Thái độ với truyền thông Mặc dù phải chuẩn bị tiếp đặc phái viên của Thủ tướng Abe (Nhật Bản) về việc xây dựng khu y tế kỹ thuật cao, bà Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến vẫn dành thời gian để trao đổi với tôi những vấn đề về y tế hiện nay, đặc biệt là việc giảm tải bệnh viện. Qua cuộc nói chuyện, tôi hiểu bà đã đọc những ý kiến của mình về vấn đề này. Tôi cũng rất tâm đắc với nhận định của bà rằng, vấn đề giá dịch vụ y tế của Việt Nam hiện nay là một trong các yếu tố làm cho y tế Việt Nam chưa thể phát triển được. Như vậy, trong ngành y, chúng tôi khá thống nhất với nhau trong nhìn nhận vấn đề. Chỉ có điều, làm sao cho người dân và dư luận hiểu được những khó khăn của ngành, từ đó, chúng tôi có được sự ủng hộ của người dân, dư luận để làm cho y tế đất nước phát triển hơn. Theo bà Bộ trưởng, thời gian qua, việc người dân còn chưa hiểu rõ ngành y tế, đặc biệt là có thái độ, phản ứng không tốt với những tai biến y khoa có phần lỗi của ngành y - đó là chưa làm tốt công tác truyền thông, chưa làm cho người dân hiểu được những yếu tố đặc thù của ngành và những khó khăn của y tế Việt Nam hiện nay.Trong cuộc gặp thân mật, tôi cũng biết thêm một chi tiết thú vị, đó là vào các buổi giao ban ở Bộ, các bài báo, bài viết trên mạng xã hội về ngành y thường được các lãnh đạo Bộ mang ra đọc và thảo luận. Hai vị Cục trưởng của hai lĩnh vực liên quan đến truyền thông nhiều nhất cùng hai vị lãnh đạo cấp Vụ trưởng đã khẳng định, họ luôn cởi mở thông tin với báo chí. Ngoài ra, mạng xã hội cũng sẽ là kênh hữu hiệu giúp họ lắng nghe ý kiến dân phản ánh, phát hiện những sai sót để xử lý kịp thời.Khoan nói về quan điểm, vấn đề đúng sai trong công việc, trong quản lý, bằng những việc làm như trên, tôi cho rằng, Bộ Y tế đã thể hiện một thái độ đúng đắn và phù hợp với xu thế của thời đại, đó là đối thoại thông qua truyền thông. Bộ không chỉ quan tâm đến hệ thống báo chí truyền thống, mà còn chú ý đến cả những phản ứng của truyền thông xã hội. Một người như tôi, chủ một phòng khám tư nhân nhỏ, với quyền hành trong tay, Bộ Y tế cũng như bà Bộ trưởng có thể bắt ép tôi gỡ bỏ những bài viết phản ánh bất cập của ngành y, hay viết theo ý kiến của lãnh đạo bất cứ lúc nào. Nhưng họ đã không làm vậy, mà chọn cách đối thoại. Tôi nghĩ đây quả là sự chuyển mình mạnh mẽ trong tư duy của lãnh đạo. Một vị Cục trưởng đã hẹn gặp tôi để giải thích cho tôi thêm về cách giảm tải bệnh viện của Bộ. Bộ trưởng và thư ký của bà cũng đã cho tôi biết thêm những số liệu thống kê thăm dò, quá trình để đi đến quyết định chống nằm ghép…Thời gian vừa qua, trong dư luận có rất nhiều phản ứng không tốt đối với y tế, thậm chí hiện tượng bạo hành nhắm vào nhân viên y tế có chiều hướng gia tăng. Tôi hy vọng rằng với sự thay đổi mạnh mẽ trong công tác truyền thông y tế, y tế Việt Nam sẽ được người dân và dư luận hiểu rõ hơn, để từ đó phát triển ngày càng lớn mạnh, đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao, ngày càng đa dạng về chăm sóc và bảo vệ sức khỏe, mang lại sự hài lòng cho người dân, góp phần làm cho đất nước ta trở nên đáng sống hơn.Và tôi cũng mong mỏi lắm các cơ quan quản lý khác cũng chọn đối thoại làm phương pháp giao tiếp với người dân, với dư luận, hơn là sử dụng những biện pháp cấm đoán.Võ Xuân Sơn Vấn đề làm người dân bức xúc không phải là do thiếu thông tin mà ở chỗ thái độ vô trách nhiệm trong giải quyết các tình huống y tế của một số bác sỹ, y tá hoặc cơ quan y tế dẫn đến thiệt hại về tính mạng và tài sản của nhân dân. Cách đây hơn hai năm, tôi đến bệnh viện tỉnh để nội soi đại tràng (làm dịch vụ hoàn toàn). Sau hơn một ngày súc rửa, tôi đến bệnh viện khá sớm để lấy số thứ tự. Theo số thứ tự thì tôi vào thứ 3 nhưng có một vài bệnh nhân nữ, yếu nên tôi đã nhường cho họ vào trước. Khi hết số bệnh nhân yếu thì cô y tá gọi tôi vào (lúc này đã khá muộn), vào đến nơi thì ông bác sĩ (còn khá trẻ, ít hơn tôi chừng 10 tuổi) lại bảo tôi ra để ông gọi người khác. Cô y tá lưu ý ông là đến lượt tôi theo danh sách, tôi cũng nhỏ nhẹ nói rằng tôi đến rất sớm và đã nhường cho một số ca bệnh nặng rồi. Ông bác sĩ đồng ý (nhưng có vẻ không hài lòng). Thế rồi thảm họa cho tôi bắt đầu. Ông ta soi cho tôi mà quay cái dây soi như trẻ trâu nhảy dây. Chắc bạn biết nội soi đại tràng không gây mê nó đau đớn như thế nào rồi. Soi được dăm, bảy phút thì điện thoại của ông ta reo lên, ông rút điện thoại ra nghe, thả nguyên cái dây soi trong bụng tôi và bắt đầu cuộc tán chuyện với một ông bạn nào đó. Tai tôi nghe thì câu chuyện cũng tào phào chẳng có gì mà ông ta buôn khoảng hơn mười phút. Tôi nằm chờ cuộc nói chuyện kết thúc với cái dây nội soi nằm trong ruột mà thấy thời gian như một thế kỷ. Thế rồi câu chuyện cũng kết thúc và ông ta lại tiếp tục soi cho tôi, vừa soi vừa cằn nhằn rằng ruột tôi khó soi. Tưởng rằng mọi việc sẽ ổn thì bỗng nhiên có một cô y tá nào đó chạy vào. Ông bác sĩ, miệng tán chuyện còn tay phải điều khiển ống soi, còn tôi lại tiếp tục bị hành hạ, cắn răng chịu đựng mong cho kết thúc. Thế rồi mọi chuyện cũng xong, ông bác sĩ rút cái dây ra và bảo tôi đứng dậy. Tôi nghĩ mĩnh vừa thoát khỏi địa ngục. May sao (theo thông báo của ông bác sĩ) thì ruột của tôi cũng không có vấn đề gì lớn. Một phần là người biết kìm chế, một phần nhẹ nhõm vì sức khỏe không đến nỗi tệ nên tôi cũng miễn cưỡng cảm ơn rồi ra về. Sau lần này tôi có một ấn tượng rất xấu và khiếp sợ việc phải đến bệnh viện. Cấm đoán làm cho xã hội phát triển thụt lùi, tôi cũng mong các bác bỏ cái kiểu: cứ không quản được thì cấm Nghành y tế trước mắt hãy làm tốt y Đức, khi đó sẽ giải tỏa được rất nhiều vấn đề. Kể cả khó khăn, thiếu thốn, khó khăn, vất vả một chút người bệnh vẫn vui vẻ và chấp nhận... Đúng là ngành Y cũng như nhà giáo , im lặng cả năm để rồi cứ đến ngày lễ 27/2 hoặc 20/11 mới có được mấy bài viết ca ngợi ngành nghề cao quý , bởi thế cho nên mọi người chỉ thấy những mặt tiêu cực, mặt trái của công việc nặng nhọc này mà chưa thấy hết sự hy sinh thầm lặng của các YBS các Y tá trong chăm sóc người bệnh. Tôi tâm đắc với sự bất bình của nhà báo Hữu Thọ trên VTV tuần trước, ông nói rằng ,Trong cuộc đời làm báo của ông , ông đã đi trên 40 nước nhưng chưa thấy có nươc nào mà người ta dám xông vào Bệnh viện hành hung Bs... Người dân như vậy phải chăng cũng có một phần lỗi của sự truyền thông??? Đạo đức ngành y từ đâu ra, có phải chung chung là đạo đức con người, chuyên môn thì học từ bài giảng, sách, tài liệu... còn đạo đức thì học từ đâu?, có lẽ trò học từ đạo đức của thầy, nhân viên học theo đạo đức lãnh đạo, con học đạo đức của cha mẹ. Thế thì đội ngũ y tế cũng là những con người có đạo đức hay không cần phải xem lại đầu nguồn. Ngành y cao quí luôn được xã hội tôn vinh rất mong những người đi trước hãy để lại cái đẹp cái hây cho y tế phục vụ xã hội được hoàn mỹ hơn. "Một người như tôi, chủ một phòng khám tư nhân nhỏ, với quyền hành trong tay, Bộ Y tế cũng như bà Bộ trưởng có thể bắt ép tôi gỡ bỏ những bài viết phản ánh bất cập của ngành y, hay viết theo ý kiến của lãnh đạo bất cứ lúc nào. " Tư duy áp đặt và nỗi sợ hãi khiep sợ của người dân sẽ đưa ta thụt lùi so với Lào , Campuchia. Và tôi không mong một ngày con cháu muốn xuất khẩu lao động sang lào Bộ trưởng Y Tế nên có những bài viết trên báo như bác sĩ Võ Xuân Sơn để dân góp ý trên diễn đàn này. Chúng ta cũng cần thêm nhiều bài viết từ góc nhìn và quyền lợi của đại đa số dân (nghèo) - những người không thể viết. Những năm 60 thế kỷ trước nhắc đến Y tế mọi người nhớ ngay " Thầy thuốc như Mẹ hiền" và " Phòng bệnh hơn chữa bệnh". Nếu vào các web chúng ta thấy số lượng các Cục , Vụ, Viện... trong các Bộ ngành của Viêtnam ta số lượng rất nhiều nhưng tên gọi có vẻ khó nhận biết? Ví dụ Cục Dự phòng( lẽ ra Phòng ngừa thì đúng hơn) hay Bộ Giáo dục lại có Vụ Thường xuyên chắc để quản những Học sinh sv... thỉnh thoảng mới đi học? Nói vậy để thấy Truyền thông kiểu gì cũng phải chính xác thì mới đưa được thông điệp hành động đúng. Bộ Y tế chăm lo bảo vệ sức khỏe cộng đồng thì phải chú trọng cả công tác Phòng ngừa, Công nghiệp dược đúng nghĩa... Cũng toàn người Thầy thuốc người Việt hành nghề nhưng có nhiều Bệnh viện Bệnh nhân không hề phàn nàn ? Trên đời nầy: "Có qua có lại mới tọai lòng nhau", các bạn luôn kêu gào BS phải có Y ĐỨC còn bệnh nhân thì sao! Chen lấn, lo lót, tấn công nhân viên BV, chửi mắng BS, xem thường dặn dò của BS, v.v.. làm xấu đi quan hệ giửa BS và Bệnh Nhân. BS không phải là người máy mà không biết BỨC XỨC, họ cũng là con người và họ cũng cần được kính trọng như bạn. Hãy bảo vệ BS vì họ là người duy nhất có thể giữ gìn sự sống cho mỗi chúng ta. Tôi nhớ Tết năm nào đọc bài về CSGT vất vả không được nghỉ Tết, không được thưởng thì có comment đại khái là "nếu cho tôi làm CSGT tôi xin thề không nghỉ, không nhận thưởng". Nghĩ lại, trong năm qua bao nhiêu người chê bai bác sĩ thế này, y tá thế kia, nhưng hình như không thấy ai dám thề "nếu cho tôi làm bác sĩ hay y tá" nhỉ. Tôi đã từng tiếp kiến Ts Võ Xuân Sơn, khi cháu tôi bị tai nạn vỡ hộp sọ, Bs sơn mổ từ 1230 đếm đến 4h30 sáng mới xong, khi tôi đến thì điều dưỡng nói BS vừa đi nghỉ, lấy sức sáng mai mổ tiếp, nhưng tôi không yên tâm, muốn gắp BS để biết tiên lượng của cháu mà chuẩn bị hậu sự, điều dưỡng bất đắc dĩ phải gọi BS dậy, BS ngái ngủ, nhưng vẫn lắng nghe tôi nói lời xin lỗi vì làm đứt đoạn thời gian nghỉ của BS, và trình bày nguyện vọng, sau đó BS trả lời là yên tâm cháu tôi sẽ sống. Một lần nữa xin lỗi vì làm mất thời gian nghỉ ngơi quý báu của BS và nói lời cảm ơn.tất cả các BS có tay nghề giỏi thì rất nhiệt tình và tận tâm với người bệnh, luôn trăn trỡ với những khó khăn của nghành y tế. Cần làm tốt vai trò truyền thông để các bên cùng hiểu. Ngày trước số lượng người làm nghe thuốc và nghề giáo có ít . Phần lớn những người làm nghề này có xuất thân , nhân thân tốt . Bệnh nhân , học trò của họ cũng tương tự . Do vậy chuyện thực hành Y ĐỨC ( theo quan điểm của người xưa) sẽ khá dễ dàng . Ngày nay , tất cả đã khác xưa rất nhiều, nhất là quan niệm sống , nên chuyện Y ĐỨC ta cần nhìn nhận khác đi . Làm nghề gì cũng phải có ĐỨC ,vì thế ta không cần phải quá nhấn mạnh về Y ĐỨC mà chỉ cần họ làm ĐÚNG là được . Rất vui khi được biết đến Bộ trưởng bộ y tế quan tâm có kế hoạch phát triển ngành y tế, và cách làm việc không giống với các Bộ khác. Cầu mong sự thay đổi ngành y tế lần nầy làm cho bệnh nhân và bác sĩ bớt khổ. Con đường mang tên Y Tế còn lắm gập ghềnh..!