برای دیگر کاربردها را ببینید. ( : ) یک دولت اسلامی است تحت رهبری یک حاکم اسلامی با عنوان خلیفه، شخصی که جانشین مذهبی - سیاسی و رهبر تمام امت اسلامی محسوب می‌شود، است. در دوره ، سه خلافت بزرگ یکی پس از دیگری جانشین هم شدند: (۶۳۲–۶۶۱)، (۶۶۱–۷۵۰)، (۷۵۰–۱۲۵۸). در خلافت بزرگ چهارم، ، سلاطین عثمانی از سال ۱۵۱۷ ادعای خلافت بر را کردند. در طول تاریخ اسلام، چند کشور مسلمان دیگر، که تقریباً همه سلطنت موروثی بودند، ادعای خلافت داشتند، اما توسط عامه مسلمانان به رسمیت شناخته نشدند. مانند سلطنت ممالیک در قاهره و خلافت ایوبی. 
 پیش از ظهور محمد، قبایل اعراب در دوران به سر می‌بردند و به آیین‌های و باور داشتند و به عنوان جوامع یکجانشین خودمختار یا عشایری کوچ نشین در می‌زیستند. به دنبال فتوحات اولیه مسلمانان به دست محمد، مناطق عربستان از نظر سیاسی متحد و یکپارچه شدند. 
 نخستین خلافت، خلفای راشدین، بلافاصله پس از مرگ محمد در سال ۶۳۲ جانشین وی شدند. چهار خلیفه راشدین از طریق ، روندی از رایزنی و همفکری با جامعه که برخی آن را شکل اولیه می‌دانند، انتخاب شدند. خلیفه چهارم، ، که برخلاف سه خلیفه قبلی از طایفه خود محمد (بنی هاشم) بود، طبق باور اولین خلیفه و جانشین به حق محمد است. علی در زمان فتنه اول (۶۵۹–۶۶۱)، که جنگ داخلی میان علی با طرفداران خلیفه ترورشده سابق، از بنی امیه، بود و همچنین شورشیان مصر، حکومت می‌کرد. این جنگ‌ها در نهایت منجر به تأسیس خلافت موروثی ، تحت حکومت ، در سال ۶۶۱ شد.
 خلافت دوم، خلافت امویان، بدست خاندان ، یک قبیله مکی از تبار اداره می‌شد. این خلافت به فتوحات مسلمانان ادامه داد و ، ، ، و را داخل کرد. این خلافت مورد حمایت و پذیرش تعداد قابل توجهی از مسیحیان در قلمروی خود بود که این ضروری بود زیرا تعداد بسیاری مسیحی در قلمروی آنها، به ویژه در ، وجود داشت. به دنبال انقلاب عباسی (۷۴۶–۷۵۰)، که مورد حمایت بسیاری از اتباع غیرعرب امویان، به دلیل تبعیض‌هایی که بر اتباع غیرغرب روا می‌شد، بود، خلافت اموی سقوط و بازماندگان آن به اندلس متواری و خلافت عباسیان در سال ۷۵۰ تأسیس می‌شود.
 خلافت سوم، عباسیان، توسط خاندان ، خاندانی مکی‌تبار که از طریق ، جد محمد، از طریق ، عموی محمد، با محمد خویشاوندی داشتند، اداره می‌شد. ، دومین خلیفه عباسی، شهر را در سال ۷۶۲ بنا و آن را پایتخت قرار می‌دهد. این شهر، در دوره ای که موسوم به است، به عنوان یک مرکز علمی، فرهنگی و هنری بزرگ جهان اسلام تبدیل شد. از قرن دهم میلادی، نفوذ دولت عباسی تنها به بغداد و مناطق اطراف آن محدود می‌شد و چندین بار توسط دیگر قدرت‌های منطقه اشغال شد. در سال ۱۲۵۸، مغولان بغداد را تصرف و خلافت عباسی را پس از ۵۰۰ سال اتمام دادند. اما بازماندگان عباسیان به پناه بردند و در قاهره خلافت عباسی را دوباره تأسیس کردند. با وجود آنکه خلیفه دیگر فاقد قدرت سیاسی بود اما تا زمان تسخیر مصر بدست عثمانی‌ها در سال ۱۵۱۷، همچنان در امور مذهبی ادعای اقتدار داشتند. 
 خلافت چهارم، خلافت عثمانی، پس از تصرف قاهره توسط در سال ۱۵۱۷ تأسیس شد. همچنین این فتوحات به عثمانی‌ها قدرت تسلط و اعمال نفوذ در شهرهای مقدس و ، که پیشتر تحت سلطه مملوکان بود، را داد. عثمانی‌ها به تدریج درعمل به عنوان رهبران و نمایندگان و یکی از امپراتوری‌های باروت مورد توجه قرار گرفتند. به دنبال شکست آنها در ، امپراتوری وسیع آنها توسط و تجزیه شد. در ۲۹ اکتبر ۱۹۲۳، اعلام موجودیت کرد و به عنوان بخشی از اصلاحات نخستین رئیس جهور آن، ، مجلس ملی کبیر ترکیه در ۳ مارچ ۱۹۲۴، اصل خلافت در قانون اساسی را لغو کرد. 
 چند دولت دیگر که در طول تاریخ وجود داشته‌اند ادعای خلافت کرده‌اند، از جمله در زمان سلطنت (۱۱۷۴–۱۱۹۳)، در شمال شرقی آفریقا (۹۰۹–۱۱۷۱)، در اندلس (۹۲۹–۱۰۳۱)، خلافت بربرهای در مراکش (۱۱۶۹–۱۲۶۹) و در شمال امروزی (۱۸۰۴–۱۹۰۳).
 شاخه اسلام به برگزیده شدن خلیفه از جانب خداوند اعتقادی ندارد و معتقد است خلیفه یک منصبی است که توسط امت اسلامی انتخاب می‌شود. با این حال، پیروان اسلام شیعه معتقدند خلیفه باید باشد که خداوند از طرف برگزیده شده‌است.
 در اوائل قرن بیست و یکم، به دنبال شکست و شکست خلافت خودخوانده ، دیده شده‌است که «استقبال عمومی گسترده از هویت جمعی اسلامی» توسط مسلمانان جوان در میان است و جاذبه خلافت به عنوان «دولت آرمانی آینده اسلامی» قوی‌تر شده‌است. 
 که معتقد به امامت هستند بر این باورند جانشینی بعد از پیامبر از جانب تعیین و معرفی می‌شود که همان است و پیامبر وی را به صورت خاص در خم معرفی کرد و از آن‌ها برای گرفت و فرزندان علی نیز جانشین بعدی پیامبرند و تمامی آنان معصومند خلافت انتسابی نیست بلکه جانشینی صلبی وارثی از پدر به پسر است..
از میان امامان اثنی عشری فقط و پسرش حکومت واقعی تشکیل دادند ولی بعدها امامان اسماعیلی در را تشکیل دادند که در حال حاضر شاهزاده کریم حسین معروف به ، چهل و نهمین امام شیعیان است در ایران نیز داعیه مرشدی می‌کردند و در نیز فردی به نام مهدی خود را خلیفه خواند. درحال حاضر در میان رهبران شیعه نیز افرادی مانند ، ، روح‌الله خمینی، سید علی خامنه ای و رویه ای پیدا و پنهان را داشته‌اند که می‌توان گفت داعیه خلافت داشته و دارند. نیز بعنوان یک متفکر و ایدئولوژیست بین‌المللی شیعه در نشر این عقیده که اتحاد جهان اسلام با وجود یک خلیفه امکان‌پذیر است اهمیت بسیاری دارد.
 اعتقادی به تعیین خلیفه از جانب خداوند ندارند لذا قائل به عصمت کامل (از نوع نبوی) بر خلیفه هستند و معتقدند بعد از با مراجعه به و عنایت به می‌توانند خود امت از طریق رأی‌گیری یا بیعت همگانی برای خودشان خلیفه تعیین کنند؛ لذا خلیفه تنها رهبر سیاسی و مسئول امور است.
چهار خلیفه اوایل دوره را گویند به ترتیب ، ، ، ، که در نزد اهل سنت حرمت خاصی دارند. حکومت‌های اسلامی مثل و نیز رهبر سیاسی خود را خلیفه می‌نامیدند خلافت حکومت عربها با حمله به اتمام رسید و بعداً حکومت نیز معروف به خلافت عثمانی شد که ، سی و چهارمین خلیفهٔ و آخرین آنها بود تا سال ۱۹۰۹ م با قدرت کامل حکومت کرد بعد از او سلسله عثمانی ضعیف گشت و تبدیل به کنونی شد.
 فقیه بزرگ اهل سنت و یکی از متفکران اندیشه سیاسی سنی و خلافت، در کتاب خویش به طرح نظریه درباب حکومت در اسلام از شیوه خلفا تا پادشاهی و وزارت پرداخته‌است و تفسیری کامل از این موضوع بیان کرده‌است. 
 
تاریخ خلافت‌های مهمی را به خود دیده است که مطالعه درباره تمامی آن‌ها برای علاقمندان تاریخ جالب است. خلافت های مهم در تاریخ بشر:
{"title": "خلافت", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%AA&oldid=35058709", "language": "fa"}