( : ، : )، یک دودمان کرد تبار بود که در سال ١١٧١ میلادی به مرکزیت بنیاد گذاشت و نخستین سلسله دوران به شمار می‌رود. صلاح الدین یک کرد تبار بود بود که به عنوان سردار ، سلطان سوریه که کرد تبار بود، خدمت می‌کرد. او رهبری لشکر نورالدین را در حمله به مصر و بیرون راندن صلیبیون از آنجا برعهده گرفت و پس از آن، وزیر خلیفه فاطمی، عاضد، شد. پس از مرگ نورالدین زنگی و عاضد، صلاح الدین خود را خواند و امپراتوریی ایجاد کرد که مناطق ، ، ، ، ، ، جنوب و [ کردستان|شمال عراق]] را تحت سلطه گرفت. صلاح الدین اولین حاکمی بود که به علت وسعت قلمرو و در اختیار داشتن منطقه حجاز، صاحب لقب افتخاری شد و پس از او تمام سلاطین مصر، تا زمان عثمانی، این لقب را گرفتند. 
 با آغاز درگیری بین و که با صلیبیون همراه شده بود، وی در سال ۱۱۶۶ م و بردارزاده‌اش صلاح‌الدین را به مصر فرستاد تا علاوه بر شکست نیروهای متحد شاور و صلیبیون حکومت مصر را به‌دست بگیرند. اما پس از پایان یافتن جنگ و صلح بین طرفین، خلیفهٔ فاطمی، ، اسدالدین را به عنوان وزیر خود برگزید ولی پس از یک سال، با مرگ شاور و شیرکوه، صلاح‌الدین وارث مقام عموی خود شد و سرانجام، با مرگ آخرین خلیفهٔ فاطمی، حکومت مصر در سال ۱۱۷۳ م به صلاح‌الدین رسید. با وجود آنکه این تغییر عظیم به سهولت تمام انجام شد، اما بین صلاح‌الدین و فرمانده‌اش؛ یعنی نورالدین زنگی اختلافاتی به وجود آمد. با مرگ نورالدین، صلاح‌الدین پس از چندی استقلال کامل خود را اعلان نمود و با حمایت خلیفه عباسی خود را سلطان معرفی کرد. 
 پس از اعلان استقلال، صلاح‌الدین فتوحات خود را در ، جزیره، و آغاز نمود و توانست را مسخر کند و به عنوان پایتخت خود برگزیند؛ اما علی‌رغم وجود خاندان زنگی، متصرفاتش را وسعت داد تا آنکه بین سال‌های ۱۱۷۴ تا ۱۱۷۶ میلادی حدود مملکت خود را تا رود فرات گسترش داد و این مناطق را بین فرزندان و برداران به عنوان امارت‌های ایوبی تقسیم کرد. وی پس از تثبیت حاکمیت ایوبیان در شام، خود را آماده نبرد با پادشاهی اورشلیم و صلیبیون کرد که در این زمان بر اراضی مقدس حکم می‌راندند. وی پس از شکست صلیبیون در ، توانست اکثر مناطق و شهرهای فلسطین همچون ، ، ، ، ، ، و … را که در دستان صلیبیون بودند، بازپس بگیرد. پس از این اتفاق بود که وی و جانشینانش همچون ، ، و درگیر سلسله (از تا ) از جانب مسیحیان لاتین شدند و توانستند صلیبیون را در بیشتر نبردها شکست و عقب رانند و اکثر مناطق را ــ به جز عکا که پایتخت پادشاهی اورشلیم بود و تا سال ۱۲۹۱ قدرت خود را حفظ کرد ــ برای جهان اسلام نگه دارند. تا آن که با کودتای ، آخرین سلطان ایوبی، المعظم توران‌شاه، به قتل رسید و سلطنت ایوبیان در سال ۱۲۶۰ میلادی از میان رفت. برخی از امارت‌های ایوبی برای مدتی در مقابل ممالیک و مغولان ایستادگی کردند که در نهایت آخرین امارت ایوبی یعنی به دست ممالیک سقوط کرد تا سلسله ایوبیان به‌طور کامل از بین برود. 
 مهم‌ترین دلیل سقوط ایوبیان بود اما ظهور و سقوط هم تأثیرات زیادی بر آن گذاشت.
 مقالهٔ اصلی: 
 
 
 
 
 
 .
{"title": "ایوبیان", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D9%88%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86&oldid=35129460", "language": "fa"}