برای دیگر کاربردها را ببینید. یا یا ( ) یک متعلق به است. زبان لاتین در اصل در نواحی اطراف رم، معروف به گفتگو می‌شد. با قدرت‌گیری ، لاتین به زبان اصلی در ایتالیا و سپس در سراسر غرب تبدیل شد. لاتین نیای امروزی در اروپاست و واژگان بسیاری را به دیگر زبان‌های اروپایی همچون انگلیسی وارد کرده‌است. در انگلیسی از ریشه‌های لاتین (و ) در ، ، و استفاده می‌شود. لاتین در ( ) زبان رسمی است.
 در اواخر دوران جمهوری روم (۷۵ قبل از میلاد)، به معیار تبدیل شده بود. گونه محاوره‌ای لاتین بود که در همان زمان گفتگو می‌شد و در کتیبه‌ها و آثار طنزنویسانی مانند و و نویسندگانی همچون از آن یاد شده‌است. زبان نوشتاری از قرن ۳ است. شکل محاوره ای آن لاتین عامیانه در قرن‌های ۶ تا ۹ به ، مانند ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، ، / ، ، ، ، و توسعه یافت است. از قرن ۹ تا رنسانس به عنوان زبان ادبی اروپا مورد استفاده قرار می‌گرفت. این زبان سپس تکامل یافت. لاتین تا اواخر قرن هجدهم، تا زمانی که زبان‌های بومی (از جمله ) جایگزین آن شدند، زبان ارتباطات بین‌المللی و تحصیلات علمی بود. زبان رسمی و آیین رومی است.
 لاتین یک زبان کاملاً اشتقاقی، دارای سه ، شش یا هفت ، پنج ، چهار نوع صرف ، شش ، سه ، سه ، دو ، دو یا سه و دو است. از و و در نهایت از گرفته شده‌است.
 مقالهٔ اصلی: در سال ۱۴۶ قبل از میلاد بر استیلا یافت. رومیان درحالی‌که زبان خود یعنی لاتین را حفظ کردند به‌زودی آنچه را که از فرهنگ و هنر یونان می‌توانستند فراگرفتند و در ظرف دو یا سه قرن امپراتوری‌ای بشکیل دادند که مشتمل بر دنیای متمدن قدیم (مغرب ایران) و متضمن ، ، و بود که هرکدام از ایالات روم شدند. رومی‌ها اگرچه در غلبه و استیلای خویش رحم و شفقتی نشان نمی‌دادند اما دست‌کم قاصد تمدن بودند و به عبارتی دیگر به این نواحی عقب‌افتاده عصاره‌ی تمدن کهن را تحویل دادند. رومی شدن این نواحی چنان شدید بود که زبان لاتین در مغرب زبان رایج مردم گردید. بعداً در آفریقا، جای لاتین را گرفت امّا در سایر جاها بویژه در ، ، و تا به امروز آثار تحریف شده‌ی لاتین باقی‌مانده‌است. 
 این زبان دارای تعدادی مرحله تاریخی است که هر یک از آن‌ها با تفاوت‌های ظریف واژگان، کاربرد، املا، ریخت‌شناسی و نحو متمایز می‌شوند. هیچ قانون سخت و سریعی برای دسته‌بندی وجود ندارد. دانشمندان مختلف بر ویژگی‌های مختلف تأکید دارند. در نتیجه، فهرست‌ها گوناگون و همچنین دارای نام‌های جایگزین هستند.
 علاوه بر مراحل تاریخی، به سبک‌هایی که نویسندگان از به بعد و همچنین دانشمندان پروتستان از آن‌ها استفاده می‌کردند اشاره دارد.
 پس از سقوط امپراتوری روم غربی در سال ۴۷۶ و ظهور پادشاهی‌های ژرمن به جای آن، لاتین را به عنوان زبانی مناسب تر برای استفاده‌های قانونی و دیگر اهداف به رسمیت شناختد.
 نخستین شکل شناخته‌شده لاتین، است که از تا اواخر دوره صحبت می‌شد. این زبان در کتیبه‌ها و برخی از آثار اولیه ادبیات لاتین، مانند کمدی‌های و ، گواهی شده‌است. از الفبای اتروسکی ابداع شد. این نوشتار در ابتدا راست به چپ یا بود و در نهایت به یک خط چپ به راست تبدیل شد.
 در اواخر دوران جمهوری و در نخستین سال‌های امپراتوری، یک جدید، با نوشتن آثار بزرگ که در مکاتب و تدریس می‌شد، توسط سخنوران، شاعران، مورخان و دیگر باسوادان، به وجود آمد. دستور زبان‌های آموزشی امروزی ریشه در چنین مدارسی دارد که به عنوان نوعی آکادمی زبان غیررسمی فعالیت می‌کرده و به حفظ و تداوم گفتار تحصیل‌کردگان اختصاص داشته‌است.
 در از سده ۳ تا ۶ میلادی رایج بود. این دوره از لاتین را میان دوره‌های و می‌دانند. در مورد زمان دقیق پایان لاتین کلاسیک یا شروع لاتین قرون وسطی اتفاق نظر علمی وجود ندارد. با این حال، آثار لاتین پسین با داشتن ویژگی‌هایی قابل شناسایی هستند.
 تجزیه و تحلیل فلسفی آثار لاتین باستان، مانند آثار ، که حاوی بخش‌هایی از گفتار روزمره است، نشان می‌دهد که یک زبان (اصطلاحاً ، «گفتار توده‌ها» به نوشته )، همزمان با لاتین کلاسیک وجود داشت. این زبان غیررسمی به ندرت نوشته می‌شده‌است و بنابراین فیلسوفان فقط واژگان و عبارات منفردی را ذکر می‌کنند که در آثار نویسندگان کلاسیک و دیوارنویسی‌ها آمده‌است. از آنجا که توسعه این زبان به خودی خود آزاد بود، هیچ دلیلی وجود ندارد که تصور کنیم این زبان از نظر تاریخی یا جغرافیایی یکنواخت باشد. برعکس، جمعیت‌های اروپایی رومی‌زبان هر یک گویش‌های خود را در این زبان داشتند، که در نهایت منجر به تمایز شد. به معنای زوال معیارهای آموزشی بود که باعث ایجاد لاتین پسین شد، مرحله‌ای پساکلاسیک از زبانی که در نوشته‌های مسیحیان آن زمان دیده می‌شود. این امر نه تنها به دلیل کاهش تحصیلات بلکه به دلیل تمایل به انتشار آثار به زبان توده‌ها و منطبق‌تر با گفتار روزمره بود.
 لاتین عامیانه حداکثر تا قرن نهم، که نخستین نوشته‌های رومی شروع به پدیداری کرد، به زبان‌های متمایزی تبدیل شده بود. آن‌ها، در طول این دوره، به گفتار روزمره محدود بودند، زیرا لاتین قرون وسطی برای نوشتن استفاده می‌شد. 
 لاتین نوشتاری است و در دوره‌ای از لاتین پساکلاسیک استفاده می‌شود که هیچ زبان لاتین گفتاری وجود ندارد. چرا که زبان گفتاری به زبان‌های مختلف رومی آغازین تبدیل شده بود. با این حال، در دنیای تحصیل‌کردگان و در امور رسمی، زبان لاتین بدون داشتن پایگاه گفتاری طبیعی، تداوم یافت. این لاتین همچنین به سرزمین‌هایی گسترش یافت که هرگز به زبان لاتین صحبت نکرده بودند، مانند ملت‌های ژرمنی و اسلاوی. این زبان برای ارتباطات بین‌المللی بین کشورهای عضو و متحدان آن مفید واقع شد.
 موقعیت در با تصویب اومانیست‌ها، به عنوان یک زبان گفتاری تقویت شد. آن‌ها که غالباً توسط اعضای روحانیت هدایت می‌شدند، از تخریب سریع بازمانده‌های جهان کلاسیک و ادبیات آن متعجب بودند؛ بنابراین تلاش کردند هرچه را که می‌توانند حفظ کنند و زبان لاتین را به آنچه در گذشته بود برگردانند و روش تولید نسخه‌های اصلاح‌شده آثار ادبی را که با مقایسه نسخه‌های خطی برجای‌مانده انجام می‌شد، معرفی کردند. آن‌ها حداکثر تا قرن پانزدهم، نسخه‌های پشتیبانی‌شده توسط دانشمندان را جایگزین لاتین قرون وسطایی کردند و با انجام پژوهش سعی در کشف زبان لاتین کلاسیک داشتند. 
 در اوایل دوران نوین، هنوز مهم‌ترین زبان فرهنگی در اروپا بود؛ بنابراین، تا پایان قرن هفدهم بیشتر کتاب‌ها و تقریباً تمام اسناد دیپلماتیک به زبان لاتین نوشته می‌شدند. پس از آن، بیشتر اسناد دیپلماتیک به زبان (یک ) و سپس به زبان‌های بومی یا سایر زبان‌ها نوشته شدند.
 امروزه با وجود نداشتن گویشور بومی، هنوز هم برای اهداف مختلفی در جهان استفاده می‌شود.
 بزرگترین سازمانی که را در زمینه‌های رسمی و نیمه‌رسمی حفظ می‌کند، است. لاتین زبان آیین رومی مسیحی است. این زبان رسمی ، زبان اصلی مجله عمومی آن و زبان کاری است. در همچنین تنها جهان به زبان لاتین وجود دارد. در دانشگاه‌های پاپی دوره‌های تحصیلات تکمیلی به زبان لاتین تدریس می‌شود و مقالات نیز به همان زبان نوشته می‌شوند.
 مقالهٔ اصلی: در ، بسیاری از سازمان‌ها، دولت‌ها و مدارس به دلیل ارتباط آن با رسمیت ، سنت و ریشه‌های ، از لاتین برای شعارهای خود استفاده می‌کنند.
 شعار («از این کران تا آن کران») و بیشتر شعارهای استان‌های آن به زبان لاتین هستند. از بریتانیا که دارای کتیبه «For Valor» است، الگو گرفته‌است. از آنجا که کانادا رسماً دو زبانه است، عبارت لاتین مدال کانادا جایگزین عبارت انگلیسی پیشین آن شده‌است.
 شعار ، به معنای «فراتر از آن»، نیز ریشه لاتین دارد. این برگرفته از شعار شخصی ، و پادشاه اسپانیا (به عنوان کارل اول) و حاصل واژگونی عبارت («هیچ سرزمینی فراتر از آن نیست») است. گفته می‌شود که این کار برای هشدار بر روی در ، که حاشیه جهان شناخته‌شده آن روز بود، حک شده بود. کارل این شعار را در پی کشف دنیای جدید توسط کلمبوس اتخاذ کرد و همچنین دارای استعاره‌هایی در مورد خطرپذیری و تلاش برای تعالی است.
 چندین نیز : مانند («کسی که بپیوندد، باقی خواهد ماند») ؛ («به سوی ستارگان، با هر سختی‌ای») ؛ («هیچ‌چیز بدون خداوند ممکن نیست») ؛ («اگر در جستجوی خوشحالی هستی، به خود نگاه کن») ؛ («بگذار رفاه مردم، قانون اساسی باشد») ؛ («بودن بهتر از وانمود کردن») ؛ («این است فرجام ستمکار») ؛ و («کوه‌ها همیشه آزادند») .
 امروزه بسیاری از سازمان‌های نظامی دارای شعارهای لاتین مانند («همیشه آماده»)، شعار ؛ («همیشه وفادار»)، شعار ؛ Semper Supra («همیشه بالاتر»)، شعار ؛ و («از طریق ناملایمات / مبارزه با ستارگان»)، شعار .
 برخی از کالج‌ها و دانشگاه‌ها شعارهای لاتین را پذیرفته‌اند، برای نمونه شعار («حقیقت») است. وریتاس الهه حقیقت، دختر کیوان و مادر فضیلت بود.
 نام کوتاه لاتین این کشور را روی سکه‌ها و تمبرها چاپ می‌کند، زیرا با در سوئیس، جایی برای نوشتن نام کشور به هر چهار زبان وجود ندارد. به همین دلیل، کد بین‌المللی وسیله نقلیه و اینترنت سوئیس است که مخفف ، نام کامل لاتین این کشور، می‌باشد.
 زبان‌های ، ، ، ، ، ، و سایر نوادگان مستقیم زبان لاتین هستند. همچنین مشتقات بسیاری از لاتین به انگلیسی و همچنین آلمانی، هلندی، نروژی، دانمارکی و سوئدی وارد شده‌است. زبان لاتین هنوز در شهر واتیکان، یک دولت‌هر شهری واقع در رم، که مقر است، صحبت می‌شود.
 آثار چند صد نویسنده باستانی که به زبان لاتین می‌نوشتند، بطور کامل یا جزئی باقی مانده‌است. آن‌ها تا حدی موضوع رشته هستند. آثار آن‌ها قبل از اختراع چاپ به صورت منتشر می‌شد و اکنون در نسخه‌های چاپی با دقت حاشیه نویسی منتشر می‌شوند. از مهم‌ترین نسخه‌های چاپی می‌توان به ، منتشر شده توسط ، یا ، منتشر شده توسط اشاره کرد.
 در طول تاریخ اروپا، آموزش مطالعات کلاسیک برای کسانی که مایل به پیوستن به محافل باسوادان بودند بسیار مهم تلقی می‌شد. آموزش به زبان لاتین یک جنبه اساسی است. در جهان امروز، شمار زیادی از دانشجویان لاتین در ایالات متحده لاتین را از کتاب می‌آموزند. این کتاب که برای نخستین بار در سال ۱۹۵۶ توسط فردریک ام. ویلوک منتشر شد. به کتاب معیار بسیاری از دوره‌های مقدماتی لاتین در آمریکا تبدیل شده‌است.
 جنبش سعی دارد آموزش زبان لاتین را به همان روشی که زبان‌های زنده آموزش داده می‌شوند، به عنوان وسیله‌ای برای برقراری ارتباط گفتاری و نوشتاری، احیا کند. آثار آن در واتیکان و برخی از موسسات ایالات متحده مانند و در دسترس است. انگلستان تأمین‌کننده اصلی کتاب‌های درسی لاتین برای همه سطوح، مانند مجموعه ، است. همچنین زیرمجموعه ای از متن‌های کودکانه به زبان لاتین توسط Bell & Forte منتشر شده‌است که ماجراهای موشی موسوم به مینیموس را بازگو می‌کند.
 لاتین زبان رسمی کشورهای اروپایی زیر بوده یا هست:
 
 
 
 زبان لاتین دارای شش حالت دستوری (case) است که عبارتند از:
 
 
 ۳.۱- برای بیان «مفعول مستقیم» یا Direct object؛ برای نمونه fortuna iuvat به‌معنی « » در اینجا audentes در حالت آکوزاتیو مفعول‌مستقیم به‌کار رفته‌است. Agricola colit , uxor tuetur به‌معنای «کشاورز درو می‌کند، همسرش رسیدگی می‌کند». نیز در جمله‌ی Haec studia adulescentiam alunt, senectutem oblectant به‌معنای «این آموزش‌ها تغذیه می‌کنند، محظوظ می‌کنند‌». oppugnat, circumsedet یعنی «آنتونیوس مورد حمله قرار می‌دهد، محاصره می‌کند». Caesar transjecit یعنی « از عبور داد» که در این جمله دو آکوزاتیو (flumen و equites) دیده می‌شود. populus declaravit یعنی «مردم به‌عنوان اعلام کردند». Solem fulgere videmus یعنی «ما می‌بینیم که می‌درخشد» 
 ۳.۲- برای بیان حرکت به‌سوی چیزی یا کسی: Romam ire یعنی «رفتن »؛ Suppetias ire « شتافتن» 
 ۳.۳- کارکرد به‌عنوان نوعی : Mercurio similis, یعنی «از هرنظر شبیه به ، چه از نظر صدا چه از حیث رنگ». 
 ۳.۴- برای بیان هدف: Legatos mittunt rogatum یعنی «فرستادگانی را خواهی گسیل می‌دارند»؛ در اینجا legatos مفعول مستقیم (کارکرد اول آکوزاتیو) و subsidium هم آکوزاتیوِ هدف است. 
 ۴.۱- بیان مفعول غیرمستقیم یا indirect object: مفعول غیرمستقیم در فارسی با نشانه‌های «برای»، «به» و گاهی «بر» به‌کار می‌رود: Saepe meum somnium narravi یعنی «اغلب خوابم را تعریف کرده‌ام» یا spondet fortuna salutem یعنی «بخت و اقبال امنیت را ضمانت می‌کند». Imperat aut servit collecta pecunia یعنی «پولِ جمع‌آوری شده هم فرمان می‌رانَد و هم خدمت می‌کند». Gigantes bellum intulerunt یعنی «هیولایان اعلان جنگ دادند» 
 ۴.۲- برای بیان هدف: vertere alicui یعنی «روی کردن به کسی ». Equitatum Caesari miserunt یعنی «سواره‌نظامی را برای فرستادند» 
 ۴.۳- برای بیان شخص یا چیزی که سود، نفع، یا ضرری متوجه اوست: مانند Homo lupus یعنی « ». fidelissimi sunt equus et canis یعنی «اسب و سگ وفادارترین هستند» 
 ۵.۱- برای بیان جدایی و انفصال: Populus Atheniensis Phocionem pepulit «یعنی خلق ، از میهن راند». vacare maximum est solacium یعنی «رها بودن ، بزرگ‌ترین آسودگی‌ است» 
 ۵.۲- برای نمایاندن‌ سرچشمه یا اصالت چیزی: Ab prognatus یعنی «نشأت گرفته » . Atreus, prognatus, natus یعنی « ، ، زاده شده » 
 ۵.۳- برای بیان مقایسه: Nihil est amabilius یعنی «هیچ‌چیز دوست‌داشتنی‌تر نیست» 
 ۵.۴- برای بیان پیوستگی: Iuvenem donat یعنی «جوان را پاداش می‌دهد». Legiones praeditae یعنی «لژیون‌هایی مجهز » 
 ۵.۵- برای بیان کیفیت: Habuit fretrem Dumnorigem یعنی «برادری داشت به‌نام دومنوریکس » 
 ۵.۶- برای بیان شیوه انجام کاری: cum atque scripsit یعنی « نگاشت» 
 ۵.۷- آبلاتیو خالص یا Ablative Absolute، برای بیان فرایند انجام کاری: consules creati sunt یعنی « ، کنسول‌ها ایجاد شدند». , imperium intercidit یعنی « ، محو می‌شود» 
 ۵.۸- برای بیان زمان: Natus est Augustus یعنی «آگوستوس زاده‌شد». septimi یعنی « هفتم» 
 ۵.۹- برای بیان عامل یا وسیله‌ی انجام کاری: Remus interfectus est یعنی «رموس کشته شد».Opportuna loca obsidet یعنی«مواضع مناسب را تحت کنترل دارد». lupus, taurus petit یعنی «گرگ حمله می‌کند، گاو » 
 ۵.۱۰- برای بیان ارزش چیزی: Vendidit hic patriam یعنی «این [مرد] کشورش را فروخت». Multorum victoria stetit یعنی «پیروزی خیلی‌ها بدست‌آمد» 
 ۵.۱۱- برای بیان اندازه: Sol maior est quam luna یعنی «خورشید از ماه بزرگتر است» 
 ۵.۱۲- برای بیان مکان: Caesar Pompeium vicit یعنی « را مغلوب ساخت» 
 ۶.۱- برای بیان تعلق داشتن و مالکیت: Nomen یعنی «نامِ پادشاه» Liber یعنی «کتابِ گایوس یولیوس کایسار ( )» 
 ۶.۲- برای بیان کیفیت چیزی: Puer novem یعنی «پسری با نُه سن». Classis septuaginta یعنی «ناوگانی متشکل از هفتاد » 
 تلفظ‌های باستانی لاتین بازسازی شده‌اند. از جمله داده‌های مورد استفاده برای بازسازی تلفظ‌ها، مطالب نویسندگان باستان، غلط‌های املایی، جناس، ریشه‌شناسی باستانی، املای وام‌واژگان لاتین در زبان‌های دیگر و توسعه تاریخی زبان‌های رومی است. 
 لاتین از نظر نوع واژگان یک و است. واژاگان شامل یک جزء معنایی عینی و نشانگرهایی هستند که نقش دستوری واژه را مشخص می‌کنند. ترکیب ریشه و نشانگرها عناصر جمله‌ای بسیار فشرده‌ای را تولید می‌کند: ، «دوست دارم» از یک جزء معنایی ، «عشق»، ساخته شده که بدان نشانگر ، شناسه اول شخص مفرد، افزوده شده‌است.
 kra دستوری را می‌توان با تغییر نشانگرها تغییر داد: نشانگر برای بیان نقش‌های مختلف دستوری «عوض» می‌شود، اما جزء معنایی معمولاً تغییر نمی‌کند؛ در زبان‌ها برای عطف از استفاده می‌شود که شامل پیشوند، میانوند و پسوند است. عطف‌های لاتین هرگز پیشوند نیستند. برای نمونه «او دوست خواهد داشت»، از همان ریشه تشکیل شده‌است که به آن وند ، نشانگر زمان آینده و وند ، نشانگر سوم شخص مفرد، افزوده شده‌است.
 در لاتین برای تصریف ، و در ، و با فرایندی که اصطلاحاً نامیده می‌شود، انجام می‌شود. نشانگرها نیز در فرایندی به نام به ریشه فعل‌ها برای نشان دادن ، شمار، ، ، و می پیونند. برخی از واژگان، مانند قیدها، حروف اضافه و حرف ندا، صرف‌ناپذیر هستند و هیچ‌یک از مراحل را نمی‌گذرانند.
 زبان لاتین با الفبای لاتین، که از الفبای اتروسکی گرفته شده‌است که آن نیز به نوبه خود از و در نهایت گرفته شده‌است. این الفبا همچنان در طول قرن‌ها به عنوان خط زبان‌های رومی، سلتی، ژرمنی، بالتیک، فینی و بسیاری از زبان‌های اسلاوی ( ، ، ، ، و ) مورد استفاده قرار گرفته‌است. امروزه خط لاتین توسط بسیاری از زبان‌ها در سراسر جهان، از جمله ، ، بسیاری از ، و بیشتر زبان‌ها در ، و ، مورد استفاده قرار می‌گیرد و به همین دلیل پرکاربردترین خط جهان به‌شمار می‌رود.
 تعداد حروف الفبای لاتین متفاوت است. هنگامی که این الفبا برای نخستین بار از الفبای اتروسکی گرفته شد، تنها شامل ۲۱ حرف بود. بعداً، به نمایندگی ، که قبلاً املای آن با وارد الفبا و نیز از آن حذف شد، زیرا لاتین از آن پس هیچ صدای /ز/ای نداشت. حروف و بعداً به ترتیب برای نشان دادن حروف یونانی، و در وام‌واژگان یونانی افزوده شدند.
 در قرن یازدهم از ایجاد شد. این حرف نشان‌دهنده در زبان‌های ژرمنی بود نه لاتین که هنوز از برای این منظور استفاده می‌کرد. در اواخر قرون وسطی از و همچنین از متمایز شدند اگرچه برخی از واژه‌نامه‌های لاتین از استفاده می‌کنند، اما از آن به ندرت در متون لاتین استفاده می‌شود، زیرا در دوران کلاسیک از آن استفاده نمی‌شد.
 حروف الفبای لاتین کلاسیک بدین شرحند:
 در دوران باستان، اعداد به زبان لاتین فقط با حروف نوشته می‌شدند. امروزه می‌توان اعداد لاتین را با و همچنین با نوشت.
 
« » متنی مربوط به است که توسط نوشته شده و با متن زیر آغاز می‌شود:
{"title": "لاتین", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%84%D8%A7%D8%AA%DB%8C%D9%86&oldid=34107106", "language": "fa"}