Quy hoạch tham nhũng Tôi đem câu hỏi này đến thẳng vài người đang làm công tác thanh kiểm tra. Không có câu trả lời rõ ràng. Đa phần là những lời nói gián tiếp kiểu "hình như là...". Những câu hỏi trực tiếp "Anh/chị đã từng..." hầu như không được trả lời.Nhưng cuộc tìm hiểu về chủ đề này khiến tôi nhận ra: những người dám làm việc tày đình trong cơ quan công quyền, không thể xuất hiện chỉ sau một phút phát sinh lòng tham. Trong các bài "Nghệ thuật vòi tiền" và "Gánh nặng thanh tra" tại chuyên mục này, các tác giả đã chỉ ra một thực tế quan trọng, rằng vòi vĩnh, ăn bẩn là một quy trình. Nó khác với những vụ việc hình sự có thể đến sau một phút bột phát, như giết người hay gây thương tích. Nhân sự được tham gia vào quy trình này, trước đó thường xuyên phải đi qua một quá trình... quy hoạch."Chả có ai tự dưng lại được tham gia việc lớn thế cả. Như thanh tra xây dựng thì cũng phải kiểm tra xây cái tum sai phép, để vật liệu tràn ra hè... rồi mới được thanh tra công tác quy hoạch, quản lý đầu tư chứ", anh bạn cười nhẹ rồi bỏ lửng.Tôi biết nhiều nhân sự vì "lệch sóng" với Thủ trưởng nên ít được tham gia các đoàn thanh tra. Họ phải làm việc hành chính, thường trực tiếp dân, nhận đơn, vào sổ. Hẳn nhiều người từng nghe về những vụ lệch sóng kiểu này. Và chính tôi, một người đã trượt quy hoạch vì không đẹp lòng cấp trên, biết hơn ai hết rằng ngay trong cơ quan nhà nước cũng phải "có bạn có phường".Các vụ việc đã đươc công khai cho thấy những thủ đoạn tinh vi, một bộ kinh nghiệm phức tạp. Nếu anh không phải là người được ăn tập bài bản, anh có thể gây nguy hiểm cho đồng phạm.Có vụ tranh chấp phải lên cửa quan. Một vị quan chức nho nhỏ ra giá 1 tỷ đồng cho vụ tranh chấp tài sản gần 5 tỷ đồng. Qua vài lần thương lượng, số tiền ban đầu là 500 triệu đồng. Đương sự cho tiền vào túi đen mang đến nhà. Chẳng nói câu nào, chủ nhà ra dấu đặt túi tiền xuống đất, đá veo vào trong góc. Vẫn im lặng như vậy, chủ nhà vẫy khổ chủ ra về.Người đi đưa hối lộ trong vụ này, đã được anh em báo chí chúng tôi căn dặn cẩn thận, chuẩn bị máy ghi âm để làm bằng chứng. Nhưng không có bằng chứng: "ra giá" thì bằng những tín hiệu kiểu "xem thế nào", còn toàn bộ quá trình trao nhận diễn ra mà phía bên kia không nói một lời. Toàn bộ sự việc diễn ra ở nhà riêng, chủ nhà chỉ ra dấu như kịch câm. Cho đến bây giờ, vụ việc vẫn "án binh bất động" mà người đưa tiền không biết lý do. Có thể do chưa chồng đủ tiền. Có thể do vướng mắc tại đâu đó. Nhưng đổi lại vẫn là sự im lặng.Những câu chuyện tôi vừa kể khá nhàm và không hề xa lạ với đông đảo người dân. Nó có thể diễn ra ở nhiều địa phương, nhiều cấp và chỉ khác nhau ở mệnh giá. Chúng ta cũng từng có một Bộ trưởng hùng hồn khẳng định không cho ai lên chúc Tết, không nhận bất cứ món quà nào... Hơn 2 năm sau, ông này bị khởi tố về tội Nhận hối lộ, theo khoản 4 Điều 354 Bộ luật hình sự năm 2015 - giá trị tài sản hối lộ từ 1 tỷ trở lên.Trước sự vô tình của tư pháp, tất cả các vụ việc này đều hiện ra như các... vụ việc. Bạn cũng có quyền nghĩ đơn giản như vậy, hoặc có thể dùng kinh nghiệm xã hội để đặt câu hỏi: ai đã dạy họ làm những việc phức tạp như vậy? Bộ kiến thức tinh vi liên quan đến tham nhũng này được học từ đâu? Phải chăng kỹ năng đó hoàn toàn đến từ việc tự chiêm nghiệm? Hay là cũng như mọi môi trường công sở khác, những cô cậu bé mới ra trường sẽ cần đến các anh các chị cầm tay chỉ việc, truyền thụ các đặc trưng nghề nghiệp mà không sách vở nào ghi, rồi cho tham gia các "dự án" từ nhỏ đến lớn, cho đến khi tự biết dùng kịch câm để đòi tiền người dân?Kết quả Chỉ số Hiệu quả Quản trị và Hành chính công cấp tỉnh ở Việt Nam (PAPI) 2018 cho thấy, yếu tố tác động lớn nhất tới mức độ hài lòng đối với hiệu quả quản trị và hành chính công là hiệu quả kiểm soát tham nhũng trong khu vực công. Bên cạnh đó, người dân có cảm nhận vòi vĩnh trong y tế, giáo dục giảm đáng kể so với kết quả khảo sát năm 2017. Tuy nhiên, "lót tay" để có việc làm trong khu vực Nhà nước, vòi vĩnh trong cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, lạm dụng công quỹ chưa giảm.Trên bình diện thế giới, thông tin từ Diễn đàn kinh tế thế giới (năm 2018) cho hay, số tiền tham nhũng bằng hơn 5% GDP toàn cầu (2,6 nghìn tỷ USD). Còn Ngân hàng thế giới dẫn con số, doanh nghiệp và cá nhân mỗi năm chi hơn 1 nghìn tỷ USD để... hối lộ. Như vậy, việc "lót tay" hay hối lộ thường đến từ 2 phía: Người dân hay doanh nghiệp muốn thỏa hiệp, muốn được việc còn người có quyền thì muốn có lợi ích từ công việc của mình.Trong sâu thẳm mỗi con người đều có một ước mơ làm mọi việc để thỏa mãn nhu cầu của mình. Họ sẵn sàng phạm tội nếu tội phạm đó có thể không bị trừng trị. Như vậy, nhũng nhiễu, lót tay, hối lộ, tham nhũng hoàn toàn có thể trở thành tập quán trong một bộ máy công quyền với tính chất khép kín của nó.Việc một vài, thậm chí nhiều quan chức "vào lò" không thể triệt tiêu tập quán này. Nếu như vẫn còn một hệ thống nuôi dưỡng và dạy dỗ một người trẻ từ lúc họ vừa bước chân ra trường đến khi trở thành các con cáo già trong việc hỏi dân "xem thế nào đi chứ".Chúng ta quan tâm nhiều đến những con người này khi họ đã biết cầm hàng trăm triệu, thậm chí hàng chục tỷ, mà quên mất rằng ai cũng đã trượt đi từ lúc biết cầm hai trăm nghìn. Đấu tranh với tham nhũng lớn liệu có hiệu quả nếu không có một hệ thống pháp lý và tâm lý coi tham nhũng vặt là kẻ thù?Trần Anh Tú Có một thực tế mà tôi biết tại đơn vị của tôi là: Tất cả các cuộc thanh kiểm tra đều kết thúc bằng tiền. Ở đâu cũng có tham nhũng, những ở xứ văn minh thì có ít, xứ lạc hậu thì có nhiều. Ở đâu cũng có chuột và gián, nhưng nếu nhà cửa gọn gàng, ngăn nắp, sạch sẽ thì không có chuột và hầu như không thấy con gián nào. Nếu nhà cửa lộn xộn, hôi hám, đồ ăn để lung tung sẽ trở thành ổ chuột và ổ gián. Vấn đề cốt yếu và lâu dài không phải là bắt được bao nhiêu chuột và gián (và lấy làm vui là đã bắt được nhiều), mà là sắp đặt nhà cửa và ăn ở thế nào để không có đất sống cho lũ gây hại đó. Tham nhũng nó như cái cây đa nghìn năm, chặt bỏ đc vài cái rễ trên cây không ảnh hưởng đến bộ máy, cái gốc vẫn còn đó và nó có thể phát triển thành nhiều nhánh hơn, tinh vi hơn, xảo quyệt hơn và khó phát hiện hơn.đau lòng khi những cơ quan công quyền có chức năng giám sát tham nhũng lại có những người tham nhũng. Tác giả bài viết nhấn mạnh "kịch câm" trong câu chuyện! Thực tế bạn tôi kể một trường hợp lại là "kịch nói" và cũng vô bằng. Chuyện rằng: Vì cần giải quyết một công việc! ông chủ đầu tư cho quân lên cơ quan chức năng trình bầy, kèm theo một phong bì. Thôi thì đồng tiền đi trước là đồng tiền khôn, anh nhân viên đưa trước cái phong bì! Vị thủ trưởng vừa bóc phong bì vừa nói: "Các anh mang phong bì về đi" và đưa lại chiếc phong bì đã mở không còn ruột, nói tiếp: "Cấp trên đã cấm phong bì các anh không biết sao? Công việc chúng tôi sẽ nghiên cứu giải quyết. Thế là anh nhân viên bạn tôi cầm cái phong bì không ruột ra về & tuần sau được nhắn lên lấy kết quả!Chuyện này Tào Tháo cũng chịu thua! Đọc bài báo mà nó đã trong lòng! Cảm ơn nhà báo đã có bài báo xuất sắc! Nếu chia cấp bậc cho lòng tư ích (xem trọng tư lợi cá nhân) của con người thì tham nhũng chắc thuộc cấp bậc cao nhất. Ngay cả việc kiềm chế vứt rác bừa bãi, tranh giành quyền đi trước trong giao thông hay xếp hàng mua đồ ở siêu thị, người ta còn chưa kiềm được bản thân thì chữa phía trên không nổi đâu.Việc có thể làm bây giờ là nhìn thật xa và bắt đầu giáo dục từ ý thức đổ rác đã nào. Vâng, 200 nghìn là lúc mà mới ra trường đi theo đoàn và mình được nhận. Tôi đi đăng kí giấy phép kinh doanh ở một trung tâm hành chính công ở thành phố trực thuôc tỉnh Quảng Ninh được đánh giá là điểm sáng về cải cách hành chính thế nhưng cán bộ ở trung tâm này cũng có nhiều cách thức gây khó dễ, cuối cùng anh ta gợi ý tôi làm dịch vụ cho nhanh. Điều đáng nói là nghiệp vụ vòi tiền của anh ta cũng rất tinh vi, trung tâm hành chính công là nơi rất đông người, có cả máy quay camera ở các góc soi vào khu vực tiếp dân thế nên để không bị lộ tất cả cuộc trao đổi vòi tiền của anh ta với tôi đều được anh ta thực hiện bằng việc viết ra 1 tờ giấy A4, anh ta ghi ra giấy số 500k, tôi gật đầu đồng ý, anh ta ghi tiếp "kẹp tiền vào tờ giấy", tôi cầm tờ giấy A4 ra ngoài, kẹp tờ 500k vào đưa cho anh ta, thế là công việc được xử lý. Toàn bộ những người xung quanh và máy quay chắc chắn không thể phát hiện ra cuộc vòi tiền tinh vi như thế. Bài viết rất hay, đó là lý do vì sao tôi thích đọc trang mục này. Tỉnh tôi đang có đợt biên chế ngành y tế,vợ tôi làm điều dưỡng 4 năm rồi nhưng không hy vọng thuộc diện ưu tiên lắm. Dò hỏi những con người có quyền lực nói câu "giờ em xem thế nào?".Mức giá đưa ra có thể giúp vợ chồng tôi xây được căn nhà cấp 4. Mình đọc ở đâu đó" Đứng trước đồng tiền, không phân biệt màu da, hầu hết đều ứng xử như nhau,.." Quan trọng là tính khách quan của qt kiểm soát hành vi bằng công cụ hữu hiệu. Đến tiền dân bằng thật là tiền bảo trì chung cư đòi được chủ đầu tư thì ban quản trị lại ko minh bạch. Bùng nhùng không gỡ được, trao trả cho cư dân thì lại muốn giữ lại. Việc nhỏ như vậy còn không làm được, nữa là tiền tham nhũng,.. cách đây vài năm tôi làm thủ tục vay tiền Ngân Hàng,vẫn phải lót tay mặc định.1tr/100tr.......cho dù có đủ loại giấy tờ.nay có cạnh tranh của nhiều ngân hàng nên % lót tay chết đói vì mất khách hàng.nhưng ở đâu đó khi thiếu 1 số giấy tờ đúng thủ tục thì vẫn phải lót tay đấy! Thực tế đã chứng minh một điều: một sự vật, sự việc không thể phát triển đúng nghĩa nếu không có sự cạnh tranh! Một thực tế nhưng ko phải ai cũng dám nhìn vào: còn chức quyền thì còn tham nhũng. Hối lộ và tham nhũng ở ta nó thành "nghệ thuật' rồi. Xin lỗi một bộ phận không nhỏ người tử tế,nhưng tôi nghĩ nếu gặp cơ hội thì chắc chắn chỉ có một số ít người giám mạnh dạn từ bỏ cơ hội,tiền bạc để quay đi...