Mêrsîn
Mêrsîn, (bi tirkî Mersin) yek ji wan bajarane ku li ser perava Deryaya Navîn hatiye avakirin.

Erdnîgarî 
Bajar di nav parelelên 39° 02´ û 40° 05´ bakûr û merîdyenên 38° 16´ û 40° 45´ rojhilat de ye. Hudûdên bajar li bakûr bi Karaman û Qonya , li rojava bi Antalya ve, li başur bi Deryaya Navîn ve û li rojhilat jî bi Edene ve tê dorpeckirin. Pîvana erda bajêr 15.853 km² ye. Ji vî erdî % 87 wî ji çiyan û % 13 ji deştan pêk tên.

Îklîm (av û hewa) 

Îklimek taybet a deryaspi li herêmê heye. Zivistanan germ û þillî û þilopî, havînan jî zede germ u zuha derbas dibe.

Nifûs (2000) û navçeyên bajêr 

 Navend 1.345.000
 Tarsus 532.205
 Anamur 83 864
 Mut 74 374
 Erdemli 142 355
 Silifke 229.973
 Bozyazi 43 835
 Aydincik 11 501
 Camliyayla 18 964
 Gulnar 38 292
Tevayiya nifûsa herêmê (tevlî gundan) 2,275,928 e.

Çiyayên herêmê 
Çiyayê herî bilind yê herêmê, Çiyayê Medetsiz Tepesi (3.584 m) e. Destpeka Ciyayen Torosan ji nava herêma destpedike.

Deşt, zozan û gelî 

Mersin, ji demen antik heya niha bi du besa te naskirin yek Kilikyaya ciyayi (Taseli) yek ji Kilikyaya desti (Cukurova)ye. Desta Tarsus e 85.000 hektar, desta Berdan e 40.000 hektar u desta Anamur e 5.660 e.

Çem û Gol 
Çemê Berdan Çayı (268 km) çemê herî mezin e li herêmê. Weki din çemê Göksu (90 km) ji te nasin.

Babeten Indistri u Aboriye 
Li herême fabriken mezin wek ji bo rafineya petrole, ji bo kaxiz u tekstile gelek hene. Herem bi masivani, rejberiye u turizme ji gelek peste cuye.

Serwetên bin erdê 
Li herêmê pirtir Krom, Hesin, Kuvarsit u Linyit ji bin erdê dertê.

Babeten Rejberiye 
Li herêm de narinci, genim u pincar hesinten. Fekiyen ku di klima deryayaspide hene hemu meriv dikare li Mersine bibine.

Ol û civak 
Nifûsa herêmê %12 en ku li mersine bune pek te en din ji pirani Kurden ku ji ber sere netewi kocberbune pekte. Nifûs ji muslumanên elevî û sunnî pêk tê. Hinek kembaweriyen din ji hene. Ereb, Kurd, Ermen û Tirkmen civaka herêmê teþkîl dikin.

Nav û kronolojiya bajêr 
Navê bajêr yê kevn di çavkaniyên Asûriyan de wek "Chilakka" derbas dibe. Heya komara Tirkiye avabuye nave hereme wek Kilikya dihat zanin.

Berî Îsa(zayîn)
 6000 - 5500 Dema Neolitik 
 5500 - 3000 Dema Kalkolitik 
 2000 - 1200 Mirtiya Kzuvatna
 1200 - 600 Mirtiya Kue 
 600 - 333 Persan 
 333 - 101 Selevkosan
 101 - +395 Dema Romayiyan
     
Piştî Îsa (zayîn)
 395 - 661 Dema Bîzansiyan
 661- 960 Dema Ereban 
 960 - 1100 Dema Bîzansiyan
 699 Dema Ereban
 1228 Dema Selçûkiyan
 1262 Dema Memlûkan
 1473 Dema Osmaniyan
 1916 Dema Fransi u inglizan
 1921 Îro Komara Tirkiye

Çavkanî

Girêdanên Derva 

 Bajarên Deryaya Navîn

Bajarên Tirkiyeyê