Qirg‘iziston MSK parlament spikerini parlamentga qayta saylovlarda nomzod sifatida ro‘yxatga olishdan bosh tortdi

Qirg‘iziston Markaziy saylov komissiyasi mamlakat parlamenti spikeri Talant Mamitovni qonun chiqaruvchi organga noyabr oyida bo‘lib o‘tadigan qayta saylovlarda deputatlikka nomzod sifatida ro‘yxatdan o‘tkazishdan bosh tortdi. Bu haqda MSK matbuot xizmatiga tayanib, “Interfaks” xabar berdi.

“Talant Mamitov Qirg‘iziston prezidenti va deputatlari saylovi to‘g‘risidagi konstitutsiyaviy qonunning 21-moddasi talablariga rioya qilmagani uchun bo‘lajak parlament saylovlarida deputatlikka nomzod sifatida ro‘yxatga olinmadi, u ‘Intimak’ (Birlik) siyosiy partiyasidan ko‘rsatilgan nomzodlar ro‘yxatidan chiqarib tashlandi”, — deyiladi xabarda.
MSKning tushuntirishicha, Qirg‘iziston prezidenti va parlamenti deputatlari saylovi to‘g‘risidagi konstitutsiyaviy qonunga muvofiq, nomzod davlat siyosiy xodimi bo‘lsa, u nomzodi ko‘rsatilgan vaqtdan boshlab o‘z lavozimini bajarishni yoki rasmiy vakolatlarini amalga oshirishni to‘xtatadi, respublika deputati yoki prezidenti bundan mustasno. Amaldagi qonun hujjatlarida Qirg‘iziston parlamenti spikeri lavozimi siyosiy davlat lavozimi deb tasniflanadi.
Qirg‘iziston parlamentiga takroriy saylov 28-noyabrga belgilangan.
Qirg‘izistonda 11-aprelda o‘tkazilgan referendumda qabul qilingan konstitutsiyaga ko‘ra, parlament 90 nafar deputatdan iborat bo‘ladi va 5 yil muddatga saylanadi. Qonunda parlament deputatlari saylovini aralash saylov tizimi bo‘yicha o‘tkazish nazarda tutilgan. 54 deputat yagona saylov okrugida proporsional tizim bo‘yicha (siyosiy partiyalar nomzodlarining ochiq ro‘yxatida), 36 deputat esa bir mandatli okruglarda majoritar tizim bo‘yicha saylanadi.
MSK ma’lumotlariga ko‘ra, bir mandatli saylov okruglari bo‘yicha 335 nomzod Qirg‘iziston parlamentiga saylovda ishtirok etish uchun hujjatlarning to‘liq paketini topshirgan. Shuningdek, 21 ta siyosiy partiya MSKga 1 ming 46 kishidan iborat nomzodlar ro‘yxatini taqdim etdi.
Markaziy saylov komissiyasi taqdim etilgan hujjatlarning qonunga muvofiqligini 28-oktabr so‘ngigacha tekshiradi. 29-oktabrdan Qirg‘izistonda saylovoldi tashviqoti davri boshlanadi.
12-oktabr kuni Qirg‘iziston prezidenti Sadir Japarov Vazirlar Mahkamasini iste’foga chiqargandi. Undan avval Japarov “Qirg‘iziston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi to‘g‘risida”gi konstitutsiyaviy qonunga imzo chekkan. Qonunni imzolash bilan birga, Sadir Japarov o‘z vakolatlarini sezilarli darajada kengaytirdi. Hujjatga ko‘ra, Japarov o‘z tashabbusi bilan bosh vazir va Vazirlar Mahkamasi a’zolarini iste’foga chiqarishi mumkin.