Vaccine và người thân Đây là những câu hỏi quan trọng vì liên quan đến mỗi gia đình - đơn vị căn bản nhất trong phòng chống dịch.Mới tuần trước, một nghiên cứu đáng chú ý của nhóm nhà khoa học Na Uy và Thụy Điển công bố trên tập san Y khoa JAMA Internal Medicine cung cấp dữ kiện có thể trả lời các câu hỏi trên.Chúng ta biết rằng, vaccine giúp giảm nguy cơ bị nhiễm Covid-19 cho những người được tiêm. Nhưng câu hỏi khác là: Nếu trong nhà có người đã miễn nhiễm (tức đã tiêm vaccine hoặc đã khỏi Covid-19) và có người chưa tiêm thì sao?Câu hỏi này rất quan trọng, bởi hơn 99,5% ca nhiễm Covid-19 đã xảy ra ở không gian kín trong nhà chứ không phải ngoài trời. Nó còn giúp ta biết hiệu quả của vaccine trong việc giảm lây nhiễm cho cộng đồng ra sao.Để trả lời câu hỏi trên, nhóm nghiên cứu đã theo dõi trong khoảng một tháng 814.806 gia đình gồm 1.789.728 người. Mỗi gia đình có hai đến năm thành viên. Trong mỗi nhà có người đã được tiêm và chưa tiêm vaccine.Ở gia đình gồm hai người: Nếu trong nhà không có ai miễn nhiễm thì xác suất bị nhiễm là 3,3%. Nhưng nếu một người đã tiêm vaccine thì xác suất người chưa tiêm bị nhiễm là 2,7%. Như vậy, có một người miễn nhiễm trong gia đình giảm nguy cơ lây nhiễm chừng 20%.Gia đình ba người: Nếu chưa ai tiêm vaccine thì xác suất bị nhiễm là 13%. Nếu một người đã tiêm vaccine thì xác suất hai người chưa tiêm kia bị nhiễm giảm xuống còn 6,3%. Nếu hai người được tiêm vaccine thì người chưa tiêm có xác suất bị nhiễm là 4,2%.Gia đình bốn người: Nếu chưa ai tiêm vaccine thì xác suất bị nhiễm là 42%. Nếu một người được tiêm thì ba người còn lại có xác suất bị nhiễm là 18%. Nếu hai người đã tiêm thì xác suất hai người còn lại chưa tiêm bị nhiễm là 7%. Nếu ba người đã tiêm vaccine thì xác suất người thứ tư sẽ bị nhiễm là 5%.Gia đình năm người: Nếu chưa ai tiêm vaccine thì xác suất bị nhiễm lên đến 70%, nhưng xác suất này giảm dần theo số người được tiêm vaccine. Nếu một người trong nhà đã tiêm thì xác suất bốn người còn lại bị nhiễm là 44%; nếu hai người đã tiêm thì xác suất bị nhiễm của hai người còn lại là 16%; nếu ba người miễn nhiễm thì xác suất hai người còn lại bị nhiễm còn 7%. Nhưng nếu bốn người đã tiêm vaccine thì xác suất người còn lại bị nhiễm chỉ còn 4%.Những con số trên hết sức công phu và thú vị. Nó nói lên một quy luật mà chúng ta ai cũng cảm nhận được rằng: Gia đình càng có nhiều người thì xác suất lây nhiễm càng cao; gia đình càng có nhiều người miễn nhiễm thì khả năng bảo vệ càng cao cho các thành viên còn lại.Một phát hiện quan trọng khác của nghiên cứu này là dù mới tiêm một mũi, hiệu quả chống lây nhiễm trong gia đình cũng giống như tiêm hai mũi hay miễn dịch tự nhiên.Kết quả trên cũng nói lên rằng tiêm chủng vaccine quả thật giảm nguy cơ bị nhiễm cho chính người được tiêm và cộng đồng. Điều này nhất quán với các nghiên cứu tôi từng chia sẻ cho rằng, tiêm vaccine giống như mình làm một việc cho xã hội. Lợi cho mỗi cá nhân có thể không cao, nhưng lợi ích cho cộng đồng và gia đình mình rất cao.Nhưng vẫn còn một câu hỏi cũng rất quan trọng khác: Nguy cơ tử vong sau khi tiêm vaccine là bao nhiêu? Tôi tra cứu và tìm thấy số liệu từ Anh có thể cung cấp cho chúng ta một bức tranh.Cục Thống kê của chính phủ Anh phân tích dữ liệu Covid từ 2/1/2021 đến 2/7/2021 ở những người đã được tiêm chủng vaccine và so sánh với người chưa, không tiêm chủng.Trong thời gian sáu tháng đó, Anh ghi nhận 51.281 ca tử vong liên quan đến Covid-19. Trong số này, 640 người đã được tiêm chủng vaccine đầy đủ. Tỷ lệ tử vong liên quan đến Covid-19 ở người được tiêm hai liều vaccine trong vòng 21 ngày sau khi tiêm chủng là 1,6%. Tỷ lệ này ở người không tiêm vaccine là 37,4%. Như vậy, vaccine rõ ràng có hiệu quả giảm nguy cơ tử vong.Những ai có nguy cơ tử vong vì Covid-19 sau tiêm vaccine? Phân tích thêm, họ phát hiện ba yếu tố chính: cao tuổi, nam giới và bệnh nền. Tức là, dữ liệu mới nhứt cho thấy tiêm chủng vaccine đầy đủ vẫn có thể bị nhiễm Covid-19 (gọi là nhiễm đột phá), nhưng nguy cơ nhiễm thấp và nguy cơ tử vong cũng rất thấp.Tôi nghĩ có bốn yếu tố có thể giải thích cho những người bị nhiễm đột phá. Thứ nhứt, hệ miễn dịch của họ suy yếu, đặc biệt ở những người mắc các bệnh nền liên quan đến hệ miễn dịch. Thứ hai là do virus đột biến thành các biến thể mới mà vaccine không ngăn ngừa được. Thứ ba phụ thuộc vào loại vaccine được tiêm, vì hiệu quả của các loại vaccine là khác nhau. Và, sau cùng là thời gian sau khi tiêm, thời gian càng lâu thì nguy cơ càng tăng.Do đó, bài viết này để nói hai điều quan trọng: Tiêm vaccine, dù chỉ một mũi, sẽ giảm nguy cơ bị nhiễm, bị tử vong cho chính người được tiêm và giảm lây nhiễm cho những người xung quanh; dù đã tiêm, tất cả chúng ta vẫn phải thực hành nghiêm 5K và có biện pháp giảm lây nhiễm nơi đông người.Nguyễn Văn Tuấn'Bàn tay' của vaccine Cảm ơn thầy. Mỗi lần đọc bài phân tích của thầy luôn có những số liệu nghiên cứu thực tế trên lâm sàng thật thật bổ ích. Chúc thầy luôn mạnh khỏe. Rất cảm ơn tác giả bài viết, rất rõ ràng, cụ thể, thuyết phục, với những số liệu thật nhất , mong mọi người đọc và hiểu kỹ để truyền đạt với những người khác bài viết rất có ích này ! Chúc mọi người an toàn! Bài viết hay với các con số nghiên cứu cụ thể. Mỗi gia đình là một đơn vị XH cần kiểm soát để phòng chống dịch hiệu quả. Cám ơn giáo sư! Cám ơn tác giả! Bài viết thật xúc tích, số liệu rõ ràng và giúp người đọc hiểu thêm rất nhiều điều về covid-19. Bài viết có số liệu chứng minh cụ thể, rất đáng lưu ý cho mình và cho mọi người. Bài viết rất hay, có số liệu cụ thể cho người đọc để hiểu. Tiêm vaccin đương nhiên sẽ giảm tỷ lệ mắc covid 19 và tỷ lệ tử vong thì còn giảm sâu hơn nhiều. Cơ quan tôi có 5 trường hợp đã tiêm đủ 2 mũi nhưng vẫn mắc Covid. Nhưng họ không có triệu chứng luôn, chỉ phát hiện khi xét nghiệm diện rộng do ở trong khu phong tỏa. Điều đáng mừng là cả 5 trường hợp không lây cho người nhà (người nhà cũng tiêm đủ mũi) khi họ tự cách ly tại phòng riêng trong nhà. Cám ơn tác giả đã tra cứu để đưa lên VNE cho mọi người biết rõ thêm về những tỷ lệ lây nhiễm của covid để ý thức phòng bệnh, tôn trọng sự cách ly cần thiết cho nhau cho người trong gia đình và chỗ gặp gỡ bạn bè. Tốt nhất xem như những người quanh ta chưa chích ngừa đầy đủ như ta. Cảm ơn Giáo sư. Bài viết rất thuyết phục dựa vào số liệu nghiên cứu khoa học đã giải quyết nỗi lo lắng của biết bao nhiêu gia đình. Rất mong Giáo sư có nhiều bài viết hay để chia sẻ cho cộng đồng. Cám ơn giáo sư. Bài viết đã trả lời những câu hỏi rất thiết thực trong cuộc sống Tiêm Vaccine vẫn là giải pháp tốt nhất là vũ khí phòng vệ cho cơ thể giảm sự lây nhiễm ,Vaccine là biện pháp ngăn ngừa lây lan ra nhiều người nhất là trong môi trường ngoài xã hội khi tiếp xúc , dù biết rằng người đã hoàn thiện hai mũi vẫn bị lây nhiễm do biến chủng Covid nhưng ít nhất cơ thể cũng được bảo vệ không gây biến chứng nặng.Vì vậy , Vaccine nào cũng tốt nhất là Vaccine được tiêm ,để hạn chế bùng phát dịch mạnh mọi người nên ý thức dịch Covid rất nguy hiểm nó đang biến chủng ra loại khác và các nhà khoa học đang chạy đua tìm ra loại Vaccine để chặn đà lây lan.Phần người cao tuổi khi mang trong người nhiều căn bệnh thì dễ biến chứng nặng và tỷ lệ trở nặng cao hơn trong mùa dịch khi hệ miễn dịch họ suy yếu do yếu tố bệnh nền . nên nhà sản xuất khuyến cáo người ở tuổi nào thì loại Vaccine gì là phù hợp nhất với cơ địa vì mỗi Vaccine đều có tỷ lệ hiệu quả % khác nhau .Hy vọng bài viết có nhiều người xem nhất là giới trẻ trên thế giới thay đổi nhận thức để tiêm Vaccine khi số liệu lây nhiễm và tử vong lên 3 con số hay 4 con mỗi ngày . Tiêm vaccine đương nhiên là quan trọng rồi nhưng việc phòng tránh còn quan trọng hơn.Chúng ta cứ nhìn sang châu Âu thì thấy là dịch hết sức phức tạp.Chỉ những nước có thuốc điều trị mới có thể yên tâm.Ta ko đua theo họ được nên việc chống dịch phải đặt lên hàng đầu.Hiện giờ Quảng Ninh và Hải Phòng đang làm rất tốt.Hiện giờ Pfizer đang được áp dụng tiêm cho thiếu niên,khi họ nghiên cứu hạ liều lượng để tiêm được cho trẻ em cùng với thuốc điều trị thì ta sẽ có thể yên tâm Giáo sư viết 99,5% ca nhiễm xảy ra trong không gian kín, không phải ở ngoài trời. Vậy mà lúc cao điểm dịch, vị tổ trưởng dân phố chỗ tui biểu mọi người phải ở trong nhà, đóng kín cửa lại, không được ló ra ngoài, hở chút con dịch nó cũng chui vô. Giờ mới biết đâu là khoa học, đâu là cảm tính. Một chi tiết đáng quan tâm nữa là khi trời lạnh thì nhiễm bên ngoài phòng kín tăng mạnh vì hai yếu tố: Một là trời lạnh không khí đậm đặc tăng tỉ trọng làm các bọt thở chứa virus lơ lửng không rớt xuống.Và hai là khi trời lạnh phổi người giảm khả năng đề kháng vì bị khô mất lớp màng dịch tự vệ. Không khí lạnh hít vào phổi bị thân nhiệt cao của phổi sưởi ấm sẽ giảm mạnh độ ẩm tương đối, sẽ hấp thụ mạnh lượng nước trên màng phổi, rồi không khí ấm thở ra sẽ mang theo nhiều nước trong phổi. Càng ở lâu trong môi trường lạnh, mặc dù mặc đủ áo ấm, thì càng dễ nhiễm virus đường hô hấp. Do vậy khi trời lạnh nếu phải ra đường thì nên cố gắng tránh xa đám đông. Cảm ơn bài viết của bác. Mấy nay con cũng có cùng những câu hỏi như trên thì thật may mắn bác đã kịp thời trả lời, và còn trả lời rất chi tiết với số liệu cụ thể. Con cảm ơn ạ Vac xin thì hiển nhiên là có hiệu quả.Nhưng vấn đề mấu chốt mà rất nhiều người không hiểu là khả năng lây nhiễm sẽ rất cao nếu trong không gian kín.