Aktuariy malaka sertifikatini berish bo‘yicha davlat xizmatlarini ko‘rsatishning ma’muriy reglamentini tasdiqlash to‘g‘risida

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Davlat xizmatlari ko‘rsatish infratuzilmasini takomillashtirish va aholining davlat xizmatlaridan foydalanish imkoniyatlarini kengaytirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” 2021-yil 24-iyuldagi PF-6269-son Farmoniga muvofiq Vazirlar Mahkamasi qaror qiladi:
 1. Quyidagilarni nazarda tutuvchi Aktuariy malaka sertifikatini berish bo‘yicha davlat xizmatlarini ko‘rsatishning ma’muriy reglamenti (keyingi o‘rinlarda — Reglament) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin:
 da’vogarning malaka sertifikati olish uchun Davlat xizmatlari markazlari yoki Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali (keyingi o‘rinlarda — YIDXP) orqali murojaat qilish tartibi; 
 aktuariy malaka sertifikatini berish va qayta rasmiylashtirish bo‘yicha davlat xizmatlarini ko‘rsatish;
 aktuariy malaka sertifikatini olish uchun da’vogarga qo‘yiladigan talablar va malaka imtihonini o‘tkazish tartibi;
 malaka imtihonidan muvaffaqiyatli o‘tgan da’vogarlarga aktuariy malaka sertifikatini berish, shuningdek, malaka sertifikatlarining reyestrini yuritish tartibi;
 aktuariy malaka sertifikatini bekor qilish asoslari. 
 2. O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi Moliya vazirligi hamda Adliya vazirligi bilan birgalikda bir oy muddatda:
 ushbu qaror bilan tasdiqlangan Reglamentga muvofiq davlat xizmatlari ko‘rsatish YIDXP orqali joriy etilishini ta’minlasin;
 YIDXPda davlat xizmatlari ko‘rsatilishining har bir bosqichida murojaatlar ko‘rib chiqilishini kuzatib borish tartibini joriy etsin.
 3. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi:
 davlat organlari va boshqa tashkilotlar tomonidan davlat xizmatlari ko‘rsatilishining belgilangan tartibiga rioya etilishi bo‘yicha ularning faoliyati yuzasidan, jumladan, YIDXP orqali doimiy nazorat o‘rnatsin;
 ushbu qaror bilan tasdiqlangan Reglament talablari buzilgan hollarda, davlat organlari va boshqa tashkilotlarning mansabdor shaxslariga nisbatan belgilangan tartibda ma’muriy jazo choralarini qo‘llasin.
 4. O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining 2-ilovaga muvofiq ayrim qarorlari o‘z kuchini yo‘qotgan deb hisoblansin.
 5. O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi manfaatdor vazirliklar va idoralar bilan birgalikda o‘zlari qabul qilgan normativ-huquqiy hujjatlarni bir oy muddatda ushbu qarorga muvofiqlashtirsin.
 6. Mazkur qarorning bajarilishini nazorat qilish O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining moliya-iqtisodiyot va kambag‘allikni qisqartirish masalalari bo‘yicha o‘rinbosari — iqtisodiy taraqqiyot va kambag‘allikni qisqartirish vaziri J.A. Qo‘chqorov hamda O‘zbekiston Respublikasi moliya vaziri T.A. Ishmetov zimmasiga yuklansin.
 1. Mazkur Ma’muriy reglament (keyingi o‘rinlarda — Reglament) aktuariy malaka sertifikatini berish, qayta rasmiylashtirish va bekor qilish bo‘yicha davlat xizmatlarini ko‘rsatish tartibini belgilaydi.
 2. Ushbu Reglamentda quyidagi tushunchalardan foydalaniladi:
 aktuariy — aktuariy malaka sertifikatini olgan va aktuar tashkilot shtatida turgan yoki aktuar tashkilot bilan fuqarolik-huquqiy shartnoma tuzgan jismoniy shaxs;
 aktuar tashkilot — aktuar xizmatlar ko‘rsatuvchi va o‘z shtatida kamida bitta aktuariyga ega bo‘lgan yuridik shaxs;
 aktuariy malaka sertifikati — jismoniy shaxsga, agar ushbu shaxs aktuar tashkilot shtatida yoki u bilan aktuar tashkilot o‘rtasida fuqarolik-huquqiy tusdagi shartnoma tuzilgan bo‘lsa, aktuar xizmatlar ko‘rsatish huquqini beruvchi hujjat;
 vakolatli organ — O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Sug‘urta bozorini rivojlantirish agentligi;
 da’vogar — aktuariy malaka sertifikatini olishga talabgor bo‘lgan jismoniy shaxs.
 3. Da’vogar malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan taqdirda, aktuariy malaka sertifikati vakolatli organ tomonidan besh yil muddatga beriladi. Ushbu Reglament bilan belgilangan malaka talablariga javob beradigan da’vogar malaka imtihonini topshirishga qo‘yiladi.
 4. Aktuariy malaka sertifikatini berish va qayta rasmiylashtirish bo‘yicha davlat xizmatlari Davlat xizmatlari markazi va O‘zbekiston Respublikasi Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali (keyingi o‘rinlarda — YIDXP) orqali ko‘rsatiladi.
 5. Aktuariy malaka sertifikati ushbu Reglamentga 1-ilovadagi sxemaga muvofiq beriladi.
 6. Vakolatli organ vakolatli shaxsning elektron raqamli imzosi (keyingi o‘rinlarda — ERI) bilan tasdiqlangan hamda ushbu Reglamentga 2-ilovaga muvofiq elektron shaklda rasmiylashtiriladigan aktuariy malaka sertifikatini beradi.
 7. Aktuariy malaka sertifikatini berish uchun da’vogar quyidagi talablarga javob berishi kerak:
 iqtisodiyot yoki matematika oliy ta’lim yo‘nalishlari bo‘yicha O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tashkilotlarida olingan oliy ma’lumotga yoki xorijiy davlatlarning oliy ta’lim tashkilotlarida olingan hamda qonunchilik hujjatlariga muvofiq O‘zbekiston Respublikasida tan olingan oliy ma’lumotga ega bo‘lish yoxud O‘zbekiston Respublikasida yoki xorijiy davlatlarda (qonunchilik hujjatlariga muvofiq tan olishdan o‘tgan taqdirda) olingan matematika yoki iqtisodiyot fanlari bo‘yicha ilmiy darajaga ega bo‘lish;
 so‘nggi o‘n yil ichida kamida besh yil sug‘urta, matematika, statistika, axborotlashtirish sohalarida ish stajiga (jumladan, o‘rindoshlik asosida) yoki pedagogik stajga ega bo‘lish.
 8. Da’vogar aktuariy malaka sertifikatini berish bo‘yicha davlat xizmatlaridan foydalanish uchun Davlat xizmatlari markaziga bevosita o‘zi yoki ishonchli vakili orqali murojaat etadi yoxud YIDXPda davlat xizmatlaridan elektron shaklda foydalanish uchun ro‘yxatdan o‘tadi.
 9. Da’vogar Davlat xizmatlari markaziga bevosita o‘zi yoki ishonchli vakili orqali murojaat etgan taqdirda, Davlat xizmatlari markazi xodimi da’vogar nomidan, YIDXP orqali murojaat qilgan hollarda esa — mustaqil ravishda ushbu Reglamentga 3-ilovaga muvofiq shakldagi anketani elektron shaklda to‘ldiradi.
 Anketa Davlat xizmatlari markazi xodimi tomonidan to‘ldirilganda, da’vogar undagi ma’lumotlarning to‘g‘riligini tekshirgandan so‘ng o‘z ERIsi bilan tasdiqlaydi. 
 Davlat xizmatlari markazi ariza beruvchi o‘z ERIsini shu joyning o‘zida olishi uchun barcha zarur sharoitlarni ta’minlashi shart. 
 Anketani ERI bilan tasdiqlash imkoniyati bo‘lmagan hollarda, tegishli ma’lumot identifikatsiya qilishning boshqa vositalari (daktiloskopiya, elektron imzo va boshqalar) bilan ham tasdiqlanishi mumkin.
 10. Quyidagi hujjatlar vakolatli organ tomonidan tegishli davlat organlari va tashkilotlaridan mustaqil ravishda, jumladan, “Elektron hukumat” tizimi idoralararo integratsiyalashuv platformasi orqali so‘rab olinadi:
 pasport (identifikatsiyalovchi ID-karta) yoki shaxsni tasdiqlovchi boshqa ma’lumotlari;
 da’vogarning belgilangan shakldagi fotosurati;
 iqtisodiyot yoki matematika oliy ta’lim yo‘nalishlari bo‘yicha oliy ma’lumot to‘g‘risidagi diplom, ilmiy daraja olganligi to‘g‘risidagi hujjat nusxasi yoxud oliy ma’lumot yoki ilmiy daraja haqidagi xorijiy hujjatni tan olish to‘g‘risida vakolatli davlat organining guvohnomasi nusxasi (olish imkoni mavjud bo‘lmagan holatlar bundan mustasno);
 ish staji to‘g‘risidagi ma’lumotlar (olish imkoni mavjud bo‘lmagan holatlar bundan mustasno);
 jismoniy shaxslarning familiyasi va (yoki) ismi o‘zgartirilgan bo‘lsa, bu to‘g‘risidagi ma’lumotlar.
 Davlat xizmatlari markazi va vakolatli organ o‘rtasida axborot almashinuvi ERIni qo‘llagan holda, faqat idoralararo elektron hamkorlik orqali amalga oshiriladi.
 11. Da’vogar Davlat xizmatlari markaziga bevosita o‘zi yoki ishonchli vakili orqali murojaat etganda, uning anketasi Davlat xizmatlari markazi xodimi tomonidan to‘ldirilib, da’vogarning ERIsi bilan tasdiqlangandan so‘ng real vaqt rejimida, biroq bir soatdan oshmagan vaqt ichida, YIDXP orqali murojaat qilganda esa — avtomatik tarzda vakolatli organga elektron shaklda yuboriladi.
 12. Da’vogarning aktuariy malaka sertifikatini berish to‘g‘risidagi murojaatini ko‘rib chiqish bo‘yicha davlat xizmati ko‘rsatilganligi uchun bazaviy hisoblash miqdorining bir baravari miqdorida yig‘im undiriladi.
 Da’vogar davlat xizmati ko‘rsatilishi uchun YIDXP orqali murojaat etgan taqdirda, yig‘im summasining 90 foizi miqdorida undiriladi.
 Yig‘im summasi quyidagi tartibda taqsimlanadi:
 a) Davlat xizmatlari markazi orqali murojaat etilganda:
 20 foizi — O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligining Davlat xizmatlarini rivojlantirish jamg‘armasi shaxsiy g‘azna hisobvarag‘iga;
 qolgan mablag‘lar — vakolatli organning budjetdan tashqari jamg‘armasiga; 
 b) YIDXP orqali murojaat etilganda:
 10 foizi — O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligining Davlat xizmatlarini rivojlantirish jamg‘armasi shaxsiy g‘azna hisobvarag‘iga;
 11,25 foizi — Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantirish jamg‘armasining elektron hukumat va raqamli iqtisodiyotning idoralararo loyihalarini moliyalashtirish bo‘yicha maxsus hisobvarag‘iga;
 0,5 foizi — Axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantirish jamg‘armasiga; 
 qolgan mablag‘lar — vakolatli organning budjetdan tashqari jamg‘armasiga o‘tkaziladi.
 Davlat xizmatlari ko‘rsatilganligi uchun yig‘im to‘langanligi axborot-kommunikatsiya tizimlari orqali tasdiqlanadi.
 13. Da’vogar davlat xizmatlaridan foydalanishda ularni ko‘rsatishning har qanday bosqichida bosh tortish huquqiga ega. Da’vogar davlat xizmatlaridan foydalanishdan bosh tortganda, uning antekasi ko‘rib chiqilmasdan qoldiriladi va to‘langan yig‘im qaytarilmaydi. 
 14. Vakolatli organ murojaat kelib tushgan kundan boshlab o‘n kun muddatda da’vogarga malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish yoki rad etish to‘g‘risida qaror qabul qiladi. 
 15. Vakolatli organ da’vogarni ruxsat berish yoki rad etish to‘g‘risida qabul qilingan qaror haqida uch kun ichida elektron shaklda xabardor qiladi. Rad etilgan holatda, uning asoslari ko‘rsatiladi.
 Vakolatli organ da’vogar tomonidan ushbu Reglamentga asosan anketaga ilova qilinishi lozim bo‘lgan hujjatlarning to‘liq emasligi, tegishli ravishda rasmiylashtirilmagan va taqdim etilgan hujjatlarda noto‘g‘ri yoki buzib ko‘rsatilgan ma’lumotlarning mavjudligi hamda davlat xizmatlarini ko‘rsatish uchun belgilangan yig‘im to‘lanmaganligi, shuningdek, da’vogarning ushbu Reglamentning 7-bandida nazarda tutilgan talablarga muvofiq kelmasligi da’vogarga davlat xizmatlari ko‘rsatilishini hamda malaka imtihonini topshirishga ruxsat berishni rad etish uchun asos hisoblanadi.
 Davlat xizmatlari ko‘rsatishni boshqa asoslar bo‘yicha rad etish taqiqlanadi.
 16. Murojaati rad etilgan da’vogar rad etish uchun sabab bo‘lgan kamchiliklarni bartaraf etganidan so‘ng ushbu Reglamentda belgilangan tartibda vakolatli organga besh ish kunida qayta murojaat qilishga haqli.
 Da’vogar belgilangan muddatda qayta murojaat qilganda, vakolatli organ undan yig‘im undirmaydi.
 Da’vogar besh ish kuni o‘tgandan keyin murojaat qilgan taqdirda, murojaat yangidan berilgan deb hisoblanadi va da’vogardan mazkur Reglamentning 12-bandida ko‘rsatilgan miqdorda yig‘im undiriladi.
 17. Da’vogarning arizasini qayta ko‘rib chiqishda ilgari malaka imtihoni topshirishga ruxsat berishni rad etish to‘g‘risidagi xabarnomada ko‘rsatilmagan yangi asoslar bo‘yicha malaka imtihonini topshirishni rad etishga yo‘l qo‘yilmaydi.
 Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berish to‘g‘risida qaror qabul qilinganda, vakolatli organ malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan da’vogarlar ro‘yxatini imtihon komissiyasiga topshiradi.
 18. Malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan da’vogarlar malaka imtihonini o‘tkazish sanasi, vaqti va joyi to‘g‘risida imtihon o‘tkazilishidan kamida o‘n kun oldin tegishli Davlat xizmatlari markaziga (o‘zi murojaat etganda) yoki da’vogarga YIDXP orqali (elektron tarzda murojaat etganda) elektron shaklda xabarnoma yuboriladi.
 19. Davlat xizmatlari markazi vakolatli organdan elektron shaklda xabarnoma kelib tushgan kunda uni da’vogarga anketada ko‘rsatilgan elektron manzil bo‘yicha yuboradi. Davlat xizmatlari markazi da’vogarning so‘roviga ko‘ra xabarnomani qog‘oz shaklida berishi lozim.
 20. Malaka imtihonini tashkil etish va o‘tkazish uchun vakolatli organ tomonidan imtihon komissiyasi tashkil qilinadi. Imtihon komissiyasi rais, rais o‘rinbosari, kotib va kamida uch nafar a’zodan iborat bo‘ladi.
 Imtihon komissiyasi tarkibiga vakolatli organ xodimlari, aktuar hisob-kitoblar va sug‘urta sohalaridagi mutaxassislar kiritiladi. Imtihon komissiyasining tarkibi har bir malaka imtihoni uchun alohida tuziladi.
 21. Malaka imtihoni komissiyasining tarkibi va ish reglamenti vakolatli organ tomonidan tasdiqlanadi.
 Imtihon komissiyasi a’zolarining uchdan ikki qismi hamda raisi yoki uning o‘rinbosari ishtirok etganda, imtihon komissiyasi vakolatli hisoblanadi.
 22. Imtihon komissiyasining ishi bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi. Bayonnoma imtihon komissiyasining raisi tomonidan tasdiqlanadi va ishtirok etgan barcha a’zolar tomonidan imzolanadi.
 23. Malaka imtihoni kamida uch kishidan iborat guruhning shakllanishiga ko‘ra, lekin uch oyda kamida bir marta o‘tkaziladi. Malaka imtihonini o‘tkazish sanasi vakolatli organ tomonidan belgilanadi.
 24. Malaka imtihoni ikki bosqichda o‘tkaziladi:
 test sinovi (uch akademik soat davomida kompyuter orqali). Test sinovi yakunlangach, uning natijasi shu vaqtning o‘zidan ma’lum qilinadi. Uning natijasiga ko‘ra da’vogarga yozma va og‘zaki imtihonni topshirish uchun ruxsat beriladi;
 imtihon biletlari bo‘yicha yozma va og‘zaki imtihon (masalalarni yechish va og‘zaki javobga tayyorlanish uchun uch akademik soat beriladi).
 Malaka imtihonining ikkala bosqichini bir kun davomida o‘tkazishga ruxsat berilmaydi.
 25. Test savollari va imtihon biletlari vakolatli organ tomonidan ishlab chiqiladi va tasdiqlanadi.
 Test savollari va imtihon biletlariga kiritilgan fanlar bo‘yicha mavzular vakolatli organning rasmiy veb-saytiga joylashtiriladi.
 Imtihon komissiyasi raisining imzosi qo‘yilmagan imtihon biletlari haqiqiy emas deb hisoblanadi.
 Testlar va imtihon biletlari mazmuni qonunchilik hujjatlariga kiritiladigan o‘zgartirish va qo‘shimchalarni hisobga olgan holda davriy ravishda qayta ko‘rib chiqiladi.
 26. Da’vogarga uning shaxsini tasdiqlovchi hujjatlar (pasport, identifikatsiyalovchi ID-karta yoki shaxsni tasdiqlovchi boshqa hujjat) taqdim etilgan taqdirda, malaka imtihonini topshirish uchun ruxsat beriladi. Ushbu hujjatlari bo‘lmagan yoki malaka imtihoniga kechikkan da’vogar imtihonga kelmagan deb hisoblanadi va navbatdagi malaka imtihonini topshirishga ruxsat berilgan shaxslar ro‘yxatiga kiritiladi.
 27. Malaka imtihonini o‘tkazishga ajratilgan vaqt ichida da’vogar kompyuter vositasida o‘tkaziladigan test sinovlarini yakunlashi, imtihon biletlari bo‘yicha javoblarni imtihon komissiyasiga topshirishi shart. Ushbu talablarni buzgan da’vogar malaka imtihonini topshirmagan deb hisoblanadi.
 28. Test savollari quyidagi ta’lim yo‘nalishlari bo‘yicha 40 ta nazariy savollardan iborat:
 aktuar matematika (10 ta savol);
 statistika va ehtimollar nazariyasi (10 ta savol);
 sug‘urta ishi va tavakkalchilik nazariyasi (10 ta savol);
 investitsiya faoliyati va moliyani boshqarish (10 ta savol).
 Har bitta to‘g‘ri javob uchun bir ball beriladi.
 Test sinovlari natijalarini ijobiy deb e’tirof etish uchun asos bo‘ladigan to‘plangan ballar yig‘indisi 30 balldan kam bo‘lmasligi kerak.
 Test sinovlari natijalari salbiy deb e’tirof etilganda (30 balldan kam to‘plangan ball), da’vogar imtihon topshirishga qo‘yilmaydi.
 29. Imtihon bileti quyidagi ta’lim yo‘nalishlari bo‘yicha 4 ta nazariy savol va 4 ta amaliy masalalardan iborat:
 aktuar matematika;
 statistika va ehtimollar nazariyasi;
 sug‘urta ishi va tavakkalchilik nazariyasi;
 investitsiya faoliyati va moliyani boshqarish.
 Imtihon biletining har bir nazariy savoli va amaliy masalasi 5 ballik tizim bo‘yicha baholanadi. 
 Imtihon bileti bo‘yicha kamida 30 ball to‘plagan da’vogar malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan hisoblanadi.
 30. Malaka imtihoni o‘tkazilayotgan vaqtda qonunchilik hujjatlari va yo‘riqnoma materiallari, ma’lumotnomalar va maxsus adabiyotlardan foydalanish, boshqa da’vogarlar bilan gaplashish, shuningdek, aloqa vositalaridan foydalanish man qilinadi. Ushbu talablarni buzgan da’vogar malaka imtihonini o‘tkazish tartibi buzilganligi bo‘yicha dalolatnoma rasmiylashtirilib, auditoriyadan chiqarib yuboriladi va malaka imtihonini topshirmagan deb hisoblanadi. 
 Malaka imtihonida begona shaxslarning ishtirok etishiga ruxsat berilmaydi.
 31. Malaka imtihonining shaffofligi va xolisligini ta’minlash maqsadida malaka imtihonini o‘tkazish jarayoni uzluksiz ravishda videoyozuvga (ovozli) tushiriladi va ushbu videomateriallar vakolatli organda kamida bir yil saqlanadi.
 Malaka imtihoni natijalari imtihon komissiyasining bayonnomasi bilan rasmiylashtiriladi va malaka imtihoni o‘tkazilgan sanadan so‘ng uch kun ichida vakolatli organga topshiriladi.
 Imtihon komissiyasi bayonnomasida quyidagilar ko‘rsatiladi:
 imtihon komissiyasi tarkibi;
 malaka imtihonining birinchi bosqichida ishtirok etgan da’vogarlarning ular to‘plagan ballar ko‘rsatilgan ro‘yxati;
 malaka imtihonining birinchi bosqichiga kelmagan da’vogarlar ro‘yxati;
 malaka imtihonining ikkinchi bosqichida ishtirok etish uchun ruxsat berilgan da’vogarlar ro‘yxati;
 malaka imtihonining ikkinchi bosqichida ishtirok etgan da’vogarlarning ular to‘plagan ballar ko‘rsatilgan ro‘yxati;
 malaka imtihonining ikkinchi bosqichiga kelmagan da’vogarlar ro‘yxati;
 malaka imtihonini muvaffaqiyatli topshirgan da’vogarlar ro‘yxati;
 malaka imtihonini topshira olmagan da’vogarlar ro‘yxati.
 32. Malaka imtihonini topshirish bo‘yicha hujjatlar (test natijalari, biletlar va ularga javoblar), shuningdek, imtihon komissiyasining bayonnomalari vakolatli organda besh yil mobaynida saqlanadi.
 33. Malaka imtihonini topshira olmagan da’vogar aktuariy malaka sertifikatini olish uchun yig‘imni to‘lash sharti bilan mazkur Reglamentga muvofiq qayta murojaat etishga haqlidir.
 Malaka imtihonini topshira olmagan da’vogarlarga yig‘im qaytarilmaydi.
 34. Vakolatli organ imtihon komissiyasining bayonnomalari qabul qilib olgandan so‘ng uch ish kuni mobaynida belgilangan tartibda QR-kod qo‘yilgan aktuariy malaka sertifikatini rasmiylashtiradi va uni o‘z ERIsi bilan tasdiqlab, tegishli Davlat xizmatlari markaziga (o‘zi murojaat etganda) yoki da’vogarga YIDXP orqali (elektron tarzda murojaat etganda) elektron shaklda yuboradi.
 35. Davlat xizmatlari markazi vakolatli organdan aktuariy malaka sertifikati elektron shaklda kelib tushgandan so‘ng o‘n daqiqa mobaynida uni da’vogarning elektron manziliga yuboradi va da’vogarni bu haqda axborot-kommunikatsiya tizimi orqali xabardor qiladi. Davlat xizmatlari markaziga da’vogar o‘zi kelib murojaat qilgan taqdirda, da’vogarning so‘roviga ko‘ra unga aktuariy malaka sertifikatini elektron yoki qog‘oz shaklda beradi.
 Agar aktuariy malaka sertifikati vakolatli organ tomonidan da’vogarga YIDXP orqali elektron shaklda yuborilsa, u avtomatik ravishda da’vogarning elektron kabinetida namoyon bo‘ladi.
 Aktuariy malaka sertifikati hisobga olish seriyasi va raqamiga ega bo‘ladi.
 36. Aktuariy malaka sertifikatining egasi aktuariy malaka sertifikatining amal qilish muddati tugashidan uch oy oldin, biroq ushbu sertifikatning amal qilish muddati tugashidan olti oydan ko‘p bo‘lmagan muddatda vakolatli organga aktuariy malaka sertifikatini yangi muddatga olish uchun mazkur Reglamentga muvofiq Davlat xizmatlari markazi yoki YIDXP orqali murojaat qiladi.
 Bunda mazkur Reglamentning 12-bandida ko‘rsatilgan yig‘im miqdorining 50 foizi undiriladi. 
 37. Malaka imtihoni natijalariga ko‘ra salbiy qaror chiqarilgan da’vogar malaka imtihoni natijalari e’lon qilingan sanadan boshlab o‘ttiz kalendar kuni mobaynida vakolatli organga apellatsiya berish huquqiga ega. Apellatsiya yozma shaklda taqdim etiladi. Apellatsiyani ko‘rib chiqish muddati o‘n besh kundan oshmasligi lozim.
 38. Apellatsiyani ko‘rib chiqish uchun vakolatli organ tomonidan Apellatsiya komissiyasi tashkil qilinadi. Apellatsiya komissiyasi tarkibi vakolatli organning buyrug‘i bilan tasdiqlanadi. Apellatsiya komissiyasi tarkibiga imtihon komissiyasi tarkibiga kirgan shaxslar kiritilmaydi. 
 Apellatsiya komissiyasi besh kun muddat ichida berilgan apellatsiyani da’vogar ishtirokida ko‘rib chiqadi. Apellatsiya komissiyasining ishi bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi. Bayonnoma apellatsiya komissiyasining barcha a’zolari va da’vogar tomonidan imzolanadi. 
 Apellatsiya komissiyasi apellatsiyani ko‘rib chiqish natijalari bo‘yicha quyidagi qarorlardan birini qabul qiladi:
 imtihon komissiyasining qarorini o‘zgarishsiz qoldirish va apellatsiyani qanoatlantirishni rad etish;
 imtihon komissiyasining qarorini bekor qilish va aktuariy malaka sertifikatini berish to‘g‘risida.
 39. Imtihon komissiyasining qarorini o‘zgarishsiz qoldirish va apellatsiyani qanoatlantirishni rad etish to‘g‘risidagi qaror quyidagi hollarda qabul qilinadi:
 apellatsiya ushbu Reglament talablari buzilgan holda berilgan bo‘lsa;
 apellatsiyada keltirilgan sabablar o‘z tasdig‘ini topmasa.
 40. Imtihon komissiyasining qarorini bekor qilish va aktuariy malaka sertifikatini berish to‘g‘risidagi qaror malaka imtihoni ushbu Reglament talablari buzilgan holda o‘tkazilgan taqdirda qabul qilinadi.
 41. Aktuariy malaka sertifikatini berish to‘g‘risidagi qaror qabul qilingandan so‘ng vakolatli organ da’vogarga aktuariy malaka sertifikatini beradi.
 42. Qayta apellatsiyaga yo‘l qo‘yilmaydi.
 43. Ilgari berilgan aktuariy malaka sertifikatida ko‘rsatilgan ma’lumotlar o‘zgargan taqdirda, da’vogar aktuariy malaka sertifikatini qayta rasmiylashtirish uchun o‘n ish kunida Davlat xizmatlari markaziga bevosita o‘zi yoki ishonchli vakili orqali murojaat etadi yoxud YIDXPda elektron shakldagi tegishli murojaatni yuboradi.
 Anketaga kiritilgan ma’lumotlarning haqqoniyligi axborot tizimlari yordamida avtomatik ravishda tekshiriladi.
 44. Anketada xato ma’lumotlar ko‘rsatilgan taqdirda, murojaat avtomatik ravishda rad etiladi va bu haqda da’vogarga onlayn tarzda elektron shaklda javob qaytariladi.
 45. Vakolatli organ da’vogarning murojaati kelib tushgan kundan boshlab besh kundan ko‘p bo‘lmagan muddatda aktuariy malaka sertifikatini qayta rasmiylashtiradi va ushbu Reglamentning 34-bandida belgilangan tartibda da’vogarga yuboradi.
 46. Vakolatli organ aktuariy malaka sertifikatini qayta rasmiylashtirishda reyestrga tegishli o‘zgartirishlar kiritadi.
 47. Aktuariy malaka sertifikatini qayta rasmiylashtirish uchun da’vogar qayta imtihondan o‘tkazilmaydi va yig‘im undirilmaydi.
 48. Aktuariy malaka sertifikatining egasi ushbu sertifikat qayta rasmiylashtirilgunga qadar unda ko‘rsatilgan faoliyatni ilgari berilgan aktuariy malaka sertifikati asosida amalga oshiradi.
 49. Aktuariy malaka sertifikati quyidagi hollarda bekor qilinadi:
 aktuariy malaka sertifikatini olgan shaxs tomonidan aktuar xizmatlar ko‘rsatish talablari va shartlari bir marotaba qo‘pol ravishda buzilganda;
 aktuariy malaka sertifikati qalbaki hujjatlardan foydalangan holda olinganligi aniqlanganda.
 50. Aktuariy malaka sertifikatining bekor qilinishiga asos bo‘ladigan qo‘pol qoidabuzarliklarga quyidagilar kiradi:
 aktuar xizmatlarni ko‘rsatish davomida aktuariy tomonidan olingan ma’lumotlarni uchinchi shaxslarga aktuar xizmatlar buyurtmachisining ruxsatisiz taqdim etish holatining aniqlanishi, qonunchilik hujjatlarida nazarda tutilgan hollar bundan mustasno;
 aktuariy malaka sertifikatini boshqa shaxsga o‘z nomidan aktuar xizmatlarni ko‘rsatish uchun ushbu hujjatdan foydalanish maqsadida berish holatining aniqlanishi.
 51. Aktuariy malaka sertifikati sud tomonidan bekor qilinadi. Vakolatli organ aktuariy malaka sertifikatini bekor qilish to‘g‘risida sudga ariza bilan murojaat qilingan kundan e’tiboran bir ish kunidan kechiktirmay aktuariy malaka sertifikatini olgan shaxsni yozma shaklda, aktuariy malaka sertifikatini bekor qilish haqida ariza bilan sudga murojaat qilish asoslarini, qonunchilik hujjatlarining aniq normalarini ko‘rsatgan holda bu haqda xabardor qiladi.
 52. Aktuariy malaka sertifikati bekor qilingan shaxs ushbu sertifikatning amal qilishi davrida qo‘pol qoidabuzarliklar uchun uni bekor qilish haqidagi sud qarori qonuniy kuchga kirgan paytdan boshlab uch yil mobaynida aktuariy malaka sertifikatini qayta olish uchun malaka imtihonini topshirishga qo‘yilmaydi.
 53. Vakolatli organ malaka sertifikatiga ega bo‘lgan aktuariylar reyestrini yuritadi va unda quyidagilar ko‘rsatiladi:
 aktuariy malaka sertifikatini olgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi va berilgan sanasi;
 pasport (identifikatsiyalovchi ID-karta) ma’lumotlari va manzili;
 aktuariy malaka sertifikatining seriyasi, raqami va berilgan sanasi;
 aktuariy malaka sertifikatini qayta rasmiylashtirish va bekor qilish to‘g‘risidagi ma’lumotlar.
 54. Vakolatli organning rasmiy veb-saytida aktuariylar reyestri bilan tanishish uchun ochiq bo‘lgan ma’lumotlar joylashtiriladi va unda quyidagilar ko‘rsatiladi:
 aktuariy malaka sertifikatini olgan shaxsning familiyasi, ismi, otasining ismi;
 aktuariy malaka sertifikatining seriyasi, raqami va berilgan sanasi;
 aktuariy malaka sertifikatining amal qilish muddati;
 aktuariy malaka sertifikati bekor qilinganligi to‘g‘risidagi ma’lumotlar.
 55. Davlat xizmatlari markazi va vakolatli organ o‘z faoliyatini amalga oshirishi natijasida olingan ma’lumotlarning sir saqlanishini ta’minlaydi.
 56. O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi va Davlat xizmatlari markazi ushbu Reglamentning talablari ijrosi bo‘yicha davlat organlari va boshqa tashkilotlarning faoliyatini doimiy nazorat qiladi va monitoring olib boradi.
 57. Da’vogar davlat organlari va boshqa tashkilotlar xodimlarining xatti-harakatlari yuzasidan qonunchilikka muvofiq shikoyat qilishi mumkin.
 58. Ushbu Reglament talablarining buzilishida aybdor bo‘lgan shaxslar qonunchilik hujjatlarida belgilangan tartibda javob beradilar. 
 1. Vazirlar Mahkamasining “Aktuariy malaka sertifikatini berish tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida” 2020-yil 17-dekabrdagi 797-son qarori.
 2. Vazirlar Mahkamasining “Davlat xizmatlari ko‘rsatishning infratuzilmasi takomillashtirilganligi va aholining davlat xizmatlaridan foydalanish imkoniyatlari kengaytirilganligi munosabati bilan O‘zbekiston Respublikasi Hukumatining ayrim qarorlariga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida” 2021-yil 28-oktabrdagi 661-son qaroriga ilovaning 25-bandi.