Юк минем сыйныфташларым

	Мөхәммәт Мәһдиев әсәрләрен яратып укыйм. Алардагы геройларның гадәтләре, эш-гамәлләре, уй-кичерешләре шулкадәр якын: алар арасында үз авылым кешеләрен, күршеләрне, хәтта үземне таныгандай булам. Мәсәлән, “Бәхилләшү” повестенда мондый урын бар: “Исламгали агай хатны кат-кат укыды һәм укыган саен үзенең наданлыгын ныграк сизә барды. Утызынчы елларда ул башлангыч мәктәптә, аннан ТБУМда укып йөргән иде: иллә дә туган телгә өйрәтмәгәннәр икән аны укытучылар ул елларда! Менә бит хәзер ничек сөйләшәсе икән. Менә бит культуралы кеше ничек шәп сөйләшә ул. Һай, һай, һай, һай...” 	 Исламгали агай, улы Габделхәмиттән килгән хатны укыгач, шулай уйлана. Минем дә, Исламгали агай кебек уйланып, үземне бик надан итеп тойган чаклар булгалый. Мәсәлән, радиодан гаять сәнгатьле интонация белән һава торышы турында хәбәр итәләр: “Көндез – 5-7, төнлә белән 9-11 градус салкын булачак”. Көндез һәм төнлә сүзләре – вакыт рәвешләре. Ни өчен төнлә сүзе янына белән бәйлеген өстәргә кирәк – аңламыйм. Көндез белән, былтыр белән дип әйтмибез ләбаса. Төнлә белән дип әйтү дә дөрес түгел. Әлбәттә, белән сүзе вакыт мәгънәсен белдерү өчен кулланыла, ләкин исемнәр, исем фигыльләр янында. Мәсәлән, кич белән, кайту белән һ.б. Татар радиоларында орфоэпик нормалар еш бозыла, алып баручылар үз сөйләмнәренең стилистик ягына булса да игътибар итсеннәр иде. 
	Гөлфәния НӘҖМИЕВА	
Татарстан яшьләре

	№ 16 |  	


