Buxoroda arxeologiya yodgorligi yeri ekin maydoniga aylantirilgani aniqlandi

Buxoro viloyati Shofirkon tumanidagi “Vardonze qo'rg'oni” arxeologiya yodgorligining muhofaza hududi va davlat manfaatlariga jiddiy zarar yetkazilgani aniqlandi. Bu haqda Korruptsiyaga qarshi kurashish agentligi axborot xizmati “Bugun.uz”ga xabar qildi.
 
Ma'lum bo'lishicha, Shofirkon tumanidagi “To'ymurod xolmurod o'g'li” fermer xo'jaligi rahbari A.Q. tegishli idoralarning xulosalarini olmasdan, ob'ektning muhofaza hududini og'ir texnika yordamida surib, yer qazish, yer tuzish, ekin ekish va melioratsiya ishlarini amalga oshirgan. xususan, ariq qazib, fermer xo'jaligi yer maydonini arxeologiya ob'ekti muhofaza maydoni hisobidan kengaytirgan. Bu esa ob'ektning Rabod qismi madaniy qatlami yo'qotilishi, hududdagi saksovul daraxtlarining nobud bo'lishi hamda yer qa'rida saqlanib kelayotgan qadimgi tarixiy topilmalarning yo'qotilishiga sabab bo'lgan.
Hujjatlarga ko'ra, ob'ektning yer maydoni va muhofaza hududi tuman hokimligining 2013 yildagi qaroriga asosan 124 gektarni tashkil etgan. Ammo 2015 yilda hokimlik qonunchilikka zid ravishda, tegishli idoralarning xulosalarisiz ob'ekt hududini 76 gektar etib belgilagan. Shuningdek, qisqartirilgan yer maydoni fermer xo'jaligiga yaylov sifatida foydalanish uchun berilgan, biroq amalda fermer uni ekin maydoniga aylantirib yuborgan.
O'rganish yakunida arxeologiya yodgorligining Rabod qismi yer maydonining 1800 kvadrat metr qismiga shikast yetkazilishi oqibatida davlat manfaatlariga 26 milliard 730 million so'mlik zarar yetkazilgan.
xabarda aytilishicha, agentlik tomonidan to'plangan hujjatlar asosida ushbu holat yuzasidan Bosh prokuratura tomonidan Jinoyat kodeksining 132-moddasi (Moddiy madaniy meros ob'ektlarini nobud qilish, buzish yoki ularga shikast yetkazish) 2-qismi bilan jinoyat ishi qo'zg'atilgan. Jinoyat ishi dastlabki tergov harakatlarini olib borish uchun Buxoro viloyat prokuraturasiga yuborilgan.
Ma'lumot o'rnida, IV–xV acplarga oid ushbu ob'ekt davlat muhofazasida bo'lib, Vazirlar Mahkamasining 2019 yil 4 oktyabrdagi “Moddiy madaniy merosning ko'chmas mulk ob'ektlari milliy ro'yxatini tasdiqlash to'g'risida”gi 846-sonli qarori bilan tasdiqlangan moddiy madaniy merosning ko'chmas mulk ob'ektlari milliy ro'yxatida 603-raqam bilan moddiy madaniy meros ob'ekti sifatida ro'yxatga olingan.
Eslatib o'tamiz, avvalroq Parkent hokimligi arxeologik ob'ektni g'isht tsexi uchun sotib yuborgani haqida xabar berilgandi. Shuningdek, “Ming o'rik” yodgorligi yonidagi qurilish ishlari tegishli tartibda ruxsat olinmasdan boshlangani ma'lum qilingandi.