Lươn trong bệnh viện Tôi cũng đã trải qua cảm giác thất vọng và bất lực với dòng nước ngập, trong tư cách một bác sĩ. Người bệnh chính là mẹ tôi. Bà lên cơn cao huyết áp. Tôi chỉ cách nhà mẹ vài trăm mét mà không thể thoát ra khỏi vũng nước ngập. Tôi phải đọc đơn thuốc cho bà qua điện thoại. Cuối cùng mẹ tôi cũng tạm ổn. Nhưng tôi không dám nghĩ đến việc có bao nhiêu tình huống y tế khẩn cấp những ngày qua, hay trong những trận lụt triền miên ở thành phố những năm qua, đã bị ngăn trở bởi nước - và tạo ra hậu quả nghiêm trọng. Vì đơn giản là chẳng ai thống kê chúng.Trong ngập lụt cục bộ có rất nhiều vấn đề cần phải giải quyết. Nhưng y tế sẽ luôn là điều khẩn cấp nhất vì nó liên quan đến tính mạng con người. Nguy cơ tai nạn cao, trong khi giao thông thì rất khó khăn, xe cấp cứu và người dân sẽ “bơi” thế nào đến bệnh viện?Ở Mỹ, đơn cử như bang California, bạn có thể dễ dàng tìm thấy một “bộ quy tắc phản ứng” dành cho hoạt động y tế trong điều kiện ngập lụt bất ngờ. Hay ở Vương quốc Anh, một vùng nhỏ bé như hạt East Ayrshire, Scotland, cũng có “bản kế hoạch hành động” đối phó với ngập lụt.Các quy định khá chặt chẽ và đồng bộ, từ phương pháp ứng phó, phương tiện di chuyển, quy trình giao thông, triển khai tìm kiếm, cứu nạn, phòng chống dịch bệnh sau ngập lụt... kể cả phân bổ nguồn lực, ngân sách và hỗ trợ từ thiện. Và đó là những quy định của chính quyền, không phải của riêng ngành y tế, nhưng rất chi tiết về các vấn đề y tế, bao gồm cả di tản bệnh nhân khi nước tràn vào. Ở Việt Nam có cái gì tương tự không? Tôi tìm được "Kế hoạch phòng, chống, ứng phó tình trạng ngập úng do mưa lớn và triều cường trên địa bàn quận 11", và "Phương án chủ động phòng, chống, ứng phó tình trạng ngập úng do mưa lớn và triều cường trên địa bàn TP HCM".Trong "Phương án chủ động phòng, chống, ứng phó tình trạng ngập úng do mưa lớn và triều cường trên địa bàn TP HCM", ban hành năm 2009, lượng thông tin rất ít. Mặc dù quy định nhiều thứ, quan trọng nhất là lưu thông ra sao, thông tin liên lạc ra sao... là những vấn đề thiết yếu và bị xáo trộn nhiều nhất khi có ngập lụt, lại không được quy định. Những quy định cho ngành y tế hết sức chung chung, như "huy động lực lượng y - bác sĩ, phương tiện, thiết bị, cơ số thuốc cần thiết để cứu thương, tiêu độc khử trùng, phòng ngừa dịch bệnh lây lan"...Bản "Kế hoạch phòng, chống, ứng phó tình trạng ngập úng do mưa lớn và triều cường trên địa bàn quận 11", ban hành năm 2015 thì chi tiết hơn, cụ thể hơn. Tuy nhiên, hơn 10 năm nay và cả thời gian sau khi ban hành bản kế hoạch này, không có lần ngập nước nào mà tôi không đi qua những khu vực ngập của quận 11. Thật tình, tôi không nhận thấy bất cứ điều gì giống như trong quy định.Thứ “phản ứng” ấn tượng nhất của nhân viên y tế TP HCM trong ngập lụt mà tôi biết, là ở một bệnh viện, nơi nước ngập qua mắt cá chân, các nhân viên y tế phải đi… bắt lươn trong bệnh viện.Những vấn đề liên quan đến giao thông, cấp cứu cho bệnh nhân khi nước ngập là rất cấp thiết. Khi ngập nước, giao thông thường xuyên hỗn loạn và rất dễ bị tắc nghẽn, một phần do nước ngập, phần khác, do ý thức của người tham gia giao thông. Có thể nguồn lực chúng ta chưa cho phép trang bị nhiều thứ cho y tế, xuồng máy hay trực thăng như nước bạn, nhưng việc huy động CSGT hỗ trợ trong việc thiết lập trật tự giao thông ở những khu vực nước ngập, hoặc một hỗ trợ nào đó đặc biệt cho xe cứu thương - thứ liên quan tính mạng - không phải là quá tầm tay của chúng ta.Tương tự vậy, khi các cơ sở y tế bị ngập nước, không có đơn vị nào hỗ trợ. Mà thực ra thì có cũng như không, nếu như chúng ta không có sẵn phương án dự phòng. Bệnh viện của tôi từng bị ngập nước, tràn vào phòng đặt máy CTScan, làm cho phương tiện này phải ngừng hoạt động hơn nửa tháng để sửa chữa.Đã có ai xây dựng phương án ngăn chặn nước ngập vào bệnh viện, để không ảnh hưởng đến việc cấp cứu, hỗ trợ những người bị ảnh hưởng của nước ngập? Đã có nơi nào xây dựng phương án ngăn ngừa phát tán rác thải y tế hay các mầm bệnh từ bệnh viện... do nước ngập? Đã có địa phương nào lưu ý đến việc hỗ trợ cho y tế trong việc phòng và chống ngập?Dù nguyên nhân ngập cục bộ tại TP HCM nói riêng và các đô thị lớn tại nước ta hiện nay là gì, thiên nhiên hay con người, đã đến lúc phải xác định đối mặt với chúng lâu dài. Và thay vì tranh cãi “lỗi tại ai”, trước mắt, cần ngay những kế hoạch phản ứng, ít nhất là cho điều thiết yếu, như y tế. Rủi ro bệnh tật thì không chờ được dự án chống ngập nghìn tỷ. Võ Xuân Sơn Vâng, tôi cũng đã trải qua nhật ký ngày mưa ám ảnh vừa qua- con gái tôi 4 tuổi vốn hen suyễn nặng đang dùng thuốc phòng ngừa, nhưng cháu vẫn lên cơn hen trong nhiều ngày trước đó, khi thấy cháu đã tương đối ổn, tôi đi làm- chiều 26, tôi được bác hàng xóm trông giữ bé báo tin, con lại sốt rất cao, ôm đầu kêu đau dữ dội, ba cháu thì đi công tác, tôi quyết định ra về, nhưng cơn mưa sầm sập tới, nước quất như tát vào mặt, nước nhanh chóng bao phủ các ngã đường: ngã 4 Hàng Xanh, D2, XVNT, mọi con đường đều không thể đi, nước dâng, xe chết máy, tôi cũng như bao người chôn chân trong nước, điện thoại lại réo inh ỏi, lòng tôi nóng như lửa đốt, dù trời vẫn mưa như trút...tôi không biết làm thế nào tôi có thể về tới nhà, làm thế nào đưa con trở ngược ra bệnh viện NĐ, lúc ấy tôi chỉ còn biết niệm A Di Đà Phật. Sau đó rất lâu, tôi cũng về đến hẻm nhà-như con sông uốn lượn, rác, chậu cây cảnh bứt gốc trôi lềnh bềnh, nhà tôi rất cao nhưng nước đã vào tới nữa sân, các nhà xung quanh thì chỉ thấy bộ ghế salon ẩn trong nước. Con tôi vẫn kêu đau đầu, uống thuốc sốt thì nôn ra hết, tôi hốt hoảng nghĩ tới bệnh viêm màng não? tôi gọi cho bác sĩ từ xa, ông ấy cũng e ngại với tình trạng của cháu, khuyên nên đến bv, tôi ôm cháu lội nước ra cổng, sau khi đã nhờ bác hx qua trông chừng thằng cu em 2.5 tuổi, tôi định đưa cháu đi cấp cứu bằng...xe đạp, hoặc đi bộ - phương án này có lẽ nhanh nhất (từ nhà tôi ở bến xe Miền Đông-Xô Viết Nghệ Tĩnh đến bv NĐ2 đường Nguyễn Du), ôm con bước xuống con sông hẻm nhà- thoáng thấy ông Địa, ông Thần Tài nhà hx tránh lũ ngồi vắt vẻo trên cao...tôi lại bấu víu tâm linh, lâm râm khấn 2 ông phù hộ cho con bé hạ sốt, bớt đau chờ qua cơn nước rút, con bé nằm gục đầu trên vai mẹ, áo mưa lùng nhùng, ba lô đi viện lỉnh kỉnh...tôi lại ngược trở vô nhà vì nghe con trai nhỏ khóc thét chạy theo mẹ...may sao linh nghiệm thay, khoảng tí sau tôi thấy con bớt kêu đau, bớt vật vã đủ để mẹ tạm yên tâm chờ qua đêm đó để sáng mai vào viện... haizz, hơn 40 năm phát triển mà sao VN càng ngày càng tụt hậu vậy nhỉ? Giữa lý thuyết và thực tế là 1 hố đen vô tận Góc nhìn của bác sĩ Sơn là rất đáng để cơ quan chính quyền lưu tâm. Các bệnh viện ở TP HCM nên sắm xuồng cứu thương, thay vì xe cứu thương là biện pháp cấp bách lúc này. Lúc đó đảm bảo sẽ ko còn cảnh tác đường nữa bởi chỉ có xuồng cứu thương mới lưu thông được trên địa hình giao thông đường thủy nội phố. Bác sỹ nêu ra một vấn đề mà ở mình đang còn bỏ ngỏ. Không những nhân viên y tế mà tất cả người dân rất lúng túng hoặc hành động theo bản năng khi gặp các vấn đề. Đúng là ở các nước phát triển luôn có những bản kế hoạch rất chi tiết và sát sao cho các vấn đề (thảm họa) có thể phát sinh như là thiên tai, cháy nổ, khủng bố, dịch bệnh. Tôi có làm việc cho một tập đoàn đa quốc gia có trụ sở chính ở Mỹ. Khi Việt nam có dịch bệnh nhỏ như dịch tả họ đã có một bản kế hoạch gửi cho toàn bộ lãnh đạo và nhân viên ở Việt Nam. Trong bản kế hoạch đó có nhiệm vụ cụ thể từng người và từng bộ phận 1 phải làm thế nào. Toàn bộ nhân viên phải làm gì để phòng bệnh, bộ phận đào tạo phải dạy dỗ thế nào, bộ phận nhân sự xử lý sao khi có nhiều người nghỉ ốm, bộ phận Y tế phải liên kết với ai, phải làm gì khi có nhân viên bị bệnh, bộ phận PR phải phát ngôn ra làm sao, tổng giám đốc phải làm gì trong trường hợp mà tất cả nhân viên và thị trường bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh.... Tóm lại là rất chi tiết. Người Việt nam thì cứ thấy như trên trời bởi vì thấy cái ... họa này còn xa lắm. Nhưng headquarter thì cứ bắt mọi người phải học và thực hành cho thật nhuần nhuyễn. Kể cả các tình huống như khủng bố hay biểu tình họ cũng bắt phải học và thực hành. Còn những tình huống như cháy nổ thì được yêu cầu diễn tập thường xuyên, mỗi tháng 1 lần. Vì vậy mỗi khi có gì đó xảy ra thì mọi người trong công ty không bỡ ngỡ và đều rất rõ nhiệm vụ của mình. Nguyên nhân số 1 gây ngập lụt chính là không dám tìm ra "lỗi tại ai" đó BS à. Các bác ấy ở trên cao nên lo chuyện vĩ mô thôi, không có thời gian lo mấy chuyện nhỏ - mặc dù là thiết yếu - đâu bác Sơn. Suy nghĩ của bác sỹ Sơn thực sự đã thể hiện lương tâm của người thầy thuốc! Đúng là nếu không thể khác phục được ngay hiện tượng úng ngập của thành phố thì rất cần có phương án khả thi giải quyết các vấn đề xã hội phat sinh khi xảy ra úng ngập (đặc biệt là cấp cứu bệnh nhân), giống như giải pháp sống chung với lũ (trước đây) của Đồng bằng Sông Cửu long! ý kiến rất tốt nó thêm cho muôn vàn cái thiếu của đất nước này Bac si noi chinh xac vo cung Ấn tượng nhất là bạn "loa phường"...Hàng ngày, trong hàng chục năm không ngơi nghỉ, bạn loa phường ông ổng bất kể thời gian, địa điểm về các nội dung vô bổ và vô tận cho đến những ngày cuối tháng 10, đầu tháng 11 năm 2008. cả thành phố Hà Nội chìm trong biển nước, người dân hoang mang không biết phải ứng xử ra làm sao, diễn biến tiếp theo như thế nào... và bạn loa phường đột nhiên im lặng như 1 quý ông tử tế!Và khi nước rút, thật là bất ngờ, bạn í lại ổng ổng phát âm trở lại mà như chưa hề có cuộc chia ly. Anh Sơn ơi, ở nước ngoài người ta làm việc theo bổn phận và trách nhiệm. Còn ở Việt nam toàn con ông cháu cha, chạy chọt vào làm việc nên không thấy trách nhiệm của họ, thì làm sao mà có phương án ứng phó được.Họ chỉ nghĩ làm sao kiếm được tiền để bù vào khoản họ đã bỏ ra, và họ ngồi vào ghế cán bộ cho oai và hưởng thụ thôi. ý kiến rất sâu sát Tốt nhất là nên đề xuất với Bệnh viện nơi Bác sỹ công tác cách ứng phó trước, chứ đợi chính quyền thì còn lâu lắm, vì chính quyền còn trăm thứ phải lo, ai cũng đòi quyền lợi cho ngành mình hết thì chính quyền nào giải quyết cho nỗi. khổ nỗi các lãnh đạo thường ít đọc những bài viết hữu ích thế này lắm cơ. RỦI RO BỆNH TẬT. THÌ KHÔNG CHỜ ĐƯỢC DỰ ÁN NGHÌN TỶ . QUÁ CHUẨN