را بیش‌تر پژوهشگران نخستین گونهٔ خط در غرب آسیا می‌شمارند. (حدود ۳۰۰۰ تا ۲۵۰۰ سال قبل از میلاد) با ابداع دوره‌ای را آغاز کردند که به عنوان آغاز خط‌نویسی شهرت دارد و همچنین نخستین مدارک نگارشی بشر که به صورت لوحهای گلین برجای مانده متعلق به تمدن‌های است.
 سرزمین را همسایگانشان (Shanar) می‌خوانند در چندین بار مرز و بوم شنعار یاد گردیده ( باب یازدهم، فقرات ۲–۳). همچنین چندین بار در یک کتیبه از این دو قوم یاد شده‌اند. مهم‌ترین شهرهای شنعار در جنوب کنونی در دهنه عبارتند از:
 
 
 یکی از کهن‌ترین آثار کتبی که از به دست ما رسیده متعلق است به یک سده پیش از سومین هزاره پیش از میلاد. برای مثال در سه هزار و یکصد سال پیش از میلاد در شهر پادشاهی داشت. در سرزمین جنوبی عراق کنونی از چهار هزار سال پیش از میلاد به دستیاری سومری‌ها تمدن درخشانی به وجود آمد. کشف آثار در تل‌های شهرهای کهن به‌خوبی ثابت می‌کند که بعدها تمدن و از آنچنان که سابقاً فکر می‌کردند سرچشمه نگرفته بلکه سرچشمه تمدن آن‌ها از سومری‌ها بوده که تمدن آن‌ها به اقوام نژاد متاخر آن دیار رسید.
 نظر به (فیلولوژی) زبان سومری‌ها آنچنانکه از آثار کتبی خود آنان به ما رسیده با هیچ‌یک از زبان‌های کهن پیوستگی ندارد نه با اکد که همسایه بود نه از زبان غیر سامی ، چنان‌که خود زبان ایلام، سرزمینی که امروزه می‌گوییم نه است نه . همچنین پیوستن نژاد سومری‌ها به نژاد مردمان آسیای صغیر و و به هیچ روی پذیرفتنی نیست. با وجود نامه دینی و نامه دینی که هر دو از کهنترین آثار کتبی هستند، نمی‌توان سومری‌ها را شعبه‌ای از آریایی‌ها حتی هند و اروپایی دانست زیرا زبان آن‌ها هیچ پیوندی با و زبان و ندارد.
چون سومری‌ها از حیث نژاد با هیچ‌یک از اقوامی که در تاریخ شناخته شده‌اند پیوندی ندارند و زبانشان با هیچ‌کدام از زبان‌های کهن پیوستگی ندارد می‌توان گفت آنان در سرزمین منفرد بودند و تمدن خاصی داشتند و خط خاصی برای نوشتن زبان خود بکار می‌بردند همان خطی که بعدها به دستیاری سامی نژاد تغییراتی یافته و اساس خطوط میخی اقوام دیگر گردید. آنچه مسلم است این است که سرزمین شنعار در سه هزار سال پیش از میلاد مسیح در دست سومری‌ها بوده. آغاز هزاره سوم پیش از میلاد تاریخ برخاستن اکدی‌هاست. سرزمینی که آن‌ها بدست آوردند از پیرامون کویر تا نزدیکی کنونی کشیده می‌شد.
 نخستین فرمانروای نامی است که در سال ۲۷۷۵ پ.م، پادشاه سومر را شکست داد. اکدی‌های سامی نژاد همیشه از اقوام دیگر هم نژادشان از سوی و و تقویت شده و نیرومندتر می‌شدند و بر نفوذ خود در خاک‌های همسایه می‌افزودند اما سومری‌ها که خویشاوندی و پیوندی با هیچ‌یک از همسایگان خود نداشتند رفته رفته از میان رخت بر بستند. البته بسیاری از دانش‌ها از جمله از سومر برخاست همچنین تقسیم ساعت به شصت دقیقه و تقسیم دقیقه به شصت ثانیه از یادگارهای آنهاست. اثراتی که از دین آن‌ها به و و از دین این دو قوم به رسیده و در بازتاب یافته شایان توجه است.در برخی تحقیقات نیز سومریان را مهاجرینی از سرزمین گیلان شمرده‌اند و تبار آن‌ها را از کاسی‌های گیلان و مازندران می‌دانند.
 از زمان که زمان استیلای سامی نژادان است تمدن دیرین سومر نصیب گردیده، حتی گروهی از خداوندان سومری با نام و نشان ملی (سومری) نزد آنان پرستیده شد. دسته دسته لغات قضایی و کشوری و دینی و بازرگانی و کشاورزی به راه یافت. البته چون یک خط از هر قسمی که باشد و از هر کجا که باشد و از هر جا و هر نژادی که به وجود آید سازشی با زبان خود قوم مخترع دارد و چون به جای دیگر انتقال یابد و وسیله نوشتن زبان قوم دیگر گردد باید کم و بیش در آن تصرفی بشود، برخی علامات که نمودار اصوات مخصوص زبانی است در زبان دیگر متروک می‌شود و برای اصوات خاص زبانی که خود به آن‌ها اختصاص دارند علاماتی خاص وضع می‌شود.
ناگزیر این تغییر و تبدیل در خطوط میخی پس از انتقال به روی داد. خط سومری که اساساً اشکالی بوده مانند و علامات ، پس از چندی ساده شده به صورت اشکالی مانند درآمد و آن اشکال و علامات هر یک از برای سیلاب مخصوص و بکار رفت. با وجود تصرفاتی که در نوشتن به این خط روی داد باز مقدار زیادی از اندیشه‌نگاشت‌های سومری در خط اکدی به جای ماند. علامات گویای سیلاب‌های زبان اکدی بوده و اندیشه‌نگاشت‌ها که نمودار یک چیز یا یک مفهوم است و نزد اکدی‌ها اشیاء یا معانی را به یاد می‌آورده‌است که به جای آن‌ها لغات اکدی تلفظ می‌کردند نظیر آنچه در داریم که به جای کلمات (هزوارش) کلمات ایرانی به زبان می‌آوریم (یعنی علامت را آرامی می‌نویسیم ولی ایرانی می‌خوانیم یا سومری می‌نویسیم و اکدی می‌خوانیم).
 از زمان خط سومری به دستیاری اکدی‌ها به همه طوایف و سامی زبان رسید و پس از سپری شدن روزگار اکد و به دوران رسیدن و که تنها با همدیگر تفاوت لهجه داشتند همین خط برای نوشتن زبان‌های سامی آنان به کار رفت. نخستین سلسله که از سال ۲۲۲۵ در جنوب سرزمین سر کار آمدند و کشور که در میان سال‌های ۱۸۰۰ و ۱۵۰۰ پیش از میلاد در شمال به قدرت رسید، یکی جانشین و دیگری جانشین شد. این دو کشور به نوبه خود از تمدن سومر برخوردار شدند از آن جمله خط است که به واسطه اکدی‌ها به آن‌ها رسیده بود. به ناچار با زبان‌های سامی آنان سازش پیدا کرده و با صدها علامت وسیله کتابت زبان آنان گردید.
 همچنین خط میخی را که پایتخت آنان بود برای نگارش خود بکار بردند. قدمت آثار کتبی آن‌ها به عهد فرمانروای می‌رسد. سیلاب‌های زبان غیر سامی و غیر آریائی مرکب است از یک حرف بی صدا و یک حرف باصدا. خود را به زبان‌های و نیز نگاشته‌است. در خطوط ایلامی نو که در و کتیبه دیگر بکار رفته ۱۱۳ علامت که هر یک نمودار سیلاب مخصوصی است بکار رفته‌است.
 دست کم در دو هزار سال پیش از میلاد زبان و خط بابلی در رواج داشت. رواج این خط منحصر به سرزمین‌های و نبود بلکه نزد و در شمال و نیز رواج یافت و زبان‌های غیر سامی خود را با نوشتند. از سدهٔ نهم پیش از میلاد در کشور در راه یافت و وسیله کتابت زبان آنان گردید. همه خطوط میخی از برخاست چنان‌که الفبایی که امروزه به شکل‌های گوناگون نزد ملل جهان وجود دارد همه از به وجود آمده‌اند. هنگامی که خط میخی در خاورمیانه رواج داشت به دستیاری بازرگانان به سرزمین‌های و رسید و رفته رفته جای خط میخی را گرفت اما در بابل تا یک سده پیش از میلاد مسیح پایداری کرد. پس از آن نیز بر پایهٔ همین خطوط اختراع شد.
{"title": "خط میخی سومری", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AE%D8%B7_%D9%85%DB%8C%D8%AE%DB%8C_%D8%B3%D9%88%D9%85%D8%B1%DB%8C&oldid=32175762", "language": "fa"}