text: [{"text_idx": "#000002", "text": "Midiyaa hawaasaa armaan gadii irrattii barruu kana walif dabarsaa"}, {"text_idx": "#000003", "text": "Mirgi wabii mirga heerawaadha haa ta\u2019u malee haala addaatin yeroo itti dhorkamutu jira yeroo kanatti immoo filannoon jiru ol\u2019iyyannoodha.Poolisin nama yakka raawwate yookiin raawwachuu isaa shakke akka hidhuu danda\u2019u seerri aangoo kenneefi jira.Kana yommuu taasisu garu of eeggannoo(dirqama) faana akka ta\u2019e dubbisa heera mootummaa keewwata 19(3) fi seera deemsa falmii yakkaaa keewwata 29(1) hubachuun ni danda\u2019ama.Sababni isaa immoo namni qabamee hidhame sun sa\u2019aatii 48 keessatti mana murtii dhiyaachuu kan qabu ta\u2019uudha.Yeroo kanattis manni murtii bu\u2019ura seera deemsa falmii yakkaa keewwata 59 tin shakkamaan sun akka mirga wabiitiin gadi lakkifamu yookiin mana turmaataa akka turu murtii dabarsuu danda\u2019a.Gama biraatin immoo bu\u2019ura seera deemsa falmii yakkaa keewwata 64 tiin shakkamaan yookiin himatamaan mirgi wabii isaa akka eegamuuf barreeffamaan gaafachuu kan danda\u2019u ta\u2019uu hubanna.As irratti himatamaan gama lamaaninuu mirga wabii isaatii yoo dhorkame himatamaan bu\u2019ura seera deemsa falmii yakkaa keewwata 75(1) ol\u2019iyyachuun mirga isaa kabachiisuu kan danda\u2019u ta\u2019u hubanna.Haa ta\u2019u malee himatamaan yookiin shakkamaan akkuma gaafate mirgi wabii isaatii yoo eegameef A/A murtii mirga wabii kana irratti ol\u2019iyyannoo dhiyeessuu danda\u2019a moo? hin danda\u2019u? kan jedhu dhimma barreeffama kana keessatti ilaallu ta\u2019a.Akka waliigalaatti mirga wabii jechuun Sirna namni yakka raawwate jedhamee tokko shakkame qabame tokko bu\u2019uura seera yakkaa fi seera deemsa falmii yakkaatin hanga murtii dhumaa argatutti wabummaa gahaa fiduun alaa deddeebi\u2019e falmatuu jechuudhaa.Gama biraatin ilaalchi namni yakka raawwate jedhamee shakkame qabame tokko hanga murtii dhumaa argatutti yeroo beellamaatin hidhamee turuurra mirgi wabii eegamuu fi wayya jedhu biyyoota addunyaa maraa biratti dhimma fudhatama argateedha.."}, {"text_idx": "#000006", "text": "Shakkamtootaaf mirga wabii hayyamuudhaan hanga murtiin dhumaa kennamuutti osoo hin hidhamiin ala akka turan gochuun yoom akka jalqabame ifaan ifatti dubbachuun rakkisaa ta\u2019ullee barreeffamoonni tokko tokko akka ibsanitti yeroo durii biyya Ingiliz keessatti aangoo namoota yakka raawwatan hidhanii eeguu kan qaban \u201cSherifoota\u201dwarri jedhaman itti gaafatamummaa dhuunfaa fi baasii guddaa qabu of irraa hambisuuf mala yaadani uuman ta\u2019u hin oolu tilmaama jedhutu jira.Yeroo sana keessa Abbootin Seeraa biyya Ingilizii hojii abbaa seerummaa kan hojjatan biyya keessa naanna\u2019anii waan tureef dhimmi shakkamtoota qabanii hanga dhagahamutti yeroo dheeraa kan fudhataa ture yommuu ta\u2019u shakkamtoota hidhaarra turaniif ammoo haalli mijataa waan hin jirreef sababa rakkoo fayyaatirraa kan ka\u2019e dhimmi isaanii murtii dhumaa osoo hin argatin du\u2019u ture.Haalli gaddisisaa kun sheerifota shakkamtoonni wabii mataa isaanitin yookin immoo nama gara mana murtiitti isaan dhiheessu danda\u2019u wabii waamsisuun shakkamtoota akka gadhiisan isaan dirqisiisee ture.Sheerifoonni Biyya Ingiliz shakkamtoota haala kanaan kan gadhiisuu jalqaban aangoo seeraan kennameefirratti hundaa\u2019anii osoo hin taanee waliigaltee shakkamtoota waliin umaniin akka ture seenaan ni ibsa.Adeemsa keessa hojimaanni sheerifonni uuman kun faayidaa qabeessa ta\u2019un isaa waan itti amanameef seeraan beekkamtiin kennameefi karaa mana murtiitin akka raawwatamu sirni adeemsaa diriireefi jedhama.Seenaa kanarraa kan hubatamu sherifonni shakkamtoota wabii dhaan gadhiisuu kan jalqaban shakkamtoonni yaada yeroo ammaa beekkamti akka addunyaatti fudhatama argate mirga shakkamtootaa akka nama qulqulluutti ilaalamuu irratti hundaa\u2019anii osoo hin taane rakkina yeroo sanatti isaan qunname rakkina du\u2019a shakkamtootaafi baasii irraa of hambisuuf akka ta\u2019e ni hubatama."}, {"text_idx": "#000007", "text": "Mirgi wabii akkuma falmiiwwan idilee biroo adeemsa mataa isaa danda\u2019e kan qabu ta\u2019uu tumaalee waliigalaa haala mirga wabii tarreessan irraa hubachuun ni danda\u2019ama.Kana jechuun falmiin jira taanaan qaamni walfalmu jiraachuun dirqama ta\u2019a.Falmii qaama lama jidduutti taasifamu irratti yoomiyyuu yoo ta\u2019e immoo dhimma jaarsummaadhaan xummuramuun alatti qamni walfalmu lama bakka jirutti qama tokkoof murtaa\u2019uu qaama biraatti immoo itti murtaa\u2019uun dirqama ta\u2019a jechuudha.yeroo kanatti qaamni murtii sana irraa komii qabu ol\u2019iyyachuun isaa kan hin oolle ta\u2019a jechuudha.Dhimma qabanne kana irratti qaama falmii kan ta\u2019u shakkamaa yookiin himatamaa fi A/A waan ta\u2019uuf kan shakkamaa yookiin himatamaa ifaan taa\u2019eet jira waan ta\u2019eef waanti ka\u2019u hin jiru haa ta\u2019u malee A/A mirgi wabii yoo eeyyamame ol\u2019iyyachuu danda\u2019aa? kan jedhu gaaffii xinxala kana keessatti deebii argatuudha."}, {"text_idx": "#000008", "text": "Yeroo baay\u2019ee jecha ol\u2019iyyannoo jedhu namni hunduu(ogeessa seeraa kan ta\u2019es kan hin taanes) yommuu jedhu ni dhagahama.Haa ta\u2019u malee dhimma kanaan walqabatee meeqaa keenyatu hanguma jechicha jennu hubannoo isaa qabna isa jedhu isiniif dhiisee gara yaadrimee isaa ija seeraatin maal fakkaata kan jedhu akka armaan gadiitti ilaaluf yaalla."}, {"text_idx": "#000009", "text": "Ol\u2019iyyannoo jechuun murtii kenname manni murtii gubbaa jiru akka ilaalee jijjiiruf adeemsa ittin gaafatamu.Ol\u2019iyyannoon hojii akkasumas adeemsa seera ifa gochuu fi hiikuti. (yaada barreessaa)"}, {"text_idx": "#000010", "text": "Dhimmoota armaan olii irraa ol\u2019iyyannoon maal akka ta\u2019e hubachuun ni danda\u2019ama.Ulaagaawwan armaan olii irraa kan hubachuu dandeenyu kan ol\u2019iyyatamu qaama ol\u2019aanutti(mana murtii murtii jalqabaa kenneen olitti qaama jiru ta\u2019uu qaba) akkasumas immoo murtiin mana murtii jalaatin kenname akka jijjiiramuuf ifaan gaafachuun barbaachisaa akka ta\u2019ee fi kaayyoon isaa immoo seerri ifa akka ta\u2019uu fi hiikkoo akka argatu ta\u2019uu hubanna."}, {"text_idx": "#000011", "text": "Gara seera adeemsa falmii yakkaa keenyatti yommuu deebinu kitaaba shanaffaa keessatti keewwata 181 jalatti qajeeltoo isaa yommuu ilaallu Mana murtii yakkaatti himatamaa irratti balleessaa ta\u2019uun itti murteessun yeroodhaaf gadi lakkifamuun yookiin bilasa gadi lakkifamuun murtii kennamu irratti ol\u2019iyyannoon dhiyaatu hunduu bu\u2019ura kitaaba kanaatin kan raawwatamu ta\u2019a jedha.Kana irraa kan hubannu immoo dhimma tokko irratti ol\u2019iyyachuuf murtiin balleessummaa yookiin murtiin bilisaa jiraachuu qaba ergaa jedhu qaba.Kana jechuun ijoo falmii irratti falmii taasifameen ragaan dhagahamee akka barbaachisummaa isaatti ragaan ittisaa dhagahamee sana booda adeemsa jiru muldhisuuf(mul\u2019isuuf) kan taa\u2019e fakkaata.Haa ta\u2019u malee dhimma mirga wabiitin walqabsiifnee yommuu ilaallu mirga wabii irratti falmiin qaama lamaa haa jiraatu malee falmichi kan taasifamu garuu ijoo dubbii irratti akka hin taane ifadha.Kanaaf ol\u2019iyyannoon gaaffii mirga wabiitin walqabatu dhugaadhumayyuu adeemsa kitaaba shanaffaatiin hoogganamuu qabaa kan jedhu gaaffi biraa fi qorannoo biraa kan barbaadu waan ta\u2019eef yeroodhaf bira darbinee dhimma qabanetti yommuu deebinu dhimmi mirga wabii irratti ol\u2019iyyatamu kutaadhuma kanaan hoogganama yoo jenne fudhanne A/A mirga wabii irratti ol\u2019iyyachuu danda\u2019aa kan jedhu xinxala dhimmaa faana walbira qabnee akka armaan gadiitti kan ilaallu ta\u2019a."}, {"text_idx": "#000013", "text": "Dhimmichi kan yakkaa ta\u2019ee falmii raawwii mirga wabii yommuu ta\u2019u kan jalqabames waamamaan Mana Murtii Ol\u2019Aanaa Federaalaatti iyyataan ammaa himatamaa 1ffaa kan turaniifi nama biro tokko irratti himannaa dhiyeesseen ka\u2019umsa himatamtoonni gaaffi mirga wabii kaasan irratti."}, {"text_idx": "#000014", "text": "Iyyatni ijibaataa qoratamee iyyataadhaaf mirgi wabii mana Murtii Ol\u2019aanaa Federaalaatti eeyyamame ol\u2019iyyata waamamaatin Mana Murtii Waliigala Federaalaatti diigamuun isaa ija seera deemsa falmii yakkaa keewwata 75(1) yommuu ilaalamu A/Alangaa wabiin maalif eeyyamame jechuun mirga ol\u2019iyyachuu qaba moo hin qabu kan jedhu waamamaan bakka jirutti qulqulleessuf akka danda\u2019amu dhimmichi ijibaataaf akka dhiyaatu taasifamuun bitaaf mirgi barreeffamaan falmii waljijjiraniiru.Dhufaatin dhimmichaa fi qabiyyeen falmichaa isa gubbaatti ilaalle yommuu ta\u2019u nutis murtiin iyyatni irratti dhiyaate dogoggora seeraa bu\u2019uraa ta\u2019ee kan raawwatame ta\u2019uu fi dhiisuu ijoo falmiif qabame faana qoranneerra."}, {"text_idx": "#000015", "text": "Bu\u2019uruma kanaan Heera Mootummaa Federaalawaa Dimookraatawaa Rippubliika Itoophiyaatinis ta\u2019ee tarree seerotaan mirga himatamaaf mirkanaa\u2019e keessaa tokko mirga wabii ta\u2019uun kan beekamu ta\u2019us yeroo kamuu fi haala kamiinu kan mirkanaa\u2019u osoo hin taane sirumayyuu sababoota seeraan ibsamaniin daanga\u2019uu kan danda\u2019uudha.Dhimma qabanneen iyyataan yakki ittiin himataman mirga wabii bu\u2019urumaan kan eeyyamu ta\u2019us waamamaan gaaffii mirga wabii iyyataa kan morme tumaa seera adeemsa falmii yakkaa keewwata 67(a) bu\u2019ura godhachuun yommuu ta\u2019u Manni Murtii Ol\u2019iyyataas ajaja Mana Murtii Ol\u2019aanaa diiguun iyyataan dhimma isaanii Mana Amala Sirreessaa ta\u2019anii akka hordofan murtii kan kenne tumaa kana bu\u2019ura godhachuudhaani."}, {"text_idx": "#000016", "text": "Ajaja gaaffii mirga wabii hin fudhadhu jedhuu irratti haala ol\u2019iyyata itti jedhamu ilaalchisee iyyata waraqaa wabummaatin gadi lakkifamu dhiyaate Manni murtii kan hin fudhanne yoo ta\u2019e himatamaan haala keewwata 182(1) irratti ibsameen mana Murtii Ol\u2019iyyataaf guyyaa digdama keessatti iyyata isaa dhiyeeffachuu kan danda\u2019u ta\u2019uu seera adeemsa falmii yakkaa keewwata 75(1) jalatti tumameera.Qaamni himatu ajaja wabummaan eyyamamuun kenname irratti ol\u2019iyyannoo dhiyeessuu kan danda\u2019u ta\u2019uu seerri adeemsaa haala addaatin tumaan hammachise hin jiru.Kana ta\u2019uun garuu dubbisa seera adeemsaa keewwata 75(1) wabummaa eeyyamuun ajaja kennamu irratti A/Alangaa ol\u2019iyyata akka hin dhiyeessine seerichi karaa sirrii(ifaa) hin taanen dhorkeera akkaataa jedhuun hiikuu kan dandeessisuu miti.Hiikkoon akkanaa haala waliigalaa mirga ol\u2019iyyannoo dhiyeeffachuu seera adeemsaa keessa jiruu faana kan walsimu miti.Sirumayyuu himatamaan mirga wabii isaatii yeroo dhorkamu mirga ol\u2019iyyachuu kan qabu ta\u2019uu seera baastun lakk.75(1) addatti tumuun isaa barbaachisummaa mirga wabii ilaalcha keessa galchuudhaan dhimmichaaf xiyyeeffannoo kennuuf yaadun akka ta\u2019e qabiyyee tumaa kanaa fi qajeeltoo waliigalaa mirga wabii seera adeemsichaa irraa hubachuun ni danda\u2019ama.Seera adeemsa falmii yakkaa lakk. 75(1) jalatti tumaan ibsame wabummaa eeyyamuun ajaja kenname irratti mirga ol\u2019iyyata dhiyeeffachuu himataa karaa al-kallattiidhaan kan dhorke taasifamee hiikamuu kan hin qabne ta\u2019uu isaatiin Manni Murtii Waliigalaa Federaalaa Dhaddacha Ijibaataa lakk.galmee 113436 ta\u2019e irratti dursee dhiyaateefin dhimma walfakkaataa ta\u2019e irratti murtii dirqisiisaa kenne ijoo dhimma galmee kana keessatti dhiyaateef raawwatiinsa kan qabu ta\u2019uu mirkaneeffanneerra."}, {"text_idx": "#000017", "text": "Yommuu goolabamu murtiin iyyatni irratti dhiyaate dogoggora seeraa bu\u2019uraa kan irratti raawwatame jechuuuf kan danda\u2019amu ta\u2019ee hin argamnee."}, {"text_idx": "#000018", "text": "Mirgi wabii mirga bu\u2019uraa heera mootummaadhaan beekamtii fi eegumsi taasifameefidha.Mirgi kun garuu yeroo tokko tokko seeraan daanga\u2019uu danda\u2019a.Kunis falmiin irratti taasifamuu danda\u2019aa yeroo kanatti immoo mirgi wabii shakkamaa yookiin himatamaa yeroo eeyyamametti A/Alangaa murtii kenname irraa komii yoo qabaatee akkuma dhimmoota kaanii ol\u2019iyyachuudhaan murtii mana murtii jalaa diigsisuu kan danda\u2019u ta\u2019uu murtii dirqisiisaa manni murtii Waliigala federaalaa kenne kan irraa hubachuun ni danda\u2019ama."}]