«بنی‌صدر» به اینجا تغییرمسیر دارد. برای دیگر کاربردها را ببینید. (۲ فروردین ۱۳۱۲ – ۱۷ مهر ۱۴۰۰) و و نخستین ایران بود. وی ریاست را نیز برعهده داشت.
 بنی‌صدر با انحصار قدرت توسط و نهادهای انقلابی زیر نظر آنان مخالف بود. دوران ریاست جمهوری او با تنش‌ و رویدادهای مهمی چون و همراه بود. تا اینکه در ۳۱ خرداد ۱۳۶۰، با رأی مجلس و در ۱ تیر به‌طور رسمی از مقام خود عزل گردید. او سپس به همراه رهبر ، از خارج شد و در فرانسه در مقام «رئیس‌جمهور منتخب » به مخالفت با حکومت جمهوری اسلامی پرداخت. وی در سال ۱۳۶۲ پس از حضور مجاهدین در عراق از آنها جدا شد. 
 بنی‌صدر در ۱۷ مهر ۱۴۰۰ در بیمارستان درگذشت. 
 متولد ۲ فروردین ۱۳۱۲ در همدان پدرش زاده روستای ، از توابع شهرستان و از روحانیون با نفوذ کبودراهنگ و همدان بود که با نیز ارتباط دوستانه‌ای داشت. بنی‌صدر مقطع ابتدایی و راهنمایی را در کبودراهنگ و دیپلم خود را از شهر دریافت کرد. در ، در رشته‌ اقتصاد تحصیل کرد چهار سال در ، تحت ریاست دکتر فعالیت کرد. پس از ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ برای ادامه تحصیل به فرانسه رفت 
 از سوربن دکترا گرفت و در آنجا به تدریس پرداخت. او به زبان‌های و تسلط داشت. 
 در ۷ شهریور ۱۳۴۰ با ازدواج کرد، که حاصل آن، دو دختر و یک پسر است. دختر وی فیروزه بنی‌صدر در سال ۱۳۶۱ با مسعود رجوی ازدواج کرد و پس از ۲ سال از او جدا شد.
 بنی‌صدر نماینده دانشجویان در کنگره در سال ۱۳۴۱ و مسئول سازمان دانشجویان در بود. او دو بار به خاطر فعالیت‌های سیاسی دستگیر و روانه زندان شد. پس از مجروح شدن در ، او کشور را ترک کرد و عازم شد. 
 بنی‌صدر در طول دهه ۱۳۵۰ و سال‌های پیش از وقوع ، به‌عنوان یک ناسیونالیست و اسلام‌گرای پرشور و اقتصاددان انقلابی، با ایراد سخنرانی، چاپ و انتشار مقالات و کتب تألیفی خود، به مبارزه با حکومت شاه می‌پرداخت. به عقیده ، در طی این سال‌ها، بنی‌صدر که نزدیکی بیشتری با احساس می‌کرد و خود را تئوریسین انقلاب می‌دانست، همواره درگیر رقابت با (که او نیز در پاریس اقامت داشت) بود. قطب‌زاده نزدیکی فکری بیشتری با داشت و به همین لحاظ بیشتر مورد تأیید مبارزین اسلامی بود. در سال ۱۳۵۷ و اندکی پیش از وقوع انقلاب، با ورود روح‌الله خمینی به پاریس، او از معدود کسانی بود که در فرودگاه به استقبال او رفتند. و سپس به جمع همراهان او پیوست.
 پس از ناآرامی‌ها و آشوب‌های داخلی که سبب رفتن شاه از ایران شد، این دو در تاریخ با پرواز به کشور بازگشتند.
 بنی‌صدر تنها سه روز بعد از ورود به ایران سخنرانی‌های خود را در آغاز کرد. این جلسات و سخنرانی‌ها به مدت ده روز یعنی تا زمان پیروزی انقلاب طول کشید. بنی‌صدر در بهار ۱۳۵۸، پس از تشکیل دولت موقت و خارج شدن اعضایش از با موافقت به عضویت این شورا درآمد، ولی حاضر به همکاری با نشد و نیز پذیرای این همکاری نبود. در این دوره نقد جزو برنامه‌ها و مقالات بنی‌صدر بود. وی در یک سخنرانی جنجالی را مورد خطاب قرار داد و آن را به ضعف، عدم توانایی ایجاد تغییرات در دستگاه حکومتی، سهل انگاری و سستی در متهم ساخت.
 وی در در فهرست قرار گرفت و به عنوان یکی از نمایندگان وارد این مجلس شد. بنی‌صدر در مجلس خبرگان مخالف واگذاری اختیارات زیاد به ولی فقیه بود. 
 وی در مورخ ۱ شهریور ۱۳۵۸ نوشت: «در مجلس خبرگان تمایل شدیدی که از جانب عده ای اظهار می‌شود در دو زمینه است. یکی اینکه تنها خودشان باشند (روحانیون)، روشنفکر اصلاً معنی ندارد. یکی دیگر هم برداشتی که از می‌کنند که بیشتر می‌توان گفت ولایت فقیه مرادشان نیست، مسئله خدایی فقیه مدنظر ایشان است». 
 دومین اصل مورد اختلاف اصل ۱۱۵ قانون اساسی بود که به شرایط عمومی و اختصاصی رئیس‌جمهور مربوط می‌شد و در صورت تصویب آن، لازم بود هر شخصی که برای کسب این پست خود را معرفی می‌کند، دارای شرایطی خاص باشد. این اصل همچنین حوزه اختیارات رئیس‌جمهور را مشخص می‌کرد و بنی‌صدر خواستار تصویب قوانینی بود که اختیارات گسترده‌تری برای رئیس‌جمهوری قائل باشد که پیشنهادات وی در این زمینه نیز در اقلیت قرار گرفتند. 
 بنی‌صدر در تیر ۵۸ معاون شد که برای شرکت در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی یک ماه پس از شروع به کار از سمتش کناره‌گیری کرد. وی پس از در آبان ماه همان سال توسط شورای انقلاب و با تأیید خمینی، همزمان به سمت وزیر اقتصاد و امور دارایی و سرپرست وزارت امور خارجه منصوب شد. بنی‌صدر همچنین تا خاتمهٔ عملکرد در تیر ۱۳۵۹ به عضویت خود در این شورا ادامه داد. عمده فعالیت‌های این شورا به صورت مخفی صورت می‌گرفت. با تسخیر سفارت آمریکا در تهران که محل جاسوسی و مخابره اطلاعات محرمانه به ایالات متحده بود، به یکی از مخالفین اصلی آن تبدیل شد. 
 مقالهٔ اصلی: ابوالحسن بنی‌صدر در ۵ دی ماه ۱۳۵۸ رسماً نامزدی‌اش در اولین انتخابات ریاست‌جمهوری ایران را اعلام کرد. از نامزدی وی حمایت کرد. در ابتدا هم از وی حمایت کرد ولی پس از مدتی تصمیم به حمایت از گرفت. 
در این دوره انتخابات ریاست جمهوری ۱۲۴ نامزد شرکت کردند که پس از اعلام انصراف یا استعفای برخی از نامزدها در نهایت ۹۶ نامزد در روز انتخابات به رقابت با یکدیگر پرداختند. ۸ نامزد که از چهره‌های سیاسی بودند توسط کمیسیون نظارت بر انتخابات مجوز تبلیغ و مناظره در صداوسیما را دریافت کردند. علاوه بر بنی‌صدر، ، ، ، ، ، ، و دیگر افراد این فهرست بودند. انتخابات در روز ۵ بهمن ۱۳۵۸ برگزار شد و ابوالحسن بنی‌صدر با کسب ۱۰٬۷۰۹٬۳۳۰ رأی از مجموع ۱۴٬۱۵۲٬۸۸۷ رأی ماخوذه (۷۶٫۵٪) به عنوان نخستین رئیس‌جمهور تاریخ ایران انتخاب شد. ۶۷٫۴۲٪ واجدین شرایط در این انتخابات شرکت کردند.
 بنی‌صدر پس از احراز پست ، اهدافی چون دوباره‌سازی مراکز قدرت، از دور خارج کردن تدریجی ، و و ادغام آن‌ها در سایر سازمان‌های دولتی، کاستن نفوذ روحانیون و همچنین ایجاد طرحی برای توسعه اقتصادی کشور را در دستور کار خود قرار داد بود. به بنی‌صدر اجازه داد تا پیش از تشکیل مجلس، در ماه بهمن ۱۳۵۸ و با ادای سوگند، حکم ریاست جمهوری خویش را دریافت کند و در مراسم تنفیذ طی سخنان کوتاهی از وی خواست تا مابین قبل از ریاست جمهور و بعد از ریاست جمهور در اخلاق روحی وی تفاوتی نباشد. 
 کاندید به دلیل انتشار خبر مربوط به ایرانی‌الاصل نبودن از رقابت‌های انتخاباتی کناره گرفت. 
 بهشتی - موسوی اردبیلی-خامنه ای - باهنر و هاشمی رفسنجانی در نامه مورخ ۲۸ بهمن ۱۳۵۸ به روح الله خمینی مینویسند: 
 در بخش ۷: حذف حزب جمهوری اسلامی از انتخابات ریاست جمهوری و مخالفان را جری و امیدوار کرد
 در بخش۱۱: دستور جنابعالی در مورد حمایت از رییس جمهور منتخب مورد سو استفاده در جهت اهداف خاصی (اهداف بنی صدر) قرار گرفت...
 در بخش ۱۴: از اینکه انقلاب اسلامی به این آسانی و سادگی برخی از وساپل تضمین محتوای خود را از دست بدهد نمیتوانیم نگران و ناراحت نشویم.
 در بخش ۱۶: ...متجددین علیرغم اختلافاتشان در بیرون راندن اسلام همدست شده اند....
 این بدبینی زمینه ای شد برای اختلاف بین حزب جمهوری اسلامی (جناح اکثریت مجلس) و بنی صدر 
 براساس قانون اساسی نخست وزیر از قدرت اجرایی بالاتری از رییس جمهور برخوردار بود و نخست وزیر ابتدا توسط رییس جمهور به مجلس معرفی میشد و تأیید مجلس را میگرفت.
 مجلس اولین شخصی که بنی‌صدر برای نخست‌وزیری انتخاب کرده بود را نپذیرفت. در ۲۹ تیر ۱۳۵۹ خمینی گفت: «این اشخاصی که انقلابی نیستند باید در راس وزارتخانه‌ها نباشند و آقای بنی صدر باید امثال اینها را معرفی به مجلس نکند و اگر کرد، مجلس رد بکند و هیچ اعتنایی نکند.» با اینکه از سوی حزب جمهوری اسلامی جلال‌الدین فارسی ، غرضی، میر‌سلیم، عباسپور و رجایی به بنی صدر پیشنهاد شدند و بنی صدر در مورد میرسلیم نظر مساعد داشت مجلس به وی رأی تمایل نداد. 
 پس از آن، کمیته‌ای مشترک بین مجلس و دولت تشکیل شد که ۳ نفر را به مجلس معرفی کرد. در ۱۸ مرداد، رجایی با ۱۵۳ رای موافق، ۲۴ مخالف و ۱۹ ممتنع نخست‌وزیر شد. 
 اختلاف‌ بنی صدر و رجایی بر سر انتخاب وزرا ادامه پیدا کرد به طوریکه برخی از وزارتخانه‌ها مدت‌ها بدون وزیر ماندند. 
 بنی صدر در مورد رجایی گفت : من گفتم ایشان خشک سر هستند یعنی آنچه را که صحیح می دانند راجع به آن حتی بحث را هم جایز نمی‌دانند و در نتیجه همکاری او با رئیس جمهور از آن هم مشکل‌تر است و آن عده که در مجلس بودند این ضعف او را تصدیق کردند. 
 بنی صدر تا پایان عمر معتقد بود که رجایی از طرف خمینی به او تحمیل شده است و او بخاطر جنگ و عدم تکرار مشکلی شبیه اختلاف مصدق-کاشانی تمکین کرده است 
 بنی صدر در مشهد ۱۰ مرداد ۵۹ گفت : من باید به شما بگویم اگر من بخواهم به راه علی بروم و در برابر آن‌ها که ، باید با قاطعیت تمام بایستم. 
 بنی صدر در سال ۵۹ در مراسم بزرگداشت ۱۷ شهریور در میدان شهدای تهران از یک گروه اقلیت انحصار طلب صحبت کرد و گفت:
 «یک نظریه‌ای وجود دارد که باید در خطی حاکمیت کامل برقرار کند. این اقلیت برای استقرار حاکمیت خویش کوشیده است و می‌کوشد رهبری نهادهای انقلابی را به دست بگیرد. کوشیده است و می‌کوشد رادیو و تلویزیون و روزنامه را به دست بگیرد و نگذارد هیچ نشریه‌ای که مخالف باشد امکان حیات داشته باشد. می‌خواهد سپاه انقلاب، کمیته‌های انقلاب، انجمن اسلامی و هر گروه و حزب اسلامی را در قبضه بیاورد و از طریق حاکمیت برنامه‌ای را به اجرا بگذارد. این اقلیت می‌خواهد حکومت را قبضه کند و مخالفان حکومت را از راه همان روش‌هایی که گفتم منکوب کند و از سر راه بردارد و در نتیجه بدون مزاحم و مانعی برنامه خود را به اجرا بگذارد.» 
 در روز 25 اسفند 1359 جلسه ­ای با حضور بهشتی، موسوی اردبیلی، خامنه ­ای، رفسنجانی، بازرگان، بنی‌صدر، رجایی و احمد خمینی در حضور خمینی برگزار شد و در نتیجۀ آن خمینی بیانیه ­ای در ده ماده در مورد مصالح کشور، امور جنگ، و حل اختلافات صادر کرد و همچنین هیئت سه نفره­ ای را مأمور پیگیری اختلافات نمود . 
 ۱-لزوم پیروی از قانون اساسی ۲-در‏‎ ‎‏مصاحبه ها و نطقها و رسانه ها به مقامات توهین نشده و یا آنان تضعیف نشوند ۳-تاکید بر اهمیت پیروی از بنی صدر بعنوان فرمانده کل قوا ۴و۵-اهمیت پیروی از تصمیمات رئیس شورای عالی دفاع در مورد امور دفاعی ۶-ترکیب شورای حل اختلاف ۷-چون در سخنرانیهای مسئولین گروههای منحرف و مخالف توطئه میکنند اینان تا پایان جنگ سخنرانی نکنند. ۸-دستور به بررسی عملکرد روزنامه ها و رادیوتلویزیون توسط شورای سه نفره و گزارش ۹-تقاضا برای همکاری برادرانه همه مسئولین برای رفع مشکلات ۱۰-ائمۀ جمعه و جماعات در خطبه ها و منابر ‎‏کوشش کنند آرامش در کشور برقرار باشد 
 هیئت حل اختلاف مرکب از مهدوی کنی ( نمایندۀ خمینی)، شهاب‌الدین اشراقی ( نمایندۀ بنی‌صدر) و محمد یزدی ( نمایندۀ مجلس و رجایی) در 12 فروردین 1360 تشکیل گردید. 
 هیئت در 10 خرداد 1360 بنی­ صدر را در مواردی از جمله مطرح کردن موضوعات اختلاف‌برانگیز در سخنرانی­ها و مصاحبه ­های خود متخلف شناخت . 
 بنی‌صدر نظر هیئت را قبول نکرد و مراجعه به آرای عمومی را راه حل اختلافات دانست. 
 در تاریخ 17 خرداد 1360 روزنامه ­های انقلاب اسلامی، میزان، نامۀ مردم و عدالت که حامیان بنی­ صدر بودند به اتهام ایجاد تشویش و ناامنی در جامعه با حکم دادگاه توقیف شدند 
 در تاریخ 20 خرداد 1360 به دلیل کارشکنی­های بنی‌صدر در جریان جنگ ایران و عراق و اختلافاتی که بین وی و نیروهای مذهبی بر سر مدیریت جنگ پیش آمده بود، خمینی وی را از فرماندهی کل قوا عزل نمود . 
 بنی ­صدر طی پیامی به این موضوع اعتراض کرد و همین امر اختلافات میان او و مجلس را تشدید نمود .
 در جلسه 24 خرداد 1360 مجلس نامه یک‌صد و بیست نماینده قرائت شد که در آن تقاضای رسیدگی به صلاحیت سیاسی بنی‌صدر را داشته و خواستار طرح آن با قیدِ دو فوریت شدند . 
 طرح در تاریخ 26 خرداد 1360 به رأی گذاشته شد و با رأی اکثریت به تصویب رسید. 
 رسیدگی به کفایت سیاسی بنی­ صدر از روز شنبه 31 خرداد 1360 آغاز شد و طی دو روز موافقان و مخالفان دیدگاه­های خود را مطرح نمودند. سرانجام مجلس در 31 خردادماه 1360 به بنی‌صدر رأی عدم‌کفایت سیاسی داد
 پس از واقعه حکومت مجاهدین خلق را که پس از حوادث خشونت‌آمیز سی‌ام خرداد ماه، اعلان مبارزه مسلحانه علیه حکومت نموده بود، عامل انفجار اعلام کرد و سرکوبی شدیدی شامل اعدام هزاران تن از هواداران مجاهدین از سوی حکومت روی داد. 
 در روز دوم مرداد ۱۳۶۰، برگزار گردید و با به دست آوردن بیش از ۱۳ میلیون رأی دومین رئیس‌جمهور ایران شد. میزان مشارکت در این دوره ۶۴٫۲ درصد بود. 
او دبیرکل جدید ، را به مقام نخست‌وزیری خویش برگزید.
 بنی‌صدر و که قیام مورد انتظار آنان که منجر به سرنگونی حکومت شود، رخ نداد، در ساعت ۲۲:۴۵ سه‌شنبه ۶ مرداد ۱۳۶۰، از و با هواپیمایی که هدایت آن را بر عهده داشت از ایران گریخته و با عبور از کشورهای ترکیه، قبرس، یونان و شمال ایتالیا، در یک فرودگاه نظامی واقع در حومه پاریس به زمین نشستند. معزی پیشتر نیز هدایت هواپیمای شاه را به قصد مراکش بر عهده داشت. فردای آن روز کانال دو تلویزیون فرانسه بنی‌صدر را نشان داد در حالی که سبیلش را تراشیده و در کنار ، و معزی ایستاده بود. 
 رجوی و بنی‌صدر به همراه برخی گروه‌های دیگر، را برای مبارزه با حکومت جمهوری اسلامی تشکیل دادند.
 در خاطرات خود اشاره کرده که در ابتدا نسبت به فرار بنی‌صدر، تعمداً ممانعتی از سوی دستگاه‌های امنیتی، صورت نپذیرفته بود. 
 در رسانه‌های ایران عکسی از بنی‌صدر با پوشش زنانه و ابرو برداشته منتشر شد. نشریه ایران نیوز چاپ کالیفرنیا گزارشی از نحوه فرار بنی‌صدر نوشت و به تراشیدن سبیل و زیر ابرو برداشتن و موهای رنگ‌شده بنی‌صدر اشاره کرد. 
 دو ماه پس از حادثه هفتم تیر، در انفجار مهیب دیگری در دفتر ریاست‌جمهوری در ۸ شهریور، رجایی و باهنر کشته شدند و حوادث خشونت‌آمیز دیگر در آن سال ادامه یافت. برآورد اشتباه مجاهدین خلق از میزان آسیب‌پذیری حکومت و اقدامات مسلحانه آنان نهایتاً بر قدرت حامیان خمینی افزود، به‌طوری‌که تمامی مراکز تصمیم‌گیری در اختیار آنان قرار گرفته و فضای سیاسی کشور بسته شد. بدین ترتیب، همه گروه‌های سیاسی، جز آن‌هایی که در ردیف نیروهای «مکتبی» قرار داشتند، از میدان خارج شدند. 
 در پی اقدامات مجاهدین خلق در حمایت از عراق در جریان جنگ این کشور با ایران، در سال ۱۳۶۳، بنی‌صدر از شورای ملی مقاومت خارج شد. 
 عامل ترور ناموفق در مصاحبه با از قصد برخی افراد برای ترور بنی‌صدر گفت: 
 پس از ترور رهبران در رستوران میکونوس که به معروف شد. بنی‌صدر در دادگاه متهمان این ترور حاضر شد و شهادت داد این ترور به فرمان رهبر جمهوری اسلامی ایران و با امضای صورت گرفته‌است. دادگاه رسیدگی به پروندهٔ میکونوس ۵ سال طول کشید و در پایان، دادگاه کاظم دارابی و سه لبنانی به نام عباس رایل، یوسف امین و محمد عطریس را به عنوان عاملان این جنایت محکوم کرد. دادگاه همچنین شماری از رهبران بلندپایه را به عنوان آمران این فاجعه مجرم شناخت. 
 بنی‌صدر تا پیش از مرگ در ورسای، شهری در حومه پاریس، تحت مراقبت امنیتی دولت اقامت داشت و به انتشار منظم هفته‌نامه «انقلاب اسلامی در هجرت» می‌پرداخت. وی در ۱۷ مهر ۱۴۰۰ در ۸۸ سالگی در بیمارستان درگذشت.
{"title": "سید ابوالحسن بنی‌صدر", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D8%A8%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B3%D9%86_%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%D8%B5%D8%AF%D8%B1&oldid=35151754", "language": "fa"}