Ăn sạch Lần đầu đến Việt Nam sinh sống, 7 năm trước, tôi được nhiều người cảnh báo "đừng ăn lề đường, đừng ăn ở chợ". Ban đầu điều này khiến tôi rất buồn, nó hạn chế tôi ăn uống thỏa thích các món bản địa. Nhưng tôi mau chóng nhận ra, đây đúng là một vấn đề đáng lo ngại.Tôi đã có dịp thưởng thức món phá lấu do một người bạn ở TP HCM chế biến. Phá lấu trong mắt tôi là một sự sáng tạo ẩm thực thú vị, vị mặn ngọt đậm đà, pha chút beo béo của nước dừa cùng với hương thơm của quế, hồi và tiêu. Nó khiến tôi liên tưởng tới món súp flaki quê hương, vì nguyên liệu chính của súp này là từ lá sách, một phần nội tạng của con bò. Chỉ khác về gia vị, flaki có cần tây, mùi tây, boa-rô, lá kinh giới tây, lá nguyệt quế, tiêu và vài thứ khác nữa.Tôi thích phá lấu nhưng cũng không dám ăn ngoài đường vì độ an toàn của nó. Nếu món phá lấu kia không được nấu bởi người bạn tôi và bộ lòng được mua "rõ nguồn gốc" từ trang trại của một người quen khác, có lẽ tôi đã không dám đụng đũa. Thật khó để cảm thấy an tâm khi ăn các món từ nội tạng ở Việt Nam - nơi mà vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm đang báo động. Không ai có thể biết được nội tạng được lấy từ đâu hay việc chế biến có đảm bảo quy chuẩn. Đặc biệt sau khi tôi đọc một số bài báo cho biết Việt Nam thuộc nhóm năm quốc gia nhập khẩu nội tạng nhiều nhất thế giới Rồi tôi nghĩ đến những khu chợ ngoài trời. Khi tự mình đi chợ mua thực phẩm, tôi đã phải đầu hàng trước những khay thịt không rõ từ đâu, bày bán trong nắng nóng oi bức, phía dưới là vũng nước bẩn tù đọng và nhiều ruồi nhặng nhảy múa. Bạn biết không, một con ruồi nhỏ bé có thể gây ra mối đe dọa dịch tễ rất lớn. Nó mang trong mình hàng triệu vi khuẩn gây bệnh nghiêm trọng. Thêm nữa, sơ chế những thực phẩm như nội tạng cần được đảm bảo về quy trình làm sạch và nhiệt độ đun nấu, chưa kể đến trong đó có ký sinh trùng như giun, sán, siêu vi... cho nên thực phẩm này luôn cần được nấu kỹ để đảm bảo an toàn - lưu ý là một số ít ký sinh khùng kháng nhiệt độ.Và theo đó, món tiết canh khoái khẩu của nhiều người Việt là món ăn không an toàn chút nào. Hơn nữa, kể cả khi các món rau, thịt được nấu chín, tôi vẫn chưa hết hoài nghi rằng liệu nguyên liệu có bị nhiễm độc như thuốc trừ sâu, hóa chất bảo quản, thuốc tăng trọng, thuốc kháng sinh trong chăn nuôi hay các chất phụ gia có hại cho sức khỏe trong quá trình chế biến thực phẩm hay không.Phong cách ăn uống đường phố ở Việt Nam được khá nhiều người nước ngoài thích thú, vì thức ăn ngon, giá rẻ và được phục vụ một cách nhanh chóng. Nhưng cũng rất nhiều người bạn của tôi quan ngại việc ăn uống trong một môi trường khói bụi mù mịt, giấy ăn trắng xóa dưới chân và ruồi nhặng vo ve, cũng như việc vệ sinh cốc chén bát đĩa có nơi hình như không dùng nước và xà bông rửa chén. Đó là chưa đề cập đến việc nó có được bảo quản hay chế biến theo đúng các tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm.An toàn thực phẩm đầu tiên phải bắt nguồn từ nguồn gốc xuất xứ của thực phẩm đó. Người tiêu dùng cần được đảm bảo nguyên liệu món ăn của họ có bị nhiễm độc không từ nguồn nước, từ thức ăn cho động vật, từ thuốc trừ sâu, thuốc tăng trọng, thuốc kháng sinh trong chăn nuôi. Sau khi con vật bị giết mổ, cách thức bảo quản thực phẩm cũng rất quan trọng.Ở Ba Lan, kể cả khi bạn đến một quầy hàng ở chợ trời, các loại thịt động vật tươi sống phải luôn được đặt trong tủ kính và nhiệt độ phù hợp. Người dân cũng hạn chế mua bán hay ăn uống từ những hàng quán trên hè phố, nơi mà người ta không rõ xuất xứ và quan ngại về vệ sinh.Nhà chức trách có những bộ luật, quy định rất nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Ví dụ như việc kiểm soát biên giới chặt chẽ. Bạn không thể mang thịt vào Ba Lan nếu không có giấy chứng nhận về nguồn gốc và độ an toàn của nó. Ngay cả người giết mổ và chế biến thịt động vật cũng phải đi khám sức khỏe thường xuyên và trình giấy này khi được yêu cầu.Còn với Việt Nam, tôi cho rằng không dễ dàng để kiểm soát đạo đức của từng con người làm việc trong ngành công nghiệp này. Sẽ khả thi hơn, nếu nhà nước tăng cường sự quản lý của mình đối với vệ sinh an toàn thực phẩm.Nhưng chính mỗi chúng ta cũng không được miễn trừ trách nhiệm trước thực phẩm bẩn. Khi tôi nêu những vấn đề này với các bạn Việt Nam, họ đều cười trừ và cho rằng "Ôi giời, đó là do khác biệt về văn hóa và trình độ phát triển". Song tôi nghĩ, bạn không thể chờ đến lúc đạt được một mức độ phát triển nào đó rồi mới quan tâm đến những điều kiện cơ bản nhất cho cuộc sống của chính mình và gia đình. Tôi cũng không nghĩ đây là khác biệt văn hóa, mà là về nhận thức. Ba Lan giống Việt Nam, từng trải qua thời kì kinh tế bao cấp khó khăn, người dân từng phải mua những sản phẩm không rõ nguồn gốc, không cần chứng nhận hay bất kì đảm bảo nào. Nhưng chuyện đó giờ chỉ còn trong quá khứ. Người tiêu dùng hiện nay luôn quan tâm đọc kĩ các nhãn hàng, yêu cầu người bán cung cấp các giấy chứng nhận liên quan. Trong trường hợp nghi ngờ về chất lượng và an toàn, họ không ngần ngại gọi tới cơ quan chức năng để loại bỏ người bán đáng ngờ ra khỏi thị trường.Khi bạn tìm hiểu kỹ thông tin về thực phẩm trước khi mua thức ăn mỗi ngày, nói "không" và nêu ý kiến của mình với nhà chức trách, cộng đồng về thực phẩm bẩn, đó là cách duy nhất để chúng ta có thực phẩm sạch hơn. Một đất nước tốt hơn là nơi quyền ăn sạch luôn được đảm bảo như một quyền công dân cơ bản.Jan Rybnik(Nguyên bản tiếng Việt) Tôi đang thuê mặt bằng và mở quán Bánh canh nấm mối. Nghe người ta nói bán quán ăn 1 lời 1-2, sau 3 tháng vật lộn với cái quán tôi nhận ra được người ta bán lời là do bán thực phẩm dơ và toàn dùng hoá chất. Còn mình mua thực phẩm sạch thì bán không thể nào lời nổi. Giá tăng xíu là ế nhệ, giá giảm để cạnh tranh thì không thể lời nổi. Mua thực phẩm rẻ không rõ nguồn gốc thì mình không làm được.Tôi định bỏ cuộc chứ không thể cứ chịu lỗ mãi. Ăn xong nằm lăn ngay mới sợ, chứ ăn xong mà chỉ đau bụng,"Tào Tháo đuổi", lâm râm...là chuyện vặt với không ít người Việt ta rồi. Nhiều người còn mạnh mồm: sống chết có số, người ta ăn đầy có sao đâu...Nên muốn đòi "quyền ăn sạch" thì phải "tẩy não" những suy nghĩ "liều mạng" như trên đã! Tôi rất phản cảm với lời khuyến cáo "hãy làm người tiêu dùng thông thái". Thế cả bộ máy quản lý thị trường sinh ra để "làm cảnh" à? Lời khuyến cáo đó tạo cớ cho người "có trách nhiệm" trốn tránh trách nhiệm. Người đứng đầu cơ quan phụ trách các vấn đề an toàn thực phẩm và rác đường phố đang ở đâu và đang làm gì?Một xã hội muốn tốt đẹp và phát triển thì phải được gạn lọc khơi trong chứ không thể vì vấn đề nhân đạo gì đó mà cứ cà nhựa cà nhựa khiến nó ương ương dở dở ko phát triển nổi. Đến những người VN còn làm cho quê hương mình xấu xí đi trong mắt những bạn bè nước ngoài như ông, thì chúng tôi thấy mình thật đáng xấu hổ! Cảm ơn bạn đã quan tâm tới ẩm thực việt ! Đây thực sự là 1 vấn đề nan giải, nếu không có sự quyết tâm thật sự của cơ quan chức năng, thực hiện nhiều biện pháp đồng bộHiện tại khi mà nhiều "hợp tác xã rau an toàn" vẫn nhập rau bên ngoài về gắn mác, siêu thị vẫn ra chợ đầu mối về đóng vào túi "rau an toàn", khi mà động vật vẫn có đầy đủ dấu kiểm dịch, nhưng thực tế vẫn hên xui, khi mà chính những người nông dân vẫn "rau 2 luống, lợn 2 chuồng" thì mọi lời kêu gọi chỉ để cho vui Người Việt Nam ham rẻ lắm! Những cái quán sạch thì chỉ có nước đóng cửa do không chịu nổi chi phí, còn làm sao để chứng minh “quán sạch” không phải chuyện đơn giản! Nguồn có sạch thì nước mới trong, phải sạch từ tư duy và cách nghĩ sạch ra, mới mong có thực phẩm sạch, chỉ sạch từ mồm sạch ra thì khó có thực phẩm sạch lắm. Ở các nước, nếu phát hiện cửa hàng thực phẩm nào không đảm bảo vệ sinh, người tiêu dùng sẽ đồng loạt tẩy chay, đi mua ở cửa khác, buộc chủ cửa hàng đó phải tuân thủ các quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm thì mới tồn tai. Ở ta, hầu hết các cửa hàng thực phẩm rưa rứa như nhau, không ai phân biệt được đâu là thực phẩm sạch hay không sạch nên nhắm mắt mua liều, nếu phát hiện cửa hàng nào đích thực không sạch thì mình không mua nữa và mách bảo một số bạn bè tẩy chay, ngoài ra không có cách nào để thông tin cho mọi người tiêu dùng biết để không mua nên không thể tạo áp lực lên chủ cửa hàng được. Vấn để thực phẩm không an toàn đang là tại họa cho cả cộng đồng nhưng chưa có cách giải trừ, bây giờ chỉ còn trông chờ vào đạo đức người bán hàng nhưng liệu có đáng tin khi đạo đức xã hội cũng đang xuống cấp Mong lắm sự nghiêm minh, nghiêm túc của những người cán bộ kiểm tra an toàn thực phẩm và những hình phạt đủ sức nặng để không còn tồn tại thực phẩm bẩn. Đồng ý với bạn. Việt Nam cần nâng cao nhận thức của các cơ quan quản lí cũng như người dân về vệ sinh an toàn thực phẩm. Người dân nên tìm hiểu kĩ nguồn gốc thực phẩm trước khi quyết định sử dụng. Thực phẩm không thể sạch khi ngay trong tâm thức người nấu ăn đã không 'sạch' Cám ơn bạn đã nói vấn đề mà chúng tôi, người Việt Nam! hay thảo luận: vấn đề an toàn thực phẩm, có lẽ bạn là người nước ngoài nó sẽ được lan toả được lớn hơn. Chúng tôi vẫn không hiểu nổi tại sao một "hành động giết người hàng loạt" mà luật pháp lại kém nghiêm minh và nhẹ nhàng như vậy, các nhà làm luật Việt Nam! đang nghĩ gì về vấn đề ảnh hưởng trực tiếp tới giống nòi này. Thich nhất câu đó là nhận thức chứ ko phải khác biệt về văn hóa hay trình độ phát triển!