Amazîx (gel)
Amazîx an xelkê berber an jî imazighen gelekî li Afrîkaya Bakur e. Ji zimanên wan re jî berberî tê gotin. Navê berberî bê guman ji peyva yewnanî barbar tê. Li Romaya kevnare barbar ji bo gelên Afrîkayê dihat bikaranîn.

Dîrok 

Hîmê berberiyan ne vebirî ye. Li gorî Herodot dîroka xwe de nivisandî şûna niha berberî lê dijîn Nûmîd, Garament, Maures, Lîbyan hebûn. Dibe ku hîmê berberiyan ewna bin.

Ziman 
Berberî zimanê berberî diaxivin. Ew zimaneki malbata zimanên afro-asyayî ye. 

Hin gelên Cezayir, Maroko û Tûnis berberî ne. Lê ji bo eraban ve teva hev bûna niha hindik gelên wan welatan berberî ne. Li Lîbya, Morîtanya, Misir, Nîjer, Çad û Maliyê jî berberî hene.

Çand 

Berberî gelekî maderşahî bûn. Berberiyan rojnameyeke xwe heye ya ku li sala 950 b.z. dest pê dike. Ew berwara ku şahekî berberiyan derbaza textê Bubastiyan li Misirê bûbû, Bubastîs kiribû paytextê dewletê. Yên ku di çolê de dijîn, ji wan re tuareg dibêjin.

Îroj berberî bi gelemperî misilman in.

Welatê berberî lê dijîn 

 Fas : 23 900 000
 Cezayir: 20 400 000
 Fransa: 2 500 000
 Malî: 800 000
 Nîjer: 750 000
 Lîbya: 500 000
 Spanya: 450 000
 Belçîka : 320 000
 Holenda: 300 000
 Tûnis: 100 000
 Burkîna Fazo : 50 000
 Misir: 10 000

Yekûn: 50 milyon.

Hin berberiyên navdar 
 Tarîq bin Zîyad, şahê endulusî ye 
 Ibn Xaldûn, bavê dîrokê
 Zinedine Zidane, lîstikvanekî fransî yî futbolê
 Mustapha Hadji, lîstikvanekî fasî yî futbolê

Çavkanî 

Gel
Gelên kevnare
Mexrib