Bêdlîs (parêzgeh)
Bidlîs () bajar, navçe û parêzgeheke Bakurê Kurdistanê ye. Serbajarê parêzgehê Bêdlîs e.

Navçê 
 Bidlîs (): Bidlîs, Sîmek, Narlî Dere, Şetek (an Şûtik?)
 Elcewaz (): Elcewaz, Arin
 Motkî (): Motkî, Yixîk (senter: Qolanîs), Huyun (navend: Tap), Meydan
 Norşîn an Çuxûr (): Çuxûr (navend: Norşîn)
 Tetwan (): Tûxtewan an Tûx (navend: Tetwan), Ketum, Reşadiye (navend: Sorp)
 Xelat (): Xelat, Purxûs
 Xîzan (): Xîzan, Ekêfan (navend: Şîrîz), Uçum (navend: Sîmos)

Dîrok 

Dîroknas dîroka Bitlîsê ji demên cûda dest pê dikin. Mîna 5000 sal, 7000 sal dîrok e. Bi rastî, dîroka Bitlîsê vedigere serdema Yenitaş, ku em jê re dibêjin Serdema Neolîtîkê. Pêşîroka nivîskî ya Bitlîsê û herêma wê bêtir tarî ye. Sedemên herî girîng kêmasiya vedîtinên li rûyê erdê û nebûna lêkolînek arkeolojîk a realîst e ku heya roja îro ye. Obsidian (depoyên şûşeya xwezayî) li çiyayên Sûfan û Çiyayên Nemrut ên di nav sînorên parêzgeha Bitlîsê de diyar dike ku dîroka vê herêmê vedigere serdema neolîtîkê, ne ku rasterast be jî. Tê fêhm kirin ku şûşeya xwezayî ya ku ji bermayiyên obsîdyanê hatî stendin li cîh û warên dorpêçê wekî çîpker, birrîn û dirûvek hate bikar anîn. Di encama lêkolînan de, riya bazirganî ya wê serdemê ji rojhilatê Gola Wanê ber bi başûr ve (Kalkolîtîk - Serdema Madenê - herêma niştecihbûnê di nav sînorên parêzgeha Wanê ya îro, Tilkitepe) de, û ber bi rojavayê Amedê ve (Çayönü) diçû. , cîhek neolîtîk a ne-pottery li nêzê Ergani).) dirêj dibe heya

Erdnîgarî 

Bitlîs bi giştî ji çiya û deştan pêk tê. Ji ber vê yekê, ew bajarek ji bo xwedîkirina ajalan guncantir e.Ji ber ku avhewa bejayî dijwar e, darên pel-pel ên mîna xurmeyan nikarin li vir şîn bibin.

Çavkanî

Bîblîografî 
 Harita Umum Müdürlügü 1:800,000 (1934).
 "Köylerimizin adlari" (1928).
 Vital Cuinet (1891/2001). "La Turquie d'Asie".
 Xefur, Ebdulla (Abdulla Ghafor) (2000/2001). Kurdistan - Dabeşî Kargêrî Terrîtorî 1927-1997.
 Xefur, Ebdulla (Abdulla Ghafor) (2001). Kurdistan - Rûpêw û jimarey danîştuwan.