fiċ-ċirkustanzi.” Il-prepagament kien intuża primarjament għas-salarji kemm f’OA kif ukoll f’OAv, l-ispejjeż tal-kiri tal-ajruplani u l-irtirar kmieni ta' persunal ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation.
(93)
Olympic Airlines ma rċeviet l-ebda fondi mill-kont speċjali la direttament u lanqas indirettament. L-allegazzjoni li Olympic Airlines ma kienet irċeviet l-ebda obbligazzjoni mal-ħolqien tagħha, ġiet miċħuda wkoll bil-qawwa kollha.
(94)
L-ammont ta' EUR 130 312 450 ngħata f’partijiet separati bejn l-24 ta' Diċembru 2003 u t-13 ta' Mejju 2004 (inqas minn 6 xhur). Kien tħallas b’dan il-mod biex jekk il-Kummissjoni tiddeċiedi li kien jikkostitwixxi għajnuna statali skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat, ikunu ġew issodisfati l-kundizzjonijiet kollha sabiex jikkwalifika bħala għajnuna għas-salvataġġ. B’appoġġ għall-argument li l-ħlas kontanti bil-quddiem seta’ jikkostitwixxi għajnuna għas-salvataġġ, il-Greċja rrimarkat li:
-
Olympic Airways kienet kumpanija f’diffikultà skont it-tifsira tal-linji gwida,
-
il-prepagament lil Olympic Airways kien jikkonsisti minn sostenn tal-likwidità,
-
is-sostenn tal-likwidità kien mistenni li jitħallas lura fuq perjodu ta' mhux aktar minn 12-il xahar wara l-ħlas tal-aħħar pagament lil Olympic Airways; l-aħħar pagament sar f’Mejju 2004 u r-rimbors suppost li kellu jsir wara l-ipprivatizzar ta' Olympic Airlines f’Mejju 2005,
-
l-għoti ta' għajnuna għas-salvataġġ evita diffikultajiet soċjali serji u severi madwar il-Greċja kollha;
-
Olympic Airways ma baqgħetx linja tal-ajru u topera biss servizzi mhux tat-titjiriet; l-effetti estiżi fi stati membri oħra għalhekk huma limitati;
-
l-ammont li ngħata kien neċessarju sabiex iżomm lill-kumpanija fin-negozju għall-perjodu limitat li għalih ingħata; l-ammont huwa proporzjonat u komparabbli ma' ammonti oħra ta' għajnuna għas-salvataġġ awtorizzati mill-Kummissjoni għal impriżi ta' daqs simili jew impriżi li joperaw fl-istess qasam.
(95)
Fl-opinjoni tal-Grreċja, il-liġi l-ġdida (Liġi 3259/2004) li tipproteġi lil Olympic Airways Services u lil Olympic Aviation mill-eżekuzzjoni ta' proċeduri kontriehom, il-Greċja qalet li fl-opinjoni tagħha din il-miżura kienet neċessarja sabiex tassigura l-proċess ta' privatizzar. Din il-miżura temporanja ma ċaħħditx lill-kredituri mid-drittijiet tagħhom iżda ssospendiet għal perjodu limitat l-eżekuzzjoni tal-proċeduri. Din il-protezzjoni temporanja mill-kredituri ma tapplikax kontra l-Istat Grieg jew korpi pubbliċi/statali oħra; hija kienet tapplika biss għal Olympic Airways u Olympic Aviation. Il-miżura temporanja ma kinitx tikkwalifika bħala għajnuna statali billi ma kienet timplika l-ebda trasferiment ta' riżorsi statali. (Skont il-Liġi 3185/2003, wara l-qasma, il-kredituri jistgħu jieħdu azzjoni kontra Olympic Airlines biss fir-rigward ta' dawk id-djun trasferiti lil Olympic Airlines.)
Obbligi ta' servizz pubbliku u deżinjazzjonijiet taħt ftehimiet bilaterali
(96)
Fl-opinjoni tal-Greċja, it-trasferiment ta' obbligi ta' servizz pubbliku u drittijiet bilaterali ta' nominazzjoni lil Olympic Airlines sar bis-saħħa tad-drittijiet tas-suċċessjoni skont il-liġi Griega dwar il-kumpaniji. Dawn ir-rotot kienu mħaddma jew minn Olympic Airways jew minn Olympic Aviation u t-taqsimiet tat-titjiriet ta' dawn il-kumpaniji kienu ġew trasferiti lil Olympic Airlines
(97)
Rigward l-allegat kont tat-taxxa mhux imħallas ta' GRD 3,5 biljuni għal Macedonian, il-Greċja spjegat li kont tat-taxxa mhux imħallas li jirrigwarda l-perjodu 1993-1997 kien is-suġġett ta' litigazzjoni quddiem il-qrati fil-Greċja. L-ammont inkwistjoni (inklużi l-ħlasijiet u l-penali) huwa ta' EUR 9 106 481,75; il-kawża għada għaddejja. Il-kumpanija tagħmel proviżjon xieraq fil-kontijiet tagħha għal dan l-obbligu sakemm joħroġ ir-riżultat tal-proċeduri.
4.3.2. L-OSSERVAZZJONIJIET TA’ RYANAIR
(98)
Il-Greċja twarrab għal kollox l-osservazzjonijiet ta' Ryanair, fejn tinnota li Ryanair mhijiex attiva fis-suq Grieg, ma tikkompetix ma' Olympic Airlines u qiegħda tuża l-proċedura sabiex tressaq argumenti li jirrigwardaw id-dibattitu li għaddej bejnha stess u l-Kummissjoni.
4.4. KUMMENTI MAGĦMULA MILL-GREĊJA WARA LI RĊEVIET L-ITTRA TA’ AVVIŻ FORMALI RIGWARD L-INĠUNZJONI TA’ SOSPENSJONI
(99)
Fil-11 ta' Ottubru 2004, il-Kummissjoni bagħtet ittra ta' avviż formali fejn infurmat lill-Greċja bl-intenzjoni tagħha li tadotta deċiżjoni li titlob lill-Greċja tissospendi kwalunkwe għajnuna illegali sakemm tkun tista’ tittieħed deċiżjoni dwar il-kumpatibbiltà tagħha. L-ittra infurmat lill-Greċja li jekk fi żmien għaxart ijiem minn meta tirċievi l-ittra, il-Kummissjoni ma tkunx irċeviet informazzjoni sodisfaċenti li turi li l-Greċja ma kinitx għadha tagħmel ħlasijiet ta' għajnuna lil Olympic Airways, tali inġunzjoni kienet sejra tiġi adottata. Il-Greċja ġiet mistiedna wkoll tissottometti l-kummenti tagħha dwar il-kwistjoni.
(100)
Fit-28 ta' Ottubru 2004, l-awtoritajiet Griegi wieġbu għal din l-ittra ta' avviż formali. Il-Greċja sostniet li t-teħid ta' inġunzjoni f’dan l-istadju jkun sproporzjonat u mhux ġustifikat u jipperikola serjament l-isforz qawwi preżenti tal-Greċja sabiex issib soluzzjoni għall-problema tal-kumpaniji. Huma sostnew ukoll, rigward il-kwistjonijiet sostantivi mqajma fl-ittra ta' avviż formali tal-Kummissjoni, li fir-rigward tal-ħlasijiet tal-“ispatosimo”, billi Olympic Airways ma kinitx għadha linja tal-ajru ma kinitx għadha tiġbor din it-taxxa u dwar il-“kont speċjali” u l-ħlas minnu ta' EUR 130 312 450 lil Olympic Airlines, li dan kien l-att ta' investitur prudenti u possibbilment ħlas ta' għajnuna għas-salvataġġ. L-awtoritajiet Griegi sostnew li huma ma setgħux jaraw il-ħtieġa għal tali inġunżjoni f’dan l-istadju tal-proċedura investigattiva u ma kinux jaraw bidla sinifikanti fiċ-ċirkustanza mill-ftuħ tal-proċedura jew jaraw evidenza ta' dannu sostanzjali jew irreparabbli li jiġġustifika l-adozzjoni ta' tali inġunzjoni.
4.5. KUMMENTI MAGĦMULA MILL-GREĊJA WARA S-SENTENZA FIL-KAWŻA C-415/03 IL-KUMMISSJONI V IL-GREĊJA
(101)
Kif issemma qabel, il-Kummissjoni kitbet lill-awtoritajiet Griegi fit-23 ta' Mejju 2005 u talbet informazzjoni dwar il-miżuri li kellha tieħu l-Greċja biex tikkonformi mas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-Kawża C-415/03 Il-Kummissjoni v il-Greċja
(102)
L-awtoritajiet Griegi wieġbu permezz ta' ittra datata 2 ta' Ġunju 2005 u għalkemm l-ittra kienet tittratta prinċipalment il-kwistjoni tal-irkupru wara d-Deċiżjoni tal-2002, billi tikkonċerna kwistjonijiet relatati mar-ristrutturar u l-ipprivatizzar proposti li jikkostitwixxu l-qofol ta' din il-proċedura investigattiva, ser tiġi eżaminata fil-kuntest ta' din il-proċedura.
(103)
L-awtoritajiet Griegi l-ewwel nett riedu jqajmu ċerti kwistjonijiet relatati mal-irkupru ta' għajnuna mingħand l-Olympic Airways. L-awtoritajiet Griegi qalu li skont il-paragrafu 33 tas-sentenza tal-Qorti “l-operazzjoni inkwistjoni ttrasferiet l-assi kollha tal-kumpanija Olympic Airways […] lill-kumpanija l-ġdida Olympic Airlines”, iżda qalu li dan ma kienx korrett, u li diversi assi importanti għadhom f’Olympic Airways u li din għadha attiva f’diversi swieq.
(104)
Il-Greċja rrimarkat li l-kumpaniji fi ħdan il-grupp Olympic Airways kienu fil-proċess li jiġu privatizzati u d-dettalji ta' dan l-ipprivatizzar kienu diġà ġew ikkomunikati lid-dipartimenti tal-Kummissjoni. Kienet l-intenzjoni tal-awtoritajiet Griegi li jikkonformaw b’mod sħiħ mal-irkupru u ladarba jkunu nbiegħu l-assi ta' Olympic Airlines, id-dħul mill-bejgħ kellu jmur direttament għand l-Istat Grieg. Jekk dan ma jkunx biżżejjed sabiex jissodisfa l-irkupru, f’dak il-każ kellu jintuża d-dħul mill-bejgħ tal-kumpaniji tal-grupp Olympic Airways imniżżla fil-kont speċjali f’isem l-Istati Grieg. Malli jkunu ġew eżawriti dawn it-toroq kollha, l-intenzjoni tal-awtoritajiet Griegi kienet li jillikwidaw lil Olympic Airways.
(105)
F’każ li l-bejgħ minn Olympic Airlines ma jissodisfax għal kollox l-irkupru, hija kienet se tiggarantixxi li l-ebda dispożizzjoni ġenerali jew speċjali tal-liġi Griega ma tipproteġi lill-“kumpaniji suċċessuri” (fosthom b’mod partikolari Olympic Airlines) mill-obbligu ta' ħlas lura tal-għajnuniet li timponi d-deċiżjoni ta' Diċembru 2002. B’mod iżjed speċifiku, rigward id-dispożizzjoni speċjali tal-Liġi 3185/2003 li tagħti protezzjoni lil Olympic Airlines mill-kredituri fir-rigward tad-djun ta' Olympic Airways li jkunu saru qabel ir-ristrutturar, l-ittra tissokta “lanqas l-Istat Grieg ma jista’ jfittex lil Olympic Airlines għad-djun ta' Olympic Airways” u li l-karattru superjuri tal-liġi Komunitarja jfisser li fir-rigward tal-irkupru, din id-dispożizzjoni ma tistax tintuża biex twaqqaf l-effett tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni u r-regoli Komunitarji dwar l-għajnuniet mill-Istat.
(106)
L-awtoritajiet Griegi spjegaw li l-għan ta' din id-dispożizzjoni kien li tipproteġi lil Olympic Airlines waqt il-proċess ta' ristrutturar pjuttost milli tipproteġiha minn obbligu possibbli ta' rkupru tal-għajnuniet skont id-deċiżjoni ta' Diċembru 2002. Fil-każ li ma jkunx jista’ jsir irkupru sħiħ fil-livell tal-grupp Olympic Airways, obbligazzjoni futura li jista’ jkun hemm għall-irkupru għal Olympic Airways ma tkunx possibbli, fl-opinjoni tal-Greċja, f’każ li l-kumpanija ta' suċċessjoni tinbiegħ bi prezz tas-suq raġonevoli fl-ambitu tal-Linji Gwida tal-Kummissjoni għall-proċeduri tal-ipprivatizzar.
5. RIŻULTATI TAL-ISTUDJU ESPERT MITLUB MILL-KUMMISSJONI
(107)
Qabel ma l-Kummissjoni tkun tista’ tidħol f’evalwazzjoni tal-punti mqajma fil-ftuħ tal-proċedura u tal-informazzjoni pprovduta mill-Awtoritajiet Griegi u l-partijiet terzi, kien meħtieġ li hija teżamina s-sitwazzjoni ekonomika u finanzjarja attwali ta' Olympic Airways (Olympic Airways Services) u ta' Olympic Airlines u l-progress li kien sar fir-ristrutturar u l-ipprivatizzar.
(108)
Għal dan il-għan, il-Kummissjoni użat is-servizzi ta' espert indipendenti, Moore Stephens, sabiex jitwettaq studju tar-ristrutturar, l-operazzjonijiet u l-ipprivatizzar sa dak il-ħin tad-diversi kumpaniji tal-grupp Olympic Airways sabiex jiġi stabbilit x’ġara mir-ristrutturar ’il quddiem.
(109)
Moore Stephens (“l-esperti”) wettqu l-istudju tagħhom f’Ateni bejn id-9 u s-26 ta' Mejju 2005. Fit-twettiq ta' dan l-istudju, huma kienu megħjunin mill-awtoritajiet Griegi u mill-konsulenti tagħhom kif ukoll mill-fatt li kienet tlestiet kamra bid-dejta mill-awtoritajiet u l-konsulenti tagħhom dwar l-ipprivatizzar sabiex ix-xerrejja potenzjali involuti fil-proċess ta' privatizzar jkunu jistgħu jagħmlu r-riċerka tagħhom stess.
5.1. KONKLUŻJONIJIET TAL-ESPERTI FIR-RIGWARD TAR-RISTRUTTURAR
(110)
L-esperti eżaminaw l-operazzjoni tar-ristrutturar u l-mod li bih ġew evalwati l-assi u l-obbligi li kellhom jiġu trasferiti għal Olympic Airlines u li kellhom jitħallew f’Olympic Airways u indikaw li ċerti entrati la kienu saru skont prinċipji ta' kontabilità Griegi, u lanqas internazzjonali (GAAP). Huma indikaw li ammont ta' EUR 30 miljun imsejjaħ avvjament kien identifikat fil-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airways qabel ir-ristrutturar. Dan l-ammont kien stima, mill-maniġment, tal-isem tal-marka Olympic, il-logo Olympic, it-trademark Olympic Airlines, u l-islots u l-ftehimiet bilaterali. Huma jirrimarkaw li la l-prinċipji Griegi u lanqas dawk tal-GAAP ma jippermettu li l-assi fissi mhux tanġibbli ġġenerati internament jew l-avvjament jiġu identifikati fil-karta tal-bilanċ.
(111)
Punt ieħor possibbli ta' tħassib kien jirrigwarda l-istima tal-ajruplani. L-esperti rrimarkaw li fil-ħin tal-qasma, l-ajruplani u l-magni tal-ajruplani f’Olympic Airways u Olympic Aviation reġgħu ġew stmati bil-valur tas-suq attwali. Dan l-eżerċizzju twettaq fl-1 ta' Ottubru 2003 minn konsulent internazzjonali tal-linji tal-ajru, Airclaims Ltd., u rriżulta f’żieda ta' madwar EUR 43,2 miljun fuq il-valur imniżżel eżistenti.
(112)
L-esperti jirrimarkaw li l-karta tal-bilanċ tal-ftuħ għal Olympic Airlines ma kien fiha l-ebda konċessjoni għal djun dubjużi kontra riċevibbli kummerċjali. Filwaqt li l-maniġment ta' Olympic Airlines huwa kunfidenti li l-bilanċi kollha trasferiti kienu jkunu nġabru, l-esperti jħossu li mhuwiex realistiku li wieħed jassumi l-ebda djun mhux imħallsa. Ammont ieħor ta' EUR 825 020 imsemmi “kontijiet dubjużi riċevibbli” kien inkluż fil-karta tal-bilanċ ta' trasformazzjoni ta' Macedonia. L-esperti huma tal-opinjoni li ma jidhirx prudenti li dan jiġi inkluż bħala assi.
(113)
L-espert irrimarka wkoll li l-karta tal-bilanċ tal-bidu ta' Olympic Airlines kienet tinkludi assi ta' EUR 7,9 miljun mingħand Olympic Airways, stmati mill-maniġment, li qabel kienu dejn dovut f’MA. L-obbligu korrispondenti ma kienx trasferit għal Olympic Airlines minħabba d-dispożizzjonijiet tal-Liġi 3185/2003 li jippermettu li l-obbligi jinżammu minn Olympic Airways.
(114)
Il-karta tal-bilanċ iniżjali indikat debitur varju ta' EUR 24,4 miljun li kienet tirrigwarda ammont dovut minn Olympic Airways fir-rigward tad-dħul nett mistenni mill-bejgħ ta' żewġ ajruplani A300-600 u li baqgħu fil-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airways u inkrew lil Olympic Airlines. Mhuwiex skont il-prinċipji ta' kontabilità Griegi jew Internazzjonali li wieħed jantiċipa debitur li jirrelata mal-bejgħ li ma jkunx seħħ ta' assi fissi mhux proprjetà tal-kumpanija. Billi Olympic Airlines tidher li gawdiet l-ispejjeż u l-benefiċċji tas-sjieda ta' dawn l-ajruplani, l-ajruplani setgħu ġew trasferiti lil Olympic Airlines mal-ajruplani l-oħra ta' proprjetà għall-valur irreġistrat tagħhom ta' EUR19,2 miljun.
(115)
Kien ikkonfermat ukoll mill-esperti li l-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airlines teskludi ħafna mill-obbligi tal-operazzjonijiet tat-titjiriet li kienu jeżistu f’OA u f’OAv. L-esperti jirrimarkaw li skont il-liġi Griega dwar il-kumpaniji, l-assi u l-obbligi kollha relatati mal-attivitajiet li jkunu qegħdin jiġu privatizzati f’ristrutturar ta' kumpanija, iridu jiġu trasferiti. Filwaqt li hemm ammont inevitabbli ta' suġġettività f’eżerċizzju bħal dan, il-leġiżlazzjoni ma tagħtix lill-maniġment il-possibilità li jkun selettiv fl-assi u l-obbligi trasferiti. Il-Liġi 3185/2003, madankollu, fiha dispożizzjonijiet li ppermettew lill-maniġment tal-grupp Olympic Airways jaqbeż ir-rekwiżiti normali tal-leġiżlazzjoni u b’mod selettiv iħalli barra obbligi mill-ispin-off. Fit-teħid ta' vantaġġ mil-Liġi 3185/2003, il-maniġment iddeċieda li jħalli barra mill-ispin-off l-obbligi kollha ta' iżjed minn xahar.
(116)
L-esperti qabblu l-obbligi trasferiti ma' dawk miżuma billi qabblu estratti mill-karti tal-bilanċ mill-karta tal-bilanċ tal-ftuħ ta' Olympic Airlines fil-11 ta' Diċembru 2003 mal-karti tal-bilanċ fl-aħħar tas-sena ta' Olympic Airways u Olympic Aviation fil-31 ta' Diċembru 2003 (Olympic Airways u Olympic Aviation ma ppreparawx karti tal-bilanċ fil-11 ta' Diċembru 2003).
SILTIET MILL-KARTA TAL-BILANĊ
Olympic Airlines
Olympic Airways
Olympic Aviation
11 ta' Diċembru 2003
31 ta' Diċembru 2003
31 ta' Diċembru 2003
Provvediment għat-terminazzjoni
Provvediment għall-benefiċċji tal-irtirar
33 922 469
82 035 663
10 534 535
Nota 1
Oħrajn
7 616
89 230 530
709 865
Nota 1
33 930 085
171 266 193
11 244 400
Dejn fuq perjodu fit-tul
Self bankarju
-
148 036 005
-
Nota 2/Nota 1
Dejn ieħor fuq perjodu fit-tul
-
1 018 427
-
Nota 1
-
149 054 432
-
Obbligi għal żmien qasir
Fornituri
31 019 022
89 067 738
148 671 366
Nota 1
Obbligi għal żmien qasir mal-banek
-
14 504 809
-
Nota 3/Nota 1
Self mill-klijenti
824 482
-
392 413
Nota 1
Taxxi u dazji pagabbli (fosthom id-dazji tal-ajruporti)
4 045 699
373 549 262
719 901
Nota 1
Sigurtà soċjali u kontribuzzjonijiet pagabbli
2 495 142
147 554 360
-
Nota 1
Porzjon preżenti tad-dejn fuq perjodu fit-tul
-
22 986 786
-
Nota 2/Nota 1
Dividendi pagabbli
514 739
-
-
Ammonti dovuti lil impriżi affiljati
-
4 745 844
-
Nota 1
Kredituri oħra
7 009 156
65 838 943
617 392
Nota 1
Biljetti mħallsin minn qabel
32 288 005
-
-
78 196 245
718 247 742
150 401 072
Akkumulazzjonijiet u dħul bin-nifs
Spejjeż akkumulati
-
49 642 845
751 674
Nota 1
Akkumulazzjonijiet varji u dħul bin-nifs
-
57 328 943
17 664 167
Nota 1
-
106 971 788
18 415 841
OBBLIGI TOTALI
112 126 330
1 145 540 155
180 061 313
Nota 1
Obbligi miżmuma skont il-Liġi 3185/2003
Nota 2
Self ta' ABN Amro
Nota 3
Is-self ta' Emporiki Bank tħallas bid-dħul minn EUR 130M fi Frar 2004
(117)
L-esperti b’hekk urew li ma kienu trasferiti l-ebda obbligazzjonijiet fuq perjodu fit-tul u inqas minn 10 % tal-obbligazzjonijiet għal perjodu qasir kienu trasferiti lil Olympic Airlines. L-obbligi totali trasferiti lil Olympic Airlines (EUR 145 miljun) huma biss 9,9 % tal-obbligi totali tat-tliet kumpaniji (EUR 1 471 miljun). L-obbligi għal perjodu qasir trasferiti lil Olympic Airlines (10 % tal-obbligi totali għal perjodu qasir) huma dawk ta' inqas minn xahar.
(118)
L-akbar obbligi li tħallew fil-grupp Olympic Airlines huma l-obbligi tat-taxxa u s-sigurtà soċjali lill-Istat li jammontaw għal EUR 521 miljun. L-esperti jirrapportaw li l-intenzjoni ddikjarata tal-maniġment ta' Olympic Airlines li jħalli l-biċċa l-kbira tal-obbligi fil-grupp Olympic Airways kienet sabiex jippermetti lil-linja tal-ajru, bil-libsa ġdida tagħha bħala Olympic Airlines, tkompli tinnegozja u tgħaddi għall-ipprivatizzar. Huma għalhekk jikkonkludu li kieku l-maniġment tal-grupp Olympic Airways ittrasferixxa l-obbligi kollha tat-taqsimiet tat-titjiriet lil Olympic Airlines, il-kumpanija l-ġdida kienet tiffaċċja l-istess kriżi ta' likwidità li kienet teżisti fil-grupp Olympic Airways, li kważi żgur kienet twassal għall-insolvenza u l-għeluq tal-linja tal-ajru. Fi kliem ieħor, ma kien ikun hemm ebda skop li jitwettaq l-eżerċizzju ta' ristrutturar kieku l-obbligi kollha tat-taqsimiet tat-titjiriet tal-grupp Olympic Airways ġew trasferiti mal-assi.
(119)
Fir-rigward ta' Macedonian, provvediment tat-taxxa relatat mas-sejbiet ta' verifika tat-taxxa li kienet tkopri s-snin 1992-1997, u li kien jammonta għal EUR 9.1 miljun, tħalla barra mill-karta tal-bilanċ. L-esperti sabu li ma kien hemm l-ebda provvediment tat-taxxa għal Macedonian fir-rigward tas-snin 1998 - 2003. Għadha ma saritx verifika mid-dipartiment tat-taxxa. Il-maniġment m’għamilx provvediment għax jemmen li mhux sejjer ikun hemm obbligu ta' taxxa fuq il-profitt għal dak il-perjodu. MA għamlet profitt fl-2001, fl-2002 u fl-2003.
(120)
L-esperti kkonkludew li kien hemm stima eċċessiva tal-assi li ġew trasferiti lil Olympic Airlines. L-esperti wettqu stima oħra huma stess tal-assi trasferiti u waslu għall-konklużjoni li l-istima magħmula mill-maniġment tal-grupp Olympic Airways (EUR 130 312 459) u li ma kinitx validata minn awditur indipendenti, kienet stmata żżejjed b’mod sinifikanti, fl-opinjoni tagħhom b’iżjed minn EUR 90 miljun. L-esperti tal-Kummissjoni li użaw metodi ta' kontabilità rikonoxxuti skont GAAP Griegi u Internazzjonali, għamlu dikjarazzjoni ġdida tal-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airlines sabiex tirrifletti l-kwistjonijiet ta' hawn fuq sal-punt li jistgħu jiġu kkwantifikati u r-riżultat huwa li l-valur tal-assi netti trasferiti lil Olympic Airlines naqas minn EUR 130 miljun għal EUR 38 miljun. F’dan ir-rigward huma jsostnu li anki jekk wieħed jalloka għal ċertu livell ta' soġġettività fl-istima, huwa diffiċli wieħed jispjega d-diskrepanza bejn iż-żewġ ammont u għalhekk jikkonkludu li Olympic Airlines ġiet stmata żżejjed (11).
Element
Karta tal-bilanċ tal-ftuħ (EUR)
Aġġustament (EUR)
Karta tal-bilanċ aġġustata (EUR)
Spjegazzjoni
1.
Avvjament
30 000 000
(30 000 000 )
-
Neħħi l-avvjament iġġenerat internament
2.
Ajruplani ta' proprjetà
124 599 144
(43 200 000 )
81 399 144
Iddikjara l-ajruplan bil-valur imniżżel
3.
Riċevibbli tan-negozju
51 336 137
Stima tal-maniġment
Stima tal-maniġment
Neħħi r-riċevibbli tan-negozju dubjużi
4.
Ammont dovut mingħand Olympic Airways
7 904 245
(2 904 245 )
5 000 000
Erġa’ddikjara d-debitur ta' Olympic Airways fl-ammont attwali
5.
Riċevibbli (MA)
825 020
(825 020 )
-
Neħħi r-riċevibbli dubjużi (MA)
6a.
Debitur varju
24 674 196
(24 674 196 )
-
Neħħi d-debitur relatat mad-disponiment ġejjieni tal-ajruplan
6b.
Ajruplani ta' proprjetà
-
19 175 961
19 175 961
Inkludi l-ajruplani li se jinbiegħu bil-valur tar-reġistru
7.
Pagabbli xahar
-
Stima tal-maniġment
Stima tal-maniġment
Inkludi l-pagabbli xahar
8.
Provvediment tat-taxxa
-
(9 106 482 )
(9 106 482 )
Inkludi l-provvediment tat-taxxa (MA) 1992-1997
9.
Provvediment tat-taxxa 98-03
-
Stima tal-maniġment
Stima tal-maniġment
Inkludi l-provvediment tat-taxxa (MA) 1998-2003
Total
(91 533 982 )
(121)
L-esperti jirrappurtaw li l-karta tal-bilanċ tal-ftuħ ta' Olympic Airlines u l-karti tal-bilanċ tat-trasformazzjoni tal-komponenti ġew ikkompilati mill-akkawntants tal-kumpanija, Deloitte and Touche, minn informazzjoni pprovduta mill-maniġment iżda ma ġewx ivverifikati jew ivvalutati b’mod indipendenti. Skont il-liġi Griega normali dwar il-kumpaniji, l-awdituri indipendenti jridu jipprovdu opinjoni bi kliem li jgħid li l-figuri fil-karti tal-bilanċ ta' trasformazzjoni kienu estratti mir-rekords tal-kontabilità sottostanti tal-kumpanija. Madankollu, il-Liġi 3185/2003 ippermettiet lil Olympic Airlines li taqbeż dan l-eżerċizzju u talbet biss li l-awdituri jippreparaw il-karti tal-bilanċ, mingħajr ma jkollhom għalfejn jipprovdu opinjoni dwarhom.
(122)
L-esperti ma jistgħux jikkonkludu jekk Deloitte and Touche fil-fatt ippreparawx il-karti tal-bilanċ jekk jekk dawn kinux ippreparati mill-maniġment. Ir-rapport ta' Deloitte and Touche dwar il-ħidma tagħhom huwa rapport deskrittiv li jispjega l-kompożizzjoni tal-karti tal-bilanċ u li fih huma jenfasizzaw li “aħna ma wettaqna l-ebda verifika jew eżami ieħor indipendenti” u li l-karti tal-bilanċ ta' trasformazzjoni jibqgħu “ir-responsabbiltà sħiħa, assoluta u esklussiva” tal-maniġment.
(123)
Għalhekk, l-esperti jikkonkludu li minbarra l-kwistjonijiet tat-trattament xieraq tal-kontabilità stabbiliti fis-sejba preċedenti, jeżisti nuqqas ġenerali ta' ċertezza fuq il-figuri fil-karta tal-bilanċ tal-ftuħ minħabba n-nuqqas ta' verifika jew kontroll indipendenti ieħor fuq il-eżerċizzju. B’appoġġ għal din il-konklużjoni, l-esperti jirreferu wkoll għar-rapport tal-awditur dwar id-dikjarazzjonijiet finanzjarji ta' Olympic Airlines għas-sena li ntemmet fil-31 ta' Diċembru 2003, ġimagħtejn u nofs wara l-karta tal-bilanċ tal-ftuħ, li fih l-awditur esprima riżervi fir-rigward tal-bilanċi tal-ftuħ tal-kumpanija. L-awdituri jsostnu li fir-rigward tal-avvjament, l-assi fissi fl-istima u d-debituri u l-kredituri trasferiti mill-kumpaniji komponenti lilOlympic Airlines, huma mhumiex f’pożizzjoni li jikkonfermaw il-valur ta' dawn l-elementi u għalhekk ma jesprimux opinjoni dwarhom.
(124)
Il-Liġi 3185/2003 tipprovdi għal self kontanti mill-Istat Grieg sabiex ikopri l-obbligi finanzjarji ta' Olympic Airways u Olympic Aviation matul il-proċedura ta' trasformazzjoni u likwidazzjoni, din is-somma hija bbażata fuq il-valur nominali tal-ishma ta' Olympic Airways. L-esperti jikkonkludu li kien fl-interessi tal-geupp Olympic Airways […] (*) li jiġi massimizzat il-kapital azzjonarju tal-ftuħ ta' Olympic Airlines billi jiġi massimizzat il-valur tal-assi trasferiti u jiġi minimizzat il-valur tal-obbligi trasferiti. Il-valur tal-assi netti trasferiti u, konsegwentement, il-valur nominali tal-kapital azzjonarju ta' Olympic Airlines kien EUR 130 miljun. Il-Gvern Grieg ħallas dan l-ammont lil Olympic Airways skont il-Liġi 3185/2003.
(125)
Il-konklużjoni li wasal għaliha l-espert hija li kieku ntużaw prattiki ta' kontabilità rikonoxxuti, il-Gvern Grieg kien ikun jista’ jagħmel biss kontribuzzjoni ferm aktar baxxa lil Olympic Airways skont il-Liġi 3185/2003. Meta wieħed iqis il-pożizzjoni tal-likwidità ta' Olympic Airways uOlympic Airlinesfiż-żmien tar-ristrutturar, tali tnaqqis fil-likwidità disponibbli mill-Gvern kien ikollu implikazzjonijiet sinifikanti għall-kapaċità ta' Olympic Airways u Olympic Airlines li jkomplu jinnegozjaw.
(126)
Barra minn hekk huma jikkonkludu li r-riżultat finali tal-proċess ta' spin-off, privatizzar u bejgħ tal-assi huwa li l-gruipp Olympic Airways jitħalla mingħajr attivitajiet ta' negozju, assi minimi u djun li jammontaw għal mijiet ta' miljuni ta' ewro. Id-dispożizzjonijiet tal-insolvenza skont il-Liġi Griega x’aktarx li jiġu applikati għal Olympic Airways u Olympic Aviation u jiġu likwidati. Il-kredituri, prinċipalment l-Istat Grieg, sejrin iġarrbu l-ispejjeż.
5.2. KONKLUŻJONI TAL-ESPERTI DWAR OLYMPIC AIRWAYS (OLYMPIC AIRWAYS SERVICES) WARA R-RISTRUTTURAR
(127)
L-esperti eżaminaw is-sitwazzjoni ta' Olympic Airways (Olympic Airways Services) wara d-deċiżjoni tal-11 ta' Diċembru 2003. Il-kumpanija kompliet tagħmel telf u dan it-telf ġab fix-xejn il-fondi proprji tal-kumpanija u xekkel serjament il-possibbiltajiet tagħha li tissellef.
5.2.1. IS-SITWAZZJONI TAT-TAXXA U TAS-SIGURTÀ SOĊJALI TA’ OLYMPIC AIRWAYS (“OLYMPIC AIRWAYS SERVICES”)
(128)
L-esperti sabu li l-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airways tinkludi obbligi kbar tat-taxxa u s-sigurtà soċjali. Dawn żdiedu sena wara l-oħra billi l-ħlasijiet lill-awtoritajiet tat-taxxa ma laħħqux mal-obbligi annwali. L-obbligi tat-taxxa tirrigwarda prinċipalment it-taxxa fuq il-pagi tal-ħaddiema li tmur lura bosta snin u tinkludi wkoll it-taxxa tal-ajruporti, VAT u obbligi ta' taxxa fuq il-profitt. Bl-ispin off tal-operazzjonijiet tat-titjiriet f’Olympic Airlines, l-obbligi ta' xahar taxxa u sigurtà soċjali biss ġew ittrasferiti fl-entità l-ġdida li nħolqot. L-obbligu tas-sigurtà soċjali jirrigwarda prinċipalment il-fond prinċipali tal-pensjonijiet tal-kumpanija. Fl-2003 u l-2004, l-obbligu żdied b’total ta' EUR 137 miljun. F’dan il-perjodu l-kumpanija għamlet ħlasijiet ta' EUR 7,7 miljun relatati ma' Ftehim ta' Ħlas għas-snin ta' qabel l-2003.
(EUR miljuni)
2002 (**)
2003 (**)
2004 (***)
Taxxi
219
374
431
Sigurtà soċjali
54
148
196
Total
273
522
627
(129)
L-esperti jinnotaw li r-rapport tal-verifika ta' Olympic Airways għall-2002 isostni li ‘il-kotba u r-rekords tal-kumpanija ma segwewx b’mod konsiderevoli d-dispożizzjonijiet mitluba mil-leġiżlazzjoni tat-taxxa’. Ir-rapport isostni wkoll li “il-verifika tat-taxxa għas-snin 1998 u 1999 ikkonkludiet li l-kotba u r-rekords ma kinux adegwati” u “billi wkoll il-kumpanija ma ġietx ivverifikata mill-awtoritajiet tat-taxxa għas-snin 2000 sa 2003, it-tnejn inklużi, l-obbligi tagħha tat-taxxa għas-snin 1998 sa 2003, it-tnejn inklużi, mhumiex finali”.
(130)
L-esperti jikkonkludu li Olympic Airways għandha storja, li tmur lura diversi snin, li ma tħallasx l-obbligi tagħha tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali b’mod sħiħ. Huma jindikaw li l-obbligu totali fl-aħħar tal-2002 kien diġà kbir, f’livell ta' EUR 273 miljun, u dan kompla jikber b’mod sinifikanti matul il-perjodu suċċessiv. L-esperti jirrimarkaw li l-obbligu stmat fl-aħħar tal-2004, ta' EUR 627 miljun, huwa iżjed minn 75 % tal-fatturat annwali kombinat ta' Olympic Airlines u l-grupp ta' Olympic Airways għall-2003. Huma jsostnu wkoll li l-ħlas nieqes tal-obbligi tat-taxxa minn Olympic Airways ipprovda benefiċċju ta' likwidità għal Olympic Airways kemm qabel kif ukoll wara r-ristrutturar.
5.2.2. L-EUR 130 312 459 TRASFERITI LIL OLYMPIC AIRWAYS (OLYMPIC AIRWAYS SERVICES)
(131)
Il-Gvern Grieg għamel trasferimenti ta' likwidità li jlaħħqu l-EUR 130 312 459 lill-grupp Olympic Airways f’seba’ porzjonijiet bejn l-24 ta' Diċembru 2003 u t-13 ta' Mejju 2004. Dawn kienu eżaminati mill-esperti sabiex jaraw kif tħallsu u għal xiex intużaw wara.
(132)
Dawn il-flus tħallsu skont id-dispożizzjonijiet tal-Liġi 3185/2003 u kienu bbażati fuq il-valur nominali tal-kapital azzjonarju fin-NOA li kienet għadha kif ġiet stabbilita. Skont il-liġi, is-somma kienet “għall-ħlas tal-pagamenti lill-ħaddiema li jispiċċalhom il-kuntratt u l-ispejjeż li jifdal għall-irtirar, bi kwalunkwe mod, tal-impjegati, kif ukoll biex tkopri l-obbligi finanzjarji ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation matul il-proċedura ta' trasformazzjoni u likwidazzjoni”
(133)
L-esperti sabu li t-trasferimenti saru fi żminijiet meta l-kont bankarju ta' Olympic Airways kien vojt mill-fondi. Seta’ jidher mudell li t-trasferimenti Governattivi kienu qegħdin jintużaw gradwalment fuq numru ta' ġimgħat hekk kif ir-riċevuti ta' likwidità minn sorsi oħra kienu inqas mill-ħlasijiet kontanti li saru. Fil-mument li l-kont bankarju jkun wasal biex jispiċċawlu l-fondi, kien isir trasferiment ieħor u jiġi ripetut il-proċess.
Data tat-trasferiment
EUR
24 ta' Diċembru 2003
32 960 288
14 ta' Jannar 2004
10 091 143
30 ta' Jannar 2004
35 356 335
13 ta' Frar 2004
10 000 000
8 ta' April 2004
8 000 000
22 ta' April 2004
12 000 000
13 ta' Mejju 2004
21 904 693
Total
130 312 459
(134)
Bl-użu ta' din l-iskeda ta' pagamenti u l-informazzjoni pprovduta mill-maniġment ta' Olympic Airways, […]. L-esperti aċċertaw li l-manaġement ta' Olympic Airways jidher li interpreta l-kunċett tal-irtirar u spejjeż oħra ta' ristrutturar fl-aktar sens wiesa’ possibbli, sabiex ikopri kull xorta ta' nfieq minn Olympic Airways fil-perjodu bejn il-qasma ta' Olympic Airline u t-tlestija tal-privatizzazzjoni. Ma kienx faċli li wieħed jivverifika l-analiżi tal-iskopijiet li għalihom Olympic Airways użat il-flus, għaliex il-fondi mill-kont speċjali ma kinux iddifferenzjati minn xi fondi oħra li daħlu fil-kont bankarju ewlieni tal-kumpanija, iżda l-maniġment ta' Olympic Airways indika lill-esperti tal-Kummissjoni li l-fondi ntnefqu kif ġej:
Kategorija tan-nefqa
EUR
Kiri tal-ajruplani
51 012 257
Ħlasijiet tal-irtirar
29 953 077
Pagi tal-ħaddiema
34 407 994
Ħlas lura tas-self - Emporiki Bank
14 939 131
Total
130 312 459
5.2.3. ĦLAS MILL-ISTAT GRIEG TA’ PARTI MIS-SELF TA’ ABN AMRO BANK LIL OLYMPIC AIRWAYS
(135)
Fid-9 ta' Frar 2001, Olympic Airways daħlet fi ftehim ta' self ma' ABN Amro Bank għal self ta' EUR 182 198 160 sabiex tiġi ffinanzjata r-rilokazzjoni ta' Olympic Airways għall-Ajruport Internazzjonali l-ġdid ta' Ateni.
(136)
Is-self kellu jitħallas lura f’sittax-il pagament ta' EUR 11 387 385 kull sitt xhur, bl-imgħax, bejn id-9 ta' Awwissu 2003 u d-9 ta' Frar 2011, u kien appoġġjat b’garanzija mill-Gvern il kienet tagħti d-dritt lil ABN Amro li jitlob it-twettiq tal-obbligi ta' ħlas ta' Olympic Airways direttament mill-Istat.
(137)
Bit-termini tal-ispinoff tal-operazzjonijiet tat-titjir għal Olympic Airlines fil-11 ta' Diċembru 2003, is-self baqa’ bħala obbligu f’ Olympic Airways. Fil-31 ta' Diċembru 2003, Olympic Airways kienet għamlet pagament skedat wieħed tas-self u l-obbligu fil-karta tal-bilanċ ta' Olympic Airways kien ta' EUR 170 810 775.
(138)
Fl-eżami tagħhom tar-rekords tal-kontabilità ta' Olympic Airways, l-esperti tal-Kummissjoni sabu li ABN Amro kien invoka l-garanzija tal-Gvern fir-rigward tat-tieni, it-tielet u r-raba’ pagament tas-self. Minħabba f’hekk l-Istat Grieg kien għamel il-pagamenti li ġejjin f’isem Olympic Airways:
Data tal-ħlas
Ammont imħallas (EUR)
10 ta' Mejju 2004
12 390 090 (****)
8 ta' Ottubru 2004
12 288 017 (****)
9 ta' Marzu 2005
12 267 250 (****)
Total
36 945 357
(139)
L-esperti sabu wkoll li l-gvern Grieg talab lill-awtoritajiet tat-taxxa Griegi biex jirkupraw il-flus mingħand Olympic Airways. L-awtoritajiet tat-taxxa ssottomettew noti ta' debitu lil Olympic Airways jitolbu l-ħlas tal-flus. L-ammont huwa rreġistrat fil-kotba ta' Olympic Airways bħala obbligu lill-awtoritajiet tat-taxxa iżda sa issa għadu ma tħallasx lura.
5.2.4. ĦLASIJIET TAL-KIRI FINANZJARJU TAL-AJRUPLANI (A340)
(140)
Fl-eżami tagħhom tal-kontijiet ta' Olympic Airways, l-esperti tal-Kummissjoni sabu li fl-24 ta' Settembru 2004, l-Istat Grieg għamel ħlasijiet ta' kera li kienu jammontaw għal EUR 11 774 684 bħala garanti taħt żewġ ftehimiet ta' kiri finanzjarju ma' Credit Lyonnais għal żewġ ajruplani A340. Il-ħlasijiet jirrigwardaw il-pagament ta' kull sitt xhur tad-29 ta' Lulju 2004 dovut skont il-kuntratti tal-kiri għall-ajruplani.
(141)
L-esperti sabu li l-Gvern talab lill-awtoritajiet tat-taxxa Griegi sabiex jirkupraw il-flus mingħand Olympic Airways. L-awtoritajiet tat-taxxa ssottomettew noti ta' debitu lil Olympic Airways fejn talbu l-ħlas tal-flus. L-ammont huwa rreġistrat fil-kotba ta' Olympic Airways bħala obbligu lill-awtoritajiet tat-taxxa iżda għadu ma tħallasx lura.
5.2.5. FINANZJAMENT DIRETT FI FLUS LIL OLYMPIC AIRWAYS MILL-GVERN
(142)
L-esperti sabu wkoll li fid-9 ta' Awwissu 2004, il-Gvern Grieg għamel ħlas ta' EUR 8,2 miljuni fi flus lil Olympic Airways. Dan l-ammont tħallas mill-Gvern bħala ħlas bil-quddim lil Olympic Airways tal-flus li Olympic Airways kienet iddepożitat f’kont escrow bħala garanzija fuq il-ħlasijiet tal-kiri finanzjarju tal-ajruplani lil Credit Lyonnais għal żewġ ajruplani A340. Credit Lyonnais kienet qablet li tħalli l-flus jiġu rilaxxati mill-kont escrow malli jiġi konkluż f’Diċembru 2004 it-trasferiment (novazzjoni) tal-kuntratti ta' kiri tal-ajruplani minn Olympic Airways għall-Gvern. In-novazzjoni tal-kuntratti lill-Istat ġiet konkluża f’Diċembru 2004.
(143)
Meta Olympic Airways rkuprat il-flus mill-kont escrow f’Diċembru 2004, hija ma kinitx ħallset lura s-self mill-Gvern. Fit-23 ta' Marzu 2005, il-Gvern kiteb lil Olympic Airways biex jitlob ir-rimbors tal-ammont, flimkien mal-imgħax. Fid-data tar-rapport finali tagħhom lill-Kummissjoni (14 ta' Ġunju 2005), l-esperti kkonfermaw li Olympic Airways ma kinitx ħallset lura l-ammont lill-Istat.
5.2.6. SPEJJEŻ OĦRA
(144)
Fl-eżami tagħhom tal-kotba ta' Olympic Airways, l-esperti sabu li l-bilanċ tal-kredituri fil-31 ta' Diċembru 2004 kienu juru ammont ta' EUR 8 miljun dovuti lill-Organizzazzjoni Nazzjonali Griega tat-Telekomunikazzjonijiet (OTE) li kienet proprjetà tal-Istat. Ir-reġistru ġenerali ta' Olympic Airways wera li din ma ħallsitx lil OTE fl-2003 u fl-2004 għal servizzi f’xi postijiet. EUR 4,5 miljun tal-bilanċ jirrigwardaw perjodi qabel l-2003.
5.3. KONKLUŻJONIJIET TAL-ESPERTI DWAR OLYMPIC AIRLINES WARA R-RISTRUTTURAR
5.3.1. RIŻULTATI TA’ OLYMPIC AIRLINES FL-2004
(145)
L-esperti sabu li Olympic Airlines esperjenzat sena kummerċjali diffiċli fl-2004 li wasslet għal telf operattiv ta' EUR 94.5 miljun fuq fatturat ta' EUR 616.7 miljun u telf nett għas-sena qabel it-taxxa ta' EUR 87,1 miljun. Anki fil-livell ta' profitt operattiv gross (fatturat bit-tnaqqis tal-ispejjeż diretti tas-servizzi), il-kumpanija kisbet profitt biss ta' EUR 4 miljun. Huma jirrimarkaw ukoll li r-riżultat tal-2003 jinkludi, f’elementi straordinarji, provvediment ta' EUR 13,0-il miljun li EUR 12.6 miljun minnhom reġgħu ġew rilaxxati lura għad-dħul fl-2004. Għalhekk huwa aktar xieraq li wieħed jara t-telf għall-2004 bħala EUR 99,7 miljun pjuttost milli EUR 87,1 miljun.
(146)
L-esperti jirrimarkaw li l-assi netti tal-kumpanija, EUR 24,3 miljun, naqsu għal 18,6 % tal-kapital azzjonarju ta' EUR 130,4 miljun fl-aħħar tal-2004. Barra minn hekk, jekk jitneħħa l-avvjament ta' EUR 18-il miljun, l-assi netti kieku jonqsu għal 4,8 % tal-kapital azzjonarju. Skont il-liġi Griega 2190 dwar il-kumpaniji, meta l-valur nett ta' kumpanija jinżel taħt il-50 % tal-kapital azzjonarju, trid tissejjaħ laqgħa tal-azzjonisti u jiġi deċiż pjan ta' azzjoni sabiex tiġi restawrata l-karta tal-bilanċ tal-kumpanija u b’hekk il-protezzjoni għall-kredituri, xi ħaġa li ma seħħitx fil-każ preżenti. Skont l-istess liġi, jekk il-valur nett ta' kumpanija jinżel taħt 10 % tal-kapital azzjonarju, il-Ministeru tal-Kummerċ Grieg jista’ jirtira l-liċenzja tal-kumpanija biex tinnegozja. L-esperti madankollu jirrimarkaw li din il-miżura hija l-aħħar alternattiva u rari sseħħ fil-prattika.
(147)
Ir-raġunijiet prinċipali ppreżentati mill-maniġment ta' Olympic Airlines għal dan ir-riżultat kienu:
-
rispons negattiv mis-suq turistiku għar-ristrutturar tal-Grupp, li wassal għal inqas riservazzjonijiet fil-perjodu tal-btajjel tal-Milied 2003/l-Ewwel tas-Sena 2004;
-
l-istrajkijiet tal-ekwipaġġ tal-kabina bejn Diċembru 2003 u Frar 2004 li wasslu għal-kanċellazzjonijiet ta' titjiriet, inqas riservazzjonijiet u żieda fl-ispejjeż matul dak il-perjodu;
-
spejjeż addizzjonali relatati mar-ristrutturar fosthom il-ħtieġa li jiġu impjegati numru konsiderevolment akbar ta' piloti milli previst, u spejjeż akbar tal-kiri u iżjed kirjiet bl-ekwipaġġ milli mistenni.
(148)
Billi Olympic Airlines ma kellhiex riżervi ta' flus biex tiffinanzja dan it-telf, l-esperti kkonkludew li l-uniċi opzjonijiet kienu li tissellef il-flus jew tikseb termini ta' kreditu estiż mal-fornituri tagħha. L-esperti tal-Kummissjoni wettqu analiżi tal-likwidità tal-kumpanija matul l-2004 u setgħu juru li din segwiet l-aħħar rotta bil-kredituri jiżdiedu b’EUR […] miljuni fis-sena. Fost l-aktar żidiet sinifikanti fil-kont tal-fornituri, wieħed jista’ jinnota dan li ġej; ammont ta' EUR […] miljuni dovuti lil AIA (fl-2003 dan kien EUR […] miljuni). Fl-2005, Olympic Airlines daħlet fi Ftehim ta' Saldu ma' AIA għall-ħlas ta' EUR […] 5M mill-EUR […] miljuni ta' dejn pendenti f’dik id-data. It-termini tal-Ftehim kienu għal pagamenti fissi fix-xahar li kellhom isiru bejn it-30 ta' April 2005 u t-30 ta' Novembru 2005. Element sinifikanti ieħor tad-dejn dovut minn Olympic Airlines fil-31 ta' Diċembru 2004 huwa bilanċ bejn il-kumpaniji ma' Olympic Aviation ta' EUR […] miljuni; din is-somma żdiedet minn EUR […] miljun li kienet fil-31 ta' Diċembru 2003.
(149)
Rigward l-attivitajiet ta' Olympic Airlines fl-2005, l-esperti jirrimarkaw li mhumiex disponibbli dikjarazzjonijiet finanzjarji għall-perjodi wara l-31 ta' Diċembru 2004, iżda minn rekords finanzjarji oħra u diskussjonijiet mal-maniġment, huma jikkonkludu li Olympic Airlines għamlet iżjed telf fl-ewwel kwart tal-2005. Bħal fis-snin ta' qabel, dan irriżulta f’nuqqas ta' likwidità u ġiegħel lill-maniġment ifittex soluzzjonijiet ta' finanzjament immedjati. Inħolqot likwidità pożittiva addizzjonali permezz tal-ħlas pospost tat-tariffi lill-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni, kienet ipprovduta garanzija fil-forma ta' ipoteki fuq l-ajruplani li kienu jlaħħqu EUR 36 miljun.
(150)
L-esperti jikkonkludu li n-negozju ta' Olympic Airlines huwa ċikliku ħafna, kif jidher mil-likwidità negattiva fix-xhur ta' Ottubru ta' Marzu, li tiġi kkumpensata bil-likwidità pożittiva fix-xhur ta' April sa Settembru. Dan iċ-ċiklu jirrepeti ruħu kull sena. Id-dħul nett fix-xhur tas-sajf ma jikkumpensax kompletament il-ħruġ nett fix-xhur tax-xitwa sabiex, b’mod ġenerali, hemm bżonn kontinwu ta' faċilitajiet addizzjonali. L-esperti jsostnu li mhuwiex ċar meta l-likwidità se ssir pożittiva sena wara l-oħra, iżda l-maniġment jittama li dan ikun l-iżjed kmieni fl-2006 u mhux aktar aktar mill-2007, taħt sidien ġodda.
5.3.2. TAXXA (TAXXA FUQ ID-DĦUL, TAXXA FUQ IL-KUMPANIJI, SIGURTÀ SOĊJALI U VAT)
(151)
L-esperti tal-Kummissjoni eżaminaw il-kontijiet, il-kotba u r-rekords ta' Olympic Airlines fir-rigward tat-taxxa fuq id-dħul tal-impjegati, il-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali u l-VAT għall-perjodu minn Diċembru 2003 sa Mejju 2005. Huma jinnotaw li bit-termini tal-ispinoff tal-operazzjoni tat-titjiriet għalOlympic Airlines, kienu trasferiti biss xahar obbligi tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali fir-rigward tal-impjegati ta' Olympic Airways trasferiti lil Olympic Airlines għall-kumpanija l-ġdida.
(152)
L-esperti sabu wkoll li l-kont totali tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali li kellu jitħallas minn Olympic Airlines lill-Istat Grieg bejn Diċembru 2003 sa Diċembru 2004 żdied b’EUR 20.2 miljun. Dan jifforma parti mill-EUR 94.4 miljun dovuti minnOlympic Airlines.
(153)
Rigward il-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali (IKA), il-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali min-naħa tal-ħaddiema u ta' min iħaddem kienu spjegati u mħallsa lill-Istat fil-ħin sa Ottubru 2004. Bejn Ottubru 2004 u Frar 2005, ma sarux il-ħlasijiet. F’Marzu 2005, il-kumpanija daħlet fi Ftehim ta' Saldu mal-awtoritajiet tat-taxxa biex tħallas id-dejn dovut ta' EUR[…] miljuni fi 18-il pagament mensili li jibdew f’Marzu 2005 li effettivament qalbu l-bilanċ tal-kreditur f’faċilità ta' self għal tmintax-il xahar. Minn Marzu 2005, il-kumpanija osservat dan l-arranġament, flimkien mal-obbligi kontinwi tagħha ta' kull xahar.
(154)
Fir-rigward tal-VAT, l-esperti sabu li Olympic Airlines inkludiet u ħallset sewwa l-VAT matul il-perjodu.
5.3.3. AJRUPLANI
Tip ta' ajruplan
Numru
[…]
Numru ta' postijiet
Sjieda
Airbus A340-313
4
[…]
295
Mikrija
Airbus A300-65
3
[…]
269
Mikrija
Boeing 737-400
14
[…]
150
Tagħha 7/Mikrija 7
Boeing 737-300
2
[…]
136
Mikrija
Boeing 717-200
3
[…]
100
Mikrija
ATR-72-320
7
[…]
68
Tagħha
ATR-42-320
6
[…]
50
Tagħha 4/Mikrija 2
DHC-8
4
[…]
37
Mikrija
Total
43
(155)
L-esperti jirrappurtaw li Olympic Airlines bdiet l-operazzjonijiet bi flotta ta' 43 ajruplan, 18 tagħha u 25 mikrija. Mill-bidu tal-operazzjonijiet sal-lum, l-ajruplani proprjetà ta' Olympic Airlines baqgħu l-istess u n-numru ta' ajruplani mikrija ta' Olympic Airlines naqas bi tlieta. Żewġ ajruplani Airbus A300-600 proprjetà ta' Olympic Airways u mikrija minn Olympic Airlines ġew mibjugħa fi Frar 2005 u l-kirja ta' Boeing 737-300 wieħed ma ġietx imġedda meta skadiet f’Marzu 2005.
5.3.3.1. Kirjiet operattivi
(156)
Olympic Airlines tissolloka ajruplani mingħand Olympic Airways, Olympic Aviation (Olympic Airways Services) u, fil-każ ta' erba’ kirjiet finanzjarji, direttament mingħand il-Gvern Grieg (ara s-Sezzjoni 5.3.3.2). Tmintax-il ajruplan bħalissa huma mikrija fuq kirjiet operattivi, jew direttament mingħand il-kerrejja jew sollokati mingħand Olympic Airways jew Olympic Aviation (Olympic Airways Services). Malli jiskadu l-kirjiet bejn il-kerrejja u Olympic Airways u Olympic Aviation (OAS),Olympic Airlines tidħol f’kuntratti ġodda ta' kiri direttament mal-kerrejja.
(157)
L-esperti sabu li fejn l-ajruplani huma sollokati mingħand Olympic Airways jew Olympic Aviation (Olympic Airways Services), il-ħlasijiet tas-sollokazzjoni huma aktar baxxi mill-obbligi tal-kera prinċipali. Meta huma staqsew lill-maniġment ta' Olympic Airlines x’kienet ir-raġuni għal dan u kif setgħet tkun ġustifikata, huma ġew infurmati li s-sollokazzjonijiet huma b’rati tas-suq. Skont il-maniġment ta’Olympic Airlines, Olympic Airways (Olympic Airways Services) tibbenefika billi għandha kerrej għall-ajruplani tagħha, Olympic Airlines tinsisti wkoll li hija tista’ ġġib l-ajruplani mikrija tagħha minn xi mkien ieħor jekk Olympic Airways ma toffrix rati tas-suq. Olympic Airlines tibbenefika għax hija kapaċi tikri l-ajruplani b’dawk li hija tikkunsidra li huma r-rati preżenti tas-suq pjuttost milli b’rati storikament ogħla.
(158)
L-esperti qabblu r-rati tal-kera prinċipali u r-rati tas-sollokazzjoni u sabu li għas-sena sal-31 ta' Diċembru 2004, il-ħlasijiet totali tas-sollokazzjoni minn Olympic Airways lil Olympic Airlines kienu EUR 29,7 miljun meta mqabbla mal-ispejjeż totali tal-kera prinċipali mħallsa minn Olympic Airways għall-istess ajruplani matul l-istess perjodu, ta' EUR 67,3 miljun. Il-prezz tal-kera li rriżulta li ħallset Olympic Airways huwa ta' EUR 37,6 miljun (55 % tal-prezz totali tal-kirja).
5.3.3.2. Kirjiet finanzjarji
(159)
L-esperti jirrappurtaw li fir-rigward tal-erba’ ajruplani Airbus A340-300 li l-kiri tagħhom ġie ggarantit mill-Greċja, wara l-ispinoff inizjali, dawn l-ajruplani ġew inizjalment issollokati minn Olympic Airways lil Olympic Airlines. Madankollu, minħabba l-inċertezza li nħasset dwar il-futur ta' Olympic Airways u Olympic Airlines fil-ħin tal-ispinoff, l-istituzzjonijiet finanzjarji involuti (kerrejja) imponew kundizzjonijiet ta' ħlas u garanzija iżjed onerużi fuq il-kirjiet. Sabiex itaffi dawn il-kundizzjonijiet, kemm għal Olympic Airways kif ukoll għalih innifsu, il-gvern Grieg iddeċieda li jidħol fiż-żarbun ta' Olympic Airways u l-kirjiet prinċipali għall-erba’ ajruplani ġew trasferiti (“novati”) minn Olympic Airways lill-Gvern Grieg, tnejn f’Diċembru 2004 u tnejn f’April 2005. L-esperti jirrappurtaw li sabiex ikun jista’ jagħmel dan legalment, il-parlament Grieg ħtieġlu jgħaddi leġiżlazzjoni ġdida (Artikolu 53 tal-Liġi 3283/2004).
Ajruplan
Nru tar-Reġ.
Prezz għal kull kirja prinċipali Olympic Airways/HR- Lessor
Prezz għal kull sollokazzjoni OA-NOA
Prezz għal kull sollokazzjoni HR-NOA (wara n-novazzjoni)
Airbus A340-300
MSN 280
SX-DFC
EUR 789 648
USD 600 000
USD 600 000
Data tal-ftehim ta’ kiri
8/10/1999
27/5/2004
27/4/2004
Airbus A340-300
MSN 292
SX-DFD
EUR 770 599
USD 600 000
USD 600 000
Data tal-ftehim ta’ kiri
8/10/1999
27/5/2004
25/4/2004
Airbus A340-300
MSN 235
SX-DFA
EUR 744 509
USD 525 000
EUR 395 000
Data tal-ftehim ta’ kiri
8/10/1999
12/12/2003
17/12/2004
Airbus A340-300
MSN 239
SX-DFB
EUR 744 509
USD 525 000
EUR 395 000
Data tal-ftehim ta’ kiri
8/10/1999
12/12/2003
17/12/2004
Nota 1:
Il-ħlasijiet tal-kera prinċipali huma kull sitt xhur b’lura.
Nota 2:
Il-ħlasijiet tas-sollokazzjoni huma kull xahar bil-quddiem.
Nota 3:
Il-ħlasijiet kollha murija fit-tabella huma fuq bażi ta' kull xahar.
Il-ħlasijiet mensili tal-kera prinċipali huma bbażati fuq il-ħlasijiet annwali għall-2004 diviżi bi 12.
Nota 4:
L-ammonti kollha jeskludu l-imgħax.
(160)
L-esperti qabblu wkoll ir-rati tal-kera prinċipali u r-rati tas-sollokazzjoni fir-rigward ta' dawn l-erba’ ajruplani. Huma sabu li l-kirjiet prinċipali mħallsa mill-Istat huma bejn wieħed u ieħor ta' EUR 750 000 fix-xahar filwaqt li l-ħlasijiet tas-sollokazzjoni jvarjaw bejn wieħed u ieħor minn EUR 400 000 għal EUR 500 000 fix-xahar. Fil-fatt, l-Istat Grieg jitlef bejn EUR 250 000 u EUR 350 000 fuq kull wieħed minn dawn l-erba’ ajruplani kull xahar.
(161)
L-esperti indikaw ukoll li bejn Diċembru 2004 u l-aħħar ta' Marzu 2005, Olympic Airlines m’għamlet l-ebda ħlas lill-Gvern għaż-żewġ A340s sollokati mill-Gvern. Fl-aħħar ta' Marzu 2005, l-obbligu ta' Olympic Airlines lill-Gvern fir-rigward ta' dawn iż-żewġ sollokazzjonijiet kienet ta' EUR 5,1 miljun. Olympic Airlines ħallset l-ammont, flimkien mal-prezz tal-imgħax għal April, f’April 2005.
5.3.4. SPATOSIMO
(162)
L-esperti jirrappurtaw li bejn il-bidu tal-operazzjonijiet ta' Olympic Airlines f’Diċembru 2003 u l-31 ta' Diċembru 2004, it-taxxa tal-ajruport miġbura minn Olympic Airlines mill-klijenti tagħha kienet tammonta għal EUR […] miljun u l-ammont imħallas lill-awtoritajiet tat-taxxa kien jammonta għal EUR […] miljun. F’Marzu 2004, u minn Ġunju sa Settembru 2004, il-ħlasijiet lill-awtoritajiet tat-taxxa saru fil-ħin (sal-20 tax-xahar wara l-ġbir). Għax-xhur l-oħra bejn Diċembru 2003 u Marzu 2005, il-ħlasijiet saru bejn xahar u ħames xhur tard. Il-bilanċ fil-31 ta' Diċembru 2004, ta' EUR […] miljun, kien jirrappreżenta l-ġbir ta' madwar 3 xhur. Fil-31 ta' Marzu 2005, l-ammont ta' taxxa tal-ajruport dovuta kien EUR […] miljun, li jirrappreżenta l-ġbir ta' madwar xahrejn u nofs.
5.3.5. TARIFFI MĦALLSA MINN OLYMPIC AIRLINES LIL OLYMPIC AIRWAYS SERVICES GĦALL-GROUND HANDLING U L-APPOĠĠ TEKNIKU
(163)
Billi Olympic Airlines tinkorpora biss it-taqsimiet tat-titjiriet ta' Olympic Airways u Olympic Aviation, hija ma tistax twettaq il-funzjonijiet anċillari neċessarji għat-tmexxija ta' linja tal-ajru (manutenzjoni tal-linja, għoti tal-fjuwil, ground handling, eċċ.) hija nnifisha u trid tħallas biex dawn isiru. Il-Kummissjoni qabbdet lill-espert estern tagħha sabiex jivverifika l-affermazzjoni tal-awtoritajiet Griegi li f’dan ir-rigward Olympic Airlines ħallset prezzijiet tas-suq għal dawn is-servizzi u li l-kuntratti għalhekk kienu konklużi b’kundizzjonijiet indipendenti.
(164)
L-esperti rrappurtaw li ġew konklużi sensiela ta' seba’ kuntratti bejn Olympic Airlines u Olympic Airways Services (fosthom ma' Olympic Aviation u ma' Olympic Catering S.A.) għal firxa ta' servizzi fosthom il-ground handling, il-manutenzjoni teknika, l-immaniġġar tal-merkanzija u tal-posta, l-immaniġġar tal-imħażen, għajnuna u konsulenza fil-kontabilità, taħriġ tar-riżorsi umani u servizzi ġenerali ta' pprogrammar tal-itinerarju tat-titjiriet, it-teknoloġija tal-informazzjoni u servizzi tat-telekomunikazzjoni u l-ikel. L-esperti sabu li fl-2004, il-kumpaniji fi ħdan l-OAG ipprovdew servizzi lil Olympic Airlines b’valur ta' madwar EUR […] miljun. Il-kuntratti prinċipali ta' servizz bejn Olympic Airlines u l-grupp Olympic Airways huma għall-ground handling u s-servizzi ta' manutenzjoni. Olympic Airlines tuża lill-grupp Olympic Airways għal […] % tas-servizzi ta' ground handling tagħha u għall-manutenzjoni kollha tagħha. It-tariffi kkuntrattati għall-2004, ibbażati fuq l-attività tat-titjiriet skedati, kienu EUR […] miljun għall-ground handling u EUR […] miljun għall-manutenzjoni.
(165)
L-esperti tal-Kummissjoni eżaminaw ir-rati imposti minnOlympic AirwaysG fuq Olympic Airlines u fuq linji tal-ajru oħra. Filwaqt li ġiet innotata rata aktar baxxa għas-servizzi ta' ground handling, din kienet attribwita mill-maniġment ta' Olympic Airlines għal raġunijiet kummerċjali billi Olympic Airlines hija l-akbar klijent u tirċievi skontijiet tal-volum. Fir-rigward tas-servizzi tal-ikel, Olympic Airlines tidher li tħallas prezzijiet tas-suq għas-servizzi li tirċievi u fir-rigward tas-servizzi ta' manutenzjoni teknika, Olympic Airways tiċċarġja lil Olympic Airlines fuq bażi differenti minn klijenti oħra u għalhekk ma kienx possibbli li jsir paragun utli. Il-maniġment ta' Olympic Airlines sostna li, fl-opinjoni tiegħu, ir-rati għas-servizzi kollha pprovduti minn Olympic Airways ġew innegozjati b’mod indipendenti u jirrappreżentaw valur tas-suq ġust.
5.3.6. TARIFFI TA’ AIA
(166)
AIA hija kumpanija 55 % proprjetà tal-Istat, responsabbli għall-bini, it-tħaddim u l-iżvilupp tal-Ajruport Internazzjonali ta' Ateni. Għalkemm l-Istat huwa s-sid maġġoritarju, il-kumpanija hija mmexxija bħala kumpanija tas-settur privat skont il-Ftehim dwar l-Iżvilupp tal-Ajruport u mhijiex suġġetta għal-liġijiet dwar l-entitajiet ikkontrollati mill-Istat Grieg.
(167)
AIA kienet/għadha l-akbar kreditur ta' Olympic Airways/Olympic Airlines bi ħlasijiet annwali ta' madwar EUR 60 miljun. Billi l-ispejjeż ta' AIA jiffurmaw komponent daqshekk importanti tal-bażi tal-ispejjeż ta' Olympic Airlines, kien neċessarju li l-espert tal-Kummissjoni jeżamina r-relazzjoni bejn Olympic Airlines u AIA sabiex jistabbilixxi jekk il-linja tal-ajru rċevietx termini favorevoli li jistgħu jammontaw għal għajnuna statali indiretta. L-esperti setgħu jistabbilixxu li l-obbligi u l-ħlasijiet ta' Olympic Airlines lil AIA għall-perjodu minn meta bdiet l-operazzjonijiet tagħha sad-19 ta' Mejju 2005 kienu:
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
[…]
(168)
L-esperti jirrappurtaw li AIA timponi tariffi fuq il-linji tal-ajru għal firxa ta' servizzi pprovduti mill-ajruport, fosthom tariffi għall-inżul u l-ipparkjar tal-ajruplani, is-sigurtà u l-infrastruttura tal-ground handling. It-tariffi huma ċċarġjati b’rati standard, li huma stipulati fil-Linji Gwida tal-AIA dwar it-Termini u l-Kundizzjonijiet tal-Użu għall-Klijent u l-Iskeda tat-Tariffi tat-Traffiku, datati Ġunju 2003. It-termini standard ta' ħlas huma 20 ġurnata tal-kalendarju. L-imgħax fuq il-pagament tard huwa pagabbli b’rata ta' 3 % fuq Euribor.
(169)
L-esperti tal-Kummissjoni saru jafu li lejn l-aħħar tal-2004, Olympic Airlines daħlet fi ftehim ta' “Egħluq Finanzjarju tal-Kontijiet” ma' AIA li kien jippermetti lil Olympic Airlines tħallas il-fatturi mingħand AIA fi żmien 45 ġurnata minflok l-għoxrin ġurnata applikabbli skont il-kundizzjonijiet ta' ħlas normali ta' AIA. It-termini estiżi ta' ħlas kienu japplikaw mill-1 ta' Lulju 2004 sat-28 ta' Frar 2005. Bħala kundizzjoni sabiex tirċievi dawn it-termini estiżi, Olympic Airlines kienet meħtieġa li tagħmel ipoteka favur AIA fuq żewġ […] ajruplani sa ammont massimu ta' EUR […] miljun bħala garanzija. L-obbligu fil-31 ta' Diċembru 2004 kien jirrappreżenta tariffi ta' madwar 4 xhur u f’Mejju 2005 kien jirrappreżenta tariffi ta' madwar 5 xhur, li huwa ċar li taqbeż it-terminu ta' ħlas ta' 45 ġurnata skont il-Ftehim ta' Saldu Finanzjarju tal-Kontijiet.
(170)
Fit-22 ta' April 2005, Olympic Airlines daħlet fi “Ftehim ta' Egħluq” ieħor ma' AIA għall-ħlas ta' EUR […] miljun mid-dejn ta' EUR […] miljun li kien jeżisti f’dik id-data, u dan kien jinkludi garanzija oħra ta' EUR […] miljun. It-termini ta' dan il-Ftehim kienu għal pagamenti varjabbli kull xahar li kellhom isiru bejn it-30 ta' April 2005 u t-30 ta' Novembru 2005. EUR […] miljun mill-EUR […] miljun kellhom jiġu mid-dħul tal-PSO. Il-garanzija ta' EUR […] miljun hija pprovduta permezz ta' ipoteki preferuti fuq żewġ […] ajruplani u erba’ magni.
(171)
Fuq il-bażi tal-informazzjoni ta' hawn fuq, l-esperti huma tal-opinjoni li meta Olympic Airlines tħalliet taakkumula kreditu kummerċjali ta' EUR […] miljun matul l-istaġun tax-xitwa li mbagħad ġie kkonvertit f’self għal perjodu qasir ta' tmien xhur li kellu jitħallas matul l-istaġun tas-sajf, kienet effettivament ipprovduta b’finanzjament ta' kapital ta' ħidma staġjonali. Dan il-finanzjament, flimkien mat-tħollija ssoktata tal-ħlasijiet tard, jissuġġerixxi li Olympic Airlines qiegħda tirċievi trattament mingħand AIA li mhuwiex disponibbli għal linji tal-ajru oħra.
6. VALUTAZZJONI TAL-GĦAJNUNA
6.1. BAŻI LEGALI GĦALL-VALUTAZZJONI
(172)
Permezz tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat tal-KE, “kwalunkwe għajnuna mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta' riżorsi tal-Istat fi kwalunkwe forma tkun xi tkun, li tgħawweġ jew thedded li tgħawweġ il-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew il-produzzjoni ta' ċerti prodotti għandha, safejn taffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri, tkun inkumpatibbli mas-suq komuni.”
(173)
Il-kunċett ta' għajnuna statali japplika għal kwalunkwe vantaġġ mogħti direttament jew indirettament, iffinanzjat mir-riżorsi tal-Istat, mogħti mill-Istat innifsu jew minn kwalunkwe organu intermedjarju li jaġixxi permezz tal-poteri mogħtija lilu.
(174)
Id-Deċiżjoni preżenti tirrigwarda biss l-għajnuna mogħtija wara d-Deċiżjoni tal-2002. Hija ma tkopri l-ebda element ta' għajnuna statali li jista’ jkun hemm b’rabta ma' kwalunkwe tranżazzjoni jew tranżazzjonijiet futuri li jirrigwardaw l-ishma jew l-assi ta' xi waħda mill-kumpaniji kkonċernati.
(175)
L-Artikolu 228 tat-Trattat tal-KE jipprovdi li “jekk il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja ssib li Stat Membru naqas milli jissodisfa obbligu skont it-Trattat, l-Istat se jkun mitlub jieħu l-miżuri neċessarji sabiex jikkonforma mas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja.” Fis-sitwazzjoni preżenti, instab li l-għajnuna hija illegali u inkumpatibbli mas-suq komuni bid-Deċiżjoni tal-2002. Fis-sentenza tagħha tat-12 ta' Mejju 2005 fil-Kawża C-415/03 Il-Kummissjoni v il-Greċja, il-Qorti tal-Ġustizzja sabet li l-Istat Membru ma ħax il-miżuri neċessarji.
(176)
L-Artikolu 228(2) tat-Trattat jipprovdi li “Jekk il-Kummissjoni tħoss li l-Istat Membru kkonċernat ma jkunx ħa tali miżuri, hija għandha, wara li tagħti lil dak l-Istat l-opportunità sabiex jissottometti l-osservazzjonijiet tiegħu [permezz ta' ittra ta' avviż formali], toħroġ opinjoni raġunata fejn tispeċifika l-punti li fuqhom l-Istat Membru kkonċernat ma jkunx ikkonforma mas-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja”.
6.2. EŻISTENZA TAL-GĦAJNUNA
(177)
Il-Kummissjoni wettqet analiżi mill-qrib u dettaljata tal-kummenti li rċeviet matul il-ftuħ tal-proċedura, kif ukoll tal-osservazzjonijiet tal-Greċja u tal-istudju espert imwettaq fir-rigward tar-ristrutturar ta' Olympic Airways u tal-imġiba ta' Olympic Airways u Olympic Airlines wara r-ristrutturar. F’dan ir-rigward, hija ddeċidiet li twettaq il-valutazzjoni tagħha dwar l-eżistenza tal-għajnuna taħt erba’ intestaturi ewlenin li huma: (i) ir-ristrutturar innifsu, (ii) jekk Olympic Airlines irċevietx għajnuna Statali oħra wara l-2003, (iii) l-għoti ta' EUR130 miljun lil Olympic Airways u (iv) jekk Olympic Airways rċevietx għajnuna Statali oħra.
(i) X’kienet in-natura tar-ristrutturar tal-OAG li sar f’Diċembru 2003?
(178)
L-intenzjoni tal-Awtoritajiet Griegi li jfasslu u jimplimentaw il-Liġi 3185/2003 jidher li kienet sabiex jippermettu lit-taqsimiet tat-titjir ta’Olympic AirwaysG, fil-libsa ġdida tiegħu bħalaOlympic Airlines, li jkomplu jinnegozjaw u jgħaddu għall-ipprivatizzar. Il-Kummissjoni għalhekk trid teżamina r-relazzjoni bejn Olympic Airways uOlympic Airlines.Olympic Airlines ġiet stabbilita mit-taqsimiet tat-titjiriet fi ħdan Olympic Airways u tkompli l-attività prinċipali tat-titjiriet ta’Olympic Airways; għall-ewwel hija ħadet l-ajruplani kollha ta' Olympic Airways u attwalment topera 40 ajruplan meta mqabbel mat-43 imtajra qabel minn Olympic Airways bl-istess ekwipaġġi fuq l-istess rotot. Dwar il-kwistjoni tar-rotot, Olympic Airlines akkwistat in-netwerk tar-rotot, il-kuntratti ta' obbligu ta' servizz pubbliku u d-drittijiet fuq rotot tal-ajru bilaterali lejn pajjiżi li mhumiex fl-UE, li qabel kienu operati minn Olympic Airways, permezz ta' “suċċessjoni”. Kif issemma qabel,Olympic Airlines ġiet stabbilita skont id-dispożizzjonijiet tal-Liġi 3185/2003 li hija speċifika għal Olympic Airways/Olympic Airlines u tipprovdi deroga mid-dispożizzjonijiet normalment applikabbli tal-liġi Griega dwar il-kumpaniji.
(179)
Olympic Airways kellha djun kbar u qabel il-Kummissjoni kienet skopriet li kienet irċeviet għajnuna Statali illegali u inkumpatibbli; it-trasferiment neħħa d-diviżjonijiet tat-titjir li kienu jiġġeneraw dħul għal Olympic Airways, filwaqt li fl-istess ħin ġew trasferiti numru żgħir ħafna biss ta' obbligi korrispondenti. Id-dejn kollu fuq perjodu fit-tul tħalla mal-kumpaniji predeċessuri, u mit-taxxi, is-sigurtà soċjali u dazji oħra pagabbli lill-Istat Grieg mill-grupp Olympic Airways, ġew trasferiti lil Olympic Airlines l-obbligi ta' xahar wieħed biss. Minbarra l-obbligi tat-taxxa dovuti direttament lill-Istat Grieg, fid-data tal-qasma, l-obbligu ta' Olympic Airways lil AIA kien madwar EUR93 miljun; l-ebda parti minn dawn ma ġiet trasferiti lil Olympic Airlines skont it-termini tal-ispinoff iżda baqgħet f’Olympic Airways.
(180)
Il-Kummissjoni tikkonkludi wkoll li hekk kif jissokta l-proċess ta' privatizzar previst mil-Liġi 3185/2003, maż-żmien il-grupp Olympic Airways, li diġà għandu djun kbar, se jispiċċa mingħajr attivitajiet kummerċjali, b’assi minimi u bi djun li jammontaw għal mijiet ta' miljuni ta' ewro. Għalhekk se jkun saħansitra inqas probabbli li jħallas lura l-għajnuna Statali inkumpatibbli kif mitlub mid-deċiżjoni tal-2002. Sussegwentement, huwa l-ħsieb tal-awtoritajiet Griegi li jiġu applikati d-dispożizzjonijiet tal-insolvenza għal Olympic Airways u Olympic Aviation u dawn jiġu likwidati. Il-kredituri, prinċipalment l-Istat Grieg, se jġorru l-ispejjeż. Il-Kummissjoni tinnota li billi l-Greċja hija s-sid 100 % kemm ta' Olympic Airways kif ukoll ta' Olympic Airlines, il-ħolqien ta’Olympic Airlines huwa inqas kwistjoni ta' ristrutturar u aktar fin-natura riorganizzazzjoni artifiċjali fi ħdan l-istess grupp. Dan l-approċċ huwa appoġġjat ukoll jekk wieħed jeżamina d-dispożizzjoni tal-Liġi 3185/2003 li permezz tagħha Olympic Airlines tikseb “protezzjoni” mid-dispożizzjonijiet normalment applikabbli tal-kodiċi Ċivili u kummerċjali Grieg fir-rigward tad-djun magħmula minn Olympic Airways qabel il-’qasma’ tat-taqsima tat-titjiriet. Dan jissuġġerixxi li fin-nuqqas ta' din il-liġi speċifika, l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet normali tal-liġi nazzjonali wkoll twassal għall-konklużjoni ta' “kontinwità” bejn iż-żewġ kumpaniji.
(181)
Il-Kummissjoni tinnota wkoll li l-klassifikazzjoni ta’Olympic Airlines bħala kumpanija ta' suċċessjoni għal Olympic Airways kienet rikonoxxuta b’mod espliċitu mill-Greċja fl-ittra tagħha lill-Kummissjoni tat-2 ta' Ġunju 2005 li fiha tirreferi għal Olympic Airlines bħala “kumpanija ta' suċċessjoni” għal Olympic Airways għall-finijiet ta' rkupru.
(182)
Il-Qorti tal-Ġustizzja ikkunsidrat ukoll it-trasferiment tal-assi lil Olympic Airlines, li huwa aspett essenzjali tar-ristrutturar, fis-sentenza tagħha fil-Kawża C-415/03 Il-Kummissjoni v il-Greċja.. Il-qorti kkonkludiet li t-trasferiment tal-“assi tal-kumpanija Olympic Airways ħielsa mid-djun kollha lill-kumpanija l-ġdida Olympic Airlines…kien strutturat b’mod li jagħmilha impossibbli, taħt il-liġi nazzjonali, li jiġu rkuprati d-djun tal-kumpanija preċedenti Olympic Airways mingħand il-kumpanija l-ġdida Olympic Airlines” (12). Hija sostniet ukoll li “l-operazzjoni ħolqot ostakolu għall-implimentazzjoni effettiva tad-Deċiżjoni 2003/372/KE (id-Deċiżjoni tal-2002) u għall-irkupru tal-għajnuna li permezz tagħha l-Istat Grieg kien sostna l-attivitajiet kummerċjali ta' dik il-kumpanija. L-għan ta' dik id-deċiżjoni, li huwa li terġa’ ddaħħal kompetizzjoni mhux mgħawġa fis-settur tal-avjazzjoni ċivili, għalhekk ġie serjament kompromess”. Il-QEĠ għalhekk ikkonkludiet li l-qofol tar-ristrutturar kien li jaqta’ b’mod artifiċjali t-taqsimiet tat-titjiriet ta' Olympic Airways minn dak li ġara qabel.
(183)
Għalhekk huwa evidenti li r-ristrutturar ta' Olympic Airways fl-2003 li bih inħolqot Olympic Airlines, filwaqt li wassal għall-ħolqien ta' entità ġuridika separata, sar sabiex jiġi evitat l-irkupru skont id-deċiżjoni tal-2002 u li Olympic Airlines hija kumpanija ta' suċċessjoni għal Olympic Airways tal-anqas għall-iskopijiet ta' rkupru tal-għajnuna Statali li ngħatat qabel il-qasma.
(ii) Mill-ħolqien tagħha ‘l quddiem, Olympic Airlines rċeviet għajnuna mill-Istat?
(184)
Kif ġie konkluż mill-espert tal-Kummissjoni, minn meta nħolqot, Olympic Airlines tilfet il-flus. Rigward il-punti mqajma fil-ftuħ tal-proċedura, l-esperti tal-Kummissjoni sabu li fir-rigward tal-ħlasijiet tal-“ispatosimo”,Olympic Airlinesgħamlet il-ħlasijiet kollha meħtieġa mill-istabbiliment tagħha; dwar il-kwistjoni tal-ground handling u s-servizzi ta' manutenzjoni pprovduti minn Olympic Airways lilOlympic Airlines, il-Kummissjoni m’għandhiex biżżejjed informazzjoni sabiex tkun tista’ tiddeċiedi dwar jekk dawn jinkludux elementi ta' għajnuna statali. Fir-rigward tal-obbligi tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali ta’Olympic Airlines, l-esperti sabu li ħlief għal xi ħlasijiet tard (li fuqhom kien hemm penali),Olympic Airlines wettqet l-obbligi tagħha.
(185)
Għalhekk fir-rigward tal-“ispatosimo”, l-obbligi tagħha tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali, il-Kummissjoni tikkonkludi li Olympic Airlines ma rċevietx għajnuna statali minn mindu ġiet maħluqa. Madankollu, matul l-eżami tagħhom tal-kotba tal-kumpanija, l-esperti sabu li f’żewġ aspetti Olympic Airlines bbenefikat minn termini favorevoli mingħand il-fornituri tagħha.
(186)
Fil-każ tal-kiri tal-ajruplani, Olympic Airlines tissolloka ajruplani mingħandOlympic Airways, Olympic Aviation u, fil-każ tal-erba’ kirjiet finanzjarji, direttament mingħand l-Istat Grieg. Kif wera l-espert tal-Kummissjoni fil-każijiet kollha, ir-rati tas-sollokazzjoni huma iżjed baxxi mill-kirjiet ewlenin mal-kerrejja prinċipali. Fil-każ tal-erba’ kirjiet finanzjarji, l-Istat Grieg jassorbi telf ta' bejn EUR 250 000 u EUR 350 000 fuq kull ajruplan fix-xahar. Fil-każ tal-ajruplani sollokati minn Olympic Airways lilOlympic Airlines, id-differenza bejn dak li tħallasOlympic Airlinesu dak li tħallas Olympic Airways fissret li fl-2004 Olympic Airways tilfet EUR 37,6 miljun, jew 55 % tal-ispejjeż tal-kiri.
(187)
Fl-eżami tar-relazzjoni bejn Olympic Airlines u AIA, l-esperti tal-Kummissjoni waslu għall-konklużjoni li t-tħollija tal-akkumulazzjoni ta' kreditur kummerċjali ta' EUR […] miljun matul l-istaġun tax-xitwa li mbagħad jinqaleb f’self għal perjodu qasir ta' tmien xhur li kellu jitħallas matul l-istaġun tas-sajf, kienet tfisser li Olympic Airlines tiġi pprovduta b’finanzjament ta' kapital ta' ħidma staġjonali. Dan il-finanzjament, flimkien mat-tolleranza ssoktata tal-ħlasijiet tard, tissuġġerixxi li Olympic Airlines qiegħda tirċievi trattament mingħand AIA li ma jkunx disponibbli għal linji tal-ajru oħra.
(188)
Meta tikkunsidra dan it-trattament favorevoli, il-Kummissjoni tista’ l-ewwel nett tikkonkludi li d-deċiżjoni tal-awtoritajiet Griegi li jissollokaw ajruplani lil Olympic Airlines u għalhek jassorbu telf ta' bejn EUR 250 000 u EUR 350 000 għal kull ajruplan fix-xahar, hija b’mod ċar trasferiment ta' riżorsi statali mill-Istat lil Olympic Airlines. Din il-miżura ttaffi l-ispejjeż li Olympic Airlines altrimenti jkollha tħallas. Il-miżura hija speċifika billi hija diretta biss lejn Olympic Airlines u tgħawweġ jew thedded li tgħawweġ il-kompetizzjoni billi Olympic Airlines topera f’suq tat-trasport bl-ajru kompletament liberalizzat.
(189)
Hija każistika stabbilita li m’għandhiex issir distinzjoni bejn il-każijiet fejn l-għajnuna tingħata direttament mill-Istat u dawk fejn din tingħata minn korpi pubbliċi jew privati li l-Istat jistabbilixxi jew jaħtar sabiex jamministraw l-għajnuna (13). Madankollu, sabiex il-vantaġġi jkunu jistgħu jiġu kklassifikati bħala għajnuna skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) KE, huma jridu, l-ewwel nett, jingħataw direttament jew indirettament permezz ta' riżorsi tal-Istat (14) u, it-tieni, ikunu imputabbli lill-Istat (15).
(190)
Dwar l-azzjonijiet meħuda minn Olympic Airways u AIA, il-Kummissjoni għalhekk trid tiddeċiedi jekk din l-azzjoni hijiex imputabbli lill-Istat. Kif diskuss qabel fil-paragrafu 192, l-imputabilità lill-Istat, ta' miżura meħuda minn impriża pubblika tista’ tiġi inferita minn sett ta' indikaturi li jirriżultaw miċ-ċirkustanzi tal-każ u l-kuntest li fih ittieħdu l-miżuri.
(191)
Rigward id-deċiżjoni ta' Olympic Airways li tissolloka l-ajruplani tagħha lil Olympic Airlines bi prezzijiet konsiderevolment aktar baxxi mill-kirjiet prinċipali, u billi tagħmel hekk titlef EUR 37,6 miljun, il-Kummissjoni tinnota li l-Istat kellu 100 % tal-ishma kemm ta' Olympic Airways kif ukoll ta' Olympic Airlines. Barra minn hekk, il-maniġment u l-bordijiet kollha taż-żewġ kumpaniji kienu maħtura mill-Istat. F’dawn iċ-ċirkustanzi, wieħed irid jikkonkludi li Olympic Airways uOlympic Airlines kienu (u għadhom) taħt il-kontroll tal-Istat. Il-Greċja setgħet direttament u indirettament (bħala l-akbar kreditur ta’Olympic Airways) teżerċita influwenza dominanti fuq iż-żewġ impriżi. Bħala tali, id-deċiżjoni ta' Olympic Airways li tissolloka ajruplani lil Olympic Airlines ma kinitx l-att ta' impriża indipendenti.
(192)
Fir-rigward ta' AIA, minkejja l-insistenza tal-Greċja li hija m’għandha l-ebda rwol fl-influwenzar tal-imġiba kummerċjali ta' AIA, il-Kummissjoni tinnota li l-Istat huwa l-proprjetarju ta' 55 % tal-kapital azzjonarju ta' AIA u jaħtar 4 mid-9 diretturi tagħha. Fit-teħid ta' deċiżjoni dwar l-imputabilità, il-Qorti tal-Ġustizzja (16) indikat kriterji oħra li jistgħu jintużaw biex jiġi stabbilit li miżura ta' għajnuna meħuda minn impriża pubblika tkun imputabbli lill-Istat. Dawn jinkludu, l-integrazzjoni tagħha fl-istrutturi tal-amministrazzjoni pubblika, in-natura tal-attivitajiet tagħha u l-eżerċizzju ta' dawn tal-aħħar fuq is-suq f’kundizzjonijiet normali ta' kompetizzjoni ma' operaturi privati, l-istejtus legali tal-impriża (fis-sens li tkun suġġetta għal-liġi pubblika jew il-liġi ordinarja dwar il-kumpaniji), l-intensità tas-superviżjoni eżerċitata mill-awtoritajiet pubbliċi fuq it-tmexxija tal-impriża, jew kwalunkwe indikatur ieħor li juri, fil-każ partikolari, involviment mill-awtoritajiet pubbliċi fl-adozzjoni ta' miżuri jew il-probabbiltà li ma jkunux involuti, billi jiġu kkunsidrati wkoll il-firxa tal-miżura, il-kontenut tagħha jew il-kundizzjonijiet li tinkludi. Fil-każ preżenti, għalkemm l-Istat huwa l-proprjetarju ta' maġġoranza ta' AIA, din hija mmexxija bħala impriża privata indipendenti mill-Istat Grieg fin-negozju tagħha ta' kuljum (4 biss mid-9 diretturi tagħha huma maħtura mill-Istat) u minħabba li d-djun kollha dovuti minnOlympic Airways/NOA lil AIA jitħallsu lura bl-imgħax u ġew assigurati b’ipoteki fuq l-ajruplani, il-Kummissjoni ma tistax tikkonkludi b’mod definittiv li l-azzjonijiet ta' AIA huma imputabbli lill-Istat.
(193)
Għalhekk, il-Kummissjoni ssib li l-arranġament ta' kera bejn Olympic Airways uOlympic Airlines joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni billi huwa speċifiku minħabba li jiffavorixxi impriża waħda billi jeħlisha mill-obbligi li kieku kien ikollha ġġorr. Il-Kummissjoni tinnota wkoll li l-miżuri involuti jaffettwaw il-kummerċ bejn stat u ieħor u joħolqu distorsjoni jew jheddu li joħolqu distorsjoni fil-kompetizzjoni f’dan is-suq billi jinvolvu linja tal-ajru Komunitarja (kif stabbilit fil-paragrafu 193). Il-Kummissjoni għalhekk tikkonkludi li l-arranġamenti ta' kera li bihomOlympic Airlinestikri ajruplani mingħand Olympic Airways jew mingħand l-Istat, jikkostitwixxu għoti ta' għajnuna Statali lil Olympic Airlines għall-finijiet tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat.
(iii) X‘kien l-istejtus tal-“prepagament” fi flus mill-kont speċjali pprovdut skont il-Liġi 3185/2003, il-flus kif inħarġu u ntefqu? Min ibbenefika mill-ħruġ tal-flus?
(194)
Il-Kummissjoni tista’ l-ewwel nett tasal għall-konklużjoni li dan il-pagament huwaa trasferiment ta' riżorsi tal-Istat (il-flus ġejjin direttament mill-baġit Statali u previsti espressament skont it-termini tal-Artikolu 27 tal-Liġi 3185/2003) u hija miżura individwali billi hija diretta esklussivament lejn Olympic Airways.
(195)
L-awtoritajiet Griegi jargumentaw li l-għoti ta' EUR 130 312 459 lil Olympic Airways kien l-att ta' investitur prudenti. Skont il-ġurisprudenza Komunitarja applikabbli, l-imġiba tal-investitur pubbliku trid tiġi mqabbla ma' dik ta' investitur privat kunċettwali li huwa ggwidat mill-possibbiltajiet ta' profittabilità fuq perjodu fit-tul (17). Żieda neċessarja ta' kapital sabiex tassigura s-sopravivenza ta' kumpanija li tkun għaddejja minn problemi temporanji iżda li wara li tieħu l-miżuri xierqa ta' ristrutturar tkun f’pożizzjoni li terġa’ lura għall-profittabilità, mhux neċessarjament hija għajnuna jekk investitur privat kien jasal għall-istess konklużjoni. Il-QEĠ indikat ukoll li ma jkunx hemm għajnuna jekk iż-żieda kapitali ssir b’termini li jkunu aċċettabbli għal investitur privat li jopera f’kundizzjonijiet normali tas-suq (18).
(196)
Fis-sitwazzjoni kurrenti meta ġiet imħallsa s-somma ta' EUR 130 312 459 lil Olympic Airways, Olympic Airways diġà kienet f’sitwazzjoni finanzjarja diffiċli ħafna. Hija kienet instabet mill-Kummissjoni (ara d-Deċiżjoni tal-2002) li rċeviet għajnuna statali illegali u inkumpatibbli u d-deċiżjoni tal-Kummissjoni kienet ordnat l-irkupru bl-imgħax ta' din l-għajnuna. Olympic Airways kienet għadha kif tneħħewlha wkoll it-taqsimiet tat-titjiriet u tgħabbiet b’ħafna mill-obbligi li normalment ikunu marbuta ma' dawn it-taqsimiet. Fl-aħħar tal-2003, Olympic Airways kellha tagħti lill-Istat Grieg total ta' EUR 522 miljun f’obbligi mhux imħallsa tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali. Minħabba s-sitwazzjoni finanzjarja tagħha, il-Kummissjoni jkollha tikkonkludi li Olympic Airways żgur ma kinitx tkun kapaċi tikseb self ta' likwidità komparabbli minn investitur privat fl-istess sitwazzjoni. Dan huwa iżjed u iżjed il-każ meta l-“investitur” fil-każ preżenti huwa wkoll l-akbar kreditur ta' Olympic Airways u ftit għandu ċans realistiku li jirkupra s-somom dovuti lilu mingħand Olympic Airways. Kreditur bħal dan ma kienx jippermetti sitwazzjoni fejn id-djun ikomplu jiżdiedu filwaqt li l-assi li jistgħu jintużaw sabiex jissodisfaw dawn id-djun ikunu qegħdin jgħibu (19). Bil-kuntrarju, kreditur privat kien jieħu l-passi legali kollha biex jikseb il-ħlas tal-arretrati jew l-eżekuzzjoni tal-garanziji tiegħu. Il-Kummissjoni għalhekk ma tistax taqbel mal-argument tal-Greċja li s-self tas-somma inkwistjoni lil Olympic Airways kien l-att ta' investitur prudenti.
(197)
Il-Kummissjoni mbagħad trid tikkunsidra jekk is-somma ta' EUR 130 312 459 tistax titqies li tammonta għal forma ta' kumpens lil Olympic Airways mill-Istat għall-assi li kienu ttieħdu minn Olympic Airways u vestiti mill-Istat f’NOA kif kien l-argument inizjali tal-Greċja. Sabiex tevalwa l-validità ta' dan l-argument, il-Kummissjoni trid teżamina l-valur tal-assi meħuda mingħand Olympic Airways u trasferiti lilOlympic Airlines. Skont l-istima mwettqa mill-maniġment ta’Olympic Airways, l-assi trasferiti lilOlympic Airlineskienu jammontaw għal EUR 130 312 459. Kieku kien hekk, ma kienx ikun hemm għajnuna Statali fit-trasferiment ta' dan l-ammont lil Olympic Airways billi ma jkun ingħata l-ebda vantaġġ lil Olympic Airways.
(198)
F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni ssibha sinifikanti li l-awdituri ta' Olympic stess (Deloitte & Touche) jinnotaw fil-kontijiet annwali tal-31 ta' Diċembru 2003 r-riżervi tagħhom fir-rigward tal-istimi tal-assi miżmuma u trasferiti bejn Olympic Airways u Olymic Airlines. L-awdituri sostnew li fir-rigward tal-avvjament, l-assi fissi fl-istima u d-debituri u l-kredituri trasferiti mill-kumpaniji komponenti lilOlympic Airlines, huma ma kinux f’pożizzjoni li jikkonfermaw il-valur ta' dawn l-elementi u għalhekk ma jesprimux opinjoni dwarhom.
(199)
Fl-istudju tagħhom imwettaq f’isem il-Kummissjoni, l-esperti tal-Kummissjoni wrew b’mod konvinċenti li saret stima eċċessiva tal-assi li kienu trasferiti lilOlympic Airlines. Għal dan il-għan, u fuq struzzjoni tal-Kummissjoni, l-esperti wettqu huma nfushom stima tal-assi trasferiti, billi użaw metodi u standards tal-kontabilità li huma aċċettati kemm fil-Greċja kif ukoll internazzjonalment. Huma kkonkludew li l-valur tal-assi netti trasferiti lil Olympic Airlines ma kienx ta' madwar EUR 130 miljun iżda minflok għandu jiġi stmat għal madwar EUR 38 miljun. Il-Kummissjoni eżaminat bir-reqqa d-dejta u l-metodoloġija użati mill-esperti u tikkondividi l-analiżi li għamlu l-esperti f’dan ir-rigward. Il-Kummissjoni għalhekk tikkonkludi li l-valur tal-assi trasferiti kien stmat iżżejjed b’madwar EUR 91,5 miljun.
(200)
Minkejja l-fatt li, biex tkun tista’ tinkiseb valutazzjoni preċiża tal-ammonti kkonċernati tkun trid issir verifika sħiħa tal-assi u l-obbligi kollha sabiex tinkiseb stima preċiża tal-ammonti kkonċernati, il-Kummissjoni tista’ tistma li din hija madwar EUR 91,5 miljun
(201)
Wara din id-deċiżjoni, il-Kummissjoni tinnota li l-istima eċċessiva hija speċifika billi tipprovdi espressament flus direttament lil Olympic Airways u tagħti vantaġġ lill-kumpanija billi għandha tintuża sabiex jitħallsu “il-pagamenti lill-ħaddiema li jispiċċalhom il-kuntratt u l-ispejjeż li jifdal għall-irtirar, bi kwalunkwe mod, tal-impjegati, kif ukoll biex tkopri l-obbligi ta' Olympic Airways u ta' Olympic Aviation matul il-proċedura ta' trasformazzjoni u likwidazzjoni” (20), fi kwalunkwe mod biex kumpanija “tkopri l-obbligi finanzjarji tagħha”. Il-Kummissjoni inċidentalment tinnota li din id-dispożizzjoni ġiet interpretata b’mod wiesa’ u li s-somma inkwistjoni ntużat sabiex jitħallsu l-ispejjeż operattivi ġenerali ta' Olympic Airways: aktar minn EUR 51 miljun mis-somma avanzata ntużaw sabiex jitħallsu l-kirjiet tal-ajruplani.
(202)
Il-Kummissjoni tikkonkludi wkoll li dan joħloq distorsjoni jew jhedded li joħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni u għandu effett fuq il-kummerċ bejn stat u ieħor billi jinvolvi kumpanija li hija f’kompetizzjoni ma' kumpaniji oħra tal-Komunità, b’mod partikolari mid-dħul fis-seħħ tad-Direttiva tal-Kunsill 96/67/KE tal-15 ta' Ottubru 1996 dwar l-aċċess għas-suq tal-ground handling fl-ajruporti tal-Komunità (21), fejn il-kompetizzjoni għall-ground handling hija miftuħa f’ajruporti b’limitu annwali ta' passiġġieri ta' 2 miljun passiġġier jew 50 000 tunnellata ta' merkanzija. Il-Kummissjoni għalhekk trid tikkonkludi li l-ammont li bih ġew stmati żżejjed l-assi trasferiti lil Olympic Airlines, jammonta għal għotja ta' għajnuna statali lil Olympic Airways skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat.
(iv) Minn Diċembru 2002 ’il quddiem, Olympic Airways (Olympic Airways Services) irċeviet għajnuna mill-Istat?
(203)
Kif intwera mill-espert tal-Kummissjoni, mid-data tal-aħħar deċiżjoni tal-Kummissjoni dwar Olympic Airways (12 ta' Diċembru 2002) u mill-firda minnOlympic Airlines, Olympic Airways rċeviet ħlasijiet ta' likwidità mill-Istat u l-obbligi tagħha tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali żdiedu.
(204)
Fir-rigward tar-rimbors fuq is-self ta' EUR 36 945 357 minn ABN Amro, il-ħlasijiet tal-kiri finanzjarju ta' EUR 11 774 684 għall-A340 u l-finanzjament dirett fi flus ta' EUR 8,2 miljun lil Olympic Airways, huwa evidenti li dawn il-każijiet kienu jinvolvu trasferimenti diretti ta' riżorsi tal-Istat lil Olympic Airways mill-Istat. Huwa evidenti wkoll, għar-raġunijiet spjegati fil-punt 7 tad-deċiżjoni preżenti, li dawn il-miżuri huma miżuri ġodda ta' għajnuna illegali, billi mhumiex sempliċiment eżekuzzjoni tal-garanziji mogħtija qabel mill-Istat Grieg. Kif diġà ġie elaborat fl-eżami tas-“self” imħallas lilOlympic Airways, anki jekk l-Istat jirreġistra dawn l-ammonti kontra Olympic Airways mal-awtoritajiet tat-taxxa u huma jiġu rreġistrati fil-kotba ta' Olympic Airways bħala obbligi tat-taxxa, l-Istat ftit li xejn għandu ċans realistiku li xi darba jitħallas lura dawn l-ammonti u għalhekk ma jistax jingħad li aġixxa b’mod razzjonali jew kummerċjali meta saru dawn il-pagamenti.
(205)
Is-sitwazzjoni diffiċli u dejjem teħżien tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali ta' Olympic Airways (Olympic Airways Services) kienet deskritta aktar ’il fuq. L-obbligu tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali ta' Olympic Airways fl-aħħar tal-2002 kienet diġà kbira, f’livell ta' EUR 273 miljun. Din kompliet tikber b’mod sinifikanti matul il-perjodu sussegwenti. L-obbligu stmat fl-aħħar tal-2004 huwa EUR627 miljun, li jfisser li fil-perjodu trattat mid-deċiżjoni preżenti, l-obbligu ta' Olympic Airways lill-Istat żdied b’EUR 354 miljun.
(206)
Rigward iż-żieda fl-obbligi tat-taxxa ta' Olympic Airways, huwa l-Istat innifsu permezz tal-amministrazzjoni tat-taxxa li jittollera l-posponiment kostanti u n-nuqqas ta' ħlas tad-diversi taxxi u ħlasijiet dovuti minn Olympic Airways. Rigward il-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali, il-korp inkarigat mill-ġbir tagħhom (IKA) huwa korp pubbliku stabbilit bil-Liġi Griega (22), li ngħata r-responsabilità, taħt superviżjoni mill-Istat, biex jieħu ħsieb is-sistema tas-sigurtà soċjali, u jiġbor il-kontribuzzjoni obbligatorja tas-sigurtà soċjali. Huwa għandu d-dritt (23) iżda mhux l-obbligu li jidħol fi ftehimiet ta' saldu għall-ħlasijiet tard tad-djun. Għalhekk, l-obbligu dejjem jiżdied tat-taxxa ta' Olympic Airways lill-Istat, huwa imputabbli b’mod ċar lill-Istat.
(207)
Il-Kummissjoni għalhekk trid teżamina jekk din it-tolleranza tinvolvix trasferiment ta' riżorsi tal-Istat. Minħabba li l-għajnuna Statali tinvolvi mhux biss benefiċċji pożittivi iżda wkoll miżuri li jtaffu l-ħlasijiet normali, dan in-nuqqas ta' azzjoni biex jiġu infurzati d-djun tagħha min-naħa tal-Greċja, jinvolvi b’mod ċar tali trasferiment.
(208)
Wara li stabbiliet li kien sar trasferiment ta' riżorsi imputabbli lill-Istat, il-Kummissjoni trid tistabbilixxi jekk din l-għajnuna toħloqx distorsjoni fil-kompetizzjoni. Il-Kummissjoni ssib li kemm l-għotjiet ta' għajnuna diretta kif ukoll in-nuqqas ta' azzjoni min-naħa tal-Istat sabiex jinġabru d-djun mhux imħallsa, jagħtu lil Olympic Airways vantaġġ kummerċjali sinifikanti fuq il-kompetituri tagħha. L-Istat ma jaġixxix b’mod razzjonali u kummerċjali fil-konfront ta' Olympic Airways. Għalhekk hemm distorsjoni tal-kompetizzjoni fi ħdan settur liberalizzat tas-suq intern kif stipulat fil-paragrafu 209. Il-Kummissjoni għalhekk ikollha tikkonkludi li kemm it-tolleranza tal-Istat fir-rigward tal-obbligi mhux imħallsa u dejjem jiżdiedu tat-taxxa u s-sigurtà soċjali ta' Olympic Airways kif ukoll il-ħlasijiet magħmula mill-Istat minflok Olympic Airways, jammontaw għal għajnuna statali skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat.
6.3. KUMPATIBBILTÀ TAL-GĦAJNUNA
(i) Kumpatibbiltà tal-għajnuna mogħtija lil Olympic Airlines
(209)
Wara li kkonkludiet li Olympic Airlines rċeviet għajnuna statali sa mill-ħolqien tagħha, il-Kummissjoni mbagħad trid teżamina l-miżuri favurOlympic Airlinesfid-dawl tal-Artikolu 87 paragrafi (2) u (3) tat-Trattat li jipprovdu għal eżenzjonijiet għar-regola ġenerali tal-inkumpatibbiltà stabbilita fl-Artikolu 87(1).
(210)
L-eżenzjonijiet fl-Artikolu 87(2) tat-Trattat ma jistgħux japplikaw fil-każ preżenti: l-għajnuna m’għandhiex karattru soċjali u mhijiex mogħtija lil klijenti individwali, lanqas ma jagħmlu tajjeb għall-ħsara kkawżata minn diżastri naturali jew avvenimenti eċċezzjonali jew huma mogħtija lill-ekonomija ta' ċerti żoni tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja affettwati mid-diviżjoni tagħha.
(211)
Fl-Artikolu 87(3) hemm stipulati aktar eżenzjonijiet mill-projbizzjoni ġenerali fuq l-għajnuna mill-Istat. L-eżenzjonijiet fl-Artikoli 87(3)(b) u 87(3)(d) ma japplikawx f’dan il-każ minħabba li l-għajnuna ma tippromovix it-twettiq ta' proġett importanti ta' interess komuni Ewropew jew tirrimedja għal tfixkil serju fl-ekonomija ta' Stat Membru u lanqas ma tippromwovi l-kultura u l-konservazzjoni tal-partimonju.
(212)
L-Artikolu 87(3)(a) u (c) tat-Trattat tal-KE jinkludi deroga fir-rigward tal-għajnuna maħsuba sabiex tippromwovi l-iżvilupp ekonomiku ta' żoni fejn il-livell tal-għajxien ikun abnormalment baxx jew fejn ikun hemm nuqqas serju ta' impjiegi. Il-Greċja hija reġjun li jaqa’ kompletament fl-ambitu tal-Artikolu 87(3)(a).
(213)
Rigward l-għanijiet tal-għajnuna reġjonali b’rabta mas-servizzi tal-avjazzjoni, il-Kummissjoni tqis li dawn normalment jintlaħqu iżjed faċilment bl-impożizzjoni ta' obbligi ta' servizz pubbliku. Fil-każ tal-Greċja, dawn huma imposti mill-Istat fuq kumpaniji li joffru servizzi bejn l-art Griega u l-gżejjer kif ukoll bejn il-gżejjer, u f’xi każijiet (hekk imsejħa rotot irqaq) l-Istat jista’ jagħtihom b’kuntratt lil fornitur tas-servizz li jirċievi kumpens għall-forniment tagħhom. Il-Kummissjoni tqis li b’mod ġenerali, il-kumpens għall-obbligi ta' servizz pubbliku huwa għajnuna mmirata neċessarja, u sakemm l-operatur jintgħażel fuq il-bażi ta' proċedura trasparenti u mhux diskriminatorja u ma jirċevix kumpens eċċessiv, tali għajnuna mill-Istat ġeneralment ma twassalx għal kwistjonijiet ta' għajnuna statali inkumpatibbli. Dan kien il-każ fir-rigward tal-kuntratti operati minn Olympic Aviation. Bit-termini tar-ristrutturar, dawn ir-rotot bħalissa huma operati minn Olympic Airlines bħala l-kumpanija “ta’ suċċessjoni”. Wara li kkunsidrat l-informazzjoni limitata għad-dispożizzjoni tagħha, il-Kummissjoni ma tistax teskludi, fir-rigward tal-mod li bih ġew trasferiti l-kuntratti ta' servizz pubbliku minn Olympic Aviation għalOlympic Airlines, li l-proċeduri previsti mir-Regolament tal-Kunsill 2408/92 tat-23 ta' Lulju 1992 dwar l-aċċess tal-linji tal-ajru Komunitarji għar-rotot tal-ajru ġewwa l-Komunità (24) fir-rigward tal-PSOs, setgħu ma ġewx irrispettati. Fi kwalunkwe każ, u fir-rigward tas-somom mogħtija lil Olympic Airlines minn mindu ġiet stabbilita, il-Greċja ma tistax tuża d-deroga pprovduta mill-Artikolu 87(3)(a).
(214)
Fir-rigward tad-deroga pprovduta mill-Artikolu 87(3)(c) tat-Trattat rigward għajnuna sabiex tiffaċilita l-iżvilupp ta' ċerti attivitajiet ekonomiċi fejn din l-għajnuna ma taffettwax b’mod negattiv il-kundizzjonijiet kummerċjali f’livell li jmur kontra l-interess komuni, il-Kummissjoni trid teżamina jekk din il-kundizzjoni tistax tapplika għas-sitwazzjoni preżenti. Fit-twettiq ta' dan l-eżami, il-Kummissjoni trid tikkunsidra l-linji gwida applikabbli relatati mal-għajnuna Statali fis-settur tal-avjazzjoni (25) kif ukoll il-Linji Gwida dwar l-għajnuna Statali għas-salvataġġ u r-ristrutturar ta' kumpaniji f’diffikultà (26).
(215)
B’referenza għall-għajnuna mogħtija lilOlympic Airlinespermezz tal-prezz imnaqqas tal-kiri tal-ajruplani, il-Kummissjoni għal darba oħra tirreferi għal-“linji gwida dwar l-għajnuna statali għall-avjazzjoni”. Fil-paragrafu 14 tagħhom, il-linji gwida jipprovdu li b’mod ġenerali l-għajnuna diretta biex tkopri t-telf operattiv mhijiex kumpatibbli mas-suq komuni u ma tistax tibbenefika minn eżenzjoni mill-projbizzjoni ġenerali tal-għajnuna mill-Istat. Il-linji gwida jkomplu sabiex jispeċifikaw li s-sussidju operattiv dirett ta' rotot tal-ajru jista’ jiġi aċċettat biss fil-każ ta' PSOs u ta' għajnuna ta' natura soċjali mogħtija lil klijenti individwali.
(216)
Fil-każ preżenti, l-għajnuna mogħtija lilOlympic Airlinesdirettament mill-Istat Grieg permezz tal-kirjiet tiegħu jew indirettament permezz ta’Olympic Airways, ma taqa’ fl-ebda waħda mill-kategoriji ta' sussidju operattiv aċċettabbli tar-rotot tal-ajru. Hija wkoll liġi stabbilita (27) fir-rigward tal-għajnuna mill-Istat li l-għajnuna ġdida ma tistax tkun kumpatibbli mas-suq komuni sakemm ma tkunx tħallset lura l-għajnuna preċedenti meqjusa bħala illegali, billi l-effetti kombinati tal-għajnuna kollha jkunu li joħolqu distorsjoni sinifikanti fil-kompetizzjoni fis-suq komuni. Billi, għar-raġunijiet imsemmija aktar ‘il fuq,Olympic Airlineshija s-suċċessur tat-taqsima tat-titjiriet ta' Olympic Airways u għalhekk suċċessur għall-iskopijiet ta' rkupru, l-għajnuna ġdida lilOlympic Airlinesma tistax tkun kumpatibbli sakemm din l-għajnuna tibqa’ mhux irkuprata. Barra minn hekk, l-għoti ta' għajnuna huwa ksur tal-impenji preċedenti mogħtija mill-Greċja li ma tagħtix aktar għajnuna (Artikolu 1(e) tad-Deċiżjoni tal-1994) lilOlympic Airways, u b’estensjoni, lill-kumpaniji ta' suċċessjoni.
(217)
Għalkemm l-awtoritajiet Griegi ma argumentawx li s-somom riċevuti minnOlympic Airlinesmill-istabbiliment tagħha rriżultaw minħabba r-ristrutturar u minkejja li l-Kummissjoni kkonkludiet li Olympic Airlines hija kumpanija ta' suċċessjoni għal Olympic Airways tal-anqas għall-finijiet ta' rkupru li jirriżulta mill-għajnuna Statali qabel is-separazzjoni, għall-finijiet ta' kompletezza, il-Kummissjoni se teżamina l-għajnuna mogħtija lilOlympic Airlinesfid-dawl ukoll tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar tal-1999. Il-paragrafu 7 ta' dawn il-linji gwida jipprovdi li kumpanija li tkun għadha tinħoloq mhijiex eliġibbli għal għajnuna għas-salvataġġ jew ristrutturar anki jekk il-pożizzjoni finanzjarja tagħha ma tkunx sigura, għalhekk din l-għajnuna ma tistax tkun koperta minn dawn il-linji gwida.
(218)
Għalhekk, l-għajnuna mogħtija lil Olympic Airlines mill-istabbiliment tagħha ma tissodisfax il-kundizzjonijiet għal deroga li hemm stipulati fl-Artikolu 87(3)(c). Il-Kummissjoni ssib li l-Greċja tat b’mod illegali għajnuna ġdida mhux innotifikata relatata ma' Olympic Airlines permezz tas-sottolokazzjonijiet imraħħsa konklużi ma’Olympic Airlines.
(ii)
(a) Kumpatibbiltà tal-għajnuna mogħtija lil Olympic Airways
(219)
Wara li kkonkludiet li l-ammont li bih ġew stmati żżejjed l-assi ta' Olympic Airlines, li mbagħad tħallas mill-Istat Grieg lil Olympic Airways, jammonta għal għajnuna Statali lil Olympic Airways, il-Kummissjoni trid teżamina l-miżura fid-dawl tal-Artikoli 87(2) u (3) tat-Trattat li jipprovdu għal eżenzjonijiet mir-regola ġenerali tal-inkumpatibbiltà stipulata fl-Artikolu 87(1).
(220)
L-eżenzjonijiet fl-Artikolu 87(2) tat-Trattat ma jistgħux japplikaw fil-każ preżent: il-miżura ta' għajnuna mhijiex ta' natura soċjali u mhijiex mogħtija lil klijenti individwali, u lanqas ma tagħmel tajjeb għall-ħsara kkawżata minn diżastri naturali jew avvenimenti eċċezzjonali jew huma mogħtija lill-ekonomija ta' ċerti żoni tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja affettwati mid-diviżjoni tagħha.
(221)
Fl-Artikolu 87(3) hemm stipulati aktar eżenzjonijiet mill-projbizzjoni ġenerali fuq l-għajnuna mill-Istat. L-eżenzjonijiet fl-Artikoli 87(3)(b) u 87(3)(d) ma japplikawx f’dan il-każ minħabba li l-għajnuna ma tippromwovix it-twettiq ta' proġett importanti ta' interess komuni Ewropew jew tirrimedja għal disturb serju fl-ekonomija ta' Stat Membru u lanqas ma tippromwovi l-kultura u l-konservazzjoni tal-patrimonju.
(222)
L-Artikolu 87(3)(a) u (c) tat-Trattat tal-KE jinkludi deroga fir-rigward tal-għajnuna maħsuba sabiex tippromwovi l-iżvilupp ekonomiku ta' żoni fejn il-livell tal-għajxien ikun abnormalment baxx jew fejn ikun hemm nuqqas serju ta' impjiegi. Għalkemm il-Greċja hija reġjun li jaqa’ kompletament fl-ambitu tal-Artikolu 87(3)(a), din id-dispożizzjoni ma tistax tapplika minħabba r-raġunijiet imsemmija fil-paragrafu 211.
(223)
Rigward id-deroga pprovduta bl-Artikolu 87(3)(c) tat-Trattat fir-rigward tal-għajnuna sabiex tiffaċilita l-iżvilupp ta' ċerti attivitajiet ekonomiċi fejn tali għajnuna ma taffettwax b’mod negattiv il-kundizzjonijiet kummerċjali f’livell li jmur kontra l-interess komuni, l-awtoritajiet Griegi talbu lill-Kummissjoni sabiex fl-eventwalità li tikkonkludi li l-prepagament mhuwiex l-azzjoni ta' investitur f’ekonomija tas-suq u għalhekk għandu jitqies bħala għajnuna Statali skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat, hija teżamina l-miżura biex tara jekk tistax titqies bħala għajnuna għas-salvataġġ.
(b) Għajnuna possibbli għas-Salvataġġ
(224)
Is-somma inkwistjoni tħallset bejn Diċembru 2003 u Mejju 2004 u l-qafas komunitarju applikabbli għal deċiżjoni dwar il-kumpatibbiltà huwa għalhekk il-linji gwida Komunitarji għall-għajnuna mill-Istat għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar ta' Kumpaniji f’Diffikultà tal-1999. Skont il-punt 104 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar tal-2004 (28), il-linji gwida tal-1999 huma applikabbli fir-rigward ta' miżuri fejn l-għajnuna tkun ingħatat qabel l-10 ta' Ottubru 2004.
(c) Applikabilità tal-linji gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar tal-1999
(225)
Il-punt 4 tal-linji gwida tal-1999 jgħid li “M”hemmx definizzjoni Komunitarja ta' xi tkun “kumpanija f’diffikultà”… il-Kummissjoni tqis impriża bħala li qiegħda f’diffikultà meta hija ma tkunx tista’, permezz tar-riżorsi tagħha stess jew bil-fondi li jirnexxilha tikseb mis-sidien/azzjonisti jew il-kredituri tagħha, twaqqaf it-telf li mingħajr intervent barrani mill-awtoritajiet pubbliċi, kważi żgur iwassalha biex tfalli f’perjodu ta' żmien qasir jew medju’.
(226)
Sussegwentement il-linji gwida jikkjarifikaw li “fil-prinċipju u irrispettivament mid-daqs tagħha, impriża titqies li tkun f’diffikultà għall-finijiet ta' dawn il-Linji Gwida fiċ-ċirkustanzi li ġejjin (a) fil-każ ta' kumpanija b’responsabilità limitata fejn aktar minn nofs il-kapital irreġistrat tagħha jkun għeb u iżjed minn kwart ta' dak il-kapital ikun intilef matul it-12-il xahar preċedenti”.
(227)
Fil-paragrafu 6 jingħad ukoll li “Is-sintomi karatteristiċi ta' impriża f’diffikultà huma l-livell ta' telf dejjem jikber, it-tnaqqis fid-dħul, iż-żieda fl-istokk, l-eċċess fil-kapaċità, it-tnaqqis fil-likwidità, iż-żieda fid-dejn u fil-piż tal-imgħax, kif ukoll it-tnaqqis jew it-telf totali tal-valur nett tal-assi”.
(228)
Il-Kummissjoni tinnota li Olympic Airways hija kumpanija kronikament midjuna li diġà tilfet parti sinifikanti mill-kapital awtorizzat tagħha. Il-Kummissjoni tinnota li d-dejn ta' Olympic Airways lill-Istat Grieg għat-taxxa u s-sigurtà soċjali tela’ minn EUR 273 miljun fl-aħħar tal-2002 għal EUR 522 miljun fl-aħħar tal-2003 meta hija ngħatat il-“prepagament”. Kif ġie indikat, il-kumpanija ma kienet kapaċi tikseb l-ebda sors ta' finanzjament kummerċjali u ftit għandha possibbiltà realistika li tkun kapaċi tħallas id-djun tagħha lill-Istat. Il-Kummissjoni tista’ għalhekk tikkonkludi li Olympic Airways hija kumpanija f’diffikultà skont it-tifsira tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar tal-1999.
(d) Kundizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni tal-għajnuna għas-salvataġġ
(229)
Il-Linji Gwida Komunitarji dwar l-Għajnuna mill-Istat għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar ta' Kumpaniji f’Diffikultà tal-1999 jistabbilixxu ħames kundizzjonijiet kumulattivi li fihom tista’ tingħata għajnuna għas-salvataġġ. Il-Kummissjoni trid tivverifika li fil-każ preżenti ntlaħqu dawn il-kundizzjonijiet kollha.
(230)
L-ewwel nett, “l-għajnuna għas-salvataġġ trid tikkonsisti minn appoġġ ta” likwidità fil-forma ta' garanziji fuq is-self jew self, fiż-żewġ każijiet is-self irid jingħata b’rata ta' mgħax tal-anqas komparabbli ma' dawk osservati għal self lil kumpaniji b’saħħithom u b’mod partikolari r-rati ta' referenza adottati mill-Kummissjoni, kwalunkwe self irid jitħallas lura u kwalunkwe garanzija trid tispiċċa fi żmien mhux aktar minn sitt xhur wara l-ħlas tal-ewwel pagament lill-kumpanija’.
(231)
Fil-każ preżenti, l-għajnuna għas-salvataġġ tieħu l-forma ta' għotja fil-forma ta' flus (deskritta bħala “prepagament”) ta' EUR 130 312 450 mogħtija mill-Greċja lil Olympic Airways u Olympic Aviation apparentement sabiex tassisti lil dawn iż-żewġ kumpaniji fir-ristrutturar tagħhom wara d-diviżjoni tal-attivitajiet ta' titjiriet tat-tnejn u l-ħolqien ta' Olympic Airlines. F’dan il-każ, m’għandu jiġi ċċarġjat l-ebda mgħax fuq is-self lil Olympic Airways u lil Olympic Aviation u huwa maħsub li s-somma ta' EUR 130 312 450 se titħallas lura lill-Istat direttament mid-dħul mill-bejgħ tal-ipprivatizzar ta’Olympic Airlines, kumpanija li l-Greċja tinsisti li hija barra mis-sjieda tal-OAG. Jekk il-bejgħ ta’Olympic Airlinesma jiġġenerax fondi suffiċjenti sabiex jitħallas lura dan il-“prepagament”, f’dak il-każ jinbiegħu l-assi l-oħra ta' Olympic Airways sabiex ipattu għad-differenza. F’dawn iċ-ċirkustanzi mhuwiex possibbli wieħed jikkonkludi li l-ewwel kundizzjoni tal-linji gwida dwar is-salvataġġ u r-ristrutturar tal-1999 għalhekk ġiet issodisfata.
(232)
It-tieni, l-għajnuna trid tkun “marbuta ma' self li jrid jitħallas fuq perjodu ta' mhux aktar minn tnax-il xahar wara l-ħlas tal-aħħar pagament lill-kumpanija”. Fil-każ preżenti, kif indikat aktar ‘il fuq, is-somma inkwistjoni ma tistax tiġi deskritta proprjament bħala self lil Olympic Airways u Olympic Aviation billi r-rimbors jiddependi fuq il-bejgħ ta' kumpanija oħra. Is-somma ta' EUR 130 312 450 tħallset f’porzjonijiet skont il-ħtiġijiet ta' Olympic Airways u Olympic Aviation matul perjodu mill-24 ta' Diċembru 2003 sat-13 ta' Mejju 2004. Sal-lum, iżjed minn sena wara, ma sar l-ebda ħlas lura ta' dan l-ammont u għalhekk ma tistax tiġi ssodisfata t-tieni kundizzjoni. Minħabba li l-miżura inkwistjoni ma ssodisfatx l-ewwel żewġ kundizzjonijiet, eżami ulterjuri tat-tliet kundizzjonijiet l-oħra jkun superfluwu.
(233)
Fil-każ preżenti, il-Kummissjoni tinnota li l-għotja lil Olympic Airways fl-2003 tikser ukoll l-impenji preċedenti magħmula mill-Greċja li ma tagħtix aktar għajnuna (Artikolu 1(e) tad-Deċiżjoni tal-1994) lil Olympic Airways. Il-Kummissjoni tqis li l-miżura inkwistjoni ma tissodisfax il-kundizzjonijiet meħtieġa mil-linji gwida dwar is-salvataġġ u r-ristrutturar sabiex titqies bħala għajnuna għas-salvataġġ.
(234)
Il-Kummissjoni trid tikkunsidra wkoll l-għotjiet li jammontaw għal kważi EUR 57 miljun li saru mill-Istat Grieg lil Olympic Airways u t-tolleranza min-naħa tal-Istat lejn Olympic Airways li rat l-obbligi tat-taxxa u s-sigurtà soċjali ta' Olympic Airways jiżdiedu minn EUR 273 miljun fl-aħħar tal-2002, meta seħħ ir-ristrutturar, għal EUR 627 miljun fl-aħħar tal-2004, li hija kienet iddeċidiet qabel li jammontaw għal għotjiet ta' għajnuna Statali. Wara li kkunsidrat il-fatt li l-eċċezzjonijiet ipprovduti fl-Artikoli 87(2) u 87(3) (a)(b) u (d) ma jistgħux japplikaw għal Olympic Airways (ara l-paragrafi 219 sa 221), il-Kummissjoni trid tivvaluta jekk id-deroga prevista mill-Artikolu 87(3)(c) tat-Trattat tistax tapplika f’dan il-każ.
(235)
Kif issemma aktar ’il fuq, kwalunkwe għajnuna ġdida lil Olympic Airways tikkostitwixxi ksur ta' impenji preċedenti li ma tingħatax aktar għajnuna (Artikolu 1(e) tad-Deċiżjoni tal-1994). Fuq kollox, l-għoti tal-għajnuna illegali ġdida jrid jitqies fl-isfond li Olympic Airways kienet diġà rċeviet għajnuna fl-imgħoddi, sabiex is-sitwazzjoni preżenti tindika ksur ċar tal-prinċipju ta' “darba waħda u l-aħħar darba” li jinsab kemm fil-linji gwida dwar l-għajnuna Statali lill-Avjazzjoni kif ukoll fil-Linji Gwida Komunitarji dwar l-għajnuna Statali għas-salvataġġ u r-ristrutturar ta' kumpaniji f’diffikultà. Il-Kummissjoni tinnota wkoll il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (29) li tgħid li l-għajnuna ġdida tkun kumpatibbli mas-suq komuni biss jekk tkun tħallset lura għajnuna li qabel kienet ikkunsidrata bħala illegali. Minn dan ta' hawn fuq jirriżulta li l-għajnuniet ġodda li ngħataw ma jissodisfawx il-kundizzjonijiet għal deroga li hemm stipulati fl-Artikolu 87(3)(c).
(236)
Għaldaqstant il-Kummissjoni tikkonkludi li bl-istima eċċessiva tal-assi ttrasferiti lil Olympic Airlines, il-Greċja tat għajnuna statali illegali u inkumpatibbli lil Olympic Airways fl-ammont ta' din l-istima eċċessiva. Hija ssib ukoll li l-għotjiet li jammontaw għal kważi EUR 57 miljun lil Olympic Airways u t-tolleranza min-naħa tal-Istat Grieg tal-ħlas tard jew in-nuqqas ta' ħlas tal-kont tat-taxxa u tas-sigurtà soċjali ta' Olympic Airways, jammontaw għal għajnuna statali illegali u inkumpatibbli.
7 STENNIJA LEĠITTIMA U GARANZIJI MILL-ISTAT
(237)
Fir-rigward tal-erba’ selfiet finanzjarji għall-ajruplani A340/300 u anki għas-self mingħand ABN Amro, li diversi rimborsi tagħhom saru mill-Greċja, il-garanziji għal dawn is-selfiet mill-Istat lil Olympic Airways jmorru lura għal qabel id-deċiżjoni tal-2002. Il-Greċja targumenta li, billi d-Deċiżjoni tal-2002 ma talbitx espliċitament is-sospensjoni jew it-twaqqif tal-garanziji mogħtija mill-Istat Grieg lil Olympic Airways wara l-OA, dan impliċitament ifisser li l-Kummissjoni aċċettat it-tkomplija tagħhom u kwalunkwe ħlasijiet magħmula bihom. Il-Kummissjoni ma tistax taċċetta din l-affermazzjoni għar-raġunijiet li ġejjin.
(238)
Il-Kummissjoni hija tal-opinjoni li l-partijiet operattivi tad-Deċiżjoni tal-2002 huma suffiċjentement ċari u mhux ambigwi, “Artikolu 1: L-għajnuna għar-ristrutturar mogħtija mill-Greċja lil Olympic Airways fil-forma ta’ … (b) garanziji ġodda fuq is-self li jammontaw għal USD 378 miljun għal self li għandu jingħata qabel il-31 ta' Marzu 2001 għax-xiri ta' ajruplani ġodda u għall-investiment neċessarju għar-rilokazzjoni ta' Olympic Airways lejn l-ajruport il-ġdid fi Spata;…hija kkunsidrata bħala inkumpatibbli mas-suq komuni skont it-tifsira tal-Artikolu 87(1) tat-Trattat.”
Rigward l-obbligu ta' rkupru, id-Deċiżjoni tal-2002 għamlet distinzjoni bejn il-perjodu 1994-1998 u 1998-2002. Skont l-Artikolu 14(1) tar-Regolament (KE) 659/1999 (30) u b’rabta mal-perjodu 1994-1998, il-Kummissjoni ddeċidiet li ma kien meħtieġ l-ebda rkupru għall-għajnuna mogħtija qabel l-14 ta' Awwissu 1998. Madankollu, il-garanziji inkwistjoni kienu ngħataw mill-Istat ħafna wara dik id-data (f’Ottubru 1999 għall-erba’ ajruplani u fi Frar 2001 għas-self minn ABN Amro).
(239)
Fi kwalunkwe każ, il-Kummissjoni tfakkar li, sabiex is-sempliċi eżekuzzjoni ta' garanzija Statali mogħtija qabel ma tikkostitwix l-għoti ta' għajnuna ġdida, il-miżuri inkwistjoni jridu jirrispettaw b’mod sħiħ il-kundizzjonijiet tal-garanzija oriġinali (bħall-identità tal-benefiċjarju, l-iskadenzi, l-ammont kopert, il-ħtieġa ta' dikjarazzjoni preċedenti ta' falliment, eċċ.). Jekk Stat Membru jagħmel pagament fir-rigward ta' self iggarantit, b’kundizzjonijiet differenti minn dawk maqbula inizjalment fl-istadju tal-għoti, f’dak il-każ il-Kummissjoni tqis dan il-pagament bħala li joħloq għajnuna ġdida li trid tiġi nnotifikata skont l-Artikolu 88(3) (31).
(240)
Sabiex wieħed ikun preċiż, jidher li l-ħlasijiet li saru riċentement mill-Istat Grieg fir-rigward tas-self hawn fuq imsemmi, ma setgħux jirrispettaw il-kundizzjonijiet previsti fil-garanziji oriġinali kif deskritti mill-awtoritajiet Griegi f’dak iż-żmien. Pereżempju:
-
Fir-rigward tas-self mingħand ABN Amro, il-Gvern ħallas direttament il-pagamenti (madwar EUR 36 miljun) minflok l-impriża mingħajr inadempjenza preċedenti tal-ħlas u mingħajr dikjarazzjoni legali preċedenti ta' falliment jew insolvenza. Il-fatt li l-Gvern suċċessivament talab lill-kumpanija biex tħallas lura, juri li l-ħlas ma kienx sempliċement l-eżekuzzjoni ta' garanzija mogħtija qabel.
-
L-istess konsiderazzjonijiet japplikaw għas-self relatat mal-ħlasijiet ta' kiri finanzjarju għall-ajruplani u mal-finanzjament dirett ta' likwidità ta' madwar EUR 11 u 8 miljuni.
-
Barra minn hekk, fil-każijiet relatati mal-erba’ ajruplani, il-kuntratti tas-self ġew modifikati formalment (novatio) sabiex l-Istat jieħu post l-impriża bħala l-benefiċjarju tas-self. Dawn il-bidliet sostanzjali ħafna ġew qabel il-ħlasijiet inkwistjoni.
-
Il-ħlas bil-quddiem ta' EUR 8 miljun minħabba l-modifika ta' tnejn mill-kuntratti ta' kiri kien b’mod ċar miżura li ma kinitx prevista fil-garanzija oriġinali.
(241)
Billi jeżistu bidliet u dawn il-bidliet qatt ma ġew innotifikati lill-Kummissjoni jew ġew approvati mill-Kummissjoni, dawn il-pagamenti jikkostitwixxu b’mod ċar għajnuna illegali ġdida. Il-Kummissjoni madankollu hija lesta li teżamina, matul il-fażi tal-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni preżenti, kwalunkwe element ieħor li jista’ jiġi ppreżentat mill-awtoritajiet Griegi dwar il-ħlasijiet ta' madwar EUR 36 miljun tal-pagamenti tas-self mingħand ABN Amro u/jew il-ħlasijiet ta' madwar EUR 11-il miljun tal-pagamenti tal-kuntratt ta' kiri relatat mal-akkwist tal-erba’ ajruplani u l-kumpatibbiltà jew le ta' parti minn dawn il-ħlasijiet jew il-ħlasijiet kollha mal-kundizzjonijiet tal-garanziji oriġinali.
ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
1. L-aċċettazzjoni minn Olympic Airways u mill-Greċja ta' ħlasijiet għas-sollokazzjoni ta' ajruplani mingħand Olympic Airlines, li huma iżjed baxxi mill-ammonti mħallsa permezz tal-kirjiet prinċipali, bit-telf konsegwenti ta' madwar EUR 37 miljun imġarrab minn Olympic Airways fl-2004 u ta' madwar EUR 2,75 miljun mill-Istat sa Mejju 2005, tikkostitwixxi għajnuna statali illegali lil Olympic Airlines li mhijiex kumpatibbli mat-Trattat.
2. Il-Greċja tat għajnuna statali illegali u inkumpatibbli lil Olympic Airways fl-ammont li bih ġew stmati żżejjed l-assi ta' Olympic Airlines fiż-żmien meta nħolqot Olympic Airlines; dan l-ammont huwa stmat b’mod provviżorju mill-Kummissjoni li huwa ta' madwar EUR 91,5 miljun.
3. L-għoti mill-Istat Grieg lil Olympic Airways ta' somom li jammontaw għal madwar EUR 8 miljun, u l-ħlas addizzjonali mill-Istat Grieg ta' ċerti pagamenti ta' self bankarju u kiri finanzjarju minflok Olympic Airways, billi dan tal-aħħar ma jikkostitwix it-twettiq biss tal-garanziji msemmija fl-Artikolu 1.b) tad-Deċiżjoni 2003/372/KE, u tal-kundizzjonijiet relatati, bejn Mejju 2004 u Marzu 2005, jikkostitwixxi għajnuna statali illegali lil Olympic Airways li mhijiex kumpatibbli mat-Trattat.
4. It-tolleranza ssoktata tal-Istat Grieg fil-konfront ta' Olympic Airways fir-rigward tad-djun tagħha tat-taxxa u s-sigurtà soċjali lill-Istat, ta' madwar EUR 354 miljun bejn Diċembru 2002 u Diċembru 2004, tikkostitwixxi għajnuna statali illegali lil Olympic Airways, li mhijiex kumpatibbli mat-Trattat.
Artikolu 2
1. Il-Greċja għandha tirkupra mingħand il-benefiċjarji tagħha, l-għajnuna li saret referenza għaliha fl-Artikolu 1.
2. L-irkupru għandu jsir mingħajr dewmien u skont il-proċeduri tal-liġi nazzjonali bil-kundizzjoni li dawn jippermettu t-twettiq immedjat u effettiv tad-deċiżjoni. L-għajnuna li trid tiġi rkuprata għandha tinkludi l-imgħax mid-data li fiha kienet disponibbli għall-benefiċjarju sad-data tal-irkupru tagħha. L-imgħax għandu jiġi kkalkulat fuq il-bażi tar-rata ta' referenza użata biex tiġi kkalkulata l-għotja ekwivalenti ta' għajnuna reġjonali.
Artikolu 3
Il-Greċja għandha tissospendi immedjatament kull ħlas ieħor ta' għajnuna lil Olympic Airways u lil Olympic Airlines.
Artikolu 4
Fi żmien xahrejn mid-data ta' notifika tad-Deċiżjoni preżenti, il-Greċja għandha tinforma lill-Kummissjoni bil-miżuri li se tieħu biex tikkonforma mal-Artikoli 2 u 3.
Artikolu 5
Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Ellenika.
Magħmul fi Brussell, l-14 ta’ Settembru 2005.