Quán cơm Nụ Cười Đó là hơn chục năm trước, khi ông còn là tổng biên tập báo Pháp Luật TP HCM. Những quán cơm ấy ấn định một giá bán tượng trưng. Chúng được duy trì dựa hoàn toàn vào sự đóng góp của xã hội. Ông muốn làm quán cơm như vậy. Hôm đó, tôi nhớ là giữa những hứng khởi, cũng có người e dè. Có người nói nhỡ quán cơm sẽ bị ai đó lợi dụng, ăn miết, ỷ lại. Cũng có người nói vận động để hỗ trợ theo từng đợt thì dễ, chớ miệng ăn núi lở, ai mà cho tiền tháng này qua năm khác được. Mà ai sức đâu phục vụ quán mỗi ngày, rồi vệ sinh an toàn, chất lượng bữa ăn ra sao… Ông Nam Đồng nói thực ra trách nhiệm xã hội và tấm lòng của người Sài Gòn như cái mạch ngầm, mình làm sao khơi thông nó bằng tấm lòng, bằng sự tin tưởng, bằng ý nghĩa xã hội thì cái mạch đó nó chảy hoài, chảy miết. Ông nói một cái quán như thế, đừng sợ ai lợi dụng. Nếu họ nghèo, họ cực thì họ cứ tới ăn mỗi ngày. Rồi trong số người nghèo cực đó, khi đã ổn định, chục người trăm người sẽ có người quay lại hỗ trợ. Cũng chỉ khó nhất là lúc đầu cần sự hỗ trợ để duy trì, khi hoạt động ổn định thì hôm nay người này giúp người nghèo, mai lại có người khác tiếp nối. Người nghèo có nhu cầu một bữa ăn đủ dinh dưỡng khi túng thiếu khó khăn, thì cũng có những người khác có nhu cầu những địa chỉ hiệu quả và minh bạch để họ được tham gia đóng góp cho cộng đồng.Rồi ông Nam Đồng cũng mở quán. Quán ấy bây giờ đã thành chuỗi, bán cơm với giá 2.000 đồng.Ông chủ quán cơm ấy nhiều lần nói, quán cơm xã hội không phải là sự bố thí từ thiện. Ở đó, người khá giả bỏ một phần vật chất giúp đỡ chung xã hội; ở đó những người chủ trương đứng ra làm cầu nối, quản trị một cách hiệu quả minh bạch và trách nhiệm từng đồng xu ủng hộ. Mang lại cho người ta bữa cơm mà để người ta mặc cảm nghèo khổ hay mang ơn mình thì sao được. Ở đó là xã hội lo cho nhau, nhóm chủ trương chỉ là người khơi dẫn mạch nguồn.Thi thoảng, tôi và bạn bè cũng ghé quán cơm Nụ Cười. Điều dễ thấy là sự trật tự, sạch sẽ, ngon miệng. Có đôi lần tôi thấy những khách sang, có người đi xe đẹp, mặc đồ đẹp cũng ghé ăn cùng những cậu sinh viên nghèo hay người bán vé số lam lũ. Ai cũng sắp hàng như ai, mua cái phiếu ăn hai nghìn, nộp phiếu và được phục vụ. Mà, cả chuỗi 6 quán Nụ Cười đều thế. Từ chỗ một vài trăm suất, mỗi tuần bán đôi bữa, giờ mở cửa cả tuần, mỗi ngày quán bán 300-500 suất. Có lần tôi hỏi ông Nam Đồng: “Anh có sợ lúc nào đó hụt hơi, không duy trì nổi không?”. Ông Nam Đồng cười: “Nè, giờ nếu không ai ủng hộ, quán vẫn có thể duy trì liên tục mỗi ngày trong 6 tháng liền, từ nguồn ủng hộ đang tồn quỹ”.Ông kể có ông nọ giày đen xe láng vô ăn một bữa, hai bữa, ba bữa mà không nói tiếng nào, khách khứa cũng chẳng vì vậy mà ngạc nhiên. Rồi bữa nọ ăn xong cho xe chở tới mấy tấn gạo. Khi người ta tin rồi, mạch ngầm sẽ chảy miết. Cũng có người sau một bữa ăn, quay lại ủng hộ chục triệu đồng. Mà đừng nghĩ người nghèo thì cứ vậy hưởng thụ, cũng có chị ve chai, anh vé số sau khó khăn, cũng quay lại đóng góp những đồng tiền ít ỏi nhưng đẫm mồ hôi… Có em sinh viên có ngày ăn cơm ở quán, hôm sau quay lại làm tình nguyện viên phục vụ; có nhà, mùa hè gửi con đến phụ quán như một trải nghiệm, cả những du khách nước ngoài cũng xin vào làm tình nguyện viên. Bữa tôi đến ăn cơm quán Nụ Cười, vào tham quan bếp, tôi ngạc nhiên khi thấy ca sĩ Ánh Tuyết đang ngồi rửa chén.Thực khách của Nụ Cười, tôi không thấy ai mang gương mặt mặc cảm. Họ đường hoàng vào ăn, lịch sự và trật tự rồi nhường chỗ cho người sau. Như trưa qua, hai thực khách đặc biệt là nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và phu nhân đến quán Nụ Cười ăn và đóng góp ủng hộ. Thăm hỏi chủ quán xong, ông Tư Sang chào: “Thôi tui về nghen ông Nam Đồng, đặng còn để chỗ cho mấy cháu sắp hàng ngoài kia vô ngồi ăn chiều còn đi học”.Mạch ngầm nhân ái mà ông Nam Đồng nói, là những con người ở mọi giai tầng, là nghĩa khí Sài Gòn, là sự nhân ái và tin cậy.Đức Hiển Xã hội đang cần lắm những "Nụ cười" xuất phát từ đáy lòng và thấm đẫm tình nhân ái như vậy! Vạn lần cảm ơn chú Nam Đồng! Người hạnh phúc nhất là người đem lại hạnh phúc cho nhiều người khác,chú ạ! Mạch ngầm nhân ái, mạch ngầm từ tâm, mạch ngầm lương thiện. Những mạch ngầm đó như máu đang lặng lẽ chảy trong huyết quản hàng triệu người Việt, như nước ngầm trong sạch đang chảy trong những tầng đất đá dưới chân chúng ta. Không cần hô khẩu hiệu, đánh trống khua chiêng và báo cáo tổng kết, chỉ cần mỗi người vào một lúc nào đó cảm thấy nhẹ lòng khi lặng lẽ làm những việc có ích cho đồng loại là đủ để giữ những mạch ngầm đó không bao giờ cạn, và đó chính là căn nguyên của lòng yêu nước. Chúc ông sống lâu trăm tuổi, có trăm quán nụ cười. trăm triệu người nở hoa. Còn nhớ saigon xưa không chỉ có quán cơm xã hội mà còn có nhà thương thí tức bệnh viện chữa bệnh không tốn tiền cho người nghèo ,thậm chí nếu có qua đời cũng có áo quan.ngày nay,vô bệnh viện đủ thứ tiền phải xét nghiệm lại dù đã có xét nghiệm từ bệnh viện khác chuyển qua,thuốc giả.....than ôi Xã hội còn nhiều người tốt. Nên duy trì để xã hội tốt đẹp hơn "Nhiễu điều phủ lấy giá gương"... Người Việt Nam yêu nước, thương nòi, có mạch nguồn từ xa xưa. Nếu biết khơi đúng mạch nguồn thì sẽ tuôn trào ra thôi. Rất tiếc trong một thời gian nhiều thập kỷ nó bị đồng tiền chi phối. Cảm ơn ông Nam Đồng, cảm ơn những tấm lòng vì con người. Bác Đức Hiển có góc nhìn hay "Mạch ngầm nhân ái mà ông Nam Đồng nói, là những con người ở mọi giai tầng, là nghĩa khí Sài Gòn, là sự nhân ái và tin cậy". Mình từng ghé Sài Gòn chơi nhưng chưa từng đến quán này. Hẹn lần sau tới, nhất định sẽ tới quán :)) Mình muốn đóng góp một chút lương cho quán ăn. Có bạn đọc nào biết tài khoản của quán không giúp mình với? Một đĩa cơm bình dân của thị trường có giá 20 ngàn đồng. Giá một phần ăn nước uống tươm tất ở đây phải không dưới giá này. Với mức giá 2 ngàn đồng được lấy cho có hình thức thì xem như đây là cơm từ thiện nhưng lại cung cấp phổ thông. Để giảm chi và khả năng hoạt động lâu dài, tránh mặc cảm đồng thời chuyển hình thức này thành kết hợp tự nguyện với giá rẻ và từ thiện là bán cơm với giá từ 2 ngàn đến 10 ngàn đồng nhưng phần ăn như nhau. Người ăn tùy nghi trả tiền theo khả năng của mình trong khung giá ấy. Đây cũng là hình thức định hướng văn hóa nhận thức công bằng cho xã hội. Quán sạch sẽ, chế biến sạch sẽ. Nguyên vật liệu tươi ngon. Khách ăn trật tự, văn minh, bình đẳng. Ng đóng góp thì âm thầm lặng lẽ rất đáng trân trọng. Cảm ơn ông Nam Đồng với một cái tên quán rất đẹp. Nụ Cười của ông đã thổi bùng ngọn lửa tin yêu cho cuộc đời này. Mọi người đang hiểu sai từ Bố thí theo nghĩa không tốt và sợ người được bố thí ngại ngùng nên có vẻ không thích dùng từ này. Đây thực sự là một hình thức Bố thí theo đúng ý nghĩa của nó trong Phật giáo. Mong mọi người hoan hỉ cùng đón nhận. Quán cơm nụ cười Cống Quỳnh đã ghi một dấu ấn Độc của Sài gòn nhiều năm. 1/ Nhân văn & nghĩa tình: cộng đồng sẻ chia, người có giúp đỡ người cần, nâng bước người kg may, giữ nhân cách cho người khó khăn. 2/ Chất lượng: vệ sinh an toàn thực phẩm đảm bảo, món ăn ngon miệng, khẩu phần no đủ, vệ sinh chỉn chu. 3/ Phong cách: tận tâm, rộng mở, bao dung. Quán luôn duy trì trật tự, giữ nét văn hóa (ít nhất một số người có thể học đc văn hóa xếp hàng từ những khách hàng ở quán này). Nhân viên phục vụ tận tình & cùng với thực khách đã tạo nên nét nhân ái, kính trên nhường dưới , có cả tình nguyện viên nước ngoài tham gia. 4/ Quản lý: có tiêu chí tốt đẹp & giản dị, thông tin minh bạch & công khai, phương châm & nội quy...đc xác thực trên các bảng thông báo trong quán.Trân trọng & Ngưỡng mộ & Mong chuỗi Nụ cười mới phát triển mạnh mẽ & cùng các quán cơm xã hội khác mang theo nghĩa tình sẽ chia, hào sảng bao dung của người dân Sài gòn. Đọc mà chảy nước mắt,mong con tôi chóng lớn sẽ cho cháu vô quán phụ 1 tay để học cách làm người tử tế.