GS Hoàng Văn Cường: Cơ chế đang trói buộc bệnh viện công tự chủ Sáng 24/10, góp ý vào dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi), GS Hoàng Văn Cường, Hiệu phó Đại học Kinh tế quốc dân, cho biết người dân băn khoăn khi hàng chục nghìn cán bộ y tế rời bỏ bệnh viện công, kể cả bệnh viện lớn - nơi nhiều y bác sĩ mong muốn được làm việc.Nhiều người cũng ngỡ ngàng khi bệnh viện lớn như Bạch Mai và K, nơi có đầy đủ điều kiện và thế mạnh để tự chủ, lại xin thôi để quay về được hưởng bao cấp từ ngân sách. Trong khi đó, rất nhiều cơ sở y tế mong chờ được tự chủ và thực tế cơ chế này đang được thực hiện khá thành công ở các đại học.Theo ông Cường, phần lớn bác sĩ mong muốn bệnh viện có đầy đủ trang thiết bị hiện đại, thuốc và vật tư y tế đúng chủng loại để được toàn quyền lựa chọn thực hiện phác đồ điều trị hữu hiệu nhất. Nếu được hưởng mức thù lao tương xứng với công sức bỏ ra và hiệu quả đóng góp, bác sĩ sẽ toàn tâm toàn ý, dành hết năng lực để khám, chữa bệnh tại bệnh viện, không phải "chân trong chân ngoài", tất bật với phòng khám tư.Đa số người bệnh cũng sẵn sàng trả phí cao hơn để được khám, chữa, điều trị với điều kiện tốt nhất tại bệnh viện công. Tuy nhiên, vì mong muốn này không được đáp ứng nên nhiều người phải ra nước ngoài chữa bệnh hoặc chuyển sang bệnh viện tư, bệnh viện quốc tế có trang thiết bị hiện đại và tiện nghi."Những vấn đề nêu trên đều xuất phát từ nguyên nhân căn bản là cơ chế quản lý đang trói buộc, chưa cho phép bệnh viện công khai thác, phát huy hết tiềm năng, thế mạnh vốn có", ông Cường nói, kỳ vọng dự Luật Khám bệnh, chữa bệnh sẽ giải quyết thấu đáo các bất cập.Đại biểu Cường đề nghị, dự luật cần quy định rõ tự chủ là trao quyền cho bệnh viện tự quyết định hoạt động khám chữa bệnh; tổ chức bộ máy và con người phù hợp; tài chính của bệnh viện kể cả nguồn thu từ ngân sách. Bệnh viện được tự quyết sử dụng nguồn thu; mức chi trả lương; đầu tư, mua sắm; trích các quỹ đầu tư phát triển, quỹ hỗ trợ bệnh nhân nghèo.Đồng thời, dự luật cần có cơ chế xác định giá dịch vụ y tế với bệnh viện tự chủ có khác biệt với nơi chưa tự chủ. Nguyên tắc là giá dịch vụ khám, chữa bệnh đảm bảo tính đúng, đủ chi phí, trên cơ sở định mức kinh tế - kỹ thuật khám chữa bệnh. Định mức của cùng bệnh viện phải đảm bảo mọi bệnh nhân bình đẳng trong tiếp cận phác đồ điều trị cũng như đội ngũ cán bộ y tế. Giá khám chữa bệnh có các mức để bệnh nhân lựa chọn, nhưng chỉ khác nhau ở điều kiện dịch vụ đi kèm và nguồn gốc xuất xứ của thuốc, vật tư trang thiết bị.Hiệu phó Đại học Kinh tế quốc dân lưu ý, cần tránh hiểu không đúng bệnh viện tự chủ là khoán trắng cho những nơi này tự lo. Dự luật cần quy định rõ nguồn ngân sách nhà nước dành để chi trả cho việc khám chữa bệnh của bệnh nhân diện xã hội trợ giúp; chi trả thông qua đặt hàng; đầu tư phát triển bệnh viện theo mục tiêu, nhiệm vụ nhà nước giao.Dự luật cần quy định rõ cơ chế quản lý tài sản để bệnh viện chủ động lựa chọn phương thức đầu tư mua sắm, thuê, liên doanh liên kết máy móc, trang thiết bị. "Tôi tin rằng nếu được bổ sung đầy đủ những cơ chế nêu trên sẽ giải quyết được bất cập đang xảy ra trong công tác quản lý bệnh viện. Cơ sở khám chữa bệnh công lập sẽ có điều kiện nâng cao chất lượng", ông Cường bày tỏ.Theo đại biểu Trần Văn Khải (thường trực Ủy ban Khoa học Công nghệ Môi trường), giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh phải được Nhà nước thống nhất quản lý tại Luật giá (sửa đổi) vì đây là vấn đề liên quan trực tiếp đến việc thực hiện quyền được chăm sóc sức khỏe của nhân dân. Giá khám chữa bệnh cũng có tác động trực tiếp đến Quỹ Bảo hiểm y tế, ngân sách Nhà nước cũng như khả năng chi trả của mỗi bệnh nhân."Tôi đề nghị Bộ Y tế phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng những quy định liên quan đến giá dịch vụ khám chữa bệnh trong dự thảo Luật Giá (sửa đổi) sẽ trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp thứ 4 này", ông Khải nói, nhấn mạnh phải có khung giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu. Điều này sẽ mở ra cơ hội tự chủ cho các cơ sở y tế và xã hội hóa ngành y tế.Đại biểu Tạ Văn Hạ cho rằng các quy định về bệnh viện công, xã hội hóa, giá dịch vụ, phân cấp chuyên môn, giấy phép hành nghề, khám chữa bệnh từ xa... đều là vấn đề mới nhưng chưa được làm rõ trong dự thảo. Quy định về phân cấp, trước đây theo tuyến Trung ương, tỉnh, huyện, xã nhưng dự luật phân cấp theo chuyên môn kỹ thuật là ban đầu, cơ sở, chuyên sâu, chưa làm rõ mối quan hệ giữa các cấp bệnh viện."Từ cấp ban đầu đến cơ sở, chuyên sâu như thế nào? Mối quan hệ giữa bệnh viện công và tư thế nào? Chính sách nhà nước với từng cấp chuyên môn ra sao?", ông Hạ nêu hàng loạt vấn đề.Sau khi thảo luận hội trường, Thường vụ Quốc hội sẽ tiếp thu, hoàn thiện dự thảo Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi), để trình Quốc hội biểu quyết thông qua vào chiều 14/11. Hoàn toàn nhất trí với đại biểu Cường : Tôi vừa phải chuyển việc khám định kỳ tim mạch hàng tháng từ bệnh viện Chợ Rẫy sang bện viện tư vì những bất cập như ý kiến các đại biểu. Dù giá khám VIP tại BV tư là 800.000đ nhưng tôi thấy rất vừa ý và ngay trong một tuần đã giới thiệu 5 người thăm khám. Đối với người bệnh như chúng tôi tiền xếp sau mạng sống. BV Chợ Rẫy thời gian chờ đợi ở tất cả các khâu từ khám, lấy toa thuốc, lấy thuốc quá lâu, người bệnh đi lại quá nhiều ảnh hưởng lớn đến sức khỏe chưa kể việc khám quá nhanh vì bệnh nhân đông làm tâm lý người bệnh không yên tâm vì khám không kỷ. Ý kiến các vị đại biểu vô cùng chính xác cần điều chỉnh ngay. Bệnh viện công mà tự chủ là không tốt đâu Theo ý kiến cá nhân của em thì 2 nghề không nên để nó hoạt động theo quy luật kinh tế thị trường là: Nghề trồng người và nghề cứu ngườiNên đãi ngộ các thầy tốt hơn để các thầy yên tâm hành nghề Ông nói đúng! Tự chủ mà trói buộc bằng hàng hà các qui định thì sao gọi là tự chủ! "Đa số người bệnh cũng sẵn sàng trả phí cao hơn để được khám, chữa, điều trị với điều kiện tốt nhất tại bệnh viện công. Tuy nhiên, vì mong muốn này không được đáp ứng nên nhiều người phải ra nước ngoài chữa bệnh hoặc chuyển sang bệnh viện tư, bệnh viện quốc tế có trang thiết bị hiện đại và tiện nghi." => Có lẽ ông chưa đi viện khám bao giờ? Gì chứ riêng tiền khám theo yêu cầu thấp nhất đã 150k, khám GS là 500k rồi và có rất nhiều bệnh nhân đã đăng ký khám theo yêu cầu, chưa tính các xn cận lâm sàng khác chi phí đã rất nhiều rồi chứ có phải ai cũng khám theo bhyt và kể cả muốn dc khám bhyt thì cũng phải có bệnh rồi nhập viện thì mới được xét tiếp cơ mà.Rõ ràng tiền khám, chữa bệnh hiện nay đã lớn rồi chứ không phải chúng tôi chả có tẹo đâu?Còn vì sao thu lớn lại ko trả lương cao đó là cơ chế của riêng bệnh viện, nào chúng tôi có biết nhưng đừng có mà đòi tăng viện phí lên nữa khi thực tế chúng tôi đã trả rất cao... Tôi cho rằng ngành y tế và nhà nước phải siết chặt kỷ cương mở phòng khám tư nhân và kinh doanh cửa hàng thuốc tràn lan. Nếu bệnh viện tư hiện đại đồng bộ thì cho phép hoạt động còn chỉ phòng khám đơn giản thì dẹp luôn, tất cả các Y, Bác sỹ đang làm việc trong bệnh thì không được mở phòng khám tư tại nhà. Bệnh viện tự chủ thì lãnh đạo phải vất vả lắm. Trách nhiệm, năng động, có kiến thức quản lý kinh tế và quyết tâm cao mới thành công. Tiến sỹ, bác sỹ ngành y thông thường không làm nổi đâu. Các bệnh viện giờ đi khám chữa bệnh đều có những gói nhiều khi thấy giật mình. Hôm rồi em mình đi khám khai có cô bảo làm kiểm tra 5 triệu được rồi nhưng cô khác ca lại bảo phải làm gói 16 triệu. Chẳng hiểu ra làm sao? Cơ chế, chính sách nào cũng chỉ phù hợp với một giai đoạn nhất định; khi nó không còn phù hợp với thực tiễn thì phải thay đổi. Thực tế rất nhiều nguồn lực công tư đều đang lãng phí, chỗ đông nghẹt, chỗ thì vắng hoe, cơ chế không rõ ràng người dân khó đánh giá dịch vụ khám chữa bệnh, kéo theo khám bệnh đơn giản cũng phải vào bệnh viện. Ước gì Y Bác sĩ bệnh viện chỉ chuyên khám và điều trị bệnh cho dân thôi nhỉ. Từ y tế, đến giáo dục, giao thông vận tải, cứ mãi loay hoay. Chỉ khổ cho dân. Bệnh viện tư, những người góp vốn (chủ bệnh viên), họ trực tiếp chọn mua trang thiết bị, xây dựng v.v mà không quan tâm gì khoản hoa hồng hay thất thoát tiền bạc; Còn nhân viên làm việc thì không nhức đầu cho việc lấy lòng cấp trên hay ai đó để được lên lương, thăng chức. Còn bệnh viện công thì khác, sử dụng tiền ngân sách để hoạt động, thì sẽ phải lo tiền thất thoát lớn, nhân viên có thể "chơi xấu" nhau để dành một vị trí nào. Hai việc lớn trên là kiểm soát chặt thu,chi và chọn hiền tài đặt đúng vào vị trí là cần thảo luận, đưa ra giải pháp. Kiểm soat thu, chi, đấu thầu không quá khó, chỉ cần thông tin minh bạch trên web, trên bảng thông tin của bệnh viện, và luôn hiển thị những thắc mắc, phản biện của nhân viên (mà không cần phải nêu rõ tên người nêu ý) lên hệ thống. Còn lãnh đạo tiến cử ai, thì cho tập thể bỏ phiếu bầu chọn dân chủ là ổn. Lãnh đạo bệnh viện cũng vậy, cũng phải bỏ phiếu kín tín nhiệm hàng năm. Làm như vậy, tổ chức sẽ tốt lên thôi. Các đại biểu đưa ý kiến rất hay. Tất cả những gì là công thì chúng ta nên tập trung theo phương pháp công hoàn toàn không xã hội hóa được. Nếu để tự chủ thì phải tự chủ hoàn toàn. Như vậy thì sẽ là tư nhân hóa dựa trên quản lý của nhà nước, từ đó mất tính công trong nội hàm của bản chất. Hiện tại chúng ta đang loay hoay về những vấn đề này. Nên xây dựng ngân sách đúng đủ và có tính phát triển kê thừa. Từ đó xây dựng cơ chế ngân sách để chuẩn bị. Xây dựng cơ chế đấu thầu dựa trên tập quán với nhà sản xuất công nghệ thay vì theo cơ chế thị trường. Đồng nghĩa chúng ta sẽ có quan hệ chiến lược với các nhà sản xuất, phát triển công nghệ tiên tiến trong điều trị bệnh và sản xuất thuốc chứ k thể phát theo kiểu mua bán trên thị trường cạnh tranh hiện tại