Cổ thụ trong thành phố Cả nhà bốn người chúng tôi sống vỏn vẹn trong căn phòng tý tẹo 14 mét vuông vì một lý do rất "bao cấp", tiết kiệm điện. Nhưng ông bà ngoại tôi là người hết sức yêu cây, đặc biệt là bà. Bà dành gần như cả ngày ở với hoa và cây. Vườn nhà chúng tôi có đủ các loại, từ gốc nhãn cổ thụ, cây lê ki ma trĩu quả, cây roi ngọt lừ nhưng đầy sâu róm đến cây ổi có cành thật dai mà bọn chúng tôi có thể ngủ cả buổi trưa trên đó... Tôi thích nhất là có hai cây khế giống hệt nhau nhưng quả thì một ngọt, một chua.Một ngày, cây nhãn cổ thụ bị mối ăn ruỗng ruột, có nguy cơ đổ bất cứ lúc nào nên cả nhà đành phải đồng ý chặt. Hôm ấy là ngày buồn nhất thời thơ trẻ mà tôi còn nhớ. Tôi đã khóc khi mấy ông thợ "kéo cưa lừa xẻ" gốc nhãn yêu quý của mình. Mỗi lúc đi học về, tôi vẫn thấy thiêu thiếu cái rễ cây mà chân tôi hay vấp. Hà Nội trong ký ức của tôi là thành phố với những hàng sấu hơn trăm năm tuổi của đường Trần Hưng Đạo, Phan Đình Phùng, hàng Phượng đỏ rực của phố Lý Thường Kiệt... Tôi chắc chắn rằng mỗi người đã từng sống ở Hà Nội xưa cũ ấy đều có những kỷ niệm giống như tôi, được sống dưới bóng cây là niềm hạnh phúc của những cư dân thành thị. Vậy mà những gốc cổ thụ hơn một vòng tay cứ từ từ biến mất khỏi thành phố của chúng ta; hoặc may mắn lắm là được "di dời" - mặc dù tôi không chắc chắn lắm về khả năng sống sót của chúng sau khi được bứng lên khỏi mặt đất, nơi nó đã bám rễ hàng trăm năm.Kể cả những cây cổ thụ trong rừng, trên đất nước chúng ta, cũng dần hao hụt. Số phận chúng, may mắn lắm có lẽ là được di chuyển về sân vườn của một đại gia nào đó hoặc khu đô thị xanh, "khuyến mại" cho việc bán căn hộ chung cư. Đã rất nhiều những bài viết lên án nạn chặt phá rừng, đã nhiều nghị quyết, phương án, khẩu hiệu được hô vang. Nhưng hiệu quả lại là những con số đọc thật ghê người. Có lẽ chúng ta đã sai khi tiếp cận vấn đề rằng, phải cấm chặt phá rừng mới bảo vệ được rừng. Vì hiện không ít những người trồng rừng, những cơ quan hành pháp có trách nhiệm như công an, kiểm lâm, thậm chí chính những người ra khẩu hiệu, nghị quyết về rừng lại được phát hiện là có tiếp tay cho vấn nạn này. Phải nhìn lại chính bản thân mình trước khi chê trách những người đang phá rừng, chặt cây. Chính các bạn đã bao giờ trầm trồ khen một bộ bàn ghế bằng gỗ tự nhiên, bộ sập gụ tủ chè hay một bộ cầu thang làm từ một cây gỗ nguyên khối, một lọ độc bình vĩ đại bằng gỗ quý được trưng bày đâu đó hay chưa? Ngay cả những vị đại biểu ngồi cùng tôi trong hội trường Quốc hội, đã bấm nút biểu quyết luật Lâm nghiệp, có bao nhiêu vị mà trong nhà không có một bộ đồ thật đẹp làm từ gỗ quý tự nhiên? Khi chúng ta còn thích, còn trầm trồ thì chắc chắn nạn phá rừng lấy gỗ, sự thờ ơ tắc lưỡi với những cây xanh quanh mình sẽ không bao giờ kết thúc.Với nhu cầu phát triển rất nóng hiện nay, nhiều công trình đồ sộ mọc lên như nấm khắp mọi nơi. Các quốc lộ đan xen chằng chịt được vạch ra để "cải thiện hạ tầng thúc đẩy tăng trưởng" càng làm tăng nhu cầu chặt cây mà người ta dùng một từ nhẹ nhàng là "di dời các cây cổ thụ". Sẽ rất nhiều người biện luận, muốn giữ một cây thì không có cầu, phải chịu tắc đường, chịu ở nhà lụp xụp... Nhưng tôi không nghĩ như vậy. Tất cả phụ thuộc vào cái tâm của những người có quyền quyết định. Nếu họ thực sự thương và yêu cây, họ sẽ không chỉ quan tâm đến việc phải đền bù bao nhiêu nhà dân mà còn đếm từng cái cây sẽ chặt. Sẽ luôn có phương án B, C dù có thể tốn hơn nhưng "di dời" ít cây hơn và phải là phương án được lựa chọn. Công chúng có quyền hỏi, vì sao thành phố nhất quyết phải chặt cây, còn phương án nào khác không, sao không ai giải trình thật cụ thể với dân? Ví như những ngày này, gần 500 cây xà cừ đang ngã xuống trên đường Láng - con đường và hàng cây đã trở thành một phần ký ức với người Hà Nội. Chúng đang được bứng và dời đi khỏi địa phận làng Láng cũ. Kều Jang bạn tôi, người điều hành dự án Nhà chống lũ đã đặt ra những câu hỏi rất hay: Tại sao mở rộng đường mà không công bố quy hoạch, giải pháp mở rộng, chặt và di chuyển cây cho người dân và các nhà chuyên môn đóng góp ý kiến? Tại sao chỉ công bố sơ sài trên báo rồi sau vài ngày đã tiến hành chặt? Số gỗ từ 105 cây bị chặt dùng để làm gì? Ai quản lý? Nếu bán thì tiền đó đi đâu, làm gì? 371 cây còn lại được nói rằng được di chuyển tới vườn ươm, sau đó số cây này có được trồng lại không, sẽ trồng ở đâu, bao giờ trồng, ai là cơ quan giám sát? Con đường mới có quy hoạch trồng cây không, trồng như thế nào, tại sao không công bố bản vẽ quy hoạch? Có đưa những cây đã di chuyển về lại con đường?Chắc công chúng sẽ rất khó nhận được câu trả lời khi trách nhiệm là của chung còn quyết định lại là của riêng. Nguyễn Lân Hiếu Muốn biết nơi nào đó có văn minh hay không, chỉ cần nhìn vào THÁI ĐỘ và HÀNH VI của con người nơi đó với THIÊN NHIÊN, cây cỏ, muôn loài sẽ cảm nhận được ngay! Con người là loài động vật "tự huyễn hoặc, lừa dối chính bản thân mình nhiều nhất!" nhưng cảm xúc của họ lại luôn phản ánh con người thật "mà họ đang là"! Bài viết của bác nói lên sự bức súc của tôi khi nhìn thấy trên báo những bức hình nhà ai đó với những bộ tràng kỷ, bộ ghế gỗ rộng thênh thang như nuốt chửng người ngồi, được chạm trổ ...vụng về từ những thước gỗ quý. Sao có thể phí phạm gỗ như thế để thể hiện cái gì ? Sẽ còn nhiều hàng cây phải di chuyển để nhiều con đường đc mở rộng thêm nữa nhằm giải quyết bài toán tắc đường nều chúng ta cư làm theo kiểu xây nhà xong mới làm đường như hiện nay. Ở nhiều thành phố trên thế giới thì sở qui hoạch kiến trúc có vai trò quan trọng trong phát triển đô thị nhưng ở VN thì vai trò của họ mờ nhạt như cái bóng của dĩ vãng. Tôi rất thích bài viết của anh! Tôi không phải người bàng quan, rất xót xa nhưng không thể làm được gì khi: Nhìn những hàng cây cổ thụ bị chặt hạ, di dời vì lý do muốn to đẹp phải vậy; nhìn những con người chen lấn nhau đi chỉ vì tôi cần đi trước... Tại sao lại có sự ứng sử với Tự nhiên như vậy? Vẫn nhớ khi đốn hạ hàng xà cừ ở đường Nguyễn trãi, có vị phát biểu rằng phải đốn hạ vì xà cừ dễ gãy đổ, nguy hiểm cho người đi đườngLạ 1 cái hàng xà cừ đó trồng hàng trăm năm mà chưa gãy đổ.Rồi sau khi "triệt hạ nguy cơ cho người đi đường" xong, thấy các hàng xà cừ cùng thời như đường Láng, Đội Cấn, Hoàng Diệu vẫn chả đem lại nguy cơ nàoNhưng giờ đây thì hàng xà cừ đường Láng lại chuẩn bị "đem lại nguy cơ cho người đi đường" Chúng ta cứ nói “đi tắt đón đầu” mà sao không thấy đi tắt bằng cách học hỏi kinh nghiệm quy hoạch đô thị của các nước phát triển, không tìm hiểu tại sao người ta phát triển hạ tầng mà vẫn giữ được cây xanh hàng trăm năm?. Nói về Bảo vệ cây xanh, nhất là cây cổ thụ trong lòng Thành Phố thì riêng tui thấy Trà Vinh làm tốt nhất Phát triển! Phá đi, đổ bê tông, nhà cao tầng cho hiện đại, xứng với thế giới. Xưa nay, chưa được sống với máy lạnh, nhà kính. Khi nào hết chỗ lát đá, bê tông thì ta lại quay về trồng cây Xây mới ko biết bảo tồn. Ở thủ đô không biết còn bao nhiêu cây nữa sẽ chết. Tác giả nói rất hay về cây cổ thụ trong nỗi niềm tiếc nuối của những lớp người xưa cũ, nhưng dường như không hiểu vai trò của cây xanh trong quy hoạch đô thị hiện đại. Khi cây càng già, càng to thì nó sẽ càng chiếm nhiều diện tích gây áp lực phá hủy đến các công trình xung quanh (xin mới đọc về hiện tượng phong hóa sinh học), đồng thời tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn cho con người do bị mục ruỗng, quả rơi và tốn chi phí bảo trì. Vì vậy trong đô thị hiện đại, cây xanh mặt đất không cần thiết phải là cây lớn, cây cổ thụ. Nếu yêu cầu mảng xanh trong thành phố, hãy đề nghị các chung cư, khu văn phòng cao tầng tạo khoảng ban công mở với hệ thống cây trồng trong chậu thì khi đó, mảng xanh theo chiều dọc sẽ tác dụng sẽ có cao hơn nhiều so với cây xanh mặt đất trên các khía cạnh giải trí, sinh khối cao, ngăn chặn bức xạ mặt trời, đa dạng các loại hình... Hãy nhìn vào những bộ sập, ghế, ... của các cửa hàng đồ mỹ nghệ thì sẽ biết gỗ đi đâu về đâu. Vấn đề là so sánh ngày xưa với ngày nay và làm đường để đi hay là đường để trồng cây? chỗ nào kết hợp được cả hai?. Indo tổng thống mới nói tác hại là phí tổn không tưởng của nó! Ở ta phải có chỗ trồng cây để lấy bóng mát, giảm tác hại môi trường làm đẹp con đường ai chẳng muốn! Nhưng vì nó mà gây tắc đường, lượng khí thải sẽ là bao? nhiên liệu của Dân mất bao nhiêu? Thời gian qui ra tiền bạc hết bao nhiêu?. Có ai tính không?. Bài viết rất hay ! Mình thấy bức xúc khi nhiều người ngồi trên các bộ bàn ghế làm bằng gỗ quý hiếm mà phán bảo vệ môi trường ! Phải chi các ông bà đó chỉ xài gỗ rừng trồng !!! bạn ơi, tôi, bạn và bao nhiêu người đang buồn phiền, thao thức, xót xa vì sự nghiệp " di dời cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi". Tại sao và tại sao luôn là câu hỏi chất vấn chúng ta khi chứng kiến những hàng cây bị đốn chặt không thương tiếc ở nơi này, nơi kia. Sự phát triển, văn minh, hiện đại của đô thị sẽ trở nên vô hồn nếu ở đó những giá trị thuộc lịch sử, văn hóa, cổ kính bị mất dần. Hãy giữ lại những gì cần có cho tương lai Hãy sang Sydney sẽ thấy có những con đường thẳng tắp, rộng thênh thang trong thành phố, nhưng bên cạnh là một dãy hàng trăm cây đa cổ thụ xum xuê tán lá, mỗi cây có gốc chính to 3 người ôm trở lên. Sao họ làm được như vậy, trong khi ở ta toàn là thấy chặt bỏ và di dời ?