Điểm yếu của doanh nghiệp Việt Liên quan đến vụ công nhân đập phá nhà xưởng một số doanh nghiệp Đài Loan trong vụ biểu tình chống Trung Quốc tháng 5/2014, thay vì trách móc nước sở tại như tôi hình dung, vị giáo sư này lại đặt hàng loạt câu hỏi. Hàng trăm nhà đầu tư Đài Loan ngồi nghe, yên phăng phắc. Ông hỏi: Tại sao doanh nghiệp Đài Loan đầu tư lâu ở Việt Nam rồi mà chưa làm cho người Việt phân biệt được người Đài Loan và nhà đầu tư khác? Tại sao doanh nghiệp, cơ quan nhà nước Đài Loan chưa làm cho người Việt Nam hiểu rằng đầu tư của Đài Loan là có ích, là tích cực, là vô hại và an toàn? Điều này phải chăng thể hiện rằng doanh nghiệp Đài Loan chưa làm hết trách nhiệm? Dịp xảy ra sự cố, tôi tận mắt nhìn thấy hàng trăm nhà đầu tư Đài Loan từ khắp các tỉnh thành của Việt Nam đổ ngay về Bình Dương để cùng nắm chặt tay chia sẻ và hô vang khẩu hiệu đoàn kết. Thế nhưng cả vị giáo sư này và nhiều doanh nghiệp của họ đều tự trách rằng sự liên kết của doanh nghiệp Đài Loan chưa được tốt. Điều này khiến tôi chạnh lòng khi nhìn lại chính các doanh nghiệp Việt Nam.Nhiều năm trở lại nay, nhiều hãng tàu biển nước ngoài dù cạnh tranh rất gay gắt trên thị trường nhưng lại dễ dàng liên kết lại để cùng thu vô tội vạ các khoản phụ phí vận tải vô lý (như phí THC) lên các hàng hoá xuất nhập khẩu của Việt Nam. Chi phí tăng, thiệt hại rất lớn, suy giảm tính cạnh tranh nhưng rất trớ trêu các ngành hàng xuất khẩu quan trọng của Việt Nam không thể ngồi với nhau lại được, không tài nào liên kết chặt chẽ được để đàm phán, tạo sức ép với các hãng tàu. Đành chấp nhận, tặc lưỡi, nghiến răng nộp.Khi làm ăn thì bài học đầu tiên là luôn liên kết, cùng hợp tác, sẵn sàng ủng hộ nhau. Nếu đi đầu tư, đi khai mở thị trường thì doanh nghiệp lớn đi trước kéo doanh nghiệp bé đi sau. Đại sứ một nước tại Hà Nội hẹn gặp tôi chỉ để hỏi về thủ tục mở hiệp hội doanh nghiệp tại Việt Nam. Dù nước họ có vỏn vẹn chưa đến 10 doanh nghiệp đang làm ăn tại đây. Với doanh nghiệp Việt Nam thì khác, tình trạng tranh mua, tranh bán, cạnh tranh không lành mạnh để giành khách lại quá phổ biến. Đối tác nước ngoài dễ dàng chia rẽ, ép giá, o ép nhiều bề trên thị trường của ta cũng vì điểm yếu chết người này. Không hiếm trường hợp một số nước cạnh tranh với Việt Nam chủ động đề nghị một số doanh nghiệp hám lợi cung cấp hàng kém phẩm chất rồi sau đó tạo ra hình ảnh méo mó về hàng hoá từ Việt Nam, giảm tính cạnh tranh của ngành hàng và là cái cớ để họ dựng nên các hàng rào kỹ thuật ngăn cản cả một ngành hàng xuất khẩu… Cựu Phó Thủ tướng Vũ Khoan có lần phát biểu tại một diễn đàn VCCI rằng ông quan sát thấy hai điểm yếu nhất của doanh nghiệp Việt Nam là liên kết kém và chữ tín yếu. Khi giao hàng cho đối tác, vài lô hàng đầu tiên đảm bảo được chất lượng như cam kết, nhưng những lô tiếp theo thì sẵn sàng vi phạm thỏa thuận, thậm chí bỏ cả cam kết lâu dài vì những mối lợi trước mắt. Người tiên phong gây dựng thương hiệu quốc gia quan trọng nhất không ai khác chính là các doanh nghiệp. Không thể không lo ngại về hình ảnh Việt Nam trên thế giới. Không chỉ các cá nhân tạo ra hình ảnh người Việt “xấu xí” ở nước ngoài, mà một số doanh nghiệp cũng vậy. Một số sản phẩm của Việt Nam xuất sang các nước bị tố cáo không đảm bảo an toàn, nhiều doanh nghiệp Việt bị tố cáo lừa đảo, làm ăn chụp giật. Một số dự án đầu tư của nhà đầu tư Việt Nam cũng bị chỉ trích về tác động tiêu cực tới người dân và môi trường tại các nước.Bên cạnh hoạt động kinh doanh, những hoạt động xã hội, từ thiện của doanh nghiệp cũng rất quan trọng để tăng cường hình ảnh của một quốc gia cũng như tạo ra dấu ấn tốt đẹp trong cộng đồng. Một nghiên cứu về đóng góp từ thiện của doanh nghiệp Việt Nam do VCCI và Quỹ Châu Á thực hiện cách đây không lâu cho thấy hầu hết các hoạt động từ thiện, nhân đạo của doanh nghiệp Việt Nam đang thực hiện chủ yếu là những hoạt động truyền thống, theo vụ việc ngắn hạn (như trợ giúp người dân khi thiên tai, hoạn nạn…). Trong một chuyến bay từ Seoul, Hàn Quốc về Hà Nội, một cô dâu Việt ngồi cạnh tôi đã xúc động và hào hứng kể cho tôi nghe về những điều quỹ từ thiện ở Hàn Quốc sẵn sàng trợ giúp họ. Ngoài những vấn đề pháp lý trong hôn nhân, các quỹ này còn quan tâm đến nỗi nhớ nhà của các cô dâu. Nếu cô dâu Việt Nam nào ở vùng đó sang lấy chồng ở Hàn Quốc mà hai năm sau khi cưới không có điều kiện về thăm quê sẽ được tài trợ vé máy bay khứ hồi, thậm chí có cả tiền tiêu vặt trong thời gian ở quê nhà. Tất cả những khoản kinh phí này đều do các doanh nghiệp Hàn Quốc đóng góp.Nhiều doanh nghiệp nước ta hình như chỉ đang tập trung xây chùa, đúc tượng… hiếm hoi doanh nghiệp đóng góp vào những hoạt động xã hội có tính chiến lược và dài hạn, có khả năng tạo ra những lợi ích lớn cho cả cộng đồng, dài hạn và bền vững đến người dân. Chắc nhiều người như tôi, vẫn trông chờ để được tự hào về những doanh nhân Việt, những sản phẩm Việt, giá trị Việt sẽ đi khắp năm châu, tạo dựng nên một thương hiệu tự hào Việt Nam. Đậu Anh Tuấn Tâm lý người Việt vốn đậm tính cào bằng,không thích ai hơn mình hay khác mình; đây là mảnh đất màu mỡ cho sự vị kỷ và cạnh tranh thiếu lành mạnh lên ngôi (Tính liên kết kém). Lại thêm tư duy tiểu nông "thâm căn,cố đế"-chỉ xem trọng lợi ích trước mắt; thậm chí chộp giật mà thiếu hẳn đi hoạch định dài lâu,bền vững (chữ Tín yếu). Đó còn chưa kể lối "Nói một nơi,làm một nẻo"...Cứ cách nghĩ và tư duy "ngắn hạn" như vậy thì tính liên kết kém và chữ tín yếu ở doanh nghiệp Việt đâu có gì là lạ?!!! Bài viết là một phản ảnh thực tiễn có so sánh và minh chứng bằng thí dụ cụ thể, tuy nhiên chưa làm toát lên được vì sao doanh nhân việt lại như vây. Tôi cũng tham gia một cuộc hội thảo về giải quyết vướng mắc cho xuất khẩu khoáng sản do bộ tài nguyên mt tổ chức, có một doanh nhân phát biểu rằng : chính cán bộ công chức, các nhà quản lý chính sách đã biến doanh nhân chúng tôi thành những tên lưu manh. Câu nói của doanh nhân này quá cục cằn nhưng đã bộc lộ nỗi niềm của họ KHÓ!!! RẤT KHÓ!!!. Để làm được thay đổi một cách toàn diện chắc phải chờ thế hệ sau có tầm nhìn khác đi vì hầu hết chúng ta đều có chung một nền giáo dục mà ở đó quan điểm cá nhân, tranh thủ, thiếu liên kết, mất tính cộng động đã là hệ quả rồi. Một ông giám đốc sẵn sàng bỏ tiền mua cho mình một cái điện thoại hàng trăm triệu, nhà ông ta toàn đồ xịn của Châu âu nhưng ông ấy đắn đo khi mua thiết bị cho chính nhà máy của ông ấy và chọn cái thiết bị lỗi thời, hoặc hàng TQ giá rẻ. Mọi người sẵn sàng dùng đồ nhái một cách tự nhiên trong khi không dám bỏ thêm chút ít để mua đồ Việt Nam. Một chủ cửa hàng mua đồ TQ và gắn nguồn gốc của tất cả mọi nơi trên thế giới vào.Thêm nữa, một doanh nghiệp ăn lên làm ra nhưng không định hướng kế thừa tư bản mà cho con cái đi sống tại nước ngoài, về nước làm mấy việc trong công ty nước ngoài. Tôi có cơ hội đi tương đối nhiều nước và thấy rằng ở VN mọi thứ đều ngược lại với thế giới. Bác lại nói sai, doanh nghiệp VN học và thấm nhuần câu: đoàn kết là chết hết, chia rẽ sống lẻ tẻ. Anh Tuấn đã kinh doanh chưa ạ? Anh giải thích sao khi luật về hội mãi không thông qua? Tôi đang làm việc cho một công ty của tập đoàn tư nhân lớn của Việt Nam. Một điều lạ lùng là chưa ai bao giờ đưa ra câu hỏi về giá trị cốt lõi và sứ mệnh của công ty cả. Một bài viết có tâm có tầm để tạo dựng niềm tin, kêu gọi sự liên kết để xây dựng một xã hội phát triển về kinh tế . Nhưng buồn nhất là thường có những người vô can hay sĩ diện sẽ tức giận lên án là bêu xấu đất nước vạch áo cho người xem lưng . Cám ơn tác giả đã chỉ ra một số cái thiếu cơ bản của doanh nghiệp Việt, con người Việt. hy vọng rằng người Việt Nam, các doanh ngiệp Việt Nam hãy cùng nhau , đoàn kết để tương lai không xa chúng ta có nền doanh nhân cạnh tranh được trên trường Quốc tế. Tôi rất tâm đắc với tác giả - nhiều doanh nghiệp và người giàu có chỉ chăm chăm xây chùa đúc tượng ,chắc trong làm ăn có quá nhiều khuất tất ,nên mới ....... CŨNG CHỈ VÌ NGƯỜI VIỆT "KHÔN" QUÁ. Gia đình là tế bào của xã hội, doanh nghiệp cũng vậy. Gia đình cần nhận gì từ xã hội và cho gì đối với xã hội như thế nào thì doanh nghiệp cũng vậy, và xa hơn nữa là đối với khu vực, thế giới. Tế bào khoẻ mạnh thì cơ thể mới khoẻ mạnh. Hãy xem người Nhật, người Đức, người Hàn Quốc v.v... điều hành một doanh nghiệp như thế nào để gây dựng, phát triển và tồn tại nhiều thập kỷ thì đó chính là những điều bổ ích cho doanh nghiệp VN, nếu không thì mãi vẫn là những DN của "nền văn minh và văn hoá lúa nước". NÓI TỚI DOANH NGHIỆP VIỆT NAM.SAO BUỒN THẾ Cứ mơ đi Nhung doanh nghiep tu nhan "thuc su", ho lam viec cham chi - sang tao - y chi kien cuong tu lap tu 2 ban tay trang hoac tiep noi trong gia dinh. Ho hieu va lam duoc rat nhieu cho xa hoi, khong can phai len bao chi tung ho nay no. Ho tao duoc cong an viec lam on dinh cho hang tram cong nhan, dam bao muc luong du on dinh de co cuoc song on dinh, vay la ho da lam qua tot roi. Ho luon la nhung doanh nghiep se ton tai mai vi ho ton tai vi thuc luc cua ho. Trong khi, nhung doanh nghiep lon hien nay, tien than tu nha nuoc, duoc huong dat dai, nhieu quyen loi, uu dai tu nha nuoc, chinh nhung doanh nghiep nay, gay nen nhung van de trong chia se neu tren. Hoac nhung doanh nghiep lam an dua tren moi quan he voi quan chuc, voi cach lam an nhu vay, thi duong nhien nhung van de neu tren la khong tranh khoi. Có một nghịch lý rất rõ ràng ở VN là: người biết các vấn đề mà tác giả nêu trên lại không phải là DN, ngược lại các chủ DN lại không biết hoặc biết nhưng không làm vậy vì rốt cuộc họ là người VN như tác giả nhận định. Hay za za.