Nước mắt mùa thi Hôm ấy, trông nữ sinh này rất lạ. Em có vẻ ngoài hiền lành nhưng vẻ mặt lại lấm lét từ khi xếp hàng vào phòng thi. Đồng nghiệp của tôi, giám thị số 2, đã để ý em vì thái độ khác các bạn. Cô kiểm tra và phát hiện những mẩu giấy photocopy bé xíu in những bài văn mẫu trong hộc bàn, có lẽ em còn chưa kịp xem. Theo quy chế, mang tài liệu vào phòng thi dù xem hay chưa xem cũng phải lập biên bản và đình chỉ thi.Khi chúng tôi lập biên bản, mặt cô bé tái xanh, run lập cập, nước mắt lã chã: "Xin thầy cô tha cho em. Em chỉ mới đem, em chưa xem gì cả, em sợ không tốt nghiệp loại giỏi thì bố mẹ từ em".Lát sau, mẹ và bà ngoại em vội vã đến trường. Mẹ em mặc trang phục công sở rất trí thức và lịch sự, chị cũng thổn thức trong nước mắt: "Xin thầy cô tha cho cháu, cho cháu một cơ hội. Cháu lỡ dại, cháu là học sinh giỏi 12 năm liền, nay bị cấm thi chắc chị chết mất không dám nhìn ai". Bà ngoại thì cứ đứng ôm, vỗ về trong khi cô bé thất thần, cúi gằm không dám nhìn bạn bè xung quanh. Hết giờ thi môn Văn, đến tận giờ nghỉ giải lao buổi trưa, gia đình em vẫn nán lại cổng trường để trông mong một cơ hội. Nước mắt của họ vẫn không ngừng rơi. Cả Hội đồng thi áy náy, không nuốt nổi bữa ăn trưa.Tôi thấy cay đắng nhất là tài liệu thu được không liên quan đến đề bài, nhưng quy chế là quy chế, không thể làm sai được. Nữ sinh đó là học sinh giỏi 12 năm liền, đạt giải hùng biện tiếng Anh cấp tỉnh, gia đình và nhà trường đặt rất nhiều kỳ vọng vào em. Bố mẹ em đã yêu cầu con phải đạt thứ hạng cao, mục tiêu đặt ra là bắt buộc tốt nghiệp loại giỏi - như mọi cột mốc từ bé đến giờ phụ huynh đặt ra cho em. Nhưng lần này, em đã không vượt qua được.Em sẽ vẫn được thi lại năm sau, nhưng một năm tuổi xuân bị bỏ lỡ, cũng như nước mắt và sự ân hận, danh dự và lòng tự trọng của em trước bạn bè thì có lẽ rất lâu mới bớt tổn thương. Giá như phụ huynh không quá áp lực với em, giá như họ tạo cho em một tâm lý thoải mái...Trách phụ huynh tạo áp lực quá lớn cho con em, nhưng tôi cũng chia sẻ với các bậc cha mẹ bởi hiện nay ở Việt Nam, những kỳ thi vẫn là thước đo duy nhất để đánh giá năng lực, quyết định cho tương lai số đông. Từ bé tí, trẻ em đã phải vượt qua kỳ thi tuyển vào lớp Một, lớp chọn, rồi thi vào lớp 6, thi tuyển sinh lớp 10, và đến lớp 12 thì được ví von là kỳ thi quyết định cả một đời người. Không nhiều người có thể nghĩ thoáng về các kỳ thi, sẵn sàng vui vẻ nếu con em mình đi những lối khác với số đông, miễn là phù hợp với khả năng của em.Kỳ thi tốt nghiệp THPT đã kết hợp với kỳ thi tuyển sinh đại học, cao đẳng, trở thành kỳ thi THPT quốc gia, tính chất quan trọng của nó lại tăng lên gấp bội. Nó được xem là kỳ thi quốc dân. Không chỉ thí sinh, phụ huynh lo lắng mà gần như cả xã hội bị cuốn theo nó. Các trang báo, mạng xã hội ngập tràn những lời chúc, lo toan thi cử, cứ như các thí sinh không phải đi thi mà là đi ra chiến trường. Những kỳ thi ở Việt Nam chưa bao giờ là nhẹ nhàng, áp lực học hành và thi cử là có thật.Trong cuộc đời dạy học của mình, tôi đã trải qua nhiều kỳ thi, chứng kiến nhiều nụ cười và nước mắt, cũng như những may rủi và sai lầm có thể thay đổi cả một số phận. Chúng đều là những kỳ thi mà cả học sinh, gia đình cũng như thầy cô đều căng thẳng, xã hội phải dốc toàn lực. Liệu rằng sẽ còn bao nhiêu gia đình vì một kỳ thi mà mất đi tiếng cười? Liệu rằng có cô bé cậu bé nào vì một kỳ thi mà phạm phải sai lầm, hay thậm chí hành động tiêu cực với bản thân khi kết quả không như ý?Ở Mỹ, để tốt nghiệp phổ thông, học sinh chỉ phải làm một bài kiểm tra kiến thức tổng quát về Văn, Toán, Khoa học xã hội và tự nhiên. Bài kiểm tra khá nhẹ nhàng, em chỉ cần chịu để ý một chút trong lớp là có thể trả lời được. Điểm thi này cũng không phân loại giỏi, khá hay trung bình mà chỉ có hai khả năng "qua" hoặc "không qua". Và nếu rớt, em có thể thi lại. Áp lực thi cử gần như không đáng kể, và tất nhiên không gây ồn ào với nhịp sống của cộng đồng.Kỳ thi SAT để xét tuyển vào đại học ở Mỹ chủ yếu để kiểm tra kỹ năng học tập, xem học sinh sẵn sàng vào đại học chưa, bởi kỹ năng mới là cái các em thật sự cần, phải có kỹ năng mới thu thập được kiến thức một cách hiệu quả nhất. Việc xét tuyển này cũng hoàn toàn không gây áp lực với học sinh vì các em có nhiều lựa chọn cho mình ngoài đại học, hoàn toàn không có khái niệm "rớt đại học" hay "bôi tro trát trấu" vào mặt phụ huynh nào.Đương nhiên, nền giáo dục của mỗi nước vốn khác biệt, không thể so sánh cứng nhắc, nhưng nếu hệ thống giáo dục của chúng ta có thể thay đổi hệ giá trị, cách tổ chức, cách nhìn nhận về thực lực con người thì tôi tin sẽ giảm tải được rất nhiều áp lực mà những kỳ thi đang tạo ra với xã hội. Việc đánh giá năng lực một người chuẩn bị bước vào đời cũng có thể thực chất và chính xác hơn.Không phải ngẫu nhiên mà Đại học Bách khoa Hà Nội mỗi năm cho thôi học cả trăm sinh viên vì đậu kỳ thi đầu vào nhưng không đủ khả năng theo học. Năng lực của một con người thể hiện qua quá trình tiếp thu và vận dụng kiến thức, nỗ lực tự học chứ không chỉ qua một kỳ thi. Thi cử là thước đo khảo sát không thể thiếu trong giáo dục, nhưng thành công của một con người chưa chắc quyết định bởi một kỳ thi mà là cả quá trình rèn luyện, nhận thức và thực hành lâu dài.Đến khi nào chúng ta mới có những kỳ thi trong nụ cười thay vì vẫn còn nước mắt? Đến khi nào ta có thể nhìn nhận, đối xử với chuyện thi cử bình thản hơn, để cuộc sống của nhiều gia đình không bị xáo trộn vào những ngày thi cử, để phụ huynh và học sinh không quá áp lực. Và khi nào những kỳ thi trở nên nhẹ nhõm với toàn xã hội?Phạm Minh Phương Hằng Mình không đồng ý với tác giả về áp lực thi cử ngày nay. Theo quan sát, học sinh hiện nhàn hơn rất nhiều, trừ áp lực điểm số. Ai thế hệ 7x, 8x đời đầu hãy nhớ lại những năm 1990-2000, khi các trường còn ra đề riêng. Bọn mình bắt đầu đạp xe đi luyện thi từ cuối lớp 10. Sáng đi học, chiều luyện thi, tối luyện thi, về ăn cơm xong lại ôn bài đến 2, 3 giờ sáng, muỗi đốt sưng chân. Các trung tâm luyện thi mỗi lớp từ dăm chục đến cả trăm người, đứa nào cũng gầy, đen, mặt mũi, chân tay nhem nhuốc mồ hôi vì nóng. Cuối lớp 12, học sinh phải trải qua kỳ thi tốt nghiệp PTTH, sau đó ít tháng là kỳ thi đại học. Thời kỳ này các trường ra đề riêng, cơ bản rất nghiêm (cũng có chạy điểm, nhưng rất khó). Nhóm trường top đầu thi đợt 1, sau đó là top 2, và cuối cùng là cao đẳng, trung cấp. Những trường top đều ra đề khó nên đa số học sinh mỗi đợt thi 1 trường (để chống cháy). Bình quân cuối cấp, mỗi người trải qua 3-4 kỳ thi. Thi xong rồi nhưng chưa hết, thời đó vào được đại học là thước đo độ "giỏi" nên đỗ thì cả nhà (hoặc cả họ) ăn mừng, trượt thì tự ti và xấu hổ khủng khiếp. Có những người thi đi, thi lại 3, 4 năm để mong cơ hội đổi đời. Một số chấp nhận học cao đẳng, trung cấp vì thi không nổi. Một số khác hết học sinh là đi bộ đội, học nghề, đi làm...Nhắc lại thời đó, chắc mọi người tự hiểu. Không làm Hs giỏi thì vẫn có thể ngước mặt nhìn đời chứ là người gian dối thì phải cuối gằm mặt. Gia đình đó nếu biết dạy dỗ con thì không nên xin nhà trường tha thứ bỏ qua lỗi của con. Bên Mỹ vào ĐH thì dễ vì không vào được trường 4 năm cũng có thể khởi đầu từ trường 2 năm, không vào được trường nổi tiếng thì vào trường cấp tiểu bang cũng khá dễ, mà cả HS và cha mẹ cũng không bị áp lực gì. Nhưng khi đã học thì phải học cho nghiêm túc vì tốn khá nhiều tiền mà nhiều SV phải tự lo mượn rồi trả lại sau cho nên để ra trường với tấm bằng không dễ. BÀI VIẾT QUÁ THỰC TẾ.ĐẦY Ý NGHĨA. CHÚC TÁC GIẢ LUÔN VUI KHỎE.CÓ THÊM NHIỀU BÀI VIẾT NỮA NHÉ Thì cử là để chọn lọc những học sinh có năng lực đi học tiếp đại học. Nếu cứ nói như tác giả chúng ta làm sao biết ai chịu đầu tư thời gian cho học tập để cho học tiếp đại học, học sinh nào yếu kém cho về vườn hay lại tất cả đều đỗ đại học. Có tý áp lực thi pt đã cho là to tát thì trong môi trường sống của việt Nam áp lực việc làm cuộc sống các em sao chịu nổi. Suy cho cùng áp lực thi hôm này sẽ là điểm tựa để các em phấn đấu trong tương lai. Còn học sinh nào không chịu nổi áp lực hoặc không muốn chịu áp lực thì đừng mơ tham gia vào các công việc có mức độ tần suất áp lực cao Cảm ơn bài viết của tác giả. Không có kỳ thi nào ở nơi đâu mà ko áp lực cả. Chỉ mô hình và quan niệm thi cử chúng ta làm các em quá áp lực.Các phụ huynh và các em hãy nhớ. Thi cử điểm số cũng chỉ là một con số. Để thành công hay không, nó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Các thiên tài âm nhạc, hội hoạ, các doanh nhân thành đạt đâu phải họ đều vượt qua tất các kỳ thi, điểm toán lúc nào cũng 9-10. Họ không giỏi mặt này, họ sẽ giỏi ở khía cạnh khác. Vấm đề là họ biết phát huy thế mạnh đó.Cũng nên cần thay đổi mô hình thi cử hiện nay theo quân điểm xã hội hoá giáo dục.Thứ nhất: Tổ chức thi THPT đưa cho các trường cấp 3 tự tổ chức. Nó cũng chỉ là một tấm bằng chứng nhận đã hoàn giáo dục phổ thông thôi mà. Nó ko có giá trị về mặt cơ hội nghề nghiệp trên thị trường. Vì thế, xem nó là phổ cập giáo dục theo quân niệm, ai cũng có cơ hội đến trường.Thứ 2: thi đại học, ngành nghề đưa về cho các trường tự chủ. Thi thế nào môn gì tuy họ. Nên chăng bộ gia tăng giám sát như mức điểm sàn, kỷ luật hiệu trưởng trường để xảy ra sai phạm, quý định số lượng sinh viên được tuyển tuỳ theo qui mô giáo viên, cơ sở vật chất. Nhiều học sinh bây giờ đâu muốn thi đại học, họ chỉ muốn học nghề, kiếm việc dễ hơn là bỏ 4 năm học đại học ra thất nghiệp. Mỗi em chỉ đăng ký 2 ngành dự thi kéo dài từ tháng 5_8. Các khối thi cách nhau ra 20 ngày. Bài viết hay, cảm ơn tác giả. Nhưng có vài điều tôi muốn bổ sung.Một lí do khác nữa tại sao kì thi SAT của Mĩ lại đỡ áp lực hơn, theo tôi, là khác với kì thi tốt nghiệp thpt của ta, điểm kì thi SAT không phải là thước đo duy nhất trong xét truyển vào đh. Tùy các trường Mĩ, nó có thể là sơ yếu lí lịch hay bài luận có đề tài, và đôi khi, họ lại coi trọng CV đẹp và bài luận hay, hơn là điểm SAT cao. Thành ra thí sinh điểm trung bình SAT vẫn có khả năng vào trường top Mĩ nếu chứng minh được "động lực học" và hoạt động ngoại khóa đã tham gia. Tất cả đều do "năng suất lao động" quyết định. Ở một xã hội tư bản (tiền vốn) phát triển mạnh, ai cũng có được cơ hội có thu nhập cao, cuộc sống tốt, công việc ổn định thì tự dưng mọi chuyện chạy đua vào những vị trí như vậy là không cần thiết khi nó quá nhiều lựa chọn tốt khác thay thế. Nhưng ở một xã hội mà "năng suất lao động" ít ỏi, công việc tốt, có thu nhập cao khó khăn, ở một xã hội cạnh tranh cao thì người dân phải chạy đua nhay từng tí một để có những vị trí công việc và địa vị xã hội. Sẽ có người vẫn nói là ở Hàn Quốc, Nhật Bản,... dù phát triển thì thi cử vẫn áp lực, cạnh tranh vẫn cao, thất nghiệp vẫn rất nhiều, nhiều người trẻ bỏ xứ ra nước ngoài xin việc. Xin thưa là những nước đó tư bản phát triển nhưng chưa đạt tới sự thịnh vượng và theo chiều sâu như ở Phương Tây. Họ phát triển nhưng vẫn không giữ lại các nhà máy ở quốc gia của họ mà đổ sang nước khác để tránh thảm họa môi trường vì công nghệ lạc hậu còn các công nghệ tiên tiến ít hậu quả môi trường họ không có như ở Phương Tây. Sản phẩm của họ phụ thuộc giá trị cạnh tranh nên phải chuyển ra nước ngoài để cạnh tranh giá nhân công rẻ mạt, còn Phương Tây họ tập trung vào những giá trị khó bị thay thế ví dụ: Phát Triển Phầm Mềm, Hệ Điều Hành, Sản Xuất Cơ Khí không/ít Phác thải,... Ai đã từng rớt đại học,.Xin đi làm công mới thấy cái ê chề của CV. Những công việc mà các bạn trẻ này xin được là gì ? Không ai hướng dẫn họ. Các trường dạy nghề thì lạc hậu. Học xong không đáp ứng được yêu cầu xã hội. (Trừ nghề hàn tay đôc hại). Làm tối ngày, lương 5T/tháng ,lo tiền trọ,cơm áo gạo tiền,còn gì tương lai. Muốn thay đổi thì lại theo con đường thi cử. Xã hội khi xin việc mà bằng cấp không tốt thì rớt ngay tư vòng gửi xe. (Không nhận hồ sơ hoặc không hồi âm). Hỏi sao cả nước không lao vào THI..THI..THI THi cấp 1,2,3. Thi lên bậc,công chức,chuyên viên...55 tuổi còn thi chuyên viên cao cấp, Kỹ sư chính... nếu thấy học sinh đó có thái độ khác với học sinh còn lại thì giám thị nên hỏi thẳng em đó cho em đó 1 cơ hội, nếu em đó chối không nhận thì cấm thi là thích đáng! 9 năm trước tôi trải qua 2 kỳ thi tốt nghiệp THPT và thi Đại học. Gia đình nông thôn, và có lẽ ba mẹ tôi làm ruộng nên lúc đó không quan tâm tôi thi vào trường nào, ngành gì, và dù tôi có nói thì họ cũng không hiểu. Học để làm gì mới là quan trọng. Nếu kiến thức học được ko tạo ra giá trị cho xã hội thì cũng chỉ là để trang điểm mà thôi. Dù cho có học giỏi mà ko áp dụng dc vào thực tế thì cũng chỉ là phí công. Kiến thức bao la chưa chắc cái ngày hôm nay đã đúng với ngày mai, giá trị cốt lõi của việc học vẫn là khả năng tiếp thu cái mới và áp dụng thực tế cuộc sống. Tôi cũng từng gác thi tốt nghiệp, nhưng nếu tôi là tác giả trong trường hợp này tôi sẽ lựa chọn giải pháp khác. Chỉ cần lại rồi nhẹ nhàng nói hộc bàn còn rác kìa, em gôm giúp thầy/cô bỏ thùng rác. Cho em ấy một cơ hội, 12 năm đèn sách. Còn nếu tái phạm thì xử lý cũng chưa muộn Gian lận có nhiều kiểu, nhiều cách nhưng cái gọi là "photocopy bé xíu in những bài văn mẫu" để gian lận môn Văn thì không thể chấp nhận được (đối với cá nhân tôi). Tôi không chấp nhận được cái việc không biết, không hiểu, không cảm được văn chương lại đi lấy thứ của người khác viết vào xem như thứ của mình. Tôi rất mong sao các nhà làm giáo dục của nước mình, nhất là ở môn Văn, có một sự cải cách, cải cách từ chính người dạy, sao cho một em dốt nhất cũng có thể viết lên suy nghĩ của mình trong bài thi, chứ không phải tìm mọi cách để viết cho xong bất kể đó là ý, là lời của ai. Tôi đã từng đi Úc và Mỹ. Tôi có mấy người bạn Úc (dân da trắng chính gốc). Con cái của họ đi học rất nhẹ nhàng. Bạn tôi cũng từng kể là thời nó đi học cũng nhẹ nhàng như thời con nó vậy. Chương trình bên họ được thiết kế để đảm bảo giảm áp lực tối đa cho bọn trẻ, để chúng nó đều có tuổi thơ. Nói thật là tôi đã ước mình sinh ra trong 1 gia đình Tây ở 1 nước phương Tây, để tôi có được tuổi thơ. Phải nói thẳng là tôi cảm thấy buồn cho tuổi thơ của tôi. Tuổi thơ của tôi đã bị tước mất vì những thứ áp lực không đáng có.