در جوامع انسانی به پیوندهای ژنتیکی (خونی) یا سببی (از راه بستگان دیگر)، یا بر اساس تعلق به گروهی خاص و قبول پایگاه اجتماعی خاص ) می‌گویند.
 رابطهٔ خویشاوندی، رابطهٔ تنها زیستی یا نیست، بلکه بر اساس روابط اجتماعی و قوانین شرعی و عرفی تعریف و تعیین می‌شود. نمی‌توان گفت خویشاوندی مجموعه‌ای با ساختار مشخص و معین برای تمام فرهنگ‌هاست. روابط دیگری نیز به جز رابطه خونی برای خویشاوندی وجود دارد مانند خویشاوندی توتمی. از سوی دیگر، نمی‌توان خویشاوندی را به یک گروه صرف تقلیل داد. خویشاوندی مجموعهٔ پیچیده‌ای از روابط زیستی و اجتماعی ست. 
 ، گروهی خویشاوند است. یا رسمی‌ساز پیوندهای خانوادگی است.
 ، خانواده‌ای است که در آن یک زوج متأهل با فرزندان خود یا کودکانی که به فرزندی پذیرفته‌اند زندگی می‌کنند. هر گاه خویشاوندانی غیر از یک زوج متأهل و فرزند آن‌ها در همان خانواده زندگی کرده، یا دارای روابط پیوسته و نزدیک با آن‌ها باشند، به‌وجود می‌آید.
به مادر پدر یا دو مادر یا دو پدر و فرزندان آن‌ها نیز خانواده می‌گویند. اگر هر یک از این افراد به صورت جدا از هم زندگی کنند، خانواده حساب نمی‌شود. 
 مقالهٔ اصلی: نظام نام‌گذاری خویشاوندان در فارسی، بر پایهٔ «نظام توصیفی» است، که با زبان‌های عربی، چینی، ترکی و بلغاری مشترک است. در این نظام نام‌گذاری، هم مذکر/مؤنث بودن لحاظ شده‌است، هم تفاوت بین خویشاوندان پدری و مادری، و هم تفاوت بین نسل‌ها.
در بیان رابطهٔ بین خویشاوندان، معمولاً کسرهٔ اضافهٔ بین دو کلمه حذف می‌شود؛ که آن را «فک اضافه» می‌نامند. برای نمونه به‌جای «پسرِ عمو» یا «زنِ دایی»، از «پسرْعمو» و «زنْ‌دایی» استفاده می‌شود.
 خویشاوندی نسبی عبارت است از خویشاوندی که از تولد یکی از دیگری حاصل شود یا دو نفر که از یک منشأ به وجود آمده باشند. خویشاوندی نسبی شامل موارد زیر می‌شود:
 
 خویشاوندی‌ای که ناشی از ازدواج باشد را سببی (یا همسری ) می‌گویند.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 خویشاوندی‌ای که از طریق (شیر دادن با رعایت جهات شرعی) حاصل می‌شود.
 
 کسی است که فرزندی بیگانه را به سرپرستی پذیرفته‌است. برای رعایت محرمیت شرعی، این کار معمولاً با توسط یکی از خویشان نزدیک، یا (صیغه محرمیت) با یکی از نزدیکان همراه می‌باشد. 
 یکی از شدیدترین انتقادات به حوزهٔ داشتن نگاه قوم مداری و اروپا مداری و در نهایت تکامل گرایی به پدیدهٔ خویشاوندی است. منتقدین اظهار می‌دارند که خویشاوندی در قالب چنین نگاهی تنها ملاک خویشاوندی را رابطهٔ خونی می‌دانند، از این رو کلیهٔ روابطی چون روابط نسبی و سببی و خونی و برادری و خواهری، همگی در چارچوب رابطهٔ خونی در نظر گرفته شده‌است. در حالی که روابط دیگری نیز وجود دارد. روابطی نظیر:
 
 
 
 
 بنابراین رابطهٔ خویشاوندی، رابطهٔ تنها زیستی یا بیولوژیکی نیست، بلکه بر اساس روابط اجتماعی و قوانین شرعی و عرفی تعریف و تعیین می‌شود. نتیجه آن که نمی‌توان گفت، خویشاوندی مجموعه‌ای با ساختار مشخص و معین برای تمام فرهنگ‌هاست. از سوی دیگر، نمی‌توان خویشاوندی را به یک گروه اجتماعی صرف تقلیل داد. خویشاوندی مجموعهٔ پیچیده‌ای از روابط زیستی و اجتماعی ست. 
 علم الانساب ( ) یعنی شناخت روابط نَسَبی و خویشاوندی بین افراد؛ و به کسی که دارای این علم بود، نسّابه می‌گفتند.
{"title": "خویشاوندی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AE%D9%88%DB%8C%D8%B4%D8%A7%D9%88%D9%86%D8%AF%DB%8C&oldid=34017486", "language": "fa"}