پسر ، معروف به ، شاعر نیمهٔ نخست قرن هفتم هجری، و آخرین قصیده‌سرای بزرگ ایران در اوان حمله است که در گیرودار هجوم‌ها و قتل‌عام‌های آنان از میان رفت.
 وی در خیابان کمال داخل پارک کمال واقع است.
 چهار فرزند و بقولی دو پسر داشت که خلاق‌المعانی سرآمد همه آنان و فرزند راستین پدر در و شاعری گردید. علت اشتهار او را به خلاق‌المعانی، آن دانسته‌اند که در شعر او معانی باریک نهفته‌است که بعد از چند نوبت که مطالعه کنند ظاهر می‌شود. وی نیز مانند پدر روزگار را در مدح اکابر و شاهان معاصر خود گذرانیده بود. از جمله ممدوحان او یکی رکن‌الدین مسعود از اصفهان است. دیگر از ممدوحان مشهور وی پسر است. دیگر از ممدوحان مشهور کمال‌الدین اسماعیل، حسام‌الدین اردشیر پادشاه باوندی و اتابک سعد بن زنگی هستند. کمال‌الدین اسماعیل دوره وحشتناک حمله را به تمامی درک کرده و به چشم خویش قتل‌عام را به سال ۶۳۳ هجری قمری در دید و در آن باب چنین گفت :
 کمال‌الدین اسماعیل دو سال بعد از حمله یعنی به سال ۶۳۵ هجری قمری به دست مغولی به قتل رسید.
 کمال‌الدین اسماعیل به استادی و مهارت درآوردن معانی دقیق شهرت وافر دارد؛ و اعتقاد ناقدان سخن بدو تا حدی بود که او را بر پدرش ترجیح نهاده و خلاق‌المعانی لقب داده‌اند. وی علاوه بر باریک‌اندیشی و دقت در خلق معانی در التزامات دشوار و تقید به آوردن ردیف‌های مشکل نیز شهرت دارد، چنان‌که بعضی از قصاید او را که به این التزامات و قیود سروده شده بعد از وی جواب نتوانستند گفت.
 کمال الدین اسماعیل شاعری بسیار دانا و نغزگو و باهوش بود و چنان در ریختن معانی مستتر در شعر مهارت داشت که به خلاق‌المعانی اشتهار یافت. از ویژگی‌های شعر او معانی دقیق و ظریف مضمر و پنهان است که باید چند نوبت مطالعه و دقت نمود تا آن‌ها را دریافت. او شاعری مداح بود ولی در لابلای مدایح نکات حکمی و زیبایی قرار می‌داد که سرایش او را بارها زیبا و زیباتر می‌نمود.
 کمال‌الدین اسماعیل در ادبیات به‌خوبی شناخته‌شده‌است. در ادبیات که کاملاً تحت تأثیر ادب فارسی بود از کمال الگوی بسیار مناسبی برداشت کرده بودند. در شعر هم حتی بارها نام او آمده‌است. مثلاً شاعر دربار از او چنین یاد کرده‌است:
 
 به لفظ ترکی:
 
 ترجمهٔ فارسی:
 
 ویا در جایی دیگر دیگر شاعر عثمانی که در آنجا بسیار محبوب است و حتی او را عثمانی نامیده‌اند و در اشعارش سعی می‌کرد از کلمات فارسی کمتری استفاده کند در مورد شعر فارسی و شعر کمال بیتی دارد که نه تنها ارزش شعر فارسی بلکه منزلت کمال را در بخوبی نشان می‌دهد:
 
 به لفظ ترکی:
 
 ترجمه فارسی:
{"title": "کمال‌الدین اسماعیل", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%DA%A9%D9%85%D8%A7%D9%84%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D8%AF%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D9%84&oldid=33952551", "language": "fa"}