Туган телгә мондый "реформа ясау" кирәкме?

	Һәр телнең дә сүзлек составында күпмедер кү­ләмдә чит тел сүзләре дә урын алып тора. Телгә алынма сүзләр кабул итү­­дә һәм аларны куллануда билгеле бер принцип сакланырга тиеш. Чит телдән сүз, тиешле төшенчәне белдерү өчен, туган телнең моңа ярак­лы үз сүзе булмаганда һәм аны телнең үз хәзи­нәсе җирлегендә ясау мөмкинлеге дә булмаган очракта гына алына. Теге яки бу тө­шенчәне, мәгъ­нәне телнең үз чарасы ярдәмендә тәгъбир итәргә мөмкин була торып та, башка тел сүзе куллану туган телнең сөйләм ка­гыйдә­ләрен (нормаларын) бозу булып санала.	 Хәзер телебездә рус алынмаларын, шулар бе­лән бергә халыкара сүзләрне дә, татар теленең искергән яки искерә барган сүзләре, шул исәптән гарәп-фарсы алынмалары белән алмаштыру тенденциясе чагылыш таба. Бу күренешнең уңай ягы белән бергә тискәре ягы да бар. Уңай ягы шул: татар теленә рус сүзләренең артык күп үтеп керүе­нә саклык, чама хисе бе­лән карый башладылар. Тискәре ягы шунда: туган телне сафландырырга, чит тел сүзләреннән арындырырга дигән изге ният кайбер очракларда чамасызрак гамәлгә ашырыла, ягъни телдә инде күптәннән кулланылып килгән, халык тарафыннан үзләштерелгән рус алынмаларын һәм халыкара сүзләрне тел ияләренә аңлаешсыз, искергән, кайчандыр иске әдәбиятта кулланылса да, хәзер инде халык теленнән төшеп калган сүзләр белән алмаштыру омтылышы хөкем сөрә. 
	Академик Рузәл ЮСУПОВ	
Татарстан яшьләре

	№ --- | 25.01.2022	


