Đường sắt giật lùi Họ có thể "mua hộ" một vài đôi vé trong những ngày cao điểm. Họ bán vé thu tiền chênh ngay cả khi ngành đường sắt yêu cầu trên vé ghi số CMND. Họ bán cuống vé.Nếu như nghề con phe đã mai một ngay cả trong những lĩnh vực nóng sốt nhất như ca nhạc hay bóng đá, thì trước cửa ga Hàng Cỏ, lúc nào cũng vẫn tìm được một phe vé đang sẵn sàng phục vụ - hoặc lừa đảo bạn.Trong 20 năm qua, ký ức về ngành đường sắt đọng lại trong tôi qua hình ảnh một bà chị. Suốt từng ấy thời gian, chị là “cứu tinh” của gia đình, họ hàng và đám bạn tôi. Dù cao điểm, hàng trăm người xếp hàng mua vé ở ga, hàng chục đoàn xin mua vé tập thể thì chúng tôi, bằng cách nào đó, vẫn có vé tàu. Thường là đi Sa Pa, Vinh… nơi hàng không chưa bay tới hoặc rất ít chuyến.Nhiều nhân viên ngành đường sắt trở thành những cứu tinh như thế. Một vài chiếc vé "không bán vội", vài "ghế phụ", vài chỗ trên khoang nhân viên cũng đủ sắp xếp cho người thân không lỡ chuyến du lịch. Những sự sắp xếp chưa biết có đáng gọi là tham ô không, nhưng xung đột lợi ích thì có.Từ năm 1993, các hãng hàng không Việt Nam đã sử dụng hệ thống bán vé điện tử thuê của Mỹ, Canada. Tiền thuê hệ thống nếu bổ vào từng khách hàng là một số tiền không quá lớn. Phải đến năm 2014, hệ thống bán vé điện tử của ngành đường sắt mới chính thức khai trương. 21 năm đó không thể lý giải được là “thiếu vốn”, “thiếu đầu tư”.Khâu bán hàng đã xuê xoa, thì chất lượng hàng hóa cũng không việc gì phải cầu kỳ. Những ấn tượng cuối cùng còn lại trong tôi về đường sắt là ghế ngồi hẹp và bẩn, giường nhỏ và thấp, đi vệ sinh trực tiếp xuống mặt đường. Ngày vắng thì không sao nhưng trong thời gian cao điểm, ngành đường sắt nghĩ ra kế nối toa, bán "ghế phụ" tức là xếp hàng ghế nhựa vào lối đi giữa toa cho hành khách ngồi, thậm chí bán cả khoang dành cho nhân viên…Bộ trưởng Giao thông Vận tải cho rằng "Việt Nam là một trong không nhiều nước sớm có hệ thống đường sắt hiện đại, nhưng sau 100 năm thì kém dần và nay thì thực sự rất lạc hậu". Tuy nhiên, điều mà người đứng đầu ngành Giao thông không nói ra là sự lạc hậu không chỉ nằm ở cơ sở hạ tầng mà nằm ở trong đầu những cán bộ ngành đường sắt.Chuyện phân phối vé chỉ là một biểu hiện, còn rất nhiều biểu hiện nữa mà người ta không cần phải bước lên một đoàn tàu, cũng chỉ ra được rằng: vấn đề không nằm ở đầu tư vật chất. Ở nghị trường, những tranh luận xung quanh Luật đường sắt có thể rất nóng bỏng. Nhưng từ lâu, người dân đã mang cảm giác về một thứ “luật đường sắt” khác, thứ luật ép những hành khách tay đùm tay nải phải tất tả thương lượng với đám con phe.Cái “luật đường sắt” vô hình này tạo ra những não trạng khiến đại chúng hoảng hốt. Khi lãnh đạo có thể tuyên bố hàng không “vét hết khách” của đường sắt, đòi tìm giải pháp hạn chế khách đi máy bay để cứu đường sắt, thì đó là một lối tư duy rất phi thị trường.Khi tôi viết bài này, biên tập viên đã đặt ra rất nhiều câu hỏi: Tại sao đường sắt lạc hậu? Tại sao không bỏ độc quyền để tư nhân khai thác? Tại sao không đầu tư?Tôi đã cố công đi tìm hiểu, bởi vì đó là những câu hỏi quá đỗi hợp lý. Nhưng chính bởi hợp lý thế mà không ai trả lời, nên có thể tin rằng mọi thứ đang không diễn ra đúng với các quy luật, mà bị chi phối bởi những điều bí ẩn. Đơn cử, việc tư nhân đầu tư vào đường sắt, vốn hoàn toàn có thể bắt đầu từ việc đấu thầu những dịch vụ trên tàu, không đòi hỏi hạ tầng đắt đỏ gì. Nhưng khách đi tàu vẫn chấp nhận những bữa ăn rất tồi trong nhiều năm qua.Tôi có một người bạn làm việc quanh khu cầu Long Biên. Anh có thể phanh gấp giữa đường, nhưng không bao giờ đi qua gầm cầu khi thoáng nghe tiếng một đoàn tàu đang đi tới. Một lần nào đó, anh đã bị dính nước rơi từ gầm cầu xuống đầu khi đi ngang qua - và cho dù không biết rằng đó là thứ gì, có phải thực sự rơi xuống từ đoàn tàu không, anh cũng mang một nỗi ghê sợ và không bao giờ dám đi qua gầm cầu khi tàu đang chạy nữa.Người bạn đó, và nỗi ghê sợ của anh, chắc sẽ không thể giải quyết tâm lý bằng câu lý giải “thiếu đầu tư”. Ở nền kinh tế lớn thứ 34 thế giới theo GDP sức mua, khách đi tàu vẫn phải đi vệ sinh thẳng xuống đường.Anh Tú Giao thông đường sắt của VN đã quá lạc hậu rồi, không phải tính bằng hàng chục năm mà phải tính bằng thế kỷ. Mỗi khi đi trên tàu ở nước ngoài, tôi cảm thấy xấu hổ khi nghĩ về đường sắt nước ta. Đã đến lúc cần có cuộc cách mạng đường sắt : xoá bỏ độc quyền, thay công nghệ đường sắt toa tàu mới và nhất là thay luôn tư duy bảo thủ lỗi thời. "Tuy nhiên, điều mà người đứng đầu ngành Giao thông không nói ra là sự lạc hậu không chỉ nằm ở cơ sở hạ tầng mà nằm ở trong đầu những cán bộ ngành đường sắt." , sự lạc hậu là ở chính cán bộ chứ không phải do ngành đường sắt. Chẳng riêng đường sắt,cứ ngành nào "độc quyền" thì đều có "luật ngầm" hết! Tồn tại đó lại gom với cách làm,cách nghĩ "thủ cựu" nữa thì chất lượng dịch vụ được nâng cao mới lạ! tôi đã đi thử xe lửa một lần coi ra sao.kết quả là thề không bao giờ bước chân lên xe lửa nữa.thà đi xe khách,máy bay.tôi nhớ khoảng thập niên 50,con người thường đi đại tiện ra đường,vào một xó xỉn nào đó nơi công cộng.xe ngựa chạy rải phân ngựa ngoài đường.ngành đường sắt giống y như vậy.quan liêu và lạc hậu của những năm 1900. Cái nào độc quyền thì chỗ đó đúng là cái nôi của tham nhũng.khi không có chế tài đủ sức răn đe thì cứ ăn thôi.ăn xong là hạ cánh. Chúng ta vẫn thường nghe đến từ "cơ chế" thoát ra từ bất cứ vị quan chức hay dân thường nào khi phải đối mặt với một vấn đề nan giải. Vậy nó là cái thứ gì mà vừa mang tính phổ thông, lại vừa mang tính "cố hữu", đến nỗi khó có cách giải quyết đến như vậy? Xin thưa đó chính là hệ thống pháp lý. Hiểu nôm na đó là "luật chơi". Tham gia bất kỳ một cuộc chơi nào đó mà không có luật thì người chơi sẽ không thể có hứng thú, luôn cảm thấy bị chèn ép bất kể khi nào xảy ra tranh chấp. "Luật chơi" nó trở thành chân lý tới mức trẻ con cũng hiểu được và sử dụng nhuần nhuyễn trong các trò trơi của chúng. Chúng nhuần nhuyễn đến mức, đứa trẻ nào cũng cảm thấy công bằng trong trò chơi, miễn nó được công bố chính thức một cách rõ ràng trước cuộc chơi, để mỗi đứa trẻ tự quyết theo năng lực và khả năng cùng nhu cầu của mình.Trong chúng ta, ai cũng đã trải qua thời thơ ấu, nó trong sáng, vô tư, hồn nhiên và đáng yêu như vậy đó. Nhưng rồi cuộc sống xoay vần, nhiều người trong chúng ta đánh mất đi cái bản năng đáng yêu đó. Thay vào đó là những tính toán vụ lợi cho riêng mình, khi đặt ra các luật chơi mà chỉ có mình thắng. Nhưng đâu biết rằng, khi chẳng còn ai tham gia thì nghĩa là mình đã thua. Trò chơi làm gì còn thú vị khi mình chơi một mình. Một đứa trẻ chơi một mình là những đứa trẻ không thể phát triển được. Những đứa trẻ không bao giờ trưởng thành. Đó là điều chắc chắn!Đặt luật chơi trước hết cần có người am hiểu về trò chơi, lường trước được những tranh cãi có thể nổ ra giữa các thành viên, thậm chí hiểu được tính cách của từng thành viên, để từ đó, điều chỉnh luật chơi cho phù hợp với nhu cầu của nhóm. Đường sắt hay bất kỳ lĩnh vực nào cũng vậy, cũng cần phải có sân chơi và luật chơi rõ ràng, được đặt ra bởi những con người am hiểu với một tinh thần tập thể trong sáng. Càng làm tốt, sẽ càng có nhiều thành viên tham gia. Cuộc chơi sẽ vô cùng sôi nổi và thú vị. Bằng không, hãy cứ chơi một mình, để các nhà đầu tư tìm một sân chơi mới, lợi ích và thú vị hơn. Bài viết của Anh Tú nói đúng thực trạng của ngành đường sắt chúng ta hiện nay, tôi nghĩ ai cũng biết điều này... Gia đình tôi vừa có chuyến du lịch phải đi bằng tàu hỏa mới về tối qua, sáng nay đi tập thể dục vợ tôi mới "Góp ý" mấy cha con chúng tôi về cái "lỗi đi trên tàu" luôn miệng cằn nhằn phòng toa chật chội vì kê thêm ghế phụ, gường hẹp, thấp và "cảm giác bẩn" vì drap, gối bèo nhèo, còn xí bệt thì không thể bệt được do quá chật và rất bẩn... nhân viên phục vụ chỉ mỗi nhiệm vụ là bán hàng rong giá cao.... Con gái tôi vì còn nhỏ, mặc dầu đã được giải thích là không có chuyến bay đến địa điểm này, vẫn than phiền " Sao không đi máy bay, ba? Máy bay con thấy giá rẻ mà"... Do đó, nếu một Ông Bự nào đó của ngành đường sắt VN gào lên " Hàng không vét hết khách" tôi nghĩ Ông ta đã nói đúng một nửa sự thật!.. Quá đúng, lạc hậu trong đầu những người quản lí đường sắt. Tôi ấn tượng nhất với bài viết của tác giả là bà phe vé. Chỉ một hình ảnh đó thôi đã nói lên tất cả sự "đổi mới" của ngành này. Mọi thứ tồn tại của đường sắt đến nay đều nằm trong 2 chữ: độc quyền. HÔM TÔI CÙNG GIA ĐÌNH ĐI TÀU SE5 TỪ QUẢNG NGÃI-NHA TRANG GIƯỜNG NẰM TẦNG 2. NỬA ĐÊM GIÁN BÒ RA LÚC NHÚC SỢ THẬT. CÁM ƠN TÁC GIẢ BÀI VIẾT Lỗi lớn nhất luôn thuộc về con người. Tôi cũng đã từng có dư 2 chục năm làm việc trong ngành này, ở lĩnh vực tạm coi là có chất xám nhất : tư vấn thiết kế công trình nên hiểu rất rõ vì sao đường sắt nước ta trì trệ đến thế. Khá nhiều quan chức & nhân viên trình độ chỉ ở mức tròn vai, tựa như khi đi học đủ điểm trung bình, được lên lớp nhưng khi có cơ hội dù nhỏ nhất họ khinh mạn ngay đồng cấp & thuộc cấp của mình; như thể họ là siêu nhân, ở tầm trí tuệ hơn hẳn phần còn lại. Chỉ khi nào công tác cán bộ chỉ ra cho họ biết mình là ai thì mới hy vọng đột biến được. Còn không thì vẫn " bó tay chấm com" thôi./. Nói thì có vẻ quá tiêu cực, nhưng tôi buộc vẫn phải nói ra cảm nghĩ của mình: tôi quê Hà Tĩnh, sống làm việc và về hưu ở Hà Nội, nên đường sắt là con đường "huyết mạch" gắn tôi với quê hương suốt hơn nửa thế kỷ qua. Cảm nhận của tôi về ngành đường sắt Việt nam nằm trọn trong câu thơ mà tôi thấy rất tâm đắc "Tổ Quốc ta như một con tàu"!!! Mặc dù tôi biết "con tàu" mà Nhà thơ Xuân Diệu nói tới trong thơ là con tàu thủy, nhưng vì hơn nửa thế kỷ qua tôi chỉ về quê bằng tàu hỏa, nên với tôi câu thơ đó phản ánh tình trạng trì trệ, lạc hậu, lộn xộn đến phi lý, đến vô lối. Gắn tình trạng một con tàu hỏa như thế với hình tượng Tổ Quốc là điều không nên, thậm chí là có tội, vì nghĩa của từ "Tổ Quốc" thiêng liêng cao đẹp lắm", nhưng chả hiểu ra thói quen tội lỗi ví von "Tổ Quốc ta như một con tàu" mỗi khi bước lên toa tàu về quê vẫn chưa ra khỏi đầu tôi được?! Nhưng tôi vẫn tiếp tục về quê bằng tàu hỏa trong hy vọng sẽ có một ngày ngành đường sắt giúp tôi bỏ được suy nghĩ và lối ví von tội lỗi của mình: không ví con tàu với Tổ Quốc ta nữa! Chúng ta lạc hậu về nhiều thứ và ở nhiều lĩnh vực. Đường như giao thông đường sắt tập trung nhiều cái lạc hậu nhất. Muốn tiến lên hiện đại, văn minh thì nhiều thứ phải thay đổi, tốn rất nhiều tiền bạc và thời gian, nhưng có những thứ có thể thay đổi nhanh, lại không tốn tiền là thay đổi thái độ, cách ứng xử. Khắp mọi nơi đều nhìn thấy cách người ta ứng xử hàng ngày với nhau kém văn minh, giữa lãnh đạo và nhân viên, giữa nhân viên với khách hành, giữa người dân với nhau, và cả giữa người lớn với trẻ em. Có thể nói rằng: muốn xã hội phát triển thì con người phải tiến bộ trước về mặt tư duy, thái độ ứng xử, nếu không thì mọi thứ chỉ là cái vỏ ngoài giả tạo. kinh dị nhất là nhà vệ sinh ,dùng xí bệt bẩn không thể tả nổi , cứ mỗi lần muốn đi tầu mà nghĩ đến nhà vệ sinh là chết khiếp luôn sao không dùng xi xổm cho mọi người dùng xong tư lam sạch nhỉ ???