Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda ...
Samanyolu galaksimiz, yoğun bir yıldız diskine ve bir o kadar dağınık küresel bir haleye sahiptir. Macellan bulutları gibi cüce galaksiler, ...
Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı! - Evrim Ağacı

[![Evrim Ağacı Logo](https://evrimagaci.org/public/images/logo/v3.svg)Evrim Ağacı](https://evrimagaci.org/)

Geri Dön

Giriş Yap

Üye Ol

Paylaşım Yap

[2,500 UP Ödüllü Soru: Size göre ve genel olarak hayatın anlamı nedir? Hemen cevapla!](https://evrimagaci.org/soru/size-gore-ve-genel-olarak-hayatin-anlami-nedir-8063) [2,500 UP Ödüllü Soru: Hayatınızda bir güne geri dönebilseydiniz ve tek bir anı yeniden yaşayabilseydiniz, bu ne olurdu? Hemen cevapla!](https://evrimagaci.org/soru/hayatinizda-bir-gune-geri-donebilseydiniz-ve-tek-bir-ani-yeniden-yasayabilseydiniz-bu-ne-olurdu-67573) [1,500 UP Ödüllü Soru: Kendi emeğimizin ve özgünlüğümüzün yerine, bir makinenin (Yapay Zekanın) kopyala-yapıştır yeteneğine güvenmek mantıklı mı? Hemen cevapla!](https://evrimagaci.org/soru/kendi-emegimizin-ve-ozgunlugumuzun-yerine-bir-makinenin-yapay-zekanin-kopyalayapistir-yetenegine-guvenmek-mantikli-mi-67561) [Feyza Yılmaz'ın cevabı ödüllü bir soruda en iyi cevap seçildi! Ödüllü cevabı okumak için tıklayın!](https://evrimagaci.org/soru/olum-gercek-bir-sey-midir-67518)

Tüm Reklamları Kapat

# Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!

8 Ocak 2021

11 dakika

3,245

![Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!](https://cdn.evrimagaci.org/_iqqhPKcXJS8g8WOyEGP6rJ820A=/250x0/storage.evrimagaci.org%2Fold%2Fcontent_media%2F9266e46af7a5ebfb29b78b9188680d21.jpg)

- Türev
- [Galaktik Astronomi](https://evrimagaci.org/kategori/galaktik-astronomi-209)
- [Fiziksel Kozmoloji](https://evrimagaci.org/kategori/fiziksel-kozmoloji-262)

[Tavsiye Makale](https://evrimagaci.org/etiket/tavsiye-makale-15 "Tavsiye Makale")

Bilimi Anlatmamıza Yardım Edin!

Her ay milyonlarca bilimsever, Evrim Ağacı olarak karmaşık bilimsel
konuları basitçe anlatmamızdan ve ülkemizde bilim anlatıcılığını geliştirmeye yönelik
yaptığımız
kapsamlı çalışmalarımızdan faydalanıyor. Bütçenize zarar vermeden, aylık veya tek seferlik
sadece 39₺ gibi miktarlarda bize destek olarak bu çabalarımızı destekleyebilir, Türkiye'de
bilim
okuryazarlığını güçlendirmemize katkı sağlayabilirsiniz.

Destek Ol

[Neden Destek\
İstiyoruz?](https://evrimagaci.org/destekol) \|
Zaten
Destekçiyim

[Charlie Wood\
\
Yazar](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/) [![Yağız Serhat Ünlü](https://cdn.evrimagaci.org/DPhqSldRBXjuxZpqeX5XLdEQhlM=/50x50/storage.evrimagaci.org%2Fold%2Fprofile_images%2F4793a8f86a7f18dd734b056195142ce6.jpg)\
\
Yağız Serhat Ünlü\
\
Uyarlayan](https://evrimagaci.org/pardus8791005 "Yağız Serhat Ünlü") [![Çağrı Mert Bakırcı](https://cdn.evrimagaci.org/LGcsBQA29jsl-iIlSWMX6yRHMEs=/50x50/storage.evrimagaci.org%2Fprofile%2F2aacbbe4-281f-4f73-9317-6cfea6fc8bc0.jpeg)\
\
Çağrı Mert Bakırcı\
\
Editör](https://evrimagaci.org/cagrimertbakirci) [![İnci Şardağ](https://cdn.evrimagaci.org/Xa4T7X266aoDP1GNOMKLYTLr5Vg=/50x50/storage.evrimagaci.org%2Fold%2Fprofile_images%2F48ad51eb5e6a42cc2990c38d46be0bbc.jpg)\
\
İnci Şardağ\
\
2\. Editör](https://evrimagaci.org/bubo1001809 "2. Editör")

Tüm Reklamları Kapat

Sahra Altı Afrika’daki Khoisan kabilesinin avcıları yıldızlı gökyüzüne baktıklarında bir kamp ateşinin küllerini, Polinezyalı denizciler benzer şekilde bulut yiyen bir köpek balığını ve Antik Yunanlılar da akan bir süt nehrini, yani "gala"yı, günümüzde "galaksi" olarak tanımladığımız oluşumu gözlemlemişlerdi.

20\. yüzyılda gökbilimciler; galaksimizin, muazzam büyüklükteki bir yıldız adasının sadece bir parçası olduğunu keşfettiler ve galaksimizin kökeni hakkında fikirler ileri sürmeye başladılar. En basit deyişle gökbilimciler, Samanyolu Galaksisi’nin yaklaşık 14 milyar yıl önce devasa büyüklükteki gaz ve toz bulutlarının yerçekimi kuvveti altında birleşmesiyle oluştuğunu düşündüler. Zamanla bu oluşum için iki ana model ortaya atıldı: Geniş, küresel bir "hale" ve yoğun, parlak bir "yörünge". Bundan milyarlarca yıl sonra Güneş bu yörüngelerin içerisinde dönmeye başladı. Geceleri gökyüzüne baktığımızda akan yıldızları yani Samanyolu Galaksisi’nin yörüngelerinin yan perspektifini gözlemleyebiliyoruz.

Yine de son iki yılda araştırmacılar, galaksimizin tarihinin neredeyse her ana bölümünü yeniden yazdılar ve neler yaşandığına dair çok daha net veriler elde ettiler.

Tüm Reklamları Kapat

![Bu görselde, Samanyolu büyüklüğündeki bir galaksinin daha küçük bir galaksiyle çarpışması modellenmiştir. Gökbilimciler, Samanyolu Galaksisi’nin oluşum sürecinde de böyle bir çarpışmanın etkili olduğunu düşünüyorlar.](https://evrimagaci.org/old/content_media/0950e93fb4bad0cc961b95468f9e9d41.gif)Bu görselde, Samanyolu büyüklüğündeki bir galaksinin daha küçük bir galaksiyle çarpışması modellenmiştir. Gökbilimciler, Samanyolu Galaksisi’nin oluşum sürecinde de böyle bir çarpışmanın etkili olduğunu düşünüyorlar.[Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

25 Nisan 2018’de; [**Gaia** isimli Avrupalı bir uzay aracı](https://evrimagaci.org/samanyolu-gezgini-gaia-uzay-sondasi-7390), gökyüzü hakkında dünyaya şaşırtıcı miktarda bilgi gönderdi. Görev süresi boyunca yaklaşık olarak bir milyar yıldızın ayrıntılı hareketlerini gözlemledi. Önceki çalışmalarda kullanılan uzay araçları, yalnızca binlerce yıldızı gözlemleyebilmişti. Gönderilen bu veriler, galaksinin bilinmeyen yönleri hakkında bizlere halen ışık tutmaya devam ediyor. Strasbourg Astronomik Gözlemevi’nde bir gökbilimci olan [Federico Sestito](https://scholar.google.com/citations?user=uvcXT-YAAAAJ&hl=it), Gaia’nın yeni bir çağ başlattığını düşünüyor.

Gökbilimciler arasında, dinamik bir yıldız haritası oluşturabilmek için bir rekabet ortamı ortaya çıktı ve bunu bir keşif telaşı takip etti. Yörüngenin inanılmaz derecede eski görünen kalıntıları keşfedildi. Ayrıca Samanyolu Galaksisi’nin oldukça hareketli oluşum sürecini şekillendiren, büyük çaplı patlamalara dair kanıtlar ve beklenmedik şekilde patlamaların devam ettiğine dair bulgular da elde edildi. Birlikte ele alındığında bu bulgular, galaksimizin hareketli geçmişi ve sürekli gelişmeye devam eden geleceği hakkında yeni görüşler ortaya çıkardı. Edinburgh Üniversitesi gökbilimcilerinden [Michael Petersen](https://michael-petersen.github.io/)’in düşüncelerine göre Samanyolu Galaksisi hakkındaki fikirlerimiz son yıllarda kökten değişti. Galaksimiz durgun bir nesne değildir, aksine her şey sürekli değişim halindedir.

![Gaia uydusu, 2013’te başlayan görevinden bu yana Samanyolu hakkındaki fikirlerimizi kökten değiştirdi.](https://evrimagaci.org/old/content_media/c7922e30bec4bc65d7512507853c9c1d.gif)Gaia uydusu, 2013’te başlayan görevinden bu yana Samanyolu hakkındaki fikirlerimizi kökten değiştirdi.[Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

## İlk Yıldız Oluşumları

Galaksi oluşumunun ilk zamanlarını anlayabilmek için gökbilimciler o günlerdeki yıldızların yapısını araştırıyorlar. Bu yıldızlar kozmosun ham maddeleri olan helyum ve hidrojenden oluşuyordu. Şanslıyız ki küçük yıldızların ömürleri gözlem yapma şansı tanıyacak kadar uzun.

Onlarca yıl süren araştırmalardan sonra gökbilimciler, bu tür ultra metalce fakir yıldızlar olarak bilinen 42 yıldızın haritasını çıkardılar. (Gökbilimciler için helyumdan daha büyük herhangi bir atom metalik olarak nitelendirilir.) Samanyolu Galaksisi’nin yaygın bilinen geçmişine göre bu yıldızlar, galaksinin oluşacak ilk kısmı olan hale boyunca kümelenmiş olmalıdır. Buna zıt olarak kendilerini bulunmaları gereken yörüngeye sokmaları yaklaşık bir milyar yıl kadar süren yıldızlar, karbon ve oksijen gibi ağır elementler içermelidir.

Tüm Reklamları Kapat

![Samanyolu galaksimiz, yoğun bir yıldız diskine ve bir o kadar dağınık küresel bir haleye sahiptir. Macellan bulutları gibi cüce galaksiler, küresel kümeler olarak adlandırılan daha küçük yıldız topluluklarıyla birlikte bu hale içerisinde bulunur.](https://cdn.evrimagaci.org/RuMWneHiK07RXe21__mhm2juE_g=/825x0/storage.evrimagaci.org%2Fold%2Fcontent_media%2Fa1430854d0c0f0bf60501976f088dd83.jpg)Samanyolu galaksimiz, yoğun bir yıldız diskine ve bir o kadar dağınık küresel bir haleye sahiptir. Macellan bulutları gibi cüce galaksiler, küresel kümeler olarak adlandırılan daha küçük yıldız topluluklarıyla birlikte bu hale içerisinde bulunur.[Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

2017 yılının sonlarında Sestito, Gaia’dan gelen sonuçlar ışığında metalce fakir yıldız kümelerinin davranışlarını anlamak için bir bilgisayar programı geliştirmeye başladı. Sestito’ya göre yıldızların küresel yörüngeleri, halelerin oluşumuna dair ipuçları içeriyordu.

[Galaktik Astronomi ile ilgili diğer içerikler ›](https://evrimagaci.org/kategori/galaktik-astronomi-209)

- [Gaia BH1: Dünya'ya En Yakın Kara Delik Rekoru Kırıldı!](https://evrimagaci.org/gaia-bh1-dunyaya-en-yakin-kara-delik-rekoru-kirildi-13473)
- [Burçin Mutlu Pakdil Tarafından Tanımlanan Sıradışı ve Çift Halkalı Galaksi!](https://evrimagaci.org/burcin-mutlu-pakdil-tarafindan-tanimlanan-siradisi-ve-cift-halkali-galaksi-4867)
- [Andromeda Galaksisi (M31): Gelecekte Galaksimizle Kaynaşacak Andromeda Nerede ve Özellikleri Neler?](https://evrimagaci.org/andromeda-galaksisi-m31-gelecekte-galaksimizle-kaynasacak-andromeda-nerede-ve-ozellikleri-neler-9791)

Gaia’nın veri yayınlanmasını takip eden günlerde Sestito, tüm veriler arasından 42 yaşlı yıldız belirledi ve onların davranışlarını inceledi. Bu incelemeler sonucunda çoğu yıldızın hale boyunca kümelendiğini gözlemledi. Yaklaşık olarak yıldızların %25’i bu modele uymuyordu ve bu yıldızlar, Samanyolu’nun en son oluşmuş yörüngesinde takılı kalmışlardı.[\[1\]](#qref-1)

Takip eden araştırmalar, yıldızların yörüngelerin daimi üyeleri olduğunu ve şans eseri orada bulunmadıklarını ortaya koydu. Sestito ve meslektaşları son zamanlarda yapılan iki araştırmada, yaklaşık beş bin metalce fakir yıldızdan oluşan bir veri tabanı oluşturdu. Yıldızlardan birkaç yüz tanesi yörüngenin daimi üyesi olarak görünüyordu.[\[2\]](#qref-2) İkinci araştırma grubunda; bunlar arasından seçtiği 500 yıldızın %10’unun dairesel, güneş sistemimize benzer yörüngelerde bulunduğunu keşfetti.[\[3\]](#qref-3) Üçüncü bir araştırma grubu ise çeşitli metalik özelliklere sahip ve dolayısıyla çeşitli yaşlardaki yıldızların, düz yörüngelerde hareket ettiğini ortaya çıkardı.[\[4\]](#qref-4)

Sestito; belki de saf gaz ceplerinin, süpernovaların çağlar boyunca yaydığı metallerden uzak kalabildiğini ve daha sonrasında eski görünümlü yıldızlar oluşturmak için çöktüğünü ya da diskin planlanandan 1 milyar yıl önce halelerin yaptığı gibi kendi şeklini aldığını düşünüyordu.

Evrim Ağacı'ndan Mesaj

[Reklamsız Deneyim](https://evrimagaci.org/destekol?utm_source=evrimagaci&utm_medium=website&utm_campaign=feed-cbox-no-ads)

Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. **Reklamsız deneyim**, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.

**Kreosus**

Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.

Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.

**Patreon**

Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.

Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.

**YouTube**

YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.

Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.

**Diğer Platformlar**

Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.

**Giriş yapmayı unutmayın!**

Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza [üye girişi](https://evrimagaci.org/destekol?utm_source=evrimagaci&utm_medium=website&utm_campaign=feed-cbox-no-ads) yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.

[Destek Ol](https://evrimagaci.org/destekol?utm_source=evrimagaci&utm_medium=website&utm_campaign=feed-cbox-no-ads)

Hangisinin daha muhtemel olduğunu anlamak için Setito; Almanya’nın Potsdam şehrindeki Leibniz Institute for Astrophysics’te görevli, dijital galaksi simülasyonları oluşturma konusunda uzmanlaşan [Tobias Buck](https://www2.mpia-hd.mpg.de/~buck/)’la bağlantı kurdu. Birlikte yürüttükleri çalışmalar, beklendiği gibi ilk olarak haleleri ve daha sonra diskleri üretti. Ancak bunlar nispeten yüzeysel çalışmalardı.

Buck, simülasyonların çözünürlüğünü on kat artırdı. Böyle bir çözünürlükte yapılan her çalışma yoğun hesaplamalar gerektiriyordu. Leibniz, Süper Bilgisayar Merkezinde bulunan cihazlarla çalışmasına rağmen bilgi işleme süreci yaklaşık üç ay sürüyordu. Buck, bu çalışmayı altı kez tekrarladı. Yapılan altı çalışmadan beşinde Samanyolu’na benzeyen galaksiler oluştuğu gözlemlendi. Bunlardan ikisi, çok sayıda metalce fakir yörünge yıldızı içeriyordu.

Gelin bu simülasyonlara bir bakalım: Aşağıdaki dijital simülasyonlarda, Samanyolu Galaksisi’nin geçmişten günümüze kadarki oluşumu ve 13.8 milyar yıl içerisindeki evrimi gösterilmektedir. En soldaki sütun, görünmeyen karanlık maddenin dağılımını; ortadaki sütun, gaz sıcaklığını (maviler soğuk, kırmızılar sıcak) ve en sağdaki sütun ise yıldız yoğunluğunu göstermektedir. Her sıra, farklı bir boyut ölçeğini temsil eder: en üst sıra, galaktik diskin yakınlaştırılmış versiyonunu; orta sıra, galaktik halenin orta mesafeden görünümünü; en alt sıra da galaksinin uzaklaştırılmış görüntüsünü temsil eder.

## Yaşlı Yıldızlar Yörüngeye Nasıl Girdi?

Basitçe söylemek gerekirse bu yıldızlar; yörüngenin kalıcı yıldızları değil, yörüngede rastgele bulunan yıldızlardı. Bu yıldızlardan bazıları, Samanyolu’ndan önce oluşan galaksilerde doğmuşlardı. Daha sonra bu galaksiler, yıldızlarının bir kısmını Samanyolu’nun galaktik diskinin parçalarını oluşturacak olan yörüngelere yerleştirdiler. Diğer yıldızlar ise Samanyolu ile çarpışan cüce galaksilerden gelerek Samanyolu’nun yörüngesine yerleştiler.

2020 kasım ayında yayınlanan sonuçlar, daha önce bilinen galaksi oluşum modellerinin yetersiz kaldığını ortaya koyuyor.[\[5\]](#qref-5) Beklendiği gibi gaz bulutları, küresel haleler içerisine doğru çöküyordu. Bir yörünge ancak doğru açılardan gelen yıldızlar tarafından oluşturulabilirdi.

## Samanyolu’nun Dinamik Geçmişi

Gaia’nın gözlemleri ile birlikte gökbilimciler, galaksinin oluşum sürecinde büyük patlamaların etkili olduğunu kanıtladılar. Gökbilimciler, Samanyolu’nun oldukça hareketli bir geçmişi olduğunu düşünüyordu. Ancak New Jersey Princeton’daki Institute for Advanced Study’de bir gökbilimci olan [Helmer Koppelman](https://scholar.google.com/citations?user=WatdMWkAAAAJ&hl=en), Gaia verilerini kullanarak en büyük çarpışmalardan birinin kalıntılarını tespit etti.

Tüm Reklamları Kapat

Gaia’nın 2018 verilerinin bir çarşamba günü yayınlanmıştı ve bu içeriği indirmeye yönelik yoğun talep, websitesinin çökmesine yol açmıştı. Koppelman verileri perşembe günü inceleyebilmişti ve cuma günü de verilerin oldukça önemli olduğunun farkına vardı. Her açıdan Samanyolu’nun merkezinde tuhaf bir şekilde bir pinpon topu gibi ileri geri hareket eden fazla sayıda hale yıldızı saptandı. Bu durum tüm yıldızların cüce bir galaksiden geldiğine dair bir fikir oluşturdu. Koppleman ve meslektaşları pazar gününe kadar araştırma sonuçlarının raporunu hazırlamışlardı ve bu çalışmaları haziran ayında yapılan daha detaylı araştırmalar takip etti.[\[6\]](#qref-6), [\[7\]](#qref-7)

Galaktik kalıntılar tüm uzaya yayılmıştı. 60.000 ışık yılı uzaklıkta ve her yöne yayılan tüm bu yıldızların yarısı, Samanyolu’nun ilk yıllarında kütlesini %10 artıran büyük bir çarpışmadan gelmişti.

![Bu görsel, Samanyolu’nun on milyar yıl boyuncaki oluşumunu ve gelişimini göstermektedir. Görüldüğü üzere birçok cüce galaksi, Samanyolu galaksisine dahil olmaktadır.](https://evrimagaci.org/old/content_media/48df6fd78f7f192b7494a0a4db14c1d2.gif)Bu görsel, Samanyolu’nun on milyar yıl boyuncaki oluşumunu ve gelişimini göstermektedir. Görüldüğü üzere birçok cüce galaksi, Samanyolu galaksisine dahil olmaktadır.[Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

Araştırma grubu, oluşan galaksinin adını Yunan kültürünün ilkel Tanrılarından birisi olan tanrıça Gaia ve Titan oğlu Enceladus’tan esinlenerek koydu. Cambridge’teki başka bir grup araştırmacı yine aynı galaksiyi bağımsız olarak keşfetti ve bazı yörünge haritalarındaki görünümü nedeniyle ona "Sosis" adını verdi.[\[8\]](#qref-8)

Tüm Reklamları Kapat

Samanyolu ve Gaia-Enceladus 10 milyar yıl önce çarpıştıklarında, Samanyolu’nun diski büyük çaplı bir hasar görmüş olabilirdi. Samanyolu diskinin neden iki bölümden oluştuğuna dair tartışmalar sürmektedir. Bu bölümlerden ilki ince bir yörünge, diğeri ise yıldızların galaktik merkez etrafında dönerken yukarı-aşağı hareket ettiği daha kalın bir disktir. Di Matteo tarafından yürütülen bir araştırmada, Gaia-Enceladus’un çarpışma sırasında diskin çoğunluğunu şişirip patlattığı iddia edilmektedir.[\[9\]](#qref-9) Koppelman’a göre ilk disk oldukça hızlı bir şekilde oluşmuş ancak ardından Gaia-Enceladus tarafından yok edilmişti.

Küresel kümeler olarak bilinen yıldız kümelerinde, başka çarpışmaların da kalıntılarına rastlandı. Almanya'daki Heidelberg Üniversitesinde bir gökbilimci olan [Diederik Kruijssen](https://wwwstaff.ari.uni-heidelberg.de/kruijssen/News/News.html), küresel yıldız kümelerini detaylı inceleyebilen veri ağları geliştirebilmek için galaksi simülasyonlarını kullandı. Yıldızların yaşları, görünüşleri ve yörüngeleri üzerinde çalıştı. Bu verilerden yararlanarak galaksileri bir araya getiren çarpışmalar yeniden oluşturulabilir. Bu çarpışmaları yeniden oluşturabilmek için gerçek Samanyolu verilerinden yola çıkıldı. Geliştirilen program, Gaia-Enceladus gibi bilinen galaksilerin yanı sıra Kraken adı verilen daha eski bir galaksinin oluşumunu da yeniden yarattı.

Ağustos ayında Kruijssen ve ekibi Samanyolu ve onu oluşturan cüce galaksilerin birleşme geçmişi haritasını yayınladı.[\[10\]](#qref-10) Bununla haritaya göre gelecekteki gözlemlerle doğrulanmasını umdukları on tane daha çarpışmanın yaşanmış olduğunu düşünüyorlar.

Tüm bu gelişmeler sonucunda gökbilimciler, halenin neredeyse tamamının yalnızca diskte rastgele bulunan yıldızlardan oluştuğunu düşünmeye başladılar.[\[11\]](#qref-11) 1960’lar ve 70’lerdeki modeller, Samanyolu halesinin yörüngedeki kalıcı yıldızlardan oluştuğunu tahmin ediyordu. Daha fazla sayıda yabancı yıldız tanımlandıkça gökbilimciler, yıldızların yörüngede kalıcı olmalarının gerekmediğini fark ettiler.

Tüm Reklamları Kapat

Agora Bilim Pazarı

[Harari Bilim Kitapları Serisi (3 Kitap, Ciltsiz)](https://pazar.evrimagaci.org/urun/harari-bilim-kitaplari-serisi-3-kitap-ciltsiz/)

Son zamanların en popüler bilim yazarlarından Yuval Noah Harari’nin 3 kitabını birden, eşsiz bir fiyata edinmeniz mümkün!

1. _Hayvanlardan Tanrılara Sapiens,_ Yuval Noah Harari
2. _Homo Deus,_ Yuval Noah Harari
3. _21\. Yüzyıl İçin 21 Ders,_ Yuval Noah Harari

Bu kampanya, [Kolektif Kitap](https://www.kolektifkitap.com) tarafından Evrim Ağacı okurlarına sunulan fırsatlardan birisidir.

Devamını Göster

₺900.00

[![Harari Bilim Kitapları Serisi (3 Kitap, Ciltsiz)](https://cdn.evrimagaci.org/Tg5FV7UrxVGroRMe2xs2qy3VJ8U=/250x0/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Fdyn%2F454915e96bb1d60c3fbf5685fcde893d.png)](https://pazar.evrimagaci.org/urun/harari-bilim-kitaplari-serisi-3-kitap-ciltsiz/)

[Satın Al](https://pazar.evrimagaci.org/urun/harari-bilim-kitaplari-serisi-3-kitap-ciltsiz/) [Tüm Ürünler](https://evrimagaci.org/agora)

- Dış Sitelerde Paylaş

## Büyüyen Bir Galaksi

Samanyolu, olağan çarpışmaların dışında son zamanlarda nispeten hareketsizdi. Güney Yarım Küre’de gökyüzüne bakanlar, büyük ve küçük Macellan Bulutları’nı çıplak gözle görebilirler. Gökbilimciler uzun bir süredir bu bulutların, Samanyolu’nun uyduları gibi belirli bir yörüngede döndüğünü düşünüyorlardı.

Sonra, 2006-2013 yılları arasında Hubble Uzay Teleskobu ile yapılan bir dizi gözlem, galaksilerin bulutlarının yaklaşan göktaşları gibi göründüğünü gözlemledi.[\[12\]](#qref-12) Virginia Üniversitesinde bir gökbilimci olan [Nitya Kallivayalil](https://astronomy.as.virginia.edu/people/njk3r) bu bulutların beklenenden yaklaşık iki kat hızlı, yani 330 km/sn hızla birbirlerine doğru yaklaştığını gözlemledi.

![Büyük ve küçük Macellan Bulutları, Endonezya’daki Bromo Semeru Tengger Ulusal Parkı’nda bulunan Bromo Dağı’nın üzerinde görülüyor.](https://cdn.evrimagaci.org/94rbEmdS_3EP7JZLHLTIopJnXVk=/825x0/storage.evrimagaci.org%2Fold%2Fcontent_media%2F4c01573e9646c888cae199512cf7e356.png)Büyük ve küçük Macellan Bulutları, Endonezya’daki Bromo Semeru Tengger Ulusal Parkı’nda bulunan Bromo Dağı’nın üzerinde görülüyor.[Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

Edinburg Kraliyet Gözlemevi’nde bir gökbilimci olan [Jorge Peñarrubia](https://www.roe.ac.uk/~jorpega/Site/Welcome.html) önderliğindeki bir çalışma grubu birkaç yıl sonra yıldızların sayısını tekrar hesapladıklarında, hızlı olarak nitelendirilen galaksilerin aslında oldukça yavaş, hatta düşünülenden 10 kat daha yavaş, olduklarını gördüler.

Çeşitli çalışma grupları beklenmedik bir şekilde Samanyolu’nun cüce galaksiler tarafından sürüklendiğini ileri sürdü ve bu yıl Peñarrubia ile Petersen bu tezi doğrulamak için bir araya geldiler.

Galaksi boyutunda bir nesnenin hareketini gözlemlemekteki sorun, Samanyolu’nun, gökbilimcilerin bir kar tanesinden gözlemlemeye çalıştığı şiddetli bir kar fırtınası olmasıdır. Böylelikle Peñarrubia ve Petersen, karantina döneminin çoğunu Dünya ve Güneş’in hareketlerini nasıl etkisiz hale getireceklerini çözmeye ayrıca diskin sabit sınırlarını çizebilmek için yıldızların hareketlerinin ortalamasını çıkarmaya çalıştılar.

Elde ettikleri verileri düzenlediklerinde; Dünya’nın, Güneş’in ve bulundukları diskin geri kalanının tek bir yönde uzandığını keşfettiler. Bu yön büyük Macellan galaksisinin şu anki değil, bir milyar yıl sonraki konumuna doğru uzanmaktaydı. Daha sonra bu çalışmalar, _Nature Astronomy_ dergisinde yayınlandı.[\[13\]](#qref-13)

Diskin haleden uzaklaşması, Samanyolu’nun durgun bir yapıya sahip olduğu varsayımını çürütür. Samanyolu uzay boşluğunda dönüp hareket edebilir ancak disk ve hale milyarlarca yıl sonra kararlı bir yapı oluşturmuştur.

Bu Makaleyi Alıntıla

Okundu Olarak İşaretle

32

0

- Paylaş

- Alıntıla

- Alıntıları Göster


Paylaş

Sonra Oku

Notlarım

Yazdır / PDF Olarak Kaydet

Bize Ulaş

Yukarı Zıpla

İçeriklerimizin bilimsel gerçekleri doğru bir şekilde yansıtması için en üst düzey çabayı
gösteriyoruz. Gözünüze doğru gelmeyen bir şey varsa, mümkünse güvenilir kaynaklarınızla
birlikte bize ulaşın!

Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var?
Buraya tıklayarak
sorabilirsiniz.

[Soru & Cevap Platformuna Git](https://evrimagaci.org/soru-cevap)

Bu İçerik Size Ne Hissettirdi?

- ![Tebrikler!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-2-small.gif)7
- ![Muhteşem!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-1-small.gif)4
- ![Mmm... Çok sapyoseksüel!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-4-small.gif)3
- ![Bilim Budur!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-3-small.gif)2
- ![Merak Uyandırıcı!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-8-small.gif)2
- ![İnanılmaz](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-6-small.gif)1
- ![Güldürdü](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-5-small.gif)0
- ![Umut Verici!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-7-small.gif)0
- ![Üzücü!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-9-small.gif)0
- ![Grrr... *@$#](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-10-small.gif)0
- ![İğrenç!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-11-small.gif)0
- ![Korkutucu!](https://evrimagaci.org/public/images/icons/reactions/reaction-12-small.gif)0

Kaynaklar ve İleri Okuma

1. Türev İçerik Kaynağı: [Quanta Magazine](https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/) \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://www.quantamagazine.org/the-new-history-of-the-milky-way-20201215/)

- **[^](#qref-b-1)**F. Sestito, _et al_. (2019). Tracing The Formation Of The Milky Way Through Ultra Metal-Poor Stars. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society_](https://academic.oup.com/mnras/article/484/2/2166/5281288), sf: 2166-2180. doi: 10.1093/mnras/stz043. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnras/article/484/2/2166/5281288)
- **[^](#qref-b-2)**F. Sestito, _et al_. (2020). The Pristine Survey – X. A Large Population Of Low-Metallicity Stars Permeates The Galactic Disc. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society: Letters_](https://academic.oup.com/mnrasl/article/497/1/L7/5735451), sf: L7-L12. doi: 10.1093/mnrasl/slaa022. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnrasl/article/497/1/L7/5735451)
- **[^](#qref-b-3)**G. Cordoni, _et al_. (2020). Exploring The Galaxy’s Halo And Very Metal-Weak Thick Disk With Skymapper And Gaia Dr2. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society_](https://academic.oup.com/mnras/advance-article/doi/10.1093/mnras/staa3417/5955458). doi: 10.1093/mnras/staa3417. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnras/advance-article/doi/10.1093/mnras/staa3417/5955458)
- **[^](#qref-b-4)**P. D. Matteo, _et al_. (2020). Reviving Old Controversies: Is The Early Galaxy Flat Or Round? - Investigations Into The Early Phases Of The Milky Way’s Formation Through Stellar Kinematics And Chemical Abundances. [_Astronomy & Astrophysics_](https://www.aanda.org/10.1051/0004-6361/201937016), sf: A115. doi: 10.1051/0004-6361/201937016. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://www.aanda.org/10.1051/0004-6361/201937016)
- **[^](#qref-b-5)**F. Sestito, _et al_. (2020). Exploring The Origin Of Low-Metallicity Stars In Milky-Way-Like Galaxies With The Nihao-Uhd Simulations. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society_](https://academic.oup.com/mnras/article/500/3/3750/5974296), sf: 3750-3762. doi: 10.1093/mnras/staa3479. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnras/article/500/3/3750/5974296)
- **[^](#qref-b-6)**H. Koppelman, _et al_. (2018). One Large Blob And Many Streams Frosting The Nearby Stellar Halo In Gaia Dr2. [_The Astrophysical Journal Letters_](https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/aac882), sf: L11. doi: 10.3847/2041-8213/aac882. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/aac882)
- **[^](#qref-b-7)**A. Helmi, _et al_. (2018). The Merger That Led To The Formation Of The Milky Way’s Inner Stellar Halo And Thick Disk. [_Nature_](http://www.nature.com/articles/s41586-018-0625-x), sf: 85-88. doi: 10.1038/s41586-018-0625-x. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/http://www.nature.com/articles/s41586-018-0625-x)
- **[^](#qref-b-8)**G. C. Myeong, _et al_. (2019). Evidence For Two Early Accretion Events That Built The Milky Way Stellar Halo. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society_](https://academic.oup.com/mnras/article/488/1/1235/5526234), sf: 1235-1247. doi: 10.1093/mnras/stz1770. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnras/article/488/1/1235/5526234)
- **[^](#qref-b-9)**P. D. Matteo, _et al_. (2019). The Milky Way Has No In-Situ Halo Other Than The Heated Thick Disc - Composition Of The Stellar Halo And Age-Dating The Last Significant Merger With Gaia Dr2 And Apogee. [_Astronomy & Astrophysics_](https://www.aanda.org/10.1051/0004-6361/201834929), sf: A4. doi: 10.1051/0004-6361/201834929. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://www.aanda.org/10.1051/0004-6361/201834929)
- **[^](#qref-b-10)**J. M. D. Kruijssen, _et al_. (2020). Kraken Reveals Itself – The Merger History Of The Milky Way Reconstructed With The E-Mosaics Simulations. [_Monthly Notices of the Royal Astronomical Society_](https://academic.oup.com/mnras/article/498/2/2472/5893320), sf: 2472-2491. doi: 10.1093/mnras/staa2452. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://academic.oup.com/mnras/article/498/2/2472/5893320)
- **[^](#qref-b-11)**M. Haywood, _et al_. (2018). In Disguise Or Out Of Reach: First Clues About In Situ And Accreted Stars In The Stellar Halo Of The Milky Way From Gaia Dr2. [_The Astrophysical Journal_](https://iopscience.iop.org/article/10.3847/1538-4357/aad235), sf: 113. doi: 10.3847/1538-4357/aad235. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://iopscience.iop.org/article/10.3847/1538-4357/aad235)
- **[^](#qref-b-12)**N. Kallivayalil, _et al_. (2013). Third-Epoch Magellanic Cloud Proper Motions. I. Hubble Space Telescope/Wfc3 Data And Orbit Implications. [_The Astrophysical Journal_](https://iopscience.iop.org/article/10.1088/0004-637X/764/2/161), sf: 161. doi: 10.1088/0004-637X/764/2/161. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/https://iopscience.iop.org/article/10.1088/0004-637X/764/2/161)
- **[^](#qref-b-13)**M. S. Petersen, _et al_. (2020). Detection Of The Milky Way Reflex Motion Due To The Large Magellanic Cloud Infall. [_Nature Astronomy_](http://www.nature.com/articles/s41550-020-01254-3), sf: 1-5. doi: 10.1038/s41550-020-01254-3. \| [Arşiv Bağlantısı](https://web.archive.org/web/*/http://www.nature.com/articles/s41550-020-01254-3)

Tüm Reklamları Kapat

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci \| patreon.com/evrimagaci

**Çıktı Bilgisi:** Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı
kullanılarak 11/09/2024 20:41:18 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim
Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden
geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı
tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak
için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/9893

**İçerik Kullanım İzinleri:** Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler
**orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe** izin
alınmaksızın
paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir,
dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin
alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi
sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça
belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu
sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve
içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Kategoriler ve Etiketler

- [Bilim\
Ağacı](https://evrimagaci.org/bilim-agaci) > [Doğa Bilimleri](https://evrimagaci.org/kategori/doga-bilimleri-15) > [Fizik](https://evrimagaci.org/kategori/fizik-23) > [Astronomi](https://evrimagaci.org/kategori/astronomi-205) > [Galaktik Astronomi](https://evrimagaci.org/kategori/galaktik-astronomi-209)
- [Bilim\
Ağacı](https://evrimagaci.org/bilim-agaci) > [Doğa Bilimleri](https://evrimagaci.org/kategori/doga-bilimleri-15) > [Fizik](https://evrimagaci.org/kategori/fizik-23) > [Astronomi](https://evrimagaci.org/kategori/astronomi-205) > [Astrofizik](https://evrimagaci.org/kategori/astrofizik-260) > [Fiziksel Kozmoloji](https://evrimagaci.org/kategori/fiziksel-kozmoloji-262)
- [Samanyolu Galaksisi](https://evrimagaci.org/etiket/samanyolu-galaksisi-450) [Yıldız](https://evrimagaci.org/etiket/yildiz-1725) [Galaksi](https://evrimagaci.org/etiket/galaksi-1991) [Yıl](https://evrimagaci.org/etiket/yil-3229) [Samanyolu](https://evrimagaci.org/etiket/samanyolu-11834) [Milyar](https://evrimagaci.org/etiket/milyar-13071) [Yıldızlar](https://evrimagaci.org/etiket/yildizlar-14554)

Tümünü Göster

- [Keşfet](https://evrimagaci.org/kesfet)
- [Uygulamayı İndir](https://evrimagaci.org/s/10323)
- [Youtube Videoları](https://evrimagaci.org/video)

* * *

- [Son İçerikler](https://evrimagaci.org/guncel)
- [EA Akademi](https://evrimagaci.org/akademi)
- İçerikler

[İçerik Yayınla](https://evrimagaci.org/icerik-kurallari) [İçerik Kategorileri](https://evrimagaci.org/kategoriler) [Gerçeklik Analizi](https://evrimagaci.org/kategori/gerceklik-analizi-arastirmalari-2415) [Hastalık Kataloğu](https://evrimagaci.org/etiket/hastalik-katalogu-12449) [Gönderiler](https://evrimagaci.org/gonderiler) [Rastgele Makale](https://evrimagaci.org/rastgele) [Rastgele Soru](https://evrimagaci.org/rastgele-soru) [Instagram](https://evrimagaci.org/instagram)

- [Bilim Sözlüğü](https://evrimagaci.org/sozluk)

* * *

- [EA Sosyal](https://evrimagaci.org/sosyal)
- [Soru & Cevap](https://evrimagaci.org/soru-cevap)
- [Podcast](https://evrimagaci.org/podcast)
- [Etkinlik & İlan](https://evrimagaci.org/etkinlik-ilan)
- [Eser & İnceleme](https://evrimagaci.org/eserler)
- [Alıntı & Aforizma](https://evrimagaci.org/alintilar)

* * *

- [Yaşam Ağacı](https://evrimagaci.org/yasam-agaci)
- [NASA APOD](https://evrimagaci.org/apod/bugun)
- [Sismik Harita](https://sismikharita.com)
- [Periodum](https://periodum.com)
- [Agora Bilim Pazarı](https://evrimagaci.org/agora)
- [Kreosus](https://kreosus.com/)
- [Darvin](https://dar.vin/)
- Destekle

[Destek Ol](https://evrimagaci.org/destekol) [Reklam Ver](https://evrimagaci.org/s/7962) [Agora Bilim Pazarı](https://evrimagaci.org/agora)

- Evrim Ağacını Tanıyın

[Tarihçemiz](https://evrimagaci.org/tarihce) [İlkelerimiz](https://evrimagaci.org/s/6960) [Ekibimiz](https://evrimagaci.org/ekibimiz) [Destekçilerimiz](https://evrimagaci.org/destekciler) [Onaylı Kullanıcılar](https://evrimagaci.org/onayli-kullanicilar) [Yayın Politikamız](https://evrimagaci.org/s/6959) [Düzeltme Politikası](https://evrimagaci.org/s/7629) [Sıkça Sorulan Sorular](https://evrimagaci.org/s/8233) [Gelir Kaynaklarımız](https://evrimagaci.org/s/7965)

- Yasal Bıdılar & İletişim

[Bize Ulaşın](javascript:void(0);) [İçerik Kullanım İzinleri](https://evrimagaci.org/s/6955) [İçerik Tipi](https://evrimagaci.org/s/10702) [Adil Kullanım Doktrini](https://evrimagaci.org/s/6963) [Tıbbi Feragatname](https://evrimagaci.org/s/7942) [Site Kaynakları](https://evrimagaci.org/s/6965) [Kullanıcı Sözleşmesi](https://evrimagaci.org/s/6961) [Gizlilik Politikası](https://evrimagaci.org/s/6964)


Evrim Ağacı'nı Takip Et !

[Keşfet](https://evrimagaci.org/kesfet)

Akış

İçerikler

Gündem

Örümcek

Manyetik Alan

Yavru

Karanlık

Yok Oluş

Koku

Ekoloji

Oyun Teorisi

Önyargı

Su

Boyut

Ağaç

Evrimsel Tarih

Dinozorlar

Akademi

Radyoaktif

Çocuklar

Çiçek

Aşı

Model

Karbonhidrat

Tarih

Balıkçılık

Kimya Tarihi

Şehir

Aklımdan Geçen

Komünite Seç

Aklımdan Geçen

Fark Ettim ki...

Bugün Öğrendim ki...

İşe Yarar İpucu

Bilim Haberleri

Hikaye Fikri

Video Konu Önerisi

Başlık

Bugün Türkiye'de bilime ve bilim okuryazarlığına neler katacaksın?

Gündem

Bağlantı

Yaz

[Makale](https://evrimagaci.org/makale-gonder) [Blog](https://evrimagaci.org/blog-ekle) [Cevap](https://evrimagaci.org/soru-cevap/sorular)

Ekle

[Etkinlik](https://evrimagaci.org/etkinlik-ekle) [İlan](https://evrimagaci.org/ilan-ekle) [Eser](https://evrimagaci.org/eser-ekle) [İnceleme](https://evrimagaci.org/incelemeler) Alıntı & Aforizma Tür Tür Gözlemi

Soru Sor

Stiller

\*Italic\* veya \_Italic\_

italik yapar

\*\*Bold\*\* veya \_\_bold\_\_

bold yapar

~~strikethrough~~

üstü çizgili yapar

\[Link\](http://a.com)

link yapar

!\[Image\](http://url/a.png)

görsel ekler

\`code\`

kod ekler

Kurallar

Komünite Kuralları

Bu komünite, aklınızdan geçen düşünceleri Evrim Ağacı ailesiyle paylaşabilmeniz içindir. Yapacağınız paylaşımlar [Evrim Ağacı'nın kurallarına](https://evrimagaci.org/s/6961) tabidir. Ayrıca bu komünitenin ek kurallarına da uymanız gerekmektedir.

1

Bilim kimliğinizi önceleyin.

Evrim Ağacı bir bilim platformudur. Dolayısıyla aklınızdan geçen her şeyden ziyade, bilim veya yaşamla ilgili olabilecek düşüncelerinizle ilgileniyoruz.

2

Propaganda ve baskı amaçlı kullanmayın.

Herkesin aklından her şey geçebilir; fakat bu platformun amacı, insanların belli ideolojiler için propaganda yapmaları veya başkaları üzerinde baskı kurma amacıyla geliştirilmemiştir. Paylaştığınız fikirlerin değer kattığından emin olun.

3

Gerilim yaratmayın.

Gerilim, tersleme, tahrik, taciz, alay, dedikodu, trollük, vurdumduymazlık, duyarsızlık, ırkçılık, bağnazlık, nefret söylemi, azınlıklara saldırı, fanatizm, holiganlık, sloganlar yasaktır.

4

Değer katın; hassas konulardan ve öznel yoruma açık alanlardan uzak durun.

Bu komünitenin amacı okurlara hayatla ilgili keyifli farkındalıklar yaşatabilmektir. Din, politika, spor, aktüel konular gibi anlık tepkilere neden olabilecek konulardaki tespitlerden kaçının. Ayrıca aklınızdan geçenlerin Türkiye’deki bilim komünitesine değer katması beklenmektedir.

5

Cevap hakkı doğurmayın.

Bu platformda cevap veya yorum sistemi bulunmamaktadır. Dolayısıyla aklınızdan geçenlerin, tespit edilebilir kişilere cevap hakkı doğurmadığından emin olun.

Sosyal

Yeniler

SüreTümü< 5 dakika5-10 dakika10-20 dakika20-30 dakika\> 30 dakikaTipTümüÖzgünTürevÇeviriSözlükTaksonomiBasın BildirisiBlog YazısıGerçeklik AnaliziHastalık KataloğuEş BaskıSponsorlu İçerikYazar GörüşüEditör GörüşüDuyuruPeriyodik TabloMakaleni AçıklaOrtak İçerikSıralaEn YeniEn EskiEn Çok OkunanEn PopülerEn TepkiselEn UzunEn KısaRastgele

TepkiTümüMuhteşem!Tebrikler!Bilim Budur!Mmm... Çok sapyoseksüel!GüldürdüİnanılmazUmut Verici!Merak Uyandırıcı!Üzücü!Grrr... \*@$#İğrenç!Korkutucu!Eser TipleriTümüKitapBelgeselDiziFilmPodcastYoutube KanalıSıralaEn Yeni EklenenEn Yüksek PuanlıEn Çok İncelenenFiltreleTümüBlog YazısıEserİncelemeSoruCevapEtkinlik & İlanGönderiAlıntı & AforizmaYaşam Ağacı TürleriYaşam Ağacı Gözlemleri
Podcast BölümleriPaylaşımFiltreleTümüAklımdan GeçenFark Ettim ki...Bugün Öğrendim ki...İşe Yarar İpucuBilim HaberleriHikaye FikriVideo Konu ÖnerisiSıralaEn Yeni EklenenEn Yüksek PuanlıSıralaEn Yeni EklenenEn Yüksek PuanlıRastgele

SıralaEn YeniEn EskiEn Çok GörüntülenenEn Yüksek PuanlıEn Çok Takip EdilenEn TartışmalıRastgeleFiltreleTümüSadece SorularSadece CevaplarCevap SayısıTümüCevapsız1-34-67-1010+FiltreleTümüSadece Kaynaklı CevaplarEditör SeçkisiYazar & Yönetim Cevapları

Daha Fazla İçerik Göster

Popüler Yazılar

30 gün

90 gün

1 yıl

Evrim Ağacı'na Destek Ol

Evrim Ağacı'nın %100 okur destekli bir bilim platformu olduğunu biliyor muydunuz? Evrim
Ağacı'nın maddi destekçileri arasına katılarak Türkiye'de bilimin yayılmasına güç
katın.

[Destek Ol](https://evrimagaci.org/destekol) [Reklam Ver](https://evrimagaci.org/s/7962) [Agora Bilim Pazarı](https://evrimagaci.org/agora)

Evrim Ağacı'nı Takip Et!

Evrim Ağacını Tanıyın

[Tarihçemiz](https://evrimagaci.org/tarihce) [İlkelerimiz](https://evrimagaci.org/s/6960) [Ekibimiz](https://evrimagaci.org/ekibimiz) [Destekçilerimiz](https://evrimagaci.org/destekciler) [Onaylı Kullanıcılar](https://evrimagaci.org/onayli-kullanicilar) [Yayın Politikamız](https://evrimagaci.org/s/6959) [Düzeltme Politikası](https://evrimagaci.org/s/7629) [Sıkça Sorulan Sorular](https://evrimagaci.org/s/8233) [Gelir Kaynaklarımız](https://evrimagaci.org/s/7965)

Yasal Bıdılar &
İletişim

[Bize Ulaşın](javascript:void(0);) [İçerik Kullanım\
İzinleri](https://evrimagaci.org/s/6955) [İçerik Tipi](https://evrimagaci.org/s/10702) [Adil Kullanım\
Doktrini](https://evrimagaci.org/s/6963) [Tıbbi Feragatname](https://evrimagaci.org/s/7942) [Site Kaynakları](https://evrimagaci.org/s/6965) [Kullanıcı Sözleşmesi](https://evrimagaci.org/s/6961) [Gizlilik Politikası](https://evrimagaci.org/s/6964)

Yükleniyor...

Terime Git

Alt Başlıklar

Yazı Geçmişi

Okuma Geçmişi

Notlarım

İlerleme Durumunu Güncelle

Okudum

Sonra Oku

Not Ekle

Kaldığım Yeri İşaretle

Göz Attım

Evrim Ağacı tarafından otomatik olarak takip edilen işlemleri istediğin zaman
durdurabilirsin.

[\[Site ayalarına git...\]](https://evrimagaci.org/uye/site-ayarlari)

Filtrele

Görüntülendi

Okundu

Göz Atıldı

Kaldığım Yer

Not Eklendi/Kaldırıldı

Sonra Oku Eklendi/Kaldırıldı

Tepki Verildi/Kaldırıldı

Listele

Bu yazıdaki hareketlerin

Devamını Göster

Filtrele

Görüntülendi

Okundu

Göz Atıldı

Kaldığım Yer

Not Eklendi/Kaldırıldı

Sonra Oku Eklendi/Kaldırıldı

Tepki Verildi/Kaldırıldı

Listele

Tüm Okuma Geçmişin

Devamını Göster

**0/10000**

Not Ekleİptal

Otomatik

Otomatik

26/12/2020, Perşembe

Düzenle

Sil

**0/10000**

Kaydetİptal

Bu Makaleyi Alıntıla

Evrim Ağacı Formatı

APA7

MLA9

Chicago

C. Wood, _et al_. Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!.
(8 Ocak 2021).
Alındığı
Tarih: 11 Eylül 2024. Alındığı Yer:
https://evrimagaci.org/s/9893

Wood, C., Ünlü, Y. S., Bakırcı, Ç. M. (2021, January 08).
_Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!._
Evrim Ağacı. Retrieved September 11, 2024. from https://evrimagaci.org/s/9893

C. Wood, et al. “Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!.” Edited
by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim Ağacı, 08 Jan. 2021,
https://evrimagaci.org/s/9893.

Wood, Charlie. Ünlü, Yağız Serhat. Bakırcı, Çağrı Mert. “Samanyolu Galaksisi'nin Yeni Tarihi: Geçtiğimiz Yıllarda Astronomlar Galaksimizin Hikayesini Yeniden Yazdı!.” Edited
by Çağrı Mert Bakırcı. Evrim
Ağacı, January 08, 2021. https://evrimagaci.org/s/9893.

Kopyala

[![Evrim Ağacı](https://evrimagaci.org/public/images/logo/v3.svg)](https://evrimagaci.org/)

© [Evrim\
Ağacı](https://evrimagaci.org "Evrim Ağacı"),
Tree of
Evolution LLC'nin tescilli markasıdır. 2010-2024.
[Gizlilik Politikası](https://evrimagaci.org/gizlilik-politikasi-6964 "Gizlilik Politikası").

Tüm içeriklerimiz,
[İçerik Kullanım\
İzinleri](https://evrimagaci.org/icerik-kullanim-izinleri-6955 "İçerik Kullanım İzinleri")'ne uyulduğu müddetçe kullanıma, dağıtıma ve paylaşıma
açıktır.

Bu siteyi kullanan kişilerin sitedeki bütün işlemleri [Kullanıcı Sözleşmesi](https://evrimagaci.org/kullanici-sozlesmesi-6961 "Kullanıcı Sözleşmesi")'nin şartlarına tabidir.

Türkiye'de bilimin gelişimi için 2024'te de Evrim Ağacı'nı destekleyin!

Bu yıl  sayfamızda gezdiniz.

Evrim Ağacı olarak, 2024 yılında da Türkiye'de bilim iletişimini daha da genişletmek istiyoruz. Ancak bu hedefe ulaşabilmek için sizin gibi bilimseverlerin maddi desteğine ihtiyacımız var. Reklamlar yeterli değil! Dolayısıyla sadece sizin katkılarınızla Türkiye'nin en büyük bilim platformunu daha da ileriye taşıyabiliriz. 2024 yılında da bize destek olarak bu yolculuğumuza ortak olabilirsiniz. Tek seferlik destek olun veya daha iyisi, aylık destekçilerimiz
arasına şimdi katılın.

![Evrim Ağacı Logo](https://evrimagaci.org/public/images/logo/v3.svg)

[Kreosus (₺)](https://kreosus.com/evrimagaci) [Youtube](https://dar.vin/eayoutubedestek) [Patreon](https://patreon.com/evrimagaci) [Diğer Yöntemler](https://evrimagaci.org/destekol)

## Bize Ulaşın

Başlık
Seç

Alt Başlık Seç

İsim

E-Posta

Mesajınız

GÖNDER

![Mesajınız Gönderiliyor](https://evrimagaci.org/public/images/icons/loading-radio.svg)

![Kapat](https://cdn.evrimagaci.org/eEAGjD04fJIS1XcoKpHaY_9BCdY=/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Ficons%2Fclose-icon.png)![Mesajınız Gönderildi](https://cdn.evrimagaci.org/0Bgbi3dcVmXNitD0SS12fDQact0=/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Ficons%2Fcheck-circle.png)

Mesajınızı aldık. İlk fırsatta değerlendirip, yanıtlamaya çalışacağız.

![Gizle](https://cdn.evrimagaci.org/eEAGjD04fJIS1XcoKpHaY_9BCdY=/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Ficons%2Fclose-icon.png)

![Geri Bildirim Gönder](https://cdn.evrimagaci.org/LVlg5rcaX6VXKd1b561H7y7A-H0=/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Ficons%2Ffeedback-icon.png)

[Onaylı Kullanıcılar](https://evrimagaci.org/onayli-kullanicilar "Onaylı Kullanıcılar")

UPTakipçiTakip

ve **seni takip ediyor**

AktivitelerHakkımda

![Evrim Ağacı](https://cdn.evrimagaci.org/V9ElogDC5cdve1bpQCAF9UIkryw=/evrimagaci.org%2Fpublic%2Fimages%2Flogo-50.png)

Evrim Ağacı

Türkiye'deki bilimseverlerin buluşma noktasına hoşgeldiniz!

- Giriş Yap
- Kayıt Ol

E-posta/Kullanıcı Adı

ŞifreGöster

![Google ile Giriş Yap](https://evrimagaci.org/public/images/social/svg/google.svg)Google

![Yükleniyor](https://evrimagaci.org/public/images/preloader.gif)

Şifremi unuttumÜyelik Aktivasyonu

İsim

Soyisim

E-posta

ŞifreGöster

[Kullanıcı Sözleşmesi](https://evrimagaci.org/kullanici-sozlesmesi-6961)'ni ve [Gizlilik\
Politikası](https://evrimagaci.org/gizlilik-politikasi-6964)'nı okuduğumu, anladığımı
ve kabul ettiğimi beyan ederim.

![Yükleniyor](https://evrimagaci.org/public/images/preloader.gif)

Şifrenizi mi unuttunuz? Lütfen e-posta adresinizi giriniz.
E-posta adresinize şifrenizi sıfırlamak için bir bağlantı gönderilecektir.

E-posta

![Yükleniyor](https://evrimagaci.org/public/images/preloader.gif)

Geri dön

Eğer aktivasyon kodunu almadıysanız lütfen e-posta adresinizi giriniz.
Üyeliğinizi aktive etmek için e-posta adresinize bir bağlantı gönderilecektir.

E-posta

![Yükleniyor](https://evrimagaci.org/public/images/preloader.gif)

Geri dön

Close

“Matematik sadece bir dil değildir. Matematik; hem dil, hem de mantıktır. Matematik, mantıklama için bir araçtır.”

Richard Feynman

Bilim İçin 30 Saniyeniz Var mı?

[Evrim Ağacı](https://evrimagaci.org/akademi/arsiv), tamamen okur ve izleyen
desteğiyle sürdürülen, bağımsız bir bilim oluşumu.
**Ücretsiz** bir Evrim Ağacı üyeliği oluşturmanın çok sayıda
avantajından
biri, sitedeki reklamları %50 oranında azaltmak (destekçilerimiz arasına katılarak
reklamların %100'ünü kapatabilirsiniz). Evrim Ağacı'nda geçirdiğiniz zamanı
zenginleştirmek için, sadece 30 saniyenizi ayırarak üye olun (üyeyseniz, giriş
yapmanızı tavsiye ederiz).

Üye Ol

Giriş Yap

[Üyeliğin Avantajları](https://evrimagaci.org/s/5100)

Daha Fazla UP mı Gerekiyor?

20 UP kazanmak için tek yapman gereken "UP Kazan" butonuna tıklayarak reklamı izlemek!

UP Kazan

Tekrar Gösterme

Sürükle bırak veya seç

Görsel Seç

Pexels'te Ara

Panodan Yapıştır

URL'den Yükle

Yükle

DüzenleSil