text: [{"text_idx": "#000008", "text": "NI SE qai yabaki vitu o Susan sa taroga eso na taro me baleta na Kalou. Qori na gauna e curu kina e valenibula nona itokani yabaki ciwa o Al, qai bula tu ga ena misini ni yatevuso. E vola o Susan na itukutuku me baleti koya ena ika6 ni Janueri, 2013 ena niusiveva na New York Times."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Ni sikovi Al oti o Susan e tarogi tinana: \u201cCava e cakava kina qo vua e dua na gonetagane lailai na Kalou?\u201d"}, {"text_idx": "#000010", "text": "E sauma o tinana: \u201cE dau kaya o italatala ni tiko na vuna e cakava kina qori na Kalou, ia au sega mada ni kila.\u201d"}, {"text_idx": "#000012", "text": "E kaya o Susan: \u201cMe a dusimaki ira makawa sara na vuniwai na Kalou me kua kina ni bula tu va ya o Al ena misini ni yatevuso.\u201d"}, {"text_idx": "#000013", "text": "E tinia va qo o Susan na nona itukutuku: \u201cE qai mate o [Al] ni oti e walu na yabaki, na gauna tale ga qori sa oti kina noqu vakabauta ni bula dina tiko na Kalou.\u201d"}, {"text_idx": "#000014", "text": "Me vakataki Susan, e levu era sotava se ra vakadinadinataka na leqa, qai sega ni veivakacegui na isaunitaro era taroga me baleta na Kalou. Eso gona era sega kina ni vakabauta ni bula dina tiko."}, {"text_idx": "#000015", "text": "So era na rairai sega ni cakitaka sara ni bula dina tiko na Kalou, ia era lomalomarua. Kena ibalebale qo ni o ira na sega ni vakabauta ni bula dina tiko na Kalou kei ira na lomalomarua tiko era lecava tu na veika me baleta na lotu? Sega, na veika sara ga era sotava nira lewe tu ni dua na lotu e vakavuna nodra sega ni vakabauta. Era nanuma ni sa sega ni sauma rawa e dua na lotu na nodra vakatataro me baleta na bula. Na taro cava soti qori? Qo na taro sara ga era vaqaqa tale tiko ga o ira na kaya nira vakabauta na Kalou. Ke rawa ni tarogi na Kalou, dikeva mada qo e tolu na taro era dau via taroga vua eso, vaka kina na kena isau vakaivolatabu."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Cava e tarogi kina qori?"}, {"text_idx": "#000017", "text": "E levu era kaya ni na \u2018sega ni vakalaiva na Kalou dauloloma me yaco na veika ca ena noda bula.\u2019"}, {"text_idx": "#000018", "text": "ME VAKASAMATAKI: Ena rairai duatani vei keda na nodra ivalavala se itovo eso tale mai na duidui vanua\u2014de dua eda na kidroataka. Ena rawarawa sara me cala noda rai baleti ira. Kena ivakaraitaki, e nodra ivakarau ni bula ena dua na vanua mera dau raica na mata i koya era veivosaki tiko, qai kena ibalebale qori nira veikauaitaki dina, ia ena so tale na vanua, qori e veibeci. E sega na vuna meda kaya kina ni cala ruarua na itovo qori. De dua meda saga ga meda kilai ira vinaka."}, {"text_idx": "#000019", "text": "Vakacava e rawa ni va tale ga qori noda rai nida saga meda kila na Kalou? E levu era vakabauta ni sega ni bula dina tiko na Kalou baleta na rarawa eda dau sotava. Eso tale era kila na vuna e vakalaiva kina na Kalou na rarawa, ra qai vakadeitaka ni bula dina tiko."}, {"text_idx": "#000021", "text": "Ia e sega ni tukuna na iVolatabu meda vakabauta na mataqali rai qiqo ni \u2018dau cakacaka vuni na Kalou.\u2019 E uqeti keda ga meda vulica e levu tale na ka me baleta na Kalou, na vuna kei na gauna e cakava kina e dua na ka. * Eda rawa tale ga ni toro volekati koya kina.\u2014Jemesa 4:8."}, {"text_idx": "#000022", "text": "Era na kaya va qo eso \u2018ke vinakata na Kalou mera yalodina na qaravi koya, ena cata ke vakarairai ga na ka era cakava.\u2019"}, {"text_idx": "#000023", "text": "ME VAKASAMATAKI: Kaya mada ke cata e dua na gonetagane nona veituberi vinaka o tamana, e biubiu sara me lai vakasabusabutaka tu nona bula. Ena sega ni taleitaka qori o tamana, ia e vakalaivi luvena ga me vakatulewa. Vakacava o ira na qai sotavi koya na gonetagane qo e muri, e dodonu mera kaya ni ca o tamana, se sega sara ga na tamana? Sega! E va sara ga qori na veivakaisini e yaco tiko ena lotu, e vakadinadinataka ni dau vakalaiva na Kalou meda vakatulewataka ga noda bula."}, {"text_idx": "#000025", "text": "Na lotu e vakadonuya na Kalou e sega ni veivakaisini. * E kaya o Jisu: \u201cNa ka qo era na kila kece kina ni dou noqu tisaipeli, ke dou veilomani.\u201d (Joni 13:35) Na loloma qo me \u201ckua ni veivakaisini.\u201d (Roma 12:9) Era guce e levu na lotu nira saga mera muria na ivakatagedegede qori. Ena labakawa mai Rwanda ena 1994 era veivakamatei ga na vakabauta vata baleta wale ga nira duikaikai, ra mate kina e vica vata na drau na udolu. Ia e levu na iVakadinadina i Jiova era sega ni vakaitavi ena veivakamatei qori, era taqomaki ira ga era vakabauta vata kei na so tale, ra bolemate sara mada ga kina. Na nodra vakuai ira va qori e vakadinadinataka ni tiko na lotu e sega kina na veivakaduiduitaki."}, {"text_idx": "#000029", "text": "Nida dikeva na noda vuravura eda rawa ni qai kila kina ni bula dina tiko na Kalou, eda kila tale ga eso na nona itovo, ia e sega ni vinakata meda kila na nona inaki ena sala qori. Ena vinakati me tukuna sara ga vei keda na nona inaki kei na ibalebale ni noda bula. E vakatakila qori ena sala rawarawa duadua qai matata ena nona vakayagataka na iVolatabu. * Era sureti kemuni na iVakadinadina i Jiova moni raica tale mada na kena isau era tiko ena ivola qori."}, {"text_idx": "#000030", "text": "^ para. 17 Mo kila na vuna e vakalaiva kina na Kalou na veika rarawa, raica na wase 11 ni ivola Na Cava Sara Mada e Kaya na iVolatabu? tabaka na iVakadinadina i Jiova. Sa tu tale ga ena ."}, {"text_idx": "#000031", "text": "^ para. 23 Me ikuri ni vakamacala, raica na wase 15 ni ivola Na Cava Sara Mada e Kaya na iVolatabu? tabaka na iVakadinadina i Jiova. Sa tu tale ga ena ."}, {"text_idx": "#000032", "text": "Ni se gone o Harry e sega ni kila na vuna e vakalaiva kina na Kalou dauloloma na veika rarawa. Gauna e cauravou kina, a vakadinadinataka sara ga na veivakalolomataki ni ivalu, qai taroga, \u201cKe tiko na Dauveibuli kaukaua, cava e vakalaiva kina na ituvaki va qo mera rarawa kina e levu, vakauasivi o ira na gonelalai era sega ni cala?\u201d\nE vuli ena univesiti, e vakadikeva tale ga e levu na lotu, ia e sega ni cegu nona vakatataro. Ni oti e vica na yabaki nona vaqaqa tiko na veika qori, e nanuma \u201cni rairai sega ga ni bula dina tiko na Kalou.\u201d\nIa e sega ni qiqo nona rai o Harry me baleta na ivakamacala ni iVolatabu ena tikina qori. E vulica ni sega ni vakavuna na Kalou na veika ca, e cata qai vakila tale ga na nodra rarawa na vakalolomataki. (Vosa Vakaibalebale 6:16-19; Aisea 63:9; Jemesa 1:13)\nSa qai kila o Harry ni rarawa kei na veivakalolomataki eda vakila tu qo e vu sara ga ena noda sega ni dau muria na lewa ni Kalou kei na noda vakayagataka vakatani na noda dodonu ni vakatulewa meda digia kina na veika e donu se cala. (Vakarua 32:4, 5; Jemesa 1:14, 15) E kila tale ga ni a sega ni veibeitaki na Kalou me kaya \u2018au a sa tukuna oti mada ga.\u2019 E saga ga me tuvanaka na kena vakaoti vakadua na veika ca kei na veivakalolomataki, vaka kina na leqa kece. E raica tale ga o Harry ni vakarautaka ena gauna qo na Kalou na veivakacegui kei na veivakauqeti meda dui vosota kina na veika eda sotava tiko.\u2014Vakatekivu 3:15; Roma 8:20, 21; Vakatakila 21:4.\nE yaga sara vakalevu na veika qori vei Harry ni saumi kina nona vakatataro. E vakayaloqaqataki koya tale ga me vosota na rarawa ni lomana ena gauna e qai sotava kina na ituvaki dredre."}, {"text_idx": "#000033", "text": "Ni se gone o Harry e sega ni kila na vuna e vakalaiva kina na Kalou dauloloma na veika rarawa. Gauna e cauravou kina, a vakadinadinataka sara ga na veivakalolomataki ni ivalu, qai taroga, \u201cKe tiko na Dauveibuli kaukaua, cava e vakalaiva kina na ituvaki va qo mera rarawa kina e levu, vakauasivi o ira na gonelalai era sega ni cala?\u201d"}, {"text_idx": "#000034", "text": "E vuli ena univesiti, e vakadikeva tale ga e levu na lotu, ia e sega ni cegu nona vakatataro. Ni oti e vica na yabaki nona vaqaqa tiko na veika qori, e nanuma \u201cni rairai sega ga ni bula dina tiko na Kalou.\u201d"}, {"text_idx": "#000035", "text": "Ia e sega ni qiqo nona rai o Harry me baleta na ivakamacala ni iVolatabu ena tikina qori. E vulica ni sega ni vakavuna na Kalou na veika ca, e cata qai vakila tale ga na nodra rarawa na vakalolomataki. (Vosa Vakaibalebale 6:16-19; Aisea 63:9; Jemesa 1:13)"}, {"text_idx": "#000036", "text": "Sa qai kila o Harry ni rarawa kei na veivakalolomataki eda vakila tu qo e vu sara ga ena noda sega ni dau muria na lewa ni Kalou kei na noda vakayagataka vakatani na noda dodonu ni vakatulewa meda digia kina na veika e donu se cala. (Vakarua 32:4, 5; Jemesa 1:14, 15) E kila tale ga ni a sega ni veibeitaki na Kalou me kaya \u2018au a sa tukuna oti mada ga.\u2019 E saga ga me tuvanaka na kena vakaoti vakadua na veika ca kei na veivakalolomataki, vaka kina na leqa kece. E raica tale ga o Harry ni vakarautaka ena gauna qo na Kalou na veivakacegui kei na veivakauqeti meda dui vosota kina na veika eda sotava tiko.\u2014Vakatekivu 3:15; Roma 8:20, 21; Vakatakila 21:4."}, {"text_idx": "#000037", "text": "E yaga sara vakalevu na veika qori vei Harry ni saumi kina nona vakatataro. E vakayaloqaqataki koya tale ga me vosota na rarawa ni lomana ena gauna e qai sotava kina na ituvaki dredre."}, {"text_idx": "#000038", "text": "Rawa ni o Wilika Tale ga"}, {"text_idx": "#000040", "text": "E tukuni ena iVolatabu e rua na mataqali sokalou e sega ni vakadonuya na Kalou."}, {"text_idx": "#000042", "text": "O bau lomatarotarotaka se, \u2018Cava na inaki ni bula?\u2019 Vulica na isaunitaro qori mai na iVolatabu."}, {"text_idx": "#000044", "text": "O na vaqara na kena isau ena vakadidike vakasaenisi, na vuku vakavuravura se iVolatabu?"}]