Người tài nước ngoài Tìm những người như vậy ở Việt Nam đã khó, việc đăng ký cho họ làm việc lại còn khó hơn, với nhiều thủ tục xin giấy phép chồng lấn qua các "cửa" khác nhau. Cực chẳng đã, cơ quan tôi lựa chọn lách luật bằng cách ký hợp đồng dưới ba tháng; hoặc trong một số trường hợp, cho phép người nước ngoài "làm chui" - nhận thù lao mà không có hợp đồng chính thức. Với những tổ chức, doanh nghiệp vừa và nhỏ - đặc biệt hoạt động trong lĩnh vực giáo dục - thuê người nước ngoài "dạy chui" như vậy là cách làm phổ biến những năm qua.Chính sách xin giấy phép lao động của Việt Nam với người nước ngoài đã được tinh giản nhiều từ năm 2016, nhưng sự phức tạp thì chưa hết. Nhiều người nước ngoài ở Việt Nam, khi chưa xin được giấy phép, hoặc thậm chí không bao giờ xin được, hay kháo nhau về một thủ thuật gọi là "visa run" - chạy thị thực. Sau mỗi ba tháng, họ sẽ phải ra khỏi Việt Nam, đi du lịch ở đâu đó, và quay trở lại, chỉ để đóng dấu visa mới. Việc đóng dấu kèm theo một số tiền phải nộp cho hải quan, họ gọi là "mua visa".Sẽ vô lý nếu đòi hỏi chính sách, thủ tục dành cho lao động người nước ngoài làm việc trên lãnh thổ Việt Nam ít phức tạp tương đương như với người Việt. Nhưng nếu chúng ta muốn thu hút thêm chất xám từ bên ngoài, việc có một chính sách thông thoáng, cởi mở hơn là yêu cầu cần thiết. Điều này không phải nhằm đem lại nhiều quyền lợi hơn cho người nước ngoài, mà cho chính người Việt. Hàng năm, chúng ta vẫn phàn nàn về tình trạng "chảy máu chất xám", khi ngày càng nhiều người Việt có trình độ lựa chọn không làm việc ở trong nước. Nếu chính sách tiếp nhận lao động nước ngoài có chất lượng không hiệu quả, thì không khác nào thị trường lao động bị "chảy máu hai đầu".Đó cũng sẽ là bất lợi lớn khi Cộng đồng Kinh tế Asean (AEC) đi vào hoạt động, vốn cho phép lao động trong khu vực Đông Nam Á được tự do di chuyển như cách làm của Liên minh Châu Âu. Singapore với các ưu thế của họ tất nhiên là điểm đến mơ ước của nhiều người, nhưng ngay cả các nước có trình độ phát triển kinh tế thấp hơn như Philippines và Thái Lan cũng dần trở thành nơi thu hút lao động người Việt. Trong đề xuất chính sách thu hút nhân tài mới, Ủy ban Nhân dân TP HCM vừa bổ sung thêm đối tượng là "chuyên gia người nước ngoài". Đây là bước đi chưa có tiền lệ ở Việt Nam từ trước đến nay, đánh dấu sự biến chuyển về mặt tư duy trong việc sử dụng người tài, mở ra với nhóm nhân lực mới. Nhưng từ tư duy đến thực tiễn hành động còn là một khoảng cách rất xa, nếu ta nhìn vào tốc độ di chuyển của những nước xung quanh.Khi thế giới ngày càng kết nối, di chuyển trở nên dễ dàng hơn, việc thu hút nhân lực chất lượng cao - bất kể nguồn gốc - là chính sách đang được ưa chuộng. Trong khu vực, chính phủ Singapore rất cởi mở trong việc thuê lao động nước ngoài làm việc trong những lĩnh vực không nhạy cảm. Stanley Fischer, kinh tế gia được giải Nobel có hai quốc tịch Israel và Mỹ, từng giữ chức Thống đốc Ngân hàng Trung ương Israel và cả phó Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) - một trong những cơ quan quyền lực nhất của nền tài chính toàn cầu. Một quốc gia nổi tiếng là bảo thủ với luồng nhập cư như Nhật Bản cũng vừa nới lỏng quy định tuyển lao động nhập cư, khi phải đối mặt với nạn thiếu hụt nhân lực trầm trọng.Những lo ngại về vấn đề lao động nước ngoài không phải là không có, nhưng chúng phần lớn đến từ lao động phổ thông trong các dự án xây dựng của nhà thầu Trung Quốc. Thực tế cho thấy hệ thống xin phép làm việc có ngặt nghèo đến mấy cũng không quản lý được mối lo đó: tình trạng lao động Trung Quốc làm chui vẫn diễn ra ở nhiều tỉnh thành, cộng với cách lách luật của một nhóm lao động phương Tây như chuyện "visa run". Chính sách hoàn toàn có thể giải quyết được vấn đề này bằng hệ thống lựa chọn lao động có phân nhóm theo trình độ, bằng cấp, hay chấm điểm như đã được nhiều quốc gia áp dụng.Nhìn rộng hơn, thái độ dè dặt với lao động nước ngoài phản ánh tâm lý "phòng thủ" nói chung với các "yếu tố nước ngoài". Trong tất cả hoạt động trong nước, từ các sự kiện truyền thông, hội thảo khoa học, cho đến từ thiện, thời gian xin phép tổ chức sẽ tự động tăng lên gấp nhiều lần nếu có thêm "yếu tố nước ngoài". Tất nhiên, mọi chính sách được ban ra hẳn có cái lý đằng sau nó. Nhưng, nói như một thành ngữ Anh phổ biến: "Anh không thể vừa muốn giữ lại vừa ăn chiếc bánh". Muốn thu hút được người giỏi từ khắp nơi thì môi trường sống và làm việc phải thông thoáng, thủ tục xin phép phải đơn giản, thể chế mang tính hỗ trợ và đãi ngộ tốt. Làm được như vậy thì chưa cần đến đề án nào, vẫn sẽ có thêm những người tài bay tới Việt Nam làm việc.Nguyễn Khắc Giang Ở Việt Nam thì Nhân Tài có tính ... di truyền Ôi, nói thật, giữ người tài trong nước còn...long đong, nói gì đến nhân tài ngoại quốc... Công ty tôi chỉ mất 03 tuần để có work permit cho tôi làm việc tại một nước Châu Âu kể từ lúc xin. Ở chiều ngược lại, 6 tháng vẫn không xin được work permit tại Việt Nam, lý do chính là vì không chịu bôi trơn, họ chơi trò câu giờ cho đến khi các giấy tờ như khám sức khoẻ theo quy định quá hạn 6 tháng bắt đi khám lại làm lại v.v..., nói chung là rất khó khăn. Nước mỹ là một ví dụ cho việc chiêu mộ và sử dụng nhân tài đó. có ai mang cái này làm ví dụ chưa thời buổi hội nhập, toàn cầu hóa ngày càng mạnh thì vẫn phải giải được bài toán thu hút nhân tài và nuôi dưỡng nhân tài từ nội lực quốc gia. Nếu giải tốt được bài toán thì sẽ có một sự thay thế tương xứng đội ngũ nhân lực trong tương lai, chưa kể nhiều hơn là vấn đề xuất khẩu nữa . nhân tài ở ta thiếu không , thiếu thì vẫn thiếu mà thừa thì vẫn thừa , người có tài có tâm họ đi hết rồi vì ít có cơ hội phát triển được , còn để tồn tại thì phải thay cái tài với cái tâm đi thì chịu , . Người tài nước ngoài ở đâu tôi không biết chứ ở VN thì tôi thấy thế này:Nếu công ty là vốn 100% vốn nước ngoài thì họ sẽ tuyển đúng nhân tài người ngoại quốc.Nếu công ty nội địa có tý tiền thì chỉ thuê làm màu thôi, thường thì không chú trọng đến người đó có thực tài hay không hoặc không thể thẩm định ... Còn đối với các ngành kỹ thuật như điện, dầu khí... lại đang trả quá cao cho nhiều người được gọi là chuyên gia đấy! Cách đây 10+ năm, tôi rời 1 công ty phần mềm bên Mỹ về HN sống. Công việc đầu tiên tôi làm ở HN là giảng viên 1 ĐH công lập ở HN. Vì tôi hộ chiếu Úc nên ĐH phải xin visa năm một cho tôi giống như xin visa cho các staff người nước ngoài khác. Nhân viên ĐH phụ trách việc xin visa cho tôi nói với tôi là ĐH phải rất "vất vả" mới xin được visa cho tôi và các đồng nghiệp người nước ngoài. Ở VN 1 thời gian nên tôi rất hiểu nghĩa của từ "vất vả" này.Tôi không hiểu thái độ dè dặt với lao động trí óc nước ngoài có phải là phản ánh tâm lý "phòng thủ" nói chung với các "yếu tố nước ngoài" của ta như tác giả bài báo đưa ra không. Tôi không nhớ một danh nhân nào cấch đây cả trăm năm đã nói một câu rất đúng thực tế “ Luật pháp nào cũng có kẽ hở”. Thế cho nên nước nào luật pháp càng rắc rối càng có nhiều kẽ hở để chui vào chạy chức, chạy quyền, chạy mánh, chạy tội ....một cách hợp pháp. Ở những nước không ổn định thì sau mỗi thay đổi phải tìm ra kẽ hở mới để chạy chọt. Còn ở những nước ổn định bền vững thì cứ trước sao sau vậy mà làm không nên chọn nhân tài nước ngoài Cảm ơn anh rất nhiều vì đã dám nói lên những đặc sản của chúng ta,nhưng e nghĩ đa số người việt vẫn không muốn từ bỏ những đặc sản ấy. Một ao máu đào quý hơn vài thau nước lã mà các Bác. Mình không rõ hoàn cảnh công tác của tác giả nhưng cảm thấy hình như tác giả chưa cập nhật lại tình hình sau câu chuyện của 10 năm trước. Mình làm việc ở vài công ty nước ngoài cũng gần chục năm. Chưa bao giờ thấy công ty gặp vấn đề khi làm work permit cho đồng nghiệp hay lãnh đạo mới nào. Thời gian lâu nhất là chuẩn bị giấy tờ và hợp pháp hóa lãnh sự cho các giấy tờ ấy (cái này là đầu nước ngoài). Còn khi có đủ giấy tờ hợp pháp rồi thì mọi việc rất nhanh. Đương nhiên, công ty mình chỉ thuê những người đủ tiêu chuẩn theo luật: quản lý, chuyên gia. Họ sang làm việc và đóng thuế hợp pháp, đầy đủ. Còn những người tác giả đề cập (3 tháng out 1 lần) thì mình thấy giống Tây balo sang VN làm việc hơn ấy. Mà trường hợp ấy thì mình chưa thấy có quốc gia nào (trong những nước mình tìm hiểu) chào đón đâu.Thân Nói chung người có yếu tố nước ngoài khó khăn khi muốn làm việc tại VN dù họ thật sự có tài ! . . . Mọi thứ cứ phức tạp hóa và khư khư giữ chỗ sợ ảnh hưởng quyền lợi cá nhân thì làm sao mà theo kịp các nước . . . BÀI VIẾT RẤT THỰC TẾ. NGƯỜI TÀI NƯỚC NGOÀI Chỉ thu hút người tài ở lĩnh vực ta còn yếu, còn lại hãy dành cơ hội cho người trẻ Việt NamQuan điểm của tôi là đừng vì chuộng mã nước ngoài mà thuê Âu, Mĩ. Có rất nhiều lĩnh vực hiện nay người trẻ Việt Nam có thể làm được tốt rồi, có rất nhiều ngành kỹ thuật chúng ta nghĩ là phải thuê người Âu, người Mĩ nhưng lại quên đi rằng Huỳnh Kim Tước là Head của FB châu Á - Thái Bình Dương; Ngô Bảo Châu cũng đại diện VN nhận giải Fields rồi; Việt Nam lần thứ 7 vô địch giải vô địch Robot châu Á TBD (ABU robocon)Tôi nghĩ nếu cần lắm thì chỉ thuê người Á vừa rẻ vừa hiệu quả (Nhật, Hàn về kĩ thuật; Trung, Singapore về quản trị kinh tế ), và dành phần ngân sách còn lại đầu tư cho lớp trẻ, không cần Âu, Mĩ chi nữa, Châu Á đã đủ tự cung, tự cấp rùi nha.