
Oomen-Ruijten
Mevrouw de Voorzitter, ik heb een vraag. Ik heb voor de zomer schriftelijk aan het College van quaestoren en ook aan de Voorzitter van het Parlement gevraagd hoe het staat met de verhuizing en hoe het staat met de computerapparatuur voor de leden in hun kamers. Nu heb ik begrepen dat we in november gaan verhuizen, dus in de fractieweek van november en in de plenaire week van november. Ik zou willen weten: is het mogelijk dat wanneer een afgevaardigde op eigen kosten een eigen computer in het eigen bureau wil laten aansluiten, de apparatuur die door het EP wordt verstrekt in het bureau van de assistenten wordt geplaatst, en welke voorzieningen moet ik daarvoor dan treffen, Voorzitter? Dat is vraag een. Ik heb die schriftelijk gesteld en nog geen antwoord gekregen en ik zou dat wel graag hebben.
De tweede opmerking is: er zijn al wat verhuizingen geweest in de afgelopen weken en is er de garantie gegeven dat wanneer de leden verhuizen in elk geval elektriciteit, water, maar ook alle telecomvoorzieningen zouden functioneren. Ik heb wat twijfels, omdat de vorige verhuizingen in de afgelopen weken absoluut heel slecht zijn verlopen. Zou u dat kunnen garanderen en misschien ook aan het Parlement het plan kunnen voorleggen waarmee een en ander in die veertien dagen zonder enige rimpel zou kunnen gaan functioneren?

De Voorzitter
Mevrouw Oomen-Ruijten, uw motie van orde heeft het grote voordeel dat ze de andere afgevaardigden de tijd geeft om zo snel mogelijk hierheen te komen. Wij stemmen immers dadelijk over de begroting. U stipt hier een belangrijke kwestie aan. Het College van quaestoren heeft uw vragen maandag besproken. Men heeft mij gezegd dat het antwoord onderweg is.
De heer Tomlinson wenst een en ander te verduidelijken. Ik verleen hem het woord omdat wij, zoals u ziet, op dit ogenblik onvoldoende talrijk aanwezig zijn om over de begroting te stemmen. Ik verzoek u echter niet al te lang bij deze kwestie stil te staan. Mevrouw Oomen-Ruijten, ik kan u verzekeren dat alle punten die u heeft aangestipt met de nodige aandacht zullen worden onderzocht.

Tomlinson
Mevrouw de Voorzitter, vanuit een iets andere richting wil ik aanhaken bij het interessante punt van mevrouw Oomen-Ruijten. Er doen geruchten de ronde over het nieuwe meubilair dat voor gebouw D3 is aangeschaft. Er zijn wat ik zou willen noemen "eersterangs" parlementsleden die meubilair van betere kwaliteit hebben dan de "tweederangs" parlementsleden en die hebben bedacht dat ze niet tevreden zijn met de eersterangs meubels die hun zijn toebedeeld.
Ook gaat het gerucht dat een aantal leden heeft gevraagd of ongebruikt meubilair uit hun kamer kan worden verwijderd. Dat kan natuurlijk niet juist zijn. Ik weet ook zeker dat het Bureau en de commissievoorzitters en alle anderen zich in financieel opzicht uiterst verantwoordelijk willen opstellen nu we proberen om de convergentiecriteria van Maastricht te halen. Als er echter toch een zekere mate van waarheid in dit gerucht schuilt, wilt u dit dan met het Bureau bespreken en zorgen dat er een einde aan komt?

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, wij hebben gehoord wat u heeft gezegd. Ik heb uw boodschap in elk geval begrepen.

Goedkeuring van de notulen
De Voorzitter
De notulen van de vergadering van gisteren zijn rondgedeeld.
Geen bezwaren?

Janssen van Raay
De aanval en beroving van mijn bezoekersgroep uit Twente is weliswaar buiten de orde verklaard, maar de Voorzitter bemoeit zich er toch zelf mee, waarvoor mijn dank. Dat wil ik graag doorgeven aan de heer Gil-Robles Gil-Delgado.

Donnelly, Brendan Patrick
Mevrouw de Voorzitter, er staat een vergissing op bladzijde 8 van de notulen, waar staat dat de Voorzitter een brief van een collega naar het Bureau zou verwijzen. In werkelijkheid heeft de Voorzitter besloten de brief naar de Commissie Reglement, onderzoek geloofsbrieven en immuniteiten door te sturen.
Ikzelf vind dat beide instanties ingeschakeld moeten worden: de commissie Reglement om de juiste interpretatie vast te stellen en het Bureau voor een reactie op de door de Labourpartij getoonde onhoffelijkheid om vier van haar leden te schorsen, nadat de Voorzitter duidelijk de wens te kennen had gegeven dat over die gedragscode verder werd gesproken en nagedacht.

De Voorzitter
Mijnheer Donnelly, wij gaan het debat niet heropenen, laat dat duidelijk zijn. Wij hebben via onze hoofdtelefoon allen gehoord dat men "de commissie Reglement" heeft gezegd. In de Engelse versie staat ten onrechte "Bureau" . In alle versies zal dus worden nagegaan of er "commissie Reglement" staat. Het gaat hier om de goedkeuring van de notulen en het is dus belangrijk dat de notulen correct weergeven wat gisteren is gezegd. Welnu, men heeft het over de "commissie Reglement" gehad.

David
Mevrouw de Voorzitter, ik verwerp het commentaar van de andere zijde van de vergaderzaal en zou willen zeggen dat het totaal niet op zijn plaats is. Ik wil ook het commentaar dat de Voorzitter schriftelijk heeft gegeven graag onderschrijven.

Hallam
Mevrouw de Voorzitter, ik vraag uw hulp. Ik heb bij twee gelegenheden in de loop van een discussie zoals deze een kwestie in het Parlement aan de orde gesteld, die vervolgens verkeerd in de notulen is gekomen.
Ik dicteer nu hetgeen ik in de notulen van dinsdag opgenomen had willen zien. Ik heb opnieuw gevraagd het in te lassen. De juiste tekst luidt: "De heer Hallam onderstreept dat het voorstel voor een verordening van de Raad 96/0247 waarin het gebruik van nikkel bij het slaan van nieuwe euromuntstukken om gezondheidsredenen wordt verboden, op een mythe berust; het gebruik van nikkel brengt geen enkel gevaar met zich voor de gezondheid; het voorstel om Noords goud te gebruiken voor te slaan in de euromuntstukken is een kostbare aangelegenheid."
Het voorgaande heeft betrekking op de dinsdag. Ik verzoek dan ook het in de notulen van die dag op te nemen.

De Voorzitter
Mijnheer Hallam, uw woorden zullen correct in de notulen van de vergadering van vandaag worden opgenomen. Dat zal als rechtzetting voor de andere vergaderingen gelden.

Gutiérrez Díaz
Mevrouw de Voorzitter, op de pagina's 18 en 19 van de Spaanse versie zijn de incidenten opgenomen die gisteren tijdens het vragenuur aan de Raad hebben plaatsgevonden. In de notulen wordt waarheidsgetrouw vermeld dat de fungerend voorzitter bij aanvang van het debat, de fungerend voorzitter van de Raad zijn verontschuldigingen heeft aangeboden voor het feit dat het vragenuur ongeveer een half uur te laat is begonnen. Ook staat correct in de notulen vermeld dat ook enkele afgevaardigden hun ongenoegen hierover hebben uitgesproken.
Wat in de notulen niet wordt vermeld, mevrouw de Voorzitter, is dat de fungerend voorzitter van het Parlement, na raadpleging van de fungerend voorzitter van de Raad en de diensten van het Parlement, heeft voorgesteld het vragenuur met 20 minuten te verlengen. Het betrof hier een uitdrukkelijk voorstel waarvan in de notulen geen gewag wordt gemaakt.

De Voorzitter
Wij zullen dat rechtzetten.

Crawley
Mevrouw de Voorzitter, ik merk op aan de hand van de bespreking van de notulen van vanochtend, evenals die van gisterochtend en eergisterochtend, dat er bij de conservatieven in dit Parlement kennelijk sprake is van ernstige werkloosheid. Ze lijken hun tijd voornamelijk zoek te brengen met het bekijken van de interne procedures van andere partijen. Misschien kunt u hen wat verslagen laten maken, een beetje echt werk.

Wijsenbeek
Mevrouw de Voorzitter, ik denk aan de notulen van morgen. Ik heet u als voorzitter welkom en vestig vooral de aandacht van mevrouw Van Dijk en haar persattaché op het feit dat u als voorzitter optreedt.

De Voorzitter
Geen bezwaren meer?
(De notulen worden goedgekeurd)

McMahon
Mevrouw de Voorzitter, een punt van orde. Ik vraag me af of het Bureau de regels die van toepassing zijn op demonstraties in deze instelling zou kunnen toelichten. Toen wij de vergaderzaal inliepen, werden de leden begroet door een demonstratie van personeelsleden met een lofwaardig streven: "Tomlinson go home!"
We hebben hier in het verleden over gesproken. Ik herinner me de tijd van de mijnwerkersdemonstraties, toen degenen onder ons die de mijnwerkers in hun strijd tegen de regering-Thatcher ondersteunden hun bijval niet mochten tonen en geen posters mochten ophangen. Nu hebben we hier daarentegen personeelsleden die kennelijk, of we het goedvinden of niet, kunnen demonstreren terwijl parlementsleden dat recht is ontzegd!
Ik zou hierover graag opheldering krijgen. Ik heb er geen bezwaar tegen dat mensen mogen demonstreren maar voor leden en personeel van het Parlement moet één lijn worden getrokken.

Falconer
Mevrouw de Voorzitter, een motie van orde. Het Reglement schrijft duidelijk voor dat het Parlement zijn amendementen en verslagen in de talen van de aanwezige afgevaardigden moet uitbrengen. Ik ging naar de distributie en vroeg naar de amendementen bij het verslag-Tomlinson en ik kreeg ze in het Duits.
Nu weten de meesten hier met mij, dat wij in Schotland het Engels niet erg goed krijgen aangeleerd, zodat mijn Engels matig is. Maar mijn Duits is hopeloos, dat kan ik u verzekeren. Is het mogelijk dat u het kantoor opdracht geeft te zorgen dat de amendementen in het Engels en de talen van de andere leden beschikbaar zijn zodat wij begrijpen waarover we stemmen?

De Voorzitter
Mijnheer Falconer, volgens mij was dat een vergissing. De amendementen zijn immers in alle talen beschikbaar. Wellicht heeft men gedacht dat u ook Duits kent.

Tomlinson
Mevrouw de Voorzitter, ik heb de secretaris-generaal van het Parlement bericht gegeven dat ik vandaag bij de aanvang van de stemmingen over de begroting een beroep op het Reglement zou doen.
Buiten deze vergaderzaal is een demonstratie aan de gang die fundamenteel inbreuk maakt op het Reglement van het Parlement. Wij, het Parlement, hebben demonstraties buiten de vergaderzaal geheel verboden. Er wordt nu door ons personeel gedemonstreerd. Indien een lobbyist tegen het Parlement had gedemonstreerd, zoals ons personeel nu tegen het Parlement demonstreert, dan zouden we die lobbyist op grond van de voorschriften hebben laten verwijderen.
Het is onaanvaardbaar dat er, terwijl het Parlement zijn taken ten aanzien van de begroting uitvoert en de Begrotingscommissie zich aan het besluit van het Bureau van het Parlement houdt, een demonstratie aan de gang is die tegen de persoon van zowel de secretaris-generaal als de rapporteur van het Parlement is gericht. Toch is dit nu het geval. Wilt u daarom de bodes opdracht geven het personeel te zeggen dat het weer aan het werk gaat! Daarvoor worden ze hier betaald; wij worden betaald om wetten te maken.

De Voorzitter
Mijnheer Tomlinson, ik dank u. De heer McMahon heeft op hetzelfde probleem gewezen, maar inmiddels heb ik kunnen nagaan dat er inderdaad een demonstratie wordt gehouden. Dat is volstrekt niet normaal. Wij moeten daaraan een einde maken en de bodes opdragen wat de heer Tomlinson heeft gevraagd.
Om de waardigheid van ons Parlement te vrijwaren moeten wij een einde maken aan bepaalde manipulaties die de geloofwaardigheid van onze instelling ondermijnen. Ik meen dat wij zeer voorzichtig moeten zijn en dat iedereen zijn duit in het zakje moet doen. Ik denk dat u weet wat ik bedoel.
Ik hoop dat dit zal gebeuren.

Ewing
Mevrouw de Voorzitter, de affiches waarin een afgevaardigde van dit Parlement wordt aangevallen, hangen er nog. Ik heb de bodes gevraagd ze te verwijderen. Zij zeiden dat er toestemming voor was gegeven. Ik vroeg wie toestemming had gegeven en kreeg geen antwoord. Dit is een buitengewoon vervelende situatie. Volgens mij moeten die affiches direct verwijderd worden.

De Voorzitter
Mevrouw Ewing, niemand heeft toestemming gegeven om die affiches op te hangen. Dit alles wordt wel erg ongezond. Wij moeten goed opletten. Naar verluidt zijn die affiches buiten de zaal opgehangen. Als ze zich daar nog bevinden, moeten ze worden weggehaald. Geen enkel nationaal parlement zou zoiets dulden.

Van Velzen, W.G.
Mevrouw de Voorzitter, ik zou u graag willen signaleren dat in de Nederlandse tekst bij de lijst van aanwezigen een verwisseling heeft plaatsgevonden. De aanwezigen zijn gemeld van A tot en met K, en op de tweede pagina idem dito. Ter geruststelling van mevrouw Van Dijk en haar persvoorlichter zou het belangrijk zijn dat ook K tot en met V worden opgenomen in de lijst van de aanwezigen.

Stemming
Ontwerpamendementen en wijzigingsvoorstellen inzake de kredieten van Afdeling III - Commissie - van het ontwerp van algemene begroting van de Europese Gemeenschappen voor 1998

Ontwerpamendementen op de Afdelingen I, II, IV, V en VI van het ontwerp van algemene begroting van de Europese Unie voor het begrotingsjaar 1998 inzake het Europees Parlement, de Raad, het Hof van Justitie, de Rekenkamer, het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's
Tillich (PPE), algemeen rapporteur. (DE) Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, tijdens het debat waren hier veel minder afgevaardigden aanwezig dan nu. Daarom zou ik nogmaals willen zeggen wat ik tijdens het debat al heb gezegd: ik dank van harte alle afgevaardigden die met zoveel inzet aan de opstelling van de ontwerpbegroting hebben meegewerkt.
De stemming over de begroting is een bijzondere gebeurtenis. Dat blijkt ook uit de tijd die wij daarvoor vandaag hebben uitgetrokken. De Begrotingscommissie en de andere commissies hebben zich ingespannen om alles tot in de puntjes af te werken. Toch zijn er telkens opnieuw kleine technische mankementen of blijkt bij de stemmingen dat verbeteringen moeten worden aangebracht omdat de teksten niet volledig overeenkomen of niet helemaal samenhangend zijn. Daarom stel ik voor dat u mijn mondeling amendement aanneemt. Het gaat in de eerste plaats om amendement 693 op het programma-Raphael. Daar zou ik het bedrag uit het voorontwerp opnieuw willen opnemen. Dat strookt met het amendement van de commissie cultuur.
Wat amendement 731 over het regenwoud betreft, wordt voorgesteld het totaalbedrag van 50 miljoen met 5 miljoen te verhogen. In amendement 10 - lijn B7-6602 - zijn wij overeengekomen 50 % van dat bedrag in de reserve te plaatsen en te bepalen dat voor die begrotingslijn tegen 31 maart een werkprogramma moet worden voorgelegd. In amendement 800 betreffende begrotingslijn A-4015 zijn wij overeengekomen nog eens 100 % van dit bedrag als correctie in de reserve onder te brengen.
Daarnaast wil ik nog een en ander toelichten. De amendementen 746 en 815 betreffen nog twee technische aanpassingen in de toelichting. Het gaat hier niet om bedragen, maar alleen om de toelichting. Bij amendement 746 moet de toelichting overeenkomstig paragraaf 30 van de resolutie worden gewijzigd. Ik heb daarover en ook over de vorige begrotingslijnen met alle fracties gesproken. Alle fracties zijn op de hoogte en hebben daarmee geen probleem.
In amendement 815 is bij het drukken een haakje weggevallen. De tekst tussen haakjes heeft betrekking op een kwestie in verband met het werkgelegenheidsinitiatief. Ik verzoek u ook met die technische correctie in te stemmen.
Ten slotte moet ik er u nog op wijzen dat bij de stemming natuurlijk ook telkens opnieuw problemen rijzen met betrekking tot de persoonlijke wensen van de afgevaardigden. Daarom hebben wij nog geen correctie aangebracht. In begrotingslijn B7-6000 - niet-gouvernementele organisaties - verzoek ik u met de toelichting van 729 en de bedragen van 151 en daardoor met een verhoging in die zin in te stemmen. Met betrekking tot B7-631 stel ik voor dat wij daarin ook de bedragen van amendement 158 opnemen. Die technische correcties wilde ik het Parlement mondeling voorstellen.

De Voorzitter
Mijnheer Tillich, ik dank u.
Dames en heren, als u daarmee instemt, stel ik voor dat wij, als wij bij de amendementen komen waarnaar de heer Tillich heeft verwezen, rekening houden met de technische correcties die hij zopas heeft voorgesteld en waarover hier een ruime consensus schijnt te bestaan.
Betreffende amendement 127
Graefe zu Baringdorf
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling heeft dit nogmaals voorgesteld. Het gaat hier om een verhoging met 1 miljoen. In de Begrotingscommissie heeft men dat afgewezen. Wij hebben nu met de rapporteur afgesproken dat wij dat in tweede lezing trachten te regelen. Om te voorkomen dat de indruk ontstaat dat dit een programma is dat het Parlement tegenover de Commissie moet verdedigen en dat hier wordt afgewezen hebben wij besloten het amendement in te trekken.
Betreffende amendement 707
Dell'Alba
Mevrouw de Voorzitter, ik heb het woord slechts gevraagd opdat in de notulen wordt opgenomen dat ik ten zeerste verwonderd ben over het feit dat er maar op één punt om stemming in onderdelen is gevraagd, terwijl het gaat om een begroting van 90 miljard ecu en er 500 amendementen zijn ingediend. Ik wens slechts mijn verbazing uit te spreken ten overstaan van de Vergadering opdat dit ten minste in de notulen wordt opgenomen.
Betreffende de toelichting bij amendement 729
Pollack
Mevrouw de Voorzitter, het is nogal belangrijk dat de toelichting bij 199 in stemming wordt gebracht omdat het geld daardoor veel simpeler ter beschikking komt van de bestuursorganen, wat bevordert dat het wordt gebruikt. Op het moment kampen zij met uitvoeringsproblemen; de toelichting is bedoeld om deze op te heffen. Daarom is verzocht deze afzonderlijk in stemming te brengen.

De Voorzitter
Ik feliciteer de heer Tillich van ganser harte met zijn voortreffelijke werk en ook alle leden van de Begrotingscommissie die daaraan hebben meegewerkt.

Giansily
Mevrouw de Voorzitter, wij vragen een stemming in onderdelen over dit amendement op paragraaf 13. Wij vragen dat eerst wordt gestemd over de eerste zin tot aan de woorden "verbeteringen voorstellen" en dat daarna over het tweede deel wordt gestemd.

Balfe
Mevrouw de Voorzitter, de resolutie die hier voorligt, kennelijk als resultaat van een televisie-uitzending in Nederland, betekent een ernstige ondermijning, zo niet het einde van de pensioenregeling van het Parlement. Het is een vrijwillige regeling. Iedereen die eruit wil stappen kan dat doen. Ik hoop dat het Parlement massaal tegen dit amendement stemt. Laten we er vervolgens eens over praten of we iets willen wijzigen; maar laten we de pensioenregeling niet veranderen door een op het laatste moment ingebrachte resolutie. Ik roep u op tegen te stemmen.
(Tekenen van onrust)

Martens
Mevrouw de Voorzitter, ik heb dit amendement mede ondertekend en ik zou aan de heer Balfe willen zeggen dat ten aanzien van de aanvallen op dit systeem van het vrijwillig pensioen, waartoe ik ook behoor, wij de autoriteit nodig hebben van een instelling uit de Europese Unie die bevestigt wat wij denken, met name dat het systeem correct is, dat het pensioenfonds correct is, maar wij winnen er niets bij wanneer wij de aanvallen die voortdurend worden gelanceerd onbeantwoord laten. Wij zijn van oordeel dat een instelling met autoriteit uit de Europese Unie dit kan en moet bevestigen en daarom zijn wij voorstander van dit amendement.

De Voorzitter
Dames en heren, dit brengt mij in verlegenheid omdat ik werkelijk niet wil dat u daarover opnieuw een debat opent.
Mevrouw Green en de heer Samland hebben het woord gevraagd. Ik verleen hun dat kort, maar u zult begrijpen dat wij over die kwestie nu geen debat kunnen beginnen.

Green
Mevrouw de Voorzitter, ik ben niet van plan een debat over dit onderwerp te beginnen. Dat is juist waar ik kritiek op heb: dat de heer Balfe gelegenheid heeft gekregen om op die manier over deze kwestie te spreken. Het is ongepast om de inhoud van het amendement in dit stadium ter discussie te stellen. Sommigen onder ons - het is maar dat iedereen het weet - zijn al jaren bezig met praten over en vragen om opheldering over dat pensioenfonds. Het is echt niet het resultaat van een enkel tv-programma!

Samland
Mevrouw de Voorzitter, ik wil graag voorkomen dat men hier een verkeerde indruk krijgt. Wie met dit amendement instemt, zet het systeem niet op de helling maar pleit voor een bijkomend onderzoek. De afgevaardigden die de tekst op dit ogenblik misschien niet voor zich hebben, mogen niet de indruk krijgen dat men het systeem op losse schroeven zet als men het amendement goedkeurt. Dat wilde ik namens de Begrotingscommissie opmerken.

De Voorzitter
Persoonlijk vind ik die verduidelijking van de heer Samland uiterst belangrijk. Ik dank hem daarvoor.

Samland
Mevrouw de Voorzitter, voor de eindstemming over de tweede ontwerpresolutie wil ik u mede namens het Parlement en de Begrotingscommissie hartelijk danken voor het feit dat u de stemmingen over de begroting 1998 in slechts iets meer dan een uur tot een goed einde heeft weten te brengen.

(Het Parlement neemt de resolutie aan)

Lannoye
Mevrouw de Voorzitter, de eindbalans lijkt mij volkomen bevredigend en ik stel dan ook voor ja te stemmen.

Sandbæk
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag de aandacht vestigen op meerdere bezwarende fouten in de Deense vertaling. In amendement 20 bijvoorbeeld is er sprake van een deklaag van voedselpreparaten zelf die poly-onverzadigde vetzuren bevat. In de Deense tekst is deklaag vertaald met verpakking. Het woord verpakking doet meteen denken aan een fysieke verpakking en daarover gaat het hier beslist niet. In amendement 19 ontbreken de woorden geglansde rijst in de Deense vertaling, wat betekent dat oppervlaktebehandeling van geglansde rijst nog steeds toegestaan is, hoewel met amendement 19 het tegengestelde wordt beoogd. In amendement 15 is er sprake van vloeibare koffie en thee in blik, terwijl er in de Franse tekst staat: vloeibare koffie en drank op basis van thee in blik. Wanneer we nu over deze vrij technische zaken moeten stemmen, en wij zijn nu eenmaal geen technische deskundigen, is het zeer belangrijk dat de vertalingen die wij krijgen, juist zijn. Ik zeg uiteraard niet dat wij over deze amendementen niet moeten stemmen, maar ik zou willen vragen dat de Deense vertalingen in de toekomst beter gecontroleerd worden zodat ze correcter zijn dan bij dit verslag het geval was.

Voorzitter
Ik dank u zeer, mevrouw Sandbæk, voor uw uiteenzetting. U kunt er verzekerd van zijn dat de nodige taalkundige controles zullen worden uitgevoerd zodat er bij afsluiting van ons werk geen twijfels of ambiguïteiten blijven bestaan.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)

Cederschiöld
Ik houd het zo kort mogelijk, omdat ik de stemming niet wil ophouden.
Gisteren, bij het debat over het verslag-Wiebenga, hebben wij als fractie van de Europese Volkspartij de Commissie om antwoord gevraagd, maar dat hebben wij niet gekregen. Ik zal de boel hier niet vertragen door alle punten te noemen waar het om ging, maar ik kan er één noemen, namelijk de verdeling van verantwoordelijkheden bij tijdelijke bescherming van ontheemden.
Ik weet niet of commissaris Wulf-Mathies antwoord kan geven op het terrein van commissaris Gradin. Ik wil de Commissaris hier in elk geval de mogelijkheid geven om te antwoorden, omdat wij als EVP-fractie om democratische redenen toch redelijkerwijze te horen hadden moeten krijgen wat de commissaris van onze wezenlijke amendementen op dit gebied vond. Als u wilt antwoorden, dan graag heel kort.

De Voorzitter
Ik geef nu het woord aan de commissaris, mevrouw Wulf-Mathies, zodat de collega's na haar uiteenzetting beter hun stem kunnen uitbrengen.

Wulf-Mathies
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, ik hoop dat de informatie die ik heb gekregen correct is en dat u inderdaad wenst dat de Commissie commentaar geeft bij de amendementen 39 en 40, 25 en 30 en 20. Als dat zo is, ben ik graag bereid uw vragen namens mevrouw Gradin te beantwoorden.
In de eerste plaats moet de Commissie met betrekking tot de amendementen 39 en 40 vasthouden aan haar voorstel dat het besluit met een gekwalificeerde meerderheid wordt genomen. Om concrete resultaten te kunnen bereiken achten wij het onontbeerlijk dat hier de gekwalificeerde meerderheid geldt. De Commissie kan dan ook niet ingaan op de eis dat het besluit met eenparigheid wordt genomen.
(Langdurig applaus) Wat de amendementen 25 en 30 betreft, wijs ik erop dat het niet erg realistisch is de visumplicht en de mogelijkheid van terugzending te schrappen. Op dit ogenblik beslist elke lidstaat immers zelf over de afgifte van visa. De terugzending valt onder het Verdrag van Genève.
Ik kom nu tot amendement 20. De reden waarom de Commissie in artikel 12 niet in de raadpleging van het Parlement heeft voorzien is dat de Raad bij een massale toevloed van vluchtelingen snel moet kunnen reageren. In de praktijk zal het Parlement echter onmiddellijk worden geïnformeerd.
Ik heb nog een laatste, algemene opmerking. Bij het beraad in de Raad, dat nu zal plaatsvinden, zijn wij graag bereid de positieve opmerkingen van het Parlement voor te leggen. Wij hopen dat wij op die manier een goed compromis kunnen bereiken.
(Het Parlement neemt de wetgevingsresolutie aan)
Díez de Rivera Icaza
Neemt u mij niet kwalijk, mijnheer de Voorzitter, maar het gaat om iets anders. In het verslag Breyer, ik weet niet of het aan vermoeidheid, ziekte of beide moet worden toegeschreven, heb ik tegen amendement nummer 6 willen stemmen, maar ik weet niet zeker of ik dat ook echt gedaan heb, omdat ik moe ben en mij niet lekker voel. Ik wil dus laten vastleggen dat ik tegen amendement nummer 6 had willen stemmen.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ik hecht eraan deze stemverklaring af te leggen. We hebben een belangrijke dag achter de rug en daarom wil ik absoluut dat in de notulen wordt opgenomen dat ik mij, en ik spreek hier ook namens mijn fractie en vele andere collega's, op dit moment diep teleurgesteld voel. Ik verklaar mij nader. Het spijt mij te moeten constateren dat op het einde van de begrotingsprocedure, gekenmerkt door een atmosfeer van dialoog en tolerantie, waarin alle fracties tezamen, met alle begrip, geaccepteerd hebben dat er een procedure werd gevolgd die het mogelijk heeft gemaakt, tegen alle voorschriften van het Reglement in, met mondelinge amendementen een aantal punten aan te nemen - wat in feite neerkomt op een aantal miljoenen ecu ten aanzien waarvan wij mondeling hebben besloten deze al dan niet in de begroting op te nemen - een aantal reeds door de Begrotingscommissie en door de bevoegde commissies aangenomen amendementen niet de goedkeuring van de Vergadering heeft gekregen. Het lijkt me belangrijk onze teleurstelling in de notulen te vermelden vanwege de kleingeestigheid waarvan enkele amendementen het onderwerp zijn geweest.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, namens de Oostenrijkse afgevaardigden van de ÖVP wil ik onderstrepen dat wij ons bij de stemming over de begroting vooral inzetten voor de veiligheid, de bescherming van de gezondheid, het recht op informatie en de informatieplicht, die op het gebied van kernenergie door passende middelen moeten worden gegarandeerd.

Berthu
Ik heb tegen het ontwerp van algemene begroting voor 1998 gestemd om uiting te geven aan mijn ongenoegen over de hoge uitgaven van de structuurfondsen waarin ook het voorontwerp van begroting al voorzag, maar ook over de andere uitgavenverhogingen die het Europees Parlement vraagt. In het door de Commissie voorgestelde voorontwerp bedroegen de betalingskredieten 91, 350 miljard ecu. De Raad heeft dat bedrag tot 90, 884 miljard ecu verlaagd om de Unie, zoals de lidstaten, in het vooruitzicht van de ene munt, een begrotingsinspanning op te leggen. Het Europees Parlement heeft zopas echter voorgesteld dat bedrag tot 91, 750 miljard ecu te verhogen. Het verschil is weliswaar niet zeer groot, maar heeft betrekking op eisen die ik niet onderschrijf, onder meer de propaganda voor de euro en subsidies voor projecten van zogenaamde verenigingen van Europees belang en van verenigingen van migranten uit derde landen.
Nogmaals, het is onaanvaardbaar dat migrantenorganisaties zoals het Migrantenforum, die voor 100 % door de Commissie en derhalve door de belastingbetalers van de Europese landen worden gesubsidieerd, worden uitgenodigd op vergaderingen van het Europees Parlement om ons daar de les te komen lezen over de burgerschapsrechten die wij aan onderdanen van derde landen zouden moeten verlenen. Die methodes van permanente intoxicatie, waarmee de Commissie de mensen wil doen instemmen met een in mijn ogen antiEuropees beleid, zouden moeten worden bestraft. Wij moeten definitief verhinderen dat de Commissie over kredieten beschikt om de publieke opinie te manipuleren.
Ten slotte bevat de ontwerpbegroting ook een ernstige juridische anomalie: in een op 16 juli jongstleden tussen de Commissie, het Parlement en de Raad gesloten overeenkomst heeft men ermee ingestemd de begroting voor het gemeenschappelijk buitenlands beleid in de categorie van de niet-verplichte uitgaven onder te brengen, waarover het Europees Parlement het laatste woord heeft. Het gemeenschappelijk buitenlands beleid is tot nader order een intergouvernementele aangelegenheid en dus is het strijdig met het Verdrag die bevoegdheid aan het Parlement te geven. Alleen dat feit, waaruit terloops gezegd blijkt hoezeer de Europese instellingen zich, als het hen uitkomt, aan de letter van de Verdragsteksten onttrekken, is op zichzelf al een voldoende reden om de begroting te verwerpen.

Ephremidis
De voorgestelde algemene begroting voor 1998 is een schandelijke poging om de werknemers en de publieke opinie zand in de ogen te strooien. Men wijkt hierin immers geen duimbreed af van de bezuinigingsprogramma's en sluit ogen en oren voor de ernstige economische en sociale problemen, voor de protesten en de eisen van de werknemers. Het absoluut ontoereikende percentage van 1.27 % van het communautair BBP voor de financiering van de begroting blijft ongewijzigd en men gaat er zelfs van uit dat het uiteindelijke bestedingspercentage slechts 1.15 % zal bedragen. Men zet diep het mes in de uitgaven voor de landbouwsector, die nog maar ternauwernood het hoofd boven water kan houden, in de structuurfondsen en het cohesiefonds. Weliswaar wordt gewag gemaakt van het enorme werkloosheidsprobleem, maar voor de bestrijding daarvan trekt men slechts het belachelijke bedrag van 150 miljoen ecu uit. Dat is je reinste demagogie!
Men zegt dat geld zal worden gegeven voor de bevordering van de werkgelegenheid. Maar dat is schijnheiligheid. Er wordt immers geen ecu toegevoegd aan de begroting van de Europese Unie. Alleen de titels van bepaalde lijnen worden veranderd. De bedragen die in de voorstellen van het Europees Parlement voor de bestrijding van de werkloosheid zijn opgenomen, belopen 8 ecu per ingeschreven werkloze. Niet alleen is dit absoluut ontoereikend om ook maar enige verandering te brengen in het grootste probleem voor de Europese bevolking, maar het is bovendien nog onbekend of de Raad deze wel zal overnemen. Deze voorstellen zijn dan ook niets anders dan een alibi voor al diegenen die voor de zoveelste keer akkoord gaan met een meedogenloze bezuinigingsbegroting ten koste van de werknemers, de boeren en het midden- en kleinbedrijf. Deze mensen worden in naam van de concurrentiekracht opgeofferd op het altaar van de grote ondernemingen en de enorme winst van het grote kapitaal
Het staat als een paal boven water dat de kredieten voor de bestrijding van de economische en sociale problemen, zoals de werkloosheid, de sociale zekerheid, de volksgezondheid en het onderwijs, zich op een onaanvaardbaar laag niveau bevinden. Het staat echter tevens als een paal boven water dat de winst van het grote kapitaal en de grote ondernemingen tot nieuwe recordhoogte zal stijgen. Alleen hieruit blijkt al hoe absurd de begroting van de Europese Unie is.
Als het Parlement deze begroting goedkeurt, zal het deze logica goedkeuren, alhoewel onze enige echte bevoegdheden op het gebied van de begroting liggen. Het is hoog tijd dat deze bevoegdheden worden gebruikt ten behoeve van de werknemers en de burgers die met hun stem hun vertrouwen schenken aan de leden van deze instelling van de Europese Unie.

Flemming, Habsburg-Lothringen, Rack, Rübig, Schierhuber en Stenzel
De zes ondertekenende ÖVP-afgevaardigden van de Fractie van de Europese Volkspartij hebben voor de begroting gestemd omdat die een goed en belangrijk instrument voor de verdere ontwikkeling van onze gemeenschappelijke Unie is.
Wij protesteren echter met de grootste klem tegen de in de begroting opgenomen "Herodespremie" voor het doden van pasgeboren kalveren.
Wij zullen alles in het werk stellen om te voorkomen dat die premie ook in de volgende begroting wordt opgenomen.

Kirsten Jensen, Blak en Iversen
De Deense sociaal-democraten zijn het eens met het voorstel dat de EU steun moet verlenen aan de oprichting van een informatiekantoor voor ecologische landbouw in de EU. Voorts zijn we van oordeel dat de begrotingsmiddelen die voor Turkije zijn bestemd, streng gecontroleerd moeten worden. Wij vinden het belangrijk dat de elf officiële talen van de EU ook in de toekomst dezelfde officiële status hebben. Daarom steunen wij het voorstel om het volledige bedrag uit te trekken voor de vertaling van het volledig verslag der vergaderingen van het Parlement. Ten slotte steunen wij het idee om de reisvergoedingen van de leden van het Parlement beter te controleren. Reisvergoedingen zouden alleen volgens de werkelijk gemaakte kosten en tegen voorlegging van de vervoerbewijzen tegen het goedkoopste openbaar tarief mogen worden uitbetaald.

Martinez
Mijn opmerkingen hebben betrekking op de karige landbouwbegroting voor 1998. Wij stellen immers vast dat de landbouwkredieten tot 40, 8 miljard ecu worden beperkt. Ze stijgen dus slechts met 0, 45 % en dat betekent armoede.
Met 90, 8 miljard ecu vastleggingskredieten stijgt de algemene begroting met 1, 97 % en de kredieten voor de structuurfondsen, met andere woorden de regionale kredieten voor de afbraak van de nationale staten, stijgen, in overeenstemming met de eisen van de Top van Edinburgh, met 3, 6 %. Voor de landbouwkredieten volgt men echter de malthusiaanse visie van de Club van Rome en wil men een nulgroei.
De boeren wordt niets bespaard. Voor de bijentelers wordt, hoewel de bijen voor bestuiving zorgen en de opbrengsten in de fruitsector met 30 % doen stijgen, slechts 3 miljoen ecu uitgetrokken. Voor Europese propaganda en voor de promotie van de euro in het kader van het programma-PRINCE wordt daarentegen 38 miljoen beschikbaar gesteld. Men gooit dus 38 miljoen ecu over de balk, terwijl men voor een uiterst belangrijke landbouwactiviteit slechts 3 miljoen ecu overheeft.
Men heeft wel 15 miljoen gevonden voor de bevordering van de kwaliteit van landbouwproducten, maar wegens de BSE-crisis, die men - zoals de follow-up-commissie BSE opmerkt - zonder de vergissingen van de hoge Europese ambtenaren had kunnen voorkomen, heeft men in 1996 en 1997 daaraan niet minder dan 1, 5 en 2, 2 miljard ecu besteed.
De boeren moeten de fouten van de hoge ambtenaren en de industrie goedmaken, maar de landbouwbegroting mag de boeren niet steunen.
Tekenend voor die budgettaire krenterigheid tegenover de boeren is dat het amendement om het gebruik van wol te bevorderen bij de stemmingen over de begroting 1998 is verworpen. Het Europees Hof van Justitie had wol reeds in de lijst van landbouwproducten geschrapt. Nu maakt men het ook onmogelijk die wol te gebruiken. Onze herders en schapenhouders hebben geen andere keuze meer dan te betalen om de schapen te scheren en dan nog eens om de wol te vernietigen.
Die bezuinigingen zullen almaar erger worden tot de boeren het niet meer kunnen harden. De uitbreiding van de Europese Unie, de hervorming van het GLB en de nieuwe wereldwijde onderhandelingen over de overeenkomst over de handel in landbouwproducten zullen de landbouwprijzen en -inkomens doen instorten. De demografische ontwikkeling in de landbouw zal worden omgekeerd en door de budgettaire beperkingen en financiële rantsoenering zal de droom van Sicco Mansholt eindelijk in vervulling gaan: in de 21ste eeuw zal de laatste boer in Europa verdwijnen.

Sonneveld
Wat de procedure voor de landbouwuitgaven betreft kan geconstateerd worden, dat de samenwerking tussen de Raad, het Parlement en de Commissie dit jaar een veel opener en een meer continu karakter had dan in voorgaande jaren. Dat geldt ook voor de twee commissies binnen het Parlement: de Begrotingscommissie en de landbouwcommissie. Door op tijd een mening gereed te hebben over voorontwerpbegroting was een zinvolle triloog mogelijk, voordat de Raad de ontwerpbegroting vaststelde. Het realiteitsgehalte was daardoor beter gewaarborgd dan in voorgaande jaren. Bovendien werd later overeengekomen de ad hoc procedure niet af te sluiten bij de eerste lezing van het Parlement, maar het mandaat van het Parlement vast te leggen in een bijlage van de resolutie van het Parlement. Daarmee blijft de landbouwbegroting de ontwikkeling van de werkelijke uitgaven volgen tot de tweede lezing van het Parlement. In het onderhavige geval kan dat leiden tot een tijdige herziening van de door het Parlement ongewenst geachte, maar in de triloog geaccepteerde, lineaire korting op alle begrotingsposten van rubriek 1.
In een volgend begrotingsjaar moet nog maar eens bezien worden of deze nogal simplistische en automatische aanpak van lineaire kortingen voor herhaling vatbaar is. Het Parlement blijft de voorkeur geven aan een eventuele korting op basis van recente ervaringen. Maar zoals gezegd, het open houden van de ad hoc procedure na de eerste lezing van het Parlement komt in belangrijke mate aan dat bezwaar tegemoet.
De financiering van de inkomenstoeslagen heeft tijdens de begrotingsbehandeling dit jaar in het middelpunt van de belangstelling gestaan. Bij een dreigend tekort op de landbouwbegroting (aanvankelijk vanwege de BSEcrisis) greep de Commissie onmiddellijk naar deze begrotingspost en stelde op de uitgaven een lineaire korting van 7 % voor. De Commissie gebruikte daarbij zelfs het argument van heersende overcompensatie. Raad en Parlement hebben zich onomwonden tegen deze Commissie-aanpak verzet. Uiteraard met succes. Toch is deze behandeling onbevredigend gebleven. In de toekomst zullen we serieus moeten kijken naar een systeem van differentiatie in de toeslagen per hectare en per dier. Maar bovendien lijkt het mij nodig - ter wille van een grotere duurzaamheid van de financiering van de landbouwinkomenstoeslagen - dat we op zoek gaan naar een eigen nieuwe logica voor de financiering van deze uitgaven. Zeker nu die inkomenstoeslagen zozeer in belang toenemen, dat ze nu al ruwweg de helft van de uitgaven in de Garantieafdeling van het EOGFL uitmaken. Dat was acht jaar geleden nog maar enkele procenten. De verdeling van de lasten van deze zeer specifieke uitgaven, die mijns inziens niet met de overige EU-uitgaven zijn te vergelijken, is echter dezelfde gebleven en het is zeer de vraag of dat op den duur wel houdbaar is.

Souchet
Ik heb tegen het ontwerp van begroting voor 1998 van de Europese Unie gestemd zoals het door de Begrotingscommissie van het Europees Parlement aan de plenaire vergadering is voorgelegd. Daarmee heb ik mijn ongenoegen over een aantal belangrijke punten tot uiting willen brengen.
Als ondervoorzitter van de Commissie visserij heb ik met mijn tegenstem mijn ongenoegen willen uiten over de houding van de Begrotingscommissie. Die heeft het niet nodig geacht de plenaire vergadering voor te stellen in te gaan op de unanieme eis van de Commissie visserij de lidstaten de nodige middelen ter beschikking te stellen om ervoor te zorgen dat de controles in betrouwbare en voor alle vissers in onze verschillende landen billijke omstandigheden kunnen verlopen.
Toont het Europees Parlement zich niet erg inconsequent als het, door mijn desbetreffende verslag met een grote meerderheid aan te nemen, met de snelle invoering van een veralgemeende satellietcontrole instemt maar tegelijkertijd weigert op de begroting de nodige middelen uit te trekken om zijn pas genomen besluit uit te voeren?
Toen het Parlement instemde met satellietcontrole, die de vissersorganisaties als het enige afdoende controlemiddel beschouwen, heeft het nochtans, zoals ik had voorgesteld, uitdrukkelijk ook het principe van een financiële compensatie aanvaard om te voorkomen dat de nieuwe maatregel het vaak wankele financiële evenwicht van onze ambachtelijke visserij-ondernemingen in gevaar brengt. Door het voorstel van de Commissie visserij niet te aanvaarden, zal de Begrotingscommissie, die op vele andere terreinen nochtans voor budgettaire laksheid heeft gekozen, de invoering vertragen van een objectieve, onbetwistbare en voor de eerbiediging van de regels van het gemeenschappelijk visserijbeleid onontbeerlijke controlemethode.
Als lid van de Commissie buitenlandse zaken, veiligheids- en defensiebeleid protesteer ik ook met de grootste kracht tegen de juridische anomalie - wij weten echter dat de meerderheid in dit Parlement zich weinig van het recht aantrekt - die erin bestaat dat men in de begroting 1998 vooruitloopt op het interinstitutioneel akkoord over het GBVB in het Verdrag van Maastricht, dat nog niet door de nationale parlementen, de wettige vertegenwoordigers van onze volkeren, is goedgekeurd.
Als lid van de Commissie landbouw verzet ik mij voorts met klem tegen paragraaf 16 van de ontwerpresolutie van de heer Tillich, die in feite een wijziging van de indeling van de verplichte uitgaven voorstelt. Om de zogezegde campagnes voor de promotie van de kwaliteit, onder meer ten behoeve van uitgerekend het Britse rundvlees, te kunnen financieren en om de productie van honing, vlas en hennep te kunnen ontwikkelen, wordt voorgesteld de restituties voor tarwe, meel, gerst, mout, suiker en isoglucose te verminderen.
Welnu, ik breng in herinnering dat de landbouwuitgaven verplichte uitgaven zijn en dat noch de Begrotingscommissie noch het Europees Parlement het recht hebben daarin veranderingen aan te brengen. Ons Parlement heeft op het gebied van de verplichte uitgaven geen enkele bevoegdheid.
Is het niet strijdig met de belangen van onze producenten als men als bijlage bij de ontwerpresolutie in het geniep amendementen voorstelt die de Europese uitvoer in de sectoren akkerbouw en granen benadelen ten gunste van budgetten voor de promotie van "generieke" producten? Door bijvoorbeeld een campagne voor bloemen te voeren zal men de Europese producenten van bloemen niet helpen. Zoals u weet, produceren die slechts 40 % van de consumptie en importeert de Europese Unie 60 % van de tuinbouwproducten die ze consumeert.
Verslag-Tillich (A4-0290/97)
Andersson, Lööw en Waidelich
Meer dan de helft van de begroting van de Gemeenschappen gaat naar steun aan de landbouw in de lidstaten. Wij vinden het hoog tijd dat de Raad diepgaande discussies voert over het toekomstige landbouwbeleid, omdat de Raad de beslissende invloed in landbouwkwesties heeft. Wij vinden het volstrekt onaanvaardbaar om een groot deel van de communautaire begroting te reserveren voor een landbouw die in zijn huidige vorm geen rekening houdt met eisen op het gebied van milieu, dierenbescherming, behartiging van consumentenbelangen, noch met behoeften in verband met de wereldwijde voedselvoorziening. Bovendien vinden wij het volstrekt onaanvaardbaar dat er communautaire middelen worden gebruikt om de teelt van tabak te steunen.
Wij vinden het positief dat het Parlement in deze begroting wijst op werkgelegenheidsbevorderende maatregelen. Wij steunen het voorstel om een aparte begrotingspost op te voeren voor speciale maatregelen voor het Oostzeegebied.
In verband met de begrotingsbehandeling is opnieuw aandacht gevraagd voor de kwestie van de reiskostenvergoedingen voor de parlementsleden. Wij scharen ons achter het voorstel om reiskostenvergoedingen te baseren op de feitelijke kosten en op gelijke voorwaarden voor alle leden. Wat de vrijwillige pensioenregeling van het Parlement betreft, steunen wij het voorstel van de heer Dankert om de vrijwillige pensioenregeling te hervormen, transparanter te maken en beter te controleren.

Eriksson en Sjöstedt
Wij hebben ons onthouden van stemming. Wij juichen het restrictieve karakter van de begroting van dit jaar toe, al gaan de ambities niet zo ver als in de begrotingsvoorstellen van de Raad. Wij zijn ook positief over het streven om het werkgelegenheidsvraagstuk meer aandacht te geven, maar wij zijn het niet eens met de financieringsmethoden, die neerkomen op bezuinigingen op ook die gebieden die niets met werkgelegenheid te maken hebben. Wij zijn er ook tegen om de inspanningen voor de transeuropese netwerken en die voor werkgelegenheid te combineren. Wij vinden dat het Parlement ook de uitgaven voor allerlei propagandacampagnes had moeten verlagen.

Flemming, Habsburg-Lothringen, Rack, Rübig, Schierhuber en Stenzel
Over de gecontroleerde thermonucleaire fusie, gecontroleerde nucleaire fusie onthouden wij ons.
Wij stemmen in met de vaststelling dat de veiligheid, de gezondheidsbescherming en de verplichtingen en rechten inzake informatie op het gebied van kernenergie door de kredieten moeten worden gegarandeerd.

Gahrton, Holm en Schörling
Wij hebben ons bij de begrotingsbehandeling van dit jaar ten doel gesteld de EU-begroting te verlagen en tegelijkertijd 'groener' te maken. Dat betekent dat wij steun hebben gegeven aan voorstellen om te bezuinigen op subsidies voor tabak en om meer uit te geven aan het bevorderen van ecologische teelt, om minder geld te geven aan organisaties die de Europese gedachte uitdragen, en aan voorstellen die zich richten tegen de voorlichtingscampagnes over onder andere de euro.
Wij steunen de lijn van de Begrotingscommissie op het punt van werkgelegenheidsbeleid. Dat doen wij omdat het niet gaat om een uitbreiding van de begroting, maar alleen om een herverdeling van begrotingsgelden. Wij vinden het beter de voorgestelde 150 miljoen ecu te gebruiken voor investeringen in het midden- en kleinbedrijf dan in allerlei campagnes en twijfelachtige programma's. Dit betekent echter niet dat wij vinden dat de EU een actief arbeidsmarktbeleid moet gaan voeren. Daar zijn wij volstrekt tegen.
Er zijn ook positieve voorstellen, onder andere dat onder het punt ontwapening de uitgaven voor het ruimen van antipersoonsmijnen met 1 miljoen ecu worden verhoogd. Dat is beter dan niets.

Theorin en Wibe
De uitgaven op landbouwgebied en de regionale structuurfondsen horen tot de verplichte uitgaven, waarover door de Raad wordt besloten, al wordt de begroting uiteindelijk ondertekend door de Voorzitter van het Parlement. Wij vinden dat bij veel van de EU-uitgaven op de twee genoemde terreinen grote vraagtekens kunnen worden gezet. Helaas kunnen wij met onze stem geen invloed uitoefenen op die delen van het landbouwbeleid en het regionaal beleid waar wij het niet mee eens zijn.
Wij vinden dat het regionaal beleid moet worden teruggebracht naar de lidstaten. Tevens moet er zo snel mogelijk een verregaande hervorming van het huidige gemeenschappelijk landbouwbeleid komen, zowel met het oog op de doelmatigheid als om een uitbreiding van de Unie te vergemakkelijken. Verder moet de steun aan de wijnbouw en de tabaksteelt zo snel mogelijk worden afgebouwd.
Bovendien zijn er een aantal twijfelachtige begrotingsposten, die volgens de toelichting ten doel hebben de Europese gedachte te versterken. Vooral keren wij ons tegen de begrotingsposten A-3020, " Bijdragen aan organisaties die de Europese gedachte bevorderen" , A-3030, " Bijdragen aan projecten die worden georganiseerd door verenigingen en organisaties van Europees belang" en A-3501, " Voorbereiding van en steun voor de verwezenlijking van de Economische en Monetaire Unie" . Wij verzetten ons ten sterkste tegen deze begrotingsposten. Er zijn meer begrotingsposten die in onze ogen overbodig zijn, maar waarop wij op dit moment geen invloed hebben.
Verslag-Tomlinson (A4-0280/97)
Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ook deze stem berust op dezelfde houding. Op het moment van de bespreking van de begroting van de andere Instellingen is gepoogd een gemeenschappelijke lijn te volgen, die echter inzake enkele zeker niet marginale, of liever gezegd zeer belangrijke amendementen - bijvoorbeeld het amendement betreffende het verhogen van de schenking van de Sacharovprijs - voor de zoveelste keer op halsstarrig verzet is gestuit. We weten allemaal dat de schenking van de Nobelprijs bijna een miljoen dollar per winnaar bedraagt. En dat betekent volgens mij een aanmoediging tot onderzoek, wetenschap, cultuur en tot het werken ten gunste van de vrede. Welnu, de hardnekkige weigering van rapporteur Tomlinson van de socialistische fractie om de financiering, die momenteel slechts 15 duizend ecu bedraagt, te verhogen, komt mij als halsstarrig voor en ik kan die niet anders duiden dan als zijnde op mijn persoon gericht en uiteraard ook op de andere afgevaardigden die mij hebben willen steunen in mijn verzoek tot wijziging. Deze wijziging is trouwens goedgekeurd door de commissie buitenlandse zaken. Dit alles schijnt mij, eerlijk gezegd, bijzonder kleingeestig toe.
Dit wilde ik met name benadrukken, gebruik makende van de mogelijkheid - de enige die me trouwens is toegestaan - me te beklagen. We hebben immers besloten de stemverklaringen in een lege Vergaderzaal te doen plaatsvinden, waarbij ik u, Voorzitter, tijd doe verliezen evenals al degenen die mij willen aanhoren. Ik vind het echter uiterst belangrijk in de notulen te vermelden dat men, in een begroting waarbij we er een jaar in geslaagd zijn het Van Maerlant-gebouw aan drie verschillende Instellingen toe te wijzen - en in tweede lezing krijgen we misschien nog een vierde idee - halsstarrig een amendement wil verwerpen dat het mogelijk zou hebben gemaakt meer waardigheid te verlenen aan een van de meest belangrijke manifestaties op het internationale toneel van het Europees Parlement, de Sacharovprijs wel te verstaan, waarover vanmiddag in de Conferentie van voorzitters een beslissing genomen wordt en waaraan we een aalmoes van nauwelijks 15.000 ecu zullen geven. Ik sta erop dat dit in de notulen wordt opgenomen.

Gahrton, Holm en Schörling
Wij hebben bij de stemming over de begroting consequent steun gegeven aan de voorstellen inzake een hervorming van de uiteenlopende reiskostenvergoedingen van de parlementsleden, in die zin dat deze alleen vergoeding krijgen voor feitelijke kosten (amendement 2 en 3, die in grote lijnen op hetzelfde neerkomen). Wat het vrijwillige pensioenfonds betreft, hebben wij besloten amendement 4 te steunen. Dit amendement maakt geen einde aan het pensioenfonds, maar het bevat de eis dat de Rekenkamer een onderzoek doet en vraagt om wijzigingsvoorstellen van de kant van de voorzitter. Daarentegen geven wij geen steun aan het voorstel inzake een gemeenschappelijk statuut voor de leden, dat in het amendement wordt genoemd. De beëindiging van de subsidie voor de restaurants in het Europees Parlement (paragraaf 24 van het verslag) hebben wij uiteraard ook gesteund. Wij betreuren het besluit van het Hof van Justitie dat het Europees Parlement twaalf vergaderperioden per jaar in Straatsburg moet houden; dat leidt tot meeruitgaven op de begroting doordat men om de paar weken moet verhuizen. Ook andere voorstellen die erop gericht zijn om de beheerskosten te verminderen, hebben wij consequent gesteund.

Wibe
In dezen zijn de lidstaten van de EU zwaar getroffen door bezuinigingen op sociaal gebied, in de zorgsector en de openbare diensten, als gevolg van het convergentieprogramma. Tegelijkertijd lijkt een situatie met in totaal 20 miljoen werklozen in de 15 lidstaten een permanent karakter te hebben gekregen. Ik vind dan ook dat de begroting van de EU nu nauwgezet moet worden geëvalueerd en ter discussie moet worden gesteld. Er zijn vele arbeidsterreinen binnen de EU die van veel minder gewicht zijn dan het sociale gebied waarop nu wordt bezuinigd, en als er prioriteiten moeten worden gesteld, moeten deze activiteiten op deze terreinen als eerste worden gestopt.
Nu op dit moment in Zweedse ziekenhuizen afdelingen voor langdurige verpleging worden gesloten, vind ik het uiterst betreurenswaardig dat de EU enorme sommen geld pompt in instellingen waarvan de resultaten en zelfs de bestaansreden uiterst twijfelachtig zijn.
Het is geldverspilling dat het Parlement heen en weer verhuist tussen Brussel en Straatsburg. Er zijn enorme kosten verbonden aan de nieuwbouw die op dit moment in deze beide steden zijn voltooiing nadert. Deze verspilling is zeer negatief voor het aanzien dat de Unie bij de burgers geniet.
Van de uitgaven van het Parlement, à 914 miljoen ecu, gaat 23 % naar bouwkosten. Dat toont aan wat voor een absurde situatie er is ontstaan, met enorme en onnodige uitgaven aan lokaliteiten. Maar niemand schijnt in staat dit probleem aan te pakken.
Verder heb ik bezwaar tegen de volgende begrotingspunten, waar ik graag het nodige aan zou veranderen:
op de reiskostenvergoedingen voor de leden van het Europees Parlement kan men bezuinigen door een reiskaart in te voeren in plaats van, zoals op dit moment gebeurt, royale algemene vergoedingen te betalen. Uiteraard moet worden geëist dat er kwitanties worden overgelegd; -het pensioenfonds van de leden moet, wanneer het financieel niet rondkomt, op geen enkele wijze worden gesubsidieerd met algemene EU-middelen. De deelnemers aan het fonds hebben niet alleen recht op uitkering wanneer het met winst draait, maar moeten ook opdraaien voor de verliezen. Het geld dat tot nu toe uit de begroting van de EU aan het fonds is betaald, moet worden teruggevorderd.Tevens vind ik dat alle voorstellen om financiële bijdragen te geven aan de partijen op Europees niveau moeten worden afgewezen. Het maakt ook een slechte indruk in tijden van bezuinigingen als politici hun eigen partijen extra inkomsten verschaffen. De activiteiten die op "Europees niveau" tussen de politieke partijen plaatsvinden, moeten worden gefinancierd door de deelnemende partijen.
Ik vind ook dat men vraagtekens kan zetten bij het bestaansrecht van het Economisch en Sociaal Comité. Is het werk van dat Comité de kosten waard?
Verslag-Lannoye (A4-0310/97)
Macartney
Mijnheer de Voorzitter, in de pers is van alles geschreven dat erop neerkomt dat de stemverhouding over de cacao-richtlijn volkomen voorspelbaar was en dat de leden hun stem hebben uitgebracht precies overeenkomstig de positie van hun land. In het bijzonder werd beweerd dat gestemd werd ter ondersteuning van de producentenbelangen in elke lidstaat.
Ik wil namens de leden van de Schotse nationale partij hier, mevrouw Ewing en mijzelf, categorisch verklaren dat hier geen sprake van is. Veel leden van dit Parlement - en zeker de leden van de SNP - hebben hart voor de derde wereld en in het bijzonder voor de cacaoproducenten in landen als Ghana en Ivoorkust. Daarom hebben wij met onze fractie, de Europese Radicale Alliantie, ook zodanig gestemd.
Er is echter één bepaalde keuze geweest waarbij wij een ander standpunt innamen, namelijk betreffende het feit dat in Ierland en Groot-Brittannië een speciale soort chocola wordt gemaakt die als melkchocolade wordt aangeduid. Volgens mij kan dat geen kwaad en ter wille van de Europese gezindheid moeten we zo'n traditie niet willen afschaffen. Daarom hebben we over dat ene amendement anders gestemd. Maar het voornaamste is dat de belangen van de derde wereld worden gesteund en dat hebben we gedaan.

Nordmann
Mijnheer de Voorzitter, ik heb niet voor het voorstel voor een richtlijn gestemd en deel ook niet volledig de voldoening van de rapporteur. Ondanks de aangebrachte verbeteringen is dit ontwerp immers nog altijd uiterst betwistbaar.
In de Europese Unie zal men voortaan bruine, in het beste geval geurloze stroperige massa's chocolade mogen noemen zonder dat ze dat zijn. Het ontbreken van elke verduidelijking over de specifieke benamingen doet over de gegrondheid van deze richtlijn de grootste twijfel rijzen. Dat een aantal bepalingen onuitvoerbaar zijn, maakt dat de richtlijn al heeft afgedaan nog voor ze is aangenomen. Als de Commissie over enig gezond verstand beschikte, zou ze haar voorstel, net zoals twaalf jaar geleden, meteen intrekken. Ik hoop dat ze zoveel gezond verstand zal hebben.

d'Aboville
De Commissie wil in alle vijftien lidstaten van de Europese Unie toestaan dat in chocolade maximaal 5 % plantaardige vetten worden verwerkt.
Volgens ons moeten drie voorwaarden vervuld zijn om die maatregel te kunnen nemen.
Een eerste voorwaarde is een duidelijke aanduiding voor de consument, met andere woorden niet een vermelding in de lijst van ingrediënten, maar een duidelijke aanduiding zoals "chocolade met plantaardige vetstoffen" .
Een tweede voorwaarde is dat de kwaliteit van die plantaardige vetstoffen nauwkeurig moet kunnen worden gemeten, wat de wetenschap op dit ogenblik niet kan. Men zou pas 5 % plantaardige vetstoffen mogen toelaten als men de hoeveelheid daarvan exact kan meten.
Een derde voorwaarde is dat een limitatieve lijst van toegelaten plantaardige vetstoffen wordt opgesteld.
Als aan een van die drie voorwaarden, waarover amendementen zijn ingediend, niet wordt voldaan, kunnen wij het verslag van de heer Lannoye niet goedkeuren.

Caudron
De oude richtlijn van 1973 was aan herziening toe en een harmonisatie op het niveau van de Gemeenschap was volstrekt noodzakelijk.
Harmonisatie betekent echter geen neerwaartse nivellering van de bescherming en voorlichting van de consument. Juist op dat punt is de situatie vandaag ernstig en zelfs alarmerend.
Wanneer een richtlijn wordt herzien moet ze, in dit geval voor chocolade, de kwaliteitseisen voor het product handhaven en in de Europese landen harmoniseren. Dat is evident.
Het voorstel om de verwerking van andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter in chocolade toe te staan is onaanvaardbaar omdat het de integriteit van het product aantast.
Aangezien de samenstelling van de plantaardige vetstoffen zeer goed op die van cacaoboter gelijkt, is het bovendien zeer moeilijk of zelfs onmogelijk de eerbiediging van de 5 %-grens te controleren, wat voor de consument geen goede zaak is.
Ik ondersteun nog steeds de amendementen welke die principes in acht namen. Ik heb verschillende ervan trouwens mede ondertekend.
Daarom begrijp ik de houding van de Commissie in dit stadium niet en veroordeel ik die met klem.

Cushnahan
Mijnheer de Voorzitter, ik wil dat vastgelegd wordt dat ik tegen het verslagLannoye heb gestemd. Vooral de amendementen 9 en 21 waren strijdig met de belangen van de Ierse melkchocolade-industrie, evenals trouwens veel andere amendementen.
Ofschoon ik voorstander van de richtlijn ben, ben ik ervan overtuigd dat het wetgevingsvoorstel zoals het er nu ligt schadelijk is voor de Ierse chocoladesector.

Deprez
In de eerste plaats merk ik op dat de Commissie een voorstel heeft geformuleerd dat de huidige situatie grondig verandert. Er heerste weliswaar enige wanorde (acht lidstaten aan de ene en zeven aan de andere kant), maar iedereen was eigenlijk wel tevreden, vooral de consumenten, die het type chocolade konden consumeren dat zij verkozen.
Nu men, in naam van de interne markt, voor de samenstelling van chocolade een eenvormige regeling wil treffen is het normaal dat iedereen zijn systeem en dus ook zijn chocolade wil beschermen. Zoals vele van mijn medeburgers vind ook ik dat de benaming "chocolade" moet worden voorbehouden aan producten die voor 100 % met cacao zijn gemaakt.
Als men dus in alle lidstaten de verkoop wil toestaan van chocoladeproducten die tot 5 % vervangende plantaardige vetten bevatten, kan ik moeilijk aanvaarden dat die producten dezelfde naam mogen dragen als de producten die voor 100 % met cacao zijn gemaakt.
Een duidelijke vermelding van bijvoorbeeld de benaming "chocoladefantasieproduct" zou voor dat soort producten moeten worden opgelegd. Als men het daarover niet eens kan worden, zou men tenminste de vermelding "bevat vervangende plantaardige vetstoffen" in grote letters naast het woord "chocolade" moeten doen aanbrengen om de consument te informeren over de objectieve kwaliteit van het product dat hij op het punt staat te kopen en te consumeren.
Zolang men het niet over een van die beginselen eens wordt, verkies ik tegen het voorstel voor een richtlijn te stemmen en het status-quo te behouden.

Díez de Rivera Icaza
Zeven lidstaten gebruiken 5 % andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter bij de bereiding van chocoladeproducten. Met de actie van de Commissie om door middel van de onderhavige richtlijn de regels met betrekking tot levensmiddelen te vereenvoudigen, is de "chocoladeoorlog" uitgebroken, onder andere omdat - en waarom zouden we onszelf voor de gek houden - de industrie ook verdeeld is.
De Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming, waarvan ik deel uitmaak, is van oordeel dat de consument deugdelijk geïnformeerd dient te worden. Hiervoor is een etikettering benodigd waarbij duidelijk wordt aangegeven of de desbetreffende chocolade al dan niet andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter bevat, om zo de vrije keuze van de consument te waarborgen.
Ik herinner me dat ik jaren geleden tegenover de heer Nordmann moest verdedigen en hem ervan moest overtuigen, hetgeen ook is gelukt, dat chocolade op de Spaanse manier, of in de kop, gebonden met meel, niet schadelijk was, maar een culinaire bijzonderheid van mijn land die gerespecteerd diende te worden. Aldus kwam deze uitzondering bij de eindstemming tot uiting.
Andere overwegingen vandaag over dit onderwerp zijn ongetwijfeld heel respectabel; maar vandaag gaat het om dit debat en niet om een ander. Bij de eindstemming zal ik derhalve voor stemmen.

Grossetête
Ik feliciteer de heer Lannoye met zijn voortreffelijke verslag, dat ik ondersteun.
Ondanks de complexiteit van dit dossier is de heer Lannoye erin geslaagd het voorstel van de Commissie te wijzigen op een manier die mij volledige voldoening schenkt.
De richtlijn van 1973 geeft een definitie van chocolade en verbiedt het gebruik van plantaardige vetstoffen ter vervanging van cacaoboter in chocolade. Bij de toetreding van drie nieuwe lidstaten, namelijk het Verenigd Koninkrijk, Denemarken en Ierland, werd nochtans een afwijking toegestaan: die landen mochten tot 5 % van de totale massa andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter gebruiken.
Oostenrijk, Finland, Zweden en Portugal passen die afwijking eveneens toe, hoewel ze daarvoor uit juridisch oogpunt niet alle de formele toestemming van de Commissie hebben. Die afwijking staat die landen dus toe dat type chocolade te vervaardigen en te verkopen, maar uitsluitend op hun grondgebied . Die producten zijn op dit ogenblik in de meeste lidstaten vrij te koop, maar niet onder de benaming chocolade. Alleen Italië en Spanje hebben hun grenzen voor die producten gesloten en overtreden daarmee de regels van het vrij verkeer van goederen.
Op basis van het subsidiariteitsbeginsel biedt het Commissievoorstel de lidstaten de mogelijkheid de toevoeging van andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter tot 5 % van de totale massa van het product toe te staan en garandeert het vrij verkeer van die producten in de gehele Europese Unie onder de benaming chocolade. Volgens de door de Commissie voorgestelde etikettering moet de toevoeging van die plantaardige vetstoffen duidelijk en objectief worden vermeld.
Die eenvoudige voorwaarde is volstrekt ontoereikend en derhalve onaanvaardbaar. De Commissie wil immers toestaan dat een product dat andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter bevat en dat is vervaardigd in een lidstaat die de toevoeging van die plantaardige vetstoffen toestaat, chocolade wordt genoemd, wat nu niet kan. Op dit ogenblik nemen de landen welke die plantaardige vetstoffen bij de vervaardiging van chocolade verbieden twee derde van de productie in de Gemeenschap voor hun rekening. De Commissie wil, ten koste van de traditionele chocolade en de voorlichting van de consument, de uitzondering dus tot regel maken. Ik vind dat onaanvaardbaar.
Het etiket moet de benaming van het product vermelden. Die benaming moet duidelijk zijn, zodat de consument het onderscheid tussen de twee verschillende producten met hun verschillende kenmerken kan maken. Hij moet dat bij de eerste oogopslag kunnen doen zonder de gehele lijst van ingrediënten te moeten napluizen.
Als lid van de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en consumentenbescherming en hoewel ik graag traditionele pure chocolade eet, vind ik dat wij vooruitgang hebben geboekt door de van de onze verschillende tradities van onze Britse, Oostenrijkse en Deense buren te aanvaarden. Wij kunnen evenwel niet aanvaarden dat traditionele producten die alleen cacao bevatten, worden gelijkgeschakeld met producten die ook andere plantaardige vetstoffen bevatten. De Britten, Zweden en Denen zullen zeggen dat dit maar een kwestie van smaak is. Dat is inderdaad juist. Smaak is geen doorslaggevend argument, maar ik wens de echte chocolade te verdedigen, niet alleen voor mijzelf maar ook voor de komende generaties.
Het Commissievoorstel doet voorts een aantal problemen rijzen in verband met de betrekkingen van de Europese Unie met de ontwikkelingslanden, in het bijzonder die welke cacao produceren.
Om die redenen heeft de Commissie ontwikkelingssamenwerking, waaraan advies was gevraagd, het voorstel van de Commissie eenparig verworpen.
Het gebruik van plantaardige vetstoffen moet dus worden beperkt tot het gebruik van tropische vetstoffen - illipeboter, galam en palmolie - die door sommige ACS-landen zoals Mali en Burkina Faso worden geproduceerd, om die landen niet al te zeer te benadelen en om het gebruik van plantaardige vetten door de producenten te beperken.
Zes transnationale ondernemingen hebben 80 % van de wereldchocolademarkt in handen. Zij leggen dus veel gewicht in de schaal. De belangrijkste beweegreden van die chocoladereuzen is van economische aard: plantaardige vetstoffen kosten veel minder dan cacao en er is weinig kans dat die winst in de verkoopprijs van chocolade wordt doorberekend.
Bovendien bestaat er op dit ogenblik geen enkele methode om de aanwezigheid, de kwaliteit en de aard van andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter in chocolade vast te stellen. De foutenmarge bedraagt ten minste 30 %. Ik vind het niet ernstig normen op te leggen als wij niet over de middelen beschikken om de toepassing daarvan te controleren. Wij moeten de inwerkingtreding van deze richtlijn dan ook afhankelijk maken van de ontwikkeling van een techniek waarmee andere plantaardige vetstoffen dan cacao in chocolade kunnen worden opgespoord.
Ik had voor de aanneming van het voorstel drie voorwaarden gesteld die alle drie vervuld moesten zijn, namelijk:
een verschillende benaming voor chocolade die andere plantaardige vetstoffen dan cacaoboter bevat; -het afhankelijk maken van de inwerkingtreding van de richtlijn van de ontwikkeling van een methode voor de opsporing en kwantificering van vetstoffen; -een beperking van het gebruik in chocolade van plantaardige vetstoffen tot bepaalde tropische vetstoffen.Aangezien die amendementen, jammer genoeg, niet alle zijn aangenomen, heb ik de gehele tekst verworpen.

Holm
Voor mij was deze kwestie bijzonder moeilijk, onder andere omdat ik niet in de parlementaire commissie zit die de details van het verslag-Lannoye heeft besproken. Waar het om chocola gaat, let ik echter allereerst op het belang van de consument, de handelsaspecten en de culturele achtergrond van de diverse landen.
Ik heb daarom gestemd voor de voorstellen om de verpakking te etiketteren, zodat de consument weet wat hij of zij koopt en eet.
Ik heb mij laten leiden door de overweging dat in het handelsbeleid rekening moet worden gehouden met zowel de sociale als de ecologische aspecten.
Het laatste maar daarom niet minder belangrijke aspect waarop moet worden gelet, is het culturele. De EUlanden hebben een zeer uiteenlopende geschiedenis op het punt van de hoeveelheid cacao in chocolade. In onder andere Zweden is de hoeveelheid cacao in chocolade traditioneel laag. In het licht daarvan is het ongepast om een uniforme richtlijn in te voeren die tegen dit culturele verschil ingaat.

Souchet
Dit voorstel voor een richtlijn heeft, wat chocolade betreft, vele heftige reacties uitgelokt. Die zijn volkomen begrijpelijk als men weet welke economische en sociale gevolgen de richtlijn ongetwijfeld niet alleen in Europa, maar ook daarbuiten en vooral in Afrika zal hebben. Uit het debat en de vele amendementen blijkt dat de meningen uiterst verdeeld zijn.
Sommigen willen dat men vooral aandacht heeft voor de consumenten, cacaoproducenten en kleine en middelgrote chocoladefabrikanten. Anderen kiezen de kant van de zes transnationale ondernemingen die samen 74 % van de Europese markt van chocoladeproducten voor hun rekening nemen. Onze fractie behoort uiteraard tot de eerste groep en heeft daarom een groot aantal amendementen ingediend.
Een eerste reeks amendementen betreft de cacaobevoorrading. Wij moeten de economie beschermen van de 31 ACS-landen die sterk van de cacaouitvoer afhankelijk zijn. De Oost-Afrikaanse cacaoproducenten zetten 90 % van hun productie in de Europese Unie af en elf miljoen mensen leven van de cacaoteelt. Het Directoraatgeneraal studies van het Europees Parlement schat dat de vraag met 30.000 à 200.000 ton zal dalen als het voorstel in zijn huidige vorm wordt aangenomen.
Niet alleen zal de afzet dalen, maar bovendien zal de richtlijn ook zware gevolgen hebben voor de wereldcacaoprijs. De Europese Unie moet echter de overeenkomsten eerbiedigen die ze met haar partners, de ACS-landen, heeft gesloten. Dat is de opzet van de eerste reeks amendementen die wij hebben ingediend.
Een tweede reeks amendementen betreft de consumentenbescherming. Een product waarin andere plantaardige vetstoffen dan cacao zijn verwerkt mag geen chocolade heten, maar moet men een chocoladefantasieproduct noemen. Bovendien moeten de consumenten correct worden voorgelicht. Die informatie moet duidelijk, nauwkeurig en leesbaar zijn en zowel worden afgedrukt naast de lijst van ingrediënten als op de voorzijde van de verpakking naast het handelsmerk.
Een derde reeks amendementen betreft de controle. Hoe kan men immers toestaan dat in een chocoladeproduct tot maximaal 5 % plantaardige vetstoffen worden verwerkt, als men niet over betrouwbare middelen beschikt om die hoeveelheden te controleren?
Ten slotte heeft een laatste reeks amendementen betrekking op het merkwaardige verzoek van de Commissie milieubeheer om een studie te doen uitvoeren op basis waarvan het effect van deze richtlijn op de export van cacao door de ontwikkelingslanden kan worden beoordeeld. Wij moeten dat effect niet achteraf onderzoeken. Ik stel integendeel voor die kwestie te onderzoeken vooraleer men de toevoeging van plantaardige vetstoffen toestaat en daarbij de economische gevolgen van de richtlijn zowel binnen als buiten Europa na te gaan. Ik weet wel dat de Commissie vrij vaak op die manier te werk gaat en op het gebied van de externe handelsbetrekkingen wel vaker besluiten neemt zonder de gevolgen daarvan vooraf te onderzoeken. Ik vind echter dat wij die slechte gewoonte niet mogen aanmoedigen of zelf mogen overnemen.
Wat de werkgelegenheid in de Europese Unie betreft, herinner ik eraan dat zes ondernemingen 74 % van de Europese chocolademarkt beheersen en dat een groot aantal kleine en middelgrote levensmiddelenbedrijven de rest van de markt onder elkaar verdelen. Die laatste bedrijven beschikken niet over voldoende financiële mogelijkheden of over de vereiste productiestructuur om andere plantaardige vetstoffen dan cacao te verwerken. Als deze richtlijn in haar huidige vorm wordt aangenomen zullen vele van die bedrijven moeten verdwijnen en zullen dus ook vele banen in deze befaamde traditionele Europese sector verloren gaan.

Verwaerde
Ik feliciteer de heer Lannoye, die zijn moeilijke opdracht voortreffelijk heeft uitgevoerd. In zijn verslag heeft hij een balans opgemaakt van alle problemen die dit voorstel van de Commissie doet rijzen.
Als lid van de Paritaire Vergadering EU-ACS kan ik niet aanvaarden dat de Commissie een dergelijke tekst voorlegt. Onze partners zouden immers nooit begrijpen dat wij instemmen met een voorstel dat niet alleen strijdig is met het Verdrag van Maastricht, maar ook met de overeenkomsten die de EU heeft gesloten.
Ik wens niet op alle punten nader in te gaan, maar wijs er toch op dat een algemene toestemming om andere plantaardige vetstoffen dan cacao te gebruiken de cacaoconsumptie in de gehele EU met 88.000 à 125.000 ton op een wereldproductie van 2, 6 miljoen ton zou doen dalen. Dat zou voor vele boeren een zware slag zijn. Vooral Ivoorkust, Ghana en Kameroen zouden daarvan het slachtoffer zijn.
De Europese Unie heeft in het kader van haar betrekkingen met ACS-landen akkoorden gesloten. De Overeenkomst van Lomé, waarvan een van de belangrijkste doelstellingen de bevordering van de uitvoer van die landen is, zou zonder meer worden overtreden.
Bovendien zou dit besluit strijdig zijn met de internationale cacao-overeenkomst en een uiterst negatieve weerslag op de cacaoprijs en dus op de Stabex hebben (systeem voor de stabilisatie van de cacaoprijzen in het kader van de Overeenkomst van Lomé). Dat zou de EU wel eens miljoenen ecu kunnen kosten en voor de producerende landen op lange termijn uiterst rampspoedige gevolgen kunnen hebben.
Om al die redenen heeft de Commissie ontwikkelingssamenwerking, waarvan het advies was gevraagd, het Commissievoorstel eenparig verworpen. Ik wijs erop dat ik, ondanks al die elementen, bereid was op bepaalde voorwaarden voor het voorstel te stemmen. Aangezien de amendementen van de aanneming waarvan mijn stem afhing jammer genoeg niet alle zijn aangenomen, heb ik tegen het verslag gestemd zoals onze Vergadering het had geamendeerd.

Wibe
Ik heb gestemd conform het Zweedse sociaal-democratische standpunt dat het toegestaan moet zijn om 5 % ander plantaardig vet dan cacaoboter aan chocolade toe te voegen.
Ik kan echter niet ontkomen aan de gedachte dat er ongehoord veel documenten over deze kwestie zijn geproduceerd, terwijl een en ander gewoon onder de nationale wetgeving had kunnen blijven. Dat gaat al minstens honderd jaar goed. Dit is het soort kwesties dat het aanzien van de EU bij de burgers schaadt.
Verslag-Mosiek-Urbahn (A4-0295/97)
Lindqvist
Er is geen enkele reden waarom de EU zich met deze kwestie moet bemoeien. Dit is een nationale aangelegenheid, of een kwestie voor een internationale branche-organisatie.
Verslag-Breyer (A4-0281/97)
Martinez
Mijnheer de Voorzitter, ik zou het over het verslag van mevrouw Breyer willen hebben. Mijnheer Imbeni, ik zou dat willen doen als parlementslid voor Lubéron en Languedoc-Roussillon, het grootste wijngebied ter wereld, maar ook voor uw land. Wij zijn zo dwaas geweest amendement 41 te verwerpen. Dat had betrekking op druivensap of, meer specifiek, op het metawijnsteenzuur waarmee men druivensap opnieuw zuurheid en smaak geeft.
Daardoor brengen wij de druivensapproductie, waarbij vele duizenden hectoliters most worden gebruikt, ernstige schade toe. Men mag niet zeggen dat te veel wijn wordt verbouwd - wat overigens niet waar is - en ons tegelijkertijd beletten die zogenaamde overproductie te gebruiken of althans te verminderen. Met een meerderheid van twee stemmen - mijnheer de Voorzitter, ik vind het jammer, maar ook een deel van de linkerzijde was daarbij - hebben wij de sector aanzienlijke economische schade berokkend.
Als men het milieu kent en als men weet wat de Commissie met de gemeenschappelijke marktordening in de sector wijn doet en ziet hoe ze zich inspant om de Europese wijnbouw ten voordele van de wijnbouw in Chili, Oost-Europa, Argentinië en Australië te gronde te richten, kan men zich niet verbazen over de schade die men hier met de actie van een pseudo-groene lobby zopas heeft aangericht. Ik betreur en veroordeel die houding. Mijnheer de Voorzitter, ik hoop dat u en uw fractie daarvoor niet verantwoordelijk zijn.

Ebner
Om de interne markt te voltooien moest ook het gebruik van additieven in voedingsmiddelen worden geharmoniseerd. Wegens de ontwikkelingen op het gebied van de voedseladditieven moesten de richtlijnen inderdaad worden gewijzigd en met uitgebreide bijlagen met grenswaarden worden aangevuld.
Van de 28 door de Commissie milieubeheer aangenomen amendementen zijn vooral die belangrijk welke in de bijlagen nieuwe additieven opnemen. Zonder eenvormige basisregeling voor de additieven leidt het beginsel van de wederzijdse erkenning voor de consumenten tot grote onzekerheid.
In de tabel van bijlage III, waar de toelaatbare maximumgehaltes aan SO2 worden vermeld, is een nieuw voedingsmiddel opgenomen, namelijk de gedistilleerde alcoholische dranken met volledige peren, in het bijzonder Poire William.
Dat is bijzonder belangrijk voor de fruitdistilleerderijen in Noord-Italië, die dit product traditioneel vervaardigen.
De Poire William die bijvoorbeeld in Zuid-Tirol wordt gemaakt, bevat een volledige peer. Die wordt vanouds met zwavel behandeld. Men gebruikt daarvoor 50 mg zwaveldioxide per liter. De peer wordt in water met zwaveldioxide gelegd. Die zwaveldioxide is nodig om te voorkomen dat de vrucht onmiddellijk verkleurt en bederft. De voorgestelde dosis ligt zo laag dat ze geen enkel gevaar voor de gezondheid inhoudt en ook wegens haar antimicrobiële werking kan worden gebruikt.
Het product wordt door onze distilleerderijen al vele tientallen jaren op de markt gebracht. Als de bijlage bij Richtlijn 95/2 niet wordt aangevuld, dreigt dat het einde van dit traditionele product te betekenen.
Poire William met een echte peer is een traditioneel product dat ver over de landsgrenzen ook in de andere EUlanden door velen wordt gewaardeerd. Het zou een groot verlies zijn als dat product niet meer zou mogen worden verkocht.
Ik dank nogmaals de leden van de commissie milieubeheer, die zich hiervoor in de commissie hebben ingezet en mijn amendement hebben goedgekeurd.

Gahrton, Holm en Schörling
Wij hebben vóór het verslag gestemd, omdat het over het geheel genomen een restrictieve houding aanneemt tegenover levensmiddelenadditieven. Dat betekent niet dat wij het eens zijn met de toename van additieven in zuigelingenvoedsel, die mogelijk een gevolg is van de richtlijn; dit is iets waarvoor de Zweedse nationale levensmiddelencontroledienst heeft gewaarschuwd en wat de Zweedse vertegenwoordigers in de Raad hebben getracht tegen te gaan. Wij vinden dat dit soort kwesties aanzienlijk grondiger moet worden onderzocht.

Sandbæk
De wensen van de consumenten zijn duidelijk. De Europese consumenten gaan steeds meer ecologisch denken. Ze wensen zuivere grondstoffen en willen geen additieven. De Commissie negeert deze wensen echter en vult de zogenaamde positieve lijst met nog meer goedgekeurde additieven aan. De Commissie doet deze aanvulling zonder de technische noodzaak van deze additieven en de voordelen voor de verbruiker aan te tonen en zonder het bewijs te leveren dat de voorgestelde dosis geen risico voor de gezondheid vormt. Dit zijn nochtans de elementen die de Commissie moet onderzoeken om nieuwe stoffen aan de positieve lijst toe te voegen, maar eens te meer worden de wensen van de consumenten genegeerd. Ik stem voor het verslag-Breyer als geheel, omdat het de eisen inzake etikettering op een aantal belangrijke gebieden verscherpt en omdat het de voorstellen van de Commissie en de uitbreiding van de positieve lijst op de korrel neemt. Dit is bijvoorbeeld het geval voor het gebruik van sulfiet of het nog meer groteske voorbeeld van de toelating van E 405, een stof die cider een mooie kleur moet geven, maar die tezelfdertijd in kattenvoer verboden is.
Een aantal amendementen in het verslag geven echter aanleiding tot bezorgdheid. Ik stem tegen de amendementen die de reeks toegestane additieven uitbreiden. Vaak is er geen reden voor uitbreiding, vooral wanneer het om additieven in babyvoeding gaat. Een uitzondering hierop vormen de additieven in babyvoeding voor zieke kinderen, waar de behoefte reëel kan zijn. Ik ben fel gekant tegen het gebruik van sulfieten en sulfaten. Er wordt onder andere in Denemarken gestreefd naar een beperking van het gebruik van sulfieten en dat zou ook op Europees niveau zo moeten zijn. Bij een grote groep mensen kunnen sulfieten immers gezondheidsproblemen veroorzaken, vooral in de vorm van overgevoeligheidsreacties, in het bijzonder bij astmalijders. De reacties zijn natuurlijk afhankelijk van de genomen dosissen en van de gevoeligheid van het individu, maar ze kunnen variëren van ongemak tot ademhalingsproblemen en in het ergste geval kunnen ze de dood tot gevolg hebben. Het gebruik van sulfieten moet beperkt worden, ook omdat ze vaak overbodig zijn zoals in het debat over gedroogde vruchten gebleken is. Ook bij de productie van aardappelen in blik zijn ze overbodig, omdat onschadelijke stoffen zoals citroenzuur of antioxidanten dezelfde functie hebben en bijvoorbeeld in Denemarken worden gebruikt. Om het gebruik van sulfiet in de toekomst uit te schakelen, stem ik tegen de amendementen 7, 30, 31 en 38. Ik stem voor amendement 10, omdat dit het gebruik van sulfiet juist probeert te beperken. Ik stem echter tegen het onderdeel dat het gebruik van sulfiet toelaat in alcoholhoudende dranken met hele peren, die men aan de positieve lijst wil toevoegen waardoor het gebruik van sulfiet verhoogd wordt.
Ik ben eveneens fel gekant tegen het voorstel om nisine aan de positieve lijst toe te voegen (amendementen 32 en 36). Nisine is een antibioticum en wie wil dat in onze voeding? Geneesmiddelen en voeding moeten altijd streng gescheiden blijven, vooral wanneer het zoals in dit amendement eiproducten betreft, die als grondstof in een groot aantal producten verwerkt worden. Ten slotte moet het additief PES een apart E-nummer krijgen, omdat de consumenten het kunnen verwisselen met E 407, dat wezenlijk verschilt van PES, zowel wat de productie als het effect op de gezondheid betreft. Het verslag-Breyer is belangrijk en we kunnen alleen maar hopen dat de goede restrictieve Deense regels niet ondermijnd worden door een minder consumentvriendelijke Europese wetgeving. Voor de Deense consumenten - en vooral voor de mensen die tot de risicogroepen behoren - zou dit immers een ramp zijn.

Souchet
Het verslag van mevrouw Breyer zal de ontwikkeling van een aantal belangrijke voedingsmiddelen zeker niet bevorderen. Sommige door de Commissie milieubeheer aangenomen amendementen zullen bijvoorbeeld ernstige problemen veroorzaken voor de producenten van lightmelkproducten en gedehydrateerde aardappelen.
Onze fractie heeft twee zeer concrete amendementen betreffende twee verschillende bedrijfssectoren ingediend. Die twee amendementen illustreren de filosofie die volgens ons aan de basis van de richtlijn over de ingrediënten had moeten liggen.
Het eerste amendement betreft het gebruik van metawijnsteenzuur tot 50 mg per liter bij de vervaardiging van druivensap. Het Comité voor de levensmiddelentechnologie heeft daarover op 8 oktober jongstleden een advies uitgebracht waarin het ondubbelzinnig toestaat dat metawijnsteenzuur wordt gebruikt om het natuurlijke zuurgehalte van de vruchten te behouden. Aangezien metawijnsteenzuur niet volledig wordt afgebroken moet het als een voedseladditief worden beschouwd.
Wij weten allen dat de druivensapproductie voor de wijnbouw in Europa een belangrijke afzetmarkt vormt. Metawijnsteenzuur wordt bij de productie van vele voedingsmiddelen gebruikt. Waarom wil men het dan voor de vervaardiging van druivensap verbieden? Men moet weten dat Frankrijk 75 % van alle druivensap in Europa produceert. Worden de producenten van druivensap, die kennelijk aan een behoefte van de consumenten beantwoorden, misschien als ongewenste concurrenten beschouwd door bijvoorbeeld de producenten van sinaasappelsap, die men vooral in andere lidstaten vindt? Willen die de druivensapproducenten op die manier stokken in de wielen steken?
Het tweede amendement betreft het gebruik van stikstofsulfaat bij de vervaardiging van voorverpakte spekreepjes. Dit amendement strekt ertoe de microbiologische veiligheid van die producten te garanderen. Men moet weten dat er gemakkelijk besmetting door de grondstof zelf optreedt. Daarom moet men de ontwikkeling van de kiem verhinderen, vooral als de koudeketen tussen de fabrikant en de consument wordt onderbroken.
Tot besluit vestig ik er de aandacht van het Parlement op dat normen niet mogen worden gebruikt om marktaandelen naar concurrerende ondernemingen in andere lidstaten te doen verschuiven. In naam van een verkeerd begrepen consumentenbescherming mag men het gebruik van sommige door de wetenschap als volkomen onschadelijk erkende additieven niet ten koste van de voedselveiligheid zelf verbieden. Wat dat laatste betreft, wijs ik erop dat de Verenigde Staten, die men wegens hun uitgebreide wetgeving inzake voedselveiligheid vaak als voorbeeld stelt, een van de landen met het hoogste aantal gevallen van voedselvergiftiging is.
Verslag-Wiebenga (A4-0284/97)
Buffetaut
Mijnheer de Voorzitter, in Europa zijn er al meermaals tragische gebeurtenissen geweest die mensen hun land hebben doen ontvluchten om aan de communistische onderdrukking te ontsnappen: ik denk aan het neerslaan van de bevrijdingsbeweging in Hongarije in 1956 en van de Praagse Lente in 1968. Dichter bij ons heeft de oorlog in ex-Joegoslavië, eveneens een uitvloeisel van een marxistisch regime, aangetoond dat wij op alles voorbereid moeten zijn. Een extra reden daarvoor is dat de situatie in Algerije voor de Europese landen aan de Middellandse Zee wel eens zware gevolgen zou kunnen hebben.
Tegen die achtergrond is het wellicht goed dat de landen van de Europese Unie gaan samenwerken. Wij achten het echter ook denkbaar dat door middel van een met een gekwalificeerde meerderheid genomen besluit van de Raad aan een lidstaat een systeem van tijdelijke bescherming wordt opgelegd.
Iedereen beseft immers dat een massale toevloed van ontheemden de maatschappelijke vrede en het sociale en economische evenwicht van het betrokken land in gevaar kan brengen. Wellicht meer dan op enig ander terrein moet de soevereiniteit van de staten op dit gebied volledig worden geëerbiedigd. Ik vrees dat de voorgestelde regeling, ook al bestaat er geen enkele internationale verplichting, een rampspoedige aantrekkingskracht zal uitoefenen, temeer daar in geen enkele maatregel is voorzien om de ontheemden ertoe aan te zetten naar hun land terug te keren.
Mijnheer de Voorzitter, de weg naar de hel is met goede voornemens geplaveid. Een niet door de rede ingetoomde edelmoedigheid kan rampspoediger zijn dan wat ook. Om die redenen hebben wij het verslag van de heer Wiebenga niet kunnen goedkeuren.

Berthu
Het voorstel van de Commissie aan de Raad voor een gemeenschappelijk optreden inzake de tijdelijke bescherming van ontheemden zou alle beleidsmensen moeten alarmeren die zich om de belangen van onze medeburgers bekommeren. Dit voorstel is des te onrustwekkender daar het volledig aansluit bij wat men in Brussel denkt. Als het Verdrag van Amsterdam per ongeluk wordt goedgekeurd zouden zulke voorstellen na vijf jaar, met medebeslissing van het Europees Parlement en op basis van het exclusieve initiatiefrecht van de Commissie, door de Raad met een gekwalificeerde meerderheid kunnen worden aangenomen.
Wat is nu de inhoud van dit voorstel voor een "gemeenschappelijk optreden" ? Dit voorstel voorziet in bescherming voor groepen als gevolg van oorlogsfeiten ontheemde personen die in aanmerking komen om in onze landen te worden opgevangen. Het gaat hier om een andere categorie dan die van de asielzoekers, die wegens hun opvattingen worden vervolgd en die overeenkomstig het verdrag van 28 juli 1951 bij ons hun toevlucht mogen zoeken. Volgens de geest van dit verdrag gaat het om individuele gevallen. Tijdens de oorlog in ex-Joegoslavië, een situatie die zich jammer genoeg in de toekomst ook in andere landen kan voordoen, ging het echter niet meer om een beperkt aantal intellectuelen op de vlucht voor min of meer dictatoriale regeringen, maar om grote bevolkingsgroepen die door de burgeroorlog waren verdreven en die vaak geen enkele band met een van beide kampen hadden. Die situatie doet een nieuw en uiterst ingewikkeld probleem rijzen dat ons - dat wil ik onderstrepen - op dit ogenblik geen enkele internationale verplichting oplegt. Moeten wij die nieuwe vluchtelingen onbeperkt toelaten, als wij weten dat hun aantal tot verschillende honderdduizenden of zelfs miljoenen kan oplopen? Moeten wij, aangezien het hier niet om uitsluitend individuele gevallen gaat, integendeel niet stelselmatig andere oplossingen zoeken? Welke oplossingen kunnen dat in dit geval zijn? Die vraag moet zeker worden gesteld.
Wij hadden in deze tekst ook graag ergens gelezen dat men in de eerste plaats met de belangen van de burgers van de Europese landen rekening moet houden. Ik herinner hen die dat vergeten zijn er nogmaals aan dat wij de taak hebben die belangen te verdedigen. Het tweede criterium is de opvangcapaciteit, het derde het verlangen van de ontheemden om naar een bepaalde plaats te gaan. Het is toch wel verbijsterend dat de eerste twee criteria nergens worden vermeld.
Erger nog is dat het voor het gemeenschappelijk optreden voorgestelde rechtskader neerkomt op een opwaartse harmonisatie, in geheel Europa, van de sociale en economische rechten en het recht op gezinshereniging van de ontheemden. Die voordelen zullen hen er zeker niet toe aanzetten bij ons weg te gaan. Dat is kennelijk ook geen zorg voor de opstellers van de tekst, die in artikel 4 van het ontwerp alleen maar zeggen dat voor de organisatie van de terugkeer prioriteit zal worden verleend aan vrijwillige repatriëring in samenwerking met de betrokken internationale organisaties.
Even zorgwekkend zijn ten slotte ook de procedureproblemen. Als het thans voorgestelde algemene kader door de Raad wordt aangenomen, zal men in de toekomst over de toekenning van de status van ontheemde aan een groep vluchtelingen bij meerderheid kunnen beslissen. Kan Frankrijk er zich toe laten dwingen mensen die voor een of andere verre oorlog op de vlucht zijn op te vangen omdat zijn partners in de Unie dat zo hebben beslist? De macht over ons grondgebied op die manier afstaan, zou volkomen strijdig zijn met onze vitale belangen.
Men zal daarop antwoorden dat het door de Commissie voorgestelde algemene kader door de Raad nog moet worden aangenomen en dat die volgens de huidige regeling van artikel K.3, lid 3, onder b) met eenparigheid moet besluiten.
Die dam is echter minder sterk dan men denkt. In de eerste plaats heeft iemand het idee gehad het Europees Parlement te raadplegen. Geen enkele tekst zegt dat dit moet gebeuren, maar wellicht wil men aldus op de Raad meer druk uitoefenen. Wij hebben vandaag gezien met welk gemak ons Parlement zich daartoe heeft geleend. Wij moeten echter goed beseffen dat de dam van de unanimiteitsregel voor dergelijke voorstellen door de toepassing van het Verdrag van Amsterdam dreigt te breken. Hebben de Europese volkeren zin om hun lot in handen te leggen van onverantwoordelijken die bovendien zo zeker van zichzelf zijn dat zij nu al durven te zeggen dat zij een anti-nationaal beleid willen voeren? Dat zijn enkele fundamentele vragen die wij tijdens het debat over de ratificatie van het Verdrag van Amsterdam zullen moeten stellen.

Eriksson en Sjöstedt
Wij vinden vluchtelingenvraagstukken en vraagstukken rond ontheemde personen zeer belangrijk, en wij bekommeren ons zeer om vluchtelingen en hun rechten.
Wij zouden echter graag zien dat deze zaken worden gecoördineerd op het niveau van de Raad van Europa en niet op dat van de EU, en wij zijn ook tegen een harmonisatie van het asiel- en vluchtelingenbeleid van de verschillende landen.

Gahrton, Holm en Schörling
Wij hebben dit verslag gesteund, omdat het streeft naar een humanisering van de vluchtelingenopvang. Tegelijkertijd willen wij echter benadrukken dat dit geen reden mag zijn voor aantasting van de soevereine bevoegdheid van de lidstaten om zelf, in overeenstemming met het VN-verdrag, beslissingen te nemen over hun immigratie- en vluchtelingenbeleid.

Kirsten Jensen, Blak en Iversen
De Deense sociaal-democraten stemmen voor het verslag over de tijdelijke bescherming van vluchtende personen. De enorme vluchtelingenmassa's van de oorlog in Joegoslavië liggen nog vers in ons geheugen. Na deze ervaringen moeten we beseffen hoe belangrijk het is dat we op dit gebied samenwerken. Het gaat om mensen in nood en om het besef dat wij op humanitair gebied een verantwoordelijkheid dragen.
Het voorstel van de Commissie is goed, omdat het mensen in nood de mogelijkheid biedt om in de EU op gelijke voet behandeld te worden. Op die manier kunnen wij in de Gemeenschap bepaalde minimumrechten vaststellen. Voor ons is het belangrijk dat een oorlog de toekomst van de mensen in hun land niet verwoest. Wanneer zij toestemming krijgen om in de EU te verblijven, moeten ze ook toegang hebben tot onderwijs en een baan. Wij hadden echter graag een concrete lastenverdeling gezien. Daarom moet werk worden gemaakt van een overeenkomst die de vluchtelingen gelijkmatig over de Unie verspreidt reeds vóór ze de grens van de EU overschrijden. Iedereen moet zijn verantwoordelijkheid op zich nemen. Dit komt uiteindelijk alle partijen ten goede, zowel de lidstaten als de vluchtelingen.

Lindqvist
Voor het geval de nationale staten zelf geen oplossingen kunnen vinden voor onder andere asielkwesties, dienen deze te worden opgelost via de VN, de Raad van Europa en via contacten met internationale vluchtelingenorganisaties. De EU is geen staat, maar moet een strikt internationaal samenwerkingsorgaan blijven.
Het vluchtelingenvraagstuk is in de allerhoogste mate een internationaal vraagstuk, dat te groot is om tot de EU te worden beperkt als zich gevallen voordoen die niet nationaal kunnen worden opgelost.

Wibe
Mijn visie op een Europa der democratieën is dat ieder van de zelfstandige staten een algemeen en humaan vluchtelingenbeleid voert. Ik heb er niets tegen om een protocol toe te voegen aan het Verdrag inzake tijdelijke bescherming van ontheemden.
Daarentegen kan ik moeilijk inzien waarom deze kwestie in het Europees Parlement moet worden behandeld. Het is natuurlijk wel wenselijk dat de Raad het unaniem eens kan worden over minimumrechten in dezen.
(De vergadering wordt om 13.15 uur onderbroken en om 15.00 uur hervat)

Actualiteitendebat
De Voorzitter
Aan de orde is het debat over actuele, dringende en bijzonder belangrijke kwesties.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-0826/97 van de leden André-Léonard, Fassa en Bertens, namens de ELDR-Fractie, over Afghanistan; -B4-0840/97 van mevrouw Karamanou, namens de PSE-Fractie, over de schending van de rechten van de vrouwen in Afghanistan; -B4-0852/97 van de leden Lalumière, Dell'Alba, Dupuis en Hory, namens de ARE-Fractie, over Afghanistan; -B4-0860/97 van de leden Maij-Weggen, Thomas Mann en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over Afghanistan; -B4-0874/97 van de leden Aglietta, Van Dijk, Roth, Gahrton, Schroedter, Telkämper en Ripa di Meana, namens de V-Fractie, over Afghanistan; -B4-0875/97 van de leden Sornosa Martínez, Pailler, Castellina, González Álvarez, Papayannakis, Eriksson, Ojala en Gutiérrez Díaz, namens de GUE/NGL-Fractie, over de toestand in Afghanistan; -B4-0888/97 van de leden Pasty en Azzolini, namens de UPE-Fractie, over de toestand in Afghanistan.
Bertens
Mevrouw de Voorzitter, het Parlement moet een scherpe veroordeling laten klinken aan het adres van de Taliban. Het arresteren van commissaris Bonino is een klap in het gezicht van het belangrijke werk dat zij voor de humanitaire hulpverlening aan Afghanistan doet.
Mede door de terughoudendheid van de Verenigde Staten inzake Afghanistan speelt de Unie een bijzonder belangrijke rol, en die rol moeten wij bereid zijn te spelen. Wij moeten alle invloed aanwenden om de mensenrechtensituatie aldaar te verbeteren en natuurlijk het mensenrechtenbeleid van de Taliban, dat onacceptabel is, juist en voortdurend worden veroordeeld.
De Commissie moet in haar hulpverlening juist samenwerken met onafhankelijke NGO's die respect voor mensenrechten en gelijke behandeling van mannen en vrouwen centraal stellen. In politieke zin moeten wij vasthouden aan het niet-erkennen van de Talibanautoriteiten. De Unie moet initiatieven nemen voor het herstel van de vrede. Andere landen moeten worden overtuigd één en dezelfde lijn aan te houden. Alleen een duurzame vrede kan een einde maken aan het voortdurend lijden van de Afghaanse bevolking. En bovendien zal dit ook de enige manier zijn waarop wij de onder de Taliban-leiding aanzwellende opiumproductie en - handel een halt kunnen toeroepen en daarvoor is ook een amendement ingediend, en dat zullen wij gaarne steunen.

Karamanou
Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, de echo van de angst- en wanhoopskreten van de Afghaanse vrouwen is vandaag doorgedrongen tot het Europees Parlement. Hier zal deze hopelijk de aanleiding zijn tot een boodschap van hulp en solidariteit en vooral tot actie, opdat een eind gemaakt kan worden aan de nachtmerrie van het Afghaanse volk. Dit volk gaat gebukt onder het juk van een bloeddorstig, absurd regime, van een troep jonge, analfabetische fanatici die nu al een jaar lang twee derde van het land bezet houden en zeggen dat zij in naam van Allah en de Islam handelen.
Het regime van de Taliban draait de tijd eeuwen terug, naar de donkere jaren van de Middeleeuwen. Het leven van de vrouwen daar is zo'n ongelooflijk drama geworden dat zelfs de Oudgriekse tragedieschrijvers het nooit zo erg hadden kunnen verzinnen. De Taliban lapt elk begrip van democratie en rechten van de mens aan zijn laars. De vrouwen mogen niet meer leren, werken, hun mening uiten, zich vrij bewegen en in feite hebben zij ook geen recht meer op gezondheidszorg, daar de enige polykliniek voor vrouwen in Kaboel werkt met te weinig stroom, water en medische uitrusting.
De vrouwen leven hier in een afschuwelijk soort apartheid. Zij zijn gedwongen zich van top tot teen te bedekken en hun oponthoud buitenshuis zoveel mogelijk te beperken. Door gebrek aan zon en vitamine D verziekt hun beendergestel. Ik vraag mij af wat de Wereldgezondheidsorganisatie hiervan denkt.
Als je in Afghanistan gehoorzaamheid weigert aan het extremistisch regime, veroordeel je jezelf tot de dood. De vrouwen worden gegeseld, met zuren overgoten, gestenigd en zelfs vermoord als zij bijvoorbeeld hun enkels durven te tonen. Als zij hun handen of hun gezicht laten zien, als zij hun kinderen met speelgoed laten spelen, als zij zonder begeleiding van een mannelijk familielid gaan winkelen, worden zij door steniging ter dood gebracht. Verboden zijn radio, televisie, foto's, zingen, dansen en applaudisseren. De meisjes die het slachtoffer worden van verkrachting moeten overeenkomstig de wetten van de extremisten met vier mannelijke getuigen kunnen aantonen dat zij niet zelf hun verkrachting hebben uitgelokt. Natuurlijk kun je dergelijke getuigen nooit vinden. Dan wordt het gezin gedwongen het meisje te vermoorden om zijn eer te redden. Ronduit afschuwelijk! Ik vraag mij af hoe het in godsnaam mogelijk is dat mensen dergelijke dingen uitdenken in deze tijd van technologische revolutie, in 1997!
Als je dit weet, hoef je niet verbaasd te zijn dat de Taliban zelfs is overgegaan tot arrestatie van commissaris Bonino. Zij is verantwoordelijk voor de humanitaire steun die de Europese Unie op zo gulle wijze het Afghaanse volk ter beschikking stelt. De Taliban-extremisten schamen zich weliswaar niet te zeggen dat zij in naam en ten behoeve van de islam handelen, maar wij weten allen dat de mohammedaanse intellectuelen in heel de wereld zeggen dat de islam niets met dergelijke praktijken heeft uit te staan. Wat hier achter zit, is natuurlijk de drang naar macht en de controle over een land dat al achttien jaar lang zijn weg naar democratie en vooruitgang zoekt.
Ten slotte zou ik de Raad, de Commissie, de regeringen van de lidstaten, de internationale organisaties dringend willen vragen elke hulp aan Afghanistan te staken en alleen nog hulp rechtstreeks via de nietgouvernementele organisaties te geven. Ook zal men pogingen moeten doen om de politieke problemen van Afghanistan op vreedzame wijze op te lossen en de eerbiediging van de rechten van de mens en de democratische vrijheden te herstellen. De Socialistische Internationale van Vrouwen, waar ik ondervoorzitter van ben, heeft reeds initiatieven in deze richting ondernomen.

De Voorzitter
Mevrouw Karamanou, ik kan begrijpen dat u hierover veel wil zeggen, maar als iedereen zijn spreektijd overschrijdt, hebben wij voor ons debat een derde meer tijd nodig. Dat kunnen wij ons vandaag niet veroorloven. Ik verzoek de indieners van de ontwerpresoluties en de sprekers dan ook hun spreektijd te respecteren.

Dell'Alba
Mevrouw de Voorzitter, mijn fractie had in alle bescheidenheid gevraagd dat men na de missie van mevrouw Bonino in Afghanistan een debat zou houden om van haarzelf te vernemen hoe zij de situatie beoordeelt en wat zij heeft gedacht in de drie uur dat zij door de Taliban gevangen is gehouden.
De grote fracties hebben dat evenwel niet gewild en de heer de Silguy moet zijn monetaire beslommeringen dus even terzijde schuiven om zich met Afghanistan bezig te houden. Ik dank hem voor zijn aanwezigheid. Ik dank ook de Commissie dat ze bij monde van mevrouw Bonino de moed heeft gehad de kwestie van de Taliban en hun middeleeuws regime opnieuw aan de orde te stellen. Zoals iedereen weet, worden de Afghaanse vrouwen door dat regime sterker dan in enig ander land onderdrukt. Ik ben dan ook zeer tevreden dat de Commissie dat gebaar heeft gesteld. Ze heeft de Europese Unie en de internationale gemeenschap aan hun plichten herinnerd. De Raad, de Unie en de Verenigde Naties moeten zich duidelijk uitspreken over de houding die tegenover het regime van de Taliban moet worden aangenomen.
De Europese Unie moet haar stem laten horen, vooral wat het lot van de Afghaanse vrouwen betreft. Uit dat oogpunt vind ik het zeer goed dat in een paragraaf van de ontwerpresolutie die wij straks zullen aannemen, wordt gevraagd dat wij op de symbolische datum van 8 maart bijzondere aandacht aan de Afghaanse vrouwen zouden schenken. Ik zou de heer de Silguy willen vragen wat hij als lid van de Commissie van dat idee van het Parlement denkt, of hij daarmee kan instemmen en of wij samen iets kunnen doen om van 8 maart 1998 de dag van de Afghaanse vrouwen en derhalve ook van de vrijheid van de vrouwen en mannen in de gehele wereld te maken.

Maij-Weggen
Voorzitter, de gevangenname van onze eurocommissaris Emma Bonino enkele weken geleden in Kaboel was niet alleen een ongekend schandaal op diplomatiek gebied en een enorme belediging voor de Europese Unie en voor mevrouw Bonino, het was ook een duidelijk signaal hoe ernstig de situatie is, met name ten aanzien van vrouwen in dat land. Sinds de Taliban daar aan de macht is, werd een ongekende terreur ingezet tegen vrouwen, van jong tot oud, gehuwd of weduwe. Vrouwen mogen niet meer beroepsmatig werken, recht op onderwijs is hen ontzegd, toegang tot gezondheidszorg wordt ernstig bemoeilijkt, ze worden gedwongen zich helemaal te bedekken en wanneer ze uit moeten gaan, moet dat onder zeer strikte voorwaarden en ook onder begeleiding van een mannelijk lid van de familie. Je kan voor zoiets geen ander woord vinden dan ronduit terreur. En we zijn ook verbaasd dat het protest in de wereld nog niet groter is geworden dan nu. Het feit dat mevrouw Bonino, die zoveel hulp geeft aan Afghaanse vluchtelingen, zo werd behandeld, zou het protest zeker vanuit de Unie eigenlijk moeten versterken.
Voorzitter, nog een opmerking die aansluit bij wat net door de socialistische collega werd gezegd. Optreden van de Taliban tegen de vrouwen is eigenlijk ook een schande voor de islam. Het zou goed zijn wanneer de Arabische wereld nog duidelijker en nog beter tot uitdrukking zou brengen dat dit niet de vorm van Islam is die eigenlijk zo hoort te zijn. Ik denk echter dat hier zowel de westerse democratieën als de Arabische democratieën schouder aan schouder moeten gaan om deze enorme terreur tegen te gaan, want het is een schande voor de Arabische wereld en een schande voor de islam wat daar gebeurt.

Van Dijk
Voorzitter, het regime van de Taliban gebruikt de dekmantel van de islam om vrouwen op een werkelijk walgelijke manier te onderdrukken. Het is natuurlijk waar dat wij de onderdrukking van vrouwen ook in andere moslimstaten tegenkomen maar nergens wordt het werkelijk zo bont gemaakt als de Taliban doen in Afghanistan. Dit heeft eigenlijk niets met de islam te maken, dit heeft alleen maar met een ongekend machtsmisbruik van de Taliban te maken. Het is eigenlijk niet meer dan een stelletje boeven die op die manier proberen hun macht uit te breiden.
Het is dringend nodig een initiatief te starten om het conflict in Afghanistan op een vreedzame manier op te lossen en te zorgen dat er opnieuw respect voor de mensenrechten zal zijn in Afghanistan. Het lijkt mij dringend noodzakelijk een gedragscode voor hulpverleners in te stellen om te bewerkstelligen dat in de humanitaire hulpverlening iedere vorm van discriminatie op grond van geslacht wordt uitgesloten, zodat wij op die manier proberen de Taliban in ieder geval daar te isoleren. Een gemeenschappelijk optreden van de Unie is op z'n plaats.

Carnero González
Mevrouw de Voorzitter, Afghanistan keert niet terug naar de Middeleeuwen. Het gaat nog veel verder terug, al lijkt dat niet te geloven.
Het bewind van de Taliban is vandaag de dag een van de meest meedogenloze en anti-democratische regimes die er op deze planeet bestaan. Duidelijke en afschuwelijke voorbeelden daarvan zijn in ruime mate voorhanden, bijvoorbeeld het totaal ontbreken van rechten voor vrouwen, de voortdurende schendingen van de fundamentele vrijheden en, zoals we dagelijks constateren, de barbaarse terechtstellingen en straffen waaraan de burgerbevolking wordt onderworpen. Een burgerbevolking die in erbarmelijke en verwoestende omstandigheden leeft, omdat, mevrouw de Voorzitter, het wanbeleid van de Taliban en het voortduren van de koude oorlog nog bovenop de gevolgen van de burgeroorlog komen.
Maar ik ben van mening dat we duidelijk moeten zijn: de Taliban zijn als eersten verantwoordelijk, maar de internationale gemeenschap en de belangrijkste leden daarvan zouden hun verantwoordelijkheden op zich moeten gaan nemen, want er wordt nu nog steeds betaald voor de fouten van de jaren "70, " 80 en "90. En we kunnen ons niet beperken tot het betreuren van de wreedheden van de Taliban of tot het verwerpen van hetgeen commissaris Bonino is aangedaan. Er moet tot actie worden overgegaan. En ik denk dat we heel eenvoudige, heel duidelijke en heel overtuigende dingen kunnen doen. Bij voortduring het Taliban-bewind veroordelen, zowel vanuit de Europese Unie als in het kader van de Verenigde Naties; landen als Pakistan, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten, die betrekkingen met de Europese Unie hebben, verzoeken geen diplomatieke betrekkingen met de Taliban te onderhouden en, indien ze dat wel doen, een pressiemiddel op hen toepassen. Binnen de transatlantische verhoudingen, waarover wij het zo vaak hebben, zouden we Washington bijvoorbeeld kunnen verzoeken, ten eerste, Pakistan, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten te vragen iets over het Taliban-bewind te zeggen; ten tweede, dat er eindelijk eens een echt wapenembargo komt en een embargo op de onderdelen waarmee de wapens onderhouden moeten worden; ten derde, de NGO's te steunen opdat deze op hun beurt de bevolking rechtstreeks kunnen helpen, en met een duidelijke gedragscode. Vanzelfsprekend moeten de rechten van vrouwen voortdurend op de voorgrond van ons handelen staan.
Er is een internationale conferentie nodig voor het maken van afspraken en, mijnheer de commissaris, ik ben van oordeel dat het tijdstip is gekomen om een gemeenschappelijk optreden van de Europese Unie in het kader van het GBVB voor te stellen, waarbij de durf, de duidelijkheid en de onverschrokkenheid van mevrouw Bonino dienen te worden nagevolgd.

Mann, Thomas
Mevrouw de Voorzitter, de mensenrechten in Afghanistan komen steeds meer in de verdrukking. De bevolking lijdt onder de nu al bijna twintig jaar oude burgeroorlog met zijn rampspoedige economische gevolgen en onder de zelfverheerlijking en het misprijzen voor de mens van de aan de burgeroorlog deelnemende partijen.
Het Taliban-regime is een regime van fundamentalisten uit de prehistorie. Hun beleid richt zich tegen het vrouwelijke deel van de bevolking. Met drastische maatregelen worden de vrouwen stelselmatig uit het openbare leven geweerd. Zij krijgen geen medische verzorging en geweld en terreur zijn schering en inslag. Deze zelfuitgeroepen heilige strijders hebben ook nog andere slachtoffers: religieuze en etnische minderheden, politiek geëngageerde mensen en intellectuelen. In de islamitische wereld worden de Taliban alleen door Saudi-Arabië en Pakistan erkend. Dat isolement bewijst dat het de Taliban niet om godsdienst, maar om macht en geld te doen is. Het bezoek van de Europese delegatie aan Afghanistan heeft aangetoond hoe weinig zij zich van de mensenrechtenconventies aantrekken.
Wij moeten de hulpverlening uit de Europese Unie voortzetten, ervoor zorgen dat de NGO's daarbij worden betrokken en dat de hulp concrete vormen aanneemt. Wij moeten ons ook inspannen om het conflict vreedzaam op te lossen. De Raad mag daarbij niet langer afzijdig blijven.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de Commissie maakt zich grote zorgen over de situatie in Afghanistan en is verbijsterd en verontwaardigd over wat bij de arrestatie van mevrouw Bonino is gebeurd.
De aanhoudende gewapende conflicten en de frequente schendingen van de mensenrechten door de verschillende partijen hebben zware gevolgen voor de burgerbevolking. De Commissie maakt zich vooral zorgen over de situatie van de vrouwen, van wie de positie, zoals mevrouw Karamanou terecht heeft opgemerkt, almaar slechter wordt. De door de Taliban opgelegde strenge regels beperken de fundamentele rechten van de vrouwen en dreigen de vrouwen tot tweederangsburgers te maken.
Mijnheer Dell'Alba, wat paragraaf 9 van de ontwerpresolutie betreft, ondersteun ik met genoegen uw voorstel om op de volgende Internationale Vrouwendag op 8 maart 1998 bijzondere aandacht aan de situatie van de Afghaanse vrouwen te schenken. Mijnheer Carnero González, ik kan u verzekeren dat al op 18 oktober 1996 een besluit voor een gemeenschappelijk optreden in het kader van het GBVB is genomen: dat besluit is in werking getreden en is door de Raad van ministers van Buitenlandse Zaken op zijn laatste bijeenkomst begin oktober bevestigd.
Toch acht de Commissie het onontbeerlijk de dialoog met de feitelijke machthebbers in Kaboel voort te zetten en onderstreept ze dat wij de morele plicht hebben onze hulpverlening en humanitaire inspanningen via de NGO's voort te zetten.
Wij moeten die dialoog voortzetten om de eenvoudige reden dat wij, als wij Afghanistan nu isoleren, het Taliban-regime onvermijdelijk nog radicaler zouden maken. Alleen de hervatting van de internationale dialoog, de inspanningen van de Verenigde Naties en uiteraard het herstel van de vrede kunnen uitzicht op een liberalisering bieden.
Voorts moeten wij ook de humanitaire hulpverlening voortzetten. De Europese Unie is de grootste verstrekker van hulp aan Afghanistan. Al onze hulp gaat via de NGO's en de jongste twee jaar is daaraan 120 miljoen ecu besteed. Nu de winter nadert, zou een onderbreking van de hulpverlening de nu al zeer moeilijke, om niet te zeggen ondraaglijke situatie van de burgerbevolking nog erger maken. De politieke overwegingen moeten wijken voor de eenvoudige vaststelling dat, als wij onze hulp schorsen, vele slachtoffers zouden vallen. Daaraan heeft het land beslist geen behoefte.
De Europese Unie heeft in december 1996 het embargo op wapenleveranties aan Afghanistan goedgekeurd. De Commissie wenst dat het embargo wordt uitgebreid tot alle landen die de oorlogvoerende partijen militaire bijstand verlenen. De Verenigde Naties doen grote inspanningen om een vreedzame oplossing te vinden. Wij moeten die inspanningen aanmoedigen. De ondertekening van een vredesakkoord, waarover hier herhaaldelijk is gesproken, veronderstelt echter dat de medewerking van allen die in de regio direct of indirect bij het conflict betrokken zijn.

De Voorzitter
Mijnheer de Silguy, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-0829/97 van de heer Cars, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Noord-Korea; -B4-0841/97 van de leden Ford, Malone, Needle en Thomas, namens de PSE-Fractie, over de hongersnood in Noord-Korea; -B4-0853/97 van de leden Dupuis en Dell'Alba, namens de ARE-Fractie, over de hongersnood en de politieke situatie in Noord-Korea; -B4-0861/97 van de leden Habsburg-Lothringen, Rinsche, Decourrière en Oomen-Ruijten, namens de PPEFractie, over de grote hongersnood in Noord-Korea; -B4-0873/97 van de leden Bloch von Blottnitz, Müller en Holm, namens de V-Fractie, over de hongersnood in Noord-Korea; -B4-0876/97 van de leden Alavanos en Eriksson, namens de GUE/NGL-Fractie, over de hongersnood in Noord-Korea; -B4-0889/97 van de leden Pasty en Azzolini, namens de UPE-Fractie, over de situatie in Noord-Korea.
Cars
Mevrouw de Voorzitter, Noord-Korea voldoet aan alle klassieke voorwaarden om als tirannie te worden bestempeld. Nog erger is dat het een erfelijke tirannie is, waarin de macht van vader op zoon overgaat.
Het volk van Noord-Korea is gedwongen in een permanente catastrofe te leven. De spaarzame informatie die wij krijgen, wijst op een ongehoord lijden. Kinderen sterven van de honger en de ondervoeding heeft zulke proporties aangenomen dat er gevaar voor kannibalisme bestaat. Noord-Korea is één groot concentratiekamp, waarin de gevangenen, dat wil zeggen de burgers, wreed worden mishandeld - zowel lichamelijk als geestelijk.
Het regime sluit zich af en wil de realiteit niet onder ogen zien. De buitenwereld moet het regime zover zien te krijgen dat het zich het leed aantrekt en zijn volk eerlijk in de ogen kan kijken!
Ik wil hieraan toevoegen dat het triest zou zijn als leden van dit Parlement uit misplaatste socialistische solidariteit de ogen zouden sluiten voor het lijden van het Noord-Koreaanse volk.

Ford
Mevrouw de Voorzitter, het doet mij genoegen om, als iemand die zelf op eigen kosten Noord-Korea heeft bezocht met twee collega's, Clive Needle en David Thomas, in dit debat te mogen spreken. Het is een treurig land. Het klimaat, de cultuur en de geschiedenis spannen samen tegen het land. Het heeft in de afgelopen anderhalf jaar de ergste overstroming sinds 63 jaar en de ergste droogte sinds 52 jaar doorgemaakt. Het gevolg is dat het dagelijks voedselrantsoen is geslonken van 700 tot 500 gram per dag, vervolgens tot 300 gram en nu tot het hongerrantsoen van 100 gram per dag.
Sinds 1989 is de landbouwproductie met 50 % gedaald, de productie van steenkool met 65 % en die van kunstmest met 75 %. Tijdens ons bezoek had men te kampen met de ongerijmdheid dat er geen steenkool kon worden gedolven omdat er geen elektriciteit was om de machines aan de gang te houden.
De VN hebben onlangs aangegeven dat 17 % van de Koreaanse kinderen ondervoed is. We hebben een kindercentrum bezocht, evenals een kinderziekenhuis, een aantal weeshuizen en kleuterscholen om het met eigen ogen te zien. De plaatselijke NGO's, het ontwikkelingsfonds van de VN, UNICEF, Artsen zonder Grenzen, Children's Aid Direct en vertegenwoordigers van de Europese Commissie bevestigen stuk voor stuk wat wij zelf hebben gezien.
Sommige mensen zeggen misschien: "En wat dan nog? Het gaat om het laatste stalinistische regime, waar als koning een marionet aan de leiband van het leger regeert, en dat volgens de Verenigde Staten kernwapens heeft." Ik zou het de heer de Silguy in het vorige debat willen nazeggen: het zou een misdaad tegen de mensheid zijn om de gruwelen van gisteren op de kinderen van vandaag te verhalen. Wie pleit er voor kindermoord als een nieuw wapen voor massavernietiging? Het is waanzin om een land met een legermacht van 1, 5 miljoen man dat over kernwapens beschikt in een hoek te drijven. We kunnen het ons veroorloven om 4 miljard dollar in het KEDO-programma te steken. Het USS Independence dat ons en de Japanners tegen Noord-Korea beschermt, kost 1 miljoen dollar per dag. Oorlog, hongersnood en epidemieën kunnen het alternatief zijn. Iedereen heeft baat bij verlichting van de pijn. Wij zullen dan ook proberen om de resolutie bij de stemming te wijzigen. Noord-Korea is geleidelijk opener aan het worden. De NGO's en de Europese Commissie bevestigen dit. Vasthouden aan de eis dat een land dat formeel nog steeds in oorlog is met zijn buurland zich onmiddellijk volledig openstelt, is eisen dat het zich meer dan Zuid-Korea openstelt. Het moet opener worden, het is ook opener aan het worden; maar het helpt niet om het onmogelijke te eisen.

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, ik protesteer met klem tegen het idyllische beeld dat de vorige spreker van de situatie in Noord-Korea heeft opgehangen. Daarin ontbraken alleen nog maar enkele zingende engeltjes.
Wat op dit ogenblik in Noord-Korea gebeurt, is het resultaat van het bewind van het regime dat in het land al veertig jaar aan de macht is. In vergelijking met de machthebbers in Noord-Korea was Ceaucescu een koorknaapje. Nu wil men ons doen geloven dat het probleem uitsluitend het gevolg is van de droogte en van voedselgebrek. Het echte probleem is dat in Noord-Korea een waanzinnig regime aan de macht is dat ter ere van Kim Il-Sung I, II en weldra III megalomane projecten op touw zet. Wij hebben hier met een absurd regime te maken, maar toch beweren onze sociaal-democratische vrienden dat wij onze ontwerpresolutie moeten matigen en de regering niet zonder meer mogen veroordelen. Wij mogen de Noord-Koreaanse autoriteiten wel bekritiseren, maar slechts een beetje. Dat is ronduit bespottelijk.
Men vraagt ons een aparte stemming over paragraaf 2, waarin alleen wordt gevraagd dat westerse journalisten zich naar Noord-Korea mogen begeven om na te gaan of onze voedselhulp niet in de zakken van de machthebbers verdwijnt maar ten goede komt aan hen die ze nodig hebben.
Wij, radicalen, hebben een amendement ingediend om Noord-Korea binnen zes maanden onder internationaal toezicht te plaatsen als de toestand er niet drastisch verandert en als men er geen privatiseringen of politieke hervormingen uitvoert. Noord-Korea garandeert immers niet alleen de vrijheid niet, maar zorgt zelfs niet voor brood voor de bevolking.

Habsburg-Lothringen
Mevrouw de Voorzitter, als wij vandaag deze dringende ontwerpresolutie over Noord-Korea bespreken, moeten wij goed beseffen dat wij hier niet over een normaal land spreken. Op dit ogenblik gedraagt Noord-Korea zich alsof het geen enkele morele verplichting heeft. Noord-Korea is de meest totalitaire staat die men zich kan indenken. Wat in Noord-Korea gebeurt, kan met de situatie in geen enkel ander land worden vergeleken.
Daarom vind ik het ook volkomen verkeerd dat bepaalde mensen ons op dit ogenblik, nu in Noord-Korea de grootste hongersnood van de tweede helft van deze eeuw heerst, willen wijsmaken dat die alleen het gevolg is van rampspoedige overstromingen, droogte en dergelijke meer. In Korea heerste ook voor die verschrikkelijke milieurampen al hongersnood. Die rampen werken alleen maar in de hand wat in Korea gebeurt. Zelfs de Chinezen geven nu toe dat de hongersnood het gevolg is van de door Noord-Korea gevoerde politiek. Mijnheer Ford, die politiek is de laatste jaren niet veel veranderd.
In Noord-Korea heerst al veel langer hongersnood dan de laatste vier jaar. De cijfers zijn niet helemaal duidelijk, maar spreken toch voor zich. Alle vermelde NGO's en organisaties in Noord-Korea geven verschillende cijfers op. Toch zeggen ze alle dat verschillende miljoenen mensen door hongersnood zijn getroffen, dat ongeveer 800.000 kinderen honger lijden, dat de eerste gevallen van kannibalisme zijn vastgesteld en dat Noord-Korea nog steeds elke hulp afwijst omdat die zogezegd als politieke agitatie bedoeld is. Dat is voor ons onaanvaardbaar. Het Europees Parlement moet dan ook duidelijk zeggen dat wij zowel aan onze hulp op korte als op lange termijn bepaalde voorwaarden verbinden.
Onze hulp op korte termijn moet gekoppeld worden aan de voorwaarde dat wij moeten weten waar ze terechtkomt. Wij kunnen niet langer aanvaarden dat de hulp die Noord-Korea bereikt grotendeels naar het leger gaat en de bevolking lang niet ten goede komt zoals dat zou moeten. Ook onze hulp op lange termijn moeten wij afhankelijk maken van de voorwaarde dat de situatie in Noord-Korea echt verbetert. Het voorstel van de heer Dupuis om in Noord-Korea met privatiseringen te beginnen, is volgens mij zeer interessant.
Ik meen dat wij als Parlement de plicht hebben ons in die zin uit te spreken.

Holm
Mevrouw de Voorzitter, de hongersnood wordt steeds erger. En wat doet het regime in NoordKorea? Het enige wat het doet, is bemoeilijken of zelfs verhinderen dat de externe hulp wordt gedistribueerd en de mensen ten goede komt. Als Europees Parlement moeten wij dit beslist veroordelen. De Commissie moet de humanitaire hulp snel uitbreiden, en tegelijkertijd een strategie voor de langere termijn ontwikkelen, om te voorkomen dat er in de toekomst weer van dit soort situaties ontstaan.
Het optreden van de EU is echter dubbelzinnig. Zij geeft namelijk tegelijkertijd grote bedragen aan NoordKorea, zodat het twee nieuwe kernenergiecentrales kan bouwen. Als deze kerncentrales eenmaal gebouwd zijn, is er echter geen kanaal om de elektriciteit te distribueren. Dit geld is volkomen verspild, en de EU moet stoppen met dit beleid. Wij moeten de Noord-Koreaanse burgers helpen om de hongersnood te overleven in plaats van allerlei kerncentrales te bouwen!

Pettinari
Mevrouw de Voorzitter, zoals reeds gezegd heeft het Noord-Koreaanse volk momenteel te lijden onder een hongersnood zonder weerga die een ware hecatombe teweegbrengt. De toestand wordt nog verergerd door het alom bekende, geen inmenging duldende beleid van de regering in Pyongyang, waardoor het ons onmogelijk is te beoordelen hoe ernstig het gesteld is met de voedselcrisis in dit land. Maar dat er hongersnood heerst en ook nog eens een zeer ernstige, staat buiten kijf en wij menen dat de Commissie met grote spoed en op grote schaal voedselhulp moet bieden aan het Noord-Koreaanse volk. Ik spreek de wens uit dat de commissaris ter zake een duidelijk antwoord geeft en dat zij eveneens reageert op de propaganda die ook in deze vergaderzaal wordt gemaakt ten overstaan van een tragedie: de propaganda van degenen die hulp aan een volk ondergeschikt willen maken aan de vraag of men de regering tot politieke onderhandelingen kan dwingen. Deze regering kunnen wij weliswaar veroordelen, maar dat verandert niets aan de ernst van de situatie. De noodzaak van hervormingen in Noord-Korea ontgaat niemand onder ons en ik spreek de wens uit dat deze ten spoedigste zullen worden doorgevoerd. Maar ik meen dat op dit moment het verlenen van humanitaire hulp prioritair is en dat Europa zich daaraan niet mag onttrekken gezien de omvang van de tragedie; dat zou ontzettend zijn en Europa tot medeplichtige maken.

Harrison
Mevrouw de Voorzitter, op de allereerste plaats is dit een humanitair probleem. Dat moet voor het Europees Parlement de kern van de zaak zijn. Ik dank de collega's Ford, Thomas en Needle en mevrouw Malone omdat ze met informatie over de hongersnood in Noord-Korea zijn teruggekomen en omdat ze onze aandacht hebben gevestigd op het lot van de hongerende kinderen daar. Ik ben blij dat de EU sinds enige tijd de grootste donor van Noord-Korea is.
Maar ik wil toch een politieke opmerking plaatsen: het is een onverbiddelijke eis dat de besprekingen tussen Zuid- en Noord-Korea onder gezamenlijk voorzitterschap van de VS en China worden hervat. We moeten doen wat we kunnen om het streven naar politieke oplossingen te stimuleren. Ik weet dat onze collega's in ZuidKorea niets liever willen. Ik hoop dat Noord-Korea daar het zijne tegenover kan stellen. Op middellange termijn is wat het beste dat we voor deze verhongerende kinderen kunnen hopen.

Vanhecke
Voorzitter, ik moet zeggen dat het mij niet elke dag gebeurt maar deze keer ben ik het volledig eens met de voorliggende resolutie over de hongersnood in de communistische tirannie Noord-Korea. Van mijnentwege dus enkel een paar woorden over de amendementen. In de eerste plaats, de drie amendementen van collega Dupuis die in mijn ogen een nuttige aanvulling brengen door nadrukkelijker dan de resolutie zelf te verwijzen naar de echte verantwoordelijke voor deze ramp: het communistische regime met zijn nauwelijks voorstelbare luxe voor de machthebbers en hun familieleden, met zijn eveneens nauwelijks voorstelbare ellende voor de bevolking, en met zijn langzame marteldood voor tweehonderdduizend politieke gevangenen waar de heer Ford niets over gezegd heeft. Het zijn inderdaad niet de verwoestende overstromingen, maar in de eerste plaats tientallen jaren stalinistisch bewind die de ellende en de hongersnood teweeg brengen.
Het amendement 4 van de socialistische fractie wil nochtans het regime niet veroordelen, maar slechts kritiseren. Collega Ford is gewoonlijk wel een beetje brutaler in zijn taalgebruik. Zeker wanneer het zou gaan om vertegenwoordigers van de democratische nationale rechterzijde in Europa. Maar nu het gaat over echte politieke moordenaars en criminelen van links, overvalt collega Ford plots een soort verbale pleinvrees. Bijzonder interessant vind ik dat.
Ten slotte nog een woord over de drie groene amendementen over de Amerikaanse en Europese steun voor de bouw van twee reactoren. Het is niet de eerste keer dat de groenen op deze nagel hameren. Het is ook niet de eerste keer dat dit ten onrechte gebeurt, want de beide nieuwe centrales dienen voor de dringende vervanging van twee bestaande, bijzonder risicovolle kerncentrales die bovendien voor het regime plutonium voor militair gebruik produceren. Wie zich daartegen verzet, pleit in feite voor een nieuw en wellicht veel dramatischer Tsjernobyl.
De belangrijkste les van vandaag blijft inmiddels voor mij de beschamende maar feitelijke solidariteit van collega Ford en van de socialistische fractie met het monsterlijke communistische regime van Noord-Korea, een regime dat zij dus niet willen veroordelen maar hoogstens zachtjes bekritiseren. We zullen dit niet vergeten.

Malone
Mevrouw de Voorzitter, ik heb Noord-Korea onlangs bezocht met Trocaire, een Ierse katholieke instelling, dankzij mijn ecu-vergoeding. Ik heb wat ik daar heb gezien nog steeds niet verwerkt. Ik heb met mijn eigen ogen kunnen vaststellen dat daar een cultus wordt bedreven. Het is vreemd en griezelig.
Dat gezegd zijnde, denk ik dat het belangrijk is een zeker evenwicht in het debat te brengen. Er zijn zeker ernstige voedseltekorten. Er is een enorm gebrek aan medische hulpmiddelen en er zijn, dat wil ik beamen, structurele problemen die uitgaan boven de huidige rampen als de vloedgolf enzovoorts.
Ik heb gelegenheid gekregen om het hele terrein van de mensenrechten bij de verschillende ministers die we hebben ontmoet aan de orde te stellen. Men heeft mij ook één concessie gedaan wat de toegang van de media betreft. Ik stem in met de resolutie waar deze zegt dat de voortgangsbewaking een probleem is. Maar we hebben hier een dilemma. Er is altijd een dilemma tussen humanitaire hulp en de politieke dimensie. We moeten ons door de humanitaire noodzaak laten leiden.
Wat het idee om een delegatie van het Parlement te sturen betreft, als we dat doen, moet deze voortbouwen op het werk van de mensen die er al zijn geweest, het moet geen bezoek ter wille van de sensatie worden. Er zijn geen cijfers beschikbaar, maar er is geen bewijs voor kannibalisme. Dat soort opmerkingen is dit Parlement onwaardig. Als ze in de media worden opgepakt, wordt het een haatcampagne. Daarvoor zitten we hier niet. We moeten de dialoog voortzetten. Ze streven naar joint ventures. Ze willen geholpen worden met de nieuwe technologie. Ze willen steun en zijn er heel dankbaar voor.

Amadeo
Mevrouw de Voorzitter, het is bekend dat voor communisten de redenen van de logica en de naakte werkelijkheid van cijfers betwistbaar zijn als ze in strijd zijn met hun pseudo-wetenschappelijk analyse. De communisten van Noord-Korea hebben kennelijk in een van de vergaderingen van hun Centraal Comité vastgesteld dat de door de collectieve boerderijen geproduceerde oogst voldoende is om in de behoeften van het Noord-Koreaanse volk te voorzien, en getrouw aan dit standpunt, blijven ze blind voor de werkelijkheid, namelijk dat hun eigen volk van honger omkomt en duizenden kinderen en ouden van dagen in zeer behoeftige omstandigheden leven en aan ondervoeding sterven. Bovendien betekenen de aanbiedingen tot hulp van de zijde van de Westerse landen, vanuit hun standpunt bezien, slechts even zovele kapitalistische en reactionaire provocaties.
Welnu, mevrouw de Voorzitter, wellicht moeten we om de door ons aangeboden hulp te doen accepteren een overeenkomst aangaan met een ander communistisch land, bijvoorbeeld Cuba, opdat dit land als onze bemiddelaar optreedt bij de Noord-Koreaanse regering, waarbij dan natuurlijk verborgen moet blijven waar de hulp in werkelijkheid vandaan komt. Vergeef me mijn ironie bij zulk een tragisch onderwerp maar de houding van de Noord-Koreaanse regering is zo absurd dat we, als we echt serieus zouden willen zijn, ons een revolutionaire opstand van het volk zouden moeten toewensen die de vrijheid en de rechtsorde in dit zo zwaar getroffen land herstelt.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, het isolationistische beleid van de NoordKoreaanse regering maakt dat wij geen concrete gegevens over de omvang van het humanitaire probleem hebben. Mijnheer Habsburg-Lothringen, de cijfers die over het aantal slachtoffers van de hongersnood circuleren zijn slechts zeer moeilijk te controleren schattingen. Toch is de toestand ongetwijfeld uiterst zorgwekkend.
De Europese Unie verleent sedert 1995, toen Korea door zware overstromingen werd getroffen, omvangrijke humanitaire hulp. Die hulp is opgevoerd om het voedselgebrek op te vangen. In 1997 bedraagt de totale hulp ongeveer 230.000 ton graanequivalent. Een gedeelte wordt verdeeld via het Werdeldvoedselprogramma, de rest langs bilaterale weg. Naast die hulp zijn er de specifieke voedselprogramma's voor de kinderen en een pakket maatregelen inzake gezondheidshulp van onder meer UNICEF en verschillende NGO's, AzG en het ICRK. Mijnheer Pettinari, met 66, 5 miljoen ecu is de Europese Unie op dit ogenblik de grootste donor van Noord-Korea.
In nauwe samenwerking met het Wereldvoedselprogramma, UNICEF en de niet-gouvernementele organisaties zijn onafhankelijke verificateurs in Noord-Korea werkzaam om erop toe te zien dat onze hulp doeltreffend wordt gebruikt en niet wordt afgewend.
De Commissie heeft met succes geëist dat die controleurs ongehinderd hun werk kunnen doen. De balans van die noodmaatregelen is positief. Volgens de verantwoordelijken van het Wereldvoedselprogramma is de voedselsituatie van de kleine kinderen verbeterd.
Ik ben het er met velen van u over eens dat de voedselsituatie in Korea uiterst moeilijk blijft. In de komende maanden zullen misschien bijkomende steunmaatregelen moeten worden genomen. De Commissie wacht daarvoor op de resultaten van de studies van de FAO en het Wereldvoedselprogramma over de kwaliteit van de oogst in Korea.
Het is evenwel duidelijk - ik ben het eens met wat, als ik het goed heb, de heer Dupuis daarover heeft gezegd - dat ook economische hervormingen onontbeerlijk zijn. Ik vind dat daarnaast ook politieke hervormingen nodig zijn om het probleem van het structureel deficit van de voedselproductie in Noord-Korea op te lossen.
Hulpverlening vermindert het risico op hongersnood, maar geneest de kwalen niet waardoor die wordt veroorzaakt.

De Voorzitter
Mijnheer de Silguy, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende ontwerpresoluties:
B4-0825/97 van de leden André-Léonard, Fassa en Bertens, namens de ELDR-Fractie, over de terugtrekking van het VN-onderzoeksteam uit Congo; -B4-0832/97 van de leden Aelvoet en Telkämper, namens de V-Fractie, over de VN-onderzoeksreis naar Congo; -B4-0850/97 van de leden Dury en Swoboda, namens de PSE-Fractie, over de weigering om een onderzoekscommissie van de Verenigde Naties tot de Democratische Republiek Congo toe te laten; -B4-0856/97 van de leden Hory, Dell'Alba en Dupuis, namens de ARE-Fractie, over de onderzoekscommissie van de Verenigde Naties inzake de mensenrechten in de Democratische Republiek Congo; -B4-0863/97 van de leden Chanterie, Stasi, Tindemans, Verwaerde, Maij-Weggen en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over de situatie in de Democratische Republiek Congo; -B4-0877/97 van de leden Pettinari, Carnero González, Ojala en Sjöstedt, namens de GUE/NGL-Fractie, over de internationale onderzoeksdelegatie van de Verenigde Naties voor de schendingen van de rechten van de mens in het voormalige Zaïre; -B4-0890/97 van de leden Pasty en Azzolini, namens de UPE-Fractie, over de toestand in de Democratische Republiek Congo; -B4-0830/97 van de leden Bertens en Larive, namens de ELDR-Fractie, over het standpunt van de Europese Unie over de bevordering van de rechten van de mens in China; -B4-0847/97 van de heer Swoboda, namens de PSE-Fractie, over de bevordering van de mensenrechten in China; -B4-0855/97 van de leden Dupuis, Dell'Alba en Hory, namens de ARE-Fractie, over het standpunt van de Europese Unie inzake de bevordering van de mensenrechten in China; -B4-0862/97 van de leden McMillan-Scott en Habsburg-Lothringen, namens de PPE-Fractie, over het standpunt van de Europese Unie inzake de bevordering van de mensenrechten in China; -B4-0872/97 van de leden Aglietta en Schroedter, namens de V-Fractie, over de bevordering van de rechten van de mens in China; -B4-0828/97 van de leden Cars en La Malfa, namens de ELDR-Fractie, over de situatie in Kosovo; -B4-0837/97 van de leden Aelvoet, Cohn-Bendit, Gahrton, Müller en Tamino, namens de V-Fractie, over de situatie in Kosovo; -B4-0848/97 van de heer Swoboda, namens de PSE-Fractie, over de situatie in Kosovo; -B4-0854/97 van de leden Dupuis en Dell'Alba, namens de ARE-Fractie, over de situatie in Kosovo; -B4-0865/97 van de leden Oostlander, Pack, Habsburg-Lothringen, Maij-Weggen, Posselt en Oomen-Ruijten, namens de PPE-Fractie, over de situatie in Kosovo; -B4-0878/97 van de leden Manisco, Sjöstedt, Sierra González en Mohammed Alí, namens de GUE/NGLFractie, over de schendingen van de mensenrechten in Kosovo; -B4-0858/97 van de heer Pradier, namens de ARE-Fractie, over de omstandigheden in de detentie-inrichting van Khiam; -B4-0864/97 van de leden Soulier en Peijs, namens de PPE-Fractie, over de situatie van Souha Bechara, die in hechtenis wordt gehouden in Zuid-Libanon; -B4-0879/97 van de leden Wurtz, Castellina, Marset Campos, Miranda, Ephremidis, Alavanos en Seppänen, namens de GUE/NGL-Fractie, over de vrijlating van Souha Bechara; -B4-0849/97 van de leden Hoff, Wiersma, Bösch en Swoboda, namens de PSE-Fractie, over de politieke situatie in Slowakije; -B4-0827/97 van de leden André-Léonard, Fassa, Bertens en Nordmann, namens de ELDR-Fractie, over Algerije.
Democratische Republiek Congo

Fassa
Mevrouw de Voorzitter, op 3 oktober jongstleden is de VN-delegatie voor de mensenrechten voor overleg teruggeroepen naar het VN-hoofdkwartier. De Congolese regering heeft haar in feite verhinderd een onderzoek in te stellen naar de bloedbaden die, naar verondersteld, in dit land zijn aangericht. Eveneens hebben het Hoog Commissariaat voor de vluchtelingen en talrijke niet-gouvernementele organisaties besloten hun activiteiten in het oostelijke deel van Congo op te schorten. Zij werden vervolgens verplicht het gebied te verlaten.
Het is bijzonder onwaarschijnlijk, om niet te zeggen onmogelijk, dat de nieuwe Congolese autoriteiten hun land op de weg van democratisering en ontwikkeling kunnen leiden zonder de hulp van de Europese Unie. Maar wij kunnen niet nalaten te benadrukken dat zij deze hulp van de Unie moet verdienen door de mensenrechten en de fundamentele beginselen van de democratie te respecteren en door allereerst constant en zonder ambiguïteit en obstakels hun medewerking te verlenen aan degenen die daar zijn om hen te helpen.

Telkämper
Mevrouw de Voorzitter, wij betreuren het volkomen gebrek aan bereidheid tot medewerking van de Congolese regering en willen uiting geven aan onze diepe bezorgdheid over de terugtrekking van de VN-onderzoekscommissie uit de Democratische Republiek Congo. Die delegatie is op 24 augustus in Congo aangekomen en moest al op 3 oktober opnieuw uit Kinshasa vertrekken. Dat kan de vreedzame verdere ontwikkeling van Congo volgens mij alleen maar schaden.
Wij onderstrepen dat de VN-besluiten moeten worden uitgevoerd en roepen president Kabila ertoe op volledig met de VN-onderzoekscommissie samen te werken en ze ongehinderd en onvoorwaardelijk toegang tot het binnenland te verlenen. Anders dreigt Congo in een isolement terecht te komen waardoor ook het herstel van de samenwerking op losse schroeven komt te staan.
Wij menen dat de Europese samenwerking met de nieuwe Congolese autoriteiten essentieel is voor de ondersteuning van de democratisering en de ontwikkeling van het land, dat zich van de dictatuur en de oorlog moet herstellen. Daarbij onderstrepen wij echter ook dat de eerbiediging van de mensenrechten, de democratische instellingen en het volkenrecht een voorafgaande voorwaarde voor die samenwerking zijn. Daarvan moet werk worden gemaakt. De VN is daarbij een belangrijke instelling. Ik hoop dat president Kabila tot samenwerking bereid zal zijn.

Dury
Mevrouw de Voorzitter, in de eerste plaats is onze demarche volkomen duidelijk: wij komen op voor de mensenrechten. Misschien moeten wij ook duidelijk maken dat wij opgetogen zijn dat aan het Mobutu-regime een einde is gekomen. Wij hopen dat dit de gehele Congolese bevolking ten goede komt. Daarvoor moeten wij ons tenslotte inspannen.
Er moet wel onmiddellijk duidelijkheid komen over de vraag hoe het nieuwe regime tegenover de eerbiediging van de mensenrechten staat. Het zou werkelijk jammer zijn dat president Kabila de door de onderzoekscommissie geboden kans laat liggen. Die commissie moet de waarheid aan het licht brengen over de moord- en slachtpartijen, die werkelijk hebben plaatsgevonden. Wij weten dat ook mevrouw Bonino daarover tegenover ons getuigenis heeft afgelegd. Wij willen dat de onderzoekscommissie haar werk kan doen.
Tot nu toe is dat jammer genoeg nog niet gelukt. Wij betreuren dat om voor de hand liggende redenen. Wij menen immers dat een regime zijn gezag niet kan vestigen en het vertrouwen van de internationale gemeenschap niet kan wekken als het niet op de gemeenschappelijke waarde van de eerbiediging van de mensenrechten steunt. Wij verzoeken de heer Kabila dan ook zijn grenzen open te stellen. Wij vragen dat het onderzoek wordt uitgevoerd. Dat zal op een objectieve manier gebeuren. Daarna zullen wij ons, met alle steun die de Europese Unie kan bieden, inspannen om Congo wederop te bouwen. Wij zijn hier alleen maar bekommerd om het lot van de Congolezen en van hun prachtig land.

Hory
Mevrouw de Voorzitter, met de leden van mijn fractie en de meeste andere leden van het Parlement keur ook ik de hinderpalen af die de autoriteiten van de Democratische Republiek Congo voor de onderzoeksdelegatie van de Verenigde Naties hebben opgeworpen. Ook ik ben verbijsterd over het lot van de civiele Rwandese vluchtelingen, die door de vroegere dictaturen in Rwanda en Zaïre zolang als gijzelaars zijn gebruikt. Ik dank mevrouw Dury voor de verduidelijkingen die zij zopas over die dictatoriale regimes heeft gegeven. Vergelijk de belangstelling van het Europees Parlement voor de situatie in het voormalige Zaïre maar eens met zijn gebrek aan belangstelling voor wat bijvoorbeeld in Congo-Brazzaville gebeurt.
Elke maand veroordelen wij hen die een door de bevolking gesteund bevrijdingsleger op de been hebben weten te brengen en een einde hebben gemaakt aan een tirannie die verschillende lidstaten van de Unie in naam van de wederzijdse corruptie gedurende dertig jaar hebben beschermd. Aan de overzijde van de rivier komt een bij de verkiezingen verjaagde dictator met geweld en met de hulp van verschillende vreemde mogendheden opnieuw aan de macht, maar daarover weten wij in het kader van het actualiteitendebat niets te zeggen. Men zou gaan denken dat die situatie volstrekt geen spoed vergt.
Als wij onze geloofwaardigheid willen bewaren, moeten wij voortaan alle aanslagen op de mensenrechten en de democratie op dezelfde wijze behandelen.

Pettinari
Mevrouw de Voorzitter, velen onder ons hadden gehoopt dat het einde van de dictatuur van Mobutu voor het nieuwe Congo tot grotere veroveringen op het gebied van democratisering en ontwikkeling zou hebben geleid. Maar gezien de eerste stappen van president Kabila lijkt het gewenst een actief en vastberaden beleid ten opzichte van de nieuwe autoriteiten van Kinshasa te blijven voeren.
De Europese Unie kan namelijk niet accepteren dat de Congolese president de hele internationale gemeenschap uitdaagt en een VN-missie verhindert haar onderzoek in te stellen aangaande de aan de regering van Kinshasa gerichte beschuldigingen willekeurige bloedbaden in het oosten van Zaïre te hebben aangericht. Europa moet als fundamentele voorwaarde voor het hervatten van de samenwerking met de Democratische Republiek Congo stellen dat de internationale rechtsorde wordt geëerbiedigd en de VN-missie haar taak in Kivu kan verrichten.
Het lijkt ons daarom noodzakelijk dat de Commissie en met name de Raad precieze afspraken met de Verenigde Staten maken inzake deze noodzakelijke standvastigheid, opdat president Kabila geen uitweg blijft en hij door het internationale en Europese initiatief - als het ware - gedwongen wordt ten minste enkele democratische regels te respecteren.

Van Bladel
Voorzitter, commissaris, collega's, de Europese Unie is ziende blind geweest door ooit president Kabila, die niets democratisch van zin was, te accepteren. Daarom had de resolutie van vandaag niet alleen verontwaardiging moeten uitdrukken, maar op moeten roepen om de hulp stop te zetten. Hulp aan een alleenheerser blijft weggegooid geld. Die ervaring hadden wij al met Mobutu.
Dit debat pretendeert actueel te zijn. Wel, Voorzitter, ik ben blij dat ik een collega heb die mijn mening deelt. Vandaag hadden wij over het andere Congo moeten spreken, Congo-Brazzaville. Waar blijven de protesten van de Commissie en dit Parlement tegen militaire interventie van het naburige Angola in dat land, en dat nog wel ten ongunste van een dictator? Ook aan Angola geven wij veel geld. Voorzitter, ik dacht niet dat het EUgeld bedoeld is om het humanitaire gat te dichten dat ontstaat nadat de regering in Luanda honderden huursoldaten heeft ingehuurd, de oliewinsten bestemd voor wapens uit Rusland en 30 vliegtuigen besteld in Amerika om vervolgens het buurland te hulp te snellen.
Ik ben ervoor om het draagvlak bij de Europese burger voor de humanitaire steun in Afrika boven tafel te houden en dat kunnen wij niet door despoten in Afrika te blijven steunen. Commissaris, ik roep u op om afstand te nemen van de despoten in Afrika.

Posselt
Mevrouw de Voorzitter, de heer Tindemans heeft mij verzocht hem te vervangen. De tweede naam van de heer Kabila is weliswaar Désiré, maar hij was zeker niet de kandidaat die wij wensten. Hij werd door Amerikaanse economische belangen aan de macht gebracht. Als Europeanen moeten wij er nauwlettend op toezien dat de mensenrechten in Congo niet nog veel erger worden geschonden dan in de tijd van Mobutu. In het kader van de Atlantische samenwerking moeten wij erop aandringen dat de Verenigde Staten dat samen met ons doen.
Het gaat hier om de ondersteuning van de positie van de VN-Commissie, maar ook om een krachtig mensenrechtenbeleid zonder hetwelk in het belangrijkste, grootste en het aan grondstoffen rijkste land van Centraal-Afrika chaos ontstaat.
China

Bertens
Mevrouw de Voorzitter, tijdens de vergadering van de VN-Commissie rechten van de mens in maart jongstleden heeft de Unie zowel haar relatie met China als de geloofwaardigheid van haar mensenrechtenbeleid op het spel gezet. De verdeeldheid tussen de lidstaten heeft ertoe geleid dat de VN een kans heeft laten liggen om de mensenrechtenschendingen aan de kaak te stellen. Maar die verdeeldheid heeft er bovendien toe geleid dat China ongestraft een aantal lidstaten kon straffen. Dat gebrek aan eenheid heeft van de Unie een zeer zwakke partner van China gemaakt. Nu moet de Unie tonen dat zij de lessen heeft geleerd. Het Verdrag van Maastricht verplicht de Unie tot een actief gezamenlijk mensenrechtenbeleid. De ervaringen van maart hebben, nogmaals gezegd, aangetoond dat dit alleen gezamenlijk kan. Om dat mogelijk te maken moet de Unie nu reeds met de voorbereidende besprekingen inzake een gemeenschappelijke opstelling beginnen voor de volgende vergadering van de Commissie rechten van de mens.
De hervatting van de politieke dialoog met China is een goede zaak, maar de harmonisatie van de nationale standpunten is noodzakelijk. Deze resolutie is een belangrijk signaal naar wij hopen en tegelijkertijd een uitnodiging aan de Raad om uiteen te zetten wat er gebeurd is om een herhaling van het debacle van een paar maanden geleden te voorkomen.
Daarom heeft de ELDR-Fractie vanmorgen ook besloten om een mondelinge vraag met debat aan te vragen de volgende maand, zodat de Raad zijn strategie uiteen kan zetten. Hopelijk wordt dan duidelijk dat de Raad ook zijn les heeft geleerd. Zowel het mensenrechtenbeleid als een eenduidige relatie met China zijn belangrijker voor de Unie dan te dansen naar de pijpen van de Chinese machthebbers.

Swoboda
Mevrouw de Voorzitter, sommige sprekers beschikken maar over een minuut, maar spreken gedurende twee minuten. Ik zal mij tot twee minuten trachten te beperken. Ik sluit mij aan bij wat de heer Bertens heeft gezegd. Wij moeten een gezamenlijk standpunt innemen en met één stem spreken. Als de EU-landen dat niet kunnen, moeten wij dat in het Europees Parlement doen.
Vandaag ligt een ontwerpresolutie voor op basis waarvan wij volgens mij een eensgezind standpunt kunnen innemen. U weet dat al een aantal ontwerpresoluties zijn ingediend, waarmee ik namens mijn fractie niet heb kunnen instemmen omdat de kwestie van de mensenrechten daarin was gekoppeld aan een reeks politieke kwesties waarover men uiteraard van mening kan verschillen. Ik bedoel daarmee dat het probleem van de mensenrechten in China zoveel spoed vergt - niet alleen wegens het principe van de eerbiediging van de mensenrechten zelf, maar ook met het oog op een gezonde economische en sociale ontwikkeling in China - dat het goed is dat dit initiatief wordt genomen.
Wij moeten - daarom hebben wij de dialoog met China nodig - onze Chinese partners ervan overtuigen dat, zolang de mensenrechten niet beter worden geëerbiedigd en op dat gebied geen vooruitgang wordt geboekt, ook op economisch en sociaal gebied niet de nodige vorderingen kunnen worden gemaakt. Een samenleving die de mensenrechten niet erkent maar met voeten treedt, kan immers niet op brede instemming rekenen en kan niet alle menselijke hulpbronnen mobiliseren om de economie te ontwikkelen. De economische ontwikkeling gaat in China op dit ogenblik met reuzenschreden vooruit maar als de situatie niet verbetert, zal ze weldra stilvallen. Daarom zijn onze eisen uiterst belangrijk. Ik hoop dat tenminste in het Parlement een eensgezinde, kritische maar ook open en solidaire houding ten aanzien van de kwestie van de mensenrechten in China kan worden aangenomen.

Dupuis
Mevrouw de Voorzitter, ik neem akte van de goede voornemens van de heer Swoboda, maar vooral van het voortreffelijke voorstel van de heer Bertens, van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij, die vraagt dat de Raad tijdens de volgende vergaderperiode een verklaring aflegt. Ik denk dat mijn fractie dat voorstel ten volle zal steunen. Wij moeten een strak tempo aanhouden om te voorkomen dat de Raad ons, zoals vorig jaar, in de maling neemt.
Wij moeten verkrijgen dat een duidelijk standpunt wordt ingenomen. Ofwel zeggen wij dat er geen resolutie komt en laten wij zien dat de Europese Unie met gespleten tong spreekt en wel mooie toespraken over de mensenrechten houdt maar niets concreets doet als ze daartoe de gelegenheid krijgt, ofwel moeten vijf lidstaten - Italië, Frankrijk, Groot-Brittannië, Griekenland en Spanje - hun houding herzien, zich eindelijk bij de overige tien lidstaten aansluiten en opkomen voor een Europese Unie die ten aanzien van de kwestie van de mensenrechten een duidelijk standpunt inneemt. President Jiang Zemin heeft het probleem van de mensenrechten de voorbije dagen nog gerelativeerd. Hij had het over verschillende rechten volgens de plaats op aarde waar men zich bevindt. Wij weten wat dat wil zeggen. Mijnheer Swoboda, in die omstandigheden kan men moeilijk van een dialoog spreken.

McMillan-Scott
Mevrouw de Voorzitter, zoals de collega's zich zullen herinneren, hebben we in dit Parlement vlak voor het zomerreces een resolutie die mijn naam droeg over de betrekkingen op lange termijn tussen China en de EU aangenomen. Het verslag ging over een breed spectrum van betrekkingen: economische en politieke en natuurlijk de kwestie van de mensenrechten.
Het wezenlijke punt is dat het met de mensenrechten in China absoluut miserabel blijft gesteld. Vorig jaar waren er 6.000 doodvonnissen, wat evenveel is als het totaal voor de rest van de wereld.
De Europese Unie, bij die gelegenheid vertegenwoordigd door de Commissie, heeft onlangs een overeenkomst bereikt die inhoudt dat de mensenrechtentrojka, dat wil zeggen de dialoog tussen China en de Europese Unie, zonder voorwaarden wordt hernomen. Ik feliciteer de Commissie, en met name Sir Leon Brittan, met dit succes omdat het betekent dat we ons weer in besprekingen over deze uiterst gevoelige onderwerpen kunnen begeven. Het voornaamste is dat er geen voorwaarden zijn gesteld, zodat de Europese Unie er als ze wil (en ik hoop dat ze dat wil) toe over kan gaan bij de volgende zitting volgend jaar in Genève een resolutie in te dienen om onze mislukking van vorig jaar goed te maken. Het GBVB kwam zwaar onder vuur omdat we het over deze zaak niet eens konden worden.
We moeten weliswaar erkennen dat tal van lidstaten nauwe en groeiende economische banden hebben met China, maar zonder de weg in te slaan waarop de Verenigde Staten ons voorgaan, die erop neerkomt dat de mensenrechten en de politieke aspecten bijna worden genegeerd ten gunste van de economische banden.
China neemt Europa heel serieus, zij het misschien niet zo serieus als zou moeten. Ik wil de commissaris die hier vanmiddag aanwezig is laten weten dat Qian Qichen, de Chinese minister van Buitenlandse Zaken, vorig jaar zei dat hij de Europese Unie alleen serieus kon nemen wanneer zij een gemeenschappelijke munt had. Het is te wensen dat hij dat goed onthoudt.

Gahrton
Mevrouw de Voorzitter, ik ben het eens met de sprekers die constateren dat er op het punt van de mensenrechten in China niet erg veel is gebeurd. Ik heb hier het jongste rapport van Human Rights Watch over China en de mensenrechten in het jaar 1997. Hierin wordt geconstateerd dat er werkelijk niet veel is gebeurd. Daarom is het natuurlijk redelijk dat wij een resolutie aannemen zoals ik die hier vandaag zelf heb ondertekend.
Tegelijkertijd moet ik erkennen dat ik dezer dagen aan het denken werd gezet toen professor Tommy Koh, de directeur van de Asia-Europe Foundation in Singapore, hier in het Europees Parlement was en commentaar gaf op onze manier van omgaan met China. Hij was het volledig eens met de zakelijke inhoud van onze kritiek op China, maar plaatste vraagtekens bij onze methoden. Wij moeten immers erkennen dat dit misschien wel de veertigste resolutie met kritiek op China in heel korte tijd is, die het Europees Parlement aanneemt. Het effect dat we kunnen constateren is beperkt. Wij moeten kritiek leveren op China, maar wij moeten er wel eens over nadenken hoe onze manier van omgaan met de Chinezen meer effect kan opleveren, zodat we ook kunnen zorgen voor een verbetering van de mensenrechten in China.

Cushnahan
Mijnheer de Voorzitter, bij een ontmoeting eerder deze week met de nieuwe leider van Hongkong, Tung Chee-hwa, heb ik mijn zorg uitgesproken over recente ontwikkelingen die weinig goeds beloven voor de bescherming van de mensenrechten. Ik heb twijfel uitgesproken over de beperking van het aantal kiesgerechtigden voor de verkiezingen volgend jaar mei in de ex-kolonie, die ertoe leiden dat slechts 180.000 van de 2, 7 miljoen kiezers kunnen stemmen. Het zou beter zijn universeel kiesrecht te hanteren.
Ook de invoering van het begrip staatsveiligheid in de wetgeving is een stap terug, vooral indien het gebruikt gaat worden om de elementaire vrijheden, en met name het recht op een afwijkende politieke mening in te perken. Ook is besproken dat op 16 juli vier wetten op het gebied van het arbeidsrecht zijn ingetrokken door de voorlopige wetgevende vergadering. Door deze wetten werden elementaire vakverenigingsrechten beschermd; de afschaffing ervan is een zorgwekkende ontwikkeling.
Het was een uiterst openhartige gedachtewisseling. Als rapporteur van het Parlement voor Hongkong ben ik van plan de situatie zeer nauwlettend te volgen om te zorgen dat de fundamentele mensenrechten en vrijheden niet worden uitgehold. Ik wil echter ook zeggen dat ik het bijzonder waardeer dat de heer Tung, toen hij de Europese Unie bezocht als eerste het Europees Parlement aandeed. Ik dank hem voor dit eerbetoon aan onze instelling.
Kosovo

Cars
Mijnheer de Voorzitter, maar al te vaak hebben wij in dit Parlement aandacht moeten besteden aan de onrechtvaardige Servische onderdrukking van de Albanese bevolking in Kosovo. Ondanks gesloten overeenkomsten weigeren de Serviërs aan de Albanezen, dat wil zeggen aan de meerderheid van de bevolking van Kosovo, toegang tot de scholing en de cultuur waarop zij recht hebben. Met buitensporig politiegeweld worden vreedzame demonstraties uiteengeslagen.
Als gekozen Europese volksvertegenwoordigers eisen wij van de Servische regering dat zij zo snel mogelijk onderhandelingen start met de leiders van de Albanese bevolking van Kosovo over de toekomstige status van de regio, en dat zij de EU onmiddellijk toestemming geeft om een kantoor in Pristina te openen.
Wij herinneren aan ons voorstel om een internationale conferentie te wijden aan de kwestie Kosovo. Moeten er altijd eerst duizenden mensen worden gedood voordat de buitenwereld in actie komt? Het zou prachtig zijn als onze resolutie nu tot resultaat leidt! Maar als dit niet gebeurt, mogen wij nooit bij de pakken neer gaan zitten. In onze strijd voor de mensenrechten blijft Kosovo bovenaan de agenda staan.

Tamino
Mijnheer de Voorzitter, het ontgaat niemand in deze vergaderzaal dat de problemen van Kosovo nauw verbonden zijn met het algemene probleem van de Balkanstaten en met het feit dat de situatie van de Albanese gemeenschappen die zich in Joegoslavië en Macedonië bevinden, ten nauwste verbonden is met de problemen waarmee Albanië te kampen heeft. Een houding die er blijk van geeft rekening te houden met deze problemen en garant te staan voor de eerbiediging van de rechten van de minderheden, waar deze zich ook mogen bevinden, draagt ongetwijfeld bij tot de stabiliteit en de veiligheid in dit zo aan risico onderhevige gebied.
Om bovengenoemde reden kunnen wij niet anders dan betreuren dat er door het gewelddadige optreden van het Servische regime op onaanvaardbare wijze een einde aan de studentenbetogingen is gemaakt.
Gezien deze feiten wijzen wij nogmaals op de noodzaak een EU-kantoor in Pristina te openen en benadrukken wij eveneens dat het van fundamenteel belang is dat de tussen Milosevic en Rugova op gang gekomen dialoog en de reeds tussen hen gesloten overeenkomsten worden gerespecteerd, daar deze een waarborg moesten inhouden voor het openstellen en in stand houden van universitaire onderwijssystemen voor de Albanese minderheid.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, jammer genoeg moeten wij ons hier alweer bezighouden met Kosovo, wellicht het gevaarlijkste kruitvat in Europa. De situatie is de jongste tijd niet in gunstige zin geëvolueerd. Kijken wij maar naar wat in Kosovo zelf in Pristina is gebeurd en hoe de oppositie in Joegoslavië, na de verkiezingen in Servië, jammer genoeg niet sterker is geworden en geen doorbraak heeft kunnen forceren naar een democratisch beleid dat ook met de rechten van de minderheden rekening houdt. Het enige positieve signaal komt uit Montenegro maar zal niet volstaan om de situatie ingrijpend te veranderen en te verbeteren.
De enige oplossing is dat de Joegoslavische autoriteiten een dialoog aanvatten die de vanzelfsprekende rechten eerbiedigt van de minderheid in Joegoslavië die in Kosovo zelfs de grote meerderheid uitmaakt. Het Parlement of de Europese Unie willen geen oproep doen om de grenzen te veranderen. Wij moeten integendeel duidelijk stellen dat aan de grenzen van de staten in Europa niet kan worden geraakt. Er moet dus binnen Joegoslavië zelf een oplossing voor de autonomie en de eerbiediging van de mensen- en burgerrechten worden gevonden.
Dat is belangrijk omdat ook de ontwikkelingen in de nabijgelegen voormalige Joegoslavische republiek Macedonië ons zorgen baren. Die ontwikkelingen zijn niet vergelijkbaar met die in Kosovo, maar veroorzaken toch onrust onder de zeer grote Albanese minderheid. Sommige van de drastische straffen zijn volgens mij in elk geval te streng en te negatief. De explosieve situatie in Kosovo kan ook op de omliggende gebieden en landen een weerslag hebben. Daarom is het des te belangrijker dat wij alles in het werk stellen om Joegoslavië ervan te overtuigen dat het zijn problemen, vooral in Kosovo, met onze hulp zelf moet oplossen.

Hory
Mijnheer de Voorzitter, zoals daarstraks met betrekking tot Congo zou ik nu ook in verband met Kosovo tegen de heersende opvattingen willen ingaan.
Ik onderschat de eventuele problemen met de democratie en de mogelijke schendingen van de mensenrechten in Kosovo niet, maar wil nogmaals waarschuwen voor de neiging van de meeste leden van het Europees Parlement om Servië als de boeman voor te stellen. In de Balkan zal er nooit een duurzame vrede komen als men de Serviërs van hun verleden en toekomst blijft weghouden.
Ik stel drie eenvoudige vragen. Welke van onze lidstaten zou dulden dat men zich met zijn binnenlandse aangelegenheden bemoeit zoals wij dat elke maand met de aangelegenheden van Servië doen? Als wij met betrekking tot de territoriale grenzen van Bosnië gisteren of de autonomie van Kosovo vandaag zoveel belang hechten aan de garanties die de Joegoslavische wetten boden, waarom hebben wij ons dan zo ingespannen om Joegoslavië te doen uiteenvallen? Als wij het streven naar autonomie van de Albanezen in Kosovo zonder enige behoedzaamheid aanmoedigen, lopen wij dan niet het risico het irredentisme in Albanië te versterken en aldus alle grenzen in de regio op losse schroeven te stellen?
Ik stel voor het anti-Servische manicheïsme af te leggen en ernstig werk te maken van een billijke en daardoor ook echte vrede in plaats van de regio te destabiliseren door partij te kiezen.

Pack
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, jammer genoeg heb ik geen tijd genoeg om de heer Hory van antwoord te dienen. Ik zou dat nochtans graag doen. Zoveel onzin bijeen heb ik al lang niet meer gehoord. Daar ik het gebied beter ken dan de heer Hory - ik ben al sedert zeven of acht jaar voortdurend in de regio - vrees ik dat aan de huidige gespannen rust in Kosovo weldra een bloedig einde komt.
Nu wreekt zich immers het feit dat de westerse regeringen acht jaar lang de andere kant hebben opgekeken. Niemand heeft zich tot nu toe ernstig ingespannen om in Kosovo hulp te bieden aan de Albanezen die daar sedert acht jaar worden geslagen, gefolterd en van hun meest fundamentele mensenrechten worden beroofd. Bovendien heeft niemand ooit een poging ondernomen om de Albanezen in Kosovo, waar zij een meerderheid van 90 % van de bevolking uitmaken, hun door Milosovic afgenomen rechten terug te geven. Onze Westerse regeringen sluiten met Servië zelfs akkoorden om de vluchtelingen uit Kosovo naar hun beulen terug te brengen.
In tegenstelling tot de Verenigde Staten hebben alle Europese regeringen Joegoslavië jammer genoeg erkend zonder als voorwaarde te stellen dat stappen worden ondernomen om de kwestie-Kosovo op te lossen. Jammer genoeg hebben ook de Verenigde Staten, zoals alle anderen, in Dayton gecapituleerd. In Dayton had men ook over Kosovo moeten spreken. Alleen zo had Milosovic ingezien dat wij niet willen dat mensen worden behandeld zoals dat in Kosovo al sinds jaar en dag gebeurt.
Sedert zeven jaar bestaat in Kosovo alleen nog neponderwijs waarvan de diploma's niet gelden. Men ontneemt de jeugd haar toekomst. Ik vrees dat juist die jeugd zich ooit op ons zal wreken. De Albanese jongeren zijn zeer talrijk. Wij, maar vooral de Servische regering in Joegoslavië, doen hun onrecht aan. Ik hoop dat men, uitgaand van Montenegro, misschien een mogelijkheid ziet om van Joegoslavië een land te maken waarin alle inwoners op democratische wijze kunnen worden bestuurd.

Posselt
Mijnheer de Voorzitter, met zijn beleid ten aanzien van Kosovo maakt het Westen zich medeplichtig aan moord. Acht jaar geleden heeft de heer Milosovic Kosovo wederrechtelijk bezet. Dat Joegoslavië is uiteengevallen, is de schuld van Milosovic en de Serviërs die in 1988, in strijd met de Joegoslavische grondwet, de autonomie van Kosovo hebben afgeschaft. Sedertdien heerst daar een brutaal politieregime.
Wij moeten eindelijk iets ondernemen. In de eerste plaats moeten wij druk uitoefenen om in Kosovo eindelijk een bureau te kunnen openen zoals de Amerikanen dat zonder problemen hebben kunnen doen. Wij jammeren, maar ondernemen niets. Wij moeten pressie uitoefenen. In de tweede plaats moeten wij ervoor zorgen dat internationale waarnemers op de verkiezingen toezien. Dat is onontbeerlijk omdat het politieregime daar anders niet zal verdwijnen. In de derde plaats moeten wij de heer Milosovic ertoe dwingen zijn beperkte toezegging aan de heer Rugova, die zoals Ghandi de weg van de geweldloosheid heeft gevolgd, na te komen. Wij hebben ons van hem gedistantieerd en daarom grijpen jongeren daar nu naar de wapens. Dat is onze schuld. Aan onze handen kleeft nu al bloed.

Van Bladel
Voorzitter, de situatie in Kosovo kenmerkt zich door twee aspecten. Er is geen contact tussen de Albanese bevolking en de autoriteiten en de beide partijen zitten eigenlijk als het ware vast in de eigen retoriek en vooral op de Balkan kun je geen gezichtsverlies lijden door met elkaar te gaan onderhandelen. Sinds kort vormen de studenten een factor naast de politieke leiders als Rugova en Demaci. Ook is er steeds meer sprake van aanslagen, ook op vluchtelingen in dat gebied die zich in dat gebied gevestigd hebben en naar mijn smaak nemen leiders als Rugova en Demaci daarvan te weinig afstand.
Met de introductie van het begrip autonomie in het gebied zijn de partijen ook verstrikt geraakt in eigen stellingen en in dit geval kan men als het ware niet met de vijand gaan onderhandelen zonder dat bekende gezichtsverlies. Men zegt dat de Serven wel willen praten over een oplossing, maar niet over een politieke status voor Kosovo. De Albanezen willen eerst al hun voorwaarden hebben voldaan. Dit lijkt het moment voor de EU, Voorzitter, tot een bemiddeling met volstrekte geheimhouding, met stap voor stap zetten in posities die vervolgens ondertekend worden aan beide zijden. Dan lukt het misschien nog dat begrip autonomie in te vullen waarbij de Albanezen hun eigen identiteit kunnen beleven, maar vermoedelijk onder de leiding van de Servische regering. Een EU-bemiddeling kan daar zeer zinvol in zijn. Belgrado laat zich niet dwingen. Die ervaring hebben wij. Maar Belgrado laat zich wellicht wel overtuigen, laten we die poging in ieder geval nog doen.
Souha Bechara

Pradier
Mijnheer de Voorzitter, naar aanleiding van de situatie van mevrouw Souha Bechara moeten wij in feite het ontbreken van de rechtsstaat in die regio aan de kaak stellen.
Tussen de gebieden onder de Libanese wet en de gebieden in het zuiden, waar onder de democratische controle van Israël wettelijkheid heerst, bevindt zich een in beginsel Libanese zone die in werkelijkheid echter wordt overheerst door een aantal krijgsheren die door Israëlische militairen worden gevoed, bewapend, bezoldigd en gecommandeerd. In dat gebied bestaat evenwel geen recht. Daar geldt de willekeur van de gewapende bendes. Mensen worden er aangehouden, opgesloten en zelfs terechtgesteld zonder dat iemand daarover iets zegt.
In dat gebied zonder wet of recht ligt de gevangenis van Khiam. Souha Bechara, een jonge vrouw die een poging heeft ondernomen om een van die krijgsheren te vermoorden, zit daar nu al bijna tien jaar opgesloten. De gevangenis moet worden ontmanteld en de gedetineerden moeten voor een wettige rechtbank worden gebracht. Wegens de hoofdrol die de Israëlische staat in de regio speelt, komt het Israël toe aan deze schandelijke situatie een einde te maken.

Peijs
Voorzitter, acht jaar geleden, op 25 mei 1989, heeft het Europees Parlement in een resolutie de aandacht gevraagd voor de situatie van Souha Bechara. Ze zit nu al negen jaar in de gevangenis, ze was 21 toen ze daar inging. Ze is nou in plaats van een meisje een jonge vrouw van dertig die geen idee heeft hoe haar leven moet gaan verlopen want in al die jaren heeft zij geen proces gekregen en ik denk dat ze schuldig als hel is, Voorzitter, maar iedereen, schuldig of niet schuldig, heeft recht op een proces, ook deze jonge vrouw. Ik denk dat wij daar vanmiddag om vragen, schuldig of niet schuldig, en ik denk dat ze schuldig is, daar gaat het helemaal niet om, niemand ontkent dat, zelfs de moeder niet, maar de moeder zou haar wel eens een keer graag terug willen zien. De familie heeft geen toegang, advocaten hebben geen toegang, het Rode Kruis heeft geen toegang. Ik denk niet dat het dat is wat wij onder een rechtszaak verstaan. Voorzitter, wij vragen u om de Israëlische regering te verwittigen van wat daar aan de hand is, zodat zij vast en zeker als rechtsstaat maatregelen kan nemen.

Querbes
Mijnheer de Voorzitter, Souha Bechara was eenentwintig toen ze op 7 november 1988, na een daad van verzet tegen de militie in dienst van Israël, in Libanon werd gearresteerd.
Sedert haar arrestatie wordt zij, zonder dat ze is beschuldigd of veroordeeld, vastgehouden in het sinistere kamp van Khiam, dat aan de gevangenis van Tazmamart in Marokko doet denken. Vele gedetineerden zijn er al overleden en de gezondheid van hen die in leven blijven is ernstig, soms onherroepelijk aangetast.
Advocaten, het Rode Kruis noch humanitaire organisaties mogen het kamp bezoeken. Zoals hier al is gezegd eist het Europees Parlement sedert 1989 dat Souha Bechara wordt vrijgelaten. De Israëlische regering is voor die eisen echter tot nu toe doof gebleven.
Rechtstreeks verantwoordelijk voor de gevangenhouding is de Israëlische regering, die Zuid-Libanon militair bezet houdt. De Israëlische regering gebruikt Souha Bechara als gijzelaar. Zoals de moeder van Souha Bechara en de humanitaire organisaties ons tijdens de vorige vergaderperiode hebben gevraagd, moet aan die onaanvaardbare situatie dringend een einde worden gemaakt.
In haar ontwerpresolutie dringt onze fractie aan op de vrijlating van Souha Bechara en de andere politieke gevangenen en op de ontmanteling van het kamp van Khiam.
Slowakije

von Habsburg
Mijnheer de Voorzitter, ik heb de ontwerpresolutie over Slowakije met belangstelling doorgenomen. Ik vind evenwel dat daarin onvoldoende een onderscheid wordt gemaakt tussen het Slowaakse volk en zijn huidige tirannen. Wij, ouderen, die enige ervaring met dictaturen hebben, weten zeer goed dat er weliswaar schuldigen zijn, maar dat men de bevolking niet zomaar kan straffen omdat een of andere schurk aan de macht is gekomen. Dat geldt ook voor Slowakije.
Tot mijn grote spijt moet ik dan ook twee van de ingediende amendementen verwerpen. Het gaat om de amendementen 7 en 8, die president Kovacs al te zeer met de heer Meciar identificeren. Dat mag men niet doen. President Kovacs staat aan de kant van de bevolking. Wij moeten alles voor de bevolking doen, maar moeten ons tegen de tirannen verzetten.

Bösch
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik vind het nogal zonderling dat wij ons in het kader van het donderdagmiddagdebat telkens opnieuw met een geassocieerd land moeten bezighouden. Het is evenwel al even zonderling dat een voorzitter van ons Parlement aan een sedert lang geplande bijeenkomst met zijn collega's uit de Centraal- en Oost-Europese landen in Slowakije niet kan deelnemen omdat een collega, volkomen in strijd met de Slowaakse grondwet, onlangs zijn mandaat in het parlement van de Republiek Slowakije is ontnomen.
De kopstukken van de Republiek Slowakije schijnen tot het besef te komen dat de koers die het land de jongste jaren niet alleen tegenover de Unie maar ook tegenover zijn andere buurlanden heeft gevaren naar het isolement voert. Ook als voorzitter van de gemengde parlementaire commissie hoop ik dat de president en de premier van Slowakije van de aanbevelingen van de gemengde parlementaire commissie kennis nemen en zich van de betekenis ervan voor de integratie van Slowakije bewust worden. Die aanbevelingen zijn geen vodje papier. De Slowaakse leiders moeten beseffen dat zij hier de laatste kans krijgen om al in een vroeg stadium aan de uitbreiding in oostelijke richting te kunnen deelnemen.
Wij houden vooral de Slowaakse premier aan zijn woord. Op onze volgende bijeenkomst met onze Slowaakse collega's zullen wij de gemaakte vorderingen, waarvan ik nog niets heb gemerkt, onderzoeken en de plenaire vergadering vervolgens een aanbeveling doen.

Goerens
Mijnheer de Voorzitter, de Europese Unie mag in haar betrekkingen met de geassocieerde landen zeker op het gebied van de mensenrechten en de democratie geen concessies doen.
Het geval van de heer Gaulieder, die uit het Slowaakse parlement is verwijderd, is het laatste van een lange reeks voorbeelden die bewijzen dat Slowakije alles doet om zijn betrekkingen met de Europese Unie, waarmee het een associatieovereenkomst heeft gesloten, op het spel te zetten.
In haar Agenda 2000 hekelt de Commissie het gedrag van Slowakije trouwens onomwonden. Het spreekt vanzelf dat wij op het verzoek van Slowakije om tot de Europese Unie toe te treden niet kunnen ingaan zolang het land zich niet overeenkomstig de criteria van Kopenhagen als een rechtsstaat gedraagt. Dat is een voorafgaande voorwaarde om het toetredingsproces op gang te brengen.
De onverantwoordelijke en onduldbare houding van bepaalde Slowaakse instellingen duwt Slowakije nog meer in het isolement. Zoals de vorige sprekers al hebben gezegd, gaat dat ten koste van het Slowaakse volk.

Rübig
Mijnheer de Voorzitter, de gemengde parlementaire commissie met Slowakije heeft in de lente van dit jaar een concreet werkprogramma opgesteld. Beide partijen hebben dat eenparig goedgekeurd. Slowakije is als lid zeker welkom. Vooral de economische ontwikkeling verloopt er zeer bevredigend. Bij het geval van de heer Gaulieder, de kwestie van de minderheden, de omgang met de oppositie, de kieswetten en enkele andere punten kunnen wij echter nog grote vraagtekens plaatsen.
Als Slowakije tegen uiterlijk eind november niet heeft gedaan wat was afgesproken, zal dat grote problemen doen rijzen. De Europese Unie kan wachten. Voor de Europese Unie is er geen probleem. Ik meen evenwel dat de regeringsleden die daarvoor verantwoordelijk zijn het Slowaakse volk daarvoor ook de rekening zullen presenteren en natuurlijk ook omgekeerd.

Perry
Mijnheer de Voorzitter, het verheugt mij dat ik in dit debat kan spreken als tweede ondervoorzitter van de Gemengde Parlementaire Commissie EU-Slowakije. Het is volkomen juist dat het Parlement in deze fase volkomen helder moet aangeven jegens de regering dat er volgens ons in dat land democratische normen moeten heersen. In elk geval is de eis die de gemengde commissie heeft gesteld en waarover met onze Slowaakse collega's overeenstemming is bereikt, namelijk dat zij zorgen dat eind november bepaalde criteria zijn vastgesteld voor de democratie in het land. Het is jammer dat uit het Gaulieder-voorbeeld blijkt dat het tot dusverre nog niet zover is.
Dit gezegd zijnde, denk ik dat we volstrekt duidelijk moeten maken dat wij in conflict zijn met de Slowaakse regering en niet met het Slowaakse volk. We moeten ook volkomen duidelijk maken dat wij het in de Europese Unie belangrijk vinden dat land en volk van Slowakije uiteindelijk de plaats binnen de Europese Unie gaan innemen die hun rechtens toekomt. Het zal ons genoegen doen als het Slowaakse volk deel uitmaakt van de Europese Unie.
Algerije

André-Léonard
Mijnheer de Voorzitter, woensdagochtend heeft het Parlement ermee ingestemd op de agenda voor dit debat een dringende ontwerpresolutie over Algerije in te schrijven. Twee uur later is de Fractie van de Europese Volkspartij, die met het debat had ingestemd, echter teruggekrabbeld omdat ze zich bij de stemming zogezegd had vergist.
Mijnheer de Voorzitter, is het denkbaar dat een gehele fractie zich met betrekking tot een ernstige aangelegenheid zoals de huidige crisis in Algerije bij de stemming vergist? Ik betwijfel dat. Hebben wij, die ons over de situatie in alle delen van de wereld uitspreken, het recht over Algerije te zwijgen? Sommigen vinden dat onze resolutie van september volstaat en dat, als wij ons vandaag uitspreken, de openbare hoorzitting met de Algerijnse autoriteiten en de civiele maatschappij, die op 25 november moet plaatsvinden, in het gedrang dreigt te komen en de parlementaire delegatie ad hoc dreigt te worden afgelast. Volgens mij zijn dat uitvluchten.
Wij moeten hardop durven zeggen dat wij de waarheid willen. Als wij zwijgen, worden wij medeplichtig. Geen enkele krant zwijgt over Algerije. In de krant Libération staat op de frontpagina de vraag: " Wie doodt in Algerije?" . Gruwelijke verhalen over de dagelijkse slachtpartijen staan in alle kranten. Schrijnende getuigenissen hekelen de passiviteit of zelfs de betrokkenheid van de militairen. Zonder spoedig internationaal onderzoek kan dat onmogelijk worden nagegaan. De Algerijnse machthebbers wijzen echter stelselmatig elk onderzoek af omdat dit zogezegd een inmenging in de Algerijnse binnenlandse aangelegenheden zou zijn.
Drie landen - Frankrijk, Italië en Spanje - hebben gevraagd dat de Europese Unie een crisisseenheid opricht om een gemeenschappelijk standpunt en een gemeenschappelijk optreden ten aanzien van Algerije te bepalen.
De VN en de hoge VN-commissaris voor de rechten van de mens hebben tot een dialoog opgeroepen, maar toch wil men dat het Europees Parlement zwijgt. Ik ben het immobilisme beu. De Europese Unie moet een standpunt innemen. Algerije is een van onze mediterrane partners. Onze culturele, economische en historische banden met het land dwingen ons ertoe iets te ondernemen. Het stilzwijgen van de Europese Raad is onaanvaardbaar. De internationale gemeenschap beschikt over instrumenten om op te treden en vooral om de Algerijnse crisis te deblokkeren.
De Verenigde Naties kunnen een onderzoeksdelegatie sturen op grond van het argument dat de vrede bedreigd is. De Algerijnse autoriteiten kunnen zich, als de VN-Veiligheidsraad daarmee instemt, daartegen niet verzetten.
Voor de vierde keer in twee jaar gaan de Algerijnen vandaag naar de stembus. De onverschilligheid van de bevolking is duidelijk en zeer begrijpelijk. Men heeft ze vrede voorgespiegeld, maar ze slechts oorlog gegeven. Het leger noch de huidige regering is er sedert 1991 in geslaagd de rust te herstellen. Ik gun president Zeroual wel het voordeel van de twijfel, op voorwaarde dat hij aanvaardt dat klaarheid wordt geschapen over de slachtpartijen, dat de schuldigen worden berecht en veroordeeld, dat hij bereid is zijn visie op de uitroeiing van het terrorisme te herzien en instemt met de vrije meningsuiting en dus ook met de persvrijheid. Mijnheer de Voorzitter, een rechtsstaat moet de veiligheid van zijn burgers garanderen. President Zeroual moet ervoor zorgen dat de Algerijnse samenleving eindelijk kan ademhalen.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, wat de kwestie-Algerije betreft, heeft mevrouw André-Léonard de laatste vergaderperiode van het parlement blijkbaar gemist. Wij hebben ons gisteren bij de stemming als fractie niet vergist. Wij waren tegen inschrijving op de agenda omdat wij de vorige keer na een uitvoerig debat al een resolutie over Algerije hebben aangenomen. Toen hebben wij beslist de hoorzitting over de mensenrechten te houden. Wij zijn het daarmee niet alleen volkomen eens maar zullen daarvan ook ernstig werk maken. Voorts heeft het Parlement toen ook beslist een delegatie naar Algerije te zenden.
Jammer genoeg volgen zulke besluiten van het Parlement een lange weg. Dat is een kritische opmerking aan het adres van het Bureau. Ik begrijp niet waarom het Bureau en de Conferentie van voorzitters talmen en de hoorzitting willen afwachten. Op dat punt heeft mevrouw André-Léonard gelijk. Het probleem is zo dringend en ernstig en het staat vast dat met de Algerijnse regering en het Algerijnse parlement zo lange discussies nodig zijn voor wij de delegatie kunnen zenden, dat ik niet begrijp waarom men talmt. Wij zouden hier vandaag wellicht niet opnieuw een ontwerpresolutie moeten voorleggen en daarover alweer geen debat moeten houden als men in dit Parlement sneller op de wensen van de afgevaardigden zou reageren. Als relatief jong lid van dit Parlement verbaast het mij enigszins dat het Europees Parlement wel iets kan beslissen maar dat er dan nog altijd een orgaan is dat zegt: nu ja, willen wij dat of willen wij dat niet, of kan het misschien later? Als het Parlement een door verschillende fracties onderschreven duidelijke wens formuleert, moet men daar zo snel mogelijk op ingaan.
Wat de resolutie zelf betreft, zou ik kort nog het volgende willen zeggen: inhoudelijk ben ik het er volledig mee eens. De situatie is onaanvaardbaar. Wij moeten de Algerijnse regering erop wijzen dat het hier niet uitsluitend om een binnenlands probleem maar om een probleem van het gehele Middellandse-Zeegebied gaat. Daarom zullen wij blijven onderstrepen dat wij, met de mogelijkheden waarover wij beschikken, in Algerije voor vrede kunnen zorgen.

Van Bladel
Voorzitter, de situatie in Algerije blijft ernstig en is absoluut niet acceptabel. Terecht maken EU en dit Parlement zich hierover zorgen, zoals vastgelegd in de resolutie die tijdens de vorige vergaderperiode is aangenomen.
Voorzitter, commissaris, wij staan aan de vooravond van een hoorzitting die op dit moment in voorbereiding is door de Subcommissie rechten van de mens, een hoorzitting over de mensenrechten in dat land. Binnenkort komt de minister van Buitenlandse Zaken van Algerije in de commissie buitenlandse zaken. Wellicht wordt de Sacharov-prijs toegekend aan een Algerijnse vrouw - ik geef haar een goede kans.
Het is de opvatting van mijn fractie dat wij eerst deze stappen moeten zetten alvorens over te gaan tot de in de resolutie voorgestelde initiatieven, hoe zinvol deze wellicht ook in de toekomst zullen zijn. Wij beschouwen de vorige maand aangenomen resolutie als relevant en evenwichtig en zullen ons vandaag dus niet achter deze resolutie kunnen stellen.

Querbes
Mijnheer de Voorzitter, zoals hier al is gezegd heeft het Parlement in de vergaderperiode van september een resolutie over Algerije aangenomen waarin de Algerijnse regering werd verzocht de dialoog te verdiepen met alle politieke krachten en met alle nationale democratische elementen die het gebruik van geweld afwijzen.
Overeenkomstig die resolutie wordt een delegatie van het Europees Parlement opgericht om zich naar Algerije te begeven. In die omstandigheden begrijp ik niet goed waarom hier een nieuw debat over Algerije wordt gevoerd. Waarom heeft men daartoe het initiatief genomen? Wil men daarmee nogmaals een poging doen om de fundamentalisten en hun gewapende vleugel op de weg naar onderhandelingen met de autoriteiten te zetten omdat dat voorstel tijdens de vergaderperiode van september is gestrand?
Onze fractie zal tegen de ontwerpresolutie van de Fractie van de Europese Liberale en Democratische Partij stemmen. Op de dag van de gemeenteraadsverkiezingen in Algerije is die ontwerpresolutie een provocatie. Toch grijp ik dit debat aan om de gruweldaden van de fundamentalistische groepen nogmaals te veroordelen en onze steun te bevestigen aan allen die het fundamentalisme bestrijden, in de eerste plaats de Algerijnse vrouwen. Zoals de voorzitster van de Algerijnse vereniging van democratische vrouwen onlangs verklaarde, hebben wij de sleutels tot de oplossing in handen. Laten wij dus krachtiger uiting geven aan onze solidariteit met de Algerijnse bevolking, meer bepaald door onze samenwerking met de levende krachten in Algerije te versterken.

Gahrton
Mijnheer de Voorzitter, men kan zich natuurlijk altijd afvragen hoe vaak wij een bepaald land moeten bekritiseren en hoe vaak wij die kritiek hier in resoluties moeten verwoorden. Maar wat Algerije betreft, is er duidelijk een nieuwe situatie ontstaan. De Franse kranten rapporteren over tamelijk welgefundeerde vermoedens dat de Algerijnse regering zelf betrokken is bij de bloedbaden die worden toegeschreven aan de moslim-fundamentalisten. Er zijn weliswaar nog geen bewijzen, maar dat een zo gerenommeerde krant als Libération deze geruchten serieus neemt en bovendien bericht dat zij er zelf geen journalisten heen mag sturen om de zaak te controleren, is zeer ernstig.
Volgens mij is de tendens hier in het Parlement tot nu toe geweest om de Algerijnse regering te behandelen als de enige partij die de zaak kon openbreken, terwijl er misschien eigenlijk twee partijen in Algerije zijn die van hetzelfde laken één pak zijn. Er zijn in elk geval vermoedens in deze richting, en dat is reden genoeg om de zaak opnieuw te behandelen en vanuit een nieuw perspectief te bezien. Daarom ben ik het op alle wezenlijke punten eens met collega André-Léonard.

de Silguy
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, wij bespreken hier vandaag de situatie in zes landen op drie continenten. Ik heb dan ook de indruk dat de schendingen van de mensenrechten jammer genoeg niet het voorrecht of monopolie van bepaalde landen of regio's in de wereld zijn.
Ik begin met Congo, met andere woorden met de Democratische Republiek Congo, waarop de ontwerpresolutie uitsluitend betrekking heeft. Ik herinner u eraan dat de Top van Amsterdam en de Raad Algemene Zaken hebben gezegd dat de Europese Unie voornemens is met de nieuwe regering van de Democratische Republiek Congo constructieve betrekkingen aan te knopen.
Artikel 5 van de Overeenkomst van Lomé koppelt de Europese hulp echter aan de eerbiediging van de mensenrechten en het internationaal humanitair recht, aan een echt engagement voor de democratie en de totstandbrenging van de rechtsstaat. De Commissie zal haar samenwerking met de Democratische Republiek Congo geleidelijk hervatten naarmate op die terreinen vorderingen worden gemaakt. Dat noemt men constructieve conditionaliteit.
De situatie in Congo schenkt op dit ogenblik volstrekt geen voldoening. In de eerste plaats houdt de Congolese regering het onderzoek van de Verenigde Naties over de mensenrechten nog steeds tegen. Ze verhindert het Hoog Commissariaat voor de vluchtelingen de Rwandese vluchtelingen te beschermen en te helpen. De Congolese regering talmt ook met het opstarten van het voor het herstel van het land onontbeerlijke democratiseringsproces. De Commissie betreurt dat de constructieve dialoog, die tijdens de missie van de trojka naar Kinshasa was opgestart en tijdens de ontmoeting met minister van Buitenlandse Zaken Karaha in Brussel was voortgezet, geen gevolg heeft gehad.
De Congolese regering moet haar verbintenissen op het gebied van de democratisering en de mensenrechten nakomen en moet de Verenigde Naties toestaan de opdracht uit te voeren waarmee ze zijn belast. Op dit ogenblik zet de Commissie haar humanitaire hulpprogramma's voort om Congo te helpen zijn wonden te genezen. Daarvoor is 81 miljoen ecu uitgetrokken.
China is het tweede land waarover hier is gesproken. De Commissie volgt de situatie op het gebied van de eerbiediging van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden in China met de grootste aandacht. Het thema wordt met de Chinese autoriteiten regelmatig besproken in het kader van onze in 1994 aangevatte bilaterale dialoog. De Commissie zal in het bijzonder aandacht hebben voor de eerbiediging, in Hongkong, van de met Groot-Brittannië gesloten akkoorden. De heer McMillan-Scott heeft daarstraks daarnaar verwezen. Hoewel hij hier niet meer aanwezig is, kan ik hem zeggen dat wij, zonder op de invoering van de euro op 1 januari 1999 te wachten, deze kwestie ernstig opnemen.
China werkt op dit ogenblik in Luxemburg mee aan de voorbereiding van de eerste Chinees-Europese bijeenkomst van experts over de mensenrechten. De Commissie hoopt dat die dialoog tot resultaten zal leiden. Ze is bereid China alle nodige technische bijstand te verlenen om het land te helpen zijn internationale verbintenissen na te komen, meer bepaald in het kader van de VN-Verdragen over de bescherming van de mensenrechten en fundamentele vrijheden, en om de civiele maatschappij en de rechtsstaat in China te versterken, bijvoorbeeld door rechters en juristen op te leiden of experts uit te wisselen. Ik verzeker u dat de Commissie het Europees Parlement op de hoogte zal brengen van de vorderingen die op dat gebied worden gemaakt.
Het derde probleem is dat van Kosovo. De Commissie sluit zich aan bij het Parlement om de gewelddadige repressie van vreedzame manifestanten op 1 oktober jongstleden te veroordelen en om uiting te geven aan haar voortdurende bezorgdheid over de algemene toestand in Kosovo. De rechten van de Albanese minderheid moeten worden gegarandeerd en aan Kosovo moet binnen de grenzen van de Federale Republiek Joegoslavië een grote graad van autonomie worden gegeven.
De Commissie en de Raad hebben al meermaals gezegd dat ze in Pristina een bureau wensen te openen. Ze verzoeken de Joegoslavische autoriteiten daarvoor de juridisch onontbeerlijke toestemming te geven. Ik meen overigens niet dat dit een inmenging in hun binnenlandse aangelegenheden is.
De Commissie steunt de OVSE, die haar opdracht in Kosovo wil hervatten, en roept de autoriteiten van de Federale Republiek Joegoslavië ertoe op ermee in te stemmen dat de Hoge Commissaris van de OVSE voor de nationale minderheden zich naar het gebied begeeft.
Voor de Europese Unie is het aanknopen van een echte dialoog over de status van Kosovo een onontbeerlijke voorwaarde voor de ontwikkeling van bilaterale betrekkingen met de Federale Republiek Joegoslavië. Als wij volgend jaar onderzoeken of de autonome handelsmaatregelen kunnen worden verlengd, zullen wij zeker ook nagaan in hoever die eis is ingewilligd.
Een vierde punt is de situatie van mevrouw Souha Bechara. De Commissie wil in de eerste plaats de toepassing van Resolutie 425 van de VN-Veiligheidsraad, waarin wordt geëist dat Israël de bezetting van Zuid-Libanon beëindigt. Op dit ogenblik verwacht de Commissie van Israël, de verantwoordelijke bezettingsmacht, dat het de internationale bepalingen inzake de mensenrechten en de vierde Conventie van Genève betreffende de bescherming van burgers in oorlogstijd naleeft.
De Commissie heeft de grootste aandacht voor de willekeurige detentie van mevrouw Souha Bechara en enkele anderen in de gevangenis van Khiam. Op dat punt kan ik de heren Pradier en Querbes en mevrouw Peijs geruststellen. Die kwestie wordt, zoals alle andere problemen in verband met de bezetting van ZuidLibanon, tijdens contacten met de Israëlische autoriteiten geregeld aangekaart. De Commissie vraagt dat de bevoegde autoriteiten voor een eerlijk proces zorgen en toestaan dat het Internationale Rode Kruis de gevangenen bezoekt.
De Unie zal een positievere invloed op de mensenrechtenproblemen kunnen uitoefenen wanneer de euromediterrane associatieovereenkomst zal zijn goedgekeurd. De politieke Europees-Israëlische dialoog zal daarvoor een voortreffelijk forum bieden.
Het vijfde punt is Slowakije. De Commissie volgt de ontwikkelingen in Slowakije met de grootste aandacht. De Commissie is enerzijds vastbesloten, anderzijds ook optimistisch. Ze is vastbesloten het probleem van de mensenrechten, van de goede werking van de democratische instellingen in Slowakije en van de bescherming van de minderheden in al haar contacten met de Slowaakse politieke autoriteiten aan de orde te stellen. De democratie legt regels op ten aanzien waarvan men zich niet inschikkelijk kan tonen.
In de eerste plaats moeten de door de bevolking gekozen afgevaardigden hun mandaat in alle vrijheid en onafhankelijkheid kunnen uitoefenen. In dat opzicht is het besluit van het Slowaakse parlement om de heer Gaulieder, ondanks een aanmaning van het Slowaakse constitutioneel hof, niet opnieuw te installeren een reden tot grote bezorgdheid. Op dat punt heeft de heer Goerens gelijk.
In de tweede plaats moet de oppositie normaal aan de parlementaire werkzaamheden kunnen deelnemen. De Commissie betreurt dan ook ten zeerste dat de vertegenwoordigers van de oppositie geen toegang hebben tot de parlementaire commissies die met de controle op de geheime diensten en het leger belast zijn.
In de derde plaats moeten de minderheden de bescherming van de wet genieten. De sterke verslechtering van de betrekkingen tussen de overheid en de Hongaarse minderheid is onrustwekkend. De Slowaakse autoriteiten moeten dan ook hun inspanningen voortzetten om te beantwoorden aan de democratische normen die in alle andere Europese landen worden erkend.
De Commissie is evenwel ook optimistisch. De president, de premier en het parlement van Slowakije hebben zich er openlijk toe verbonden die tekortkomingen weg te werken. De wil van Slowakije om tot de Europese Unie toe te treden is groot. De Slowaakse autoriteiten weten welke inspanningen zij daarvoor moeten doen. Ik kan de heer Bösch verzekeren dat de Commissie nauwlettend op alle gemaakte vorderingen zal toezien.
Het partnerschap voor de toetreding, dat nu wordt voorbereid, zal veel plaats inruimen voor de kwestie van de mensenrechten en de goede werking van de instellingen. Het is duidelijk dat de bescherming van de fundamentele vrijheden een onontbeerlijke voorwaarde voor toetreding tot de Europese Unie is.
Het laatste thema is Algerije. De Commissie deelt de bezorgdheid van het Europees Parlement over de herhaalde moorden op burgers in Algerije. Tijdens de vorige vergaderperiode heeft de heer Marín op 17 september het gehele dossier uitvoerig besproken. Tijdens dat debat heeft men terecht de omvang en de complexiteit onderstreept van de crisis die de Algerijnse samenleving op dit ogenblik doormaakt. De Unie mag de ogen niet sluiten voor een conflict dat in onze onmiddellijke buurt al tienduizenden slachtoffers heeft geëist en waarbij de grenzen van de gruwel elke dag schijnen te worden verlegd.
Algerije is een belangrijke partner van de Gemeenschap in het kader van het in 1995 in Barcelona opgestarte euro-mediterrane partnerschap. Wij blijven streven naar de totstandbrenging van een gebied van vrede en gedeelde voorspoed. De Commissie heeft op 10 juni 1996 van de Raad een onderhandelingsmandaat gekregen om een associatieovereenkomst tussen de Unie en Algerije voor te bereiden. Die overeenkomst moet uiteraard steunen op de eerbiediging van de democratische beginselen en de fundamentele rechten van de mens zoals die in de Universele Verklaring van de rechten van de mens zijn opgenomen. Er zijn al twee gespreksrondes geweest. Sommigen hebben zich afgevraagd of het wenselijk is die onderhandelingen voort te zetten. Nogmaals, voor de Commissie zijn die onderhandelingen onontbeerlijk.
Een groot deel van het geweld vindt zijn oorsprong in de zware economische en sociale problemen waarmee Algerije wordt geconfronteerd. Alle maatregelen waarmee wij de economische ontwikkeling van het land kunnen ondersteunen kunnen dat geweld doen afnemen. Nu Algerije wordt geconfronteerd met de grootste moeilijkheden die men zich kan indenken, moet de Unie volhouden.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vandaag om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zeven ontwerp-resoluties over de bosbranden in Zuidoost-Azië:
B4-0839/97 van de heer Eisma, namens de ELDR-Fractie, over de bosbranden in Indonesië; -B4-0842/97 van mevrouw Pollack, namens de PSE-Fractie, over de bosbranden en de luchtverontreiniging in Zuidoost-Azië; -B4-0868/97 van de heer Fernandez Martín en anderen, namens de PPE-Fractie, over de bosbranden in Indonesië; -B4-0871/97 van de heer Dell'Alba en anderen, namens de ARE-Fractie, over de verwoestende branden in de tropische van Indonesië; -B4-0881/97 van mevrouw González Álvarez en anderen, namens de GUE/NGL-Fractie, over de bosbranden in Zuidoost-Azië; -B4-0892/97 van mevrouw van Bladel en anderen, namens de UPE-Fractie, over de bosbranden in Indonesië; -B4-0893/97 van de heer Telkämper en de heer Holm, namens de V-Fractie, over bosbranden en luchtverontreiniging in Zuidoost-Azië.
Eisma
Voorzitter, het beleid van de Indonesische overheid om de afgelegen bosgebieden open te leggen en ten dienste te stellen van de economische ontwikkeling schiet ernstig te kort. Ook voor de controle op milieu-overtredingen door ondernemingen heeft Indonesië onvoldoende capaciteit om deze controle goed uit te voeren. De bosdienst in Indonesië is door gebrek aan menskracht en middelen niet in staat om de noodzakelijke beheersactiviteiten uit te voeren. Ook is het bij de bosbrandbestrijding heel onduidelijk wie daarvoor verantwoordelijk is en wie de maatregelen moet nemen.
Wij hebben deze resolutie met elkaar ontworpen en het valt ons op dat de Europese Commissie inderdaad wel het initiatief heeft genomen om Indonesië te hulp te schieten om de bosbranden te bestrijden, maar het lijkt mij telkens een beetje te laat. Daarom lijkt mij paragraaf 13 van de ontwerpresolutie zo goed, waarin wij vragen om een corps van Europese groenhelmen te creëren als een soort interventiemacht die gespecialiseerd is in de bestrijding van natuur- en milieurampen. Ik zou graag willen dat de Europese Commissie dat initiatief zou overnemen. Dan betekent Europa iets voor de wereld.

Pollack
Mijnheer de Voorzitter, de bosbranden die in Indonesië woeden zijn niets minder dan een wereldwijde milieuramp. Soms krijgt El Niño de schuld, maar de door het uitblijven van regen veroorzaakte droogte is zelf ook al een gevolg van klimaatverandering, waaraan de grootschalige vernietiging van het tropisch bos steeds weer bijdraagt een vicieuze cirkel.
De kankerverwekkende rook, die zich over meer dan 3.000 kilometer heeft verspreid, zal blijvende gevolgen hebben voor de gezondheid van 70 miljoen mensen, die grotendeels geen toegang hebben tot een redelijk niveau van gezondheidszorg of zelfs maar onvervuild water.
De schuldige is de Indonesische regering, die het illegaal kappen door de vingers ziet, evenals de hebzucht van de door haar gesteunde particuliere ondernemingen, die zich net als de oliemaatschappijen in Amerika niet bekommeren om de dramatische gevolgen van hun optreden voor het klimaat in de wereld.
Het is droevig voor onze planeet, maar de Indonesische houtmagnaten zijn meer bezig met het ontkennen van hun schuld dan met het voorkomen van een herhaling van deze tragedie in de toekomst. Ik breng een artikel in The Economist van vorige week onder de aandacht van het Parlement, waarin juist iets dergelijks wordt voorspeld.
Aanvullend op wat de heer Eisma heeft gezegd, liever dan hem te herhalen, vraag ik de aandacht van de Commissie voor de paragrafen 10, 11 en 12 van de resolutie en ik hoop dat deze ramp degenen die in Zuidoost-Azië de touwtjes in handen hebben ertoe zal aanzetten hun taak bij het opbouwen van een duurzamere toekomst te vervullen, wat zij tot nu toe zeker nog niet hebben gedaan.

Fernández Martín
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, er is al gesproken over de omvang van de ramp die is ontstaan als gevolg van de bosbranden die grote schade aanrichten in Zuidoost-Azië, met name in Indonesië. Er staan stukken grond in brand die, in Europese termen, een groter oppervlak beslaan dan dat van een van de grotere lidstaten van de Unie. In de gezamenlijke ontwerpresolutie, opgesteld door zes parlementaire fracties, wordt verwezen naar de verwoestende effecten op de gezondheid en de kleinschalige economische activiteit van miljoenen bewoners van de getroffen gebieden. Ik wil de uitspraken die hierover zijn gedaan tot de mijne maken.
Maar, dames en heren, ik wil met de grootste nadruk wijzen op de bezorgdheid die is ontstaan als gevolg van het groeiende aantal natuurrampen als deze en het uitblijven van corrigerende maatregelen ten aanzien van bepaalde industriële activiteiten in de ontwikkelde wereld die, gezien de passieve houding van degenen die doeltreffender preventieve maatregelen dienen te nemen, een bedreiging zijn voor het milieu en oorzaak van de klimaatverandering.
De zeer recente verklaring van president Clinton in de National Geographic Society, waarbij hij zijn voorstellen inzake vermindering van de CO2 -uitstoot aankondigt, is eenvoudigweg onbevredigend omdat deze ontoereikend is. Ontoereikend vanwege de einddoelen van het voorstel en de termijnen die worden genoemd.
We staan aan de vooravond van de Conferentie van Kyoto die door de Verenigde Naties inzake de klimaatverandering wordt georganiseerd. Wij hebben de plicht ons ervoor in te zetten dat de Kyoto-bijeenkomst niet op een mislukking uitloopt, zoals bij voorgaande soortgelijke conferenties in de laatste jaren van deze eeuw het geval is geweest. Wij kunnen niet afwachten tot zich een nieuwe ramp als die in Indonesië voltrekt en dan een paar deskundigen sturen en wat geld overmaken om het vuur te blussen, terwijl wij tegelijkertijd in gebreke blijven als het gaat om het treffen van preventieve maatregelen ter voorkoming van opwarming van de aarde, die van veel rampen de belangrijkste oorzaak is.

Weber
Mijnheer de Voorzitter, toen we voor het eerst van deze rampen hoorden, gaven de media El Niño de schuld van de bosbranden in Indonesië. Toen we ons verdiepten in de werkelijke oorzaken, ontdekten we dat het aan over-exploitatie van het tropisch bos lag, niet alleen voor de houtproductie, maar ook de omschakeling van die bossen tot olieplantages. Mijn fractie heeft daarom voorgesteld dat er een stelsel van wettelijke aansprakelijkheid komt in het kader van een internationale conventie over bossen.
Natuurlijk weten we dat er veel weerstand bestaat tegen het in het leven roepen van een dergelijke conventie, wat onlangs te zien was tijdens de onderhandelingen bij het recent gehouden intergouvernementele forum over het bos in New York. Als rapporteur voor de mededeling betreffende onderzoek en ontwikkeling in ontwikkelingslanden dring ik er bij de Commissie op aan te zorgen dat bij de tropische bossen duurzaam beheer wordt ingevoerd iets anders dan duurzame exploitatie, zoals we hier in onze ontwerpresolutie zeggen. De Commissie zou ons hierin moeten steunen.

Van Bladel
Voorzitter, de voor ons liggende resolutie reflecteert uiteraard de zorg om het milieu in Indonesië en de regio, maar naar mijn smaak concentreert de resolutie zich bijna uitsluitend op het milieu en gaat zij geheel voorbij aan de nood van de vele, kleine boeren in dat gebied die zich grond moeten verschaffen om een middel van bestaan op te bouwen. Daar biedt de resolutie geen enkele oplossing voor. Ik vind het ook een beetje hypocriet als wij het mes hier in Europa nog niet in eigen vlees kunnen zetten door gezamenlijk normen te vinden voor de emissie-uitstoot. Ik vind de resolutie toch wel wat eenzijdig, hoe waardevol de suggesties die erin staan ook zijn.
Mijn fractie zal voor deze resolutie stemmen, maar ik zal zelf vanwege die eenzijdigheid, die ik niet kan verdragen, tegenstemmen.

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, de bosbranden in Maleisië en Indonesië zijn geen natuurrampen. Ze zijn het resultaat van een economisch handelen ten koste van de natuur. Een groot deel van de groene long wordt op dit ogenblik vernield. Ook de inheemse volkeren die in die bossen leven, worden echter om het leven gebracht.
Volgens de Indonesische minister van Bosbouw is 80 % van de bosbranden bij plantages van de grote houtondernemingen begonnen.
De grote plantages zijn eigendom van firma's zoals Finantara Intiga, een gezamenlijke onderneming van twee Indonesische firma's en de Finse groep ENZO FINLAND. Onlangs hebben UPM-Kymmene Finland en de vanuit Singapore opererende Aziatische groep APRIL een overeenkomst bereikt over de oprichting van nieuwe gezamenlijke ondernemingen voor de productie van papier. De nieuwe groep is de grootste producent van kwaliteitspapier in Europa. In Azië zullen papierfabrieken in Sumatra, Indonesië en China ongeveer 2 miljoen ton papier en celstof produceren. Ook het Duitse Nordland Papier behoort tot UPM-Kymmene en is bij de EuroAziatische overeenkomst betrokken.
De belangen van Europese concerns zijn er mee de oorzaak van dat in Indonesië oerwoud in plantages wordt omgevormd. Daartoe worden die gebieden vaak in de as gelegd. Bovendien brengt de aanleg van plantages het voortbestaan van de inheemse volkeren in de regio in gevaar doordat hun traditioneel woongebied in vele gevallen wordt onteigend en ze aldus hun economische basis verliezen.
In de ontwerpresolutie van het Europees Parlement staat dat de oorspronkelijke volkeren in het Indonesische binnenland het ergst door de bosbranden en de luchtverontreiniging zijn getroffen doordat ze slechts in beperkte mate over schoon water kunnen beschikken. Bovendien wordt de inheemse bevolking in WestPapoea als gevolg van de combinatie van de droogte en bosbranden met een acuut voedselgebrek geconfronteerd. Ongeveer 500 mensen zijn al van honger omgekomen. Volgens VN-bronnen zullen ten minste 90.000 mensen met voedselgebrek worden geconfronteerd.
Ook de bosbranden in Kalimantan treffen vooral de inheemse bevolking, waarvan het culturele en economische voortbestaan van het behoud van de natuurlijke rijkdommen van de bossen afhangt. Plaatselijke wetenschappers menen dat de plantages met uitsluitend snelgroeiende en vlug kapklare boomsoorten de uitdroging van de bossen in de hand werken.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, ik stel met verbazing vast dat sommigen doen alsof het hier om echte natuurrampen ging waarop wij nauwelijks vat hebben. Sommige sprekers hebben al gezegd dat natuurlijke factoren hier met vele belangrijke politieke, sociale en economische factoren vervlochten zijn. Het afbranden van bossen veroorzaakt wellicht niet alleen plaatselijke rampen maar heeft ook internationale en wereldwijde gevolgen. Bossen worden om twee redenen afgebrand: grote ondernemingen willen uitgestrekte gebieden vrijmaken voor nederzettingen en teelten, bijvoorbeeld in Indonesië voor de productie van palmolie, en kleine boeren zien geen andere mogelijkheid om aan grond te komen. In beide gevallen gaat het om fundamentele ingrepen in het natuurlijke levensproces. De ingrepen van grote ondernemingen, in het bijzonder in Indonesië, hebben echter zeer zware gevolgen.
Wij zijn niet tegen economische vooruitgang of tegen het rooien van bossen, ook niet van het regenwoud, maar die gronden moeten daarna duurzaam worden geëxploiteerd. Men mag niet naar onmiddellijk profijt streven zoals dat hier het geval is. Ook de Europese Unie moet alles in het werk stellen om dat te voorkomen. Ik verzoek de Commissie aan die problemen meer aandacht te schenken, tegen die ingrepen iets te ondernemen en tot een oordeelkundige exploitatie van de gronden te komen, ook in het belang van de kleinere boeren, die nu vaak worden verdreven.
Bijzonder merkwaardig vind ik dat in vele krantenartikelen wordt beweerd dat vele van die firma's eigendomsrechtelijk of persoonlijk banden met de familie van president Soeharto hebben. Het gaat hier dus ook om politieke corruptie. Ik meen dat de Commissie en de Raad al die factoren moeten onderzoeken om aan deze rampspoedige ontwikkeling, die mensen te gronde richt, een einde te maken.

de Silguy
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, zoals u weet, zijn bosbranden in Indonesië een steeds terugkerend probleem. De boeren leggen elk jaar bijna een miljoen hectare bos in de as om gronden voor bewerking vrij te maken. De heer Swoboda heeft daarop zopas nog gewezen. De omvang van de huidige bosbranden is het gevolg van de grote droogte, waardoor het vuur zich buitengewoon snel heeft kunnen verspreiden.
Om de inspanningen van de Indonesische autoriteiten te ondersteunen hebben de Commissie en de lidstaten in Djakarta samen een European Union Fire Respons Group (Eufreg) opgericht. Die groep bestaat uit experts op het gebied van bosbranden en moet de regering alle nuttige informatie verschaffen, de situatie op het terrein dagelijks evalueren, de eventuele behoeften, bijvoorbeeld aan brandbestrijdingsmiddelen, beoordelen en de regering over de te treffen maatregelen adviseren. Volgende week verwacht men de concrete voorstellen van de Eufreg over mogelijke interventiemaatregelen. Uiteraard zullen wij het Europees Parlement van die voorstellen op de hoogte brengen.
In antwoord op de opmerking van mevrouw Pollack over de paragrafen 10, 11 en 12 van de ontwerpresolutie kan ik u zeggen dat de Commissie op dit ogenblik de gevolgen van de bosbranden voor de regio op middellange en lange termijn onderzoekt. De Commissie zal de regering en de plaatselijke bevolking zoveel mogelijk helpen om die gevolgen te boven te komen. Ik merk evenwel op dat de experts op dit ogenblik denken dat alleen zware regenval het vuur volledig kan doven.
Ten slotte wil ik ook antwoorden op de vraag van de heer Eisma over paragraaf 13 betreffende de oprichting van een korps van Europese groenhelmen. Het is duidelijk welke bekommernis aan de basis van dat initiatief ligt, maar de Commissie meent dat de voortreffelijke en beproefde middelen die in de lidstaten bestaan door de bevoegde diensten in het kader van de bestaande regelingen voor coördinatie en expertise kunnen worden aangewend en gecoördineerd. Wij moeten die middelen vandaag mobiliseren.

Swoboda
Mijnheer de Voorzitter, ik wil alleen maar opmerken dat de heer de Silguy in zijn antwoord, waarvoor hij niet verantwoordelijk is, op onze belangrijkste opmerkingen niet is ingegaan. Ik zou graag ook schriftelijke informatie en een schriftelijk antwoord op onze vragen krijgen. Het antwoord van de heer de Silguy doet deze ontwerpresolutie geen recht.

de Silguy
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer Swoboda, wij zullen u alle gewenste informatie bezorgen. Ik zal uw verzoek aan de heer Marín en mevrouw Bjerregaard overbrengen.

De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt vanmiddag om 17.30 uur plaats.

De Voorzitter
Aan de orde is het gecombineerd debat over de volgende zeventien ontwerp-resoluties over natuurrampen:
B4-0823/97 van de heer Graziani en anderen, namens de PPE-Fractie, over de aardbeving in Italië; -B4-0824/97 van de heer Monfils en anderen, namens de ELDR-Fractie, over de aarbeving in Umbrië en de Marken; -B4-0835/97 van de heer Ripa di Meana en anderen, namens de V-Fractie, over de aardbeving in het centrum van Italië; -B4-0844/97 van de heer Colajanni en anderen, namens de PSE-Fractie, over de aardbeving in Italië; -B4-0882/97 van de heer Manisco, namens de GUE/NGL-Fractie, over de aardbeving in Italië; -B4-0891/97 van de heer Azzolini en anderen, namens de UPE-Fractie, over de aardbeving in Italië; -B4-0836/97 van de heren Novo Belenguer en González Triviño, namens de ARE-Fractie, over de overstromingen in het gewest Valencia; -B4-0838/97 van de heren Gasoliba i Böhm en Vallvé, namens de ELDR-Fractie, over de overstromingen in Alicante; -B4-0843/97 van de heer Pons Grau en anderen, namens de PSE-Fractie, over de zware regenval in de autonome gewesten Valencia, Andalusië en Murcia; -B4-0869/97 van de heer García-Margallo y Marfil en anderen, namens de PPE-Fractie, over de overstromingen in de Spaanse autonome regio's Valencia en Murcia; -B4-0883/97 van mevrouw Sornosa Martínez en anderen, namens de GUE/NGL-Fractie, over de overstromingen in de Spaanse Levant; -B4-0831/97 van de heer Kreissl-Dörffler en anderen, namens de V-Fractie, over de bosbranden in het Braziliaanse Amazonegebied; -B4-0886/97 van de leden Álvarez en Papayannakis, namens de GUE/NGL-Fractie, over de bosbranden in het Amazonegebied van Brazilië; -B4-0845/97 van mevrouw García Arias en anderen, namens de PSE-Fractie, over de orkaan in Mexico; -B4-0885/97 van de leden González Álvarez en Novo, namens de GUE/NGL-Fractie en Salafranca SánchezNeyra, namens de PPE-Fractie, over de ramp in Mexico (orkaan Pauline); -B4-0833/97 van de heer Schörling en anderen, namens de V-Fractie, over het ernstige acrylamidegifschandaal bij de aanleg van een tunnel in Zweden; -B4-884-97 van de heer Sjöstedt en anderen, namens de GUE/NGL-Fractie, over het gifschandaal bij de aanleg van een tunnel door de Hallandsåsen-rug.
Aardbevingen in Midden-Italië

Graziani
Mijnheer de Voorzitter, de aardbeving die Italië heeft getroffen heeft helaas nog steeds desastreuze gevolgen voor een van de meest kostbare gebieden voor de Italiaanse, de Europese en ik zou zelfs zeggen de wereldcultuur: Assisië, het vaderland van de Heilige Franciscus waar zich de grote meesterwerken van Giotto en Cimabue bevinden, Assisië, dat van enorm historisch belang is vanwege zijn onschatbare cultureel erfgoed, is door een ramp getroffen waarvan de gevolgen helaas nog steeds voelbaar zijn. Ik meen dat het absoluut onaanvaardbaar zou zijn als de EU hiervoor geen heel speciale aandacht zou tonen, niet zozeer vanwege de ramp op zichzelf maar vanwege hetgeen deze catastrofe betekent in termen van verlies aan cultureel erfgoed van de gehele mensheid; een heel speciale aandacht voor het vaderland van de Heilige Franciscus, waar culturele bewegingen van Europees élan hun oorsprong vonden, waar momenteel een volk in erbarmelijke omstandigheden leeft, waar veel slachtoffers zijn gevallen.

Bertens
Mijnheer de Voorzitter, de aardbevingen in Centraal-Italië hebben niet alleen aanzienlijk menselijk leed veroorzaakt, maar hebben ook cultuurschatten vernietigd. De Unie mag daar niet lijdzaam bij toezien en moet proberen dit humane en culturele drama te begrijpen, te volgen en de nood te lenigen.
Natuurlijk moet zij een bijdrage leveren bij het herstel van de vernielde huizen en onderdak verlenen aan de tienduizenden daklozen. Bekeken moet worden op welke specifieke steun men kan rekenen voor het herstel van de basiliek in Assisië en de fresco's van Giotto en Cimabue. Meer dan duizend historische gebouwen zijn beschadigd tijdens de bevingen en dat is een vanzelfsprekend aanzienlijke klap - zoals de heer Graziani zei - voor het culturele Europese erfgoed, niet alleen dat van Italië.
De Unie moet daarom mogelijkheden zoeken om steun te verlenen aan de herstelwerkzaamheden, bijvoorbeeld via het RAPHAEL-programma of via de structuurfondsen die bestemd zijn voor Italië.
Ten slotte, natuurlijk, een woord van medeleven voor de familie van de slachtoffers.

Ripa di Meana
Mijnheer de Voorzitter, Assisië, zoals de heer Graziani reeds aanhaalde, Foligno, Nocera Umbra, Colfiorito en vele andere gemeenten in Umbrië en de Marken hebben veel schade geleden waarbij monumenten, kunstwerken, kerken en huizen verloren zijn gegaan, terwijl de bevolking zwaar te lijden heeft gehad. De gezamenlijke ontwerpresolutie die is ingediend, geeft ons hoop want zeven fracties hebben de behoefte gevoeld op het onderwerp in te gaan, zich tot de Commissie te richten en aldus in zekere zin het terrein voor te bereiden voor een akkoord inzake Europese steun voor de herstelwerkzaamheden. Umbrië en Marche vallen onder doelstelling 5 b) en beschikken in de periode 1994-99 over circa 150 miljoen ecu. De onderhandelingen tussen de heer Santer en minister Ciampi, die op 5 november in Brussel worden afgesloten, zouden kunnen resulteren in de beslissing kredieten voor 500 miljoen ecu te verlenen uit andere voor Italië bestemde structuurfondsen die nog niet door de verantwoordelijke autoriteiten zijn benut. Uiteraard moet worden verlangd dat de juiste mate van flexibiliteit, waar de beide getroffen regio's om hebben gevraagd inzake de besteding van deze sommen, toch precieze waarborgen biedt voor een wederopbouw die volledig recht doet aan het cultureel en architectonisch erfgoed en de landschappelijke kenmerken van de getroffen gebieden.

Colajanni
Mijnheer de Voorzitter, de tragedie die Midden-Italië heeft getroffen, wordt door twee factoren gekenmerkt die om maatregelen en bijstand van meer complexe en innovatieve aard vragen dan die waarmee de Italiaanse regering en de Europese Commissie zich normaliter bezighouden. Op de eerste plaats is het getroffen gebied bijzonder rijk aan erfgoed, zowel in historische als artistieke zin. Het gaat niet alleen maar om belangrijke, op zich zelf staande monumenten zoals in Assisië, erfgoed van de gehele mensheid, maar om urbanistische structuren bestaande uit tientallen centra uit de Middeleeuwen en de renaissance, die ten dele vernietigd dan wel ernstig beschadigd zijn
Op de tweede plaats houden de aardschokken nu al twintig dagen aan - een exceptioneel fenomeen - waardoor de bevolking ook nog eens in voortdurende angst leeft - het gaat om tienduizenden mensen die in tenten verblijven terwijl de winter in aantocht is - en het reeds aangevangen werk ter consolidatie van de bouwvallig geworden gebouwen bemoeilijkt wordt.
De wil tot wederopbouw is sterk en verbazingwekkend: de scholen functioneren in tenten, de kleine zelfstandigen proberen hun werk op de een of andere manier voort te zetten en datzelfde geldt voor het gemeentelijk apparaat. Maar er moet hulp komen, snel en doeltreffend.
Het werk dat verricht moet worden, is hoe dan ook omvangrijk en complex, want het gaat erom wezenlijke delen te reconstrueren van een uiterst geciviliseerde wereld bestaande uit historische plaatsen en een democratisch, rond de gemeenten georganiseerd netwerk van kleine en middelgrote hoog gekwalificeerde handwerkbedrijven. Om deze redenen hebben zeven fracties een resolutie ingediend waarin om noodhulp wordt verzocht die, naar ik meen, al effectief is. Aan de Commissie wordt buitengewone steun gevraagd om het hoofd te kunnen bieden aan het probleem van de daklozen, de woningen en de openbare gebouwen, maar ook steun voor het hervatten van de productie-activiteiten en met name wordt gevraagd, en dat is een nieuw fenomeen, om de voor Italië bestemde en nog niet gebruikte structuurfondsen te kunnen besteden. Ik meen dat dit een interessante weg is die ook in andere vergelijkbare gevallen kan worden gevolgd. Er wordt, met andere woorden, een hele reeks voorstellen gedaan om op coherente wijze het hoofd te bieden aan de complexe situatie waarin dit deel van Italië zich momenteel bevindt. Uiteraard worden er ook waarborgen verlangd voor het behoud van de architectonische kenmerken, waarbij er bovendien het bijzonder interessante verzoek naar voren is gebracht om met name twee onderzoeksprogramma's op te zetten ter voorkoming van aardbevingen en voor de ontwikkeling van nieuwe restauratietechnieken.

Manisco
Mijnheer de Voorzitter, de zware schade aan de wooncentra van de twee op 26 september door aardbeving getroffen Italiaanse regio's, die nog steeds na zevenentwintig dagen worden geteisterd door hevige schokken, de laatste twee hebben vanochtend nog plaatsgevonden, bedroeg vorige week meer dan 3, 5 miljoen ecu, 7 miljard lire, waarbij de schatting nog aan de lage kant was gehouden. Voor deze ramp, zowel van humane - 13 doden en 9.000 daklozen - alsook van financieel-economische aard, heeft de Commissie in eerste instantie een bedrag van slechts 100.000 ecu, 200 miljoen lire, uitgetrokken. Ter gelegenheid van een ontmoeting met een Italiaanse delegatie gisteren in Brussel hebben commissaris Fischler en zijn medewerkers, hoewel zij een zekere bereidheid toonden reeds voor Italië bestemde fondsen te benutten - daarover sprak zo-even de heer Ripa di Meana - en de technische problemen aan te pakken, toch niet de noodzaak ingezien de door Italië in "89-'93 niet-gebruikte fondsen weer ter beschikking te stellen en extra middelen voor het veel hogere gevraagde bedrag te investeren. Het gaat hier om dezelfde Commissie die bij monde van commissaris Monti geen dag voorbij laat gaan zonder herhaalde malen een plechtig verzoek te richten tot de Italiaanse regering om nog meer te bezuinigen op de welfare om te kunnen voldoen aan de parameters van Maastricht. Niet gek als introibo in altare Dei , als geëxalteerde preambule voor het binnentreden van een Europese staat in het heiligdom van de éne Europese munt. Maar wat zorgwekkend is in de houding van de Commissie, is de manifeste onverschilligheid ten aanzien van een bijzonder ernstige problematiek die veel verder reikt dan een nationale ramp en van belang is voor de gemeenschappelijke veiligheid en de culturele waarden van de gehele Unie. Wij willen hier niet de stilzwijgende vrees van de wetenschappers uitspreken aangaande de abnormale duur van de aardbeving, die vroeg of laat andere seismische zones van Europa zou kunnen treffen. Wij willen daarentegen spreken over de ernstige schade die is aangericht aan het unieke cultureel erfgoed van de twee getroffen regio's, een erfgoed dat niet alleen Italië maar evenzeer Europa en de gehele mensheid toebehoort. Ons verzoek aan de Commissie om aanzienlijkere middelen uit het vijfde kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling ter beschikking te stellen, is gebaseerd op de omvang van de schade die het noodzakelijk maakt nieuwe technologieën en nieuwe middelen te ontwikkelen voor noodhulp, voor de preventieve consolidatie van antieke bouwwerken alsook voor de bescherming en restauratie van kunstwerken die aan seismisch gevaar blootstaan.

Todini
Mijnheer de Voorzitter, door de vorige sprekers is al veel gezegd over de ramp die op 26 september een aanvang heeft genomen in Umbrië en Marche, in Midden-Italië. Het enige wat ik hier nog aan kan toevoegen is dat ik, daar ik uit de aardbevingszone afkomstig ben, persoonlijk kan getuigen van hetgeen is gebeurd en van de vele vrienden die op dit moment in uiterst benarde omstandigheden leven en helaas nog lang zullen leven.
Er is gesproken over de enorme offers die de bevolking zich moet getroosten, zowel op psychologisch als op materieel gebied. De hulp die de EU op dit moment kan garanderen aan de door de aardbeving getroffen gebieden is dan ook van cruciaal belang, hetgeen reeds is opgemerkt door de andere collega's. Zoals we ook in paragraaf 4 van de gezamenlijke resolutie vragen, achten wij het belangrijk, nodig en gewenst dat er aan deze bevolking buitengewone fondsen ter beschikking worden gesteld. Namens de Fractie Unie voor Europa wil ik de Vergadering ervan op de hoogte stellen dat wij een aanvulling op paragraaf 4 wensen, waarin wij de Raad en de Commissie verzoeken de mogelijkheid te overwegen om, in geval van natuurrampen in een lidstaat - dit geldt dus niet alleen voor de specifieke Italiaanse situatie - het aandeel van de voor die lidstaat bestemde en nog niet bestede structuurfondsen te kunnen benutten om de noodsituatie het hoofd te bieden.
Naar mijn mening is dit niet alleen voor de Italiaanse situatie, maar voor rampensituaties in de Europese Unie in het algemeen een belangrijk onderwerp waarover gediscussieerd moet worden en waarover vandaag in deze vergaderzaal een beslissing moet worden genomen. Wat de specifieke Italiaanse situatie betreft, is via gesprekken en constante contacten met het DG XVI, met het kabinet van commissaris Monti, duidelijk geworden dat dit haalbaar is. De Italiaanse regio's die een deel van de structuurfondsen niet gebruikt hebben, hebben zich bereid getoond die af te staan aan de door de aardbeving getroffen gebieden, aan Midden-Italië dus.
Ik mag hopen dat dit principe wordt aangenomen en dat de Vergadering zich nog vanavond in deze zin uitspreekt. Ik herhaal dit niet alleen vanwege de huidige rampspoedige situatie in Italië maar ook om tegemoet te komen aan toekomstige behoeften van andere lidstaten.
Ik wil hier nog het belang van de onderzoeksprogramma's onderstrepen, waarover wij in de gezamenlijke ontwerpresolutie spreken, wat betreft de preventie en de veiligheid in de gebieden die nu door een aardbeving zijn getroffen, en de studie van nieuwe technologieën.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil hier in deze vergaderzaal de aandacht vragen voor het drama dat duizenden Europese burgers, Italianen, slachtoffers van de zoveelste ramp, heeft getroffen. Ik wil dit memoreren opdat Europa - eindelijk eens een keer - ook in deze omstandigheden van zich kan laten horen.
Onze onfortuinlijke door de aardbeving getroffen medeburgers "hebben het geluk' - als ik dat zo met een vleugje ironie mag zeggen - te behoren tot een staat die er slechts in is geslaagd een tiende van de aan hem ter beschikking gestelde structuurfondsen te besteden. Als we er dan ook in zouden slagen met de inspanning van alle fracties, de Commissie en de Italiaanse regering - en op dit moment ben ik oprecht verheugd dat het commissaris de Silguy is die ons aanhoort - deze operatie tot een goed einde te brengen, dat wil zeggen de niet-benutte structuurfondsen ter beschikking te stellen van de bevolking die voor duizenden miljarden Italiaanse lire schade heeft geleden, zou dat naar mijn mening een uitstekend resultaat zijn en bovendien nuttig voor de Europese Unie in haar geheel, haar imago en idealen.

Amadeo
Mijnheer de Voorzitter, wij hebben allen de desastreuze gevolgen van de aardbeving voor ogen die de regio's van Midden-Italië heeft geteisterd.
Onze solidariteit gaat allereerst uit naar de getroffen bevolking, die aan den lijve het drama van de aardbeving ondervindt, maar dezelfde solidariteit moet ons er ook toe brengen de verwoesting die de aardschokken hebben aangericht aan het omvangrijke erfgoed aan kunstschatten van de regio in onze overweging te betrekken. In Italië is er een ware solidariteitsactie op gang gekomen om de slachtoffers te helpen, een actie die momenteel - gezien het ongewone karakter van de aardschokken en hun dramatische gevolgen - buitengewone spoedhulp vereist uit de buitengewone fondsen, ter aanvulling op de voor Italië bestemde structuurfondsen, op te nemen in het kader van de programmeringsperiode 1992-99.
Nog afgezien van de meest urgente hulpverlening en in het licht van de uitzonderlijke duur, de verbreiding en het ongewone karakter van de aardschokken, menen wij dat het hoe dan ook gewenst en urgent is elke soort ramp te voorkomen door naar nieuwe preventiemogelijkheden te zoeken, daarbij gebruik makend van de nieuwe technologieën die de moderne wetenschap ons biedt. Daartoe is het noodzakelijk dat de Commissie in specifieke onderzoeksprogramma's voorziet om aardbevingen te bestuderen en te voorkomen, evenals onderzoeksprogramma's voor de ontwikkeling van nieuwe technologieën ter consolidatie van het architectonisch erfgoed in die gebieden die zijn blootgesteld aan het gevaar van aardbevingen en natuurrampen in het algemeen.
Overstromingen in Spanje

Fabra Vallés
Mijnheer de Voorzitter, vóór alles wil ik mijn leedwezen betuigen bij het verlies van menselijke levens door de overstromingen die Valencia en Murcia hebben geteisterd. Het is geen toeval dat er in deze gezamenlijke ontwerpresolutie overeenstemming is over het feit dat de ernst van deze overstromingen is gelegen in de regelmatigheid waarmee zij plaatsvinden en in de geomorfologie van het gebied, een gebied waar ontbossing en erosie in de hand worden gewerkt.
Om al deze redenen verzoeken wij dringend om financiële hulp tot herstel van de schade en om een programma voor het herstel en de wederopbouw van al hetgeen bij deze overstromingen is verwoest.
Maar als belangrijkste punt zou ik willen vermelden het verzoek om een specifieke begrotingslijn ter voorkoming en bestrijding van de gevolgen van deze periodieke overstromingen.

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, ik wil niet te veel in herhalingen vervallen, maar het is waar dat deze overstromingen in de streek Alicante, Valencia, Murcia - in de Spaanse Levant - regelmatig voorkomen; ook is het waar dat er deze keer vijf mensen om het leven zijn gekomen, hetgeen het meest te betreuren is; maar ook is het waar dat er meer dan 10 miljard peseta's verloren zijn gegaan aan woningen, infrastructuur en landbouwgronden.
Zoals mijn collega al heeft gezegd, verzoeken wij de Commissie derhalve om noodhulp. Bovendien moet eraan herinnerd worden dat bij de behandeling van een verslag over burgerbescherming destijds een van de amendementen het voorstel behelsde om een specifieke post in te stellen. Immers, rampen als deze komen helaas dikwijls voor - ze komen maandelijks in de plenaire vergaderingen aan de orde - en door een specifieke post zou de hulp wellicht gemakkelijker en doeltreffender worden, alsook sneller verleend kunnen worden op het moment dat ze nodig is.
Branden in Brazilië

Telkämper
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, het bericht dat het Amazonewoud in Brazilië in brand staat kan niemand verbazen. Sedert jaren worden in dit ecologisch uiterst kwetsbare gebied door mensen onherstelbare fouten gemaakt. Sedert jaren worden stukken Amazonewoud genadeloos in de as gelegd en worden infrastructuurvoorzieningen tot stand gebracht om het bos nog sneller te kunnen rooien en het hout nog sneller te kunnen vervoeren. Zo verdwijnt het regenwoud voor altijd.
Daarbij is van een duurzame exploitatie van het regenwoud voor industriële doeleinden en onder de bescherming van multinationale ondernemingen geen sprake. Alleen de plaatselijke indiaanse volkeren kunnen echt met het levensbelangrijke ecosysteem van het regenwoud omgaan. Zij zijn de eerste slachtoffers van de huidige smog, niet de vliegtuigpiloten of autobestuurders in Manaus. Zij zijn al jaren de eersten die door met vuur spelende veehouders en graafmachines in dienst van de houtbedrijven worden verdreven en die ook door landlozen uit andere gebieden in Brazilië onder druk worden gezet.
Als in Brazilië een landhervorming wordt uitgevoerd, als de Braziliaanse regering doeltreffende wetten tegen het platbranden van bossen uitvaardigt en uitvoert en als de onderzoeksresultaten van het proefprogramma van de G7 voor het Amazonegebied, waaraan veel geld is besteed, worden uitgevoerd zou het regenwoud minder bedreigd zijn en zouden hier op een duurzame en milieuvriendelijke wijze verkregen producten tegen eerlijke prijzen worden verkocht. Dan kan het tropische hout blijven waar het nu is. Dat is in het belang van de plaatselijke bevolking, de multinationale ondernemingen en ons ecosysteem, de natuur.

González Álvarez
Hartelijk dank, mijnheer de Voorzitter, mijnheer de commissaris, hiervoor stelde mijn collega, mijn landgenoot Fernando Martín, dat de brand in Indonesië en de branden in Brazilië geen goed nieuws zijn voor de Top van Kyoto. En dat is waar.
Er zijn twee belangrijke redenen waarom de branden in Indonesië en in Brazilië ontstaan: de belangen van de houtkapbedrijven en de aanspraken van de boeren. Die twee dienen een totaal verschillende behandeling te krijgen. De houtkapbedrijven, waarvoor de branden financieel voordeel opleveren, moeten worden bejegend met een billijke wetgeving die in sancties voorziet.
Met betrekking tot de boeren herinner ik u eraan dat zich onlangs, niet lang geleden, in Brazilië meer dan 40.000 boeren 1.000 kilometer hebben verplaatst en een rechtvaardige verdeling van de grond eisten. Welnu, dat is een van de oorzaken van de branden die zijn ontstaan. Wij zijn van mening dat er twee maatregelen getroffen moeten worden: sancties voor de houtkapbedrijven die een natuurlijke bron uitputten die eigendom is van de gehele mensheid, rechtvaardige landverdeling opdat de boeren zich niet genoodzaakt zien bos plat te branden.
Orkaan in Mexico

González Álvarez
Mijnheer de Voorzitter, wij willen deze interventie beginnen met te zeggen dat wij zeer verheugd zijn de Commissie eens te kunnen feliciteren, want de indruk bestaat dat de ECHO-hulp, de humanitaire hulp, heel snel en doeltreffend is geweest. Wij zijn echter van mening dat de ernst van hetgeen met de orkaan Pauline is gebeurd, 120 doden en drie getroffen staten - één ervan hebben wij bezocht, Chiapas, maar alle drie de staten bevinden zich in vergelijkbare omstandigheden qua armoede, woningnood en infrastructuur - is gelegen in het feit dat dit slechts heeft geleid tot verslechtering van een situatie die al slecht was. Hetgeen wij vragen, is derhalve dat de voorgenomen hulp wordt gegeven naargelang de verliezen in deze bijzonder arme gebieden. Want dat is de enige manier om ervoor te zorgen dat er niet nog meer levenskwaliteit voor hen verloren gaat.

Salafranca Sánchez-Neyra
Dank u, mijnheer de Voorzitter, ook ik ben van mening dat de hulp die door de Europese Unie is verstrekt, een zeer adequate hulp is, want daarmee wordt uiting gegeven aan de solidariteit van de Europese Unie met een land als Mexico, dat op dit moment zijn betrekkingen met de gezamenlijke Europese Unie nauwer aanhaalt, zoals blijkt uit het feit dat op 8 december aanstaande een nieuwe samenwerkingsovereenkomst wordt ondertekend.
Zoals mevrouw González Álvarez heeft gezegd, zijn de beschikbare gegevens, hoewel deze nog voorlopig zijn, wel zodanig verontrustend dat de Europese Unie de noodzaak van uitbreiding van deze hulp dient te bezien. Ook deel ik haar opvatting dat de diensten van de Commissie, onder leiding van mevrouw Bonino, gelukwensen dienen te krijgen voor de zorgvuldigheid en snelheid waarmee ze deze hulp van 400.000 ecu hebben gemobiliseerd.
Maar, mijnheer de Voorzitter, naar mijn mening moet de Commissie zich blijven inzetten voor het op enigerlei wijze uitbreiden van deze hulp zodra de voorlopige gegevens bevestigd worden en er definitieve gegevens beschikbaar komen. Daarom, mijnheer de Voorzitter, zou ik mijnheer de commissaris willen verzoeken aan mevrouw Bonino de wens over te brengen dat, zodra de gegevens bevestigd worden, de hulp kan worden uitgebreid, zoals dat ook met andere landen is gebeurd, onder meer in het geval van de Oostbloklanden.
Acrylamide-vergiftiging in Zweden

Schörling
Mijnheer de Voorzitter, de tunnelaanleg door de Hallandsås-heuvelrug in Zuid-Zweden is een groot milieuschandaal, dat ik in het Zweden van 1997 niet voor mogelijk had gehouden. Bij dit schandaal zijn verschillende partijen betrokken: twee regeringen; een staatsbedrijf dat spoorwegen aanlegt; een grote projectontwikkelaar, Skanska, die het werk uitvoert; en een Frans chemisch bedrijf, Rhône-Poulenc, dat het afdichtingsmiddel Rhoca-Gil voor de tunnelbouw levert. Dit afdichtingsmiddel bevat vele malen meer van de giftige stof acrylamide dan wat het bedrijf van tevoren had opgegeven. Ook de Europese Unie is hierbij betrokken, omdat het een TEN-project is, dat door de EU wordt gesubsidieerd.
Maar liefst 1.004 ton van dit afdichtingsmiddel is in de berg gepompt. Hiervan is 400 ton zuivere acrylamide. Als men weet hoe ongelooflijk giftig deze stof is, begrijpt men dat dit een groot milieuschandaal is - niet alleen in Zweden, maar misschien zelfs in heel Europa, want dit middel wordt al meer dan twintig jaar in de hele wereld gebruikt.
In Zweden, waarvan wij dachten dat het het strengste milieubeleid van heel Europa had, werd dit schandaal toevallig ontdekt doordat enige koeien verlamd raakten, en men gedwongen was te onderzoeken wat de oorzaak daarvan was.
Hoeveel mensen die lijden aan geheimzinnige gevoelloosheid en prikkelingen in hun handen, benen enzovoort, zijn vergiftigd door acrylamide? Niemand die het weet. Hoeveel van de huidige of toekomstige gevallen van kanker zijn het gevolg van nog onontdekte aanraking met deze stof? Dat zijn vragen die wij ons moeten stellen, en die ook de Commissie zich moet stellen. Daarom moet de Commissie ervoor zorgen dat goed wordt onderzocht of de milieu-effectrapportage voor dit TEN-project is gevolgd. De Commissie moet ook onderzoeken waar en hoe deze stof gebruikt is.

Eriksson
Mijnheer de Voorzitter, het is precies zoals de vorige spreker zei, namelijk dat een paar weken geleden vergiftigd vee werd ontdekt in het gebied waar deze spoorwegtunnel wordt gebouwd. Daarop is de bouw stopgezet en is het water in de omgeving onderzocht. Daarbij bleek dat het grondwater , niet alleen het water in de beken in de buurt, maar ook het grondwater, vergiftigd was, wat betekent dat het drinkwater ondrinkbaar is voor mensen in deze omgeving. Voor hoeveel decennia weet niemand nog.
Het is de ironie van het lot dat dit juist gebeurt in verband met de aanleg van een spoorwegtunnel, dat wil zeggen voor milieuvriendelijk transport. Maar acrylamide, een bestanddeel van het afdichtingsmiddel Rhoca Gil, dat wordt verkocht en gedistribueerd door het Franse chemiebedrijf, wordt zoals bekend niet alleen in tunnels gebruikt, maar ook in vele mijnen. In het jaar 1983 werd alleen al 50 kg van dit middel gebruikt in een van de destijds grootste mijnen van Zweden. Men is echter gestopt met het gebruik, omdat men ontdekte dat de arbeiders die ermee werkten, schade aan de gezondheid opliepen.
Natuurlijk hebben de arbeiders ook nu schade aan de gezondheid opgelopen. Hoe groot die schade is, weten we nog niet. Maar dat ze er is onder degenen die aan dit project hebben gewerkt, dat staat vast. Samengevat: we hebben te maken met vergiftigd vee, een vernietigd productiebosbestand, een stop voor de vleesproductie wegens besmetting van het vlees, en grootschalige grondwatervergiftiging.
De Zweedse regering heeft opdracht gegeven tot een omvangrijk onderzoek door de politie. Bovendien zal een onafhankelijke commissie de zaak onderzoeken. Ik vind echter dat ook de EU een grote verantwoordelijkheid heeft en dat zij, omdat het een TEN-project betreft, moet onderzoeken of dit middel nog steeds op grote schaal wordt verkocht en hoeveel EU-burgers er mogelijk mee in aanraking zijn gekomen, en dat zij ook moet zorgen dat men het voortaan als schadelijke stof registreert.

Lööw
Mijnheer de Voorzitter, de gebeurtenissen rond de Hallandsås zijn natuurlijk een tragedie. De plaats om iets aan de ontstane schade te doen is Zweden zelf. Maar toch juich ik het toe dat de kwestie ook hier aan de orde komt, omdat het natuurlijk belangrijk is dat zowel de EU als de afzonderlijke lidstaten lering trekken uit wat hier gebeurd is. Daarom moet de Commissie nu onderzoeken waar en hoe de acrylamide is toegepast en nog steeds wordt toegepast, en nagaan of een verbod nodig is, maar ook controleren of de fabrikant werkelijk de desbetreffende richtlijnen heeft gevolgd op het punt van onder andere de etikettering.
Het is toch onthutsend hoe men zo met gevaarlijke chemicaliën kan omgaan als hier is gebeurd. Nu zien we het resultaat: een vergiftigd natuurlijk milieu en werknemers met een aangetast zenuwstelsel. Chemicaliën fungeren op die manier als gesel van de samenleving. Als wetgevers voeren wij een permanente strijd om gelijke tred te houden met de nieuwe producten op de markt.
Het Europees Parlement heeft zoals bekend geijverd voor de introductie van een omvattend milieu-onderzoek voor de transeuropese netwerken. Dat was in dit geval echter niet van toepassing, omdat het besluit inzake dit project werd genomen lang voordat Zweden lid werd van de EU. Het is op zijn plaats om hier te vermelden dat de tunnel onder de Hallandsås zelf niet is gefinancierd door de EU, ook al is de spoorwegaanleg een TENproject. Dat maakt de ramp er natuurlijk niet minder op, maar het lijkt mij van belang voor u collega's hier in het Europees Parlement, dat u weet dat de tunnel dus niet met EU-middelen wordt gefinancierd.
Ik juich de resolutie toe en ik hoop op actie van de kant van de Commissie.

Stenmarck
Mijnheer de Voorzitter, ik wil graag allereerst mijn droefenis uitspreken over het gebeurde en mijn medeleven overbrengen aan de getroffenen.
Zoals in zoveel kwesties is het ook hier de makkelijkste weg om te vragen om nieuwe wetgeving en nieuwe EUrichtlijnen. Men zou zich echter moeten afvragen: wat is er eigenlijk fout gegaan? Een heleboel vragen blijven onbeantwoord. Wie was er, nu iedereen de ander de schuld geeft - aannemer, autoriteiten en regering - eigenlijk verantwoordelijk? Dat moet nu door een commissie en door de justitiële autoriteiten uitgezocht worden.
Tot de waarheid hoort ook dat ook dit in hoofdzaak een nationale kwestie is. De Zweedse sociaaldemocratische regering stelt nu al drie jaar, sinds Zweden lid is geworden van de EU, een milieuwet uit en daarmee ook de implementatie van drie EU-richtlijnen en van de milieu-effectrapportage.
De tunnel door de Hallandsås is bedoeld als de grootste tijdbesparende maatregel op een ontzettend lang spoortraject. Het zou heel ongelukkig zijn om deze nu weer te verplaatsen en daarmee het uit milieu-oogpunt beste vervoersalternatief onuitvoerbaar te maken. Er is niets mis met de tunnel, maar wel met de klungelige aanpak daarvan, in de vorm van incompetentie en gebrekkig management.

d'Aboville
Mijnheer de Voorzitter, in Zweden heeft zich bij de bouw van de Hallandsås-tunnel een vrij ernstig geval van milieuverontreiniging voorgedaan waarbij naar verluidt het grondwater is aangetast.
Zoals op 30 september is gezegd, vertoonden verschillende koeien die aan de uitgang van de tunnel water hadden gedronken vergiftigingsverschijnselen, zodat men ze heeft moeten afmaken.
Sedertdien is het werk stilgelegd. Er is een gerechtelijk onderzoek geopend om de verantwoordelijkheid van de verschillende betrokkenen vast te stellen. De media hebben aan de zaak veel aandacht besteed, maar de door de regering opgerichte enquêtecommissie heeft nog geen conclusies geformuleerd. Daar nijpt het schoentje.
Het product dat de verontreiniging heeft veroorzaakt wordt vervaardigd door een Frans bedrijf, dat men nu met veel genoegen met de vinger wijst. Het product wordt evenwel al twintig jaar zonder enig schadelijk effect voor het milieu gebruikt. Bij gebruik ervan moet echter een strenge procedure worden gevolgd. Ik herinner u eraan dat de aannemer op 8 oktober zelf tegenover de pers heeft verklaard dat op het bouwterrein wellicht vergissingen zijn begaan en dat hij de volledige verantwoordelijkheid voor de door zijn werknemers opgelopen lichamelijke schade op zich nam.
Uiteraard veroordelen wij elke milieuverontreiniging en vragen wij dat de Commissie een onderzoek instelt, maar deze veroordeling, zonder enig bewijs, van de leverancier van het bewuste materiaal lijkt ons des te voorbariger daar de conclusies uit het officieel onderzoek nog niet bekend zijn.

Olsson
Mijnheer de Voorzitter, alle betrokkenen, van de Zweedse regering tot de toeleveranciers aan toe, zijn verantwoordelijk voor het verschrikkelijke schandaal rond de Hallandsås. De situatie in de streek is rampzalig: de bewoners kunnen het lokale waterleidingnet niet gebruiken; het gebied dreigt zijn aantrekkingskracht als recreatiegebied te verliezen; landbouw- en tuinbouwproducten worden onbruikbaar; de markt overreageert; en zelfs onbeschadigde producten worden in een groot gebied onverkoopbaar.
Het kan zijn dat onverwachte kosten in verband met de tunnelbouw de milieuveiligheid hebben beïnvloed. Maar noodzakelijke besparingen, ook besparingen op de overheidsbegroting, mogen nooit leiden tot vermindering van de milieucontrole. Het betrokken bedrijf en de hoofdaannemer zijn multinationals. Daarom is het dringend nodig dat de internationale samenleving, in casu de EU, reageert. Daarom moet het Parlement nadrukkelijk eisen dat de Commissie onderzoekt of de wetgeving is gevolgd en of deze bovendien kan worden verbeterd.
Ik steun de resolutie en ik ben daarnaast verheugd over het feit dat de Zweedse EU-tegenstanders hier in het Parlement nu vertrouwen op de EU-instellingen.

Hautala
Mijnheer de Voorzitter, het is jammer te moeten constateren dat de afgevaardigden van Rhône-Poulenc hebben gelogen over het acrylamide-gehalte van het bewuste materiaal. Ze hebben het moeten toegeven en toch heeft hetzelfde bedrijf in menig verband allerlei verklaringen ondertekend over verantwoorde bedrijfsactiviteiten en milieuvriendelijkheid. Dit laat heel duidelijk zien dat de industrie beslist niet rijp is voor zelfregulering. Velen in dit Parlement lijken dat wel te geloven, maar dit voorbeeld maakt weer eens duidelijk dat er wetgeving nodig is. Als lid van de commissie economische zaken kan ik zeggen dat we in de nabije toekomst in een plenaire vergadering gaan stemmen over een verslag over bouwmaterialen. In dat verband is het misschien mogelijk in deze kwestie in te grijpen en een nauwkeurigere risicobeoordeling van bouwmaterialen te eisen. Het is heel duidelijk dat er continu stoffen op de markt komen waarvan de uitwerkingen onvoldoende bekend zijn en waarvan we vooral niet weten hoe ze reageren als ze in de natuur terecht komen.

Cars
Mijnheer de Voorzitter, een van de mooiste natuurgebieden van Europa is getroffen door een milieuramp. Het water, de gewassen en het vee van de mensen rond de Hallandsås is vergiftigd door een kankerverwekkende stof. Ook mensen kunnen ernstig letsel hebben opgelopen.
Het is van groot belang dat wordt uitgezocht wie verantwoordelijk is, en dat degenen die deze ramp hebben veroorzaakt, zich verantwoorden. De onderneming Rhône-Poulenc heeft over het gevaar van deze stof gelogen en daarmee de gezondheid van de arbeiders en de bewoners op het spel gezet. Maar de Zweedse regering en de spoorwegen zijn ook onverantwoordelijk geweest. Men is veel te lang doorgegaan met het project, voordat men ging letten op de risico's voor het milieu.
De bouw van de tunnel onder de Hallandsås mag enkel verder gaan als dat zonder gevaar voor het milieu kan, en dan in overleg met de gemeente Båstad, die een beslissende stem moet krijgen.
Op het ogenblik is het belangrijkste echter dat de getroffenen bevredigende hulp krijgen.

de Silguy
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik begin met Italië en Spanje. Ik zal u zeggen hoe de Commissie tegenover de aardbevingen in Italië en de overstromingen in Spanje staat, maar wil eerst haar medeleven betuigen aan de Europese burgers die door die twee rampen zijn getroffen.
Wat de rechtstreekse hulp aan de slachtoffers van die rampen betreft, wijst de Commissie erop dat op de begroting van de Europese Gemeenschappen voor 1997 helaas geen kredieten voor spoedhulp binnen de Europese Unie zijn ingeschreven. De begrotingsautoriteit heeft begrotingslijn B4-3400 voor het tweede opeenvolgende jaar met een "pro memorie" gemerkt.
Ik kom nu meer in het bijzonder tot het probleem van het cultureel erfgoed dat hier daarstraks is aangestipt. Voor de restauratie van het getroffen erfgoed in Italië heeft de Commissie op 1 oktober 1997 100.000 ecu spoedhulp vrijgemaakt om de restauratie van de zwaar beschadigde fresco's van Giotto en Cimabue in Assisië te bespoedigen. De Commissie weet dat die hulp ontoereikend is en dat zelfs het totale krediet van 30 miljoen ecu voor de vier jaar van het programma-Raphael onvoldoende is om de schade aan de duizenden historische gebouwen en meer bepaald aan de basiliek van Sint-Franciscus in Assisië te herstellen.
De Commissie is evenwel bereid de mogelijkheid te onderzoeken van een soort Europese technische bijstand, met de instemming van de Italiaanse autoriteiten, om de omvang van de schade snel te beoordelen en de restauratie van de beschadigde gebouwen onder de best mogelijke technische en wetenschappelijke voorwaarden aan te vatten. De door de aardbevingen in Italië getroffen plattelandsgebieden vallen onder doelstelling 5b. De voorzitters van de regionale raden van de twee getroffen regio's hebben de Commissie daarom gevraagd de programmering van doelstelling 5b aan te passen en af te stemmen op de nieuwe prioriteiten en behoeften als gevolg van de aardbeving.
Daartoe is een ontmoeting tussen de Commissie en de vertegenwoordiger van de Italiaanse regering georganiseerd. Daardoor hebben wij nu een beter beeld van de omvang van de ramp en de schade. De Commissie zal - hiermee meen ik te kunnen antwoorden op wat alle sprekers hier vanmiddag hebben gevraagd - binnen de juridische mogelijkheden inzake het gebruik van de structuurfondsen, alles in het werk stellen om aan die behoeften te voldoen. Ik heb nota genomen van wat mevrouw Todini met betrekking tot het onderzoek heeft voorgesteld en zal mevrouw Cresson daarvan op de hoogte brengen.
Wat Spanje betreft, meent de Commissie dat met de bestaande cofinancieringsinstrumenten voor een betere preventie kan en moet worden gezorgd. Ik denk in het bijzonder aan doelstelling 1 voor de autonome regio Valencia. De Commissiediensten staan ter beschikking van de bevoegde nationale en regionale autoriteiten om in het kader van het EOGFL, het EFRO en het Cohesiefonds passende oplossingen te zoeken. Elk verzoek om maatregelen of nog niet toegewezen kredieten te herprogrammeren om het kwetsbare gebied tegen zulke rampen te beschermen zal door de Commissie op basis van de financiële toewijzingen in de communautaire bestekken worden onderzocht. Het EOGFL kan aldus de herstelling van de beschadigde land- en bosbouwproductiemiddelen financieren en de totstandbrenging van preventie-instrumenten vergemakkelijken.
In dat kader kunnen maatregelen op het gebied van opleiding van deskundigen en bewustmaking van de bevolking van het belang van preventie voor subsidies in aanmerking komen. Het is evenwel onontbeerlijk dat daarvoor in het communautaire bestek van de regio's van doelstelling 1 of 5b financiële middelen zijn opgenomen.
De Commissie wijst er voorts op dat de Spaanse regering in de lente van dit jaar ter uitvoering van het communautair initiatief INTERREG II C een operationeel programma inzake ruimtelijke ordening en droogtebestrijding heeft voorgesteld. Dat programma heeft vooral betrekking op de beheersing van uitzonderlijk hoge waterstanden en risicosituaties als gevolg van de dorheid van de bodem. Het onderzoek van dat programma, waarvoor 140 miljoen ecu in uitzicht is gesteld, is bijna afgerond. De Commissie zal het programma meteen daarop goedkeuren.
Wat de bosbranden in Brazilië betreft, deelt de Commissie de bezorgdheid van het Europees Parlement over de gevolgen van de bosbranden in Amazonië. In het kader van het proefprogramma voor het behoud van het Braziliaanse regenwoud, dat de Braziliaanse autoriteiten ertoe moet aanzetten een milieuvriendelijker strategie voor Amazonië uit te stippelen, is onlangs een project van 20 miljoen dollar voor beheersing van de branden en ontbossing goedgekeurd. De Commissie zal dat initiatief ondersteunen. Daartoe zijn tussen het Gemeenschappelijk centrum van onderzoek te Ispra en zijn Braziliaanse partners al contacten gelegd. De modaliteiten van het project worden volgende week in Amazonië, meer bepaald in Manaus, op de vierde bijeenkomst van de deelnemers aan het proefprogramma besproken. Het plan voor de beheersing van de branden zal een beter inzicht geven in de oorzaken en gevolgen van die branden doordat in Amazonië negen proefgebieden zullen worden onderzocht.
De Commissie wenst de Braziliaanse autoriteiten bij een duurzaam beheer van de bossen te helpen. Ze tracht hen daartoe onder meer aan te zetten door de producten die de vrucht van een duurzame exploitatie zijn te certificeren en door in het stelsel van de algemene preferenties een milieuclausule in te voegen.
Wat Mexico betreft, deelt de Commissie de bezorgdheid van het Parlement over de gevolgen van de orkaan Pauline. Zodra schade was gemeld heeft de Commissie onmiddellijk gereageerd. Al op 10 oktober heeft ze 400.000 ecu hulp goedgekeurd. Er zijn ongeveer 180 doden en 300 vermisten. Meer dan 300.000 mensen zijn getroffen. De materiële schade is groot, maar moeilijk te schatten.
Ter attentie van mevrouw González Álvarez merk ik op dat de toegekende middelen bestemd zijn voor spoedmaatregelen - waterzuivering en tijdelijke huisvesting - en de aankoop van de meest noodzakelijk goederen zoals dekens, kleren en noodkits. Daarnaast wordt ook voedselhulp geleverd. De hulp zal via de NGO's worden verstrekt. Het Mexicaanse Rode Kruis evalueert op dit ogenblik de behoeften.
Op basis van die evaluatie zal de Commissie naast die eerste hulp eventueel beslissen bijkomende hulp te verlenen. Ik zal uw desbetreffende vragen aan mevrouw Bonino voorleggen.
Wat ten slotte het gebruik van acrylamide bij de bouw van een tunnel in Zweden betreft, wijs ik erop dat acrylamide als een giftig chemisch product met kankerverwekkende en mutagene eigenschappen wordt beschouwd zoals bedoeld in richtlijn 67/548 over de indeling, verpakking en het merken van gevaarlijke stoffen. De stof is ook opgenomen in de eerste lijst van prioriteiten voor risicobeoordeling die de Commissie en de lidstaten hebben vastgesteld. De Zweedse autoriteiten onderzoeken op dit ogenblik de gevolgen van de accidentele blootstelling van de arbeiders aan acrylamide op de bouwplaats.
Ik kan u zeggen dat Zweden op dit ogenblik met op dit geval toegespitste scenario's bezig is. Bij het onderzoek van die scenario's, die bedoeld zijn om een inzicht te krijgen in de gevolgen van blootstelling aan acrylamide op de bewuste plaats, zal men de bestaande gegevens over acrylamide in verband met de menselijke gezondheid en het milieu opnieuw kunnen beoordelen. De resultaten van die werkzaamheden zullen in december aan de lidstaten worden voorgelegd, zodat die passende maatregelen zullen kunnen nemen om de risico's te beperken.
De milieueffectbeoordeling is volgens de door de Zweedse autoriteiten verstrekte informatie uitgevoerd op basis van de wetgeving die voor de toetreding van Zweden tot de Europese Unie en tot de Europese economische ruimte in Zweden gold. Voorlopig zeg ik dus dat het volgens onze informatie weinig waarschijnlijk is dat de bepalingen van richtlijn 85/337 daarbij zijn toegepast.
Wat de vraag over de communautaire steun aan het project van Hallandsås en de betrokken tunnel betreft, had een besluit van de Commissie van 1995 ook betrekking op de financiering van een reeks verbeteringen aan de West Coast Railway . In dat besluit werd evenwel niet uitdrukkelijk naar het project van deze tunnel verwezen en voor de bouw van de tunnel is dan ook geen enkele betaling verricht. De Commissie heeft geen enkele maatregel genomen om financiële hulp voor de bouw van de tunnel te verlenen. Als een verzoek tot financiering wordt voorgelegd, zal de Commissie zonder enige twijfel ook de naleving van de communautaire milieuwetgeving onderzoeken.
Tot besluit wijs ik erop dat het voorstel voor een richtlijn over drinkwater, waarover vorige week in de Raad een politiek akkoord is bereikt, het acrylamide-gehalte strikt tot 0, 1 microgram per liter beperkt. De Commissie en de lidstaten doen dus alles om de risico's van het gebruik van sommige stoffen zoveel mogelijk te beperken en ongelukken te voorkomen.

Eriksson
Dit is geen punt van orde, mijnheer de Voorzitter. Ik wil alleen op dit moment even een woord van dank richten tot de commissaris. Ik hoop dat men ook onderzoek doet naar de aanwezigheid van deze stof in andere landen dan Zweden, omdat wij weten dat het ook elders is gebruikt.
Verder wil ik mijn collega Olsson de verheugende mededeling doen dat ik natuurlijk hoop dat mensen, dieren en de natuur blijven leven, en wel ongeveer net zo intensief als mijn blijvende kritiek op de EU.

De Voorzitter
Mevrouw Eriksson, dit is niet echt een motie van orde.
Wij stemmen nu over de ontwerpresoluties.
Betreffende de ontwerpresolutie over Algerije (B4-0827/97)
Bertens
Mijnheer de Voorzitter, collega's, de liberale fractie vond het een goede zaak om een resolutie in te dienen over de situatie in Algerije, mede in het licht van een hoorzitting eind van de volgende maand. Wij hebben daarover overlegd en dankzij een en bloc "ja" van de EVP-Fractie konden wij het debat voeren. Ik heb begrepen dat er nu een en bloc "nee" van de EVP-Fractie aankomt. Om hen niet in de verlegenheid te brengen en deze schande over zich heen te laten komen van een afgemaakte resolutie, trekken wij onze resolutie terug.

De Voorzitter
Mijnheer Bertens, ik dank u. Ik neem akte van de intrekking van de ontwerpresolutie.
Betreffende de ontwerpresoluties over de natuurrampen, aardbeving in Italië
Todini
Mijnheer de Voorzitter, zoals ik zojuist tijdens het debat in de vergaderzaal al heb aangekondigd, wil onze fractie een voorstel indienen ter aanvulling op paragraaf 4 van de gemeenschappelijk resolutie. Wij hadden een amendement ingediend, maar ik wil benadrukken dat het een aanvulling op paragraaf 4 betreft. Wij wensen het volgende toe te voegen: " verzoekt de Raad en de Commissie bovendien de mogelijkheid te overwegen om, in geval van natuurrampen in een lidstaat, het gedeelte van de voor die lidstaat bestemde maar nog niet bestede structuurfondsen te kunnen benutten om het hoofd te bieden aan noodsituaties" . Ik herhaal nogmaals dat deze tekst moet worden toegevoegd aan het in paragraaf 4 bepaalde.

Dell'Alba
Mijnheer de Voorzitter, neemt u mij niet kwalijk, maar ik weet dat het vandaag moeilijk is bepaalde zaken erdoor te krijgen.
Mevrouw Todini dient geen mondeling amendement in. Zij stelt gewoon voor dat haar volgens de regels ingediend amendement, dat in de negen talen is vertaald en in uw dossiers zit, niet iets vervangt maar als toevoeging wordt beschouwd. Aldus beschouwd is het dus zeker ontvankelijk.

De Voorzitter
Mijnheer Dell'Alba, ik dank u voor die toelichting. Wij zullen het probleem bekijken wanneer het amendement van mevrouw Todini aan de beurt is.

Stemming
Castellina
Het onderwerp waarover het verslag van de heer Barzanti handelt, is volledig nieuw en bijzonder complex omdat hier de bescherming van de intellectuele eigendom moet worden gedefinieerd in een geheel ander kader, bepaald door de opkomst van de informatie- en communicatietechnologieën die velerlei ongekende handelingen en een vermenigvuldiging van transmissiekanalen en vormen van reproductie van de werken mogelijk maken.
Onze fractie stemt geheel overtuigd voor de hier ingediende resolutie omdat zij vastberaden de grondgedachte onderschrijft - ook al moet die enigszins worden aangepast - waardoor de Europese wetgeving inzake de intellectuele eigendom zich altijd heeft laten leiden, met name de verdediging van de morele rechten van de auteur. Er bestaat geen reden om deze grondgedachte terzijde te schuiven in het licht van de nieuwe, door de informatiemaatschappij ontstane situatie.
In deze zin ligt de resolutie in de lijn van de Berner Conventie en is zij eveneens in overeenstemming met de mededeling van de Commissie, die op haar beurt de beginselen van het zeer recente akkoord van de diplomatieke conferentie van de WIPO (Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom) overneemt, waarbij zij belangrijke aspecten preciseert en significante leemten opvult.
Desondanks voelen wij ons bepaald niet gerust daar, parallel hieraan, in het kader van de OESO de intergouvernementele onderhandelingen voor het Multilateraal Investeringsakkoord (MIA) plaatsvinden, waaraan echter ook de EU-vertegenwoordiger deelneemt. Indien men in het genoemde akkoord tot de conclusies zou komen zoals die zich op dit ogenblik in grote lijnen aftekenen, dan zouden wij in een bijzonder ernstige contradictie geraken. Binnen het MIA laat men zich wat het copyright betreft meer door de Angelsaksische traditie, en met name de Amerikaanse, dan door de Europese traditie leiden. De intellectuele eigendom wordt hier kortom beschouwd als een investering, beschermd door een systeem van wettelijke licenties die een vergoeding (hoe dan ook nooit aan vertolkers) voorzien in plaats van een systeem gebaseerd op de toekenning van een exclusief recht tot toestemming van de zijde van de auteur.
Bij de stemverklaring van onze fractie ten gunste van de resolutie van de heer Barzanti, namens de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, hebben wij de aandacht willen vestigen op de contradictie die zou kunnen ontstaan tussen de toekomstige communautaire richtlijn en de door de Unie aangegane verplichting binnen het MIA, opdat de Commissie ten spoedigste - en expliciet - verklaart zich te zullen inspannen teneinde de door ons in het Parlement onderschreven grondgedachte te doen prevaleren.

Caudron
De door de heer Barzanti voorgestelde raadpleging is een doorbraak in de houding van de Commissie tegenover de opkomst van de nieuwe communicatiemiddelen. Het is daarvoor de hoogste tijd.
De massale informatie die onze samenleving overspoelt, wijzigt het begrip auteursrechten en naburige rechten radicaal. De Unie moet zichzelf de nodige wetgevende instrumenten verschaffen, niet om tot een grotere, maar om tot een volledige harmonisatie te komen.
De doeltreffendheid van de vast te stellen maatregelen hangt af van onze eensgezindheid, maar toch moeten wij beseffen dat die maatregelen, hoe streng ook, nooit volledig waterdicht zullen zijn.
Dames en heren, ik zou er terloops willen op wijzen dat er een paradoxale situatie groeit. Terwijl onze briljantste economen de liberale mondialisering blijven prijzen, holt die het begrip particuliere eigendom uit.
Ik stem in met de mededeling en vind dat de heer Barzanti de goede algemene richting aangeeft. Mijn twijfels wijzen niet op wantrouwen. Ik wil integendeel alleen maar dat iedereen de moeilijkheden beseft en inziet dat wij tegenover de informatiemaatschappij collectief vertraging hebben opgelopen.

Kirsten Jensen, Blak en Iversen
De Deense sociaal-democraten in het Europees Parlement stemmen voor het verslag van de heer Barzanti. De informatiemaatschappij vormt een grote uitdaging voor het auteursrechtelijk systeem dat wij tot nog toe kennen en de mondialisering maakt internationale regels noodzakelijk. Enerzijds gaat het erom dat wij gelijke en aanvaardbare voorwaarden scheppen voor degenen die het auteursrecht bezitten. Anderzijds moet er een regeling komen die rekening houdt met de nieuwe technologische mogelijkheden. Dit geldt zowel voor de productie, de reproductie als de distributie. Wij vinden het dan ook zeer positief dat de Commissie nu verzocht wordt om op dit gebied een algemeen voorstel uit te werken. Wij hopen dat zij op dit verzoek zal ingaan en de uitdaging zal aannemen.

Ryynänen
Europa kent al lang een hoge mate van bescherming van het auteursrecht. In een op revolutionaire wijze veranderde samenleving moet ervoor worden gezorgd dat het nog steeds hoge beschermingsniveau blijft gehandhaafd. Dat is uitermate moeilijk en ingewikkeld.
De mededeling van de Commissie inzake de evaluatie van het Groenboek over auteursrecht en naburige rechten in de samenleving is daarom zeer noodzakelijk. Op deze basis moet nu grote vooruitgang worden geboekt bij de ontwikkeling van een nieuwe regelgeving die de informatiemaatschappij vereist. Veel kwesties, van kopieerrecht tot verspreidingsrecht, wachten nog op een oplossing.
Als we de kwestie van morele rechten in een digitale samenleving overwegen, moet er rekening worden gehouden met de belangen van zowel de houders van rechten als de consumenten. Onderwijsinstellingen en bibliotheken hebben voor een groot publiek een belangrijke taak als openbare dienstverlener en hiervoor moeten de voorwaarden worden gewaarborgd wat betreft de activiteiten die onder het auteursrecht vallen.
In plaats van een confrontatie moet er duidelijkheid komen over het recht van de gebruiker om op een zo verantwoord mogelijke manier werken te kunnen raadplegen, kopiëren en meenemen. Wat betreft de ontwikkeling van de informatiemaatschappij voor de burgers is het een belangrijk resultaat dat de Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom, de WIPO, in haar verdrag inzake het auteursrecht het recht op overdracht aan het publiek erkent. Zo kan het recht volledig worden toegepast op de digitale overdracht. Bijvoorbeeld het tijdelijk en sporadisch kopiëren als deel van een proces mag niet worden tegengehouden of bemoeilijkt door het te beschouwen als het opnieuw produceren, dat onder het auteursrecht valt. Wat multimediawerken betreft moeten er apart effectieve en objectieve procedures betreffende vergoedingen worden bepaald.
Een effectief en objectief auteursrechtenstelsel is behalve voor de marktwerking ook in cultureel opzicht van belang. Het gaat hier om het bewaren van het evenwicht tussen het auteursrecht en het gebruikersrecht. De informatiemaatschappij die gebaseerd is op geestelijke capaciteiten vereist bij veranderingen de bescherming van beide rechten. De economische subjecten die zich tussen de auteur en de gebruiker bevinden hebben hun deel nodig, maar hun positie mag niet worden versterkt ten koste van de fundamentele rechten van de auteur en de eindgebruiker.
De informatiemaatschappij heeft een internationaal karakter, overschrijdt alle grenzen. Daarom moeten er behalve de communautaire maatregelen duurzame internationale normen worden ontwikkeld. Om de bescherming van het auteursrecht te verwezenlijken hebben we ook sterkere middelen nodig voor het neerslaan van de wijdverbreide piraterij.

Nieuwe technologieën en de pers
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0289/97) van mevrouw Daskalaki, namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media, over de invloed van de nieuwe technologieën op de Europese pers.

Daskalaki
Mijnheer de Voorzitter, tot mijn grote vreugde en eer kan ik vandaag aan de voltallige vergadering het initiatiefverslag van het Europees Parlement over de pers voorleggen. In dit verslag staan enerzijds de conclusies van de werkzaamheden die gedurende meer dan een jaar hebben plaatsgevonden in de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media en anderzijds de resultaten van het overleg met de betrokken partijen.
De Commissie cultuur heeft dit verslag bijna eenstemmig, met slechts één onthouding, goedgekeurd en ik hoop dat de voltallige vergadering van het Parlement dit besluit zal bekrachtigen. Het thema is zeer actueel. De pers bevindt zich in heel de wereld in een crisis, zoals blijkt uit de oplagecijfers. Ook wordt van alle kanten kritiek op de rol van de pers geuit. De pers heeft een zeer specifieke rol te vervullen en moet een beroepscode in acht nemen. Verder is momenteel de discussie over de grens tussen persvrijheid en eerbiediging van het privéleven zeer actueel.
Bij de opstelling van dit verslag hebben wij in eerste instantie gekeken naar de rol die de pers door de geschiedenis heen heeft gespeeld, en nog speelt, ten behoeve van de democratie, de vrijheid en de rechten van de mens. Ons doel daarbij was enerzijds de aandacht te vestigen op het belang van deze rol en anderzijds een dialoog op gang te brengen over de nieuwe omstandigheden waaronder de pers moet functioneren in het nieuwe communicatielandschap van de informatiemaatschappij.
Wij zijn absoluut niet van plan het belang van de nieuwe technologieën te geringschatten. Integendeel, wij weten hoe veelzijdig en belangrijk de invloed van de nieuwe technologieën is op de informatie van het Europese publiek en zijn van mening dat enkel een combinatie van deze nieuwe technologieën en de diep in de Europese beschaving gewortelde leesgewoonte borg kan staan voor een volledige informatie van de burger. Het een moet het ander aanvullen.
In de moderne Europese samenleving mag echter de informatie als dusdanig principieel niet over een kam geschoren worden met andere commerciële producten, alhoewel ook de informatie aan de man gebracht moet worden. Daarom nodigen wij de Commissie en de lidstaten uit de nodige voorwaarden in het leven te roepen opdat een dialoog over zelfregulering tussen de belanghebbende partijen tot stand gebracht kan worden. Alleen de betrokkenen zelf kunnen de functie van de pers aanpassen aan het nieuwe communicatielandschap en oplossingen voorstellen voor de vraagstukken die ongetwijfeld zullen rijzen door de versterkte concurrentie, het groeiende gebrek aan geloofwaardigheid van diegenen die openbare functies vervullen en door het gebrek aan belangstelling voor het reilen en zeilen van de samenleving bij een niet onaanzienlijk deel van de bevolking.
Wij zijn er diep van overtuigd dat de pers en met name de vakpers op bijvoorbeeld cultureel, wetenschappelijk en sociaal gebied, een zeer belangrijke, educatieve rol toekomt en daarom vragen wij dat een Europees beleid gevoerd wordt om de jongeren reeds in de schooltijd in contact te brengen met de pers.
Tevens beseffen wij dat de journalisten verantwoordelijk zijn voor een geloofwaardige en kwalitatief hoogstaande informatie en dat zij niet alleen de nieuwe technologie moeten leren gebruiken, maar zelfs voortdurend bijgeschoold moeten worden. Tevens zouden de Commissie en de lidstaten maatregelen moeten nemen om de dialoog te bevorderen tussen de journalisten en de sociale partners over bijvoorbeeld de arbeidsomstandigheden, nieuwe vormen van werkgelegenheid en de intellectuele eigendom in het kader van de informatiemaatschappij.
Verder zijn wij van mening dat vrije meningsuiting in de pers betekent dat men vrije toegang moet hebben tot de distributienetwerken en daarom verzoeken wij de Commissie en de lidstaten toe te zien op de nationale distributiestelsels en zorg te dragen voor gelijke kansen van toegang tot deze stelsels voor alle titels.
Tot slot stellen wij voor dat met inachtneming van het subsidiariteitsprincipe de Commissie en de bevoegde nationale instanties samen onderzoeken in hoeverre harmonisatie mogelijk is van de gemeenschappelijke problemen voor de Europese pers. Ik denk hierbij bijvoorbeeld aan het vraagstuk van de BTW op kranten en tijdschriften en de distributietarieven voor het versturen met de post.
Ik hoop dat deze inspanningen van het Europees Parlement op vruchtbare bodem zullen vallen. Wat ik wilde zeggen, heb ik gezegd en ik heb daarvoor niet eens al mijn spreektijd nodig gehad. Ik dank de collega's voor hun geduld en de leden van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media voor hun medewerking.

Hawlicek
Mijnheer de Voorzitter, zoals mevrouw Daskalaki dank ook ik de leden van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media. Ik vind het uiterst belangrijk dat mevrouw Daskalaki deze voor de pers belangrijke kwestie van de nieuwe technologieën in dit initiatiefverslag heeft aangesneden. Door de concurrentie van de nieuwe communicatiediensten ontstaat voor de pers een moeilijke situatie. Zo is de oplage van de kranten in de lidstaten van de Europese Unie tussen 1991 en 1995 met ongeveer 3, 7 % gedaald en daalt sedert 1980 ook het aandeel van de gedrukte media in de reclamebudgetten voortdurend. Dat is voor de pers een reden tot grote bezorgdheid.
Sedert het begin van de jaren "80 was de televisie vrijwel overal in Europa de belangrijkste oorzaak van de daling van de reclame-inkomsten. De concurrentie tussen de pers en de overige media wordt op dit ogenblik door de verspreiding van nieuwe vormen van reclame via elektronische media en de invoering van onlineinformatiediensten nog verscherpt. Mevrouw Daskalaki merkt in haar verslag dan ook terecht op dat de nieuwe media in het kader van initiatieven ter bevordering van de informatiemaatschappij wel communautaire steun hebben gekregen maar de schrijvende pers niet.
Wij, leden van de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media, pleiten hier niet voor rechtstreekse steun aan de pers vanwege de Europese Gemeenschap, maar wel voor maatregelen om de pers indirect te steunen. Vooral de maatregelen op het gebied van de opleiding van journalisten vind ik belangrijk. Ik merk op dat ik in mijn verslag voor de cultuurcommissie over Agenda 2000 op de noodzaak van opleiding van journalisten in de kandidaat-lidstaten heb gewezen.
Ik ben het er met mevrouw Daskalaki over eens dat de schrijvende pers en de andere media elkaar moeten aanvullen en in een nieuwe communicatieomgeving naast elkaar kunnen bestaan, maar dat de Commissie voor de moeilijke situatie van de pers aandacht moet hebben. Daarom vind ik het goed dat de kwestie van de invloed van de nieuwe technologieën op de pers met dit initiatiefverslag voor de eerste keer in het Europees Parlement kan worden besproken.

Perry
Mijnheer de Voorzitter, ik stem in met wat reeds gezegd is, dat het verslag van mevrouw Daskalaki zich richt op een zaak van kritiek belang voor ons allen in democratische omstandigheden. Wij vinden allemaal eensgezind dat een vrije pers een van de centrale pijlers van een democratie is en dat een vrije en bruisende pers evengoed een teken van een gezonde democratie is als een bruisend parlement.
Nieuwe technologieën zijn onvermijdelijk en zullen onvermijdelijk de aard van de pers en de situatie van journalisten veranderen. We moeten niet proberen om die veranderingen tegen te houden. We moeten proberen te zorgen dat de vitaliteit en onafhankelijkheid van de pers in de nieuwe omstandigheden behouden blijven. Om deze redenen denken wij dat overweging W en paragraaf 9 niet goed zijn. Nieuwe technologieën maken het nodig dat nieuwe wettelijke rechten worden vastgesteld. De oude regels voor het auteursrecht kunnen niet simpelweg op, bijvoorbeeld, het nieuwe Internet worden toegepast.
In Groot-Brittannië hebben we beslist een zeer dynamische pers, al te dynamisch wordt weleens gedacht. Maar die vitaliteit en groei worden bereikt door het vrije ondernemerschap, dat initiatief aanmoedigt en zorgt dat nieuwe technologieën ingang vinden. Persoonlijk heb ik grote moeite met het pleidooi voor harmonisatie van de BTW op kranten en tijdschriften in heel Europa. Naar mijn smaak moet op kranten geen BTW worden geheven. Ik blijf me verbazen over de prijsverschillen van kranten in Europa. De Times kan ik in Londen voor 35 pence kopen - excuses voor de kop over het verwijderen van de parlementsleden voor Labour - maar kost 400 % meer wanneer ik hem in Frankrijk koop. Daarom is paragraaf 13, waarin gelijke kansen op distributie worden geëist, veel belangrijker dan de harmonisatie van de BTW-tarieven, die in sommige landen slechts zou betekenen dat er een belasting wordt ingevoerd die we nog niet kennen.
Op twee andere punten wil ik commentaar leveren. Paragraaf 16 wil dat de Commissie de ontwerprichtlijn over de eigendom van de media indient, zodat we zeker weten dat we het pluralisme van de pers in heel Europa beschermen. Dat is belangrijk. Particuliere monopolies zijn even strijdig met vrijheid als staatsmonopolies. Dit is een terrein waarop duidelijk behoefte bestaat aan zowel Europese regelgeving als nationale regelgeving. Paragraaf 10 waarin de pers tot zelfregulering wordt opgeroepen betreft eveneens een belangrijk en actueel onderwerp. Gepoogd is de discussie hierover in dit Parlement niet te voeren. Ik ben voorstander van zelfregulering. Na de dood van de prinses van Wales moet het ons allen duidelijk zijn dat de huidige zelfregulering zoals we die in bepaalde Europese landen zien, niet werkt. Ik hoop bepaald dat de Europese journalisten en uitgevers zorgen dat ze in eigen huis orde op zaken stellen. Dit Parlement heeft een eigen verantwoordelijkheid zich met deze zaak bezig te houden en als zelfregulering niet werkt, kan het nodig zijn dat het Europees Parlement en de Europese Unie zich over deze kwestie gaan buigen om een oplossing op wetgevend vlak te vinden.

Van Bladel
Mijnheer de Voorzitter, mevrouw Daskalaki geeft ons in haar verslag een goed overzicht over de invloed van nieuwe technologieën op de Europese pers. Zij constateert een voorsprong van de audiovisuele media op de schrijvende pers. Er zou in het noorden meer worden gelezen dan in het zuiden, maar misschien, mevrouw Daskalaki, misschien is het alleen maar omdat het weer daar zou koud is en het zo heerlijk is om bij het haardvuur te zitten en in je bed te liggen en daar te lezen. Terwijl in het zuiden het klimaat de mensen naar buiten lokt om andersoortige activiteiten te ontplooien.
Er is in het verslag-Daskalaki een interessante vaststelling, met name dat de geschreven regionale pers zich uitstekend staande weet te houden. Dit komt naar mijn idee ook overeen met de toenemende interesse van de burger voor zijn eigen regio in een toenemende mondialisatie. Wij komen dat allemaal op andere terreinen in ons dagelijks commissiewerk tegen.
Een groeiend gevaar mijns inziens voor de voorwaarde voor de pers om goed te kunnen functioneren zijn de machtsconcentraties binnen de uitgeverswereld. De aandeelhouders van Elsevier Read juichte vanwege de jongste fusie met Wolters-Kluwer, een absolute machtsconcentratie op het gebied van wetenschappelijke publicaties. Ik vind het een slechte ontwikkeling.
De geschreven pers is in mijn land in handen van vier grote concerns. Er is nog niets mis met de pluriformiteit, maar er is evenmin een garantie voor die pluriformiteit in de toekomst.
De rol van de pers in verband met democratie lijkt in onze regio een vanzelfsprekendheid. Helaas, helaas is er in toenemende mate juist sprake van een uitholling van onze democratische instituties door de pers. Niet allemaal, maar het groeit: door vertekening van feiten, eenzijdige benadering, manipulatie van beelden en geluid, geen toepassing van het principe van hoor en wederhoor, geen bereidheid tot correctie na gemaakte fouten. Het is mijn mening dat in deze uiteindelijk de pers zichzelf moet corrigeren. Heel gevaarlijk als dat van buitenaf gebeurt. Ik hoop dat dat gebeurt.
Concluderend, onze fractie deelt de zorgen van mevrouw Daskalaki met de opmerking dat de nieuwe technologieën slechts kunnen en mogen dienen om betere voorwaarden voor het functioneren van de pers te scheppen en nooit, nooit een vervanging noch bedreiging van het journalistiek functioneren noch de journalistieke norm, noch de journalistieke ethiek kunnen zijn. Ik dank mevrouw Daskalaki voor haar verslag en ik ben er zeker van dat het Parlement het morgen van harte zal aannemen.

Plooij-Van Gorsel
Voorzitter, collega's, commissaris, wie schrijft, die blijft. Dit oude Nederlandse spreekwoord was sinds de uitvinding van de boekdrukkunst het adagium van de journalistiek. Mevrouw Daskalaki schrijft in haar verslag dat de nieuwe media een regelrechte bedreiging zouden vormen voor de gedrukte pers en indirect ook een aantasting van de democratie, de cultuur en de mensenrechten. Collega's, dat is nogal wat. Ik zou daar graag de visie van de liberale fractie tegenover stellen, die heel wat positiever is, en nog belangrijker, een visie die meer in lijn is met eerdere resoluties van dit Parlement, die met grote meerderheid zijn aangenomen. I welcome thereby the contribution of mister Perry just before . De huidige nieuwe communicatiemiddelen, zoals het Internet, bieden nooit eerder vertoonde mogelijkheden om wereldwijd informatie te verspreiden en te communiceren. Sinds ikzelf een Internetaansluiting heb en met mensen in de hele wereld e-mail, heb ik nog nooit zoveel gelezen en geschreven. Ik begrijp dan ook niet waar de rapporteur zich op baseert als zij zegt dat we leven in een wereld waarin steeds minder gelezen en geschreven wordt. Lezen kan in een boek, maar kan ook vanaf een scherm en verspreidt ook zo informatie.
Voorzitter, in dit verslag worden nieuwe technologieën afgeschilderd als een bedreiging voor de gedrukte pers. Het tegendeel is waar. Bestaande kranten en tijdschriften verschijnen nu al vaak in elektronische versie en hebben zo een veel breder bereik dan daarvoor. In Nederland is recentelijk door de rechter bepaald dat teksten die geschreven zijn door journalisten niet zonder hun toestemming opnieuw mogen worden gebruikt voor publicatie op bijvoorbeeld het Internet. Dus publiceert een krantenuitgever een artikel zowel in gedrukte als in elektronische vorm, dan krijgt de journalist daarvoor een extra vergoeding. De journalist wordt hierbij dus tweemaal betaald en zijn of haar artikel kan door een veel groter publiek worden gelezen. Daar kan met toch alleen maar voor zijn. Voorzitter, Europa stevent niet af op de informatiemaatschappij, we zitten er al middenin. Informatie- en communicatietechnologie zal in de 21ste eeuw het gezicht van iedere samenleving bepalen. In het digitale tijdperk zijn kennis en toegang daartoe essentieel voor de welvaart en voor de democratie. Ook de pers moet daarop inspelen. Journalisten dienen zich te scholen in nieuwe technologieën en die in hun werk toe te passen. Ik kan u verzekeren: dat gebeurt al.
Het is niet mogelijk, en in mijn visie ook niet wenselijk, nieuwe ontwikkelingen op het gebied van informatie- en communicatietechnologie tegen te houden. Technologische vooruitgang is onomkeerbaar. Het tegenhouden van nieuwe technologieën leidt slechts tot een daling van het rendement van ondernemingen, stopt de groei en leidt uiteindelijk tot een verlies van banen. Door mee en vooruit te denken, kunnen nieuwe technologieën nieuwe kansen bieden, ook voor de schrijvende pers. De nieuwe media bieden tal van mogelijkheden om op een innoverende manier met het nieuwsaanbod om te gaan en het is de taak en de verantwoordelijkheid van dit Parlement om dit soort ontwikkelingen te steunen. Daar liggen namelijk ook kansen voor nieuwe werkgelegenheid.
Voorzitter, wat mijn fractie mist in het verslag van mevrouw Daskalaki is een alinea of misschien zelfs meer dan een alinea over persvrijheid, want dat kan een reële dreiging voor de pers zijn, die voortvloeit uit de opkomst van nieuwe technologieën, namelijk censuur opgelegd door overheden. De overheid dreigt in te grijpen bij nieuwe technologieën, wat vroeger bij gedrukte pers veel minder aan de orde was. De persvrijheid kan daarbij in het gedrang komen. Natuurlijk komen op Internet ontoelaatbare, racistische uitlatingen en pornografie voor; we hebben hier al uitgebreid over gediscussieerd. Internet is immers een afspiegeling van wat in onze maatschappij voorkomt. Maar voor mijn fractie geldt daarbij: wat off line illegaal is, is ook on line illegaal, en in de praktijk is bovendien gebleken dat nationale maatregelen om de vrijheid van meningsuiting te beperken nagenoeg geen effect hebben bij nieuwe media. Dus, wereldwijde computernetwerken zoals Internet zijn media zonder tussenpersonen en zonder grenzen. Staten en regeringen kunnen er gelukkig moeilijk of geen controle op uitoefenen.
Voorzitter, tot slot het volgende. De geschreven en audiovisuele pers heeft een grote machtspositie wat betreft de berichtgeving over tal van zaken. De recente negatieve berichtgeving over het Europees Parlement is hiervan een duidelijke illustratie. Nieuwe media zoals het internet bieden iedereen de mogelijkheid wereldwijd zijn of haar mening kenbaar te maken en te communiceren, en dat beperkt het monopolie van de pers. Daardoor hangt ook de berichtgeving niet alleen meer af van de professionele pers. In de visie van de liberale fractie komt dit de vrijheid van meningsuiting en daarmee de democratie ten goede. En ook pluriformiteit is daarbij gegarandeerd.

Papayannakis
Mijnheer de Voorzitter, allereerst wil ik mevrouw Daskalaki van harte gelukwensen met haar verslag. Daarin zegt zij precies waar het om gaat en brengt zij op treffende wijze een belangrijke kenmerk van onze beschaving onder woorden, namelijk haar onverbrekelijke band met het geschreven woord. Van een persvrouw hadden wij trouwens niet anders verwacht.
Ik wil slechts enkele punten noemen. Het is niet helemaal waar dat de oplagecijfers dalende zijn. In veel landen van de Europese Unie doen zich zelfs tekenen van een renaissance voor. Lezers en vrienden van lezers worden met allerlei nieuwe methodes aangemoedigd tot lezen. Op het platteland wordt steeds meer gelezen en ook de vakpers schijnt een nieuw tijdperk van bloei te beleven. Ik denk bijvoorbeeld aan de milieu- en de jeugdpers. Dit alles stemt ons tot optimisme. De vraag is echter of het wel zin heeft dergelijke dingen op communautair vlak te bespreken. Kunnen wij helpen en zo ja, hoe kunnen wij dan voorkomen dat wij met onze hulp de pers smoren en haar vrijheid beknotten.
In telegramstijl nog het volgende, mijnheer de Voorzitter. Men moet absoluut zorgen voor doorzichtigheid in de eigendomsstructuur en garanties bieden voor de onafhankelijkheid van de journalisten, hun vrijheid en hun beroepsstatus. Tevens zou het nuttig zijn indien wij van onze kant nagingen hoe investeringen voor bijvoorbeeld de modernisering van de regionale pers gestimuleerd kunnen worden. In mijn land beklaagt de regionale pers zich erover dat de door haar voorgestelde investeringen niet in aanmerking komen voor financiering met de voor de regionale ontwikkeling ter beschikking staande financiële middelen. Ook kunnen wij met de middelen van het Sociaal Fonds een bijdrage leveren tot de opleiding en de scholing van journalisten. De harmonisatie van de belastingstelsels is een ander belangrijk vraagstuk waar wij aan zouden kunnen werken. Dat zou het de journalisten en de krantenuitgevers bij het uitoefenen van hun moeilijke en gevoelige beroep veel gemakkelijker maken.
Verder is de pers ook geconfronteerd met het probleem van de oneerlijke concurrentie door met name de andere media. Mevrouw Daskalaki zegt terecht dat in veel landen en onder meer in mijn land de richtlijn "televisie zonder grenzen" niet wordt gerespecteerd. Deze oneerlijke concurrentie komt tot uiting in de verdeling van de ontvangsten uit de reclame. De desbetreffende bepalingen van de richtlijn worden met alle voeten getreden. Ook binnen de pers bestaat er echter oneerlijke concurrentie. Het slachtoffer daarvan is doorgaans de meest serieuze, kleine pers. De grote vis eet de kleine. Het is zelfs al zover gekomen dat kranten een handeltje bedrijven in allerlei producten. Hier kunnen wij misschien wat ondernemen door een onderzoek te verlangen naar dergelijke praktijken. Ik zou mij kunnen voorstellen dat de aanbieding van crèmes, tapijten, genotsartikelen, boekenplanken en weet ik niet wat al meer, flagrante gevallen van belastingontduiking zijn.
Tot slot kunnen wij ook de uitwisseling en de wederzijds kennismaking van journalisten en kranteneigenaars bevorderen en bijdragen tot hun onderlinge samenwerking en de totstandkoming in de Europese Unie van verschillende vormen van pers.

Soltwedel-Schäfer
Mijnheer de Voorzitter, volgens mij is er geen aangenamer moment dan wanneer man en kinderen 's ochtends de deur uit zijn en men met een sigaret en een kop koffie aan de ontbijttafel eindelijk in alle rust de krant kan lezen. Dat wilde ik eerst zeggen.
De nieuwe technologieën en media hebben op de informatiemedia ook een positieve invloed gehad. Wij mogen echter in geen geval de ogen sluiten voor het gevaar dat de modernere media de gedrukt media steeds meer gaan verdringen. Men hoeft slechts een blik op de desbetreffende statistieken te werpen, waarop ook de vorige sprekers al hebben gewezen, om in te zien dat zich in Europa dezelfde ontwikkeling voordoet als in de Verenigde Staten: er worden steeds minder kranten en tijdschriften verkocht en daardoor dalen de voor de schrijvende pers vitale reclame-inkomsten.
De Europese Unie moet vooral streven naar veelzijdige informatie die een kritische benadering boven sensatie plaatst en waarvan de armere en minder opgeleide bevolkingsgroepen niet worden uitgesloten. Kranten, maar ook tijdschriften, gespecialiseerde weekbladen en plaatselijke bladen, die hier ook al zijn vermeld, spelen een uiterst belangrijke rol om het pluralisme, de nieuwsduiding en vooral de verdieping te bevorderen.
Met betrekking tot de ontwerpresolutie in het verslag van mevrouw Daskalaki onderstrepen wij, groenen, vooral het belang van de diversiteit van de media. Wij moeten ons daarvoor inspannen om een kritische benadering van de gebeurtenissen te bevorderen en de rechten van minderheden veilig te stellen. In de eerste plaats moet men over minderheden en andere meningen informeren. Ik bedoel daarmee dat de minderheden het recht moeten hebben eigen informatiemiddelen te exploiteren en ook ideeën te verspreiden die tegen de stroom ingaan.
Tot besluit zou ik het nog over een zeer actuele aangelegenheid willen hebben. Naar het Parlement is alweer zwaar uitgehaald in een uitzending van de Nederlandse televisie en de ARD. Een grondig artikel, al was het in de Britse Sun, is iets heel anders dan twee seconden televisie over twee leden van het Europees Parlement die zogezegd om 9.00 uur hun handtekening zetten en om 9.05 uur alweer wegrijden. Ik vind het onvoorstelbaar dat afgevaardigden, zelfs van mijn fractie, aan zoiets meedoen. Wij moeten het Parlement voor zulke dingen beschermen en ervoor zorgen dat niet alleen over zulke zaken wordt bericht, maar ook over de belangrijke dingen die wij hier doen.

Blot
Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, mevrouw Daskalaki ijvert terecht voor de democratisering van de informatieverspreiding door de pers. Zij wil dat de pers haar positie tegenover de audiovisuele concurrentie tenminste kan handhaven. In de meeste Europese landen gaan de democratie en het pluralisme er in de pers evenwel op achteruit als gevolg van twee gelijktijdige fenomenen, namelijk de concentratie van het aanbod en de verzwakking van de vraag.
Ik zal het eerst over de concentratie van het aanbod hebben. Achter dat economisch fenomeen stellen wij een uniformisering en een toenemende controle door de politieke overheid op de pers vast. Men kan daarvan verschillende voorbeelden geven. Ik denk onder meer aan de perscampagne die in het westen tijdens de oorlog tegen Irak is gevoerd. Dat was het sterkste staaltje van indoctrinatie dat wij sedert vele jaren hadden meegemaakt. Iedereen weet dat uit de band springende journalisten tegenwoordig zeer discreet en in het geniep uit de redacties worden geweerd. De regeringen hoeven daartoe niet het bevel te geven.
Anderzijds verzwakt de vraag doordat een groot gedeelte van de bevolking almaar minder leest en lectuur opnieuw het voorrecht van een elite wordt. Het mislukken van de democratisering versterkt de concentratie van de echte macht.
In die omstandigheden meen ik dat de verschillende initiatieven, ook dit verslag, vrome wensen zullen blijven. De regeringen wensen vandaag niet echt dat de bevolking ontwaakt uit de onverschilligheid waarin men ze tracht onder te dompelen. Men streeft er veeleer naar de democratie gedwee te maken. Dat is wellicht de echte oorzaak van de achteruitgang van de pers, meer dan de concurrentie vanwege de moderne technologieën.

Schierhuber
Mevrouw de Voorzitter, het verslag van mevrouw Daskalaki illustreert zeer goed de moeilijkheden die de pers tegenover de elektronische media ondervindt. Wij kunnen die nieuwe media echter niet wegdenken, wat trouwens ook niet wenselijk is. Ook de kranten en tijdschriften maken steeds meer van die nieuwe media gebruik. Toch dreigt de pers achterop te geraken. Dat blijkt ook uit de daling van de oplage van de kranten in de EU. Dat heeft echter minder met de opmars van de nieuwe media dan met de toenemende mediaconcentratie in de pers te maken. Alleen wie een goede toegang tot de markt en dus een goed distributiesysteem heeft, kan blijven bestaan.
Wij moeten elke beleidsmaatregel ondersteunen die de verschillende gedrukte media gelijke kansen biedt. Alleen op die manier kunnen wij de diversiteit van opinie garanderen. Kranten en tijdschriften mogen ook door hoge posttarieven niet uit de markt worden geprijsd. Ten slotte moeten wij ervoor zorgen dat jonge journalisten voldoende steun en opleiding krijgen. Ook de EU moet die opleiding stimuleren. Om het nadeel van de schrijvende pers tegenover de snelle elektronische media te compenseren, moeten ook de gedrukte media over gebeurtenissen in de gehele wereld kunnen berichten. De Europese Gemeenschap moet ervoor zorgen dat kranten overal in de wereld gemakkelijker correspondentenbureaus kunnen openen.

Pex
Mevrouw de Voorzitter, ik wil mevrouw Daskalaki feliciteren en vooral ook complimenteren met de kwaliteit van haar werk, wat tot uiting is gekomen in dit verslag, maar vooral ook voor de wijze waarop zij heeft samengewerkt met de andere leden van de cultuurcommissie. Het is een samenwerking die ook noodzakelijk is tussen de elektronische media en de traditionele media. Ik zie elektronische informatie niet als een bedreiging voor de pers, maar als een creatie van nieuwe mogelijkheden.
Anders echter dan mevrouw Plooij-Van Gorsel heeft gesteld, vind ik dat mevrouw Daskalaki heel goed de samenwerking die nodig is, heeft weergegeven maar ook het evenwicht dat bewaard moet blijven: niet het kind met het badwater weggooien omwille van de nieuwe elektronische informatiemethodiek.
Ik wil mij beperken tot twee kleine opmerkingen. In de eerste plaats: de pluriformiteit, waarover wij zoveel al hebben gesproken, moet worden gehandhaafd. Daartegenover staat het probleem van de mediaconcentratie, dat naar mijn mening snel moet worden opgelost via wetgeving waar wij op zitten te wachten. De Europese Commissie komt maar niet af met een notitie ter zake. Het gaat er natuurlijk om: zijn wij in staat een scheiding aan te brengen tussen de economische eigendom van de media en de vrijheid van de redacties, zoals wij dat bijvoorbeeld in mijn land hebben via redactiestatuten.
Verder wil ik aandacht vragen voor de distributieproblematiek. Het is de monopolisering van de distributie van kranten en tijdschriften in Europa die de persvrijheid bedreigt. Ik vind het een schande dat de meeste fractievoorzitters in dit Parlement mij hebben verhinderd namens de commissie cultuur over dat onderwerp vragen aan de Commissie te stellen en een debat met de Commissie daarover te houden. Dringend zijn maatregelen nodig, met name in het Verenigd Koninkrijk. Het is merkwaardig dat daar niets aan gedaan wordt. Iedereen die zich met de pers bezighoudt, weet dat een distributiemonopolie het doen verschijnen van nieuwe media verhindert. Dat is een zaak die aparte aandacht verdient.

Vaz da Silva
Mevrouw de Voorzitter, de informatiemaatschappij waarover zoveel wordt gesproken is geen natuurramp die ons, een groepje arme en weerloze wezens, komt overspoelen. De informatiemaatschappij is een voortbrengsel van het menselijk vernuft dat ons nieuwe instrumenten en nieuwe mogelijkheden verschaft om de kwaliteit van ons bestaan te verbeteren. Dat is volgens mij de wijze waarop we deze zaken dienen te beschouwen, als individuele burgers, maar ook als ondernemers en dienstenverstrekkers die met deze ontwikkelingen te maken krijgen. De pers en het gedrukte boek ondervinden wel de invloed van de multimedia-industrie en on-line-diensten, maar dat wil nog niet zeggen dat de ondervonden gevolgen negatief hoeven te zijn.
De Commissie en ondernemingen in al die sectoren die vandaag de dag informatie produceren en iedereen die in deze sectoren werkzaam is, dienen het tot zo snel mogelijk stand komen van een dialoog als een prioriteit te zien, opdat er wijzen gevonden kunnen worden waarop de geschreven pers en de nieuwe media elkaar kunnen aanvullen.
Er moeten ook bevredigende vormen van zelfregulatie gevonden worden die behalve efficiënt ook realistisch dienen te zijn, en die een einde moeten maken aan een genadeloze concurrentieslag die uitloopt op ernstige aanslagen op het recht van het individu op geloofwaardige informatie en op privacy.
Het democratisch gehalte van het leven in Europa kan niet zonder het voortbestaan van de geschreven pers, een pers waarvan de positie verstevigd dient te worden - ook als niet alle betrokkenen hun bijdrage leveren. Ik heb het niet alleen over de "grote" pers, degenen die bijdragen tot de opinievorming en journalistiek onderzoek verrichten, maar ook over de plaatselijke pers. Deze laatste speelt een onvervangbare rol in de sociale integratie van ver van de grote bevolkingscentra gevestigde gemeenschappen en emigrantengemeenschappen, onderhoudt het contact met de wortels en kan plaatselijke bevolkingen opheldering verschaffen aangaande de betekenis van het Europese burgerschap.
Teneinde de pers levend te houden moeten we op Europees niveau regels scheppen. Daarom dienen we - en dat is waar de rapporteur om verzoekt - de navolging van de bestaande richtlijn af te dwingen. We moeten hier overigens wel bij opmerken dat richtlijnen steeds minder efficiënte instrumenten beginnen te worden.
Ik rond mijn betoog nu af, mevrouw de Voorzitter, door te wijzen op de noodzaak in de onderwijsprogramma's reeds vanaf het meest elementaire niveau lesmodules op te nemen die gewijd zijn aan de geschreven pers. Op die wijze zullen wij in Europa burgers krijgen die zelf nadenken en niet de speelbal zijn van belangen waarmee ze weinig te maken hebben. Het verslag-Daskalaki levert een bijdrage in die richting.

Daskalaki
Mevrouw de Voorzitter, ik wilde enkel iets toelichten. Ik spreek nergens over een dreiging. Ik verzet mij niet tegen de nieuwe media. Integendeel, ik maak duidelijk hoe belangrijk deze zijn en hoe belangrijk hun rol is. Ik zeg wel dat zelfregulering nodig is, dat de media elkander moeten aanvullen en een nieuw kader vereist is. Iedereen is het daar geloof ik mee eens.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, de Commissie is ingenomen met dit initiatiefverslag. Ik wil mevrouw Daskalaki persoonlijk voor haar voortreffelijk verslag danken. Zij onderstreept daarin twee hoofdpunten. In de eerste plaats is dat, zoals mevrouw Soltwedel-Schäfer daarstraks heeft opgemerkt, de belangrijke rol van de schrijvende pers voor de werking van de democratie, voor het pluralisme en de mensenrechten. Het tweede punt is de moeilijke situatie waarin de pers zich op dit ogenblik meer bepaald als gevolg van de concurrentie van de audiovisuele media bevindt. Mevrouw Plooij-Van Gorsel, men mag de persvrijheid inderdaad volstrekt niet in het gedrang brengen omdat anders de vrijheid als dusdanig in gevaar komt.
De Commissie maakt zich zorgen over de invloed van de ontwikkeling van de nieuwe informatietechnologieën op het voortbestaan van de schrijvende pers. De opmars van een commerciële sensatiepers, de evolutie van het lezerspubliek en de distributievoorwaarden dragen er evenmin toe bij de sector te versterken. Verschillende sprekers hebben hier op het probleem van de media en het privé-leven en op het probleem van de eigendomsregeling gewezen. Dat zijn uiterst moeilijke en controversiële terreinen waarop de subsidiariteit ten volle speelt. Zo heeft de Commissie op het gebied van de distributie geen enkele bevoegdheid. Een evenwicht vinden, is dus een moeilijke opdracht. Ik heb hier niet de pretentie dat ik die uiterst ingewikkelde problemen in enkele minuten kan oplossen.
Toch zou ik twee opmerkingen willen maken. In de eerste plaats is de schrijvende pers een traditioneel communicatie- en informatiemiddel dat nu in de verdrukking dreigt te komen, met alle nadelige gevolgen voor de kwaliteit en de onafhankelijkheid vandien. De Commissie heeft steeds gemeend dat kennis, informatie en cultuur geen gewone producten zoals room of een ander melkproduct zijn en dus niet met andere handelsproducten kunnen worden gelijkgesteld.
De Commissie heeft voorts altijd al gezegd dat het pluralisme moest worden gehandhaafd en dat nieuwe vormen van concentratie of monopolievorming op het niveau van het bezit van media moesten worden voorkomen. De ondersteuning van de opleiding van journalisten, waarover mevrouw Schierhuber en mevrouw Hawlicek het hadden, is inderdaad belangrijk. Daarvan zal werk worden gemaakt. De Commissie staat ook positief tegenover de voorstellen in het verslag van mevrouw Daskalaki. Ik denk in het bijzonder aan de concrete initiatieven die zij voorstelt om de originaliteit, de rol en het voortbestaan van de schrijvende pers te garanderen. Het gaat meer bepaald om een onderzoek naar de noodzaak van een wettelijk en institutioneel kader om de sociale en beroepsrechten van de journalisten te beschermen, om de belastingen op kranten en tijdschriften neerwaarts te harmoniseren en om gemeenschappelijke regels voor de verlaging van de posttarieven en de kosten van telecommunicatie en vervoer vast te stellen.
Dit is een moeilijk debat. U mag er zeker van zijn dat de Commissie de ontwikkelingen in de sector aandachtig zal blijven volgen. Wij zullen dit alles grondig onderzoeken. De Commissie zal een breed overleg op gang brengen om de voorwaarden te creëren voor de verruiming van het debat over de nieuwe behoeften van de schrijvende pers en om de problemen als gevolg van de ontwikkeling van de informatiemaatschappij te onderzoeken.

De Voorzitter
Mijnheer de Silguy, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 9.00 uur plaats.

Bescherming van minderjarigen
en de menselijke waardigheid
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0227/97) van de heer Whitehead, namens de Commissie cultuur, jeugd, onderwijs en media, over het Groenboek van de Commissie over de bescherming van minderjarigen en de menselijke waardigheid in de context van de audiovisuele en informatiediensten (COM(96)0483 - C4-0621/96).

Whitehead
rapporteur. (EN) Mevrouw de Voorzitter, dit verslag komt voort uit het grote debat over de richtlijn "televisie zonder grenzen" , dat we vorig jaar in deze kring hebben gevoerd. Er bestond een dubbele bron van bezorgdheid aan het einde van dat lange debat. Eerstens de wildgroei in de nieuwe diensten, waaronder video-op-verzoek, televergaderen, interactieve communicatie te beginnen met babbelboxen en wie weet waar eindigend en natuurlijk het Internet. Al deze diensten vullen het gat tussen wat wij van oudsher televisie noemen enerzijds en telecommunicatie anderzijds. Veel diensten leken erop gespitst de gebruikelijke regelgeving te ontlopen. We kunnen overigens toegeven dat er veel energie in zit en veel ambitie, zonder dat we de komst ervan noodzakelijkerwijs moeten toejuichen of in alle gevallen moeten goedkeuren. Een bron van zorg was dat deze diensten, evenals de nieuwe overvloed aan digitale radio en tv, programma's kunnen gaan maken die voor sommige mensen schadelijk zouden zijn, zij het niet verboden voor iedereen. Dit soort diensten overschrijdt namelijk met brutaal gemak alle grenzen van nationale regelgeving en kan binnendringen bij de jeugd, vatbare groepen en kwetsbare minderheden.
We wilden toen allemaal in de gaten houden hoe de richtlijn zou functioneren. We wilden geld voor onderzoek naar de mogelijke toepassingen van de "V-chip" , zoals ook werd aanbevolen in het Groenboek van de Commissie. We wilden onderzoek naar de doelmatigheid van de verschillende bestaande systemen om de inhoud van programma's te classificeren. Precies vandaag heeft het Europees Parlement goedgekeurd dat de geldmiddelen voor deze twee activiteiten van de begrotingspost B3-2011 zijn geschrapt. Ik betreur dat en vermoed dat mijn collega Perry hetzelfde zegt. Nastreven van een doel zonder de bijbehorende middelen is onmogelijk.
Ik betreur het ook dat twee afzonderlijke directoraten van de Commissie zijn ingeschakeld om verslagen te maken over de nieuwe diensten en het Internet, hoewel de samenhang voor iedereen duidelijk is. Die samenhang is nu op zich weer het onderwerp van een nieuw Groenboek van DG XIII, waarvan nog geen exemplaar onder ons, simpele parlementsleden is verspreid.
We moeten kijken naar de gemeenschappelijke elementen in de soorten bewaking die we nodig hebben voor zowel het systeem, de dienst als de inhoud. Als ik hoor dat er een voorlopig onzichtbaar discussiestuk over deze samenhang circuleert dat nogal afwijzend staat tegenover de tot nu gebruikelijke opvattingen over regelgeving ik begrijp dat DG X en de betrokken commissaris al hebben geprotesteerd zou ik simpelweg willen zeggen dat wij in dit Parlement ook vinden dat de kwestie van de samenhang in alle openbaarheid ter bespreking thuishoort bij alle organen van de Commissie en uiteraard van het Parlement.
Mijn voorzitter, de heer Pex, en ik hebben afzonderlijke verslagen gemaakt, die echter op hun manier ook samenhangen. Ik hoop van harte dat hij dat beaamt als we ons over het Net en de nieuwe diensten gaan buigen.
Wat zeggen we nu? Ten eerste moet altijd naar evenwicht tussen vrijheid van meningsuiting en vrijheid van hinder worden gezocht. We hebben zowel zelfregulering nodig, zoals de bedrijfstak nu zelf inziet, als een zekere mate van globaal toezicht. Zelfs het Net is in snel tempo aan het evolueren van creatieve anarchie naar sturing, niet door een nieuwe vorm van grensverkennende elektronica maar door de allergrootste spelers op het oude bord. We moeten op de ontwikkelingen reageren zonder de kennelijke energie die erin steekt, af te remmen.
Mijn verslag bepleit een doeltreffend zelfreguleringskader en geeft per niveau aan hoe dat kan worden toegepast. Het doel is behartiging van het algemeen belang, wat naar mijn mening op de eerste plaats komt. Het verslag maakt voorts duidelijk onderscheid tussen wat illegaal is en wat legaal maar soms schadelijk is. Voorgesteld worden een uitvoerige uitwisseling van informatie tussen de lidstaten om te komen tot afspraken over normen en daarnaast gezamenlijke actie wanneer de normen worden overtreden.
Het concept vrijwillige naleving, tot op zekere hoogte door het Groenboek ondersteund, is prachtig zolang het werkt, maar door commissies vastgestelde gedragsregels zijn er om te worden gehoorzaamd en niet om te overtreden. Wij moeten daarbij een handje helpen door de aloude keten van zendgemachtigde tot gebruiker in kaart te brengen evenals het complexe scala aan aanbieders van toegang, aanbieders van inhoud en aanbieders van diensten. Met dit verslag willen we een raamwerk aangeven voor bescherming van minderjarigen en de menselijke waardigheid, die tot stand moet komen door minimale eisen aan alle aanbieders van inhoud en door in overleg tot stand gekomen definities van aansprakelijkheid. Dit betekent het toetsen van zelfregulering thuis en in de bedrijfstak. Het houdt in dat de gezamenlijke burgers betrokken worden bij de bewaking van de zelfregulering en de gedragsregels.
Wanneer u tenslotte naar paragraaf 25 van mijn verslag kijkt, ziet u dat we verzoeken om een passend rechtskader bij elke nieuwe dienst, waarbij de afweging tussen de belangen en verplichtingen van aanbieders, consumenten en de lidstaten plaatsvindt aan de hand van de ervaring met meer dan 75 jaar regelgeving ten aanzien van radio en televisie. Degenen die ons in het debat over televisie zonder grenzen voorhielden dat audiovisuele diensten geen aanspraak kunnen maken op de nieuwe technologie, hebben nu het lef te beweren dat de audiovisuele diensten moeten worden geabsorbeerd door de mega-technologieën van de toekomst. Daartegen zeggen we nee: cultuur en technologie, inhoud en ingrijpen moeten steeds in evenwicht blijven.

Barzanti
Mevrouw de Voorzitter, ik neem enkel het woord om de grote erkentelijkheid van de socialistische fractie uit te spreken voor het zojuist door de heer Whitehead ingediende verslag. Hierin worden fundamentele kwesties benadrukt: er moet snel een beslissing worden genomen, er kan niet langer worden gewacht. Eveneens wordt hierin met name de noodzaak onderstreept ook op Europees niveau het uiterst zorgwekkende fenomeen te bestrijden dat namelijk de nieuwe diensten worden gebruikt voor het doorsturen van illegale berichten die schadelijk zijn voor de ontwikkeling van de persoon.
Om dit te realiseren is het volgens mij nuttig opnieuw te discussiëren over de noodzaak van een Europese autoriteit waarvan de handelingsbevoegdheid is gebaseerd op specifieke regelgevende teksten, in dit geval een horizontale verordening, die dus alle soorten geleverde diensten met alle specifieke kenmerken van die verschillende diensten insluit, maar die met name ook tot doel heeft - zoals wij reeds hebben verklaard in het verslag over het zojuist aangenomen auteursrecht - vanuit regelgevend oogpunt bij de wet minimumnormen vast te stellen waaraan leveranciers van de nieuwe diensten, die opdringeriger en gemakkelijker toegankelijk zijn dan de traditionele, zich moeten houden. Dus niet alleen zelfregulering, dat blijft weliswaar een fundamentele benadering - waarover terecht in paragraaf 14 gesproken wordt - maar ook een regelgevend optreden, hetgeen uiteraard niet censuur betekent maar controle, het stimuleren van het verantwoordelijkheidsgevoel van al degenen die deze diensten verlenen en die dat op de meest correcte wijze moeten doen, ervoor wakende geen vehikel te worden van agressieve beelden en berichten die schadelijk zijn voor de ontwikkeling van de persoon en beledigend voor de menselijke waardigheid.

Pex
Mevrouw de Voorzitter, ik ben het in heel grote delen eens met de heer Whitehead. Hij heeft een uitstekend verslag gemaakt dat inderdaad, zoals hij net zei, zeer veel synergie vertoont met het verslag dat ik heb gemaakt. Maar dat kan ook niet anders, want we hebben over dit thema een zeer goede en verantwoorde discussie gevoerd in de cultuurcommissie. Er is een spanning, mevrouw de Voorzitter, tussen vrijheid van meningsuiting en zelfbeschikkingsrecht op informatie enerzijds, en de bescherming van minderjarigen en menselijke waardigheid anderzijds, en die spanning zou altijd blijven bestaan. Eigenlijk is er niets nieuws onder de zon met de elektronische informatie ten opzichte van de traditionele vormen van informatie. Wat nu niet mag op papier en film mag ook niet op de computer en op Internet. Het verschil is natuurlijk het internationale aspect. Er zijn geen grenzen meer met betrekking tot de elektronische informatie. Dus is internationale samenwerking nodig op het gebied van wetgeving, met name strafwetgeving en opsporing. Belangrijk is dat een duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen wat verboden is en wat onwenselijk is. Uiteindelijk komt alles neer op een goede overdracht van normen en waarden, dus op een goede opvoeding van kinderen en goed onderwijs.
Verder zou ik willen opmerken dat ik vind dat iedereen op het net verantwoordelijk is: iedereen die zich bezig houdt met het verstrekken van, de opslag en het transport, het doorgeven en het ontvangen van informatie. Zelfregulering is inderdaad, ik ben dat helemaal met de heer Whitehead eens, de beste oplossing voor het geschetste probleem. Waar zelfregulering tekortschiet moet wetgeving komen, maar de handhaving daarvan zal het centrale probleem zijn en blijven.

Papayannakis
Mevrouw de Voorzitter, allereerst wil ik mijn waardering tot uitdrukking brengen voor het kwalitatief hoogstaande verslag van de heer Whitehead en allen vragen steun te geven aan zijn conclusies. Ik denk echter dat hij zal toegeven, en wij met hem, dat onze analyses weliswaar zeer diep gaan en theoretisch puntgaaf zijn, maar toch een zekere mate van ongemak tot uiting brengen. Wij zijn hier als een vis op het droge en blijkbaar volstaat niet hetgeen de heer Whitehead een evenwicht tussen de vrijheid van meningsuiting enerzijds en de "vrijheid" van misdaad anderzijds noemt. Evenmin volstaat het begrip van zelfregulering. Theoretisch zijn dat goede zaken, maar men moet zich afvragen of iemand die winst kan maken met illegaal handelen, met misdaad, zich zal bekommeren om evenwichten en zelfregulering. Ik dacht van niet. Wij zien toch wat overal gebeurt. Dit debat doet mij denken aan het verleden, aan onze milieudebatten. Toen spraken wij over onze band met het milieu, over de noodzaak milieuvriendelijk te zijn, enzovoort, tot wij ontdekten dat er mensen waren die flink geld verdienden met de milieuvervuiling. Datzelfde geldt ook hier.
Daarom moeten wij eens diep nadenken over hoe de beginselen van de rechtsstaat in nieuwe omstandigheden kunnen worden toegepast. Ik ben het helemaal niet eens met de collega's die zeggen dat er niets nieuws onder de zon is. Er is wel degelijk iets nieuws onder de zon. Er is een nieuw "landschap" ontstaan waarin noch met landen, noch met grenzen rekening wordt gehouden. Dat betekent een controleprobleem. De misdaad moet worden opgespoord aan de bron en men moet ingrijpen, zo mogelijk, voordat deze wordt gepleegd. Ook doet zich het probleem van de bestraffing voor, zoals in elke willekeurige rechtsstaat het geval zou zijn. Als er echter een "landschap" is ontstaan waarin men zich noch om landen, noch om grenzen bekommert, wie legitimeert dan dergelijke straffen jegens de samenleving? Volgens welke criteria wordt gestraft? Hoe wordt controle daarop uitgeoefend? Dat is een vraagstuk dat weliswaar onze pet in dit debat te boven gaat, maar desalniettemin telkens weer opduikt als wij met dergelijke problemen geconfronteerd worden. Welke wettelijk en democratisch gekozen autoriteit zal gerechtigd zijn hier op te treden? Met andere woorden, wij worden weer eens keihard met onze neus op de noodzaak van de politieke eenmaking in Europa gedrukt. Europa is niet groot en men moet zich afvragen welke rol het bij de wettelijke en democratische regeling van dergelijke vraagstukken in de wereld kan spelen.
Men zou kunnen zeggen dat dit een utopie is, maar dit is net zo'n utopie als 5 à 10 jaar geleden de nieuwe technologieën een utopie waren.

Holm
Mevrouw de Voorzitter, in dit Groenboek van de Commissie en in het bijzonder goed geformuleerde verslag-Whitehead worden verscheidene belangrijke vraagstukken aan de orde gesteld.
Het is van belang om te noteren dat in de inleidende artikelen van het Verdrag betreffende de Europese Unie direct wordt verwezen naar het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens, waarin onder andere de vrijheid van mening is vastgelegd. Dit recht moet uiteraard een richtsnoer voor ons werk zijn.
Ikzelf hoor tot de jonge generatie die is opgegroeid met IT, Internet en met andere audiovisuele diensten die er zoal te vinden zijn. Ik zie dit alles als een natuurlijk gereedschap om informatie in te winnen en uit te wisselen. Maar tegelijkertijd betekent deze nieuwe technologische ontwikkeling een radicale wijziging van de vertrouwde situatie waarin de staat op een of andere manier de inhoud van de informatie kan controleren. Nu is er sprake van wereldwijde informatie, en de grenzen van de nationale staten hebben we achter ons gelaten.
We moeten ook erkennen dat er een aantal nadelen zijn verbonden aan de nieuwe technologie. Men kan niet anders dan betreuren dat de audiovisuele diensten en informatiediensten nu juist inbreuk kunnen maken op de menselijke waardigheid. Wat tv-diensten betreft, heb ik het vertrouwen dat de consumenten op vrijwillige basis gebruik maken van een soort filtersysteem. Maar wat te doen aan het wereldwijde Internet? Het haalt niet veel uit of we dat hier in het Europees Parlement of in de Europese Commissie bespreken. Er is een wereldwijde oplossing nodig via de VN of de WHO - ik weet niet wat het meest geschikt is. Maar wil er iets gebeuren, dan moet er een wereldomvattende oplossing komen.
Internet biedt fantastische mogelijkheden. Zelf ben ik als politicus in contact gekomen met individuen en burgers waar ik anders misschien nooit mee in contact was gekomen, maar die nu voor hun computer zitten en snel kunnen reageren als ik op televisie ben geweest of een interview aan een krant heb gegeven, en aanvullende vragen kunnen stellen. Dat zijn mensen die anders misschien nooit van zich hadden laten horen. Dat betekent natuurlijk een verlevendiging van de democratische vrijheid van meningsuiting.
Helaas geldt deze vrijheid niet alleen voor ons, vriendelijk ingestelde burgers. Het is helaas ook een vrijheid voor bijvoorbeeld neonazi's, die hun afschuwelijke mythen verspreiden en uitwisselen, en voor pedofielen, die binnen enkele seconden gegevens kunnen uitwisselen.
Ten slotte wil ik het nog hebben over paragraaf 23 in het definitieve verslag-Whitehead, dat ook stond in het door collega Lindholm uitgebrachte advies aan de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, en dat inhoudt dat er middelen ter beschikking moeten worden gesteld om bijvoorbeeld ouders en leraren in te lichten over de beste manier om minderjarigen te beschermen tegen blootstelling aan materiaal dat schadelijk kan zijn voor hun ontwikkeling. Het is belangrijk dat deze paragraaf wordt opgenomen.

Blokland
Mevrouw de Voorzitter, op het eerste gezicht ben ik positief gestemd over het feit dat Commissie en Parlement aandacht besteden aan de bescherming tegen schadelijke mediaproducten. Van wetenschappelijke zijde komen er steeds meer aanwijzingen dat geweld- en seksscènes schadelijk zijn voor een gezonde ontwikkeling van jongeren naar de volwassenheid. Het is weerzinwekkend dat mediamagnaten velen telkens weer confronteren met producties van bedenkelijk allooi, doorspekt met vloeken, geweld, seks en discriminatie. Ten behoeve van financieel gewin, worden de universele normen van de bijbelse tien geboden met voeten getreden. Met klem wijs ik erop dat hier niet zozeer de abstractie van de menselijke waardigheid in het geding is, maar de mens zèlf. De Engelse cultuurfilosoof C.S. Lewis zei het als volgt: " Wie de normen van Gods wet niet respecteert, schaft als het ware de mens af" .
Uitgangspunt van beleid is dat ouders en opvoeders in eerste instantie verantwoordelijk zijn voor hun kinderen. Maar de stortvloed aan informatie en de gejaagdheid van onze cultuur maken het nodig dat ouders geholpen moeten worden om hun verantwoordelijkheid na te komen. Ik denk aan laaggeprijsde hulpmiddelen zoals geweldchips, pictogrammen op videobanden die ook tijdens de vertoning in beeld zijn, leeftijdclassificaties, pincodes waardoor ouders bepaalde tv-kanalen kunnen blokkeren. Uiteraard dienen ouders hierbij adequate voorlichting te ontvangen. Ik meen dat dit niet zozeer een taak van de Europese Commissie is, als wel van de nationale regeringen.
In tweede instantie is ook de overheid verantwoordelijk. De samenleving heeft baat bij criminaliteitspreventie. De door de Commissie bepleite zelfregulering van de audiovisuele sector moet gepaard gaan met strenge minimumnormen voor strafbaarheid. En omdat producenten de neiging hebben tot het uiterst toelaatbare te gaan, moet voorzien worden in effectieve, zware sancties voor producenten die in de fout gaan. De vrijheid van meningsuiting is een groot goed. Willen wij die beschermen, dan moeten we haar niet zó onaantastbaar maken dat we misbruik van die vrijheid tolereren. Wanneer wij als politici niet de moed hebben om vuilspuiterij krachtig in te dammen, tekenen wij als het ware het vonnis van ieder volgend kind-slachtoffer.
De indringende vraag aan ons en aan u, commissaris, luidt of wij dit wel voldoende beseffen. Het Groenboek stelt mij op dit punt teleur. Het verslag van collega Whitehead gaat in de goede richting. Ik hoop dat de twee amendementen van mijn collega Seillier zijn steun verkrijgen.
Ook vraag ik de Commissie om aandacht voor de vele computerspelletjes die agressief gedrag van kinderen opwekken. Zou het niet verstandig zijn om ook voor deze producten een keurmerk en leeftijdclassificatie te ontwikkelen?
Ten slotte een punt dat mijn oud-collega Leen van der Waal reeds benadrukte tijdens de behandeling van het verslag-Pradier over illegale en schadelijke inhoud op Internet. Ook in dat debat over mediaproducties speelt het onderscheid tussen strafbare en schadelijke inhoud een rol. Dit veel gehanteerde onderscheid is echter een theoretische fictie. Ik vermag niet in te zien dat wat zeer schadelijk is voor jeugdigen, goed - ofwel op z'n minst onschadelijk - zou zijn voor volwassenen. Al die ongewenste intimiteiten, het seksueel misbruik van vrouwen en kinderen, de toename van sekstoerisme en de vraag naar kinderporno - ik vraag u indringend - worden deze kwalijke praktijken niet gestimuleerd door meer of minder perverse audiovisuele producties? Is dat geen vraag, waarop we het antwoord eigenlijk wel weten? De essentie is of we er iets aan willen doen. Niet alleen extreme perversiteiten, maar ook geraffineerde, zogenaamd beschaafde, doch zedenloze praktijken dienen we te bestrijden. Het grote kwaad dat de leefbaarheid van onze samenleving op het spel zet, begint immers heel klein.

Perry
Mevrouw de Voorzitter, de geschiedenis herhaalt zich niet de hele tijd, maar we zien wel vaak een vluchtige gelijkenis. Aan het einde van de negentiende eeuw ging het om de interneverbrandingsmotor en de auto, die grote voordelen brachten maar onmiskenbaar ook bepaalde problemen, zoals vervuiling en verkeersopstoppingen. Ons leven in de twintigste eeuw is er helemaal anders door geworden. Aan het einde van deze eeuw gaat het om de nieuwe technologieën in de audiovisuele media, de informatiediensten, het Internet, digitale televisie enzovoort. Deze leveren grote voordelen op die niet verloren moeten gaan, maar ze brengen ook problemen met zich en zullen het leven van ons allemaal ongetwijfeld veranderen, of we dat nu leuk vinden of niet.
We moeten ons er in onze benadering van deze nieuwe technologieën voor hoeden geen systeem te bedenken zoals dat van de man voorop met de rode vlag, die de voortgang van de auto tracht te verhinderen. Normaal gesproken zeg ik dat we, wanneer we problemen van deze aard bij de toepassing van de wetenschap tegenkomen, de oplossing bij de wetenschap zelf moeten zoeken. Maar hier zitten we met een probleem. Ik ben het niet helemaal met mijn collega de heer Pex eens, die zei dat het eigenlijk gewoon om het oude systeem gaat en geen grote verandering inhoudt.
Wat er gebeurt is dat wat in de kiosk op de bovenste plank ligt nu in de slaapkamer van de kinderen terecht komt. Ik beschrijf mezelf niet als een computer-analfabeet, maar ik dacht vorig weekeinde dat ik wat over het Internet moest zwerven om te zien wat er voorhanden is. Ik moet bekennen dat ik op de hulp van mijn dochter vertrouwde om erachter te komen wat er gebeurt als je "porno" typt. Het was maar goed dat ze erbij was. Zonder haar had ik me vaker moeten schamen en ze heeft me behoed voor een deel van de vreselijke dingen die er te zien zijn. Ik denk echter wel dat de wetenschap oplossingen biedt. Er zijn procedures om het ergste spul te achterhalen, te toetsen en ook te verwijderen. We moeten maar hopen dat onze kinderen niet zo slim zijn dat ze vooruitlopen op de industrie.
Ik zou de Commissie willen adviseren om te praten, praten en nog eens praten met de bedrijfstak. Deze mensen willen meewerken. Werk met ze samen. Ze willen graag helpen en ik denk dat een deel van de oplossing bij hen is te vinden. Het is onze taak (onmiskenbaar is het onze taak) om een helder rechtskader te scheppen dat de bedrijfstak in staat stelt zichzelf te reguleren.

Vanhecke
Voorzitter, ik kom zelf uit een land dat de afgelopen twee jaar bijzonder geschokt werd door een bijzonder ernstig pedofilieschandaal, en ik ben het dus vanzelfsprekend eens met de algemene lijn van het voor ons liggende verslag en ook met de algemene lijn van het document van de Commissie dat er aan de basis van lag.
Sta mij echter toe toch kort enkele bedenkingen te maken niet van technische aard, want ik beheers de techniek helemaal niet maar wel van politieke aard. Eerst en vooral moet ik toch aan de rapporteur zeggen dat ik het als een fout beschouw om in dit verslag toe te geven aan een zekere terreur van wat "politiek correct" heet te zijn, en dus het opiniedelict van zogenaamd racisme - ik zeg wel degelijk: zogenaamd racisme! - want ik spreek uiteraard alleen over de idee van de nationale voorkeur, om die idee op één lijn te plaatsen met reële misdaden zoals pedofilie.
In de tweede plaats waardeer ik uiteraard de bekommernis van de rapporteur en van de commissie over het gebruik van nieuwe communicatiemiddelen door zieke geesten. Ik stel alleen vast dat diezelfde zieke geesten vandaag nauwelijks een strobreed in de weg gelegd wordt wat de traditionele communicatiemiddelen betreft, en dat het bijvoorbeeld in enkele lidstaten volstaat om de eerste de beste stationskiosk binnen te lopen om de meest misselijk makende pedofiele rommel onder de ogen geduwd te krijgen.
Ten slotte deel ik de overtuiging van de rapporteur en van de commissie over de fundamentele rol van het gezin in de bescherming en de opvoeding van kinderen. Het is alleen spijtig te moeten vaststellen dat dit traditionele gezinsleven in zoveel Europese landen door de overheid en door de Europese begroting in de steek gelaten wordt, indien al niet fiscaal bestraft en gesaboteerd.

Heinisch
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de snelle ontwikkeling van de informatietechnologieën en nieuwe diensten vergt inderdaad een snelle reactie van de wetgever om misbruiken te bestrijden. Ik meen dat hier een regeling op Europees niveau raadzaam is, hoewel ook ik uiteraard besef hoe moeilijk het is op dit terrein gemeenschappelijke Europese normen vast te stellen.
Ik ben bijzonder ingenomen met het feit dat het verslag van de heer Whitehead het belang van de eigen verantwoordelijkheid onderstreept. Persoonlijke vorming maar vooral een kritische ingesteldheid van het gezin zijn erg belangrijk. Volgens mij is het onontbeerlijk dat in alle lidstaten in het gezin en op school een opvoeding wordt gegeven die onze jongeren leert hoe zij met de oude en nieuwe media oordeelkundig kunnen omgaan. Ik vind niet dat men voor de gemakkelijkste oplossing mag kiezen en het toestel zomaar mag uitschakelen. De jongeren moeten in het gezin kritisch met de media leren omgaan. Dat kan alleen vruchten afwerpen als men samen over inhoud en opzet kan spreken. Ook hier is opvoeding het goede voorbeeld geven. Daarom moeten de ouders veel sterker bij de media-educatie worden betrokken. Gezamenlijke opleiding en bijscholing van ouders en leerkrachten vind ik op dit terrein, zoals trouwens ook op vele andere, zeer zinvol.
De in het verslag voorgestelde informatiecampagne kan inderdaad nuttig zijn. Wij moeten de belangstelling van iedereen die verantwoordelijkheid voor opvoeding en onderwijs draagt wekken en alle betrokkenen voldoende over de technologische ontwikkelingen voorlichten. Vele ouders en leerkrachten staan huiverig tegenover de nieuwe technologieën en weten niet eens welke gevaren ze voor hun kinderen inhouden. Bovendien schuiven de enen de verantwoordelijkheid door naar de anderen. Zij beseffen niet dat media-educatie zowel thuis als op school en al vanaf de kleuterschool moet gebeuren.
Daar moeten wij beginnen. De kleuterscholen, het onderwijs en de ouders moeten samen bijscholing organiseren. Zo kunnen wij alle betrokkenen sensibiliseren en schadelijke invloed op onze kinderen doeltreffend voorkomen. Technische beveiligingsmogelijkheden zoals de V-chip ontslaan ouders, opvoeders en leerkrachten niet van hun verantwoordelijkheid.
Ik dank de heer Whitehead voor zijn voortreffelijk verslag en vind het bijzonder goed dat al deze punten in het verslag zijn opgenomen.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de nieuwe audiovisuele en informatiediensten bieden Europa nieuwe mogelijkheden om acties op het gebied van het onderwijs en de toegang tot opleiding en cultuur te ontwikkelen. De uitbreiding van die diensten in de Europese Unie veronderstelt niet alleen gunstige economische en politieke voorwaarden, maar ook een doeltreffende bescherming van het algemeen belang van de Europese burger. Hoe kan men het algemeen belang in het kader van die nieuwe diensten beschermen? Op die vraag tracht het Groenboek een aantal antwoorden te formuleren.
In de eerste plaats moeten wij het specifieke karakter van de aangeboden dienst goed kennen. Wij moeten ook weten wat het passende rechtskader en de passende graad van wettelijke verplichting en zelfregulering zijn. In dat perspectief is het Groenboek over de bescherming van minderjarigen en de menselijke waardigheid een jaar geleden, op 16 oktober 1996, door de Commissie aangenomen om een breed debat op gang te brengen over het essentiële probleem van de bescherming van minderjarigen en de menselijke waardigheid in de audiovisuele en informatiediensten op de televisie en het Internet.
Mijnheer Whitehead, ik dank u voor uw voortreffelijke verslag. Ik wil u daarmee feliciteren. Het belicht de belangrijkste aspecten van dit debat. Een eerste aspect is dat de debatten na de bekendmaking van het Groenboek hebben aangetoond dat alle betrokken partijen een ethische benadering van de informatiemaatschappij wensen. De bescherming van minderjarigen en de menselijke waardigheid is een onontbeerlijke voorwaarde om een klimaat van vertrouwen te creëren dat gunstig is voor de ontwikkeling van nieuwe diensten.
Het tweede aspect dat in uw verslag wordt belicht, is de vraag wat de Europese Unie moet doen. Rekening houdend met de kleine culturele verschillen tussen de lidstaten en met stipte inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel moet de Europese Unie streven naar een minimale samenhang tussen de nationale afspraken voor zelfregulering. Mijnheer Perry, wij moeten de basis leggen voor samenwerking op Europees niveau tussen alle betrokkenen, namelijk de bedrijven, de gebruikers en de overheid, en hen ertoe aanzetten de genomen maatregelen te evalueren. Ik meen dat de heer Barzanti daarstraks op dat punt heeft gewezen. Zelfregulering is onontbeerlijk, maar er moet ook een evaluatie komen. Zelfregulering betekent niet dat er uiteindelijk geen regulering komt, maar men mag niet te snel willen gaan.
Een derde aspect is dat men, om de doeltreffendheid van de nationale maatregelen te versterken, op Europees niveau gemeenschappelijke doelstellingen moet formuleren op het gebied van de bescherming van de minderjarigen en de menselijke waardigheid. Dat is de eerste opdracht van de Europese Unie. Belangrijk is ook dat men naar een legaal en verantwoord gebruik van de informatie- en communicatiediensten streeft.
In de vierde plaats moeten er ook informatie-, bewustmakings- en educatieacties komen. Daarover ben ik het met de heer Holm en mevrouw Heinisch eens.
In de vijfde plaats zal - gelet op het wereldwijde karakter van de communicatienetwerken, waarop de heer Holm heeft gewezen - de ontwikkeling van een Europese benadering het mogelijk maken dat in het internationale debat met onze fundamentele waarden rekening wordt gehouden. Wij moeten de zaak op wereldniveau aanpakken maar moeten eerst een Europees standpunt bepalen.
In de zesde plaats wijs ik de heer Papayannakis op de samenwerking op het gebied van justitie en politie, de derde pijler en artikel K. Op basis van artikel K van het Verdrag betreffende de Europese Unie kunnen wij vormen van samenwerking ontwikkelen voor de opsporing van illegale inhoud en de vervolging van de auteurs daarvan. De Commissie staat daartegenover positief en zal zich daarvoor inspannen.
Ter attentie van de heer Blokland merk ik met betrekking tot de indeling ten slotte op dat de Commissie dat aspect, uiteraard rekening houdend met de culturele diversiteit, met alle betrokken partijen zal onderzoeken.

De Voorzitter
Mijnheer de Silguy, ik dank u.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 9.00 uur plaats.

Juridische beroepskringen en het Gemeenschapsrecht (Actie Robert Schuman)
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag (A4-0323/97) van mevrouw Palacio Vallelersundi, namens de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, over het voorstel voor een besluit van het Europees Parlement en de Raad betreffende een actieprogramma ter verbetering van de bekendheid van de juridische beroepskringen met het Gemeenschapsrecht (Actie Robert Schuman) (COM(96)0580 - C4-0606/96-96/0277(COD)).

Palacio Vallelersundi
Mevrouw de Voorzitter, de bedoeling van het voor ons liggende voorstel voor een besluit is het opstellen van een programma ter verbetering van de bekendheid met het Gemeenschapsrecht van de beroepskringen die het meest rechtstreeks bij de rechtspleging zijn betrokken.
Allereerst wil ik vermelden dat in het verslag van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, dat uit 23 amendementen bestaat en met algemene stemmen in de commissievergadering is goedgekeurd, de beginselen, de inhoud en de doelstellingen van de Commissie worden ondersteund. En dat hoeft ons niet te verwonderen.
In de resolutie van het Parlement van 13 februari 1996 - verslag Anastassopoulos - heeft deze Vergadering in punt 31 aan de Commissie gevraagd om, teneinde te komen tot verbetering van de doeltreffende en eenvormige toepassing van het Gemeenschapsrecht door de rechterlijke instanties van de lidstaten, een programma op te stellen voor de opleiding van en de informatieverstrekking aan die juridische beroepskringen die het meest betrokken zijn bij deze rechtspleging, met het doel hen voor het Gemeenschapsrecht te sensibiliseren.
Ik herhaal dus dat in het onderhavige verslag de grondslagen van het voorstel van de Commissie worden onderschreven en ondersteund. Men gaat akkoord met het algemene financiële kader van de voorgestelde 5.600.000 ecu en tevens wordt het belang onderschreven dat het een actie voor financiële ondersteuning is, dat wil zeggen dat financiële steun wordt verleend aan een inspanning die met name door de betrokken groepen verricht zal moeten worden. Daarmee wordt een activiteit ondersteund die in eerste instantie tot de taak van deze groepen behoort.
Ook wordt in het verslag van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger het gezichtspunt van de Commissie onderschreven, dat wil zeggen dat het moet gaan om een praktische, niet-academische opleiding gericht op toepassing van het Gemeenschapsrecht. Immers, de statistieken tonen helaas aan dat dat nog ontbreekt in deze beroepskringen die het meest rechtstreeks bij de rechtsbedeling zijn betrokken.
Laten we het nog eens zeggen. Vanuit het oogpunt van coherentie van de communautaire actie, betreft het programma-Schuman reeds eerder ontwikkelde acties en vormt daar een aanvulling op, zoals de acties Leonardo da Vinci, Jean Monnet of Grotius. Derhalve heeft de Commissie juridische zaken en rechten van de burger, zoals ik al heb gezegd, ondersteuning en versterking geboden. Zij ondersteunt en versterkt het voorstel van de Commissie met name waar het de werkingssfeer en de rechtsgrondslag betreft. Door de Commissie wordt artikel 100 A als rechtsgrondslag voorgesteld, dat, zoals bekend, ziet op de onderlinge aanpassing van de wettelijke bepalingen die de interne markt betreffen. De keuze van deze rechtsgrondslag wordt gerechtvaardigd door het programma Actie Robert Schuman te plaatsen in het kader van een algemeen instrument voor een strikte, doelmatige toepassing van het Gemeenschapsrecht. En, mevrouw de Voorzitter, de wetgeving over de interne markt is op dit moment al zo ruim dat de inzet van alleen de communautaire instellingen voor het toezicht op de toepassing ontoereikend is. Ofwel de beroepskringen die het meest rechtstreeks bij de rechtsbedeling zijn betrokken, worden zich meer bewust van hun verantwoordelijkheid, ofwel de situatie blijft bestaan dat de toepassing niet uniform is, waardoor er sprake blijft van een nadelige factor bij het verwezenlijken van de doelstellingen van de interne markt.
Een andere benadering van de kwestie van de rechtsgrondslag zou kunnen zijn de keuze van de rechtsgrondslag ex artikel 127 of 128. Ten aanzien van dit punt is de overweging van de Commissie juridische zaken en rechten van de burger van het Europees Parlement echter drieërlei geweest: in de eerste plaats, het is niet voor het eerst dat de Commissie een actieprogramma inzake voorlichting over artikel 100 A voorstelt. Om niet meer dan twee voorbeelden aan te halen, hebben we het geval Matthaeus en Matthaeus-Tax. Artikel 5 van deze twee programma's ziet op uitwisseling van ambtenaren, maar ook in het voor ons liggende programma, Robert Schuman, wordt een dergelijke transnationale samenwerking niet uitgesloten.
In de tweede plaats is het zo dat de jurisprudentie van het Hof van Justitie in Luxemburg heel ruim is geweest bij de uitleg van wat onder opleiding moet worden verstaan. We hebben het vonnis in de zaak Gravier, uit 1985, en het vonnis Blaizot, uit 1988, en ook nog een ander vonnis uit 1979, maar laten we niet vergeten dat daarin uitleg wordt gegeven aan een artikel 128 dat niet het thans geldende artikel 128 is, maar een niet scherp gedefinieerd artikel, en vandaag de dag zou die jurisprudentie onmiskenbaar herzien moeten worden.
En in de derde plaats, mevrouw de Voorzitter, wordt de door ons genoemde rechtsgrondslag ongetwijfeld bepaald door de doelstelling. En de doelstelling hier is het creëren van een eenvormige jurisprudentie, want in al onze rechtsstelsels is de doctrine die voortgebracht wordt door de uitspraken van de rechterlijke instanties, een rechtsbron, dat wil zeggen dat zij in laatste instantie deel uitmaakt van het Gemeenschapsrecht.
Derhalve is de Commissie juridische zaken en rechten van de burger standvastig geweest bij het aanhouden van het criterium van artikel 100 A als rechtsgrondslag.
Anderzijds vindt men in de 23 amendementen die de Commissie juridische zaken en rechten van de burger naar voren heeft gebracht, steun voor een betere afbakening van de werkingssfeer, opdat deze grondslag van artikel 100 A wordt toegepast op die beroepskringen die, zoals ik heb gezegd, bij de rechtspleging betrokken zijn.
En ten slotte hebben wij met bijzonder veel genoegen, omdat ze heel verantwoord zijn, drie amendementen opgenomen die door de Begrotingscommissie zijn voorgesteld en die betrekking hebben op financiële kwesties.
Mevrouw de Voorzitter, wij kunnen niet genoeg benadrukken dat het dringend noodzakelijk is dat deze duidelijke, rechtstreekse zienswijze ten aanzien van het Gemeenschapsrecht in de lidstaten wordt gedeeld; laten we hopen dat deze actie, waarvan het perspectief duidelijk is, spoedig tot een oplossing komt en dat er op zeer korte termijn mee kan worden begonnen.

Berger
Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de Silguy, dames en heren, als afgevaardigde van een land dat nog maar twee jaar lid van de Europese Unie is, heb ik lang gedacht dat de gebrekkige kennis van het Gemeenschapsrecht een typisch Oostenrijkse aangelegenheid was. Tijdens het debat over het Commissievoorstel in de Commissie juridische zaken en rechten van de burger heb ik evenwel tot mijn spijt moeten horen dat de situatie in de oude lidstaten niet veel beter is. De onbekendheid met het Gemeenschapsrecht van advocaten, rechters en officieren van justitie is niet alleen een probleem van beroepskennis, maar is ook een gevaar voor de individuele burger, de ondernemingen en het functioneren van de interne markt.
De huidige communautaire programma's zoals Leonardo, Grotius en het succesrijke programma-Jean Monnet bereiken niet alle belangrijke doelgroepen voldoende. Zelfs als het ons nu zou lukken door het programmaSchuman, zoals aangekondigd, 450.000 advocaten en 100.000 rechters beter met het Gemeenschapsrecht vertrouwd te maken, zal dat het deficit niet wegwerken.
Ik ben dan ook bijzonder ingenomen met het voorstel van de rapporteur om te eisen dat het Gemeenschapsrecht aan alle rechtsfaculteiten een verplicht studievak wordt. Dat klink vanzelfsprekend, maar is in vele lidstaten, ook in Oostenrijk, nog steeds niet het geval.
Naast die inspanningen moeten wij ook voor een grotere verstaanbaarheid en een gemakkelijker toegang tot het Gemeenschapsrecht blijven ijveren. Ook voor vele goed opgeleide en bijgeschoolde advocaten, rechters en officieren van justitie is toegang tot het Gemeenschapsrecht blijkbaar nog steeds een probleem.
Ik hoop dat het Bureau voor officiële publicaties zijn uiterst interessante voorstellen ter zake ook zal kunnen uitvoeren.
Namens mijn fractie wil ik mevrouw Palacio Vallelersundi ten slotte nog hartelijk danken voor het werk dat zij heeft verricht.

de Silguy
Mevrouw de Voorzitter, dames en heren, de Actie Robert Schuman heeft een duidelijke doelstelling: een betere toepassing van het Gemeenschapsrecht in de Unie door een grotere bewustmaking van de juridische beroepskringen in Europa. Het gaat dus niet om de opleiding van magistraten.
Ondanks de bescheiden beschikbare middelen is de Actie Robert Schuman ambitieus en zeer doelgericht. Ze wil de rechters en advocaten beter met de beginselen van het Gemeenschapsrecht vertrouwd maken.
Het Parlement heeft altijd gezegd dat een betere bewustmaking van de juridische beroepskringen een onontbeerlijke voorwaarde voor een betere toepassing van het Gemeenschapsrecht is. Voor de goede toepassing van dat recht en vooral voor de goede werking van de interne markt moeten de burgers overal hun rechten kennen en de rechten kunnen genieten die het Gemeenschapsrecht hun toekent.
Zonder communautaire reflex van de beoefenaars van juridische beroepen bij de uitoefening van hun taak lopen wij het risico dat het Gemeenschapsrecht een soort tweederangsrecht wordt waarvan de toepassing ondergeschikt wordt aan het nationaal recht, wat op zijn minst paradoxaal zou zijn.
De Commissie is dan ook ingenomen met het verslag van mevrouw Palacio Vallelersundi, die ik met haar voortreffelijke werk feliciteer. Het verslag is door de Commissie juridische zaken en rechten van de burger eenparig aangenomen. Het respecteert de geest van het Commissievoorstel, maar brengt in de formulering ervan een aantal verbeteringen aan. Met uw amendementen heeft u ook de door de Commissie voorgestelde rechtsgrondslag versterkt.
Het gaat inderdaad om artikel 100 A. De actie is immers gericht op een doeltreffende en uniforme toepassing van het Gemeenschapsrecht, wat onontbeerlijk is voor de goede werking van de interne markt. Mevrouw Palacio Vallelersundi, door uw amendementen heeft u de door de Commissie voorgestelde rechtsgrondslag versterkt en verduidelijkt. Ik dank u daarvoor.
De Commissie kan dan ook alle amendementen in uw verslag aanvaarden. Wij willen alleen een kleine redactionele correctie in amendement 20, dat voorziet in een versoepeling van de continuïteitsverplichting, maar dat wellicht moet worden verduidelijkt om te voorkomen dat die verplichting volledig wordt uitgehold.

De Voorzitter
Mijnheer de Silguy, ik dank u van harte.
Het debat is gesloten.
De stemming vindt morgen om 9.00 uur plaats.
(De vergadering wordt om 20.01 uur gesloten)

