Bắt nạt trẻ con Sau buổi lễ, ba cho tôi xem bức ảnh tập thể chụp chung với các cô chú cùng lớp. Mọi người hùa vào trêu tôi rằng cô ngồi cạnh là bồ của ba, cô ấy vừa trẻ lại vừa xinh hơn mẹ tôi. Tôi lẳng lặng không nói gì, lát sau mượn ba bức ảnh, trốn ra một góc, nhằm vào chính chỗ giữa ba và cô kia xé đôi.Tôi tự thấy đó là hành động liều lĩnh, vì từ bé tôi vốn cực kỳ ngoan, biết vâng lời và chưa bao giờ gây ra phiền toái cho ba mẹ. Nhưng lúc đó tôi vừa sợ hãi vừa tức giận, hoàn toàn tin vào lời người lớn. Tôi rất sợ, nếu như ba tôi yêu cô đó thật, và ba sẽ bỏ mẹ con tôi.Sau khi phát hiện ra chuyện, một số cô chú dỗ dành và xin lỗi tôi. Một số khác khoái chí đem phản ứng của tôi ra làm chuyện cười. Số còn lại lắc đầu, chép miệng: "con bé này ghê gớm thật".Ba mẹ tôi vẫn giữ bức ảnh đó trong album gia đình, lâu lâu lại mang ra kể lại như một kỷ niệm vui. Còn tôi chẳng lấy làm vui vẻ gì về trải nghiệm tuổi thơ đó. Mãi sau này, khi đã lớn, đi học và sinh sống ở nước ngoài, tôi mới hiểu rằng đó là một hình thức bắt nạt con trẻ, một thói quen rất phổ biến ở Việt Nam. Bởi không chỉ một lần, tuổi thơ tôi đã trải qua không ít lần bị người lớn "bắt nạt" bằng ngôn từ, hành xử.Nào là sẽ bị ba mẹ cho ra rìa khi em trai chào đời, nào là "ba mẹ không yêu đâu, ba mẹ đi nơi khác sống rồi" khi ba mẹ tôi vắng nhà. Gần đây tôi thấy có người còn liệt kê ra những câu nói họ nhớ nhất từ hồi nhỏ: Bố cháu đi với cô khác rồi, mẹ nhặt mày ở bãi rác về, bố mẹ xin mày về nuôi, lười như mày thì chó nó lấy, nhìn con nhà người ta kìa, hồi bằng tuổi mày thì bố, mẹ đã...Tới tận 30 năm sau, khi đã là người mẹ của những đứa con, tôi vẫn thấy người lớn không ngừng bắt nạt bọn trẻ. Họ lôi trẻ con ra làm trò đùa, trêu ghẹo chúng, áp đặt quyền lực lên chúng, thử phản ứng của chúng. Tôi đã từng chứng kiến cảnh cháu tôi ba tuổi đang ngồi chơi, tay cầm chiếc kẹo mút, hàng xóm sang chơi, lấy kẹo của cháu rồi bảo "vòng tay xin đi bác sẽ trả lại".Tất nhiên đứa bé không xin, và người đó bảo rằng đứa bé này hư, không biết nghe lời. Quá bất bình, tôi nói rằng bác mới là người sai, kẹo của cháu, bác lấy của cháu là đã sai rồi, tại sao còn bắt cháu phải vòng tay xin lại chính cái kẹo của nó. "Bác mới là người cần xin lỗi nó", nghe tôi nói, họ tất nhiên không vui với tôi, lẩm bẩm "đùa một tí thôi làm gì mà ghê gớm thế".Đó chỉ là một trong muôn vàn ví dụ về thói quen không tôn trọng trẻ, bắt nạt trẻ ở Việt Nam. Chúng có thể bị những người lớn mới gặp đã bẹo má, cắn má, thơm thít sỗ sàng mà không hề được xin phép, chỉ vì chúng nó "ôi sao mà xinh quá, đáng yêu quá". Thậm chí các bé trai còn bị sờ mó bộ phận sinh dục, rồi bình luận oang oang, cười đùa về việc đó.Những câu nói vô duyên, những trò đùa tưởng như vô thưởng vô phạt của người lớn có thể để lại hậu quả khôn lường như việc đau lòng ở Tuyên Quang do TS Nguyễn Thị Kim Quý kể lại. Bé trai hơn một tuổi bị chính chị gái cầm dao lấy đi sinh mạng chỉ vì những lời nói đùa của hàng xóm, cô bé cảm thấy bố mẹ yêu em hơn. Và quan trọng hơn, nó để lại những cảm xúc xấu, ám ảnh, đầu độc tâm hồn đứa trẻ lâu dài. Đó là những tổn thương vô hình như chính tôi giờ đây mỗi khi nhìn thấy bức ảnh bị xé đôi trong album gia đình.Các con tôi lớn lên ở Pháp, may thay chưa phải chịu tổn thương từ những câu đùa vô ý và vô lý của người lớn. Khi gặp nhau, người lớn thường chủ động chào các cháu trước chứ không giống ở Việt Nam, tôi thấy bố mẹ hay nhắc "Con đã chào bác chưa?", "Sao chưa chào cô?". Ở Pháp, người lớn không chủ động thơm má trẻ nếu không phải là những người thực sự rất thân quen mặc dù đây là một nghi thức xã giao trong văn hóa của họ. Họ thường chìa má ra để các cháu quyết định có thơm hay không.Các tiệm cắt tóc thường bày một đĩa kẹo để mời khách, nhưng họ không tùy tiện cho trẻ kẹo. Nhân viên sẽ hỏi ý kiến của phụ huynh, sau đó mới đưa đĩa kẹo xuống tầm thấp của trẻ và thường nói: "Nếu cháu muốn, cháu có thể lấy một cái". Đặc biệt, người Pháp không ngại khi nói cảm ơn và xin lỗi với trẻ con.Gia đình chúng tôi sống gần bờ biển và thường đi dạo vào buổi chiều. Một lần, con tôi thấy một bà cụ dắt chó xuống bờ biển, cháu thẳng thắn nói với bà cụ là không nên làm như thế, bởi vì ở đây có lệnh cấm chó. Bà cụ có vẻ hơi ngại, vội vàng nói xin lỗi và dắt chó đi dạo chỗ khác. Lần đó, tôi thầm cảm ơn bà cụ, vì nếu bà phản ứng giận dữ thì cháu sẽ sợ hãi và có thể sau này không còn can đảm lên tiếng nữa.Còn ở Việt Nam, ý kiến của bọn trẻ ít khi được tôn trọng. Có phải chăng trong mắt người lớn, trẻ con đều là lũ nít ranh vắt mũi chưa sạch, chả biết gì. Vì thế, một mặt, họ ra sức bao bọc lũ trẻ, quyết định hộ lũ trẻ, thậm chí sống hộ, vì sợ rằng chúng nó sẽ làm sai; mặt khác, lại đem trẻ ra làm trò đùa để thử xem phản ứng của chúng thế nào. Cứ như thế trong quãng đời trước khi trở thành người lớn, bọn trẻ hầu như không được phép có ý kiến, càng không được phép phản biện lại người lớn. Nếu không, đương nhiên chúng sẽ bị dán nhãn là những đứa trẻ hư.Đây thực chất là một kiểu áp đặt quyền lực và vô tình hình thành một tư tưởng lệch lạc trong đầu óc non nớt của bọn trẻ, rằng người mạnh hơn sẽ thao túng được kẻ yếu hơn, người lớn tuổi hơn luôn đúng. Đây cũng là một nguyên nhân tạo nên thói bắt nạt ở trường học, bắt nạt nơi công sở, bắt nạt ngoài xã hội.Một trong những quyền cơ bản trong Công ước về Quyền trẻ em của Liên hợp quốc là "quyền được lắng nghe và tôn trọng", nhưng nếu như quyền cơ bản nhất của trẻ em đang còn bị lơ là thì liệu ta có đang thực sự "dành những điều tốt đẹp nhất cho trẻ em" như các khẩu hiệu nhân ngày của trẻ?Ngô Thị Phương Lê Bài viết hay, tác giả nói đúng nhưng chưa đủ. Quý vị có thắc mắc là trẻ em Việt Nam ngày nay có nhiều quyền hơn trước, ít bị đánh hơn trước, tự do hơn trước và chúng cũng hư hơn trước không? Cũng có 1 số vụ thầy cô bạo hành, cha mẹ đánh con dã man nhưng đó chỉ là phần nhỏ đã phần trẻ được thoải mái hơn trước rất nhiều. Thế tại sao chúng hư hơn?Sự bắt nạt luôn tồn tại, tuy rằng không phải đa số. Ở nước ngoài thỉnh thoảng lại có vụ xả súng hay đâm dao giết người hàng loạt ngay tại trường học. Ở các trường học Việt Nam thì trước nay gần như không có hiện tượng này nhưng việc bắt nạt nhẹ hơn cũng khá phổ biến. Ví dụ nữ sinh đánh hội đồng rồi còn quay clip, cha mẹ bênh con bất giáo viên quỳ...Khi nghe được những việc này ta nên mạng chia sẻ những phương pháp hạn chế nó. Khi gặp trực tiếp ngoài đời thực những việc này ta đừng ngó lơ, đừng lảng tránh mà hãy tìm cách can ngăn hay báo CS... đó là ta đang đem những ngọn đèn nhằm thắp sáng những góc tối trong xã hội.Nhưng muốn thắp sáng đèn trong những góc tối ta phải tìm ra cái gốc của vấn đề, thậm chí gốc của gốc thì mới hạn chế giảm bớt được thực trạng trên.1 đứa trẻ bị cha đánh, nó liền báo cảnh sát đến bắt cha nó.- Người mẹ Việt Nam hay Châu Á nói chung sẽ bảo nó là đứa trẻ hư, bất hiếu. Nuôi nó bao công lao khổ cực giờ vụt nó mấy roi mà nó đã như vậy- Người mẹ Mỹ thì ngược lại ủng hộ đứa trẻ đó và khen ngợi nó. Ít tuổi mà thông minh nhanh trí2 bà mẹ cứ thế cãi nhau mãi ai cũng nói mình đúng. 2 bà có biết đâu đúng với sai nó chỉ mang tính tương đối1. Thiên thời: thời trước đúng thời nay chưa chắc đúng2. Địa lợi: ở nơi này đúng nơi kia lại sai (văn hóa khác nhau, đạo khác và đặc biệt là tần số từ trường trái đất khác nhau)3. Nhân hòa: con người khác, cách dạy khác.Thiên thời: thời trước đa số trẻ em dùng roi vọt là hợp lý vì bản ngã chúng thấp chúng sẽ nghe. Thời nay bản ngã của chúng lớn nên roi vọt khiến chúng sân hận, thù oán hơn. Nên thời nay nên ít dùng roiĐịa lợi: Các nước phương đông ảnh hưởng bởi tam giáo đồng nguyên (đạo Phật, Lão, Khổng), các thế hệ thích sống chung với nhau, nặng về chữ hiếu hơn. Cuối cùng đặc biệt là tần số từ trường Trái Đất mỗi nơi mỗi khác. Nếu ta thuận theo địa lợi ta sẽ bớt đau khổ. Ví dụ:- Ở VN khi vợ chồng lấy nhau và ở riêng mà ít quan tâm tới cha mẹ như phương Tây thì họ sẽ đau khổ, mâu thuẫn, li dị, con cái bất hiếu hư hỏng...- Ở phương Tây mà bắt con cái lập gia đình, bắt chúng ở chung, ra thưa vào gửi, thay vì trại dưỡng lão mà phụng sự cha mẹ hết mình...sống giống như phương đông thì không những đau khổ, li dị mà chúng còn nổi loạn.Nhân hòa: do đạo khác, văn hóa khác, khí hậu khác... dẫn đến cách dạy phải khác. Cuối cùng quan trọng nhất mỗi bản thân đứa trẻ lại khác. Ví dụ:Tôi có 5 đứa con tôi chỉ dùng roi vọt với 2 đứa (bản ngã thấp) vụt xong chúng ngoan và 1 lúc là quên trận đòn. 3 đứa còn lại (bản ngã cao) vụt chúng thì chúng dỗi cả tuần, cả tháng thêm nữa dù có nghe lời nhưng trong lòng không phục.Trong việc đào tạo 1 đứa trẻ thì phần Nhân Hòa là quan trọng nhất. Trong nhân hòa thì yếu tố bản thân mỗi đứa trẻ quan trọng nhất. Tại sao nó là quan trọng nhất của quan trọng? Nếu quý vị có 1 đứa con hay đứa học trò mà rất thông minh, rất tài giỏi đồng thời bản ngã của chúng cũng lớn thì quý vị cần phải rất cẩn thận (nhắc lại là cực kỳ cẩn thận)1 cái đinh nhỏ xíu ko ai quan tâm. Nhưng mất 1 cái đinh có thể mất 1 cái móng ngựa, mất 1 móng ngựa có thể mất 1 con ngựa, mất 1 con ngựa thư ko gửi tới nơi, thư ko tới thì thua trận chiến đó, trận chiến then chốt đó thua và thua cả cuộc chiến....thì chiến tranh có thể nổ ra. Từ 1 đinh nhỏ bé có thể dẫn đến sự hủy diệt rất lớnĐôi khi chỉ 1 trận đòn của cha mẹ, 1 hành vi lời nói của người thầy có thể tạo ra 1 kẻ giết người hàng loạt1 người đội trưởng có thể hại hàng trăm người, 1 vị tướng có thể hại hàng vạn người, 1 ông vua có thể hại hàng triệu người nhưng 1 thầy giáo có thể hại cả 1 thể hệ thậm chí có trường hợp hủy diệt toàn nhân loại...Tổng hợp cách dạy 1 đứa trẻ- Lúc Nhỏ: sợ - yêu - hiểu. Lúc nhỏ tương tác cho nó sợ mình rồi yêu mình rồi cuối cùng là hiểu mình. Lúc nhỏ đầu óc đơn giản chưa thể yêu nhiều và hiểu nhiều được. Tất nhiên cho nó sợ là chính nhưng phải là yêu cho roi cho vọt chứ không phải bực cho roi vọt.- Thanh niên: yêu hiểu - sợ. Ở tuổi thanh niên, choai choai (tùy trường hợp thường >13 tuổi) thì tương tác cho nó yêu mình rồi hiểu mình cuối cùng mới là sợ mình. Tuổi này là tuổi bắt đầu biết đến tình yêu nên tình yêu phải đưa nên hàng đầu, chúng nó rất bướng nên nếu bắt chúng sợ là rất khó yêu thì rất dễ- Trung niên: hiểu - sợ - yêu.Tuổi trung niên thì tương tác cho chúng hiểu mình rồi sợ mình và cuối cùng là yêu mình. Tuổi này đã có đầu óc làm chúng hiểu rất dễ, tuổi này đã hiểu tình yêu chỉ là phù phiếm nên bắt nó yêu thương chỉ là thứ yếuLuôn có đủ 3 yếu tố và thứ tự từng bước rất có thể ta đã thành công trong việc tạo ra 1 con người có ích...Tuy nhiên quý vị cần chú ý 1 điểm rất quan trọng đó là:Cách sợ, yêu, hiểu của phương tây khác của phương đông, của thời nay khác thời trước và đặc biệt của mỗi đứa trẻ mỗi khác (bản ngã khác nhau)Cách truyền cảm hứng cho 1 đứa trẻhttps://vnexpress.net/goc-nhin/tu-nhung-cau-chuyen-au-tho-3911917.html?commentid=29999512 Bài viết hay lắm.... rất thực tế trong xã hội hiện nay.... Rất mong nhận được sự quan tâm của toàn xã hội chăm lo tốt cho các cháu... Ở VN có câu "Trứng mà đòi khôn hơn vịt" nhưng cũng có một câu ngược lại là "Con hơn cha nhà có phúc". Tôi đoán là bạn sẽ nhận đủ "gạch đá" cho xem! Vì lúc trước có tp HCM có chủ trương để "học sinh chấm điểm thầy cô" thì ăn đủ gạch đá dù họ không tham gia, không hiểu, không biết cách làm của việc "chấm điểm thầy cô" (thực ra là Ban Quản Lí Chất Lượng GD chấm điểm họ chỉ dựa vào khảo sát của học sinh để lấy ý kiến và xác minh sự việc). Cái việc gì cũng vậy khi bạn đã đụng tới vị trí "an toàn" của bản thân họ, bạn dám đứng trước mặt họ chỉ ra rằng "họ đã sai" thì phản ứng đầu tiên của họ là "tấn công lại" bạn để "tự vệ cho cái tôi của họ". Phải chăng ở VN từ lâu đã hình thành những vị trí, những thước đo phân biệt giữa các lớp người đến mức có những vị trí "không thể đụng chạm tới" như "thánh thần" vậy? Nói thật vẫn có câu "người có thể bị chống lại, thần thánh cũng có thể bị chống lại", vậy mà không biết từ bao giờ chúng ta có những người còn có quyền uy cao hơn cả "thần thánh"? Hành vi bắt nạt trẻ con xuất phát từ việc người lớn tự mặc nhiên mình có quyền lực cao hơn trẻ con mà sinh ra như vậy, cũng có thể từ sự yếu kém của trí tuệ và nhận thức. "LẮNG NGHE & TÔN TRỌNG" - làm sao một người có thể thật sự biết cách lắng nghe và tôn trọng người khác đặt biệt là "con nít" khi mà họ còn không biết cách lắng nghe và tôn trọng những THÁI ĐỘ và HÀNH VI của chính bản thân họ! Thay vì thật sự là thật sự có mặt, hiện hữu để lắng nghe, quan sát và biết cái gì đang diễn ra ở ngay đây và bây giờ thì họ chỉ hành động một cách vô thức theo thói quen mà chẳng hề ý thức được mình đang làm gì, họ như một "con rối" luôn bị "thôi thúc" "giật dây" phải hành động bởi những "cảm xúc" và những "càm ràm hay độc thoại & đối thoại nội tâm" của chính họ và không biết rằng khi thói quen "có mặt" thì cũng là lúc bộ não.... "đi vắng" (lúc đó họ chỉ là những"...xác sống biết đi"). Họ không biết rằng khi lắng nghe, quan sát chính mình cũng chính là tôn trọng chính mình và qua đó học cách lắng nghe, quan sát người khác hay tôn trọng người khác! Không phải chỉ hàng xóm hay họ hàng, bạn bè thân quen của bố mẹ mà ngay cả các bậc cha mẹ cũng đang nhiều lúc có những hành vi thiếu tôn trọng trẻ con. Khi trẻ hư thì mắng chửi mang tính xúc phạm, áp đảo, và cho mình cái quyền phán xét con trẻ một cách thô bạo. Những ông bố bà mẹ trẻ thường hay mắc phải điều này. Để tiến tới một xã hội với những con người hành xử văn minh thì những bài viết như thế này sẽ rất có tác dụng để nâng cao nhận thức trong cộng đồng, Cảm ơn tác giả! Người Việt Nam cần phải hiểu rằng cái sự tôn trọng nó phải tới từ hai phía. Nhiều người họ cho rằng, bởi vì họ lớn tuổi hơn, cái việc tôn trọng trẻ con là không cần thiết và cái việc trẻ con tôn trọng họ là điều dĩ nhiên. Cái tôi của người VN là quá lớn và cái văn hoá VN cần phải sửa đổi Không hiểu sao vẫn có người  phản bác bài viết này cho được. Tôi hận những kẻ bắt nạt tôi Hay quá, bà Ngô Thị Phương Lê! Cám ơn bà đã có bài viết chỉ rõ thói xấu của người Việt. Tôi khi bé từng chứng kiến một người đàn ông sờ mó phần nhạy cảm của bạn mình làm nó phát khóc. Nói với người khác thì có vẻ như họ đều cho đó là điều bình thường, là lẽ đương nhiên vì "chú ấy chỉ nịnh thôi". Người lớn đòi hỏi con trẻ phải tôn trọng mình là không sai, nhưng có lẽ người lớn nên tôn trọng trẻ em trước khi đòi hỏi điều tương tự. Rất đồng ý với tác giả, đặc biêt câu chuyện lấy đồ trẻ rồi vòng tay đi r trả cho. Có bé khóc lên nói sao cô chú lấy đồ con, mà họ còn cười cười. Tiện đây nói rộng ra không phải trẻ con bị bắt nạt mà người trẻ cũng bị bắt nạt. Bình thường chỗ công cộng người trẻ đi chơi không có người lớn thì không việc gì. Đến mấy ngày lễ, có sự tham gia của người lớn thì ôi thôi, rác đầy đương bon chen xô đẩy. Vậy mà cứ hô hào lên là do giới trê xả rác, chen lấn. Vi quy chụp, ăn hiếp người trẻ, người nhỏ rất dễ, vì họ phản kháng lại thì cứ gắn mác hỗn, hư, .... la xong. Đọc bài chị mới nhận ra mình cũng đã bắt nạt trẻ con và con của mình cũng là nạn nhân. Nhưng thật khó để làm điều khác biệt trong giáo dục con cái như chị, bởi hầu như mọi người đều có chung một hình thức dạy con kiểu "truyền thụ kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau ..." thôi. Một bài viết rất hay. "Đừng quan trọng quá thế, người ta chỉ đùa vui" là một lí do thật không hợp lí. Nếu đùa vui mà hậu quả lại nghiêm trọng, vậy việc này có quan trọng không. Nhìn một cách đơn giản, câu trả lời là có. Vậy có nên quan trọng quá nó không? Có chứ, vì nhìn nhận hậu quả của những việc này, thì nó quan trọng thật. Mình để ý thấy trẻ con nước ngoài nói chuyện với người lớn rất tự tin như là những người bạn với nhau. Còn trẻ con VN thì thường là sợ sệt hoặc xa cách, nói chung là không thích tiếp xúc với người lớn. Bài viết của tác giả đã chỉ ra một phần của Lý do tại sao Tác giả viết bài viết này rất hợp lý vì hôm nay là ngày 1.6