Foto: Emlangan o‘zbek amaldorlari

O‘zbekistonda koronavirusga qarshi emlash jarayonlari nisbatan sust ketmoqda. Shu munosabat so‘nggi ikki hafta ichida vaksinatsiya jarayonida qatnashishi mumkin bo‘lgan aholi toifalari kengaytirildi, xususan, Toshkent shahri, Toshkent va Samarqand viloyatlarida 18 yoshdan katta barchani emlashga ruxsat berildi.
Shuningdek, Sog‘liqni saqlash vazirligi 26-iyun kuni “Men vaksina oldim” aksiyasi boshlanganini e’lon qildi. Aksiya doirasida vazirlik matbuot xizmati deyarli har kuni vaksina olgan yuqori martabali o‘zbekistonliklar haqida axborot berib kelmoqda. Ular orasida katta tibbiyot muassasalari rahbarlaridan tortib, viloyat hokimi-yu vazirlargacha bor.
“Daryo” hozirgacha koronavirusga qarshi vaksina olgan o‘zbekistonlik amaldorlarni bir sahifaga jamladi (ro‘yxat to‘ldirib boriladi).

 Prezident Shavkat Mirziyoyev koronavirusga qarshi to‘liq emlangan. “Prezidentimiz mas’uliyatli fuqaro sifatida, albatta, vaksina olganlar. O‘sha vaqtda O‘zbekistonda uchta vaksina — ZF-UZ-VAC-2001, AstraZeneca va ‘Sputnik V’ ro‘yxatdan o‘tgan edi. Prezidentimiz shu vaksinalardan biri bilan to‘liq emlanganlar”, — deya ma’lum qilgandi prezident matbuot kotibi Sherzod Asadov 2-avgust kuni bo‘lib o‘tgan brifingda.

 Senat raisi Tanzila Norboyeva 2021-yilning may—iyun oylarida Rossiyaning “Sputnik V” vaksinasi bilan emlangan. Bu haqda Senat raisining mas’ul xodimi “Daryo”ga ma’lum qildi.

 Bosh vazir Abdulla Aripov 2021-yil boshida, vaksina sinovlari hali davom etayotgan vatqda, ZF-UZ-VAC-2001 o‘zbek-xitoy vaksinasi bilan birinchilardan bo‘lib emlangan. Bosh vazir matbuot xizmatidan “Daryo”ga ma’lum qilishlaricha, uch bosqichli emlanish jarayonining birortasidan so‘ng hukumat rahbarida nojo‘ya ta’sirlar sezilmagan.

 Bosh vazir o‘rinbosari Behzod Musayev 7-iyul kuni koronavirusga qarshi emlangani ma’lum qilindi. Vazir 7-iyul kuni “Men vaksina oldim” aksiyasi doirasida emlangan.

 Innovatsion rivojlanish vaziri Ibrohim Abdurahmonov bir necha ko‘ngillilar, shu jumladan, o‘z oila a’zolari bilan birga ZF-UZ-VAC 2001 rekombinat vaksinasi bo‘yicha O‘zbekistondagi tadqiqotlar boshlangan davrda — 2020-yil 23-noyabr kuni shu vaksina bilan emlangan edi. 

 Adliya vaziri Ruslanbek Davletov “O‘zbekistonda ro‘yxatdan o‘tgan vaksinalardan birining ilk dozasi bilan emlangani, hozirda ikkinchi doza bilan emlanishni kutayotgani” haqida 6-avgust kuni vazirlik matbuot kotibi ma’lum qildi, biroq vazirning aynan qanday vaksina bilan emlanganiga aniqlik kiritmadi. Ma’lumot o‘rnida ta’kidlash joiz, hozirgi vaqtda koronavirusga qarshi vaksinaning birinchi dozasi bilan emlangan o‘zbekistonliklarning aksariyati “Sputnik V”ning ikkinchi dozasi bilan emlanishni kutmoqda.

 Maktabgacha ta’lim vaziri Agrippina Shin 2021-yilning 4-iyun kuni koronavirusga qarshi emlandi. Shin bilan birga vazirlik xodimlari ham “Sputnik V” vaksinasini olgan.

 Xalq ta’limi vaziri Sherzod Shermatov 2-iyul kuni vaksina olayotgani aks etgan suratlarini e’lon qildi. Aytishicha, u “olimlarimiz bilan maslahatlashib, ZF-UZ-VAC 2001 xitoy-o‘zbek vaksinasini olishga qaror qilgan”. “Nega aynan bu vaksina? Olimlarimiz ta‘kidlashicha ushbu vaksina xavfsizroq va samaraliroqdir. Ikkita dozadan ko‘ra uchga bo‘lib qilinishi ham organizmga kamroq ta’sir qiladi”, — deb yozgan vazir ijtimoiy tarmoqlardagi sahifalarida.

 Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi jamoasi vazir Abduqodir Toshqulov boshchiligida koronavirusga qarshi emlangani 5-avgust kuni ma’lum qilindi. Vazir aynan qaysi vaksina bilan emlanganiga aniqlik kiritilmagan.

 O‘zbekiston madaniyat vaziri Ozodbek Nazarbekov Xalqaro press-klubning 3-iyul kuni bo‘lib o‘tgan jonli efirida koronavirusga qarshi vaksina oldi. Xalqaro press-klub mutasaddilari vazirning “Sputnik V” vaksinasi bilan emlanganini ma’lum qildi. Nazarbekovning o‘zi vaksinatsiya haqida shunday fikr bildirgan: “Oldimizda ikkita yo‘l bor. Biri — karantinda uyda o‘tirib, zaruratda tibbiy niqoblar bilan ko‘chaga chiqish. Ikkinchisi — virusga qarshi emlanib, odatdagi, go‘zal turmush tarzimizga qaytish”.

 Mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash vaziri Rahmat Mamatov 3-iyul kuni, Qashqadaryoga xizmat safari chog‘ida Qarshi shahridagi 4-son oilaviy poliklinikada koronavirusga qarshi vaksina oldi. Vazirning “Daryo”ga ma’lum qilishicha, u Sog‘liqni saqlash vazirligi tashabbusi bilan boshlangan “Men vaksina oldim” aksiyasi doirasida “Sputnik V” vaksinasi bilan emlangan.

 Namangan viloyati hokimi Shavkat Abdurazzoqov 5-iyul kuni koronavirusga qarshi “Sputnik V” vaksinasi bilan emlangani ma’lum bo‘ldi. 

 Navoiy viloyati hokimi Qobul Tursunov “Sputnik V” vaksinasi bilan to‘liq emlangan. U 18-iyul kuni vaksinaning ikkinchi dozasini qabul qilgan.

 Xorazm viloyati hokimi Farhod Ermanov 16-iyul kuni koronavirusga qarshi vaksina bilan emlangan. Unga qanday vaksina qo‘llanilgani ma’lum qilinmagan.

 Iyul oyi boshida koronavirusni boshdan kechirgan Toshkent viloyati hokimi Davron Hidoyatov 2-avgust kuni COVID-19 ga qarshi emlandi. Hokimga aynan qanday vaksina qo‘llanilgani ma’lum qilinmagan.

 Toshkent shahar hokimi Jahongir Ortiqxo‘jayev 17-iyul kuni o‘zbek-xitoy vaksinasining 2-dozasini qabul qilib, boshqalarni ham vaksina olishga chaqirgan edi. O‘shanda hokimning haqiqatan ham o‘zbek-xitoy vaksinasini bilan emlangani va umuman vaksina qabul qilgani shubha ostiga olindi, biroq keyinroq bu taxminlar rad etildi.

 Olmaliq shahar hokimi Qobil Hamdamov 1-aprel kuni koronavirusga qarshi vaksina bilan ko‘ngilli ravishda emlangan. Hokimlik tomonidan e’lon qilingan videoda hokim AstraZeneca vaksinasi bilan emlanganini ko‘rish mumkin.

 Toshkent shahrining Yangihayot tumani hokimi Hayot Inog‘omov va hokimlik xodimlari 1-iyul kuni koronavirusga qarshi ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasini oldi.

 Sirdaryo viloyati Mirzaobod tumani hokimi Jonibek Yariyev 1-iyul kuni ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasi bilan emlandi.

 Namangan viloyati hokimi Shavkat Abdurazzoqov bilan birga Namangan shahar hokimi G‘ofirjon Jamolov (suratda) va viloyat prokurori Jahongir Hotamov ham koronavirusga qarshi emlangan.

 Mahalla va oilani qo‘llab-quvvatlash vaziri o‘rinbosari Botir Parpiyev 1-avgust kuni Moderna vaksinasi bilan emlandi. Blogerlar ushbu holatga, jumladan, “deyarli 75 yoshni qarshilagan, yaxshigina hayot tajribasiga ega Botir aka vaksina olibdi, siz-chi?”, deb munosabat bildirgan.

 Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputati Doniyor G‘aniyev 1-mart kuni ZF-UZ-VAC 2001 rekombinat vaksinasini ko‘ngilli tarzda qabul qilgan. Bu haqda u Twitter’dagi sahifasida xabar bergan. “Vaksinaning men va oilamga foydasi bo‘ldi. Hech kimda yomon ta’sir kuzatilmadi. Shaxsan menda 2-dozadan keyin antitanachalar 100 dan oshdi”, — deb yozgan deputat vaksina haqida. Qayd etish joiz, 2021-yil 17-iyul holatiga ko‘ra, Qonunchilik palatasi deputatlarining faqat 70 nafari ixtiyoriy emlangan edi.

 Oliy Majlis Qonunchilik palatasi spikerining 37 yoshli o‘rinbosari Odiljon Tojiyev, yoshi va lavozimiga ko‘ra o‘sha vaqtda vaksina olishga hali haqli bo‘lmasa-da, 1-may kuni Rossiyaning “Sputnik V” vaksinasi bilan emlanganini ma’lum qildi. Ushbu holat ayrim savollarni (xususan, “Sputnik V” amaldorlar uchun olib kelingan degan mish-mishlarni) keltirib chiqargach, u 6-may kuni vaksinani sog‘lig‘i bilan bog‘liq zaruratga ko‘ra olganini bildirgan.

 Qonunchilik palatasi spikerining yana bir o‘rinbosari, “Milliy tiklanish” partiyasi raisi Alisher Qodirov 26-iyun kuni ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasi bilan emlanganini ma’lum qildi. “Oila a’zolarim ham shu vaksinadan foydalanmoqchi. Uzoq o‘rganishlardan keyin, tayyorlanishida bevosita ishtirok etgan olimlarimiz bilan maslahatlashib, shu xulosaga keldim. Emlanish kerak, vatandoshlar!”, deb izoh qoldirgan u.

 Sog‘liqni saqlash vaziri o‘rinbosari — Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi xizmati boshlig‘i Bahodir Yusupaliyev 3-may kuni koronavirus infeksiyasiga qarshi ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasi bilan emlangan. “Men ham koronavirusga qarshi vaksina bilan emlandim. Bu bilan o‘zim, oila a’zolarimning salomatligini himoya qilishim mumkin”, — degandi u o‘zining emlanishi haqida. 

 Sog‘liqni saqlash vaziri o‘rinbosari Abdulla Azizovning “Daryo”ga ma’lum qilishicha, 8-iyun kuni “Sputnik V” vaksinasining ikkinchi dozasini olgan. “Menda bir kun davomida biroz holsizlik sezildi. Sizlarga ham navbatingiz kelganda vaksina olishni tavsiya qilaman”, — deb yozgan u ijtimoiy tarmoqlardagi sahifalarida.

 Sog‘liqni saqlash vaziri o‘rinbosari — Toshkent shahar Sog‘liqni saqlash bosh boshqarmasi boshlig‘i Anvar Alimov 26-iyun kuni koronavirus infeksiyasiga qarshi ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasi bilan emlangani haqida ma’lum bo‘ldi. Alimov keyinroq “Daryo”ga bergan intervyusida vaksinatsiya “virusli kasalliklarni yengishning eng samarali usuli” ekanini ta’kidlab o‘tgan.

 Prezident matbuot kotibi Sherzod Asadov 7-iyun kuni ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasining birinchi dozasi bilan emlangan. Bu haqda uning o‘zi 21-iyun kuni bo‘lib o‘tgan brifing chog‘ida ma’lum qilgan. “Xabaringiz bor, bu vaksinani ishlab chiqarishda o‘zimizning olimlarning ham hissasi bor. Men shuni tanladim”, — degandi u.

 Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi direktori Asadjon Xo‘jayev Sog‘liqni saqlash vazirligi tashabbusi bilan boshlangan “Men vaksina oldim” aksiyasi doirasida ZF-UZ-VAC 2001 vaksinasini olgani e’lon qilindi. 
Shuningdek, emlangan mulozimlar orasida Toshkent tibbiyot akademiyasi rektori Alisher Shodmonov (qanday vaksina olgani noma’lum), Andijon davlat tibbiyot instituti rektori Madamin Madazimov (“Sputnik V”), Toshkent davlat pedagogika universiteti rektori Alisher Umarov (ZF-UZ-VAC 2001), Samarqand davlat tibbiyot instituti rektori Jasur Rizayev (ZF-UZ-VAC 2001), Buxoro davlat tibbiyot instituti rektori Shuhrat Teshayev (noma’lum), Respublika shoshilinch tibbiy yordam ilmiy markazi Andijon filiali direktori Dilshodbek Hakimov (noma’lum) ham bor.
O‘zbekistonda koronavirusga qarshi vaksinatsiya jarayoni 2021-yil 1-aprelidan boshlangan edi. Mamlakat rasmiylari 2021-yil iyuniga qadar aholining 60 foizini koronavirusga qarshi emlab bo‘lish ko‘zda tutilganini ma’lum qilgan edi. Biroq amalda 2021-yil iyun oyi oxiriga kelib mamlakat doimiy aholisi (2020-yil yakunlariga ko‘ra 33,9 million) kishining taxminan 2 foizi (salkam 327 ming kishi) to‘liq emlab bo‘lindi, xolos (vaksinatsiya bilan qamrab olingan aholi 2,25 milliondan ortiq). Taqqoslash uchun, qo‘shni Qozog‘istonda 1-iyulgacha aholining 10,7 foizi (2 million kishi) to‘liq emlab bo‘lingan, vaksinatsiya bilan qamrab olingan jami aholi soni esa 3,4 million kishidan oshgan.
 O‘zbekistonda uch oy ichida 4 mln kishi koronavirusga qarshi emlanadi
Ma’lumot uchun, 1-iyul holatiga ko‘ra O‘zbekistonda koronavirusga qarshi emlanganlarning 77 foizi o‘zbek-xitoy vaksinasini, 18 foizi AstraZeneca (Covieshield, Hindiston), 5 foizi esa “Sputnik V” (Rossiya) vaksinasini olgan. O‘zbekistonga shu vaqtgacha 6,5 million doza o‘zbek-xitoy vaksinasi, 660 ming doza AstraZeneca vaksinasi, 280 ming doza “Sputnik V” vaksinasi — jami 7,44 million doza vaksina olib kelingan. 2021-yil avgustida COVAX dasturi doirasida AstraZeneca (CovieShield emas), Pfizer, Moderna yoki JSST tasdiqlagan boshqa vaksina kelishi kutilmoqda.