Huy chương vàng cho ai? Đó không phải chỉ là chuyện của các nước nghèo. Tôi vẫn nhớ một người vô gia cư ở Warszawa, thủ đô Ba Lan, một trong những nền kinh tế lớn nhất EU. Anh không buồn lắm nhưng nói giọng hơi ghen tỵ. Bạn đến từ Việt Nam à, Việt Nam là nước nhiệt đới đúng không, thế thì người vô gia cư vẫn sống ngoài đường được nhỉ, chỉ cần kiếm đồ ăn. Ở đây mùa đông lạnh lắm, nếu không có nhà, có lò sưởi, thì khó sống lắm. Cách đó không xa, người ta vừa xây một trong những sân vận động lớn nhất châu Âu của một đại hội thể thao trị giá 30 tỷ USD - con số tạo ra rất nhiều tranh cãi trong dư luận Ba Lan lúc bấy giờ. Sân Narodowy ế khách sau ngày hội - vì Warszawa làm gì có đội bóng đủ lớn. Và người đàn ông tôi gặp trong công viên, một người tự nhận có bằng kinh tế và nói tiếng Anh trơn tru, phải tỏ ra ghen tỵ với người vô gia cư ở... Việt Nam. Tôi nhớ một phóng viên Nam Phi. Tôi cười, hỏi anh mấy cái sân vận động giờ thế nào rồi. Anh cũng cười, gạt tay, thôi đừng nói đến nữa. Chỉ hỏi thế thôi là người ta biết tôi nói chuyện gì. Đó là những cái sân được xây lên phục vụ World Cup 2010. Có thể rồi không lâu nữa, những hạ tầng ấy sẽ chung số phận với hạ tầng của Olympic 2004 tại Hy Lạp, là những khu hoang phế khổng lồ, cỏ mọc cao tận đầu người, còn người dân Athens thì đang xếp hàng nhận đồ phát chẩn trước tòa nhà Quốc hội. Vì mâu thuẫn đó, dư luận đã phản đối quyết liệt ý định tổ chức Á vận hội 2019 tại Việt Nam. Tôi cho rằng việc rút chân trước giờ G cho sự kiện tốn kém ấy là một quyết định đúng đắn của chính phủ. Nhưng bây giờ lại có một câu hỏi khác: nếu như đại hội thể thao vừa tiền, không đến nghìn tỷ, mà vẫn mang tầm vóc khu vực, thì chúng ta có tổ chức không? Đó là câu hỏi đặt ra khi nhìn lại Đại hội thể thao bãi biển châu Á - Asian Beach Games (ABG) - vừa diễn ra tại Đà Nẵng. Ngân sách chi “không nhiều lắm”, chỉ gần 400 tỷ đồng. Việt Nam lại đứng thứ nhất toàn đoàn. Thế có xứng đáng cho một ngày hội hay không? Đầu tiên phải nhìn nhận giá trị mà chúng ta thu lại là gì. Những dòng tin về đại hội thể thao này, trên mặt báo quốc tế, rất mờ nhạt. Times of India, tờ báo lớn nhất Ấn Độ, thông báo việc đoàn thể thao 208 người của họ dự giải trong tổng cộng... 196 chữ. Bản thân tính thể thao của giải rất đáng đặt dấu hỏi, vì theo chính các chức sắc thể thao tâm sự sau giải, nhiều nước bạn tới Đà Nẵng với các vận động viên phong trào hoặc trẻ. Thể thao bãi biển cũng chỉ được coi là phong trào nhưng chúng ta thì cử vận động viên chuyên nghiệp ra đấu lấy huy chương và đoạt tổng cộng 139 huy chương, với 52 vàng. Chúng ta cũng không có điều kiện tổ chức những môn đích thực là thể thao bãi biển kiểu thuyền buồm, dù lượn, mà chỉ tổ chức các môn... đúng sở trường. Kịch bản này không xa lạ với Việt Nam nói riêng hay Đông Nam Á nói chung. Mỗi SEA Games là một “bố cục” các môn thi đấu khác nhau để phù hợp với sở trường của chủ nhà. Chủ nhà thường sẽ đứng nhất. Tôi nghĩ để trả lời câu hỏi một ngày hội có xứng đáng với số tiền bỏ ra hay không, đầu tiên phải hỏi ngược lại: Nó có xứng đáng được gọi là một ngày hội không? Lễ hội pháo hoa ở Đà Nẵng tất nhiên xứng đáng là một ngày hội. Kinh phí tổ chức không đáng bàn tới, khi mà doanh thu du lịch của Đà Nẵng tăng tới vài chục phần trăm. Lễ hội cấp thôn ở đầu làng tôi cũng không ai bàn đến kinh phí: dân làng tự đóng góp. Có vui, cảm thấy đấy đúng là ngày hội thì dân làng mới chung tay. Nhưng một đại hội thể thao mà Việt Nam đứng đầu châu Á, xếp trên Trung Quốc 2 bậc và Ấn Độ... 15 bậc, một đại hội thể thao cấp khu vực mà mờ nhạt trên chính truyền thông và công chúng Việt Nam, mờ nhạt với cả người dân Đà Nẵng, thì rất nên đặt câu hỏi tiền ấy có đáng không. Khái niệm “bệnh thành tích” đã được nhắc đến trong những phân tích sau giải đấu. Nếu chúng ta đã xác định tiêu tiền để chơi thì nên chơi cho ra chơi. Còn nếu “chơi” để ra huy chương thì chỉ để phục vụ các báo cáo ngành. Và người dân có quyền cảm thấy phí tiền. 52 huy chương vàng. Nhưng có phải vàng cho người dân, cho hình ảnh quốc gia, cho sự phát triển của thể thao nước nhà? Hay cho ai? Bây giờ nhìn lại, tôi còn thấy may vì bạn bè quốc tế không quan tâm đến giải đấu “tầm cỡ châu lục” này. Bởi nếu một phóng viên quốc tế quyết khai thác về ABG, anh ta có thể sẽ làm như tôi năm 2012 ở Ba Lan, đến gặp một người vô gia cư tại Đà Nẵng và hỏi: anh nghĩ thế nào về giải đấu này? Đức Hoàng Vâng, một trang đưa tin: "Việt Nam bá chủ thể thao bãi biển Châu Á".Thời đại CNTT bùng nổ như hiện nay mà còn giật những cái tít như vậy! Thày giáo tôi bảo: Dân mình vay tiền về xóa đói giảm nghèo khi về qua chợ mua luôn cân thịt ăn trước, sau đó tổ chức liên hoan vì vay đc tiền. Cuối cùng Nghèo vẫn hoàn Nghèo. Tôi suy diễn rộng thì một đất nước hình như giống vậy không hề quan tâm tới giải này, và sau này là cả seagames nữa, vớ vẩn lắm! Đứng đầu, thành công vang dội, bá chủ đại hội... tôi thấy xấu hổ! Chỉ mong các vị tổ chức cũng thấy xấu hổ như chúng tôi "Anh nghĩ thế nào về giải đấu này"- Nghe sao chua sót quá.Thật ra tôi cũng không hề biết tới giải này khi mà chưa được đọc bài viết của anh. Ở quê tôi người ta hay nói "bệnh sĩ chết trước bệnh tim", có đúng ko Đức Hoàng ??? Sâu sắc quá a đức hoàng,bài viết rất sâu và hay. Tôi đồng ý với ý kiến anh Đức Hoàng về việc công tác truyền thông hơi yếu kém và Việt Nam lấy uy thế của nước chủ nhà Việt Nam đưa một số môn lợi thế vào thi đấu để đạt "thành tích cao". Nhưng tôi thấy ABG5 vừa qua không hề lãng phí như anh nói. Không có sân vận động bỏ hoang sau đại hội vì được lắp ghép không phức tạp, thảo gỡ dễ dàng, bãi biển được trả lại nguyên vẹn như ban đầu. Hơn nữa trong giải đầu rất đông khản giả đến thưởng thức những trận cầu hay, những pha bóng đẹp và giao lưu với vận động viên và khách du lịch. Và điều cuối cùng Đà Nẵng không có người vô gia cư Chính cái tiêu đề của Đức Hoàng đã trả lời cho câu hỏi, chỉ là chưa nêu đích danh Giá trị lớn nhất ABG đem lại lần này chính là giá trị quảng bá du lịch và đầu tư cho Đà Nẵng. Còn về thể thao, giá trị đem lại không lớn, chủ yếu là cơ hội cọ sát cho các VĐV và cuối cùng là một bảng thành tích thật đẹp cho ai đó có cơ hội vươn xa, bay cao trên chính trường và xin ngân sách. Đứng thứ nhất mà vẫn thấy ''đau'' vì nó vô bổ , viển vông với số tiền bỏ ra . Lãng phí tiền của dân, không biết trong 400 tỉ đó thực chi bao nhiêu nữa...? Ôi anh lại nói đúng nữa rồi, cảm giác hơi nhột khi đoàn Việt Nam đứng đầu. Các nước họ mà chú trọng cử vận động viên chuyên nghiệp thì e là một cái huy chương đồng cũng thấy vui. Chuẩn không cần chỉnh, rất phù phiếm và tốn tiền . Dung " chuyen nghiep"de thi dau voi",nghiep du" ,: khong phai la tinh than the thao! "Mua vui cũng được một vài trống canh" và đúng là chỉ để cho báo cáo ngành!