، یا ، بود که در اثر اتحادی دولتی میان قبایل شامل و سایر قبایل، در سال ، و تحت ریاست در منطقه به وجود آمد و در تاریخ آسیای میانه نقش مهمی ایفا نمود. از شاخه شمال شرقی، ، زبان (روابط بین‌المللی)، زبان و آن‌ها بود. آن‌ها سال ۶۰۳ میلادی یعنی حدود ۵۰ سال بعد به دو قسمت و تقسیم شدند.
 ترک‌ها به رهبری نخست ضد قبایل که تا آن زمان بر ترک‌ها حکم‌روایی می‌کردند، به جنگ پرداختند و در سرزمین و دولت مقتدری تأسیس نمودند. وسعت قلمرو آنان در دوران حکمرانی مُهان خان از سال تا خیلی اوج گرفت. به اردویی که به سمت غرب رهسپار گردید، برادر بومین خان سروری می‌کرد. حاکی است که آن‌ها مهان و ایستمی خان (استم) قوم خود را تا زیر مسکون نمودند. تیمور قپیق نام گذرگاهی کوهی است که در قرون وسطی میان و واقع بوده، در منطقهٔ کوهستان کنونی واقع بوده‌است. دسته‌های جلودار اردوی ترک‌ها تا به سرحد ایران رسیدند و در غرب تا سواحل رفته، را اشغال نمودند. در نتیجه امپراتوری خیلی مقتدر بادیه نشینان عرض وجود نمود که سرزمین عظیمی را از تا سواحل در بر می‌گرفت. تا جایی که چین به دولت خراج‌گزار ترک‌ها تبدیل شد و هر سال غرامت هنگفتی به ترک‌ها پرداخت نموده بدین وسیله امنیت خود را تأمین می‌نمود.
 در نتیجهٔ منازعات داخلی در ابتدای قرن هفتم میلادی، خاقانات ترک به دو قسمت و تقسیم گردید. در سال خاقانات شرقی ترک منقرض گردید و به وجود خود خاتمه داد اما اواخر قرن هفتم میلادی، تأسیس گردیده و به زودی نیرومند شد. در اواخر قرن هفتم و اواسط قرن هشتم میلادی اعراب نواحی اساسی را اشغال کردند و به حکم‌رانی سیاسی ترک‌ها در این سرزمین خاتمه دادند.
{"title": "خاقانات گوک‌ترک", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AE%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA_%DA%AF%D9%88%DA%A9%E2%80%8C%D8%AA%D8%B1%DA%A9&oldid=34265839", "language": "fa"}