Mở cửa du lịch, rồi sao? Đây là cột mốc quan trọng, mang lại rất nhiều hy vọng cho những người làm du lịch sau hai năm dài khó khăn. Mở cửa du lịch quốc tế nghĩa là doanh nghiệp được chủ động lên kế hoạch đón khách vào Việt Nam (inbound) và đưa khách Việt Nam ra nước ngoài (outbound) như trước đây mà không phải lo lắng bất kỳ rào cản hạn chế nào nữa.Khỏi phải nói, chúng tôi hứng khởi chờ đợi ngày này như thế nào.Thế nhưng, khi nhìn vấn đề với con mắt thận trọng và nhiều hoài nghi hơn, tôi tự hỏi liệu mở cửa trở lại du lịch quốc tế sau chừng đó thời gian có dễ dàng như vậy; điều gì sẽ chờ đợi chúng tôi sau sự hứng khởi ban đầu.Mở cửa trong bối cảnh các quốc gia trong khu vực đã hoặc đang tiến hành nối lại bình thường du lịch quốc tế đồng nghĩa Việt Nam phải đối mặt với sự cạnh tranh sòng phẳng mà ở đó ai chuẩn bị kỹ càng và đầu tư tốt hơn, sẽ nắm trong tay lợi thế. Khi lợi thế về khả năng quay lại sớm hơn nhờ hiệu quả chống dịch đã không còn, chìa khóa quyết định nằm ở nội lực của ngành du lịch Việt Nam, từ điểm đến tới doanh nghiệp.Nhìn cách Thái Lan chuẩn bị cho sự trở lại, tôi thấy áp lực cạnh tranh đè nặng.Khác với Việt Nam, mới thí điểm đón khách quốc tế trong những tháng cuối năm 2021, Thái Lan bắt đầu thử nghiệm đón khách quốc tế từ giữa tháng 7/2021 thông qua mô hình Phuket Sandbox. Trong bối cảnh dịch bệnh vẫn phức tạp thời điểm đó, nhờ các giải pháp chiến lược rõ ràng và cụ thể của Phuket Sandbox, ngành du lịch Thái Lan đã nắm giữ được bài học quan trọng nhất, là biết cách vận hành như thế nào để vừa bảo đảm an toàn, vừa hài lòng du khách. Chỉ tính riêng ở Phuket, du lịch Thái Lan đã kịp đón hơn 28.000 lượt khách và thu về ít nhất 48 triệu USD trong hai tháng triển khai thí điểm.Nhờ đó, du lịch Thái Lan nhanh chóng nhân rộng mô hình tương tự ra các địa phương khác và dần mở cửa trở lại toàn bộ ngành du lịch trên toàn quốc từ đầu tháng 2 năm nay, thông qua chương trình Test&Go. Song song với tuyên bố mở cửa, Thái Lan cũng có chiến lược thị trường rõ ràng và phù hợp với giai đoạn mới: chuyển hướng sang thị trường khách cao cấp bằng những ưu đãi, sản phẩm đặc thù thay cho các thị trường khách truyền thống trước đó. Thậm chí, họ còn mạnh dạn đẩy mạnh chương trình cư trú dài hạn hướng đến thị trường công dân toàn cầu thu nhập cao, những người về hưu và các chuyên gia cao cấp, để đón đầu xu hướng mới của thế giới.Việt Nam bắt đầu thí điểm đón khách quốc tế từ tháng 11/2021 ở Phú Quốc, sau đó mở rộng ra các địa phương Khánh Hòa và Quảng Nam. Tính đến tháng 1/2022, tức là sau gần ba tháng triển khai, chúng ta đón được 8.900 khách quốc tế.Du lịch Việt Nam đạt thành tựu được đánh giá là "thần kỳ" trong giai đoạn 2016-2019. Đặc biệt, năm 2019, toàn ngành đón hơn 18 triệu lượt khách quốc tế (cao nhất từ trước tới nay), phục vụ 85 triệu lượt khách nội địa, tổng thu đạt khoảng 720.000 tỷ đồng. Với kết quả này, Việt Nam là một trong 10 quốc gia có mức tăng trưởng du lịch nhanh nhất thế giới.Nhưng những người trong ngành như chúng tôi đều thấy rõ bên cạnh thành công đó, tồn tại những bất cập cần thẳng thắn nhìn nhận: Phụ thuộc nghiêm trọng vào một số ít thị trường; Chất lượng nguồn nhân lực còn rất hạn chế; Sản phẩm du lịch nghèo nàn; Truyền thông thương hiệu kém hiệu quả.Trong giai đoạn tăng trưởng nóng, đang trên hành trình thành công, sẽ không dễ dàng cho nhà quản lý quyết định làm mọi thứ chậm lại để giải quyết những bài toán tử huyệt từ bên trong như thế này.Chúng tôi đã hy vọng, hai năm Covid vừa qua là một khoảng nghỉ cần thiết sau một giai đoạn tăng trưởng nóng để ngành du lịch Việt Nam tập trung giải quyết những tồn tại lớn, tái cấu trúc hệ thống du lịch để sẵn sàng cho một cuộc chơi mới, khó khăn hơn rất nhiều.Hai năm qua, tôi đã tham gia rất nhiều hội nghị, hội thảo bàn về giải pháp phục hồi du lịch. Thế nhưng, như tôi quan sát, sau tất cả, những vấn đề đó đến nay vẫn chỉ dừng lại ở những câu chuyện nói trong phòng hội nghị, hay tốt hơn nữa là được đặt ra như những điều cần xem xét trên những bản thảo. Chưa một điều gì được thật sự giải quyết triệt để.Khi các "rào cản kỹ thuật" đã không còn, nhiệm vụ tiếp theo của câu chuyện đón khách quốc tế sẽ là vấn đề của chính ngành du lịch.15 ngày nữa, chúng ta mở cửa.Khách du lịch chắc chắn quay trở lại nhưng sẽ theo một cách hoàn toàn khác biệt. Thị trường đang thay đổi hàng ngày. Ngành du lịch ở quốc gia từng là một trong những điểm đến có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất thế giới thời điểm cách đây hai năm sẽ phải sẵn sàng với vô vàn yêu cầu mới từ du khách, về truyền thông, sản phẩm và chất lượng dịch vụ trong bối cảnh hoàn toàn mới. Đây là khối lượng công việc khổng lồ mang tính chiến lược, đòi hỏi không chỉ một mà cần sự hợp tác của rất nhiều bên liên quan trong ngành.Không thể chỉ trông chờ vào tiềm năng sẵn có của đất nước. Chỉ khi giải quyết được các tử huyệt nội tại của ngành, du lịch Việt Nam mới đi được những bước dài sau mở cửa.Đặng Mạnh Phước Đón khách du lịch quốc tế trong thời điểm tới sẽ là thách thức đối với VN. Bỏ qua yếu tố dịch bệnh vì đã xác định đón khách thì sẽ có rủi ro lây lan. Cái chính là sản phẩm du lịch thật sự nghèo nàn, không có sự đổi mới, nhiều nơi các công trình mọc lên lai tạp và không có điểm nhấn. Các địa điểm gắn với thiên nhiên thì bị can thiệp thô lỗ, rác thải ngổn ngang. Khách quốc tế đến với ta chính vì vẻ đẹp tự nhiên của cảnh quan, chi phí du lịch hợp lý nhưng nếu để so với các nước láng giềng trong ĐNA thì chúng ta rất khó có cửa để cạnh tranh. Riêng du lịch nội địa tôi nghĩ đã mở cửa Du lịch thì phải bỏ Test đồng bộ. Chứ chỗ thì bỏ chỗ thì bắt Test thì chả ai muốn đi. Điểm yếu của du lịch Việt Nam:1. Doanh nghiệp phụ trợ cho ngành du lịch chưa thấy, chưa tin và chưa thống nhất mục tiêu, cách làm chung, họ còn làm du lịch tùy hứng (không có sản phảm lưu niệm đặc trưng, ăn uống thì chặt chém, không niêm yết giá, cung cách phục vụ kém chưa xem khách du lịch là nguồn sống của mình vì tư duy tiểu nông, làm ăn nhỏ lẻ quen rồi) Khi chúng ta thực hiện giãn cách toàn xã hội thì Thái Lan đã thí điểm mở cửa đón khách du lịch.Khi thế giới đã mở cửa trường học hoàn toàn từ sớm hơn, thì chúng ta vẫn loay hoay chuyện hôm nay đóng cửa trường, hôm sau mở cửa trường.Vậy thì áp lực từ sự cạnh tranh ngành du lịch với các quốc gia trong khu vực là điều không thể tránh khỏi. Thậm chí còn áp lực còn nặng hơn thời điểm chưa có dịch bệnh. Khi nào còn phân biệt này kia thì ngành du lịch khó phát triển toàn diện. Thí dụ về vấn đề Covid, giờ ai cũng rủi ro như nhau, nhưng bệnh thì chữa. Quan trọng là mỗi cá nhân phải tự bảo vệ mình, chứ mang bệnh vào người đâu ai muốn, mà còn phân biệt? Về kế hoạch vĩ mô thì ngành du lịch của Việt Nam đang bị thoái trào, khi mà không có định hướng, kế hoạch rõ ràng cho những nơi nhiều cơ hội phát triển như Sapa và Đà Lạt, thành ra dịch vụ du lịch ở những nơi tiềm năng cao còn rất lộn xộn và bê bát, đến cả người Việt khá giả còn không muốn tới thì làm sao có thể thu hút du khách nước ngoài? Các nhà đầu tư cá nhân chỉ có lỗi một phần, vì họ bị giới hạn bởi nguồi vốn và kiến thức chuyên môn về du lịch, nhưng trách nhiệm phải nằm ở các bộ và ban ngành. Cái vấn đề quan trọng nhất là cơ sở hạ tầng, đường xá, nhất là rác thải tràn lan. Đi đâu cũng thấy rác không giải quyết những vấn đề này thì khó mà phát triển du lịch lâu dài. Tôi ở miền trung, du lịch còn nghèo nàn lắm, người dân cũng ko có tư tưởng đi du lịch khi cơm áo gạo tiền còn chưa đủ, quanh các khu du lịch các dịch vụ làm ăn manh mún, rác xả bừa bãi. Rõ ràng trước giờ đâu có cạnh tranh lại các nước trong khu vực. Chỉ cần các dự án du lịch có được chủ đầu tư có năng lực và tiềm lực thì mọi thứ đã khác nhiều. 28.000 lượt khách và thu về ít nhất 48 triệu. Vậy mỗi khách trung bình bỏ 1.5k$, một con số quá hấp dẫn. Du lịch đã reset hoàn toàn, ai mạnh thì sẽ chiếm ưu thế. Giờ không còn là cạnh tranh về giá cả mà nó còn là cạnh tranh về quy chế, cạnh tranh về điểm đến. Hy vọng Chính Phủ, Bộ ban ngành thống nhất, đồng bộ, nhất quán để quá trình mở cửa đón khách du lịch quốc tế diễn ra thành công. Du lịch Việt Nam nếu còn tư tưởng quản lý như hiện tại thì rất khó phát triển.1- Khách vào thì cho visa du lịch tối đa 3 tháng: trong khi hiện tại nhiều khách giàu có cần tìm điểm đến để nghỉ hưu, rồi xu hướng làm việc tại nhà khiến cho nhiều chuyên gia làm cho các tổ chức nước ngoài có xu hướng tìm các nơi chốn họ cảm thấy thoải mái để sinh sống. Như vậy với visa du lịch 3 tháng sẽ không thể thu hút các đối tượng này trong khi đây là tầng lớp thu nhập cao2- Quy trình visa rắc rối. Chính tôi có lần lên xin gia hạn visa nhưng cán bộ nói là visa du lịch chỉ được gia hạn qua công ty du lịch. Vậy thì người du lịch tự túc là bị loại ra rìa à?3- Số lượng quốc gia miễn visa ít và thời hạn ngắn: một số nước châu Âu, bắc Á... chỉ được 15 ngày. Nói thật là quá ngắn khó thì cũng phải mở để cho người làm ngành này còn sống chứ , các ngành khác hoạt động hết rồi, dịch có tăng thì cũng đã đến lúc phải mở. Không có trải nghiệm gì thú vị thì quay lại với tour giá rẻ mà khách giá rẻ thì nay đang đói vì dịch! Nhà nhà làm du lịch, mở cty 1 người cũng làm du lịch, bán tua rẻ kém chất lượng để có khách, xảy ra vấn đề gì chỉ có khách chịu vì quan điểm chỉ phục vụ 1 lần nên đã để lại các hệ lụy và đánh giá xấu trong mắt du khách trong và ngoài nước ngoại trừ một số nhà đầu tư lớn. Đề nghị bên quản lý chuyên ngành Du Lịch cần có sự điều chỉnh, lựa chọn cho phép doanh nghiệp nào được cấp phép kinh doanh các loại ngành hàng thuộc lĩnh vực này, quy hoạch lại, địa phương nào có thế mạnh gì thì phát triển cái đó, tránh đầu tư tràn lan không hiệu quả. Tôi hiểu ý của bạn rồi. Mở cửa trong tình hình cuộc cạnh tranh du lịch đã ở 1 tầm cao mới. Các quốc gia cận kề chúng ta đã có những chiến lược sản phẩm và truyền thông rất rõ ràng, trong khi chúng ta mới chỉ ở bước bàn thảo và các ban ngành đang loay hoay với một kế hoạch mở cửa mới cho mốc thời gian 15/3 tới.