(به : ) یا در اصطلاح حقوقی به محدوده‌ای گفته می‌شود که یک یا ، صلاحیت عام در رسیدگی به در آن دارد. ممکن است یک حوزهٔ قضایی دارای چندین یا باشد. قلمرو دادرسی دارای یک است.
 مثال: 
الف- به درخواست پژوهشی از صادر شده از همهٔ آن استان، می‌تواند رسیدگی کند. پس حوزهٔ قضایی دادگاه‌های پژوهشی استان، سراسر محدودهٔ جغرافیایی‌ای است که آن استان در بر می‌گیرد.
 ب- اگر شهری بزرگ باشد، ممکن است به نواحی متعددی بخش شود و هر بخشی در یک حوزهٔ قضایی معینی قرار گیرد. بنابرین، در چنین شرایطی، دادگاهی معین، صلاحیت عام در رسیدگی نسبت به دعاوی آن بخش معین از شهر را دارا خواهد بود.
 تا سال ۱۳۹۱، قوانین با رویهٔ سازمانهای قضایی ایران، سازگار نبوده‌است. تعریف قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی نیز نادرست است. 
در این قانون، چنین از حوزهٔ قضایی تعریفی مختصر شده‌است: 
 
 ایرادات تعریف یاد شده:
{"title": "حوزه قضایی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AD%D9%88%D8%B2%D9%87_%D9%82%D8%B6%D8%A7%DB%8C%DB%8C&oldid=33657596", "language": "fa"}