Phim nhà nước đặt hàng Bùi Tuấn Dũng nói: “Tôi không dám hy vọng phim ăn khách, nhưng tôi cần biết thái độ của các bạn trẻ khi đi xem. Thêm một học sinh đi xem là thêm một khán giả tương lai cho các phim sắp tới của tôi”.Được đầu tư 8,5 tỷ đồng, Những người viết huyền thoại thu không đầy 500 triệu đồng tiền bán vé, dù nó không hề dở, thậm chí còn là phim khá nhất của năm 2013, cùng với Scandal - một phim thuộc dòng khác, thuần túy thị trường. Scandal đầu tư chừng 10 tỷ đồng và thu về cũng khoảng chừng đó. Phim thị trường thắng tuyệt đối phim nhà nước về hiệu quả, dù chất lượng nghệ thuật tạm coi là tương đương.Thực ra, câu chuyện “phim nhà nước” (chưa bàn đến đề tài và chất lượng) không có người xem không còn mới mẻ gì. Cách đây hơn 10 năm, cũng đạo diễn Thanh Vân đã là người nếm trái đắng khi bộ phim Đời cát của ông chiếu cả nửa tháng ở rạp Tháng 8 chỉ bán được có 8 vé.Không ai bảo Đời cát là một bộ phim tồi. Bằng cớ là nửa năm sau đó, nó được Giải thưởng lớn tại LHP Châu Á – Thái Bình Dương tổ chức tại Hà Nội cùng 2 giải cá nhân cho 2 diễn viên nữ Mai Hoa và Hồng Ánh. Báo chí vốn thờ ơ trước đó, bèn mở chiến dịch kêu gọi Xem phim Đời cát. Ba tháng ròng rã với ngày 2 suất chiếu ở Trung tâm Chiếu phim quốc gia và 2 tháng ở rạp Tháng 8, có giảm giá cho học sinh, sinh viên, khách mua vé tập thể, hàng trăm nghìn lượt người đã xem Đời cát vì yếu tố “giải thưởng quốc tế”Sau Đời cát, cũng còn nhiều phim nhà nước đặt hàng, đề tài chiến tranh hoặc hậu chiến, được làm đầy nhiệt huyết và công phu, của những đạo diễn trẻ tuổi, có tài: Sống trong sợ hãi (Bùi Thạc Chuyên), Những người viết huyền thoại (Bùi Tuấn Dũng) hoặc của các đạo diễn lừng danh: Đừng Đốt (Đặng Nhật Minh)… dù được giới chuyên môn đánh giá cao, báo chí ưu ái nhưng vẫn ế.Đó là chưa kể mười mấy năm nay, đều đặn mỗi năm 2-3 phim được đặt hàng, thuộc đủ các đề tài: lịch sử, thiếu nhi, dân tộc miền núi… theo kiểu “phân phối đều”, rơi vào tay các đạo diễn “nhà nước” đang kiên nhẫn và chăm chỉ xếp hàng đợi đến lượt được nhận phim để làm, làm xong chiếu cho Hội đồng duyệt phim quốc gia thông qua; thông qua xong chiếu miễn phí trên hệ thống chiếu bóng 61 tỉnh thành nhân các ngày lễ lớn, họp báo một buổi nho nhỏ, không banner, không poster, rồi ra rạp chừng một tuần, bán vài chục vé, và xếp kho.Tôi đã từng phải tránh mặt không ít đạo diễn sau buổi chiếu ra mắt bộ phim “tâm huyết”, “để đời” của họ chỉ để khỏi phải trả lời câu hỏi: “thấy phim của tôi thế nào ?”. Không thể nói phũ phàng: “Sao anh/chị lại nhận làm phim này?”, một khi đã có một quá trình dài xem phim của họ và hiểu “cái rãnh tư duy” của họ đã hằn sâu như thế.Thực ra, những ai theo dõi điện ảnh Việt Nam lâu năm, có chút ưu ái phim Việt đều biết 1 triệu đôla, nghe thì lớn, nhưng với công nghiệp điện ảnh thế giới, chỉ đủ cho một khâu nhỏ trong quá trình làm một bộ phim, thậm chí bằng 1/10 cát xê của một ngôi sao hạng nhất. Gần đây, phim Việt Nam (của các công ty tư nhân như BHD hay Galaxy), đã có lúc đầu tư đến 2-3 triệu đôla cho mỗi phim, và cũng có khi không hề có lãi, thậm chí lỗ nặng. Nhưng ai cũng hiểu, lãi hay lỗ là việc của nhà đầu tư, họ đã chơi đúng quy luật thị trường, bỏ tiền túi làm phim, lời ăn lỗ chịu.Cô giáo dạy môn Lịch sử của con trai tôi đã “làm quen” với lớp học đầu năm mới bằng cách cho lũ trẻ lớp 6 xem bộ phim “Lincoln”. Và thật bất ngờ là sau khi xem phim, lũ trẻ thi nhau kể ra rất nhiều những điều chúng biết về Lincoln, từ việc ông ốm đau triền miên ra sao, giải phóng nô lệ thế nào đến chuyện ông cãi nhau với vợ, chuyện ông đi săn ma cà rồng. Chúng tranh cãi liên miên từ trong giờ học đến giờ ra chơi, tối về gọi điện cãi nhau tiếp, hào hứng sôi nổi, và tự nguyện. Chắc chắn chẳng có ngân sách chính phủ nào ở Mỹ đầu tư cho bộ phim ấy, bộ phim có sức lan tỏa mạnh mẽ cả ở bên kia bờ dại dương.Lịch sử rõ ràng cần được giáo dục cho người đương thời và cả các thế hệ sau, nhưng nó có hàng trăm cách hiệu quả hơn và ít tốn kém hơn việc được giáo dục và tuyên truyền bằng một bộ phim không bán được vé: qua sách giáo khoa, qua viện bảo tàng, qua tranh ảnh, báo chí, truyền hình… Còn nếu định làm phim truyện “tuyên truyền”, hãy cố gắng nhìn sang các nền điện ảnh lớn, họ làm những phim “tuyên truyền” về lịch sử , về chiến tranh như Trái tim dũng cảm, Sinh ngày 4-7 hay Giải cứu binh nhì Ryan, Lincoln… mà không hề có nhà nước dùng ngân sách đặt hàng. Sự hấp dẫn của kịch bản, của kỹ xảo, của tài năng đạo diễn, sự tỏa sáng của các ngôi sao, và trên hết là sự tự do tuyệt đối trong quá trình sáng tạo đã khiến khán giả cả thế giới quên mất đó là phim “tuyên truyền”, rồng rắn mua vé, say sưa xem phim và làm tài khoản trên 10 số 0 của nhà sản xuất.Vì vậy, thay vì ban phát cho các nghệ sĩ tiền làm phim bằng hình thức đặt hàng, có lẽ đã đến lúc để cho nghệ sĩ làm những phim mà họ muốn làm và khán giả muốn xem, không có khâu kiểm duyệt kịch bản gồm đủ các ban bệ trong đó có cả an ninh và tài chính.Thu Hà Phim Nhà nước chỉ khi báo chí thông tin không bán được vé thì lúc đó người dân mới biết là có phim gì đang chiếu. Phim tư nhân thì bị ăn hành bởi các ông kiểm duyệt rồi thì cắt bỏ, cấm chiếu. Tốt nhất là mua phim Mỹ về mà chiếu. Tôi nghĩ thực tế phim nhà nước khó thu hút khách vì những nguyên nhân ( theo ý chủ quan của riêng tôi)- Thứ nhất không có kịch bản hay. Xem một đoạn đã hiểu và đoán được nhân vật làm gì rồi !- Thứ hai phim theo kiểu tuyên truyền, mà tuyên truyền thái quá nên cứ nghĩ tới phim nhà nước là người ta cũng chẳng buồn để ý.- Thứ ba, việc quảng cáo, PR phim rất kém.- Chất lượng diễn viên kém, diễn suất kém. Đặc biệt phim việt nam không mang tính hiện thực, không thực tế, cách nói chuyện nhân vật thì như trong văn học đó! Không mang tính đời thường và gần gũi.Thiết nghĩ, đã làm thì nên làm một cách thật tốt, hướng đi đúng hơn. cám ơn nhà báo đã cho khán giả chúng tôi biết "chân tơ kẽ tóc" của phim nhà nước đặt hàng. ngoài ra riêng cá nhân tôi có một vài lời tâm sự chân tình như thế này: trong cuộc sống hiện tại, nhà nhà đều có hệ thống mạng tương đối tốt, phần nào đủ cho họ tranh thủ giải trí xem những bộ phim theo ý thích mà không cần tới rạp, đỡ tốn thời gian sau một ngày làm việc mệt nhọc. với nam nữ thanh niên thì họ sau ca làm việc cũng tranh thủ gặp nhau ở đâu đó rồi nhanh chóng ra về cho công việc ngày mai. vậy còn thành phần nào tới rạp bây giờ...chỉ còn những người đam mê và thực sự hiểu về điện ảnh, hoặc là người trong nghề...số này không nhiều. nhưng tại sao vẫn có phim đông khách ở việt nam!? theo mình đó chính là sự khoáng đãng không ràng buộc bởi lí do chính trị trong kịch bản và đạo diễn. ngay cả những bộ phim khủng về hành động của nước ngoài chúng ta đều biết mục đích cuối cùng là giải trí, chứ không nặng nề vì ngày này ngày nọ, vì quá khứ hay hiện tại...vì lí tưởng lớn lao gì. nghệ thuật mà còn ràng buộc thì làm sao có đỉnh cao, biết rằng chẳng ai có đủ tài để vươn hết tầm cao ấy...khách không tới rạp xem phim nhà nước đặt hàng là do cái lạc hậu,cái ấu trĩ đang in trong đầu khán giả, họ quá mặc cảm, thiếu thiện tình ...chứ không phải phim khônghay...còn công tác duyệt phim thì khỏi phải bàn: âm thanh to quá, chát chúa quá, gắt quá...bạo lực quá....nhạy cảm quá...ngày xưa mình có nhớ câu chuyện: thi hoa hậu còn có ưu tiên con thương binh, liệt sĩ... mắc cười!!! chúc nhà báo mãi trẻ trung xinh đẹp và cống hiến!!! Nhà nước đặt hàng phim ? Nhà nước là ai ? Tiêu chí của phim là gì ? Tư tưởng chủ đạo của phim do ai đề ra và vì cái gì ?Một bộ phim sinh ra sẽ gồm chi phí sản xuất và phần thu lại từ bán vé.Chi phí sản xuất liên quan đến ai ? Ai thanh kiểm tra ? Ai chịu trách nhiệm ?Tốm lại tất cả là mơ hồ, chi tiền tỷ nhưng thu bằng không cũng chả chết ai, lương vẫn nhận, tiền vẫn bỏ túi và sẽ còn nhiều phim tiền tỷ từ vốn nhà nước ( thuế của dân ) thất thu tiếp tục ra đời ! Ơ thế chúng ta hỏi xem bây giờ bao nhiêu bạn trẻ cấp 3 ở Việt Nam am hiểu được lịch sử và cảm nhận được tình hình thế giới biến động ở thời điểm hiện tại? Cứ nhìn vào thành tích mấy chục giám thị gác thi cho 1 học sinh thi môn Lịch sử là đủ hiểu. Như em gái tôi chẳng hạn! ở Việt Nam thì văn học và lịch sử là 2 môn em nó không thích. Vậy mà sang Mỹ rồi thì chẳng những lịch sử của Mỹ mà ngay cả các bài học mà cha ông ta dạy người Mỹ trong cuộc kháng chiến lịch sử của dân tộc mình cũng được Mỹ họ truyền tải chân thật và gần gũi đến học sinh. Còn phim mặt trận thái bình dương nữa. Hình ảnh người lính rất thật có tốt có xấu nhưng tất cả đề quay về cuộc chiến chống phát xít Nhật. Nước ta nên học hỏi đừng tạo hình ảnh quá khuôn phép và tốt tuyệt đối Nói về phim Sống Cùng Lịch Sử. Tôi thấy đạo diễn làm cho có. Chứ không phải làm cho khán giả xem.Lần đầu tiên tôi thấy 1 phim ra mắt mà chẳng có trailer gì hay quảng cáo gì cảKiếm khắp trên cái Google chẳng thấy gì để hình dung ra bộ phim như thế nào.Ngay chính cả đạo diễn không có trách nhiêm, không có tâm huyết với phim của chính mình. Thì làm sao đòi hỏi khán giả đến rạp xem đây Thực sự bài viết rất hay nhưng cái mà tgiả nói là "để cho nghệ sĩ làm những phim mà họ muốn làm và khán giả muốn xem, không có khâu kiểm duyệt kịch bản gồm đủ các ban bệ trong đó có cả an ninh và tài chính" thì hơi khó thực hiện, bây giờ và mãi về sau. Lịch sử nước VN là một kho tàng sự kiện vô giá để làm phim mà nhiều nước khác thèm muốn nhưng không thể có được.Muốn làm phim lịch sử hay thu hút được công chúng đồng thời đảm bảo doanh thu? Các đạo diển hảy xem điện ảnh các nước tiên tiến làm: "Ngày dài nhất", "Trân Châu Cảng".... rồi học hỏi. Vấn đề cốt lõi là: tài năng + óc sáng tạo + tâm, chứ làm kiểu tư duy công chức thì quên đi. Phim nhà nước đã qua rồi thời hoàng kim của thập niên 70, 80... Không kịp thay đổi, chậm đổi mới, tư duy cũ, sáo mòn, kịch bả rồi diễn viên cơm nguội thì làm sao phát triển và thu hút khán giả. Thực tế Trân Châu Cảng của Mỹ dù là kẻ bại trận nhưng bộ phim đã cho lớp trẻ hiểu rõ lịch sữ, ngay cả tôi là người VN vẫn thích xem đi xem lại bộ phim đó. Rất hay! Lẽ ra những điều này nhà nước đã nhìn thấy và thay đỗi từ lâu , Ở đâu cũng có "phim nhà nước đặt hàng". Những phim VN được nhắc ở trên không hề dở, có tính giáo dục, người làm có tâm huyết. Còn nói về trình độ và hấp dẫn thì Điện Ảnh VN xứng với tầm của VN. Sao lúc nào cũng so sánh với thế giới phát triển? Vì sao không có người xem? Nhiều nguyên nhân, nhưng trước hết là vì dân trí, thị hiếu. Thời nay ở VN là thời của giải trí và hưởng thụ, thời của tư duy Mass Media, thời con người đem tiền đặt lên bàn thờ để cúng và nhét tiền vào tay Phật để "chuộc tội" để "xin" thì làm sao những phim như trên có thể ăn khách được. Tại sao Truyền Hình VN không chiếu rộng rãi để tuyên truyền? Chắc vì sợ không bán được quảng cáo vào thời gian chiếu? Nguyên do là nặng về thành tích tuyên truyền, bị kiểm duyệt, cắt xén thành ... chim cánh cụt Chả khác gì cái cối xay tiền, bỏ ra hàng trăm tỉ đồng tiền của dân để đi nuôi mấy tay đạo diễn và diễn viên bất tài. Tôi thích xem phim Việt Nam, nhưng mà là phim của các hãng phim tư nhân làm.