Hamşenî (ziman)
Hamşenî, hemşenî, homşetsî, zaraveyê homşetsî (bi ermenî: Հոմշեցի) an homşetsî lîzû ("zimanê hamşenî") ji zimanê gelê hamşen diaxivin re tê gotin ku yek ji zarave yan devokên kevn ên zimanê ermenî ye. Di nava devokên ermeniya rojava de tê hejmartin. Li ser zarave yan devokbûna wê hêj tê gotûbêj kirin. 

Li Tirkiyeyê herçendî zêdetirî 500.000 hamşenî hebin jî axavtvanên vî zimanî gelek kêm e, gorî hin çavkaniyan 15-20 hezar e. Pirraniya hamşenan hatine asîmîlekirin. UNESCOyê ev ziman kiriye lîsteya "zimanên di bin xetereya windabûnê de ye".

Pirraniya nivşên nû ji xeynî çend bêje, têgîn û diyalogan, bi zimanê zikmakî nizanin.

Girêdan 
 "Hemshinli: The Forgotten Black Sea Armenians"  by Bert Vaux (îngilîzî)
 "Ethnographic Materials from the Muslim Hemshinli" Various samples of Homshetsi
 Gertak (We Are Going), a poem in Homshetsi, with Turkish translation from the website Voice of Hopa

Ermenî
Zimanên Tirkiyeyê