SOLIQ TO‘LOVChILARNING HISOBOTLARI VA BALANSLARINI QABUL QILIShNING

1. Ushbu Tartib O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksiga, “Davlat soliq xizmati to‘g‘risida”gi, “Buxgalterlik hisobi to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi qonunlariga, boshqa qonun va me’yoriy hujjatlarga muvofiq ishlab chiqilgan hamda davlat soliq xizmati idoralari tomonidan soliq to‘lovchilarning hisobotlar, balanslar va hisob-kitoblarni topshirish, qabul qilinish tartibini boshqaradi.
 2. Ushbu Tartibning amal qilishi xo‘jalik yuritishda yoki operativ tarzdagi boshqaruvida mol-mulkka ega bo‘lgan va o‘z majburiyatlari bo‘yicha ana shu mol-mulk bilan javob beradigan, shuningdek mustaqil balansga va hisob-kitob raqamiga ega bo‘lgan hamma turdagi korxonalar va tashkilotlarga (shu jumladan, ularning alohida bo‘linmalari) tatbiq etiladi (bundan keyin soliq to‘lovchi).
 3. Soliq to‘lovchi, Davlat soliq xizmati idoralaridan ro‘yxatdan o‘tish vaqtida korxonada hisobot va balanslar, soliqlar bo‘yicha hisob-kitoblarni topshirish huquqiga ega mansabdor shaxslari ro‘yxatini taqdim etadi, shuningdek O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksiga muvofiq korxonaning moliyaviy-xo‘jalik faoliyati bo‘yicha javobgar shaxsni soliq to‘lovchining huquqlari va vazifalari bilan imzo qo‘ygan holda tanishtiradi.
 Soliq to‘lovchilar tomonidan soliq organlariga hisobotlarni to‘ldiruvchi va ularni topshiruvchi javobgar shaxslar haqidagi pasport ma’lumotlarni taqdim etish lozim.
 4. Soliq to‘lovchilarning mansabdor shaxslari hisobotni belgilangan muddatlarda yuridik shaxslarni soliqqa tortish bo‘limi huzuridagi soliq to‘lovchilarning hisobot va balanslarni qabul qilish sektoriga (bundan buyog‘i hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektori), yoki bevosita buning uchun idoraning maxsus tashkil etilgan bo‘linmasiga 2 nusxada taqdim qiladilar.
 5. Hisobotlarning yuqorida aytib o‘tilgan u yoki bu shaklini tuzish va taqdim etish muddatlari, tartibi O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi tomonidan belgilanadi.
 Soliqlar bo‘yicha hisob-kitoblarni taqdim qilish muddatlari va tartibi ularni hisoblash va budjetga to‘lash tartibi to‘g‘risidagi amaldagi yo‘riqnomalar bilan belgilanadi.
 6. Hisobotlarni qabul qilib olgan shaxs soliq to‘lovchining ilova xatining o‘ngdan pastki burchagiga davlat soliq xizmati idorasining ro‘yxatga olish shtampini qo‘yadi, kirish raqami va hujjatning kelib tushgan sanasini ko‘rsatadi. Shundan keyin hisobotlarni taqdim etuvchiga ushbu Tartibning 1-ilovasiga muvofiq ma’lumotnoma beradi, unda hisobotlarni olish sanasi va soliq to‘lovchining rasmiy ravishda qabul qilingan hisobotning bir nusxasini yoki unga doir mulohazalarni olish uchun kelishi lozim bo‘lgan sana ko‘rsatiladi.
 7. Hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektorining xodimlari soliq to‘lovchilarning hisobotlarini olgach, ularning olinganligini ushbu Tartibdagi 2-ilovaga muvofiq tegishli ro‘yxatga olish jurnalida qayd qiladilar.
 Shuni ham nazarda tutish kerakki, topshiriladigan hisobotlarni qayd qilish jurnali raqamlanishi, shnurlab o‘tilishi, muhr bilan tasdiqlanishi lozim.
 8. Soliq to‘lovchilarning taqdim etgan hisobotlarni qabul qilishda, Davlat soliq xizmati vakolati doirasidan ortiqcha talab qo‘yish taqiqlanadi.
 9. Hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektori xodimlari quyidagilarning mavjudligini tekshiradilar:
 qonun bilan belgilangan va davlat soliq xizmati idoralariga taqdim etilishi zarur bo‘lgan hisobotlar shakllarini;
 soliq to‘lovchi korxonaning hisobotlarini topshirish huquqiga ega mansabdor shaxslarining imzolarini va korxona muhrlarini;
 hisobotlarning barcha rekvizitlarini (bank hisobvaraqlari raqamlari, soliq to‘lovchining identifikatsiya raqamlari, yuridik manzil, sanalar va shu kabilarni) to‘ldirishini;
 buxgalteriya hisobotlari shakllarida nazarda tutilgan barcha ko‘rsatkichlarni to‘ldirishini;
 korxonada tegishli aktivlar, passivlar, operatsiyalar mavjud bo‘lmagan holda bu modda (qator, grafa) chizib qo‘yilganligini;
 soliqlar bo‘yicha imtiyozlar mavjud bo‘lgan taqdirda ularning miqdorini tegishli ravishda taqsimlanganligini;
 hisobot shakllarini va ularda ko‘rsatilgan ma’lumotlarni shu soliq to‘lovchiga belgilangan soliq to‘lash tartibiga mos kelishini;
 soliqlarning muayyan turlaridan to‘g‘ri yoki qisman ozod qilingan soliq to‘lovchilar bo‘yicha soliq imtiyozlari miqdorini hisoblab chiqishni;
 haqiqatdagi faoliyati statistika organlari tomonidan berilgan faoliyat kodiga mos kelishini;
 boshqa masalalarni.
 10. Hisobotga doir e’tirozlar bo‘lmagan taqdirda taalluqli kompyuter dasturi orqali hisobot kuniga hisoblangan soliq to‘lovlari summalari ko‘rsatkichlari hisobvaraqlariga yozuvlarni o‘tkazish va budjet bilan o‘zaro hisob-kitoblarga ko‘ra operativ taqqoslanishni amalga oshirish uchun, soliqlar tushumini hisobga olish, tahlil qilish va soliq statistikasi bo‘limiga topshiriladi, shundan keyin budjet bilan hisob-kitoblar haqidagi ma’lumotlar ko‘chirilib, soliq summalarining shaxsiy hisobvaraqlariga o‘tkazilganligi to‘g‘risidagi ma’lumotni kompyuterdan qog‘ozga chiqarib, belgilangan holda hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektoriga topshiriladi.
 11. Boqimandalar mavjud bo‘lgan taqdirda soliqlar tushumini hisobga olish, tahlil qilish va soliq statistikasi bo‘limi boqimandalarni majburiy tarzda undirish bo‘limi bilan birgalikda 30 kun muddat ichida boqimandalarni uzish haqida talabnoma tayyorlaydi, uni imzo qo‘ygan holda soliq to‘lovchiga hisobot uzil-kesil qabul qilingan vaqtda va soliq to‘lovchiga qabul qilingan hisobotning bir nusxasini berish vaqtida topshiriladi.
 12. Shunday keyin hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektorining xodimlari hisobot qabul qilingani haqida shtamp qo‘yib, qabul qilingan hisobotning bir nusxasini soliq to‘lovchiga qaytaradilar, shuningdek (boqimandalar mavjud bo‘lgan taqdirda) boqimandani uzish zarurligi to‘g‘risidagi talabnomani imzo qo‘ydirib topshiradilar.
 13. Taqdim etilgan hisobotlar va hisob-kitoblar belgilangan talablarga muvofiq kelmagan taqdirda qayta ishlash uchun soliq to‘lovchiga qaytariladi.
 14. Shu bilan birga davlat soliq xizmati idoralari mazkur Tartibning 3-ilovasiga muvofiq “Hisobotga doir mulohazalar” tayyorlaydilar.
 15. Mazkur mulohazalar tuzatilish va hisobotlar hamda balanslarni topshirish uchun belgilangan muddatdan kechiktirmay taqdim etilishi lozim. Bunday holda O‘zbekiston Respublikasi Soliq kodeksining 135-moddasi 4-bandida nazarda tutilgan ma’muriy va moliyaviy sanksiyalar soliq to‘lovchiga nisbatan qo‘llanmasligi lozim.
 16. Bildirilgan mulohazalarni hisobga olgan holda qayta ishlab chiqilgan hisobot davlat soliq xizmati idorasiga yana taqdim etiladi va hisobotga bog‘liq shunday keyingi ishlar ushbu Tartibning 6-8-bandlariga muvofiq amalga oshiriladi.
 17. Soliq to‘lovchilarning hisobotlariga ishlov berish kelib tushgan paytidan to hisobotning yoki mulohazalarning bir nusxasi soliq to‘lovchiga berilishi paytigacha ikki kundan oshmagan muddatda amalga oshirishi lozim.
 Agarda yuqorida aytilgan muddatning tugash vaqti dam olish (ishlanmaydigan) kuniga to‘g‘ri kelib qolsa, shundan keyingi birinchi ish kuni muddatning tugash kuni hisoblanadi.
 Belgilangan muddatda hisobot topshirmaganligi uchun soliq to‘lovchilar moliyaviy va ma’muriy javobgarlikka qonunda belgilangan tartibda tortiladi.
 18. Soliq to‘lovchilarning qabul qilingan hisobotlari hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektorlarida maxsus ajratilgan va yopiladigan yaroqli idora shkaflarida saqlanishi lozim.
 19. Sektor va soliq idoraning boshqa bo‘linmalari mas’ul xodimlari (hisobotlardan foydalanuvchilar), soliq to‘lovchilarning topshirgan hisobotlarini sektordan tashqarisiga olib chiqib ketish huquqiga ega emaslar.
 Soliq to‘lovchilarning hisobotlaridan ma’lumotlar olish zarurati tug‘ilganda axborotdan foydalanuvchilar hisobotlar bilan bevosita sektorning o‘zida ishlash (ma’lumotlarni ko‘chirib yozish, hisobot shakllaridan, soliq hisob-kitoblaridan nusxalar olish) huquqiga egadirlar.
 20. Hisobotdan foydalanuvchiga soliq to‘lovchining buxgalterlik hisoboti yoki hisobotlarning ayrim shakllari zarur bo‘lib qolgan taqdirda hisobotdan foydalanuvchi zarur hujjatlarning nusxalarini olishga haqlidir.
 Hisobotdan foydalanuvchilarni va ular tomonidan olingan ayrim hisobot shakllarini ro‘yxatga olish uchun 4-ilovada ko‘rsatilgan, raqamlangan, shnurlangan va muhr bilan tasdiqlangan hisobotlardan foydalanuvchilarni ro‘yxatga olish jurnali yuritilishi zarur.
 21. Hisobotlardan ichki va tashqi foydalanuvchilarga hisobotlar o‘rnatilgan tartibda faqatgina soliq organlarining boshliqlari va ularning o‘rinbosarlarini yozma ravishdagi ko‘rsatmasiga asosan berilishi zarur.
 22. Hisobotlar va balanslarni qabul qilish sektori xodimlari, shuningdek axborotdan foydalanuvchilar O‘zbekiston Respublikasining “Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risida”gi kodeksiga va O‘zbekiston Respublikasining “Davlat soliq xizmati to‘g‘risida”gi Qonuniga muvofiq hisobotlarning saqlanishi va soliq to‘lovchining hisobotlari va balanslari ma’lumotlari sir saqlanishini ta’minlash uchun javobgardirlar.
 23. Ushbu Tartibning 9-bandida ko‘rsatilgan savollar bo‘yicha olib borilgan tekshiruvning sifatsiz amalga oshirilgan hollarda, soliq to‘lovchidan hisobotlarni qabul qilgan sektor xodimlari qonunda belgilangan tartibda javobgardirlar.
 24. Soliq to‘lovchi taqdim etiladigan hisobotning o‘z vaqtida topshirilishi va uning to‘g‘riligi uchun amaldagi qonunlarga muvofiq javobgar bo‘ladilar.