Khủng hoảng rác Giải pháp "đối thoại" giữa nhân dân và chính quyền sẽ không bao giờ giải quyết triệt để được vấn đề, nếu cách xử lý rác chủ đạo vẫn là chôn lấp. Chỉ có một cách, nhưng Việt Nam chưa bắt đầu.Khi mới dọn đến thành phố tây nam nước Pháp, tôi thấy lá thư "mời" ra phường nhận túi đựng rác. Thư nhắc nhở: "khi đi nhớ mang theo thẻ cư trú và một hóa đơn điện hoặc nước để chứng minh chỗ ở".Khi tới nơi, tôi thấy khá nhiều người đã xếp hàng. Trong lúc chờ đợi, trò chuyện, tôi mới biết rằng hàng năm thành phố có hai đợt phát túi đựng rác cho dân. Chính quyền khuyến khích mọi người phân loại rác bằng cách tặng họ loại túi màu đen và màu vàng, dành cho rác tái chế và không tái chế, đủ dùng cả năm.Rồi gia đình tôi chuyển từ căn hộ chung cư xuống nhà đất. Chính quyền tặng thêm hai thùng đựng rác miễn phí bằng nhựa. Một thùng đựng rác thường và một thùng đựng rác tái chế, mỗi thùng cỡ 240 lít. Vì nhà có vườn nên chúng tôi còn được nhận thêm một thùng sử dụng để làm phân hữu cơ từ rác nhà bếp.Các loại rác được nhân viên vệ sinh thu gom vào ngày khác nhau. Và được quy hoạch theo những địa điểm tập kết khác nhau. Rác tái chế như đồ nhựa, bìa giấy và rác bẩn được thu dọn tại nhà; thùng nhận quần áo cũ được đặt rải rác khắp thành phố; đồ đạc cũ như bàn ghế, tủ, tivi, tủ lạnh có bãi phế liệu riêng; rác vườn lại được quy định tập kết ở khu khác. Đặc biệt, siêu thị nào cũng có thùng nhận các loại pin và bóng đèn cũ - loại rác cần xử lý đặc biệt.Người dân Pháp, từ bọn trẻ đi học, cũng có thể nhắc lại cho bố mẹ rằng lối sống của con người ảnh hưởng tới môi trường, trái đất, hệ sinh thái, tác động trực tiếp tới sức khỏe của chính mình và thế hệ sau. Việc tuân thủ phân loại rác thải một cách nghiêm túc, hoặc cao hơn là hạn chế thải rác, vừa hạn chế khối lượng rác sinh ra vừa thúc đẩy việc tái chế.Khi đi mua bánh mì, họ thường mang theo một túi giấy dùng rồi đựng bánh, để người bán hàng không cần đưa thêm túi mới. Họ dùng nó đến khi rách mới thôi. Ý thức như vậy không đơn giản bởi họ "sợ" khoản tiền phạt treo lơ lửng nếu vi phạm, nhẹ là 35-75 Euro, nặng là 150-450 Euro. Thái độ nghiêm túc và có trách nhiệm với môi trường đã thành văn hóa từ lâu, và gia đình tôi cũng thấm lối sống đó rất tự nhiên.Nhiều người Việt Nam vẫn nghĩ rằng, ốc còn chưa lo nổi mình ốc, hơi đâu lo hộ toàn thiên hạ. Hay là, bao nhiêu năm qua Việt Nam không phân loại rác mà vẫn sống tốt đấy thôi, có sao đâu. Nhưng đồng thời, họ không ngừng phàn nàn, thành phố bẩn quá, sao mùa hè càng lúc càng nóng, mùa đông lạnh bất thường, thời tiết càng ngày càng "giở chứng". Một số báo cáo khoa học cho biết, 2016 là năm khí hậu toàn cầu nóng nhất kể từ năm 1880, và là năm thứ ba nhiệt độ trái đất tăng liên tiếp. Nếu con người tiếp tục tạo ra khí nhà kính, nhiệt độ có thể tăng thêm 6 độ C trong thế kỷ này. Tới năm 2030, nạn lũ lụt sẽ tăng lên gấp ba về quy mô và gấp nhiều lần về mức thiệt hại.Số liệu từ Diễn đàn kinh tế thế giới: Đức dẫn đầu trong danh sách các quốc gia thực hiện tái chế rác của  dân chúng, theo sau là Áo, Hàn Quốc và xứ Wales. Bốn quốc gia này đã tái chế thành công từ 52%-56% rác thải mỗi năm. Vậy mà tại Việt Nam, chúng ta vẫn còn loay hoay với câu hỏi có nên phân loại rác hay không, nếu thực hiện có khả thi hay không.Một túi nylon mất hơn 100 năm để phân hủy hoàn toàn, một chai nhựa cần gần 500 năm, còn một chai thủy tinh sẽ cần hơn 4.000 năm. Nếu những chai nhựa và thủy tinh được tái chế, chúng ta đã góp phần hạn chế rất lớn rác thải chôn lấp, tiết kiệm nhiên liệu và năng lượng sản xuất những sản phẩm mới, tạo thêm công ăn việc làm trong những xưởng tái chế. Và trên hết, ta đã đảm bảo một tương lai bền vững cho con cháu mình. Người ta đã tính toán, nếu toàn bộ số báo giấy ở nước Mỹ được tái chế, họ cứu được 250 triệu cây xanh mỗi năm. Với Việt Nam, tôi tin con số này là rất nhiều khu rừng.Quay trở lại câu hỏi về phân loại rác ở Việt Nam. Nó hoàn toàn khả thi nếu như người dân được hướng dẫn kỹ lưỡng thông tin để thay đổi nhận thức qua các kênh từ trực tiếp tới online chứ không chỉ hô hào cho có. Ngay tại nhiều chung cư cao cấp ở Hà Nội, mặc dù ban quản lý đã tích cực kêu gọi phân loại rác, trang bị đầy đủ mấy loại thùng rác, nhưng người dân vẫn không thực hiện. Họ đưa ra nhiều lý do: không biết phân loại thế nào, không có thói quen ấy, chẳng thấy ai làm cả, để làm gì...Nỗ lực phân loại rác tại Việt Nam hồi đầu thế kỷ đã thất bại, và trở thành câu chuyện con gà quả trứng: người dân giờ nhìn thấy chính quyền cho tất cả lên một xe chứa rác lớn, và tin rằng việc mình tự phân loại là vô nghĩa; chính quyền cũng không phân loại xe chứa rác làm gì khi người dân không phân loại từ đầu nguồn; và vì không phân loại tại nguồn, công nghệ xử lý rác thải đi theo thực trạng để mãi dừng lại ở... chôn lấp.Trong một nhận thức đúng đắn về môi trường, thì việc không phân loại rác là một tội. Nó khiến hành vi đổ rác trở thành vô nghĩa. Em trai tôi đã trải nghiệm một hình phạt ở Anh. Một số bạn người Việt cùng nhà không tuân thủ quy tắc phân loại rác của thành phố, bỏ tất vào một túi. Kết quả là họ phải sống chung với rác suốt hai tuần vì bị cơ quan vệ sinh từ chối phục vụ. Từ đó về sau, không ai còn dám tái phạm.Không bao giờ là quá muộn để bắt đầu một việc đúng đắn với quốc gia.Ngô Thị Phương Lê Các chính sách của chúng ta đang quá dễ dãi về vấn đề môi trường, hậu quả thì đến giờ ai cũng cảm nhận được. Các cơ quan bảo vệ môi trường có đầy đủ mà gần như không thấy vai trò gì: Xe tải chạy trong các đô thị đầy cát bụi, các nhà máy, cơ sở sản xuất mặc nhiên xả khói bụi, nước thải ô nhiễm mặc cho sự phản kháng bất lực của người dân. Xin đừng lấy lý do phát triển kinh tế để biện minh. Thà phát triển chậm hơn một chút mà bền vững còn hơn là ăn xổi, phá hoại môi trường. Tôi cũng đã từng phân loại rác nhưng sau đó bỏ cuộc vì "tất cả đều chứa trên xe rác lớn" như tác giả nói. Nếu có cơ chế nghiêm khắc, tôi nghĩ việc phân loại và xử lý rác chắc chắn sẽ thực hiện được. Chưa cần đòi hỏi phân loại rác, tôi chỉ mong dân mình bỏ thói quen đừng tiện tay xả, vứt rác vô tội vạ ra đường là tốt lắm rồi. Buồn lắm. Đây không thể là chuyện "con gà, quả trứng" như tác giả nóiMà quy trình bắt buộc phải có nhà máy xử lý, có xe thu gom rác hữu cơ trước. Rồi mới vận động, tiếp theo là chế tài bắt buộc dân phải phân loại rácChứ nhiều nơi kêu gọi phân loại, rồi lại gom chung vào 1 xe rác, thì đương nhiên người dân thấy việc phân loại của mình chả giúp ích gì cho xã hội Mỗi người trong chúng ta hãy hạn chế sử dụng túi Ninol để giảm rác thải túi ninol. Các bà nội trợ hãy mang túi sử dụng nhiều lần, mang làn mang hộp nhựa đựng thức ăn khi đi chợ. Tôi đã làm điều này và một ngày có thể từ chối sử dụng túi ninol tối đa. Mỗi người có ý thức hạn chế dùng túi ninol để bảo vệ môi trường sống của chúng ta.Từ 1 cá nhân dần dần lan tỏa ý thức này, đến khi nào bạn sử dụng 1 cái túi và vứt đi bạn cảm thấy có lỗi với môi trường khi đó các bạn sẽ cảm thấy việc làm của mình có ích. Hay hành động đi các bạn muộn còn hơn không làm gì cả. Mình rất thích đọc những bài viết mang tính cộng đồng và năng cao ý thức của người dân như thế này. Cảm ơn tác giả và mình mong rằng mỗi ngày trên kênh thời sự có 1-3 nói đến những vấn đề như thế này cho người dân hiểu. Rác ngoài đường xuất phát từ “rác trong đầu” của con người. Muốn biết thực chất dân trí, đừng căn cứ vào những khẩu hiệu và danh hiệu, mà chỉ cần xem cách ứng xử hàng ngày của mỗi người, từ người dân đến doanh nghiệp, tập thể. Theo mình nghĩ dân thì làm theo, chỉ cần chính quyền đứng ra phân loại rác và buộc dân phân loại rác. Mọi người sẽ chấp hành nghiêm túc, nếu ai không chấp hành thì từ chối như bài báo nói ở Anh. Chỉ cần 1 tháng là mọi người theo quy củ.Hiện tại VN, mình thấy trẻ em không được đào tạo xử lý rác, rất nhiều em vứt rác bừa bãi, có thể là bắt chước theo người lớn. VN cần chính quyền đi trước để người dân theo. Như nhà mình hiện tại, mình phân loại rác, nhưng lúc thu gom thì họ đổ lại làm 1, nên mình thấy khg tác dụng.Mình nghĩ các bãi rác chỉ chịu đựng được vài năm nữa thôi, khi mà rác bị ùn ứ, mọi người sẽ không thể dửng dưng bỏ qua được. Xử lý rác thài cần phải có nhiều biện pháp đồng bộ, trước hết cần tuyên truyền giáo dục cho người dân nhất là từ học sinh mẫu giáo đển đại học hiểu được lợi ích từ phân loại rác. Thứ hai là phải có nhà máy đủ công xuất xử lý rác thải ở các thành phố nhất các thành phố lớn, thứ ba là phải cung cấp đủ túi phân loại rác, xe chở rác, thứ tư là phải có chế tài đủ mạnh để buộc mọi người tuân thủ phân loại rác. Nếu chúng ta không có những biện pháp đồng bộ xử lý thì khó thực hiện lắm. Bên Mỹ nơi tôi ở cũng phân biệt hai loại rác, hai thùng rác, loại tái chế, recycle và rác khác, từ ngày tôi tới thành phố này năm 2001. Ngoài ra tôi mua hai thùng riêng để làm phân hữu cơ từ rác thải thức ăn. Chính quyền cũng làm việc của họ, hai xe thu gom rác khác nhau, ngày thu gom khác nhau, vi phạm lần đầu sẽ ghi giấy nhắc nhở, sau đó là phạt, còn chây lì thì cúp nước băng cách khoá ngay tái đồng hồ. v. v.. nói chung họ có nhiều cách chế tài. Chúng ta không thể bắt đầu vì lẽ đơn giản, chúng ta chưa tìm được nút thắt của cái vòng tròn luẩn quẩn. Gỡ được nó, vòng tròn sẽ tự duỗi thẳng. Nút thắt ở đây chính là khung pháp lý cho việc "xã hội hóa". Không riêng lĩnh vực rác, nhiều lĩnh vực của ta cũng nằm trong vòng tròn luẩn quẩn bởi hiểu chưa đúng về tầm quan trọng cũng như cách thức của "xã hội hóa". Một cách tổng quát, "xã hội hóa" là "chính quyền không tham gia những gì xã hội có khả năng làm". Tức cha mẹ không làm thay con cái những việc chúng làm được. Những việc con nhà người làm được mà con mình không làm được đó là lỗi của cha mẹ trong việc hướng dẫn, dạy dỗ, tạo môi trường để chúng tự chủ động làm công việc của mình. Với rác, chính quyền phải quy hoạch và dành quỹ đất phù hợp cho các điểm tập kết, khu xử lý, giờ thu gom... một cách đồng bộ, tương ứng với bài toán phát triển đô thị của mình; có chính sách ưu đãi, ngân sách hỗ trợ cho tổ chức cá nhân tham gia chuỗi xử lý, thu gom phù hợp với tình hình tài chính của mình... có chế tài với người dân, doanh nghiệp không tuân thủ quy định hay mục tiêu yêu cầu của chính quyền. Định kỳ đấu thầu với các doanh nghiệp tham gia chuỗi và khai thác hạ tầng do chính quyền đầu tư. Doanh nghiệp thường xuyên vi phạm, yếu kém sẽ bị loại khỏi danh sách dự thầu... Còn nếu chính quyền vẫn cứ ôm đồm như hiện nay thì rất khó cải thiện khi những đứa con cưng "công ty xử lý môi trường" được nuông chiều, cha mẹ không nỡ đánh đòn khi chúng sai phạm. Bài viết hay quá, cảm ơn tác giả. Chính bản thân tôi cũng nghĩ nếu mình phân loại rác, xong tất cả đều đổ hết xuống họng rác của chung cư nơi tôi đang sống, thì việc mình làm có ý nghĩa gì? Nếu mọi việc không có những chế tài từ chính quyền về việc thu gom rác thải thì việc người dân phân loại rác cũng bằng thừa. Nhưng hôm nay tôi đọc bài viết của bạn, tôi sẽ tiến hành phân loại rác với hy vọng ..... Ý thức không tự nhiên mà có, ý thức do tuân thủ pháp luật mà thànhBằng chứng là dân ta, khi đi du lịch nước ngoài, sẵn sàng chen lấn xô đẩy khi xếp hàng ở bên này, nhưng sang bên kia lại răm rắp tuân thủ, vì biết chắc sẽ bị phạt nếu vi phạm, khi về nước lại đâu vào đóRồi nhiều thanh niên nước ngoài, vốn được rèn luyện trong "môi trường văn minh" từ nhỏ, nhưng sang Vn vẫn đầu trần phóng xe máy vượt đèn đỏ, vì biết sẽ không bị phạt Thay vì bỏ hàng chục nghìn tỷ xây bảo tàng, tượng đài thì hãy đầu tư vào xây dựng nhà máy xử lý rác thải và hệ thống thoát nước sinh hoạt. Đừng để túi nilong, nước thải ngày ngày chảy ra sông ra biển nữa. Đúng như chị nói, ý thức của người dân Việt Nam về môi trường là quá kém. Ở Việt Nam chỉ một bộ phận nhỏ dân cư là quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường, còn hầu hết mọi người vẫn cho đó là vấn đề của xã hội. Vì đa phần người dân ở khắp nơi còn chưa có ý thức về tác động xấu của túi nilon và rác thải nhựa tới môi trường và cuộc sống con người. Thế nên đến việc bỏ rác vào thùng người ta còn quên được chứ chưa nói gì đến việc phân loại rác. Cứ đi đến một khu chợ sẽ thấy là hằng ngày người ta sử dụng túi nilon, đồ nhựa như thế nào, hoặc có thì cũng mặc kệ vì ai chả dùng, không thì dùng cái gì? Nếu đi khảo sát thì có khi một khu chợ trung bình mỗi ngày phải tiêu thụ đến cả mấy chục kg túi nilon là ít. Mà tính riêng trên đất Hà Nội này thôi thì có khi phải đến quá nửa nghìn khu chợ lớn nhỏ. Đại bộ phận người dân đều dùng túi nilon và xả một cách rất vô tư, kiểu như đã có bãi rác, có ô nhiễm thì cũng chả ảnh hưởng gì đến mình. Dường như những cái thói quen đó đã ăn sâu vào tiềm thức của người dân, rất khó để thay đổi. Mà cứ tình hình này thì có bao nhiêu bãi rác thì cũng phải khủng hoảng thôi ạ.