Cán bộ bỏ việc Lý giải về sự ra đi này, một cộng tác viên trật tự đô thị tại quận 1 nói họ có khó khăn: áp lực giữ vỉa hè luôn thông thoáng từ cấp trên; trực tiếp làm việc với người vi phạm nên thường xuyên bị chửi mắng, đe dọa; mức lương quá thấp."Mức lương quá thấp" ở đây là mức lương khoán, vào khoảng hơn 2 triệu đồng - một mức thu nhập quá thấp so với mức sống tại TP HCM hay so với "quyền uy" của bộ đồng phục mà họ mang trên mình.Điều này khiến nhiều người nhớ lại câu chuyện ở An Giang. Năm ngoái, tỉnh này có gần 300 cán bộ cơ sở nghỉ việc. Khi báo đài tìm đến nơi, họ bắt gặp những vị “cán bộ” cầm bằng đại học, nhưng thu nhập từ việc đi làm dâu trăm họ mỗi tháng chỉ hơn một triệu đồng. Họ bỏ việc để đi làm công nhân, hòng nuôi sống gia đình.Trong lần công tác mới đây, tôi gặp một người như thế. Đó là ông Hiền, Trưởng ban nhân dân (trưởng ấp) ấp Cái Mòi, xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau. Thời điểm ấy, ông Hiền đang chuẩn bị tổ chức Tết Chol Chnam Thmay cho đồng bào Khmer.Ông Hiền nói, "làm cái anh cán bộ ấp, việc gì cũng đến tay". Nhưng phụ cấp thì chỉ gần được 1 triệu đồng/ tháng. Mỗi tháng, cán bộ ấp phải lên xã họp khoảng 10 lần. Mỗi lần "lên xã" đều phải đi xuồng mất 50 nghìn. "Chả lẽ không uống cốc cà phê". Mà lỡ uống cốc cà phê thì coi như mất gần hết tiền phụ cấp tháng. Chưa kể lên huyện, lên tỉnh học.Ông Hiền đã làm trưởng ấp 3 nhiệm kỳ (mỗi nhiệm kỳ 2,5 năm). Hỏi ông có nhiều cán bộ cơ sở nghỉ việc không, người đàn ông khắc khổ này chỉ cười cười. Rồi ông bảo, không có nhà tôi may mặc, chạy chợ thì tôi chả đủ nuôi mình nói gì đến chuyện chăm lo gia đình.Có lần, ông Hiền phải từ chối một lớp học tiếng Khmer kéo dài vài tháng trên tỉnh. Dù đó là điều tối quan trọng. "Học lâu thế thì tôi chịu", người đàn ông gầy nhẳng, da đen sạm nói. Ông Hiền không nói chịu gì nhưng tôi nghĩ chắc là kinh tế. Rồi ông vội chữa ngượng: sống lâu vậy đồng bào Khmer nói gì mình đều hiểu, chỉ nói lại hơi khó khăn.Đến năm 2015, cả nước có 256.608 cán bộ, công chức cấp xã và 922.533 người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố. Dùng máy tính chia ra thì được kết quả: mỗi xã có gần 23 cán bộ công chức và gần 83 người hoạt động không chuyên trách… Con số này là lớn hay nhỏ, tùy theo cách tính.Con số trên có lẽ chưa bao gồm những người làm cộng tác viên trật tự đô thị, dân phòng… tại một số đô thị. Những người có thể coi là "ăn cơm nhà, vác tù và hàng tổng".Chưa có một công trình nghiên cứu nào về những cán bộ thuộc dạng "bên lề" Nhà nước như những người tôi nêu ở trên. Chỉ biết, trước đây, ngay cả cán bộ chủ chốt cấp xã như Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND, Phó chủ tịch, ủy viên quân sự, ủy viên thư ký… cũng chưa được coi là cán bộ "trong biên chế".Cái vị trí lửng lơ, không hẳn là cán bộ, cũng chẳng phải là dân của họ, đồng lương không đủ uống cốc cà phê, có lẽ là di sản của một thời hạn chế “thoát ly sản xuất”.Trong một văn bản cũ về chế độ dành cho cán bộ cơ sở, Quyết định số 111-HĐBT ngày 13/10/1981 do Hội đồng Bộ trưởng Tố Hữu ký, tôi bắt gặp một chỉ đạo nhiều ý nghĩa: việc đãi ngộ cán bộ cơ sở phải dựa “tinh thần hạn chế đến mức thấp nhất số người thoát ly sản xuất trong các hợp tác xã, tập đoàn sản xuất”.Có nghĩa là, đã có một thời, chúng ta không đề cao công tác quản lý ở cơ sở, không muốn có nhiều cán bộ vì sợ việc hợp tác xã không ai làm. Thời ấy, nhân sự trực tiếp cầm cuốc cầm liềm là quan trọng nhất. Nhưng đó là chuyện quá khứ. Ở thì hiện tại, chúng ta cần rất nhiều nhân sự dạng này: Từ ông trưởng ấp đến nhân viên quản lý vỉa hè… Đó đều là những công việc nghiêm túc, cần người làm chuyên trách toàn thời gian.Thời đại mới, xã hội trở nên phức tạp nhiều thành phần, quản lý nhà nước cần chuyên nghiệp hóa, chuyên môn hóa. Nếu ngân sách Nhà nước không thể cáng đáng nổi lực lượng cán bộ quá lớn thì cần phải thành lập các công ty công ích hay thuê ngoài.Không thể cố duy trì những lực lượng mang danh Nhà nước, mặc trang phục Nhà nước nhưng chỉ được hưởng "hỗ trợ thường xuyên", "hỗ trợ hàng tháng", "phụ cấp" với mức thấp đến phi lý. Mức thu nhập đó chỉ có thể tạo ra cán bộ lợi dụng vị thế để kiếm chác. Như vậy, cái được hẳn ít hơn những mất mát.Cái thời đất nước cần kêu gọi tinh thần tình nguyện, vừa cầm cuốc vừa cầm sổ cơ quan, vừa sản xuất vừa làm cán bộ đã qua. Bây giờ, họ là một nhân lực của thị trường lao động. Trong thị trường ấy, thu nhập của họ chỉ bằng 1/4 thợ nề, xe ôm. Trên thực tế, gần dân nhất, họ mới là những người làm việc trực tiếp, là người vất vả.Và những cộng tác viên đô thị, những ông trưởng ấp (cũng là một dạng cộng tác viên) ấy, sẽ phải làm việc với tâm thế nào, đối xử với dân ra sao, khi họ biết rằng biên chế của các cơ quan hành chính trong cả nước vẫn liên tục tăng, còn những cán bộ cắp ô thì phó chủ tịch Quốc hội phải thừa nhận là... chưa thể giảm được.Trần Anh Tú "Mức thu nhập đó chỉ có thể tạo ra cán bộ lợi dụng vị thế để kiếm chác. Như vậy, cái được hẳn ít hơn những mất mát." Xin hãy nhớ lời khuyên "kinh điển" của ông Lý Quang Diệu dành cho Việt Nam: Muốn Việt Nam phát triển, trước tiên phải làm tốt công tác cán bộ, trả lương cao để thu hút người tài, bên cạnh việc làm tốt khâu tuyển dụng, xử lý nghiêm sai phạm; Việt Nam có thể vay nước ngoài để làm tốt công tác này và hiệu quả rất nhanh Tới Phú Mỹ Hưng mà học hỏi. Chả thấy tổ trưởng tổ phó, trật tự đô thị phường, quận chi cả.... Mà đường phố vẫn sạch đẹp, trật tự. Chỉ cần lâu lâu CA Phường, CSTT tuần tra và xuất hiện kịp thời khi được gọi. So sánh số dân PMH với một phường và nhân lực của PMH xem ai nhiều hơn? Cái chính là nhiều người mà ai củng làm lơ tơ mơ. Một anh bảo vệ PMH làm ca 8 tiếng là đúng 8 tiếng ngồi trực hoặc di tuần. Trong khi ông trật tự đô thị / CTV... gì đó thực chất một ngày làm việc mấy tiếng? Lương công nhân 5-8 triệu/ tháng là họ phải làm việc 8 tiếng/ ngày, 6 ngày/ tuần. Còn ông công chức làm việc thật sự một ngày mấy tiếng đông hồ. Nếu trả lương theo giờ làm việc thực tế tui chắc chắn là lương công chức /1 giờ làm việc cao hơn lương công nhân rất nhiều. Ở TP lương thấp như vậy tại sao người ta vẫn làm và tại sao bây giờ nhiều người xin nghỉ. Tất cả đều có lý do. Có phải việc ra quân chấn chỉnh lại trật tự đô thị là nguyên nhân chăng. Lương của đa phần viên chức (đã biên chế) ở phần lớn các ngành còn không đủ sống,phải "chân trong,chân ngoài." đủ kiểu còn chưa đủ sống,huống hồ!...Lương không đủ sống cũng là một nguyên nhân dẫn đến "luật ngầm",tiêu cực ở phần lớn các ngành mà chúng ta đã thấy! Ở phạm trù công chức,viên chức giảm thiểu "lượng" mới mong cải thiện,thay đổi "chất" được! Sao bây giờ mới rộ lên nhỉ, trước đây có ai xin nghỉ đâu....???? Rất nhiều người kêu lương không đủ sống phải chân trong, chân ngoài gì đó, nhưng thưa các vị lương thấp sao các vị không sang chỗ khác mà làm cứ vào đấy làm gì, để lấy cái gọi là biên chế? Đúng là ....:họ nghỉ việc vì họ còn liêm sĩ và dũng khí. Bài viết này , thống kê này cho chúng ta thấy hạ tầng cơ sở ta yếu kém là phải. Tôi hoàn toàn không đồng ý với tác giả. Vì thứ nhất: Việc tổ chức bộ máy của ta ở cơ sở mỗi ngày cứ gia tăng cán bộ, chứ không bao giờ giảm cả. Báo chí cũng đã đăng ở một xã đã từng có 500 cán bộ thì ai trả lương cho được. Tổ/ấp bây giờ cũng có hàng chục người, ban này bệ nọ mà hoạt động thì cũng không phải thường xuyên. Tổ chức cấp trên có cái gì thì dưới cũng muốn có cái đó, thì làm sao mà đủ kinh phí chứ. Hầu hết cán bộ ở khu vực này không được đào tạo gì cả, sau đó cứ phát triển lên thành cán bộ xã, rồi có ông còn lên cao hơn rất nhiều. Có người nhà con cái không đỗ đai học cao đẳng gì cả, cứ nhét vô làm linh tinh, rồi học... đại là có bằng rồi lên. ... vù vù.Thứ 2: Số nghỉ cũng rất ít, còn số xin vô vẫn nhiều. Như vậy, ai nghỉ cứ nghỉ, ai có nhu cầu làm thì tuyển dụng. Quy luật thị trường mà.Thứ 3: Nếu đội ngũ công chức nói chung muốn lương cao thì phải giảm biên chế 50%; cơ sở phải kiêm nhiệm thì mới có thể có lương cao được. Còn như biên chế hiện nay dân cứ è cổ mà gánh. Tăng hết thuế này thuế nọ ... để nuôi cái bộ máy càng ngày... càng phình ra. Sao phải nuôi đông thế? Thuê nhà thầu theo vụ việc đi. Tại sao Lương thì thấp mà người ta vẫn làm, tại sao có tới 11 triệu công nhân viên chức mà bộ máy thì lại không hoạt động hay hoạt động vô cùng kém hiểu quả. Mức thu nhập đó chỉ có thể tạo ra cán bộ lợi dụng vị thế để kiếm chác! "Trên thực tế, gần dân nhất, họ mới là những người làm việc trực tiếp, là người vất vả".Trưởng ấp, trưởng thôn, trưởng khu dân cư chỉ là cách gọi theo vùng miền, họ là những người "Quyền rơm vạ đá". Tất tần tật mọi công việc trong khu dân cư đều được họ nhúng tay vào, họ là những "Cán bộ" tổng hợp đấy các quan bác ạ. Ở khía cạnh khác việc các cán bộ bỏ việc phải được xem là tín hiệu vui chứ. Khi thấy mức thu nhập quá thấp so vơi sức lao động, họ đã dũng cảm thay đổi nhận thức, thay đổi công việc. Điều đó tốt hơn nhiều so với những cán bộ cứ kêu lương thấp nhưng cứ ở lì một chỗ, chỉ chờ cơ hội "vợt", "đánh quả"....thôi... Người không cần đông, nhưng phải có chất lượng, thu nhập cao. Quan trọng nhất là văn bản luật phải phù hợp với cuộc sống thực tế của người dân, có chế tài đủ mạnh để không ai dám phạm luật