Mars'ta Keşfedilen Su "İçilebilir" Mi? - Kozmik Anafor
Mars'ta akışkan halde suyun var olabildiği uzun yıllardır biliniyor. Biz halinde kutuplarda ve yer altında su olduğu ise çok daha uzun süre önce insanlığın.
Mars'ta Keşfedilen Su "İçilebilir" Mi? • Kozmik Anafor

- [Light](javascript: void(0);)
- [Dark](javascript: void(0);)

[![Kozmik Anafor](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%201%201'%3E%3C/svg%3E)![Kozmik Anafor](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%201%201'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/ "Kozmik Anafor")

- [GÜNEŞ SİSTEMİ](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
  - [Gezegenler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
    - [Merkür](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/merkur/)
    - [Venüs](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/venus/)
    - [Dünya](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/dunya/)
    - [Mars](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/mars/)
    - [Jüpiter](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/jupiter/)
    - [Satürn](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/saturn/)
    - [Uranüs](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/uranus/)
    - [Neptün](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/neptun/)
    - [Plüton (Gönlümüzün Gezegeni)](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/pluton/)
  - [Güneş](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/gunes/)
  - [Asteroidler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/asteroidler/)
  - [Tüm Güneş Sistemi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
- [ASTROFİZİK](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/astrofizik/)
- EVRENİ KEŞFET
  - [Amatör Astronomi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/amatorastronomi/)
  - [Astrobiyoloji](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/astrobiyoloji/)
  - [Dış Uzay](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/disuzay/)
  - [Evrenin Keşfi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/evreninkesfi/)
  - [Foto Galeri/İnfografik](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gorseller/)
  - [Popüler Bilim](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/populer-bilim/)
  - [Sahte Bilim](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/sahtebilim/)
  - [Etkinlikler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/etkinlikler/)
  - [Köşe Yazıları](https://www.kozmikanafor.com/category/koseyazilari/)
  - [Videolar](https://www.kozmikanafor.com/category/videolar/)
  - [Bu Gece Gökyüzü](https://www.kozmikanafor.com/bu-gece-gokyuzu/)
  - [Tüm Yazılar Arşivi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/)
- [GÖKBİLİM DÜKKANI](https://www.kozmikanafor.com/gokbilim-dukkani/)
  - [Dürbünler](https://www.kozmikanafor.com/durbunler/)
  - [Teleskoplar](https://www.kozmikanafor.com/teleskoplar-2/)

[![Kozmik Anafor](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%201%201'%3E%3C/svg%3E)![Kozmik Anafor](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%201%201'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/ "Kozmik Anafor")

- [GÜNEŞ SİSTEMİ](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
  - [Gezegenler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
    - [Merkür](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/merkur/)
    - [Venüs](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/venus/)
    - [Dünya](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/dunya/)
    - [Mars](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/mars/)
    - [Jüpiter](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/jupiter/)
    - [Satürn](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/saturn/)
    - [Uranüs](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/uranus/)
    - [Neptün](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/neptun/)
    - [Plüton (Gönlümüzün Gezegeni)](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/pluton/)
  - [Güneş](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/gunes/)
  - [Asteroidler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/asteroidler/)
  - [Tüm Güneş Sistemi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gunessistemi/)
- [ASTROFİZİK](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/astrofizik/)
- EVRENİ KEŞFET
  - [Amatör Astronomi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/amatorastronomi/)
  - [Astrobiyoloji](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/astrobiyoloji/)
  - [Dış Uzay](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/disuzay/)
  - [Evrenin Keşfi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/evreninkesfi/)
  - [Foto Galeri/İnfografik](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/gorseller/)
  - [Popüler Bilim](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/populer-bilim/)
  - [Sahte Bilim](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/sahtebilim/)
  - [Etkinlikler](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/etkinlikler/)
  - [Köşe Yazıları](https://www.kozmikanafor.com/category/koseyazilari/)
  - [Videolar](https://www.kozmikanafor.com/category/videolar/)
  - [Bu Gece Gökyüzü](https://www.kozmikanafor.com/bu-gece-gokyuzu/)
  - [Tüm Yazılar Arşivi](https://www.kozmikanafor.com/category/genel/)
- [GÖKBİLİM DÜKKANI](https://www.kozmikanafor.com/gokbilim-dukkani/)
  - [Dürbünler](https://www.kozmikanafor.com/durbunler/)
  - [Teleskoplar](https://www.kozmikanafor.com/teleskoplar-2/)

# Mars’ta Keşfedilen Su “İçilebilir” Mi?

![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%2050%2050'%3E%3C/svg%3E)

###### [Zafer Emecan](https://www.kozmikanafor.com/author/kozmikanafor/)

- 21 Ekim 2018
- 4 min read

![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20900%20629'%3E%3C/svg%3E)

> Mars’ı bırakın Dünya’da bile bulduğunuz her suyu içemezsiniz, önce bunu bilmek gerekiyor. Dünya keşifler ve kaşifler tarihi, gittiği yerde bulduğu suyu içip, bilmediği şeyleri yediği için ölen maceraperestlerle doludur. Neyse, bu bilgiye artık sahip olduğunuza göre devam edebiliriz.

**Not:** Bu yazımızın video versiyonunu aşağıdan izleyebilirsiniz. Ya da okumaya devam edebilirsiniz…

Mars’ta akışkan halde suyun var olabileceği uzun yıllardır biliniyor. **Buz halinde** kutuplarda ve yer altında su olduğu ise çok daha uzun süre önce insanlığın bilgi dağarcığında yerini almıştı. Ama bizi ilgilendiren kısmı “ **akışkan haldeki sıvı su**“. Niçin peki?

Çünkü akışkan haldeki su, canlılar tarafından kullanılabilir. Akışkan suyun içinde tek hücreli organizmalar hayat bulabilirler. Bu hayat, Dünya’da alışık olduğumuz türde bir yaşam da olabilir, bilmediğimiz çok farklı bir yaşam şekli de… Ama canlılığın oluşabilmesi için türü ne olursa olsun organizmaların kullanabileceği bir sıvıya ihtiyaç vardır.

![afrika-su](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20640%20351'%3E%3C/svg%3E)Çeşmenizden akan suyun kıymetini bilin. Sizin diş fırçalarken harcadığınız miktarda içilebilir suya ulaşmak, yeryüzündeki birkaç milyar insan için büyük bir lüks.

Gezegenlerde bulabileceğiniz hangi tür yaşam biçimi olursa olsun su; akışkan sıvılar arasında canlıların metabolizmalarının işleyişini sağlayabildiği “ **en uygun**” sıvıdır. Birçok kişi canlılığın Dünya’da olduğu gibi sadece karbon-oksijen-su temelli olmayabileceğini savunuyor. **Silisyum** temelli veya sıvı hidrokarbon kullanan canlılar olabilir. Ama, her halükarda yapılarında sıvı bir madde bulunmak zorundadır. Su, tüm sıvılar arasında en verimli ve uygun **çözücü** konumundadır. Tıpkı dizel arabaların zeytinyağı ile de rahatlıkla çalışabilmesi ama, mazot kullanıldığında elde edilen verime yaklaşamaması gibi…

Ama konumuz bu da değil. Biz bu suyun içilip içilemeyeceğini merak ediyorduk.

Hayır, bu suyu bulunduğu yerde ağzınızı dayayarak içemezsiniz! Zehirli olduğundan veya mikrop taşıyabileceğinden ötürü değil. En başta bu su, sandığınız gibi **saf halde** akmıyor. Çok yoğun bir tuz çözeltisi şeklinde, adeta koyu **bal kıvamında** ama akışkan bir çamur halinde akıyor. Tuz dediğimiz de, denizlerden veya evlerinizden bildiğiniz tuz, yani sodyum klorür (NaCl) değil.

[![Mars Su](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20640%20363'%3E%3C/svg%3E)](https://i0.wp.com/www.kozmikanafor.com/wp-content/uploads/2015/10/camurlu-su-55488.jpg?ssl=1) Bu insanların içinde debelenip eğlendiği çamurlu su, Mars suyundan daha temiz, daha akışkan ve içilebilir halde.

Mars suyunda yer alan bu tuzlara Dünya’da da aşinayız. Bunlara _“ [**perklorat**](https://tr.wikipedia.org/wiki/Perklorat)“_ deniliyor ve perkloratlar ClO4 şeklinde formülize ediliyor. Çeşitleri oldukça fazla: Amonyum Perklorat (NH4ClO4), Sodyum Perklorat (NaClO4), Potasyum Perklorat (KClO4) gibi. Bunlar suda çok kolay biçimde çözünebiliyorlar.

Dolayısıyla az miktarda su, muazzam miktarda perklorat çözeltisi oluşturabiliyor. Mars suyunda, bu maddelerin miktarı o kadar fazla ki, bu akışkan maddeyi elinize alıp **çamurla oynar gibi** oynayabilirsiniz. İşte Mars’ta sıvı su var derken, bu akışkan maddeden söz ediyoruz. Zaten, Mars’ın atmosfer basıncı ve düşük ısısı altında, içinde perklorat çözeltileri yer almadığı sürece, suyun sıvı halde bulunması **imkansız**.

[![clean-water-myanmar1](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20640%20360'%3E%3C/svg%3E)](https://i0.wp.com/www.kozmikanafor.com/wp-content/uploads/2015/10/clean-water-myanmar1.jpg?ssl=1) Hiç içme suyuna ulaşmak için kurbağalı bir dere kıyısında saatlerce bekleyeceğiniz bir kuyruğa girmediniz değil mi?

Tahmin edeceğiniz gibi bu karışım insan için oldukça **zehirli**. “Yerseniz” veya doğru düzgün ayrıştırmadan içerseniz ölürsünüz.

Fakat, perklorat çözeltisi içindeki suyu ayrıştırmak kolaydır. Yani, yanınızda uygun bir arıtıcı cihaz varsa, arıtıp afiyetle içebilirsiniz. Ya da ısıtıp kaynatır, buharını yoğunlaştırır, sonra bir kapta toplar; saf su olarak tüketebilirsiniz.

Son olarak şunu diyelim; bulduğunuz her suyu içmeyin. Çeşmeden akan Terkos Suyu’nu bile içmeyen insanlarsınız ama, “Mars’taki su içilir mi?” diye merak ediyorsunuz.

**Hazırlayan:** Zafer Emecan **Düzenleme:** Belkıs Dalkıranoğlu

_**Kaynaklar ve ileri okuma**_

_**•** [https://www.nature.com/articles/s41598-017-04910-3](https://www.nature.com/articles/s41598-017-04910-3)_

_**•** [https://www.researchgate.net/publication/242525435\_Perchlorate\_on\_Mars\_A\_chemical\_hazard\_and\_a\_resource\_for\_humans](https://www.researchgate.net/publication/242525435_Perchlorate_on_Mars_A_chemical_hazard_and_a_resource_for_humans)_

_**•** [https://www.space.com/21554-mars-toxic-perchlorate-chemicals.html](https://www.space.com/21554-mars-toxic-perchlorate-chemicals.html)_

#### Bunları da okumalısınız, okumak güzeldir:

[**Karasal (Terrestrial) Gezegenler Ve Yapıları** \
\
Güneş Sistemi'nde gezegenler karasa...](https://www.kozmikanafor.com/karasal-terrestrial-gezegenler-ve-yapilari/) [**Mars Çöl Araştırma İstasyonu**\
\
Analog ortamlar uzay araştırmalar...](https://www.kozmikanafor.com/mars-col-arastirma-istasyonu/) [**Uzayda Bugün: Pathfinder Mars Yüzey Aracı Son Verilerini Gönderdi (27 Eylül 1997)** \
\
27 Eylül 1997 tarihinde NASA'nın Ma...](https://www.kozmikanafor.com/uzayda-bugun-pathfinder-mars-yuzey-araci-son-verilerini-gonderdi-27-eylul-1997/) [**Video: Mars'ta Keşfedilen Sıvı Su İçilebilir Mi?** \
\
Kozmik Anafor ve Hypatia Bilim işbi...](https://www.kozmikanafor.com/video-marsta-kesfedilen-sivi-su-icelebilir-mi/)

##### Bizi Takip Edin

**Abone Ol** [Google News Abonesi Ol](https://news.google.com/publications/CAAqBwgKMLP6lAsw-M6qAw?hl=tr&gl=TR&ceid=TR%3Atr  "Google News Abonesi Ol")

##### Arayın Bulun

##### Gökbilim Dükkanı

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20640%20387'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/teleskoplar-2/)

##### Fırından Yeni Çıkanlar

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/roket-teknolojisinin-kisa-tarihi/)

###### [Roket teknolojisinin kısa tarihi](https://www.kozmikanafor.com/roket-teknolojisinin-kisa-tarihi/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/kara-delikler/)

###### [Bir kara delik galaksinin merkezine nasıl ulaşır ve galaksi onun etrafında döner mi?](https://www.kozmikanafor.com/kara-delikler/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/gunes-fizigi/)

###### [Güneş fiziği: Neden inceleyelim? Bize Dünya’nın ötesinde yaşam bulma konusunda ne öğretebilir?](https://www.kozmikanafor.com/gunes-fizigi/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/artik-yil-bilimi-subat-29/)

###### [Şubat Niye Bazen 28, Bazen 29 Gün? Artık Yıl Nedir?](https://www.kozmikanafor.com/artik-yil-bilimi-subat-29/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/turkiyenin-astronot-projesinin-kisa-tarihi/)

###### [Türkiye’nin Astronot Projesinin Kısa Tarihi](https://www.kozmikanafor.com/turkiyenin-astronot-projesinin-kisa-tarihi/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/gunes-sistemi/)

###### [Diğer Gezegenlerde Bir Yıl ve Bir Gün Ne Kadar Sürer?](https://www.kozmikanafor.com/gunes-sistemi/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/fay-hatlari-ve-depremler/)

###### [Fay Hatları ve Depremlerin Tarihçesi](https://www.kozmikanafor.com/fay-hatlari-ve-depremler/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20150%20150'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/duygusal-robotlar/)

###### [Duygusal Robotlar \| Yapay Zeka İnsan Mı Olacak?](https://www.kozmikanafor.com/duygusal-robotlar/)

##### Bu Gece Gökyüzü

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20640%20398'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/bu-gece-gokyuzu/)

##### Videolar

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20390%20260'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/mars-helikopteri-ingenuity-ile-marsta-ilk-kez-ucuyoruz/)

###### [Mars Helikopteri Ingenuity ile Mars’ta İlk Kez Uçuyoruz!](https://www.kozmikanafor.com/mars-helikopteri-ingenuity-ile-marsta-ilk-kez-ucuyoruz/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20390%20260'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/kozmik-anafor-ile-uzay-ve-evren-1-tasc-tv-programi/)

###### [Kozmik Anafor ile Uzay ve Evren -1 (TASC TV Programı)](https://www.kozmikanafor.com/kozmik-anafor-ile-uzay-ve-evren-1-tasc-tv-programi/)

[![](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%20390%20260'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/sisme-kozmolojisi-ve-coklu-evrenler-bilimin-kiyisinda-sezon-1-bolum-2/)

###### [Şişme Kozmolojisi ve Çoklu Evrenler \| Bilimin Kıyısında Sezon 1 Bölüm 2](https://www.kozmikanafor.com/sisme-kozmolojisi-ve-coklu-evrenler-bilimin-kiyisinda-sezon-1-bolum-2/)

[Tweetlerim](https://twitter.com/KozmikAnafor)

[![Kozmik Anafor](data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns='http://www.w3.org/2000/svg'%20viewBox='0%200%201%201'%3E%3C/svg%3E)](https://www.kozmikanafor.com/ "Kozmik Anafor")

- [İletişim](https://www.kozmikanafor.com/iletisim/)
- [Hakkımızda](https://www.kozmikanafor.com/hakkimizda/)
- [Gizlilik Politikası](https://www.kozmikanafor.com/gizlilik/)
- [• Yazarlık Başvurusu](https://www.kozmikanafor.com/yazarlik-basvurusu/)
- [• İçerik Kullanım İzni](https://www.kozmikanafor.com/kullanim-izinleri/)
- [• YouTube](https://www.youtube.com/channel/UClQxnlzKo5Wbn7YpocmIkLg?sub_confirmation=1)

© 2012-2024 Kozmik Anafor Astronomi Platformu. Bu sitenin teknik altyapısı, [**kumova.net**](https://kumova.net/) tarafından sağlanmaktadır.

[Share This](https://x.com/intent/tweet?via=%username%&url=%url%&text=%prefix%%text%%suffix%&hashtags=%hashtags%)

[Facebook](https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=%url%&t=%title%)

[WhatsApp](whatsapp://send?text=%prefix%%text%%suffix%: %url%)

[Telegram](https://t.me/share/url?url=%url%&text=%prefix%%text%%suffix%)

[Email](https://www.kozmikanafor.com/wp-admin/admin-ajax.php?action=has_email_social_modal&permalink=%url%&nonce=3e469698d9&text=%prefix%%text%%suffix%&post_id=553&type=%type%)

### Share on Mastodon

Enter your Mastodon instance URL (optional)Share

Yorumlar Yükleniyor...

Yorum Yapın...

E-posta (Gerekli)İsim (Gerekli)İnternet sitesi