Arxeologlar 4000 yil avval yashagan ayol qanday ko'rinishda bo'lganini ko'rsatdi

Shvetsiya muzeyi 4000 yil avval tosh asrida yashagan ayol qiyofasi qanday bo'lganini namoyish qildi. Bu haqda “National Geographic” xabar berdi.
Keltirilishicha, tashqi ko'rinish ustida taniqli 3D rassom, so'nggi 20 yil ichida yuzdan ortiq qadimgi odamlarning qiyofasini qayta tiklagan arxeolog-rekonstruktor Oskar Nilsson ishlagan.
Ayolning qoldiqlari taxminan yuz yil oldin Shvetsiya shimoli-sharqidagi o'rmonlarning chuqurligidagi tosh bilan qoplangan qabrdan topilgan.
Uning yonidan shved tadqiqotchilarining fikriga ko'ra, 7 yoshli bolaning suyak qoldiqlari aniqlangan va u ayolning o'g'li bo'lgan. Arxeologlarning fikricha, ular 430 kilometr uzunlikdagi Indalselven daryosi bo'ylab ko'chmanchi hayvonlarni kuzatib yurgan ovchilar guruhiga mansub bo'lgan.
Ayol 30 yoshida dafn etilgan, olimlar o'lim sababini aniqlay olmagan. 2020 yilda qadimiy odamlarning yuzlarini rekonstruktsiya qilish bilan tanilgan arxeolog Oskar Nilsson qoldiqlarga qiziqish bildirgan. Ta'kidlanishicha, 4 ming yoshli tosh davridagi ayol va o'g'ilining qoldiqlari Shvetsiyaning mazkur hududida topilgan eng qadimgi skeletlardir.
Ayolning bosh suyagi vaqt va atrof-muhitning salbiy omillarining artefaktlarga ta'sirini minimallashtiradigan sharoitlarda bo'lgan uchun yaxshi holatda bo'lgan. Oskar Nilsson ayolning bosh suyagini 3D skanerdan o'tkazgan va uning nusxasini 3D bosib chiqargan. Shundan so'ng yuzni tiklash usullaridan foydalangan holda u loy bilan yuz mushaklarini shakllantirgan. Ularni plastilin qatlami bilan qoplab, ustidan teri rangidagi silikon quygan. Ayol hayotligida bo'yi bir yarim metrdan baland bo'lgani, tishi oldinga chiqib turgani, burni qiyshiq, ko'zlari pastroq, pastki jag'i og'ir bo'lganini qo'shimcha qilgan.
Ta'kidlanishicha, suyaklar yaxshi saqlanib qolgan bo'lsa-da, olimlar foydalanishga yaroqli DNKni ajratib ololmagan. Bu ayol terisi va sochining rangini kimyoviy usulda aniqlash mumkin emasligini anglatadi. Biroq Nilsson tarixiy migratsiya naqshlarini tahlil qilib, uning terisi oq va qora sochlari bor degan xulosaga kelgan.