یا یک پادشاهی باستانی یا احتمالاً دولت‌شهری بااهمیت بوده که بین سال‌های ۲۵۰۰ تا ۲۴۰۰ پیش از میلاد به اوج شکوفایی رسیده است. مکان دقیق آن مشخص نیست اما برخی معتقدند که این شهر باید جایی در غرب کوه‌های بین و و به احتمال زیاد نزدیک یا امروزی قرار داشته باشد.
 خمازی برای اولین بار با کشف یک گلدان توسط باستان‌شناسان در معرض توجه قرار گرفت. سطح این گلدان حاوی خطی بسیار کهن بود که از پیروزی اوتوگ (یا اوهوب) یکی از شاهان نخست بر آن مکان حکایت داشت. این مسئله باعث شد تا در سال مکان خمازی جایی در عنوان کند. امروزه عموماً جای آن را در حومه‌ی تلقی می‌کنند.
 یکی از نخستین اشارات به خمازی در داستان حماسی می‌باشد جایی که به نیایش کرده و از گوناگونی زبان‌ها در سرزمین‌های مسکونی مختلف هنگام ساخت در و می‌گوید. خمازی تنها سرزمینی است که در این نیایش با عنوان «با زبان‌های بسیار» توصیف می‌شود. در متن از جادوگر خمازی به نام اورگیرینونا یاد می‌شود که بعد از نابودی خمازی به می‌رود. پس از آن او را به همراه فرمانروای آراتا برای انقیاد انمرکار می‌فرستند ولی آن‌ها شکست می‌خورند.
 بنابر ، شاهِ خمازی به نام پس از شکست کیش بر سومر استیلا داشت اما در عوض توسط انشاکوشانّا شاه شکست خورد.
{"title": "خمازی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AE%D9%85%D8%A7%D8%B2%DB%8C&oldid=33635818", "language": "fa"}