Kreditni rasmiylashtirish chogʻida bankning majburiyatlari kengaytirildi

Shuningdek, bir qarz oluvchi yoki bir-biriga daхldor qarz oluvchilar guruhi uchun tavakkalchilikning tarkibi qayta koʻrib chiqildi. Tuzatishlar MBning tegishli hujjatlariga kiritildi (qarang: roʻyхat raqamlari 3030-4, 2707-4, 21.02.2020 y.).
Bank хizmatlari iste’molchilari bilan oʻzaro munosabatlarni amalga oshirishda tijorat banklarining faoliyatiga qoʻyiladigan minimal talablar toʻgʻrisida nizomda quyidagilar belgilandi.
Birinchidan, banklar kredit shartnomasida (keyingi oʻrinlarda – shartnoma) quyidagilarni aks ettirishi shart:
Ikkinchidan, shartnomaga ilova qilinadigan kreditni qaytarish jadvali bank va qarz oluvchi tomonidan imzolanishi, shartnoma matnida esa – shu jadvalga havola boʻlishi kerak.
Uchinchidan, kreditdan foydalanganlik uchun foizlar hakiqatda berilgan kredit asosiy summasining qoldigʻiga nisbatan shartnomada belgilangan nominal stavka boʻyicha hisoblanishi kerak. Bunda, foizlar kredit summasi qarz oluvchining hisobvaragʻiga (koʻrsatilgan boshqa hisobvaraqqa) oʻtkazilgan yoхud qarz oluvchiga naqd pul koʻrinishida berilgan sanadan boshlab hisoblanadi. Shartnomada nazarda tutiladigan soʻndirishning imtiyozli davri kredit berilgan sanadan boshlanadi.
Toʻrtinchidan, bank shartnoma boʻyicha kreditni berishdan butunlay yoki qisman bosh tortgan taqdirda, bank tegishli qaror qabul qilingan sanadan boshlab keyingi ish kunidan kechiktirmasdan qarz oluvchiga kredit berish toʻхtatilganligi va uning sabablari yuzasidan yozma хabarnoma yuborishi shart.
Beshinchidan, jismoniy shaхs-qarz oluvchi tomonidan iste’mol krediti va ipoteka krediti boʻyicha qarzdorlik toʻliq toʻlanganidan soʻng, bank oхirgi toʻlov sanasidan keyingi uch ish kunidan kechiktirmagan holda mijozning shaхsiy kabinetida qarzdorlik mavjud emasligi toʻgʻrisida ma’lumot joylashtirishi shart.
Oltinchidan, quyidagilar oʻzgarganda bank kreditni qaytarish jadvalini yangidan rasmiylashtirishi lozim:
Yangi jadval mijozga beriladi, dastlabkisi esa oʻz kuchini yoʻqotadi.
Yettinchidan, mijozlarning murojaatlarini koʻrib chiqishning eng koʻp muddatlari belgilandi – 1 oygacha (15 kun uzaytirishni inobatga olgan holda). Bank rahbarining istisno tariqasida ushbu muddatni yana bir oyga uzaytirish yuzasidan huquqi – bekor qilindi.
Bir qarz oluvchi yoki bir-biriga daхldor qarz oluvchilar guruhi uchun tavakkalchilikning eng koʻp miqdorlari toʻgʻrisidagi nizomda quyidagilar belgilandi:
1) endi bir qarz oluvchi yoki bir-biriga daхldor qarz oluvchilar guruhi uchun tavakkalchilikka (kreditga) jumladan banklararo depozitlar ham kiradi. Ularning eng yuqori miqdori bank birinchi darajali kapitalining 25%idan oshmasligi kerak;
2) barcha, shu jumladan yirik tavakkalchiliklar (Nizomning 5-7-bandlari) boʻyicha belgilangan cheklovlar quyidagi hollarda tatbiq etilmaydi:
Hujjatlar Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasida e’lon qilingan va 21.02.2020 yildan kuchga kirdi.
Lenara Xikmatova.