Chọn sách cho con Ở nhà mình, chị hạn chế truyện tranh, và mỗi cuốn sách của con chị đều phải đọc trước, thấy nội dung tốt, chữ nghĩa đàng hoàng mới cho con đọc. Khi mọi người hỏi tôi định hướng như thế nào trong việc chọn sách cho con, tôi trả lời: “Cũng giống như cuộc đời, tôi không nghĩ ‘cách ly’ là một phương pháp tốt, mà ngược lại, 'tăng sức đề kháng' hay ‘tiêm ngừa’ là cách mà tôi lựa chọn.”Đã có rất nhiều cảnh báo rằng những cuốn sách nhảm nhí có thể làm “ô nhiễm” tâm hồn con trẻ. Nhưng, trong thế giới sách, có câu chuyện hay, có câu chuyện dở, những thông tin sai và đúng có thể trộn lẫn nhau trong cùng một tác phẩm... Có những cuốn sách hấp dẫn người này, chán ngắt với người kia. Có cuốn sách khiến ai đó lạc lối, nhưng chính cuốn sách đó, cũng có thể khiến một người khác trở nên vĩ đại. Có khi việc chọn lầm một cuốn sách cũng sẽ cho ta kinh nghiệm nào đó trong cuộc đời.Vấn đề là, làm thế nào để con trẻ đọc một cuốn sách và biết nhận xét về cuốn sách đó một cách có ý thức: Sách được biên tập cẩu thả? Câu chuyện nhàm chán? Hình ảnh xấu? Văn phong dở? Kiến thức sai?Tôi tin rằng trẻ con cần được tôn trọng như một cá thể độc lập. Một đứa trẻ thể hiện nhu cầu và cá tính của mình sớm hơn chúng ta nghĩ. Ngay khi biết nói, con tôi đã biết từ chối một cuốn sách không đủ thu hút, và muốn có một cuốn sách khác. Chúng muốn tự chọn sách cho riêng mình. Cuốn sách làm chúng thích thú và khao khát được đọc.Cả hai vợ chồng tôi đều có sách xuất bản, nhưng thực tế là chúng tôi không thuyết phục được cậu con trai 10 tuổi của mình đọc chúng. “Sách của ba mẹ nhiều chữ quá, nên lớn lên con sẽ đọc” - con tôi nói. Cuối cùng, tôi bỏ cuộc khi nhận ra rằng, đối với con trẻ, thích thú là điều quan trọng nhất. Yếu tố lớn nhất để duy trì việc đọc, trước tiên và trên hết, là nó phải thực sự mang lại cảm giác thích thú. Hiện nay con tôi chỉ thích đọc “Shin - cậu bé bút chì” và “Nhật ký chú bé nhút nhát”. Ngắn gọn, hài hước, có hình ảnh minh họa - đó là lý do.Quả thật, nếu quá kỹ càng trong việc kiểm duyệt sách của con, có thể, chúng ta đã vô tình “lọc bớt” không ít niềm vui thú của trẻ, và vì thế ngăn cản chúng tìm thấy tình yêu thật sự với sách. Đó là lý do tôi không muốn tự tay chọn sách cho con. Nhưng nếu cứ để mặc con bơi tự do trong biển sách mênh mông, có thể chúng ta sẽ để lạc mất con. Phải làm thế nào để theo sát con trong hành trình trưởng thành cùng sách? Cuối cùng, tôi nhận ra rằng, cách tốt nhất là giúp con xây dựng thói quen chọn sách một cách có ý thức ngay từ nhỏ, đồng thời sẵn sàng lắng nghe những ý kiến, phản biện của chúng về sách.Rõ ràng là những cuốn sách mà con cái chúng ta thích đọc, không chỉ là cơ hội cho chúng khám phá thế giới, mà còn là cơ hội cho các bậc cha mẹ trong việc khám phá thế giới tâm hồn của con mình. Qua những cuốn sách hay bộ truyện tranh mà con tôi yêu thích, tôi dường như phát hiện ra những điều mà có thể vô tình hay cố ý, chúng không bộc lộ trong cuộc sống thường ngày: những ước mơ, mối quan tâm, sở thích, một cá tính bất ngờ và cả những suy nghĩ thầm kín của chúng.Thế nên thay vì cấm đoán, hay cố kiểm duyệt hết những cuốn sách của con, tôi chỉ nói rằng “Hãy nói mẹ nghe vì sao con chọn cuốn sách này, vì sao con muốn đọc nó? Con thích nhân vật nào trong câu chuyện đó? Con nghĩ gì về chuyện này?” và luôn sẵn sàng để lắng nghe.Rốt cuộc, mỗi ngày chúng ta sống, mỗi việc chúng ta làm, mỗi cuốn sách chúng ta đọc, đều phải là một chọn lựa có ý thức, một cách chủ động và có trách nhiệm. Đó là điều quan trọng nhất mà tôi muốn gieo vào tâm trí con mình - bắt đầu từ việc chọn sách.Đặng Nguyễn Đông Vy Bài viết rất hay. Tôi thích nhất đoạn cuốn nói về sự lắng nghe của bố mẹ đối với con. Tôi sẽ cố gắng thực hiện điều này với các con mình. Hiện giờ không ít các bà mẹ chỉ lo tích trữ đồ ăn tết? tết mẹ diện gì con diện đồ gì? Làm sao để các bà mẹ quan tâm đến đọc sách rồi mới nói đến chuyện con đọc hay không đọc ? Các bà mẹ trẻ giờ chỉ thích miết facebook thôi, buồn lắm! Nhìn xa môt chút, tôi thấy rằng trẻ em Do Thái từ khi lọt lòng đã được cha mẹ quan tâm đến việc đọc sách, có hẳn 1 thư viện sách nhỏ đặt trong phòng trẻ thay vì các món đồ chơi. Thói quen đọc sách của trẻ có tốt hay không là do thái độ của cha mẹ. "Tôi dường như phát hiện ra những điều mà có thể vô tình hay cố ý, chúng không bộc lộ trong cuộc sống thường ngày: những ước mơ, mối quan tâm, sở thích, một cá tính bất ngờ và cả những suy nghĩ thầm kín của chúng." Mình đúng y như tác giả nói, một tối, con trai lấy sách ra cho mẹ đọc trước khi ngủ, mẹ đọc trang đầu tiên, con bảo con thích trang khác rồi hí hoáy tìm, anh chàng đưa cho mẹ là hình của 2 bạn nhỏ ngồi trên ghế, bạn gái khóc, bạn trai để tay lên bạn gái động viên. Mẹ ngạc nhiên vì sách này hơi gia` nên mẹ ít đọc sao concó thể biết chính xác trang này có hình này. Mẹ hỏi sao con thích, sau một hồi mắc cỡ chối quanh, và mẹ động viên thì anh chàng thổ lộ: con thỉnh thoảng nhớ bạn Phương Hà vì bạn đã chuyển nhà không còn học chung lớp với con nữa. Đúng là trẻ thơ. "Quả thật, nếu quá kỹ càng trong việc kiểm duyệt sách của con, có thể, chúng ta đã vô tình “lọc bớt” không ít niềm vui thú của trẻ, và vì thế ngăn cản chúng tìm thấy tình yêu thật sự với sách. Đó là lý do tôi không muốn tự tay chọn sách cho con."Không thể đồng ý hơn với chị. Giả sử người bố/mẹ là những người có đầu óc thực tế và thiếu trí tưởng tượng/mộng mơ, không phải chuyện đọc sẽ trở nên nhạt nhẽo và áp đặt với đứa trẻ sao. Hãy để cho con được tự chọn sách, nhưng không đọc sách thụ động mà đọc với ý thức vì sao con yêu/ghét/chán cuốn sách này. Muốn con yêu sách, chính bố hoặc mẹ phải là người yêu sách trước tiên. Chúng ta tạo thói quen đọc sách cùng với con trước lúc đi ngủ - dù chỉ là 15 phút - cũng chính là khoảng thời gian tuyệt vời để làm nền móng cho thói quen đọc sách của con sau này. Chú ý chút nha! Khuyến khích trẻ đọc truyện chữ ngắn ngay từ lớp ba rồi dần dần truyện dài hơn, sẽ tăng khả năng ngôn ngữ và trí tưởng tượng. Là một giáo viên tôi nhận thấy đa số học sinh không hiểu rõ cách diễn đạt của đề bài, ngay cả bài toán. Cách hay để khuyến khích trẻ đọc sách, là đọc cho trẻ nghe những câu chuyện hay, ý nghĩa trước khi đi ngủ. Singapore có chương trình kidsREAD rất hay. Đọc chuyện cho trẻ nghe, để trẻ thích đọc. Thực ra, ngày bé bạn nhà mình không thích truyện chữ, nhưng mình lại có giải pháp, treo giải thưởng khi bạn ấy đọc truyện dài, mới đầu đọc ít thôi, 2 trang, 3 trang....và nhận một món quà. Sau đó thì dần dần mình hạn chế mua truyện tranh, và bạn ấy mêm truyện dài lúc nào không biết. Tôi vẫn chọn cách chọn lọc truyện chữ để con đọc chứ không mua truyện tranh hay để cho con tuỳ nghi chọn truyện. Tôi luôn giải đáp cho con khi con không hiểu từ nào đấy trong câu chuyện con đọc. Theo tôi, đây là cách để con tăng khả năng ngôn ngữ và trí tưởng tượng. Bắt đầu từ khi bé 3 tuổi, tối nào tôi cũng kể cho con nghe vài câu chuyện ngắn ngắn trước khi bé ngủ. Giờ 5 tuổi bé biết tự đọc truyện chữ, và tối nào trước khi ngủ cũng kể lại cho mẹ nghe vài truyện. Gửi các bà mẹ trẻ! Theo kinh nghiệm của mình, trẻ từ 2 tuổi trỏ lên các mẹ nên mua sách có hình ảnh về đọc và hướng dẫn cho bé xem và nghe, càng lớn bé càng thích thú với việc đọc sách. Con trai mình từ lúc 2 tuổi mình đọc sách cho cháu nghe, sau đó hỏi lại những chi tiết cơ bản, cháu trả lời , sau nhiều lần như vậy cháu thuộc câu chuyện và tự kể lại. Bây giờ cháu 9 tuổi rồi và cháu rất đam mê đọc sách, tất cả các cuốn văn học kinh điển nước ngoài dành cho thiếu nhi cháu đều đọc hết và rất thích thú. Đứa thứ 2 mình cũng bắt đầu như vậy khi cháu 2 tuổi, bây giờ cháu mới 2 tuổi rưỡi nhưng ngày nào cháu cũng yêu cầu mẹ đọc sách, chỉ từng nhân vật trong sách và bắt đầu cháu biết kể lại . Sau khi thử nghiệm bởi chính 2 đứa con mình, mình nghĩ trẻ con quan trọng là tập cho chúng thói quen và khơi gợi niềm đam mê. Chúc các mẹ thành công nhé. Mình không đồng ý lắm với tác giả ở ý không nên kiểm duyệt kỹ quá sách của con. Thực tế khi mình đi chọn sách cho con, mình nhận thấy thị trường sách bây giờ nhiều tạp nham quá, mình luôn đọc sơ qua để biết văn phong và nội dung của từng cuốn mình mua cho bé. Chứ ở tuổi lên 2, lên 3 làm sao bé có thể nhận biết được cuốn sách nào tốt hay xấu. Những cái đó có thể dạy bé khi bé dần dần lớn lên. Cảm ơn chị về bài viết bổ ích này, hy vọng tòa soạn sẽ có thêm nhiều góc nhìn bổ ích, về mọi mặt của cuộc sống. Vẫn là ý kiến cá nhân. Đây là đề tài lớn...nhìn vào từng GĐ, từng XH, từng QG...sẽ thấy mỗi nơi mỗi khác....và sẽ thấy bao la...không sao gom nhặt, sắp xếp thành hệ thống để kết luận, đưa ra qui luật...để mọi người noi theo. Theo tôi, muốn con đọc sách hay hay sách tốt thì đầu tiên phải để con yêu sách trước đã. Trong cuốn sách "Người mẹ tốt hơn là người thầy tốt" tôi rất tâm đắc cách dạy con yêu sách của tác giả, bà nói "Chọn sách "hay", không chọn sách "có ích" ', có nghĩa rằng cha mẹ nên chọn những cuốn sách phù hợp với tâm lý trẻ nhỏ, để chúng có hứng thú với sách trước đã, rồi dần dần sẽ yêu sách và cuối cùng chúng sẽ biết chọn sách hay, sách có ích cho mình, và miễn nhiễm với sách dở, sách nhảm nhí.