Toshkent shahrida onlayn nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash bo‘yicha tajriba loyihasini amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Fiskal xotirali nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash tartibini takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2017-yil 29-sentabrdagi PQ-3300-son hamda “Davlat soliq xizmati organlari faoliyatini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2018-yil 26-iyundagi PQ-3802-son qarorlariga muvofiq, shuningdek, aholi bilan pulli hisob-kitoblarni amalga oshirish to‘g‘risidagi ma’lumotlarni davlat soliq xizmati organlariga onlayn rejimida uzatishni ta’minlovchi nazorat-kassa mashinalarini qo‘llashni yanada takomillashtirish maqsadida Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Innovatsion loyihalarni amalga oshirish va idoraviy axborot tizimlarini jadal integratsiyalashuvining tashkiliy chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2018-yil 18-apreldagi PQ-3673-son qarorida O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasining budjetdan tashqari mablag‘lari hisobiga Toshkent shahrida onlayn nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash bo‘yicha tajriba loyihasini (keyingi o‘rinlarda tajriba loyihasi deb ataladi) ishga tushirish nazarda tutilganligi ma’lumot uchun qabul qilinsin;
 2. Tajriba loyihasini amalga oshirish doirasida O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi huzuridagi ““Yangi texnologiyalar” ilmiy-axborot markazi” DUK sotilgan mahsulotlar (ishlar va xizmatlar) bo‘yicha realizatsiya vaqti va joyini ko‘rsatgan holda ma’lumotlarni davlat soliq xizmati organlariga onlayn rejimida uzatishni ta’minlovchi zamonaviy nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash orqali savdo va xizmatlar ko‘rsatish sohasidagi tushumlarni avtomatlashtirilgan nazorat qilish tizimining fiskal ma’lumotlar operatori (keyingi o‘rinlarda fiskal ma’lumotlar operatori deb ataladi) etib belgilansin.
 3. Quyidagilar:
 Onlayn nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash bo‘yicha tajriba loyihasini amalga oshirish tartibi to‘g‘risidagi Vaqtinchalik nizom 1-ilovaga muvofiq;
 Hisob-kitoblar haqidagi ma’lumotlarni real vaqt rejimida uzatishni ta’minlovchi onlayn nazorat-kassa mashinalarida foydalaniladigan fiskal modulga qo‘yiladigan texnik talablar 2-ilovaga muvofiq tasdiqlansin.
 4. O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi va fiskal ma’lumotlar operatori 2019-yil 1-martga qadar quyidagilarni ta’minlasinlar:
 milliy kriptografik algoritmlar bazasi asosida axborot xavfsizligini ta’minlashning kriptografik usullaridan foydalangan holda fiskal ma’lumotlarni qayta ishlash va uzatish operatsiyalarini amalga oshiradigan ixtisoslashtirilgan dasturiy ta’minotni ishlab chiqish;
 tadbirkorlik subyektlari uchun sarf-xarajatlarini maksimal darajada kamaytirgan holda fiskal modulni texnik jihatdan mos keladigan nazorat-kassa mashinalari va hisob-kitob terminallari bilan integratsiyalash; 
 nazorat-kassa mashinalarining onlayn rejimida uzluksiz ishlashini ta’minlash maqsadida zarur server va telekommunikatsiya uskunalarini hamda dasturiy ta’minotni belgilangan tartibda xarid qilish;
 aholi bilan pulli hisob-kitoblarni amalga oshirishda olingan dastlabki ma’lumotlarni O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi ma’lumotlar bazasiga onlayn rejimida uzatish va qabul qilish hamda ularning to‘liq hajmda saqlanishini tashkil qilish;
 sotilgan mahsulotlar hamda ko‘rsatilgan ishlar va xizmatlar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni viloyatlar, shaharlar va tumanlar bo‘yicha tahlil qilish, shuningdek, soliqlar to‘lashdan bo‘yin tovlash ehtimoli bo‘lgan holatlarni avtomatik ravishda aniqlash.
 5. O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi:
 tajriba loyihasini amalga oshirishni, shuningdek, loyihani uslubiy qo‘llab-quvvatlashni va tajriba loyihasining barcha ishtirokchilari o‘rtasida hamkorlikni tashkil qilishni;
 onlayn nazorat-kassa mashinalari tizimini tatbiq etish va ishlatish to‘g‘risida tadbirkorlik subyektlari o‘rtasida, shuningdek, ommaviy axborot vositalarida keng tushuntirish va konsultatsiya ishlari o‘tkazilishini ta’minlasin.
 6. Belgilansinki, tadbirkorlik subyektlarining tajriba loyihasining amalga oshirilishida ixtiyoriy ishtiroki ularni nazorat-kassa mashinalari qo‘llashning qonunchilikda belgilangan tartibiga rioya etishdan ozod qilmaydi.
 7. O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi tajriba loyihasi natijasi bo‘yicha axborotni, shuningdek, onlayn nazorat-kassa mashinalarini qo‘llash tartibiga bosqichma-bosqich o‘tish bo‘yicha aniq takliflarni 2019-yil 1-iyulga qadar Vazirlar Mahkamasiga kiritsin.
 8. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining o‘rinbosari — moliya vaziri J.A. Ko‘chqorov va O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasi raisi B.A. Musayev zimmasiga yuklansin.
 1. Mazkur Vaqtinchalik nizom hisob-kitoblar to‘g‘risidagi ma’lumotlarni onlayn rejimida uzatishni ta’minlovchi onlayn nazorat kassa mashinalarini qo‘llash bo‘yicha tajriba loyihasini (keyingi o‘rinlarda tajriba loyihasi deb ataladi) amalga oshirish tartibini belgilaydi.
 2. Tajriba loyihasida ishtirok etish ixtiyoriy hisoblanadi. Savdo va xizmat ko‘rsatish faoliyati bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlik subyektlari fiskal modulni, mazkur Vaqtinchalik nizomda belgilangan tartibda ro‘yxatdan o‘tkazganidan so‘ng, tajriba loyihasida ishtirok etishlari mumkin.
 3. Ushbu Vaqtinchalik nizomda quyidagi asosiy tushunchalardan foydalaniladi: 
 onlayn nazorat-kassa mashinalari (keyingi o‘rinlarda NKM deb ataladi) — fiskal modulga bog‘lanish imkoniyatiga ega bo‘lgan, fiskal hujjatlarni hosil qiluvchi, fiskal hujjatlarni O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasiga (keyingi o‘rinlarda DSQ deb ataladi) onlayn rejimida uzatishni ta’minlovchi va qog‘ozga chop etuvchi elektron hisoblash mashinalari, boshqa qurilmalar va ularning komplekslari;
 fiskal ma’lumotlar operatori (keyingi o‘rinlarda operator deb ataladi) — onlayn rejimida qabul qilingan fiskal ma’lumotlarni mustaqil va doimiy ravishda qabul qilish, qayta ishlash va saqlash ishlarini bajaruvchi DSQ huzuridagi “Yangi texnologiyalar” ilmiy-axborot markazi DUK. Tajriba loyihasini amalga oshirish uchun operator boshqa xo‘jalik subyektlarini pudrat va subpudrat ishlariga jalb qilishga haqli;
 soliq to‘lovchining shaxsiy kabineti (keyingi o‘rinlarda shaxsiy kabinet deb ataladi) — soliq to‘lovchilar va davlat soliq xizmati organlarining (DSXO) soliq qonunchiligida nazarda tutilgan huquq va majburiyatlarini amalga oshirish bilan bog‘liq bo‘lgan o‘zaro munosabatlarini elektron tarzda amalga oshirishni ta’minlaydigan hamda DSQning rasmiy veb-saytiga joylashtirilgan axborot resursi;
 foydalanuvchilar — tadbirkorlik subyektlari — savdo va xizmat ko‘rsatish faoliyatida NKM foydalanuvchilari bo‘lgan tajriba loyihasi ishtirokchilari;
 ishlab chiqaruvchilar — NKMlarni, ularning butlovchi qismlarini va (yoki) dasturiy mahsulotlarini ishlab chiqarish, sotish bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlik subyektlari;
 tajriba loyihasi ishtirokchilari — DSQ, operator, NKMdan foydalanuvchilar va ularni ishlab chiqaruvchilar;
 fiskal modul (keyin o‘rinlarda FM deb ataladi) — o‘zi ulangan qurilmaning hisoblash quvvatini va dasturiy mahsulotini ishlatmagan holda fiskal ma’lumotlarni qonunchilikda belgilangan tartibda milliy standartlar asosida kriptografik himoyasini ta’minlovchi fiskal xotira vazifasini bajaruvchi ixtisoslashtirilgan fizik qurilma.
 4. Operator quyidagilarni ta’minlashga majbur:
 tajriba loyihasini O‘zbekiston Respublikasi Davlat budjeti mablag‘larini jalb qilmagan holda, o‘z mablag‘lari hisobidan amalga oshirish;
 NKM foydalanuvchilariga fiskal modulni zarur dasturiy va texnik resurslar bilan birga beg‘araz taqdim etish;
 NKMdan olingan dastlabki ma’lumotlarni to‘liq hajmda DSQga onlayn rejimida uzatilishini amalga oshirish;
 onlayn rejimida qabul qilingan fiskal ma’lumotlarni, shuningdek, elektron fiskal hujjatlarni kechayu kunduz avtomatlashtirilgan rejimda va doimiy qabul qilish, qayta ishlash va to‘g‘rilab bo‘lmaydigan saqlashni amalga oshirish; 
 DSQga fiskal ma’lumotlardan onlayn rejimda foydalanish huquqini berish;
 FM foydalanuvchilarining shaxsiy ma’lumotlarini himoyalash;
 NKM kassa chekining haqqoniyligini QR-kod orqali tekshirish imkoninini beradigan hamda FM va NKM orasida ma’lumotlarni almashish protokoli joylashtirilgan butunjahon internet tarmog‘idagi rasmiy veb-saytini yuritish;
 plastik kartalar orqali to‘lovlarni qabul qilishda NKMlardan foydalanish imkoniyatini yaratish. 
 5. DSQ quyidagilarni ta’minlashga majbur:
 NKMdan kiruvchi ma’lumotlarni onlayn rejimida qabul qilish va dastlabki ma’lumotlarni to‘liq hajmda saqlash; 
 foydalanuvchilarni mazkur Vaqtinchalik nizomda belgilangan tartibda ro‘yxatga olish;
 o‘zining rasmiy veb-saytida tajriba loyihasi ishtirokchilari to‘g‘risidagi ma’lumotlarni e’lon qilish;
 NKM kassa chekining haqqoniyligini QR-kod orqali kechayu kunduz avtomatlashtirilgan rejimda tekshirish imkonini beradigan butunjahon internet tarmog‘idagi rasmiy veb-saytini ishlatish;
 tajriba loyihasi ishtirokchilari tomonidan berilgan savollarga javoblarni o‘z vaqtida va qonunchilikda belgilangan muddatlarda joylashtirish.
 6. Foydalanuvchilar quyidagilarga majbur:
 foydalaniladigan FMni foydalanuvchining shaxsiy kabinetida ro‘yxatdan o‘tkazish;
 tajriba loyihasi davrida savdo va xizmat ko‘rsatish sohasida pulli hisob-kitoblarni shu jumladan NKM orqali ham amalga oshirish;
 NKM ishdan chiqqanda va (yoki) foydalanishdan olinganda bu haqda operatorga va DSXOlariga bir sutka ichida xabar berish;
 NKMning internet tarmog‘iga uzluksiz ulanishini ta’minlash bo‘yicha o‘zi tomonidan barcha choralarni ko‘rish. 
 7. Ishlab chiqaruvchilar quyidagilarga majbur:
 a) fiskal ma’lumotlarni modifikatsiyalash (korrektirovka qilish), shaxsini ko‘rsatmaslik, to‘sish, o‘chirish va yo‘q qilish imkoniyatini beruvchi dasturiy ta’minotdan foydalanilishiga yo‘l qo‘ymaslik;
 b) NKM bilan ishlashda o‘z vaqtida texnik xizmat ko‘rsatish va yuzaga keladigan muammolarni zudlik bilan bartaraf etish;
 v) kassa chekining alohida ajratilgan maydonida tekshiruvi kodlangan shakldagi rekvizitlarini o‘z ichiga olgan kassa cheki (hisob-kitob amalga oshirilgan sana va vaqt, fiskal hujjatning tartib raqami, hisoblash belgisi, hisob-kitob miqdori, FM zavod ishlab chiqarish raqami) kamida 20x20 mm o‘lchamdagi QR-kodi yordamida kassa cheki haqiqiyligini tekshirish imkoniyatini beradigan, butunjahon internet tarmog‘idagi veb-sayti belgisi ko‘rsatilgan yoki boshqa vositalar (masalan, mobil applikatsiya) orqali QR-kod shakllanishini ta’minlash;
 g) kassa cheklarida va avtomatlashtirilgan holda uzatishda quyidagi ma’lumotlar aks etishini ta’minlash:
 chekning tartib raqami;
 tadbirkorlik subyektining nomi;
 tadbirkorlik subyektining indentifikatsiya raqami;
 pulli hisob-kitoblar amalga oshiriladigan manzil;
 tovar/xizmat nomi;
 tovar/xizmatning qo‘shilgan qiymat solig‘i stavkasi;
 tovar/xizmatning qo‘shilgan qiymat solig‘i summasi;
 to‘lov shakli: naqd yoki plastik karta yordamida;
 to‘lovning jami summasi;
 to‘lov sanasi va vaqti;
 fiskal modulning unikal raqami;
 berilgan kassa chekining haqiqiyligini tekshirish uchun QR-kod.
 8. DSQ tomonidan yuritiladigan FM yagona reyestriga kiritilgan FMlar ro‘yxatdan o‘tkazilishi lozim.
 9. Tadbirkorlik subyektlari tomonidan FMni ro‘yxatdan o‘tkazish uchun arizalar DSXOlar tomonidan shaxsiy kabinet orqali qabul qilinadi.
 10. FMni ro‘yxatga olish ushbu Vaqtinchalik nizomning 1-ilovasiga muvofiq sxema asosida amalga oshiriladi.
 11. FMni ro‘yxatdan o‘tkazish tartibi:
 Tadbirkorlik subyekti Vaqtinchalik nizomning 2-ilovasiga muvofiq FMni ro‘yxatga olish arizasini to‘ldiradi va shaxsiy kabineti orqali yuboradi.
 FMni ro‘yxatdan o‘tkazish arizasini ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha tadbirkorlik subyektiga besh ish kunidan kechiktirmagan holda shaxsiy kabinetiga ushbu Vaqtinchalik nizomning 3-ilovasiga muvofiq FMni ro‘yxatdan o‘tkazilganligi to‘g‘risida xabarnoma yuboriladi.
 12. FM yagona reyestrida FMning mavjud emasligi ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etish uchun asos hisoblanadi.
 13. Tadbirkorlik subyekti mazkur Vaqtinchalik nizomning 4 va 5-bandlaridagi xizmatlarni o‘z vaqtida ko‘rsatmaslik yoki mas’ul mansabdor shaxslarning harakatlari (harakatsizligi) yuzasidan qonunda belgilangan tartibda shikoyat qilish huquqiga ega.
 14. Mazkur Vaqtinchalik nizom talablari buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar.
 1. Fiskal modul zavodda ishlab chiqarilgan holatda xarid qilinadi, ya’ni bunda identifikatsiya qilinadigan ma’lumotlarning ham ichki, ham vizual ko‘rinishda bo‘lmasligini anglatadi. Tegishli kelishuvlarga ko‘ra qurilmaga dasturiy ta’minot ishlab chiqaruvchilar tomonidan yozilgan bo‘lishi yoki fiskal modul operatori (keyingi o‘rinlarda FMO deb ataladi) tomonidan fiskal modulni ishga tayyorlash jarayonida o‘rnatilishi mumkin.
 2. Fiskal modullarni ishlab chiqarish jarayoni mos infratuzilmadan foydalangan holda quyidagi harakatlarni amalga oshirishni ko‘zda tutadi: 
 a) fiskal ma’lumotlarni qayta ishlash va uzatish ishlarini amalga oshiruvchi ixtisoslashtirilgan dasturiy ta’minot (applet)ni yozish; 
 b) unikal raqam berish, ochiq va yopiq kalitlarni yaratish va ochiq kalitni ma’lumot tashuvchiga uzatish (tajriba loyihasi vaqtida — ma’lumotlar bazasiga, to‘liq loyiha vaqtida — NSM xavfsizligi moduliga). Yopiq kalit faqat fiskal modulda saqlanadi; 
 v) vizual ma’lumotlarni yozish — modul identifikatsiya raqami, mos shtrix kodi, logotiplar va boshqa zarur vizual ma’lumotlar.
 3. Qayta ishlangan fiskal modul o‘zining unikal identifikatoriga ega bo‘ladi, bu haqdagi ma’lumotlar FMO tizimida va O‘zbekiston Respublikasi Davlat soliq qo‘mitasida (keyingi o‘rinlarda Qo‘mita deb ataladi) saqlanadi.
 4. Fiskal modul sifatida smart-karta yoki USB-kaliti ko‘rinishidagi qurilmalardan foydalanish mumkin.
 5. Fiskal modul Infineon SLE77CLFX2400PM kontrolleri bilan ta’minlangan bo‘lishi yoki nisbatan yangi versiyasi bilan mos kelishi lozim. Bundan tashqari, karta T=0 va T=1 aloqa protokollarini hamda GOST 28147-89, UZDST1106-2009, UZDST1092-2009, 3DES, AES, RSA, SNA-1, SNA-224, SNA-256, ECC over GF(p) va Random number generation kriptografik algoritmlar va shifrlash funksiyalarini qo‘llab-quvvatlashi lozim.
 Tajriba loyihasini amalga oshirish davrida Java Card 2.2.2 va Global Platform 2.1.1 sanoat standartlarini yoki uning nisbatan yangi talqinlaridan foydalanish nazarda tutilgan.
 6. Buyruqlar.
 Fiskal modulning dasturiy ta’minoti quyidagi buyruqlarning bajarilishini ta’minlashi lozim:
 7. Saqlanadigan ma’lumotlar.
 Foydalanish muddati mobaynida (fiskal modulning faol holati saqlab turilganda) fiskal modulda quyidagi axborotlar saqlanishi lozim:
 a) global miqyosda fiskal modulning barcha faol davrlarida o‘tkazmaning har bir turi bo‘yicha jami qancha o‘tkazma amalga oshirilganligi va bu o‘tkazmalar bo‘yicha tegishli miqdorlar.
 b) har bir aniq “Z-hisobot” bo‘yicha qancha o‘tkazma, qanday turdagi va qancha summa hisobiga amalga oshirilganligi. 
 v) uzatilmagan “Z-hisobot”larning cheklangan soni. Bu parametr mos talablardan kelib chiqib shakllanadi.
 Har bir o‘tkazma haqidagi batafsil ma’lumot fiskal modulda, FMOdan o‘tkazma qabul qilinganligi to‘g‘risidagi xabar olingunga qadar saqlanishi lozim.
 8. O‘tkazmalarni raqamlash mexanizmi.
 Fiskal modul appletida o‘tkazmalarning qayta ishlanishi natijasida o‘tkazmaning ikkita raqami berilishi lozim:
 a) uning turidan qat’i nazar o‘tkazmaning doimiy oshuvchi raqami;
 b) aniq turdagi (debet, kredit, naqdsiz debet, naqdsiz kredit) o‘tkazmaning doimiy oshuvchi raqami.
 O‘tkazmani raqamlash mexanizmi, barcha o‘tkazmalar nazorati Qo‘mita tomonidan amalga oshiriladi. Qo‘mita markaziy xavfsizlik moduliga uzatiladigan o‘tkazmalar soni o‘zgargan taqdirda, bunday ruxsat etilmagan harakatlarni raqamlash mexanizmidan foydalangan holda osongina aniqlash mumkin. Serverda “Z-hisobot” ma’lumotlariga mos keluvchi raqamlangan o‘tkazmalar, jami miqdor va summa saqlanadi.
 9. “Z-hisobot” bo‘yicha cheklovlar.
 FMO har bir soliq to‘lovchi uchun bitta “Z-hisobot”dagi o‘tkazmalarning maksimal soni va umumiy summasi bo‘yicha cheklovlarni belgilaydi. Maksimal son va umumiy summaga yetganda fiskal modul “Z-hisobot”ni yopish talabiga binoan keyingi o‘tkazmalarni ro‘yxatga olishni rad etishi va navbatdagi amallarni bajarmasligi lozim. Biroq “Z-hisobot”ning yopilishi uning markaziy xavfsizlik moduliga darhol jo‘natilishini anglatmaydi.
 Yuborilmagan “Z-hisobot”lar soni FMO tomonidan ham tartibga solinadi. Maksimal miqdorga erishilganda soliq to‘lovchi barcha to‘plangan hisobotlarni markaziy xavfsizlik moduliga jo‘natishi lozim, fiskal modul o‘tkazmani ro‘yxatga olishni va imzolashni hisobotlar yuborilgunga qadar hamda kun yopilishigacha to‘xtatishi lozim.
 10. Dasturiy ta’minotga qo‘yiladigan operatsion talablar.
 Bitta “Z-hisobot”da o‘tkazmalar soni, FMO jo‘natiladigan “Z-hisobot”lar soni va davriyligi, qayta ishlananadigan o‘tkazmalar va shu kabilar bo‘yicha talablar Qo‘mita talablariga binoan shakllantirilishi va ularga muvofiq bo‘lishi lozim.
 11. Xavfsizlik tizimiga qo‘yiladigan talablar.
 Fiskal modulni ishlab chiqarish jarayoni O‘zbekiston Respublikasi hududida tasdiqlangan O‘z DSt ISO/IEC 27001:2009 standartiga mos keluvchi axborot xavfsizligi siyosatini ishlab chiqishni talab etadi.
 12. Fiskal modulni ishga tushirish jarayonining umumiy tavsifi.
 Fiskal modulni ishga tushirishning zaruriy sharti mos amallarni bajarishni ta’minlovchi ixtisoslashtirilgan dasturiy ta’minot — applet o‘rnatilgan bo‘lishidir.
 Ishga tushirish jarayoni quyidagilarni nazarda tutadi:
 a) raqamli imzo kalitlarini yaratish va ochiq kalitni CSMga uzatish;
 b) so‘rovlarga qabul qilingan javoblar keyingi identifikatsiya uchun kalitlarni CSM serveriga yozish;
 v) ishga tushirilgan fiskal modullar hisobi va soliq to‘lovchining shaxsiy kabineti bilan ma’lumotlarni almashish.
 13. Xavfsizlik tizimiga qo‘yiladigan talablar.
 Fiskal modulni ishga tushirish jarayoni xavfsizligini ta’minlash O‘zbekiston Respublikasida tasdiqlangan ma’lumotlarni himoyalash usul va vositalari qo‘llanilishi yordamida amalga oshirilishi, shuningdek, fizik himoyani tartibga soladigan vositalar (videokuzatuv kamerasi, fizik ruxsatning cheklanganligi va shu kabilar) qo‘llanilishi kerak.
 Xavfsizlikni ta’minlash bo‘yicha vositalar va harakatlarni qo‘llash quyidagilarning oldini olish uchun zarur:
 a) fiskal modul dasturiy ta’minotining (appletining) soxtalashtirilishiga olib kelishi mumkin bo‘lgan shaxsiy kalitlarning tarqalishi;
 b) fiskal modulni aktivlashtirish jarayonining buzilishiga olib kelishi mumkin bo‘lgan fiskal modul haqidagi ma’lumotlarning yo‘qotilishi.