Ана теле: Тел һәм җыр. “Дүртенче хуҗа”ны беләбезме, бәялибезме? (АХЫРЫ)

	Сөйләмебезне үтемле, тәэсирле итәргә булышлык күрсәтү чараларыннан иң көчлесе булган җырның асылын аңлау өчен әңгәмә-язмаларыбызны дәвам иттерәбез. Җырны яшәтүче хуҗаларны тыңлаучы белән бергә аны тудыручы- авторлары дип танып, алары дүртәү: шагыйрь, композитор, җырчы, көйче дигән  берникадәр бәхәсле тезис кузгаткан идек, шуны дәвам иттерик. 	 Җырны җырчы белән бергә башкаручы музыкантны дүртенче дип тәгаенләп, татарның мәшһүр шәхесләре Мөхтәр Әхмәдиев, Оркыя Ибраһимова, Рәгъде Халитов. Харис Нигъмәтҗанов, Максат Гомәров, Илгизәр  Мәһдиев һәм башкаларның бу кыйбладагы иҗат үзенчәлекләрен күрсәтергә тырышкан идек. Язмага карата төрлечәрәк фикер булганга, аерым алганда интернетчыбыз Илгизнең тезиска җитди каравын истә тотып, язманы дәвам иттерергә булдык.  Бу хакта җыр тудыручыларның үзләренең фикерен барлау урынлыдыр. Менә Фәридә Кудашева фикере: “Аккомпаниаторларым күп булмады. Таһир Кәримов белән башладык. Үзенчәлекле композитор. Ләкин ул тональлекне бутый иде. Һәм бутаганын яшерергә тырыша  иде. Берчак шулай Казанда “Рәйхан”ны икенче тональлектән башлады. Мин пышылдап кына әйтәм: “Тон дөрес түгел. Ул каршы дәшә: “Дөрес”. Сатулашканны тамашачы да сизә бит инде...  Бәхти тональлекне бервакытта да бутамады. Көйне бутаса бутый, тонны дөрес ала. Берчак “Арча” урынына “Шомыртым”ны уйнап җибәрмәсенме бу. Үзе сизеп алды да, “ә” дигәнче башына шап итеп сукты. Хатасын яшерми иде ул. Бик сизгер аккопаниатор. Бүген синең хәлең ничек, бүген сиңа ничек булышлык күрсәтергә – барысын да күз карашыңнан аңлап ала иде. 
	Илдар НИЗАМОВ	
Матбугат.ру

	№ --- | 31.10.2021	


