Myanmaning go‘zallik malikasi harbiy xuntaga qarshi qurolli qo‘zg‘olonga qo‘shildi

Xalqaro go‘zallik tanlovlarida Myanma nomidan ishtirok etgan 32 yoshli sobiq model, sport gimnastikasi murabbiysi Xtar Xtet Xtet o‘zining Facebook sahifasiga dala mashg‘ulotlari kiyimida, qo‘liga qurol tutib tushgan suratini joyladi. Bu haqda Meduza xabar berdi. Rasmga biriktirilgan matnda u o‘z vatandoshlarini 2021-yilning fevral oyida harbiy to‘ntarish qilib, hukumatni egallagan xuntaga qarshi kurashishga chaqirdi.

“Qo‘lingizda ruchka, klaviatura yoki avtomat avtomat tutib turibsizmi, yo bo‘lmasa demokratik harakatga pul sarflayapsizmi — buning ahamiyati yo‘q. Har bir fuqaro inqilob g‘alabasi uchun o‘z hissasini qo‘shishi kerak”, — deb yozdi Xtar Xtet Xtet ijtimoiy tarmoqdagi sahifasida. Shuningdek, u Twitter’da sahifasiga Che Gevaradan iqtibos keltirib (“Inqilob pishganida yerga tushadigan olma emas. Uni tushishga biz majbur qilishimiz kerak”), yana bir nechta fotosuratlarni joyladi.
Taqdim etilgan fotosuratlarning qayerda tushirilgani noma’lum, lekin Singapurning The Straits Times gazetasining yozishicha, ular Myanmaning etnik isyonchi guruhlari faoliyat yuritadigan chegara hududlaridan birida olingan bo‘lishi mumkin.
Myanma ko‘p millatli davlat bo‘lib, aholisining uchdan bir qismini etnik guruhlar tashkil qiladi. Ularning ba’zilari ko‘p yillar davomida hukumat bilan partizanlik urushlarini olib bormoqda va ular orasida o‘z mintaqalarida avtonomiya yoki mustaqillik o‘rnata olganlari ham bor. Mamlakatda harbiy to‘ntarish sodir bo‘lgach, etnik partizanlar harakati yana faollashdi. Masalan, aprel oyining oxirida 1949-yildan buyon Karen xalqining o‘z taqdirini o‘zi belgilash huquqi uchun kurashib kelayotgan Karen Milliy ozodlik armiyasi jangchilari Tailand bilan chegaradagi harbiy bazani egallab oldi.
Ma’lumot uchun, Myanmadagi davlat to‘ntarishidan keyin harbiylarga qarshi namoyishlar boshlandi. Buning fonida yangi hokimiyat avval mamlakatda eng ommabop ijtimoiy tarmoq bo‘lgan Facebook’ni taqiqladi, so‘ngra internet deyarli butunlay uzib qo‘yildi, barcha tillardagi Wikipedia bloklandi.
Davlat to‘ntarishdan keyin 760 dan ortiq odam o‘ldirildi, ularning 50 dan ortig‘i bolalar ekani aytilmoqda. Bundan tashqari, 4800 dan ortiq odam, xususan, 80 nafar jurnalist hibsga olindi. BMT to‘ntarish va pandemiya tufayli 54 million kishi yashaydigan mazkur mamlakat aholisining qariyb yarmi 2022-yilda qashshoqlik chegarasidan tushib ketishi mumkinligini bashorat qildi.
Natijada Myanmada hukumatni boshqarayotgan harbiylar mamlakatda saylovlar qaytadan o‘tkazilganidan keyin boshqaruvni yangi saylangan vakillarga topshirishga va’da berdi.