Cuộc chơi bí mật Công ty của chúng tôi hiện vận hành 9 nhà máy sản xuất gạch không nung trên cả ba miền Bắc, Trung, Nam. Gần 1.000 công nhân, nhân viên đang làm việc tại các điểm này.Chỉ riêng một nhà máy tại Bình Dương, nơi có hơn 300 công nhân đang làm việc, tôi đã phải đóng 4,6 tỷ đồng phí bảo hiểm xã hội cho cả năm 2016. Trước đó, năm 2015, con số này là 3,9 tỷ đồng.Còn năm 2017, thì con số này sẽ là 5,5 tỷ đồng. Phí bảo hiểm “nhảy cóc” dần theo sự gia tăng của mức lương tối thiểu vùng.Nhưng điều chúng tôi phải đặt lên bàn họp nhiều nhất hai tháng nay, là sức chịu đựng của công ty đến đâu, khi mà, theo quy định của Bảo hiểm xã hội, từ năm 2018, doanh nghiệp phải đóng bảo hiểm dựa trên mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác của người lao động. Trong đó, căn cứ tính đóng bảo hiểm được bổ sung nhiều khoản mới và đặc biệt, doanh nghiệp sẽ phải đóng bảo hiểm trên mức lương thực tế chứ không còn là lương tối thiểu vùng. Chính sách này có thể hiểu gần như tính trên tổng thu nhập của người lao động.Nếu tính theo quy định này, chỉ riêng nhà máy Bình Dương của chúng tôi phải nộp tới hơn 6 tỷ đồng cho cả năm 2018. Đây thật sự là một gánh nặng khủng khiếp chúng tôi phải đối mặt.Một trong những sản phẩm chủ đạo của chúng tôi là gạch thủ công xuất khẩu. Do tính chất thủ công mỹ nghệ nên cần rất nhiều nhân công. Chính vì vậy, giá thành sản phẩm nằm chủ yếu ở giá nhân công. Nếu chi phí bảo hiểm cứ tăng đều hàng năm thì chắc chắn giá thành sẽ tăng vọt theo trong khi giá bán đầu ra không thể tăng được. Đối mặt với chính sách bảo hiểm mới của năm 2018, nhiều doanh nghiệp như chúng tôi đang đứng trước lựa chọn: đóng cửa hoặc chí ít giảm mạnh sản lượng thông qua việc sa thải bớt nhân công.Ai đã làm nên cơ sự ấy?Số người đang nộp bảo hiểm xã hội ở Việt Nam chỉ khoảng 13 triệu người. So với hơn 53 triệu người đang có việc làm, con số này vô cùng thấp. Vì sao? Vì rất nhiều doanh nghiệp, đơn vị trốn đóng bảo hiểm cho nhân viên.Họ trốn đóng bảo hiểm bằng cách nào? Không ký hợp đồng lao động chính thức. Đồng thời không đóng bảo hiểm, không đảm bảo các điều kiện vệ sinh môi trường, y tế, bảo hộ lao động… để khỏi tốn chi phí.Nhưng đáng nói nhất, tôi biết nhiều doanh nghiệp đã trốn tránh trách nhiệm với người lao động bằng cách làm luật riêng với cán bộ địa phương. Tôi từng biết có doanh nghiệp bạn hàng tháng đàm phán với cán bộ “tháng này chú làm ăn được thì nộp nhiều lên, tháng trước chú làm ăn kém thì bớt cho chú tý”. Họ mặc cả như ngoài chợ, tùy quy mô doanh nghiệp và tùy địa phương. Không phải ngẫu nhiên mà các đợt thanh tra về bảo hiểm luôn lòi ra thêm hàng nghìn lao động không được đóng bảo hiểm hay hàng trăm tỷ thất thu.Trong khi đó, doanh nghiệp làm ăn chân chính thì mệt mỏi. Nhà nước thất thu.Vì thế, nên khi Quốc hội cho biết Quỹ bảo hiểm sắp vỡ, người dân mới ngỡ ngàng. Các cơ quan quản lý bảo hiểm của các địa phương đã không thực hiện đúng nhiệm vụ của mình là thu đúng và thu đủ. Việc thực thi chính sách của bảo hiểm xã hội đã kém hiệu quả, không moi ra được các doanh nghiệp lờ đi nghĩa vụ với người lao động.Tăng thu bảo hiểm có thể khiến một số người cho rằng nhanh chóng thu được thêm tiền cho quỹ. Nhưng sau một thời gian, doanh nghiệp quá sức chịu đựng, sẽ có anh giải thể, phá sản. Tiền nhà nước thu được sẽ giảm đi thông qua hệ lụy mà chính những quy định ngắn hạn được tạo ra. Đó là chưa kể ở các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài lớn, sử dụng nhiều lao động để tận dụng giá nhân công rẻ như lắp ráp điện tử, dệt may, da giày, thủy sản, mỹ nghệ… Khi chi phí nhân công thông qua phí bảo hiểm bị đội lên quá cao thì họ sẽ tìm cách rút ra khỏi Việt Nam. Lợi bất cập hại.Và có một điều lạ: ở nhiều nước trên thế giới, người đóng bảo hiểm xã hội được chọn quỹ quản lý tiền bảo hiểm của mình và được báo cáo công khai minh bạch về tình hình quản lý, đầu tư và tăng trưởng trên số tiền của mình thì nước ta tiền bảo hiểm xã hội là bí mật. Công ty đối tác của chúng tôi ở Malaysia kể rằng chính phủ họ thành lập quỹ EPF (Employees' Provident Fund). Hàng tháng công ty đóng 13% lương, người lao động đóng 11% lương. Khoản này được mở thành các tài khoản EPF của mỗi người lao động, chính phủ trả lãi suất như một khoản tiền gửi theo tháng vào đây. Tài khoản này sẽ đóng và người lao động được rút dần khi nghỉ hưu. Trong các tình huống nhất định, họ vẫn được lấy ra một phần để chi trả cho nhu cầu cá nhân như mua nhà, giáo dục con cái, hay chữa bệnh. Hay như tại Hà Lan, nơi các loại phí bảo hiểm thường rất cao, nhưng mức đóng bảo hiểm của doanh nghiệp cũng chỉ tối đa 30% tính trên lương cơ bản (nhưng cho 4 loại hình bảo hiểm). Người lao động chỉ phải trả 6% cho lương cơ bản sau thuế thu nhập cá nhân. Con số này ở Việt Nam đang là 21,5% cho công ty và 10,5% cho người lao động.Hà Lan và Malaysia đều tính phí bảo hiểm cho nhân viên trên cơ sở lương cơ bản. Trong khi Việt Nam lại tính phí bảo hiểm xã hội với doanh nghiệp trên cả lương và các khoản phụ cấp của người lao động từ năm 2018.Và lạ lùng thay, doanh nghiệp, người lao động không thể biết tiền đó đang được quản lý, đầu tư như thế nào. Nếu may mắn, họ được lĩnh lương hưu từ chính đồng tiền mà mình đã làm ra thì lại mang tâm lý nhận một thứ bổng lộc.Đinh Hồng Kỳ bác nói rất chuẩn với thực tế trong xã hội hiện nay Bản thân tôi cũng chẳng muốn đóng bảo hiểm xã hội vì biết rõ đồng tiền của mình làm ra đang nuôi mấy cán bộ và sau này muốn nhận đồng lương hưu còm cỏi (mà rõ ràng là tiền của mình) thì lại phải như đi "ngửa tay xin tiền bố thí". Tôi đồng ý với bài viết của anh. Tôi đóng bảo hiểm , tôi muốn biết cụ thể tiền tôi đóng được sử dụng vào những khoản đầu tư gì? Tính lãi suất ra sao? Cơ chế quản lý những đồng tiền dựa trên những quy định pháp luật nào? Cơ quan nào đứng ra sử dụng những đồng tiền đó? Ai sẽ chịu trách nhiệm bồi thường khi mà cơ quan đó làm ăn thua lỗ? Cụ thể cơ chế bồi thường được tính toán ra sao? Tôi không đồng tình tăng lương tối thiểu vùng vì giá các mặt hàng tiêu dùng đã tăng trước khi tăng lương từ đó 6 tháng rồi? Tăng lương tối thiểu sẽ dùng đóng bảo hiểm, vậy tôi sẽ phải mua hàng hóa đắt hơn khi mà giá cả tăng vọt với đồng lương vẫn như cũ. Chúng ta chỉ có một, không có lựa chon. Quỹ BHXH, YT, TN hoàn toàn thu vào nhưng chẳng ai biết gì cả. Nó hoạt động như thế nào? Tiền thu vào bỏ ở đâu? Nhân viên và cán bộ BHXH chịu trách nhiệm về các đơn vị không nộp BH như thế nào? Do đó nói vỡ quỹ là vỡ như thế nào? Tiền lãi BH cho vay dùng làm gì? Ôi... ai trả lời cho tôi đây? Chính xác , lạ và tồn tại quá lâu , thiệt thòi cho người lao động BÀI VIẾT QUÁ Ý NGHĨA.HIỆN TẠI Tư duy quản lí chỉ biết thu càng nhiều càng tốt thì khó tránh khỏi doanh nghiệp trốn càng nhiều càng tốt. Minh bạch, công bằng mới là qui luật phát triển các bác muốn mọi thứ minh bạch ư ? đừng mơ tưởng nữa, đây là Việt Nam ! Doanh nghiệp thiếu chân chính "né" nộp bảo hiểm cho người lao động đáng trách một thì một số VỊ "đi tay trong" kia đáng trách mười! Mấu chốt vấn đề,xét đến cùng vẫn ở sự MINH BẠCH mà thôi! "Đi tay trong" thì "luật ngầm" là tất yếu,sao có MINH BẠCH được?!!! Lại chuyện muôn thuở: thiên hạ đã làm đâu ra đấy, còn ta cứ loay hoay không chịu học thiên hạ mà cứ lẹt đẹt một mình một kiểu. Cứ giữ cái kiểu cũ đó thì thiệt thòi cho những doanh nghiệp, người lao động và xã hội nói chung, còn thì không biết có lợi cho ai mà cứ giữ mãi không chịu thay đổi. Tôi cũng đồng ý với tác giả. BHXH ngày càng thu nhiều mà quyền lợi NLD càng giảm đi. tăng tỷ lệ đóng, tăng thời gian đóng (trước 25 năm, sắp tới là 30 năm). BHYT thì bị phân biệt đối xử. BHTN thì hạn chế chi trả (ko quá 5 tháng lương cơ bản) nhưng bắt thu mức tối đa 20 lần lương cơ sở vùng. Sợ vỡ quĩ thì phải tìm cách quản lý quĩ cho tốt, cho hiệu quả, cơ chế chính sách tốt để thu hút người tham gia. Đằng này cứ đè NLĐ, DN chấp hành tốt (những người có tóc) để tận thu bù cho những yếu kém ko quản lý được nhóm trốn đóng/trục lợi BH. A nói rất đúng, còn điều nữa cách tính BHXH để trả cho người lao động cũng là vấn đề nên nói. Đóng thì rất nhiều nhưng trả thì rất ít....nên người lao động giờ không thiết tha gì đến việc muốn tích lũy để nghĩ hưu. Nếu cho họ tự lựa chọn và quyết định việc đóng hay việc sử dụng quỹ BHXH đã đóng, tôi tin người lao động không muốn đóng BHXH và chỉ muốn rút hết một lần! Quỹ bảo hiểm là quỹ hỗ trợ cho người lao động, và nó chỉ hỗ trợ cho ngân sách, nhưng lại đang bị cố tình cho hiểu ngược lại là nguồn thu ngân sách, nên đang bị tận thu. Càng thu nhiều, doanh nghiệp càng né nhiều: né thuê lao động, né đóng bảo hiểm, né luôn cả chuyện đầu tư lúc đó lấy cái gì mà thu ? Bóp của ngày hôm nay một lạng, ngày mai sẽ mất một ký ! Mấu chốt vấn đề,xét đến cùng vẫn ở sự MINH BẠCH mà thôi! "Đi tay trong" thì "luật ngầm" là tất yếu,sao có MINH BẠCH được?!!!