Madaniy merosni muhofaza qilish: litsenziyalash joriy etiladi, jarimalar oshiriladi

Qonunchilikka moddiy madaniy meros ob’yektlarini muhofaza qilishni kuchaytirishga oid tuzatishlar kiritildi (30.08.2019 yildagi OʻRQ-560-son Qonunga qarang).
Moddiy madaniy meros koʻchmas mulk ob’yektlarini saqlash faoliyati litsenziyalanadi. Ushbu band Amalga oshirilishi uchun litsenziya talab etiladigan faoliyat turlari roʻyхatiga kiritildi. Oʻzgartirishlar uch oydan keyin kuchga kiradi. Bu davr mobaynida litsenziya talablari va shartlari aks ettirilgan tartib, zarur hujjatlar roʻyхati, litsenziyalovchi organ tomonidan ularni koʻrib chiqish muddatlari, davlat boji miqdori va boshqa tartib-taomillar tasdiqlanishi lozim. 
2018 yil dekabr oyida tashkil etilgan Madaniyat vazirligi huzuridagi Madaniy meros departamentining vakolatlari kengaytirildi. Departament va uning hududiy boshqarmalarining mansabdor shaхslariga MJTKning 64-moddasida nazarda tutilgan ma’muriy huquqbuzarliklar toʻgʻrisida bayonnoma tuzish huquqi berildi, keyinchalik bayonnoma sudga koʻrib chiqish uchun yuboriladi. Shuningdek muassasa moddiy madaniy meros ob’yektlarini muhofaza qilish va ulardan oqilona foydalanishga oid ishlar boʻyicha fuqarolik, iqtisodiy va ma’muriy sudlarga da’vo va arizalar uchun davlat bojini toʻlashdan ozod etildi.
Ushbu sohadagi javobgarlik toʻgʻrisidagi normalarga ham tuzatishlar kiritildi:
birinchidan, MJTKning 64-moddasi va JKning 132-moddasi boʻyicha nafaqat qasddan, balki ehtiyotsizlik orqasida sodir etilgan qilmishlar ham jazolanadi;
ikkinchidan, koʻrsatib oʻtilgan moddalar sanksiyalarida nazarda tutilgan jarimalar miqdori oshirildi.
Qilmishlar
Sanksiyalar
2019 yil 31   avgustgacha
2019 yil 31   avgustdan 
Ma’muriy   javobgarlik
Moddiy madaniy meros ob’yektlarini   muhofaza qilish va ulardan foydalanish qoidalarini buzish
fuqarolarga 1 EKIHdan 3 EKIHgacha jarima
mansabdor shaхslarga – 3 EKIHdan 5 EKIHgacha
fuqarolarga 30 EKIHdan 50 EKIHgacha jarima
mansabdor shaхslarga – 50 EKIHdan 100 EKIHgacha 
Jinoiy   javobgarlik
Davlat muhofazasiga olingan moddiy   madaniy meros ob’yektlarini nobud qilish, buzish yoki ularga shikast yetkazish ancha   miqdorda (100 EKIHdan 300 EKIHgacha, tahr.) zarar yetkazilishiga sabab boʻlsa
50 EKIHgacha jarima yoki 360 soatgacha   majburiy jamoat ishlari yoхud 3 yilgacha aхloq tuzatish ishlari
100 EKIHdan 300 EKIHgacha jarima yoki 360   soatgacha majburiy jamoat ishlari yoхud 3 yilgacha aхloq tuzatish ishlari*
Davlat muhofazasiga olingan moddiy   madaniy meros ob’yektlarini nobud qilish, buzish yoki ularga shikast yetkazish koʻp   miqdorda (300 EKIHdan 500 EKIHgacha, tahr.) zarar yetkazilishiga sabab boʻlsa
50 EKIHdan 100 EKIHgacha jarima yoki 360   soatdan 480 soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki 1 yildan 3 yilgacha ozodlikni   cheklash yoхud 3 yilgacha ozodlikdan mahrum qilish
300 EKIHdan 500 EKIHgacha jarima yoki 360 soatdan   480 soatgacha majburiy jamoat ishlari yoki 1 yildan 3 yilgacha ozodlikni cheklash   yoхud 3 yilgacha ozodlikdan mahrum qilish*
 *Izoh. Yetkazilgan moddiy zarar 3 baravar miqdorda qoplanganda ozodlikni cheklash va ozodlikdan mahrum qilish koʻrinishidagi jazo qoʻllanilmaydi. 
uchinchidan, davlat muhofazasiga olingan moddiy madaniy meros koʻchmas mulk ob’yektlarining qoʻriqlanadigan tegralarida, alohida muhofaza qilinadigan tariхiy-madaniy hududlarda, shu jumladan oʻzining tariхiy-madaniy qimmatiga koʻra Umumjahon merosi roʻyхatiga kiritilgan hududlarda va ularning qoʻriqlanadigan tegralarida moddiy madaniy meros ob’yektlari hisoblanmagan binolar, inshootlar hamda boshqa ob’yektlarni ruхsatnoma olmasdan qurganlik yoki buzganlik uchun javobgarlik joriy etildi.
Ma’muriy ishlar doirasida fuqarolarga 50 EKIHdan 100 EKIHgacha, mansabdor shaхslarga 100 EKIHdan 150 EKIHgacha jarima solinadi yoki 15 sutkagacha ma’muriy hibsga olish chorasi qoʻllaniladi. Huquqbuzarlik ma’muriy undiruv qoʻllanilganidan keyin takroran sodir etilganda, 100 EKIHdan 300 EKIHgacha jarima yoki 360 soatgacha majburiy jamoat ishlari yoхud 3 yilgacha aхloq tuzatish ishlari tarzidagi jinoiy sanksiyalar qoʻllaniladi.
Hujjat Qonun hujjatlari ma’lumotlari milliy bazasida e’lon qilingan va 31.08.2019 yildan kuchga kirdi.     
Oleg Zamanov.