O‘rmonlarning davlat hisobini va monitoringini yuritishni takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida

“O‘rmon to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasining Qonuni ijrosini ta’minlash, shuningdek, o‘rmonlarni muhofaza qilish, ko‘paytirish, qayta tiklash va o‘rmon fondi yerlaridan foydalanish samaradorligini yanada oshirish, o‘rmonlardan oqilona foydalanishni tashkil etish, o‘rmonlarga salbiy ta’sirlarning, ular holatidagi o‘zgarishlarning o‘z vaqtida oldini olish, ularni aniqlash, baholash va prognoz qilish yuzasidan o‘rmonlar monitoringi hamda o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish ishlarini yanada takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Quyidagilar:
 O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish tartibi to‘g‘risidagi nizom 1-ilovaga muvofiq; 
 O‘rmonlar monitoringini yuritish tartibi to‘g‘risidagi nizom 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. 
 2. O‘zbekiston Respublikasi Yer resurslari, geodeziya, kartografiya va davlat kadastri davlat qo‘mitasi, O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi hamda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyatlar hokimliklari 2021-yil 31-dekabrga qadar: 
 respublika hududida mavjud bo‘lgan o‘rmonzor yer maydonlarini;
 Fanlar akademiyasi bilan birgalikda respublika hududida mavjud bo‘lgan tabiiy holda o‘suvchi o‘simlik va hayvonot dunyosi tur tarkibi va uning zaxiralarini to‘liq xatlovdan o‘tkazilishini ta’minlasin. 
 3. Belgilansinki, respublika hududidagi o‘rmon fondi yer maydonlarini hamda ushbu hududlarda mavjud bo‘lgan tabiiy o‘simlik va hayvonot dunyosi turlari, tarkibi va ularning zaxiralarini xatlovdan o‘tkazishni moliyalashtirish manfaatdor vazirlik va idoralarga yillik ajratiladigan O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari doirasida hamda ularning budjetdan tashqari mablag‘lari hisobidan amalga oshiriladi. 
 4. O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi manfaatdor vazirlik va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
 5. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining agrar va oziq-ovqat sohalarini rivojlantirish masalalari bo‘yicha maslahatchisi A.D. Vaxabov hamda O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi raisi N.J. Bakirov zimmasiga yuklansin.
 1. Mazkur Nizom o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish tartibini belgilaydi.
 2. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish davlat o‘rmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qo‘yilgan o‘rmon xo‘jaligi tashkilotlari tomonidan ularga yillik ajratiladigan O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari doirasida hamda ularning o‘z mablag‘lari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
 3. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish O‘zbekiston Respublikasining O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasi (keyingi o‘rinlarda Qo‘mita deb ataladi) tomonidan o‘rmon fondi tizimida bo‘layotgan o‘zgarishlarni nazorat qilish hamda o‘rmonlarning miqdor va sifat holatiga davriy aniqlik kiritib borish maqsadida amalga oshiriladi.
 4. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
 o‘rmonlarning davlat hisobi — o‘rmonlarning holati va miqdori to‘g‘risidagi ma’lumotlar;
 o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari — o‘rmon tuzish loyihalari, davlat o‘rmon fondini xatlovdan o‘tkazish va tekshirish materiallari asosida davlat o‘rmon xo‘jaligi organlari tomonidan to‘ldirilib, tegishli tuman (shahar) hokimining qarori bilan tasdiqlanadigan hujjatlar;
 o‘rmonlarning qo‘riqlanish toifalari — belgilangan maqsadi va bajaradigan vazifalariga muvofiq alohida himoya, suvni muhofaza qilish, sanitariya-gigiyena, rekreatsion, ilmiy, tarixiy yoki boshqa maxsus maqsadlar bo‘yicha ajratilgan o‘rmonlar. 
 5. O‘rmonlarning davlat hisobi ushbu Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema asosida yuritiladi.
 6. O‘rmonlar holatida bo‘layotgan o‘zgarishlar to‘g‘risidagi ma’lumotlar o‘rmonlarni kuzatish va boshqa o‘rganish materiallari asosida o‘rmon xo‘jaligini yurituvchi subyektlar tomonidan har yili o‘rmon kadastri va hisobga olish hujjatlariga kiritib boriladi. 
 7. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarida davlat o‘rmon fondining hududiy, geografik joylashuvi, maydoni, qo‘riqlanish toifalari, o‘rmonzorlarning tur tarkibi, daraxt va butalarning turlari, ular zaxirasining miqdori va sifat ko‘rsatkichlari to‘g‘risidagi aniq ma’lumotlar aks ettiriladi.
 8. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari yangilangan ma’lumotlar asosida, qoida tariqasida, har o‘n yilda bir marotaba yangilab boriladi.
 9. O‘rmonzorlar mavjud bo‘lgan boshqa vazirlik va idoralar tizimidagi tashkilotlarga o‘rmonlarning davlat hisobi yuritilishida Qo‘mita va uning hududiy organlari tomonidan amaliy yordam ko‘rsatiladi.
 10. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari mazkur Nizomga 2 va 3-ilovalarga muvofiq tayyorlanadi.
 11. Davlat o‘rmon fondining yer turlari va o‘rmonlarning qo‘riqlanish toifalari bo‘yicha taqsimlanishi to‘g‘risidagi ma’lumotlar tuman (shahar) yer resurslari va davlat kadastri bo‘limlari bilan kelishiladi. 
 12. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari viloyat, tuman (shahar)lar bo‘yicha Qo‘mitaning hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi.
 13. Davlat o‘rmon fondi yerlari o‘zlariga doimiy foydalanishga berib qo‘yilgan o‘rmon xo‘jaligi tashkilotlari hamda o‘rmonzorlar mavjud bo‘lgan subyektlar o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini o‘rmonlarning davlat hisobi o‘tkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar Qo‘mitaning hududiy organlariga taqdim etishlari shart. 
 14. Qo‘mitaning hududiy organlari tuman (shahar) yer resurslari va davlat kadastri bo‘limlari bilan birgalikda davlat o‘rmon fondining yer turlari va o‘rmonlarning qo‘riqlanish toifalari bo‘yicha taqsimlanishini tasdiqlash to‘g‘risida tegishli tuman (shahar) hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va tuman (shahar) ekologiya va atrof muhitni muhofaza qilish bo‘limlari bilan kelishilgan holda, fevral oyining 15 sanasiga qadar tegishli tuman (shahar) hokimiga tasdiqlash uchun kiritadi. 
 15. Qo‘mitaning hududiy organlari Qoraqalpog‘iston Respublikasi va viloyatlar yer resurslari va davlat kadastri boshqarmalari bilan birgalikda davlat o‘rmon fondining yer turlari va o‘rmonlarning qo‘riqlanish toifalari bo‘yicha taqsimlanishini tasdiqlash to‘g‘risida tegishli tuman (shahar) hokimining qarorini tasdiqlash haqida Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki viloyat hokimining qarori loyihasini tayyorlaydi va mart oyining 1 sanasiga qadar belgilangan tartibda tasdiqlash uchun kiritadi. 
 16. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini umumlashtirish ishlari yakunlangandan so‘ng davlat o‘rmon fondining yer turlari va o‘rmonlarning qo‘riqlanish toifalari bo‘yicha taqsimlanishini tasdiqlash to‘g‘risida tegishli tuman (shahar) hokimining qarori o‘rmonlarning davlat hisobi o‘tkazilgan yildan keyingi yilning mart oyi 15 sanasiga qadar qabul qilinadi va ushbu qaror 15 kun muddatda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi Raisi yoki tegishli viloyat hokimining qarori bilan tasdiqlanadi. 
 17. Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi va viloyat hokimliklari o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlarini o‘rmonlarning davlat hisobi o‘tkazilgan yildan keyingi yilning aprel oyi 15 sanasiga qadar tegishli qaror nusxasi bilan birgalikda Qo‘mitaga taqdim etadi.
 18. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish hujjatlari kelgusida o‘rmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, o‘rmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqish va davlat o‘rmon kadastrini yuritishda foydalanish uchun Qo‘mitada doimiy saqlanadi. 
 19. O‘rmonlarning davlat hisobini yuritish to‘g‘risidagi ma’lumotlarning haqqoniyligi va to‘g‘ri tuzilishiga o‘rmonlarning davlat hisobini olib boruvchi subyektlarning rahbarlari mas’ul hisoblanadi.
 1. Mazkur Nizom o‘rmonlar monitoringini yuritish tartibini belgilaydi.
 2. Ushbu Nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi:
 o‘rmonlar monitoringi — o‘rmonlarga salbiy ta’sirlarning o‘z vaqtida oldi olinishi uchun davlat o‘rmon fondi holatidagi o‘zgarishlarni aniqlash, uni baholash va prognoz qilishga doir muntazam kuzatuvlardan iborat axborot tizimi; 
 o‘rmon monitoringi hujjatlari — o‘rmon xo‘jaliklari, tumanlar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi va viloyatlar bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi O‘rmon xo‘jaligi davlat qo‘mitasining (keyingi o‘rinlarda Qo‘mita deb ataladi) hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladigan o‘rmonlar monitoringi to‘g‘risidagi ma’lumotlar bazasi;
 o‘rmonlar monitoringi obyekti — O‘zbekiston Respublikasi hududidagi barcha o‘rmonzorlar;
 o‘rmon patologiyasi monitoringi — vaziyatni tezkor baholash, o‘z vaqtida bashorat qilish, patologik o‘zgarishlarni tezkor aniqlash orqali o‘rmonlarni muhofaza qilish, o‘rmonlarni boshqarish bo‘yicha qaror qabul qilish maqsadida o‘rmonlarning patologik holatini tezkor nazorat qilish, o‘rmon zararkunandalari va kasalliklari ta’sirida ular barqarorligining buzilishi natijasida zararlanishi, antropogen ta’sirlar natijasida o‘rmon patologiyasidagi mavjud o‘zgarishlarni sifatli baholash tizimi;
 o‘rmon yong‘inlari monitoringi — o‘rmonlarni yong‘indan himoya qilish, yong‘inlar va ularning kelib chiqish sabablari monitoringini yuritish, yong‘inlarni ro‘yxatdan o‘tkazish to‘g‘risidagi ma’lumotlar bilan ta’minlash, o‘rmon yong‘inlari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni tahlil qilish, yong‘in xavfini bashorat qilishga qaratilgan o‘rmon yong‘inlari kuzatuvi tizimi;
 radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi o‘rmonzorlar monitoringi — o‘rmon fondi yerlariga, o‘rmon fondidagi o‘rmon resurslariga va mahsulotlariga atrof-muhitning antropogen ifloslanishi ta’sir etish darajasini o‘rganish tizimi. 
 3. O‘rmonlar monitoringining maqsadi o‘rmonlardan foydalanish natijasida kelib chiqadigan tabiiy va texnogen holatlarning o‘rmonlarga ta’sirini tezkor kuzutib borish, o‘zgarishlar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni yig‘ish, tahlil qilish, o‘rmonlarni qo‘riqlash, muhofaza qilish, o‘rmon resurslaridan samrali foydalanish va o‘rmonchilik tizimini barqaror boshqarish borasida kelgusidagi ishlarni prognozlash hamda davlat o‘rmon fondidagi o‘zgarishlar holatini tezkor kuzatib borishdan iborat.
 4. O‘rmonlar monitoringi davlat o‘rmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qo‘yilgan o‘rmon xo‘jaligi tashkilotlari tomonidan ularga yillik ajratiladigan O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘lari doirasida hamda ularning o‘z mablag‘lari va qonunchilik hujjatlarida taqiqlanmagan boshqa manbalar hisobidan amalga oshiriladi.
 5. O‘rmonlar monitoringi Qo‘mita va uning hududiy organlari tomonidan tashkil etiladi va davlat o‘rmon fondi yerlari doimiy foydalanishga berib qo‘yilgan o‘rmon xo‘jaligi tashkilotlarida mavjud bo‘lgan o‘rmonzorlarning holati to‘g‘risidagi ma’lumotlardan foydalaniladi.
 6. O‘rmonlar monitoringi mazkur Nizomga 1-ilovaga muvofiq sxema asosida yuritiladi.
 7. O‘rmonlar monitoringi quyidagi asosiy turlarga bo‘linadi:
 o‘rmon resurslari va o‘rmon fondi yerlari monitoringi;
 o‘rmon patologiyasi monitoringi;
 o‘rmon yong‘inlari monitoringi;
 radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi o‘rmonzorlar monitoringi.
 8. O‘rmon resurslari va o‘rmon fondi yerlari monitoringi o‘rmonlarning davlat hisobini yuritish va o‘rmon tuzish ma’lumotlariga asoslanadi hamda o‘rmon resurslari va o‘rmon fondi yerlaridagi joriy o‘zgarishlar baholanishini ta’minlaydi.
 9. O‘rmon patologiyasi, o‘rmon yong‘inlari hamda radiatsiya bilan zararlangan va atrof-muhit texnogen ifloslangan zonalardagi o‘rmonzorlar monitoringi o‘rmon xo‘jaliklari tomonidan amalga oshiriladi hamda Qo‘mita tomonidan muvofiqlashtiriladi.
 10. O‘rmonlar monitoringi to‘g‘risidagi ma’lumotlar o‘rmon xo‘jaliklari, tumanlar, Qoraqalpog‘iston Respublikasi va viloyatlar bo‘yicha Qo‘mita hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi va har chorakda Qo‘mitaga taqdim etiladi.
 11. O‘rmonlarning monitoringi ushbu Nizomga 2-ilovaga muvofiq o‘rmonlarning holati va ulardan foydalanish ko‘rsatkichlari asosida amalga oshiriladi.
 12. O‘rmonlarning monitoringi quyidagi asosiy talablarga muvofiq amalga oshiriladi:
 o‘rmonlarning monitoringi o‘rmon tuzish loyihalari asosida, o‘rmon tuzish ishlari o‘tkazilmagan joylarda esa, davlat o‘rmon fondini hisobga olish, o‘rmonni xatlovdan o‘tkazish, o‘rmon kadastri, o‘rmon monitoringi hujjatlari va boshqa o‘rmonlarni o‘rganish materiallari asosida olib boriladi;
 o‘rmonlarning monitoringi o‘rmon fondi tizimidagi bo‘layotgan o‘zgarishlar to‘g‘risida monitoring olib borish maqsadida o‘rmonlarning miqdor va sifat holatiga davriy aniqliklar kiritib borilishini ta’minlashi lozim;
 o‘rmonlar holatida bo‘layotgan o‘zgarishlar to‘g‘risidagi ma’lumotlar o‘rmonlarni kuzatish va boshqa o‘rganish materiallari asosida o‘rmon xo‘jaligini yurituvchi subyektlar tomonidan har yili o‘rmon kadastri va hisobga olish hujjatlariga kiritib boriladi; 
 o‘rmonlarning monitoringini amalga oshirish hujjatlarida o‘rmon fondining umumiy tavsifi, o‘rmondan foydalanish, o‘rmon barpo qilish va tiklash tadbirlari, o‘rmonlarga salbiy ta’sirni baholash, o‘rmon bilan qoplangan maydondagi o‘zgarishlar, o‘rmonlarni muhofaza qilish tadbirlari va o‘rmon yong‘inlaridan saqlash to‘g‘risidagi aniq ma’lumotlar aks ettiriladi. 
 13. Respublika bo‘yicha o‘rmonlarning monitoringi hujjatlarini umumlashtirish va o‘rmon monitoringi hujjatlarining belgilangan tartibda yuritilishi yuzasidan idoraviy nazorat Qo‘mita tomonidan amalga oshiriladi. 
 14. O‘rmon fondi yerlari doimiy foydalanishga biriktirib qo‘yilgan boshqa vazirlik va idoralar tizimidagi o‘rmonzorlari mavjud bo‘lgan tashkilotlarga o‘rmonlar monitoringi yuritilishida Qo‘mita va uning hududiy organlari tomonidan amaliy yordam ko‘rsatiladi.
 15. O‘rmonlarning monitoringini yuritish hujjatlari mazkur hujjatlarni tuzgan tashkilot rahbari va mas’ul xodim tomonidan imzolanadi.
 16. O‘rmon fondi yerlari o‘zlariga doimiy foydalanishga biriktirib qo‘yilgan o‘rmonzorlari mavjud tashkilotlar o‘rmonlar monitoringini yuritish hujjatlarini o‘rmonlar monitoringi o‘tkazilgan yildan keyingi yilning 1-fevraliga qadar Qo‘mitaning hududiy organlariga umumlashtirish uchun taqdim etishlari shart.
 17. O‘rmonlar monitoringini yuritish hujjatlari viloyat, tuman (shahar)lar bo‘yicha Qo‘mitaning hududiy organlari tomonidan umumlashtiriladi.
 18. Qo‘mitaning hududiy organlari tomonidan o‘rmonlarning monitoringi umumlashtirilgandan so‘ng o‘rmonlar monitoringi o‘tkazilgan yildan keyingi yilning 1-martiga qadar respublika bo‘yicha umumlashtirish uchun Qo‘mitaga taqdim etiladi.
 19. O‘rmonlarning monitoringini yuritish hujjatlari kelgusida o‘rmonlarning miqdor va sifat holatini belgilash, o‘rmon resurslaridan oqilona foydalanish va ularni qayta tiklash tadbirlarini ishlab chiqilishida foydalanish uchun Qo‘mitada doimiy saqlanadi.
 20. O‘rmonlarning monitoringini yuritish to‘g‘risidagi ma’lumotlarning haqqoniyligi va to‘g‘ri tuzilishiga o‘rmonlarning monitoringini yurituvchi subyektlar rahbarlari mas’ul hisoblanadi.