Lương bổng và lương tri Bó hoa do các bạn sinh viên tặng nhân ngày 20/11. Hai tay nặng trĩu với cặp, với hoa, tôi kẹp lại tờ tiền. Quay vào lớp học, tôi cảm ơn tấm lòng của cả lớp nhưng chỉ nhận bó hoa, còn món quà tôi xin gửi lại. Lớp đó có đến 2/3 sinh viên ở tỉnh lên Hà Nội, nhiều em gia đình khó khăn, tiền bố mẹ chu cấp còn chưa đủ để trang trải cuộc sống. Sau chút ngập ngừng, các em cầm lại phong bì. Việc có quà hay không chưa bao giờ làm tôi thay đổi tình cảm với học trò. Hơn chục năm dạy học, tôi được tặng quà khi thì cái khăn, thỏi son, cuốn sách, đôi khi kèm cả phong bì. Nhưng tôi cảm nhận niềm hạnh phúc sâu lắng nhất là khi đón nhận những lời chúc chân thành, những tiếng hát về "người thầy" của các em.Hơn 30 năm trước, khi còn học tiểu học, tôi cũng xin tiền bố mẹ để cả lớp chung nhau mua quà tặng cô giáo. Hồi đó, được đến nhà cô là niềm háo hức lạ thường dù món quà chúng tôi đem đến chỉ là đôi dép, cái kẹp tóc hay nải chuối giá vài chục đồng. Giờ đây, đã là phụ huynh, trong nhiều năm liền tôi thường tất bật mỗi dịp lễ vì lo chuẩn bị quà cho các cô giáo của con. Từ khi con học mầm non, rồi cấp một, cấp hai, khi thì 3, 4 túi quà cho 3, 4 cô, khi thì đi phong bì cho gọn nhẹ. Tôi đã có tâm lý, thấy các phụ huynh khác "đi", mình không thể không "đi". Nhất là khi gặp cô giáo mà thấy mặt cô lạnh te, trong lòng tôi gờn gợn chút lo lắng. Thôi, cứ tặng quà, vừa là động viên vừa là nhờ cậy các cô quan tâm dạy dỗ con mình.  May thay, mấy năm qua tôi như trút được gánh nặng vì trường tiểu học của con thứ hai ra thôn báo, các bậc phụ huynh không tặng quà dưới bất kỳ hình thức nào cho thầy cô. Còn trường trung học cơ sở nơi con lớn của tôi theo học, cô chủ nhiệm rất khảng khái tuyên bố trong buổi họp phụ huynh: "Tôi có một đề nghị, các bác không tặng quà cho giáo viên, mong các bác hiểu và thực hiện".Nhẹ nhõm là vậy, nhưng tôi không khỏi suy nghĩ về cuộc sống của những người làm nghề giáo. Đằng sau dáng vẻ trang nghiêm, đáng kính trên lớp là sự tất bật lo toan cơm áo gạo tiền của họ. Bao năm đứng trên bục giảng, dạy các em con chữ, cách làm người, làm việc, nhưng cuộc sống của đa số họ vẫn chật vật với đồng lương không quá 8 con số.Điểm qua các trường từ mầm non đến đại học, bất cứ đâu tôi cũng gặp các thầy cô tranh thủ làm thêm. Một số ít dạy thêm, mở công ty hoặc làm cho các doanh nghiệp ngoài, còn rất nhiều người phải "buôn thúng bán mẹt". Anh em, bạn bè, cô giáo của con tôi, người bán bảo hiểm, người bán quần áo, người bán gà, vịt, cá mú, rau quả,... chả thiếu thứ gì.Mấy đồng môn trong lớp nghiên cứu sinh của tôi từ Bắc, Trung, Nam ra Hà Nội học cũng tranh thủ tiếp thị đặc sản quê hương, nào cam Nghệ An, chè Thái Nguyên, cá Quảng Bình. Mấy thầy dạy đại học ở miền Nam còn kể chuyện đi buôn chuyến ở Campuchia, Trung Quốc. "Mỗi lần ra Hà Nội như này, em phải chuẩn bị mấy tháng trời tranh thủ bán cá, bán rượu. Muốn theo đuổi nghề giảng viên lắm chị ạ, nhưng không biết có tâm huyết mãi với nó được không khi vừa học vừa làm vừa phải lo cho cả gia đình", một cậu tâm sự."Dưới ánh mặt trời, không có nghề nào cao quý hơn nghề dạy học", câu nói của Jan Amos Komensky có lẽ là một lý do khiến nhiều người đã chọn gắn bó cả đời với nghề giáo. Nhưng chúng ta đã khi nào nhìn lại điều "cao quý" ấy một cách đúng nghĩa? Cao quý về mặt nhân cách, tâm hồn, cống hiến mà không thể lo cho gia đình tươm tất về mặt vật chất, không có tiền để chăm sóc, phụng dưỡng, chữa chạy bệnh tật cho cha già mẹ héo thì khó ai có thể an yên, hạnh phúc ngồi ngắm danh hiệu cao quý để sống và toàn tâm toàn lực cho việc dạy.Việc nhận phong bì tràn lan những năm qua khiến thanh danh nghề giáo bị mài mòn. Mở lớp dạy thêm thì bị coi là thiếu nhân văn, phi giáo dục. Từ khi Bộ Giáo dục cấm dạy thêm, chị họ tôi, vốn là giáo viên giỏi của trường tiểu học, chẳng biết làm gì để có thêm tiền nuôi hai con học đại học và cha mẹ già. Tôi thấy chị tất tưởi đuổi gà mang bán, nỗi cơ cực dâng đầy trong mắt. Không biết có bao nhiêu thầy cô có thể rũ bỏ hoàn toàn nỗi lo cuộc sống để bước chân vào lớp học mang tên hạnh phúc?Hiệp hội từ thiện giáo dục toàn cầu Varkey, Viện Nghiên cứu kinh tế và xã hội quốc gia của Anh trong một báo cáo năm 2018 về mối quan hệ giữa vị thế của giáo viên và hiệu quả học tập của học sinh tại 35 quốc gia cho biết, giáo viên ở Phần Lan, Ý, Bồ Đào Nha, Đức, Thụy Sĩ, Tây Ban Nha và Singapore đang được trả lương cao hơn so với mức mà mọi người ở đó nghĩ là công bằng với công việc. Còn lại, ở 28 trên 35 quốc gia, lương bị trả thấp hơn so với mức "công bằng" cho giáo viên. Đồng thời, các quốc gia có văn hoá tôn trọng nghề giáo nhất - Trung Quốc, Malaysia, Indonesia, Hàn Quốc, Ấn Độ, Singapore - cũng có tỷ lệ sinh viên đứng đầu trong các kỳ thi quốc tế cao nhất. Như vậy, vị thế của giáo viên, bao gồm thu nhập và sự tôn trọng, càng cao, hiệu quả học tập của học sinh càng tốt. Tôi tin câu nói "thầy cô hạnh phúc sẽ thay đổi thế giới" là có thật."Kết quả nghiên cứu khiến chúng ta hoảng hốt nhận ra vị thế nghề giáo ở nhiều quốc gia đang ở mức khiêm tốn", chủ tịch Varkey nói. Việt Nam cũng không ngoại lệ. Ấy vậy mà cả xã hội đè lên vai nghề giáo trọng trách nuôi dạy con em họ thành tài, nặng nề hơn là họ phải gánh vác thêm "chất lượng của nền giáo dục", định hình tương lai của đất nước. Mỗi khi có sự vụ nào đó thì xã hội đổ xô vào hạ bệ nền giáo dục, chỉ trích đồng loạt nhà giáo. Cảm giác hụt hẫng, chán nản, thất vọng, thậm chí mất niềm tin liệu có theo các thầy cô vào lớp học?Cá nhân tôi vẫn nghĩ chẳng cần ai vinh danh, tự mỗi người cảm nhận được ý nghĩa từ những gì mình làm, chỉ cần giúp người khác tiến bộ thì họ xứng đáng được tôn trọng. Hay mỗi thầy cô không bận tâm đến dư luận, nỗ lực làm tốt nhất việc của mình đã là thành công. Bởi nếu cứ chờ đợi được cải thiện thu nhập, thay đổi điều kiện làm việc, sửa đổi các quy định còn bất cập trong dạy và học thì biết đến khi nào?Đỗ Hải Nếu quà (phong bì mà từ tấm lòng chân thành) chả có gì xấu, như là chia sẽ khó khăn cho cuộc sống. Giáo viên nhất là giáo viên trường công, khó khăn áp lực đủ bề, nhưng thu nhập không bao nhiêu. Nên BGH không nên cứng nhắc việc quà cáp, đừng vì thành tích mà ảnh hưởng giáo viên. Và ngược lại GV cũng đừng vì quà mà ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo truyền đạt cho học sinh, con em. Cứ làm tròn nhiệm vụ, kết quả sẽ tốt đẹp :) Đề nghị tăng lương cho giáo viên đồng thời tăng tiêu chuẩn đầu vào của ngành sư phạm Ranh giới giữa "quà" và "hối lộ" rất mong manh, mong manh đến nỗi rất nhiều người bị lầm lẫn khi nhận hối lộ mà cứ nghĩ đó là quà. Tôi luôn mong muốn nên có mức lương chuẩn cao cho các thầy cô giáo để thầy cô có thể cống hiến hết mình cho sự nghiệp giáo dục. Khi phải lo cơm áo gạo tiền thì các thầy cô dù có tâm cũng khó mà dành trọn sức lực cho giáo dục được. MỘt khi sự giao tiếp giữa cha mẹ và thầy cô ngày càng ít hơn thì phần quà càng to hơn. Món quà đã thay cho "sự trao đổi thông tin" để biết về đứa con, đứa học trò của mình. Phụ huynh thì cứ cho rằng có quà cô giáo sẽ quan tâm con mình hơn, họ mua sự "quan tâm chắc ăn" bằng quà cáp. Và một khi con họ có vấn đề về đạo đức, học hành, bị cô phạt đòn roi thì bao nhiêu giận dữ, cay nghiệt sẽ được trút vào thầy cô giáo; Họ cho rằng đã "mua" cô bằng quà cáp thì cô phải có nghĩa vụ chăm lo, cưng chiều con họ; Xã hội ngày càng đi xuống về đạo đức bởi sự lầm tưởng về quyền lực của quà cáp - Món quà thay cho sự giao tiếp để thông hiểu lẫn nhau và giờ đây món quà còn là "mệnh lệnh ngầm" của người đưa quà đối với người nhận quà. Cám ơn bài viết của bạn, nhưng bạn ơi việc làm của bạn chỉ là" một bộ phận" nhỏ thôi. Còn đa số nếu hoa mà " không có nhụy" là nhìn thấy mặt cô giáo biểu hiện ngay lập tức sau khi nhận bó hoa, nếu em học sinh nào gia đình khó khăn hoặc đến tặng hoa chậm một chút là biết ngay" tình cảm của cô". Tôi từng nghe trộm được câu nói của học trò" thôi thí cho nó cho xong đỡ phiền hà phải gọi phụ huynh tới" nghe mà đắng lòng và nghẹn đến tận cổ và sợ lắm.Chẳng hạn như năm nay Bộ nhắc chỉ tổ chức 20/11 vào các năm chẵn thế nhưng nhiều nơi vẫn tổ chức linh đình để đón tiếp các nơi đến thăm và chúc mừng đó thôi! Đồng cảm với suy nghĩ của cô giáo, là 1 phụ huynh mình chưa gặp cô nào là ko dậy thêm trừ 1 số môn hs ko có nhu cầu và mình chưa thấy có cô nào là ko nhận phong bì cả, vơi mức thu nhập của các cô cũng là ở khoảng trung bình so với mặt bằng chung rồi cũng ko hẳn là thấp trừ những giáo viên hợp đồng. 1 năm các cô được nghỉ trọn vẹn 3- 4 tháng hè, 1 tuần cũng đc nghỉ trọn vẹn 3 buổi. Chứ ngoài xã hội bây giờ cũng toàn đại học ra cả mà lương còn bấp bênh làm việc tối ngày mà lương cũng chẳng cao hơn. "Thầy cô hạnh phúc sẽ thay đổi thế giới" đó cũng là chân lý vì bạn chỉ có thể chia sẽ và truyền đạt cái mà bạn đang có! nếu người thầy không cảm thấy hạnh phúc! thì họ lấy đâu ra hạnh phúc để lan truyền cho người học trò! khi người thầy vui vẻ, lớp học sẽ sang trang mới, ít đi sự nghiêm khắc, "nặng nề", thầy trò vừa học vừa....chơi, nhưng kiến thức dễ truyền đạt hơn!Người thầy của những nước có nền giáo dục phát triển (Phần Lan, Thụy Sĩ,...) đa số họ hài lòng và cảm thấy hạnh phúc với công việc của họ với mức sống phù hợp, môi trường giáo dục thuận lợi (thói quen, nề nếp sinh hoạt và tập tính văn hóa của phụ huynh, học sinh không mâu thuẫn hay khác biệt nhiều với cách dạy của họ, do đó họ chỉ cần là chính họ là đủ, không cần phải cố gắng quá nhiều! Trong khi ở ta thì người thầy phải "gồng gánh" quá nhiều thứ do mức sống thấp và có quá nhiều mâu thuẫn, chênh lệch giữa thói quen, tập tính sinh hoạt trong gia đình và cách giáo dục tại trường! giáo viên có thể nói một đằng, về nhà phụ huynh lại một nẻo và đứa trẻ lại là....khổ nhất vì nó không biết bắt chước ai là tốt nhất, nó không thể là chính mình, nó giống như một "con rối bị giật dây" hết ở nhà rồi đến ở trường! Tờ tiền nói cho cùng cũng chỉ là 1 tờ tiền, tờ tiền có khi cũng chẳng giá trị bằng bó hoa mà rõ ràng nó có giá trị sử dụng nhiều hơn bó hoa. Tốt xấu đúng sai nói cho cùng cũng là do người ta tự quy định. Nếu cô đứng lớp tốt, giá trị của cô mang lại cho học viên là cao thì nói cho cùng, sự cảm ơn của học viên đối với cô cũng là xứng đáng. Nhận tiền chẳng có gì là ko tốt, có đủ tư cách để nhận tiền hay ko mới là quan trọng. Quà hay phong bì chỉ là gia vị thôi, còn món ăn chính là chế độ đối với nghề giáo. Nếu lương của giáo viên đủ để trang trải cuốc sống thì mới có thể toàn tâm toàn ý vào giảng dạy, truyền đạt kiến thức và đạo đức cho học trò được. Hỏi thật nha, trong số này có bao người yêu nghề thật sự, bao nhiêu người chọn Thi sư phạm cho nó dễ đây. Ở những quốc gia phát triển, bậc lương cao nhất mặc định cho các ngành : Giáo dục, Pháp luật, Y tế. 3 lĩnh vực này tạo nên một quốc gia vững mạnh về nội tại để từ đó tạo lực phát triển toàn bộ các ngành khác và định hình toàn bộ chất lượng sống xã hội.Tuy nhiên, giáo dục thực ra là bao trùm tất cả các lĩnh vực, đó không còn là 1 ngành mà là phương pháp sản sinh ra tất cả mọi ngành.Một đứa trẻ khi mới chào đời đã gắn kết đời nó với sự học. Đầu tiên nó cần được chăm sóc đúng cách bởi những người học đúng cách. Những người học đúng cách này được truyền đạt từ những người dạy đúng cách. Người dạy phải có kiến thức đúng và trách nhiệm truyền đạt tận tâm. Muốn có được điều này cần sự minh mẫn từ thể chất đến tinh thần của người làm công tác giảng dạy cũng như chữa bệnh gắn với y đức và thực thi pháp luật gắn với nghiêm minh công bằng. Trong thời đại này thì kinh tế chính là yếu tố cần để thực thi được những điều này.Nhưng tại sao mức lương của ngành giáo dục tại Việt Nam không thể cao như các quốc gia phát triển? Tại sao chúng ta đều biết lợi ích thiết yếu của các ngành này gắn liền với tiến trình cường quốc hóa một đất nước nhưng không thể thực hiện được?Theo phân tích tổng hợp từ nhiều mặt thì đó chính là trong giai đoạn qua tại Việt Nam giáo dục chưa đi đúng hướng. Kiến thức bách khoa toàn thư được xuất bản bới những quốc gia có điều kiện nghiên cứu, thử nghiệm và phát triển hàng đầu thế giới và do đó giáo viên người được tiếp cận không thể truyền đạt sai. Cái sai chính là giáo dục lý thuyết thiếu thực hành. Giáo dục hướng đến bằng cấp sau khi đã hoàn thành 90% lý thuyết chứ không phải 90% thực hành.Nếu quay trở lại vấn đề về lương thì giáo dục và kinh tế không thể tách rời, giáo dục phải chỉ ra cách để phát triển kinh tế. Kinh tế ở đây là phát triển khoa học, kỹ thuật, công nghệ, quản lý, nghệ thuật. Cách giáo dục mang nặng lý thuyết đã không thể kích thích được tiến trình phát triển kinh tế đúng nghĩa và không mang lại lợi nhuận kinh tế. Cho nên ở Việt Nam lĩnh vực giáo dục đã ko thể là lĩnh vực hàng đầu như các nước phát triển. Nếu học khóa của nước ngoài sau khi tốt nghiệp hầu hết đều thích ứng công việc và làm được ngay và tạo ra nguồn lực kinh tế để quay trở lại nuôi dưỡng ngành giáo dục. Lỗi này không thuộc về người dạy theo giáo trình. Tôi làm kỹ thuật, thấy việc chuyển công ty khá đơn giản. Các thầy cô ở thành phố nghỉ dậy ở trường công và chuyển qua dậy ở trường tư thì có gì khó khăn không? Tôi nghe đồn là chế độ đãi ngộ cũng như văn hóa làm việc ở trường tư tốt hơn Tăng học phí lên dân có chịu không? Hay dân cứ đòi giáo viên phải tốt trước đã. Như con gà và quả trứng thôi. Cám ơn tác giả, tôi xin phép chia sẻ bài viết.