text: [{"text_idx": "#000001", "text": "Bulchiinsa gabrummaa diddaaf wal\u2019aansoon godhaamaa turte tan ifatti mul\u2019atte, bara 1962, amata 75 capha Calanqoo booda, afaanii fii aadaa ifii awwaalama keeysaa baasuuf sossooha godhamuu jalqabee ni. Gaafana, dubraa fii dardarri magaalaa Dirree Dhawaa, tin\u2019isa abbootii fii haawwanii tiin, fedhii diinaa, tan afaanii fii aadaa Oromoo, tan mallattoo Oromummaa, tan isaa tiin bakka buusuu kolaasutti seenan. Bulchiinsi Hayle Sillaasee wanni godhamaa jiru, hundee bulchiinsa isaa tiif gaagama tahuu hubachuuf yaroo irraa hin fuune. Akkasiin, waggaa sadii booda, dhuma bara 1965-ii hawwisoota diiganii miseensota hidhuun sossoohinsa qaxara caphsan."}, {"text_idx": "#000005", "text": "San booda, odoo hin turin, jaarmayichi dargaggoota qabsoo hidhannoo tiif muratan, mootummaa Soomaalee jalaa dhooysaa, leenjii waraanaa tiif, tokkoo-lamaan, karaa biyya Yaman, magaalaa Adan deemsise. Akka leenjii fii hidhannoo arkatanii niis,"}, {"text_idx": "#000029", "text": "irree miseensa soddomii jahaa tiin, Onkololeessa 17, bara 1970, Sabtii galgala, maqaa Adda Bilisummaa Oromoo-tti, lafa Soomaalee keessaan hulluuqanii biyya seenanii, qabsoo hidhannoo bilisummaa Oromiyaa jalqabuuf;"}, {"text_idx": "#000038", "text": "jechaa, biyya isaanii faarsaa, yaroo garii tiis, alaabaa tolfatan lulaa;"}, {"text_idx": "#000039", "text": "Moggaan lameen diimtuu magariisaa idduu"}, {"text_idx": "#000041", "text": "Alaabaa dhabuun gabrummaa namummaa niis irruu"}, {"text_idx": "#000042", "text": "Nu alaabaa ni qabna tan akka aduu hangaatuu"}, {"text_idx": "#000051", "text": "Duuba, Bahara Hindii, kan bitaa fii mirgi \u2013 gadii fii oliin isaa, kan irra daddeebi\u2019u afanfaajjeessu, guyyaa aduu \u2013 halkan urjii, hordofaa deemanillee, Qeeyroon Ganamaa, naannoo silaa itti bu\u2019uuf karoorfatan bira dabranii, Onkololeessa 19, 1970, iddoo Bulloo-har ja\u2019amtu, tan Zeeylaa fii Barbaraa jiddu jirtutti lafaan walitti bahan."}, {"text_idx": "#000052", "text": "Bulloo-har naannoo qubsuma gosa Abdurashiid Alii Shaarmaarkee, bulchaa Soomaalee, kan Ziyaad Barreen bara tokko dura aangoo irreen irraa fudhatee ti. Kanaaf, qaruuteen Ziyaad, haala gosa Shaarmaarkee keessa deemu itti-dhiheenyaan hordofuuf naannoo san guutanii turan. Jarrii, warra miya waraanaa hidhatanii qarqara baharaatti doonii irraa halkan bubu\u2019an yaroo arkan, hatattamaan oduu Maqdishoon gayan."}, {"text_idx": "#000053", "text": "Waraanni Ziyaad balaa itti dhufte dafanii ifirraa ittisuuf, halkanuma san dhufanii, qabsaawota marsan. Dukkanti ifa aduutiin yaroo injifatamtu, odoo Qeeyroon daadarkaa irraa hin kabsatin, lafaa fii qilleensaan lola itti banan. Qabsaawonni-niis, gama isaanii tiin, bakkuma jiranii dhukaasa ittisaa jalqaban. Sanuma keessa, eenyu akka tahanii fii maaliif akka deeman lallabbiin beessisan. Waraannii Ziyaad, haala hubannaan lola dhaaban. Shororkaan, Ramadaan Husseen Khaliil, Rabbi rahmata haa godhuu fii, qabsaawaa bilisummaa biyya isaa tiif manaa bahe, achitti wareeyde."}, {"text_idx": "#000054", "text": "Lolli dhaabbatee, yaroo akeeka deemaniif bal\u2019innaan jaratti himan, hoogganoonni waraanaa, haala isaanii kana-rratti murtii fudhachuu akka hin dandeenyee Qeeyroo beeysisan. Soomaalee keessa hayyama malee hidhannoon sossoohuus akka hin dandeenye dabalanii hubachiisan. Qabsaawonni gufuu fuul dura dhaabbattu cabsaa-baysaa karaa biyya isaanii hulluquuf karoorfatan ija keessa wal daawwatan. Haalli isaan mudate yaada jijjiiruu dirqe. Miya waraanaa kan karaa dheeraa dafka xuruurfachaa fidan, hiikkachuun dirqama itti taate. Hidhannoo hiikkatanii iddoo jarri fedhu yaroo dhaqan daran sheenawan. Ziyaad Barree, hayyama malee hidhannoon biyya isaa keessa seenuun yakkee, mana hidhaa Man-dheeraa keessa qabu geeyfatee, qabsaawota hawwii bilisummaaf qabaniin adda baase."}, {"text_idx": "#000058", "text": "Elemoo, fii qabsaawonni Qeeyroo Ganamaa tiif murna lamadaa tahuuf murteeffatan, akka Bahara Diimaa ceehaniin, karri karami odoo hin janne, miya isaanii tii waliin Gaara Gubbaa Qorichaa-rra qubatanii, Daloo ifii olitti laalaa, gadiin Galamso daawwachaa, Shaggariin, suduudaan, \u201ckiiloo meetira dhibba lama qofa sirraa jirraa, nuu obsi,\u201d ja\u2019anii hawaasa dammaysuu, jaaruu fii Nafxanyoota naannoo san qubatan baareysutti bobbahan."}, {"text_idx": "#000060", "text": "Elemo faan, odoo biyya hin seenin duratti, qabsoon bilisummaa ummata Oromiyaa, jalqabumaan, Oromoota nannoo adda-addaa akka haammattuu fii hooggana isii keessattiis martinuu akka if arkan, godhuun barbaachisaa tahuu hubatan. Saniif, hamma qabsaawonni keessatti heddommaatanii Dirreen Qabsoo sabattee jabaattuu, hoogganummaa isiirraa if qusatanii malaan dhufan. Malli niis, hamma haalli olii guutamutti, bara lamaaf, sab-boononni Finfinnee keessa jiran Wiirtuu Gola Qindoominaa (Central Coordinting Body) akka tahan godhuu dha. Yaanni kuniis, sab-boonota teeysumarra turaniin fudhatamee, itti gaafatamummaan koree san dhaabuu itti kennamte."}, {"text_idx": "#000062", "text": "Yaroo tana mootummaan humna waraanaa (Dargii) tan biyya harka keessa naqachaa jirtu, ummata Galamsoo fii naannoo isii tiin, afaanii baafatanii, \u201cshiftoota isin keessa daddeeman fiduu ykn dhabamuu keessaa tokko filadhaa!\u201d ja\u2019anii doorsisan. Doorsisa isaanii kana hujiirra oolchuf, murna Faxnoo Daraash (Dafe Dhaqqabaa) ja\u2019amuun beekkame, kan nama Shaalaqaa Kaasaahun Alamaayyoo ja\u2019amuun hoogganamu, Galamsoo fii Gubbaa Qorichaa jidduu, Gooroo Khinteerii ja\u2019amtu gubbaa qubachiisan."}, {"text_idx": "#000063", "text": "San booda, Birraa 05, bara 1974, guyyaa Kamisaa, duula waraanichi Xirrotti itti baneen, qabsaawota malees, hoogganaan waraana Adda Bilisummaa Oromoo, Elemoo Qilxuu, wareegame. Wareegamni Elemoo tan isaa malees lubbuu sossoohinsa qacalee fudhate. Qabsaawonni isaa waliin biyya seenanii fii warri Wiirtuu Gola Qindoominaa tiis qabsoo hidhannootti hafuura deebisuu hin dandeenye."}, {"text_idx": "#000068", "text": "Jaarraan qabsoo hidhannoo jalqabuun sab-boonota lammii Oromiyaa keeysa daftee lootee, warra dhaabbii isii qaban onnachiisutti seente."}, {"text_idx": "#000077", "text": "Dhaabni ABUO jaaramee ji\u2019a sadii booda, Birraa 11, bara 1976, arraata dhaaba isaa, Oromiyaa, tan hegere \u201cMurna Oromiyaa\u201d ja\u2019amuun ittiin beekkamuuf jiraatu barreessee bittinneesse. Dhaabni ABO-tiis akkasumatti, waluma faana, sagalee isaa, Bakkalcha, kan \u201cMurna Bakkalachaa\u201d \u2013tti ittiin yamamuuf jiraatu barreessuu jalqabe."}, {"text_idx": "#000079", "text": "Seenaan olii haala qabsoo fii amna uumama Adda Bilisummaa Oromoo gabaabinatti. Bal\u2019inni isii kitaabota kiyya Raammisoo fii Huurso keessatti arkamu. Kaayoon seenicha barreeysuu, barsiisuu biratti, kabajaa bara 50ffaa hundeeffama Adda Bilisummaa Oromoo jachuun karoorri deemaa jiru, kan bara 1973 akka dhaloota ABO-tti beeysisu, dogoggora tahuu lammii hubachiisuu fi. Akka seenaa oliitti ABO-n dhalootaaf bara 1969 ykn bara 1976 himachuu dandaya. Inni sanii alaa, shira dhugaa jirtu hagooguu ti."}, {"text_idx": "#000080", "text": "Warri seenaa olii beekan, kanneen garaa fii ganda keeysatti gumgumaa jiran heddu. Jarri kuni, soda maal-naaja\u2019nii irraa guddatanii, dhugaa jirtu ibsuun warra seenaa dabsaa jiru balaaleeffachuu qabu."}]