Của biếu không phải của lo Chúng tôi, gồm có tôi và nhiều nhà báo, họa sĩ, bạn bè, bạn của bạn bè - những người chúng tôi chỉ biết tên không biết mặt, thậm chí không biết cả tên, suốt gần hai năm rưỡi chung tay vì con đường, góp từng đồng cho đến lúc con đường thông xe về mặt kỹ thuật, gần 20 cây số.Đồng Mậm vốn là một ốc đảo, bị cô lập giữa hồ thuỷ điện Cấm Sơn, xã Sơn Hải, huyện Lục Ngạn. Thôn không có điện, không có trường, không có trạm xá, không có đường vào, không thông tin liên lạc. Buổi sáng, lũ trẻ đi học phải tự chèo thuyền hơn hai tiếng đồng hồ qua lòng hồ rộng, sâu.Chúng tôi đã quyên góp khoảng 800 triệu đồng để xuyên qua núi, nối liền Đồng Mậm với phần còn lại của xã Sơn Hải. Chúng tôi quyên từng giờ máy xúc, mỗi giờ 500 nghìn đồng. Chúng tôi bán tranh, bán gốm, bán thơ, và mọi thứ mà bạn bè văn nghệ sĩ của tôi quyên góp để mang hy vọng mới cho Đồng Mậm. Tôi nhiều lúc nghẹn ngào nhìn những dòng chữ giản dị đề ngoài phong bì “Vì con đường Đồng Mậm” mà tôi được trao tận tay.Ngày bàn giao con đường đáng lẽ phải là một ngày vui. Vậy mà đến lúc bàn giao ấy, bỗng dưng thấy hụt hẫng, như mình đã bỏ mặc lại giữa núi rừng ngút ngàn một con đường đất lam nham chưa hoàn thiện, như mình đã không làm tròn một công việc.Ngày chúng tôi lên, xã khánh thành một trụ sở mới khang trang, tất nhiên bằng tiền xây trụ sở thuộc chương trình 135 của chính phủ dành cho các xã nghèo, không liên quan đến con đường. Con đường vẫn nằm đấy, xuống cấp bởi không được vét rãnh và tu bổ suốt gần năm trời. Đâu là ý chí của người dân khi chưa có con đường? Đâu là thái độ quyết tâm làm đường của chính quyền địa phương?Ngày ấy cô Thạo, hiệu trưởng trường Sơn Hải viết cho tôi rằng bao đời nay người dân ở đây mơ ước con đường, có người nhắm mắt rồi vẫn ước mơ con đường về thôn. Giờ có đường, có điện, nhưng người dân có vẻ như đã thôi tha thiết.Mỗi lần lên Đồng Mậm đưa thêm tiền cho người dân thuê máy ủi, máy lu, lòng lại tràn hy vọng con đường đã tốt hơn, đã êm hơn cho những bước chân trẻ nhỏ có thể đi. Đi vào con đường mới thấy đi lại vẫn gian nan lắm, đường xấu, sau mưa thì đừng nói chuyện đi lại bằng xe máy, trẻ em tất nhiên chưa thể đi… mà thấy đắng miệng. Mục tiêu làm đường cho các cháu không phải đi học bằng thuyền ban đầu coi như chưa đạt được.Bây giờ tôi chỉ biết hy vọng rằng con đường chúng tôi đã xây sẽ không bị bỏ quên trong núi. Để con đường hoàn thiện, sẽ cần thêm nhiều tiền lắm. Nhưng cần thêm nhiều hơn nữa là lòng mong muốn có con đường và tinh thần làm chủ của người dân ở đây.Liệu câu chuyện của con đường Đồng Mậm mà chúng tôi đã xây lên có phải cá biệt? Hay nó cũng là tinh thần của nhiều dự án “viện trợ” khác mà chúng ta đã nhận được trong suốt nhiều năm qua?Của biếu không phải lúc nào cũng là của lo. Cái đáng lo hơn, phải là khi chúng ta không coi những thứ được nhận là của mình.Phạm Thanh Hà Phải đưa tiền cho UBND và nói là để làm đường thì mới được mời chén nước nhạt còn đưa cho dân thì công việc sẽ không xong và đi vào quên lãng . Nhà báo quên mất từ " thiện nguyện" nên mới áy náy Ý kiến của bạn Vinh "Phải đưa tiền cho UBND và nói là để làm đường thì mới được mời chén nước nhạt còn đưa cho dân thì công việc sẽ không xong và đi vào quên lãng " cũng là ý nghĩ của người Việt ở nước ngoài mỗi khi được kêu gọi đóng góp vào công cuộc từ thiện trong nước. Chúng tôi luôn đặt câu hỏi " tiền quyên góp được đưa thẳng tới người dân cần giúp đỡ hay phải qua tay UBND địa phương ? Qua tay Ủy ban, còn bao nhiêu tới nhân dân ??? " Câu hỏi này không được giải đáp thích đáng nên vẫn còn nhiều người không đóng góp, dù trong lòng rất thương đồng bào. Bán thơ làm đường cho bá tánh rồi cảm thấy những bước lạc loài của chính mình và người dân trên con đường này.Câu chuyện đau đớn đầy minh triết về những bất lực của điều tốt. BÀI VIẾT.ĐỒNG MẬM. ĐẮNG LÒNG Thưa tác giả , tôi hiểu nỗi trăn trở này khi người dân và chính quyền có vẻ không thiết tha với con đường . Nhưng thực tế đường miền núi rất phức tạp vì mưa lũ , chỉ làm nền đường chưa đủ . Phải có mương , rãnh dẫn nước , gom vào cống qua đường , thường xuyên nạo vét mương . Nếu không chỉ một trận mưa lớn là lấp hết đường hay sạt lở , chưa nói đến áo đường ít nhất phải rải đá mạt và lu lèn .Tốt nhất nên đặt vấn đề với cấp Tỉnh để họ ghi kế hoạch vốn cho dự án hoàn thiện . 20 km không hề ít tiền cho hệ thống thoát nước và áo đường . Tôi cũng đã tham gia làm những con đường mà chủ tịch xã nói , từ ngày có trái đất ở đây chưa có đường , nên tôi hiểu . đúng là việt nam làm gì cũng khó,ngay cả việc từ thiện! Để thanh lọc hệ thống quan chức tham lam và vô cảm, quả là việc khó với dân ta. Trong chuyến đi ấy cũng có cháu nè cô. Vẫn nhớ hôm ngây ngô được cô chỉ cho hoa mua trong rừng. Nhưng cháu không biết lại có nhiều vấn đề xảy ra như thế. Lúc đến đó, còn mong sao du lịch sẽ phát triển nơi con đường tuyệt đẹp này. Hãy xây dựng tiêu chí cho sự hài lòng của người cho và người nhận. Vấn đề ở dân chí và sự chuyên nghiệp? Những người xây dựng những con đường đã quen với cảm giác như Nhà báo rồi mỗi khi khánh thành một công trình. Không nhận được một lời cảm ơn từ chính những người nhận sử dụng công trình đa số chính quyền địa phương. Cái tốt không có sự cổ vũ cần thiết để nảy nở thì cái xấu sẽ xâm chiếm. Bài viết rất hay về những hành động thiết thực đối người dân thiệt thòi. do ở vùng sâu vùng xa nê ý thức người dân chưa cao. Dân thì không có đường để đi nhưng quan thì lại được làm việc trong một Trụ sở khang trang. Đó là sự khác biệt giữa dân và quan. Lại một chuyện thật buồn.(!?) Việc gì cũng có giới hạn, kể cả lòng yêu Tổ Quốc! Nhận xét cay đắng này là của đạo diễn điện ảnh Trần Văn Thủy. Chợt nhớ một chuyện nghe kể từ hơn 30 năm trước xảy ra tại trường AIT bên Thái Lan: các sinh viên để tiện khi đi học thường theo tắt một lối qua thảm cỏ và đường nhỏ giữa 2 khu giảng đường, sau thời gian ngắn tự nhiên thành một lối đi kiểu "đường mòn". Sự việc đến tai Hiệu trưởng, nhưng thay vì cho bảo vệ xử phạt các sinh viên giẫm lên cỏ thì người ta quyết định biến đường mòn thành đường mới, và sau này khó còn ai biết từng có con đường không theo quy hoạch!Hai câu chuyện cùng là mở một con đường cho nhu cầu, nhưng vai trò tham gia và bản chất tham gia thật khác nhau. Chuyện Đồng Mậm cùng có bản chất với 3600 cái bánh chưng và cuộc tranh luận 60p vừa rồi có cô ca sĩ TTL tham gia, còn hàng ngàn chuyện tương tự lâu nay với câu "lá lành đùm lá rách" nhưng có phải đùm qua mấy loại lá nữa không? Hơn 30 năm trước Thái Lan còn thua Sài Gòn trước 75, nhưng dễ hiểu vì sao bây giờ họ có thu nhập đầu người gấp 3-4 lần VN!