Barie trên vỉa hè Quân sinh ra tại thành phố Hồ Chí Minh, nơi Quân sống là chung cư ở quận Nhất vốn chẳng xa cơ sở mátxa nơi cậu làm việc là bao. Cho nên dù là người khiếm thị cậu vẫn có thể tự đi làm một mình. Năm ngoái Quân gọi đện khoe với tôi: “Quận Nhất, có quy hoạch nhiều tuyến phố đi bộ, dẹp hẳn tệ bán hàng rong, nên hằng ngày em đi làm khỏe re”. Tôi chưa kịp mừng cho Quân, thì nghe tin, Quân bị tai nạn khi đang trên đường đi làm bởi những chiếc barie chắn xe máy trên hè phố.Những chiếc barie ấy đã được lắp đặt trên một số tuyến phố của phường Bến Nghé, quận Nhất để thiết lập lại trật tự đô thị. Chức năng của chúng rất đơn giản: ngăn xe máy chạy lên vỉa hè. Nhưng đằng sau cái mong muốn rất đỗi đơn sơ ấy của những nhà quản lý, lại là những logic hết sức phức tạp của một cái đô thị… phức tạp. Và cậu bạn mù của tôi, nằm trên vỉa hè chỉ mấy ngày sau khi chúng được lắp đặt, chỉ là một ví dụ của sự phức tạp ấy.Các thanh barie bằng chất liệu inox có đường kính 8 cm được gắn so le suốt chiều rộng vỉa hè, ngăn không cho xe máy vượt qua nhưng người đi bộ vẫn có thể lách hoặc bước qua bình thường. Độ hở giữa các thanh khoảng 80 cm, đủ để người khuyết tật lăn xe qua. Thông tin này đã được thông cáo rộng rãi mấy ngày nay, thể hiện rằng nhà quản lý cũng đã cố tính kỹ lưỡng, tính đến cả người khuyết tật (điều rất nhiều công trình công cộng khác không có được). Nhưng chỉ là “cố” – bởi vì rất nhanh, những thanh chắn ấy lộ ra là một giải pháp đầy tính chống đỡ tình thế. Do chúng phải đặt so le và đủ khoảng cách cho người đi xe lăn, nên cuối cùng thì xe máy vẫn lách qua được. Và hình ảnh những chiếc xe máy luồn lách giữa những tấm barie cho thấy tính hiệu quả rất hạn chế của phương án barie trên hè phố.Còn người đi xe lăn? Tôi hỏi bạn tôi, anh Cử, phó giám đốc Trung tâm khuyết tật và phát triển (DRD) ở TP.HCM. Anh kết luận rằng gần như là bất khả để người đi xe lăn một mình có thể bẻ hướng bánh xe vuông góc 90 độ trong phạm vi như vậy. Còn với người khiếm thị,  anh gay gắt hơn. “Đây là bẫy tử thần cho người khiếm thị” – anh bảo.Bộ Xây Dựng đã có những quy định khá rõ về quy chuẩn của công trình công cộng với người khuyết tật – như phần cảnh báo dành cho người khiếm thị. Nhưng có lẽ, trong một nỗ lực tuyệt vọng chống lại sự rối tinh của đường phố, chính quyền không đủ thời gian nghĩ tới điều ấy.Không biết là có phải bởi tôi là một người khuyết tật, nên cái nhìn của tôi bị khắt khe hơn so với người lành lặn? Hãy cứ cho rằng người khuyết tật chỉ là một biến số nhỏ, chẳng đáng là bao so với lợi ích thu được, không tính đến cũng chẳng sao. Nhưng tôi nhìn thấy từ hình ảnh của Quân nằm trên vỉa hè - một phép thử chính sách.Người khuyết tật trở thành một miếng giấy quỳ thử sự phức tạp và rối rắm của cái barie. Và nó lộ ra là một quyết sách hạn hẹp: một cô gái phải tự rạch lên mặt mình để tránh bị trêu ghẹo. Cái vỉa hè phải hy sinh một phần ý nghĩa, phải vứt bỏ đi một phần sự toàn vẹn của mình, để tránh sự “xâm hại” của những người đi xe máy vô ý thức.Cho dù có thông cảm với chính quyền, tôi cho rằng quyết sách ấy không đáng khuyến khích. Nó ở đó, chỉ như một biểu tượng cho sự tuyệt vọng. Tuyệt vọng trong quy hoạch. Tuyệt vọng trong thi hành luật lệ. Tuyệt vọng trong việc thuyết phục nhau bằng khái niệm “văn hóa”. Nó đại diện cho những barie lớn hơn, ngăn ta đến với tương lai.Cho dù cái barier ấy có phát huy phần nào tác dụng để ngăn chặn xe máy, thì nó cũng không thể là giải pháp đáng trông chờ. Chúng ta không thể xây dựng tương lai bằng những cuộc “chống cháy” cực chẳng đã như vậy.Có những thứ không đúng, không sai, chúng tồn tại chỉ như một mâu thuẫn. Cái barie trên vỉa hè là một thứ như thế. Nhưng rồi tôi lại nghĩ, nếu nó đã ở đó rồi, thì cứ để nó ở đó, để chúng ta nhìn vào và biết mình đã mất đi những gì, đã ở tình thế bế tắc tới mức độ nào.Còn Quân, hay tôi, sẽ biết tự tránh những cái barie ấy mà chọn đường khác. Chúng tôi đã quen với điều đó ở hạ tầng công cộng nước ta, từ khi biết đi rồi. Chúng tôi chấp nhận sự khuyết tật trong tư duy, cũng như đang sống chung với sự khiếm khuyết không may mắn của cuộc đời.Trần Quốc Nam Trần Quốc Nam! cám ơn anh. Bài viết quá hay! Chúng ta đang chấp nhận " sự khuyết tật trong tư duy" và điều này cũng thật đáng buồn, đáng xấu hổ! Tôi thích nhất đoạn này: "Rằng quyết sách ấy không đáng khuyến khích. Nó ở đó, chỉ như một biểu tượng cho sự tuyệt vọng. Tuyệt vọng trong quy hoạch. Tuyệt vọng trong thi hành luật lệ. Tuyệt vọng trong việc thuyết phục nhau bằng khái niệm “văn hóa”. Nó đại diện cho những barie lớn hơn, ngăn ta đến với tương lai". Bài viết thật sâu sắc, cảm ơn tác giả! Vĩa hè để cho người đi bộ. Nếu anh chạy xe máy trên vĩa hè lần đầu phạt tiền, vi phạm lần hai tịch thu phương tiện.Tôi tin CSGT làm kỹ sẽ không ai dám vi phạm. Lúc đó sẽ không cần sáng kiến đặt barie giữa đường như vậy. Chẳng có đất nước tiên tiến nào trên thế giới này sử dụng ý tưởng này cả. Tôi chắc như thế. Điều khó hiểu là: có bao nhiêu người, nhóm, ban .... xét duyệt ý tưởng này để cuối cùng nó được ra đời ở 1 phường. Nhìn vô đã thấy có vấn đề về thẩm mỹ rồi. Chưa nói đến các "hậu quả". Cứ thế này... làm sao TP cải thiện đc cơ sở hạ tầng giao thông đường bộ??? Đối tượng cần triệt ko ảnh hưởng gì. Nhưng lại ảnh hưởng lớn đến những người lẽ ra cần đc quan tâm thì giờ thành người lãnh hậu quả. Buồn!Tôi nói dựa trên hình ảnh và thông tin của bài báo. Đau sót quá, mai kia lại tháo ra, cách làm muôn thuở của chính quyền mà! Rất hay! Hà Nội thì xây dải phân cách dành riêng đường cho một loại xe buýt (gọi là nhanh) nhưng người dân đặt câu hỏi: nếu đã có đường ưu tiên riêng thì xe Buýt nào mà chả nhanh được? Còn Thành phố HCM lắp barie để chống xe máy lên vỉa hè và tôi rất thích (mặc dù hơi buồn) với câu tác giả dùng là: cô gái đẹp phải tự rach mặt mình để tránh bị trêu ghẹo! Đây là những biện pháp thể hiện của tư duy bế tắc mà thôi! Barie ngăn xe máy chạy lên vỉa hè và cản luôn cả người khiếm thị, nhưng không cản được ý thức tồi của một số người dân khi tham gia giao thông. Xin có đôi lời cùng anh Quốc Nam, tôi là người ở tỉnh, lên Sài Gòn lập nghiệp hơn 20 năm rồi. Việc lắp đặt barie trên vỉa hè là một trong những cố gắng của chính quyền sở tại để chấn chỉnh tình trạng trạng lộn xộn cũng như văn hóa giao thông hiện nay. Biết đâu, 5 hay 10 năm nữa, khi văn hóa giao thông đã khá hơn, chính quyền lại dỡ barie đi, chứ để đó làm gì cho chướng. Đừng kêu oai oái lên như thế, thay đổi nào mà chẳng làm đau đớn hay khó chịu. Đừng bắt chước cái kiểu sợ loa phường kêu ra rả, nhưng khi đòi dẹp nó đi thì cứ bảo hãy giữ lại như giữ một nét văn hóa ngày nào. Kỳ cục. Thử ra nước ngoài mà xem, không phải những nước công nghiệp phát triển mà chỉ cần là những nước ASEAN hàng xóm của chúng ta, thì thấy không ở đâu xã hội bát nháo như ở ta. Xe máy leo lên hè, vỉa hè bị lấn chiếm để kinh doanh, rác rưởi vứt khắp nơi, người ta khạc nhổ lung tung, thậm chí đái bậy cả ở những nơi nhiều người qua lại, xe cộ chưa đến đèn xanh đã ào qua ngã tư, cứ vài ba người ngồi trên xe máy thì một người không đội mũ bảo hiểm hoặc mũ rởm, còi xe inh ỏi bất kể ngày đêm, người đi bộ qua đường bất cứ chỗ nào tuỳ thích, xe máy xe đạp đi ngược chiều "cho tiện", bếp than tổ ong xả khói khắp nơi, mùi đồ nướng thổi thằng vào người đi bộ, cầu vượt dành cho người đi bộ vắng hoe, rào chắn trên đường bị tự ý dỡ bỏ để sang đường "cho tiện", v.v... nhiều không kể xiết, cứ bước chân ra khỏi nhà thì thấy ngay. Vì vậy người VN ra đường không mấy ai được thảnh thơi mà đều căng thẳng, mắt trước mắt sau đề phòng mọi chuyện, khác hẳn với dáng vẻ người nước khác. Tất cả những biện pháp của chính quyền nhằm vãn hồi trật tự xã hội cho tới nay đều thấy hoặc chỉ được nhất thời, hoặc mang tính đối phó, hoặc vô hiệu. Sở dĩ như vậy vì người dân đã mắc một căn bệnh mà chúng ta quen gọi là "ý thức kém" và kêu gọi nâng cao mãi nó vẫn cứ thấp lè tè. Thực ra nó là một sự khiếm khuyết của tâm hồn, cũng có thể gọi là khuyết tật, không phải bẩm sinh và chưa có thuốc chữa. Đó là một trong những nguyên nhân chủ yếu làm chúng ta đang tụt hậu so với thiên hạ. Tôi là người lành lặn nhưng hay bị vấp ngã. Từ khi nhìn thấy cái barie tôi đã cảm nhận nó sẽ là cái bẫy cho những người như mình, đọc thêm bài này thì thấy cái bẫy này sẽ dành cho rất nhiều người. Nếu có quy định cấm xe đi trên vỉa hè và thực thi nghiêm túc thì chắc chắn sẽ giảm được việc đi trên vỉa hè mà ko cần đặt bẫy thế này Tôi ủng hộ ý kiến của bạn. Ngưởi VN có câu: Lợi bất cập hại. Chắc chắn những ng có sáng kiến này đã không nghĩ đến những người khiếm thị. UBND Q. 1 sẽ sớm. dỡ bỏ các barie này. Biện pháp hữu hiệu nhất và văn minh nhất có lẽ là lắp camera ở những tuyến phố này và kiên quyết phạt "nguội" những người vi phạm. Cứ thực hiện một vài vụ sẽ yha61y hiệu quả ngay. Cái Barie ngăn xe gắn máy leo lên vỉa hè dựng lên thì dễ,nhưng những Barie trong ý thức- thứ phanh hãm để con người ta ngộ ra,biết rằng mình không nên,không được vượt qua những giới hạn vì có thể xâm phạm tới lợi ích người khác hay cộng đồng lại khó tạo dựng hơn nhiều! Gốc của vấn đề lại nằm ở dân trí & ý thức! Cảm ơn anh vì tính nhân văn,sâu sắc của bài viết! cần dẹp bỏ ngay những cái barie chết người này nếu không người già trẻ em người khiếm thị sẽ gặp họa Bài viết hay Tại sao lại phải dùng biện pháp"mềm dẻo" với gười vi phạm? Ở các phố HN cũng vậy, đặc biệt là Phan Đình Phùng, Chùa Bộc, giờ cao điểm xe máy lao lên vỉa hè ngang nhiên như được phép. Đặc biệt nữa là tôi chưa hề thấy một cảnh sát hay trật tự viên nào có mặt để nhắc nhở hay ngăn chặn.Ko cần barie ngổn ngang vô lối như vậy, chỉ cần có vật ngăn từ lối lên vỉa hè thôi. Vỉa hè cao hơn đường, người ta thường lao lên vỉa hè từ vị trí vỉa hè làm bằng đường để vào cửa hàng, vào ngõ, vào nhà, chỉ cần chặn các lối đó vào giờ cao điểm. Tôi đã thấy 1 người dân dùng đúng cái xe máy của họ chặn như thế. Quan trọng hơn là: đã vi phạm thì phải xử phạt. Vỉa hè phố tan nát vì ô tô, xe máy, phạt tiền người vi phạm là hoàn toàn có căn cứ.Tóm lại, chốt chặn và phạt ráo riết một thời gian là dần dần người vi phạm "biết sợ pháp luật". Biện pháp tuyên truyền hay đối phó ko nhiều tác dụng với những người "nhờn luật".