O‘zbekistonda Bolalar gematologiyasi, onkologiyasi va klinik immunologiyasi markazi tashkil etilmoqda

O‘zbekiston Prezidentining 27-maydagi qarori bilan Respublika ixtisoslashtirilgan gematologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi huzurida Bolalar gematologiyasi, onkologiyasi va klinik immunologiyasi markazi tashkil etiladi.

2022-yil 1-yanvardan mazkur markaz Respublika ixtisoslashtirilgan gematologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi tarkibidan chiqarilib, mustaqil faoliyat yuritadi. Markaz faoliyatini tashkil etishga xorijiy ekspertlar va yetakchi ilmiy-tadqiqot muassasalari jalb qilinadi.
Bolalar gematologiyasi, onkologiyasi va klinik immunologiyasi markazi Toshkent shahar, Chilonzor tumani, Arnasoy ko‘chasida yangi barpo etilgan tibbiyot muassasasi binolaridan biriga joylashtiriladi.
Shuningdek, qaroriga ko‘ra, 2021—2022-yillarda Qoraqalpog‘iston Respublikasi va viloyatlar bolalar ko‘p tarmoqli tibbiyot markazlarining bolalar gematologiyasi bo‘limi negizida umumiy shtatlar va statsionar o‘rinlar doirasida Bolalar gematologiyasi va onkologiyasi bo‘limlari tashkil etiladi.
Respublika ixtisoslashtirilgan gematologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi ham Toshkent shahar, Chilonzor tumani, Arnasoy ko‘chasida yangi barpo etilgan tibbiyot muassasasi binolaridan biriga ko‘chib o‘tadi. 300 o‘rinli bino 2021-yil 1-sentabrga qadar foydalanishga topshirilishi kutilmoqda. Unda kattalar va bolalar uchun alohida jarrohlik, jonlantirish, intensiv terapiya, transfuziologiya va transplantologiya bo‘limlari, shuningdek, radiodiagnostika va radiodavolash bo‘limlari, bakteriologik laboratoriya, maxsus ovqat tayyorlash bo‘linmasi, bolalarga ta’lim olish imkoniyati yaratiladi.
Hujjat bilan suyak ko‘migi o‘zak hujayralarini ko‘chirib o‘tkazish amaliyotini birinchi bosqichda Respublika ixtisoslashtirilgan gematologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazida, keyinchalik esa Bolalar gematologiyasi, onkologiyasi va klinik immunologiyasi markazida ham joriy etish rejalashtirilgan.
Respublika ixtisoslashtirilgan onkologiya va radiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazini Toshkent tibbiyot akademiyasi klinikasining bo‘sh turgan hududida joylashtirish rejalashtirilmoqda. Buning uchun xorijiy ekspertlar va yetakchi ilmiy-tadqiqot muassasalari jalb qilinib, zamonaviy yangi bino-inshootlar kompleksi quriladi.
Bunga va onkologiya yordamini takomillashtirish bilan bog‘liq xarajatlar uchun davlat budjetidan 2021-yilda qo‘shimcha 60 milliard so‘m hamda 2022-yildan boshlab 125 milliard so‘mdan kam bo‘lmagan miqdorda mablag‘ ajratiladi.
2022-yil 1-yanvardan boshlab qizlar va ayollar orasida onkologik kasalliklar tarqalishining oldini olish va erta diagnostika qilish quyidagi milliy dasturlar asosida amalga oshiriladi:
Tuman (shahar) ko‘p tarmoqli markaziy poliklinikalarining “Ayollar maslahatxona”lari tarkibida muntazam ravishda ayollar orasida keng ko‘lamli birlamchi tekshirishlarni amalga oshiradigan “Onko-nazorat” (Cancer-nazorat) xonalari tashkil etiladi. Ushbu xonalardagi tekshiruvlar sifati Respublika ixtisoslashtirilgan onkologiya va radiologiya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi tomonidan maxsus axborot boshqaruvi tizimi orqali nazorat qilinadi. “Onko-nazorat” xonalarida faoliyat ko‘rsatuvchi shifokorlarni tayyorlash ishlari 2021-yil oxiriga qadar, zarur tibbiy texnikalar bilan jihozlanishi esa 2022-yil 1-yanvarga qadar yakunlanadi.
“Onko-nazorat” xonalari tashkil etilishiga viloyat hokimlari shaxsan mas’ul va javobgar. O‘z hududlarida gematologik va onkologik kasalliklarni erta aniqlash hamda muvaffaqiyatli davolash ko‘rsatkichlarining oshishi, kasallik oqibatida yuz beradigan o‘lim holatining kamayishiga erishilganligi ular faoliyatining samaradorligini baholashda asosiy mezonlardan biri sifatida e’tirof etiladi.
2021-yil 1-iyuldan boshlab gematologiya, onkologiya, klinik immunologiya, transfuziologiya va shu sohadagi laboratoriya yo‘nalishlari bo‘yicha yosh mutaxassislarning xorijdagi yetakchi ilmiy va tibbiyot markazlari ish joylarida malaka oshirishi va stajirovka o‘tashi bilan bog‘liq xarajatlar davlat budjeti hamda Onkogematologik va davolash qiyin bo‘lgan kasalliklarga chalingan bemorlarni sog‘lomlashtirishga ko‘maklashish jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan to‘liq qoplab beriladi.
Shu sanadan boshlab bemorlarning onkologiya va gematologiyaga ixtisoslashtirilgan davlat tibbiyot muassasalari yo‘llanmalari asosida pozitron-emission tomografiya tekshiruvidan o‘tishi bilan bog‘liq xarajatlari davlat budjetidan qoplanadi. Bundan tashqari, onkologik va gematologik bemorlarning Qoraqalpog‘iston Respublikasi va viloyatlardan respublika ixtisoslashtirilgan markazlariga temiryo‘l va aviatransport vositalari orqali kelishi bilan bog‘liq xarajatlar tegishli mahalliy budjetlar mablag‘lari hisobidan to‘liq qoplab beriladi.
Hujjat bilan gematologik, onkologik va irsiy immunologik kasalliklarga chalingan fuqarolarga ko‘rsatilayotgan tibbiy xizmatlari samaradorligi va sifatini oshirish maqsadida bemorlarning elektron ro‘yxatini yuritish tizimi joriy etiladi.
Sog‘liqni saqlash vazirligiga ikki oy muddatda gematologiya va onkologiya kasalliklarini davolashda foydalaniladigan dori vositalari ro‘yxatini, ularning samaradorligini hisobga olgan holda qayta ko‘rib chiqish va har yili yangilab borish yuklatildi. Uch oy muddatda esa onkologik bemorlarning davolab bo‘lmaydigan bosqichida ularga narkotik va psixotrop vositalarni buyurish tartibini soddalashtirish, shuningdek, og‘riq qoldiruvchi narkotik noinyeksion vositalarni amaliyotga tatbiq etish bo‘yicha hukumatga taklif kiritishi lozim.
Vazirlik, shuningdek, 2022-yil 1-martga qadar kattalar va bolalarda gematologik, onkologik va immunologik kasalliklarni tashxislash, davolash hamda bemorlarga palliativ yordam ko‘rsatish standartlari va klinik protokollarini Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining tavsiyalari asosida qayta ishlab chiqadi.
Eslatib o‘tamiz, may oyining o‘rtalarida Shavkat Mirziyoyev Respublika Gematologiya va onkologiya va radiologiya markaziga tashrif buyurib, bemorlar va ularning qarindoshlari bilan suhbatlashgandi. Prezident O‘zbekiston onkologik xizmatini yaxshilash bo‘yicha topshiriqlar bergandi.
 “Onkologik va gematologik kasalliklar bilan bog‘liq operatsiya xarajatlarining 50 foizini davlat to‘lab beradi” — Shavkat Mirziyoyev