Cha truyền con nối Chỉ khi cậu gửi trang web đã vận hành, tôi mới biết. “Con có thể sử dụng luôn kế hoạch kinh doanh bố đã nghiên cứu”, tôi nói. “Không, con sẽ tự viết cái của mình”. “Vậy con nên dùng nhãn hiệu bố đã đăng ký bản quyền” - “Không bố, con sẽ tự đăng ký nhãn hiệu của con” - “Ơ, thế con có muốn bố tư vấn về cách làm, các bước tìm khách hàng mục tiêu?” - “Dạ, không ạ”.Tôi mất ngủ mấy đêm vì những cái “không ạ” của nó. Sao nó xa mình thế? Nó mới đang học đại học, một trường dạy kinh doanh ở Mỹ, mà sao nó không đếm xỉa tới hơn 20 năm tư vấn doanh nghiệp mà bố nó đã dựng lên. Tại sao nó dường như không muốn thừa hưởng bất kỳ ý tưởng gì từ bố? Nó quyết định đi con đường riêng từ bao giờ?Tôi cũng đang dự định mở dịch vụ chuyên tư vấn cho học sinh Việt Nam du học Mỹ. Việc chuẩn bị hồ sơ gửi các trường Mỹ cũng giống như việc định vị thương hiệu tới khách hàng mục tiêu. Đó là công việc thường ngày của tôi hơn 20 năm qua. Vậy mà cậu con trai du học sinh năm nhất Babson College hào hứng bắt tay vào dự án đầu đời, cứ như bố nó chưa bao giờ làm kinh doanh.Tình huống trong câu chuyện riêng của bố con tôi có lẽ không phải duy nhất ngày nay, khi vấn đề người kế nghiệp trở thành chủ đề lớn trong cộng đồng doanh nghiệp. Rất nhiều hội thảo, hội nghị, đề tài “Chuyển giao thế hệ” được các doanh nhân trao đổi nhiệt tình. Thế hệ cha mẹ, những người sáng lập và đang là chủ doanh nghiệp thường nói rằng: Bố mẹ làm tất cả vì chúng mày. Giờ các con không có trách nhiệm với công ty thì ai vào đây nữa?. Hay đại ý rằng, biết bao người không có cơ may tiếp quản sự nghiệp lớn như thế, đó là toàn bộ mồ hôi nước mắt cuộc đời bố mẹ, nên các con phải thấy đó là may mắn và có nghĩa vụ hoàn thành mơ ước của cha mẹ. Có doanh nhân còn kêu con mình đứng dậy giữa hội thảo với vẻ mặt vô cùng tự hào. Ông bảo, đây là con tôi, cháu mới tốt nghiệp MBA ở Mỹ về, đang làm CEO công ty… Với nhiều cha mẹ, đặt được con vào đúng cái ghế điều hành công ty đồng nghĩa là ước nguyện lớn nhất đời họ cơ bản đã thành công. Văn hóa “cha truyền con nối” của người Á Đông gần đây cũng trở thành đề tài của nhiều nghiên cứu khoa học, khi xu hướng “thừa kế sự nghiệp gia đình” không chỉ diễn ra trong hoạt động kinh doanh sản xuất, từ quán phở đến tập đoàn, mà còn trong cả các công việc chuyên môn, hay là trong chính trị.Văn hóa này được chấp nhận hiển nhiên đến mức, một điều tra mới đây của Đại học quản lý Singapore và Deloitte cho biết: chỉ có 10% các gia đình châu Á “có người thừa kế” tính tới các xung đột giữa công việc chung và gia đình. Phần lớn xác định phải có người thừa kế đã, còn việc đứa con có ngồi vừa chiếc ghế hay không lại là một câu chuyện khác.Trong nghiên cứu này, 39% các công ty được hỏi nói rằng họ đã giới thiệu người thừa kế cho các bên, nhưng chỉ 1/3 trong số đó là đã “có kế hoạch chuyển giao hiệu quả”. Cha truyền con nối là hiển nhiên, còn hiệu quả chung thì hậu xét.Tôi biết một cậu ấm, đam mê nghề lập trình viên, nhưng cha mẹ ép cậu điều hành công ty sản xuất. Một quý tử khác, “phải” điều hành ngân hàng trong khi cậu chỉ thích làm nghệ thuật. Đội ngũ nhân viên ngân hàng từ ngày cậu tham gia điều hành cảm thấy lo lắng thay cho… các ông bố bà mẹ.Chứng kiến rất nhiều vụ nối ngôi trong các doanh nghiệp gia đình tại Việt Nam, tôi thấy thành công chỉ là thiểu số. Thành công ở đây tức là người con nắm bắt trọn vẹn tinh thần doanh nghiệp, triển khai hiệu quả tầm nhìn của người sáng lập công ty - phần lớn là ông, cha mẹ chúng. Và họ còn quản lý được sự thay đổi để công ty vẫn tăng trưởng tốt nhưng ổn định, nhân viên an tâm cống hiến. Một khía cạnh quan trọng khác chính là người con cảm thấy hạnh phúc và thành đạt với sự kế thừa đó.Tôi thấy có ba lý do lý giải cho sự không thành công của đa số trường hợp "kế nghiệp": Thứ nhất, con cái chưa chắc là người phù hợp nhất. Môi trường kinh doanh đã thay đổi, những bài học của bố mẹ chưa chắc đã áp dụng được vào môi trường với bối cảnh mới và quy mô mới của các cuộc chơi.Thứ hai, những người kế vị có thể cũng không vui vẻ với sự áp đặt. Họ buộc phải gánh vác vì trót sinh ra trong gia đình “có điều kiện”. Những người con chưa chắc đã có đam mê với công việc đó. Họ có đam mê, ước vọng, định hướng riêng. Nếu không đam mê, hẳn không thể lèo lái doanh nghiệp với tất cả sự tận tâm và tận lực.Thứ ba, hầu hết, nếu không nói 100% những người mà chúng tôi hay gọi đùa là thái tử, công chúa đều được du học ở phương Tây, như một sự sắp xếp của phụ huynh cho tương lai đã không cần bàn cãi. Nhưng rất nhiều trong số sản phẩm giáo dục phương Tây ấy, khó áp dụng cái họ đã học vào công ty, tổ chức thực tế cha mẹ chúng tham gia tại Việt Nam. Một cặp vợ chồng trẻ người Thái Lan mà tôi quen, chồng tốt nghiệp Stanford, vợ tốt nghiệp Oxford được tiếp quản công ty thực phẩm lớn của người cha, mà vốn dĩ nó đậm đặc ‘chất Thái’ từ ngày thành lập. Dưới sự điều hành của lớp người Tây học, sản phẩm dần dần Tây hóa, từ khẩu vị, đến bao bì, và cả cách tiếp thị truyền thông. Cho đến khi thị trường mất dần, họ mới giật mình quay lại những gì tưởng như rất lạc hậu, mà thực ra rất đậm chất truyền thống mà người cha đã bao công gầy dựng. Harvard Business Review trong một khảo sát cách đây hai năm về sự kế nghiệp trong các doanh nghiệp châu Á cho biết: 3/4 doanh nghiệp Đài Loan và 69% doanh nghiệp Hong Kong chuyển giao doanh nghiệp cho thế hệ hai. Nhưng có tới 60% doanh nghiệp lụn bại sau 8 năm, và chỉ 30% doanh nghiệp đang được coi là “sống sót”.Vậy lối ra cho câu chuyện kế nghiệp là gì? Cái mà chúng tôi hướng các bậc phụ huynh đang lo lắng và thất vọng là hãy từ tốn. Hãy kiên nhẫn huấn luyện và chuyển giao từ từ. Nếu tình yêu đó không nảy nở thì sao? Chắc hẳn không ít cha mẹ cũng sẽ có cảm giác hụt hẫng, ‘bơ vơ” như tôi khi nghe những tuyên bố của con mình. Tôi tin, từ bỏ ham muốn của mình, đừng áp đặt con đi theo ước nguyện đôi khi là ích kỷ của mình, rất có thể là khởi nguồn của tương lai tươi sáng.Ngô Trọng Thanh Chúc mừng anh có cậu con tự lập, tự chủ, tự tin, tự giác. Những câu “không ạ” khiến cha mẹ tự hào nhiều hơn là hẫng hụt, vì chúng đang sống với Thời của chúng và hành động theo cảm nhận và sáng tạo của tuổi trẻ. Dẫu có thất bại thì cũng thêm bài học để thành công hơn cha mẹ chúng Cái này gọi là cơm ngon nấu ra không có người ăn. Thật đáng buồn và đáng sợ. Nhưng cũng không sao, điều đó chứng tỏ là con hơn cha là nhà có phúc. Đứng trên góc độ một người trẻ tuổi, ở cái tuổi mà đang tích lũy kinh nghiệm, vốn sống cho riêng mình, tôi thấy các ông bố bà mẹ nên để cho thế hệ trẻ như tôi nên tự mình đi tìm cái tình yêu đam mê công việc, trải nghiệm với đam mê đó để tự mình tìm ra con đường đi đúng đắn nhất với bản thân, chứ không nên quá gò bó ép buộc theo khuôn khổ mà có thể nên động viên những lúc khó khăn nhất để cho người trẻ tuổi như tôi có thêm động lực vượt khó và thành công. Không phải những gì mình cho là tốt đối với người khác đã là tốt thực sự, kể cả đối với con cái. Nhiều bậc cha mẹ bị nhầm lẫn trách nhiệm với quyền lực, và cứ thế áp đặt cách nghĩ của mình đối với con, nhất là khi họ đang chi phối con về kinh tế. Trừ một số ít trong lớp trẻ cam chịu, phần lớn sẽ phản kháng theo nhiều cách, hoặc công khai, hoặc ngấm ngầm. Tôi có anh bạn là kế toán trưởng của một hãng lớn của nước ngoài. Anh ấy ép con theo nghề của mình, và cậu con trai tuân theo, tốt nghiệp đại học ngành kế toán tài chính. Sau khi ông bố mất vì bệnh, cậu con trai nói với mẹ: “Con đã học cho ba, và bây giờ con học cho con”. Rồi cậu đi học làm đầu bếp, là một việc cậu thích từ lúc còn nhỏ. Nếu bố mẹ thực sự thương yêu con thì không nên muốn con luôn ở trong “bóng râm” mình tạo ra, và chấp nhận chúng sẽ đi con đường khác mình, tự tạo lập sự nghiệp của mình. Chúng chỉ nên thừa kế những đức tính tốt đẹp của bố mẹ. Xã hội và thế giới luôn phát triển vì như vậy. Đọc bài anh viết mình nghĩ anh nên mừng , vì người có tài luôn luôn là như vậy , họ có thể sống và làm việc bất cứ nơi đâu với khởi đầu là con số 0 to tướng . Các bậc cha mẹ khi chuẩn bị nghỉ ngơi thường lo hai việc: ai tiếp nối sự nghiệp và làm sao giữ được tiền. Và họ thường chọn cách là truyền lại cho các con, tuy nhiên điều này có thể dẫn đến thảm họa nếu chúng không chấp nhận. Ngày nay vật chất không khó khăn như vài chục năm trước, giới trẻ cần là sự trải nghiệm thành công chứ không phải kiếm tiền. Nếu con trẻ có ý tưởng khởi nghiệp riêng thì chúng sẽ nhanh chóng bỏ hay chuyển đổi sản nghiệp bố mẹ để lại. Tốt nhất là cha mẹ nên tìm người tâm huyết mà truyền lại cơ nghiệp, như vậy ít ra sự nghiệp của họ sẽ được tiếp nối, cho dù là người ngoài. Còn tiền mất cho người ngoài thì cũng chẳng sao. Nghĩ lại, đời người vung tiền cho oai thôi chứ có ăn hết bao nhiêu. Một điều đơn giản là hoàn cảnh sống và sự từng trải sẽ quyết định ý thức hệ hay suy nghĩ của mỗi cá nhân. Suy nghĩ của chúng ta khác xa thế hệ trước, thế hệ sau sẽ nghĩ khác thế chúng ta. Thông thường, khi tập trung gây dựng sự nghiệp chúng ta cũng thường tập trung bù đắp luôn cho những thiếu hụt kiến thức cũng như phương tiện sống của thời chúng ta cho con, nên hoàn cảnh của chúng là hoàn toàn khác biệt với điều kiện khởi nghiệp của mình. Chúng ta ít khi chia sẻ với chúng về những trăn trở, khó khăn hay niềm vui trong công việc của chúng ta. Không hiểu công việc, sự nghiệp của chúng ta thì làm sao chúng yêu mến, thích thú và có cảm giác muốn trinh phục được? Vậy muốn chuyển giao sự nghiệp thành công thì đừng bao giờ coi bọn trẻ là nhỏ bé hoặc đợi cho chúng trưởng thành thì mới chuyển giao mà hãy cùng chia sẻ công việc với chúng bất kể khi nào chúng muốn lắng nghe. Nên xem xét nghiêm túc mọi ý kiến của chúng, cho dù chúng có ngớ ngẩn đến mấy. Đó sẽ là cách duy nhất thổi hồn sự nghiệp của ta cho thế hệ kế tiếp. Còn nếu chúng có không thể yêu quý hay quan tâm đến chia sẻ của mình thì cũng đừng quá lo lắng. Đơn giản là chúng có con đường riêng của chúng. Chúng ta hãy mạnh dạn mà tìm người có năng lực để giao phó trọng trách nhằm phát triển công ty, bên cạnh việc xây dựng một hệ thống nguyên tắc quản lý hội đồng chặt chẽ, khoa học mang tính lâu dài, vừa để phát triển được công ty vừa để lũ trẻ không phải làm thì vẫn có người khác làm cho mà hưởng thông qua giá trị cổ phiếu nắm giữ. câu chuyện thế hệ sau kế nghiệp , câu chuyện đam mê , câu chuyện lựa chọn người phù hợp nhất . Đó là câu chuyện riêng của mỗi nhà , mỗi DN , mỗi đất nước nó sẽ quyết định cho sự phát triển hay bại vong. và vẫn có câu chuyện ngụ ngôn vui là đừng bắt con cá leo cây Chúc mừng cha con nhà chú ..... Đời cua cua máy, đời cáy cáy đào. Nếu thế hệ con cái có đam mê với sự nghiệp của cha mẹ thì hãy đặt kỳ vọng và giao lại, còn không hãy là bệ đỡ để cho con cái đi theo đúng ước mơ của mình. Hãy học phương Tây. Còn nếu có quá nhiều tiền ko biết làm gì thì hãy làm từ thiện, hãy đào tạo 1 thế hệ kế cận ở chính cấp nhân viên của mình. HƯỚNG ĐI CỦA TUỔI TRẺ MÀ Ở tuổi này con bạn đang muốn tự khẳng định mình, nhưng khi đã nếm trải sự thất bại hoặc gặp khó khăn con bạn sẽ hiểu ra sự cần thiết phải học hỏi kinh nghiệm của những người đi trước, đó cũng là điều bình thường . Đọc câu chuyện tôi thấy hay và thấm thía. Theo tôi trong câu chuyện này có cái mừng cũng có cái lo. Cái mừng là cậu con trai đã có tính tự lâp cao. Cái lo là cậu ấy đã không đủ thông minh để nhận ra rằng Bố mình là một kho kinh nghiệm và nhiều người muốn, xã hội khẳng định, xã hội đã chấp nhận cho bố cậu ấy làm công việc đó bấy nhiêu năm không phải đơn giản...vâng cậu ấy đã dại dột theo tôi là đáng lo... Ai trả học phí người đó nhận được bài học ,đời cha không trả học phí để con nhận được bài học đâu .tuổi trẻ tự tin (là điều tốt) nhưng chúng tưởng đời là đơn giản và cái gì chúng cũng biết đấy là lúc chúng biết rất ít . Khi một loại quả nào đó còn bám trên cây sinh ra nó để tồn tại, phát triển, nhưng khi quả đó đã phát triển hoàn thiện thì nó rụng xuống đất rồi nẩy mầm và phát triển riêng biệt không còn phụ thuộc vào cây mẹ nữa. Một con người mà phát triển được như vậy là tốt nhất, hạnh phúc nhất.