فراروی شهر ، کوهستان منفردی از شاخه‌های خاوری با عرصه‌ای به وسعت ۱۳۷۵ کیلومتر مربع، بزرگ‌ترین پدیدهٔ از دوران چهارم زمین‌شناسی بر اثر نفوذ توده‌های در نهشته‌های بازمانده از دوران پیشین به وجود آمده‌است. این کوهستان همچنین یک آتشفشان غیر فعال است.
 این رشته‌کوه در شمال غرب به کوه خدابنده‌لو و کوه و از جنوب شرق به بلندی‌های و کوه متصل است. 
جهت این کوهستان از شمال غربی به جنوب شرقی کشیده شده‌است و را به دو نیمه شمالی و جنوبی تقسیم می‌کند. این کوهستان، دره‌های ژرف و سرسبز، چشمه‌ساران، چمن‌زاران و ستیغ‌های پرشماری دارد. آن، حد طبیعی بین شهر و را تشکیل می‌دهد. 
 در کتاب برفراز قله های الوند (چاپ سال ۹۷، صفحه ۵۳) آمده است: یخچال را میتوان شامل سه قله دانست. قله اول با ارتفاع ۳۵۷۰ متر که تابلو دارد‌. قله دوم با ارتفاع ۳۵۶۴ متر که مقابل قله اول در سمت دیگر گردنه است و قله سوم با ارتفاع ۳۵۸۶ متر که بلندترین نقطه خط الراس الوند است و در سمت جنوب قله دوم قرار دارد. در نقشه های توپوگرافی سازمان نقشه برداری از این منطقه به "کوه بریه" یاد شده است. این قله مشرف به چشمه خسرو است. ناحیه قله را عشایر (کوه بریه) می نامند.نام کوبری که به تازگی بر روی این قله نهاده شده، مخفف شده کوهِ بَریه میباشد که نادرست است. 
 کوهستان الوند ۱۱۱مین اثر طبیعی است که در ۲۰ بهمن ۱۳۸۹ در فهرست قرار داد. این کوه همچنین از مناطق حفاظت شده محیط زیست است.
 رشته‌کوه الوند از کوه‌های غربی ایران و جزء پیش‌کوه‌های داخلی زاگرس است و با پیدایش جنبش کوه‌زایی زاگرس در ارتباط است. از نظر زمین‌شناسان در اواخر دورهٔ (دوران ، دوره میانی از دوران دوم زمین‌شناسی)، یکی از شدیدترین حرکت‌های کوه‌زایی که تا آن هنگام در ایران سابقه نداشته رخ داده و در اثر فشار بالا و نیز فشار طبقات گرانیت در منطقه بین همدان و اصفهان دگرگونی سنگ‌ها به وجود آمده‌است. الوند توده‌ای است. (باتولیت‌ها) با نفوذ در پوسته سنگ‌های دور و بر خود را دگرگون کرده که به آن هاله دگرگونی گفته می‌شود و این دگرگونی سنگ‌ها در اطراف ژرف‌سنگ الوند به شعاع هفت کیلومتر وجود دارد. لایه‌هایی که بر روی ژرف‌سنگ الوند قرارداشته بر اثر فرسایش از بین رفته و توده ژرفاسنگ به صورت سنگ‌های گرانیتی بیرون آمده‌است.
 که در رشته کوه الوند دیده می‌شود و اغلب در ارتفاعات جنوب غربی و جنوب شرقی قرار دارد به دوره از دوران مربوط می‌شود و سنگ‌های رسوبی از نوع آهکی که در شمال غرب دیده می‌شود به دور از دوران مربوط است. قدیمی‌ترین سنگ‌هایی که توده نفوذی الوند را احاطه کرده به (پرکامبرین) نسبت داده شده‌است، اما سن گرانیت‌ها از طریق سنجش شصت و چهار میلیون سال (اوایل ) تعیین شده‌است. توده گرانیتی الوند بر روی نقشه‌های زمین‌شناسی روند شمال غربی – جنوب شرقی را به موازات زاگرس نشان می‌دهد و از لحاظ زمین‌شناسی تنوع قابل ملاحظه‌ای دارد. براساس رده‌بندی‌های شیمیایی و نورماتیو انواع آلکالی ، گرانیت سی، ینوگرانیت، مونزوکرانیت، و گرانودیوریت در الوند تشخیص داده شده‌است. در حاشیه شمال غربی توده گرانیتی الوند سنگ‌های نفوذی بازیک نیز مشاهده می‌شود که تعیین سن آن‌ها به روش رادیومتری سن این توده‌ها را صد و ده میلیون سال) اواخر دوره یعنی کهن‌تر از سن گرانیت‌ها تعیین نموده‌است. ترکیب سنگ‌شناسی توده بازیک نیز متغیر و متنوع است. با تکیه بر رده‌بندی‌های گوناگون انواع اولیوین دولریت، گابرو دیوریت، و مونزو دیوریت در این توده شناسایی شده‌است. سنگ‌های گرانیتی الوند ویژگی‌های گرانیت‌های H یا گرانیت‌های هیبرید را داراست.
 سرشناس‌ترین ستیغ‌ها، از شمال باختری به جنوب خاوری عبارت‌اند از: ۲۹۹۷ متر، ۲۹۵۹ متر، ۳۲۵۰ متر، ۳۴۵۱ متر، ۳۴۸۰ متر، ۳۵۲۰ متر، ۳۴۱۳ متر، ۳۳۳۸ متر، (۳۱۸۴، ۳۱۷۲، ۳۱۶۶و ۳۱۷۰ متر)، ۳۵۸۰ متر،قُللِ اَردَک‌مَردَک ۳۴۸۵و۳۴۹۰متر، قله یخچالِ شرقی ۳۵۸۶ متر، قله خاکو ۳۴۰۲متر، ۳۴۵۰متر، قله سرخ کوه(سرخ بلاغ) ۳۴۰۱ متر و ۳۵۰۰ متر. 
 در کوهستان الوند، علاوه بر ستیغ‌های بلند و شیب‌دار، کوچکی وجود دارند، که سطح آن‌ها از چمنزاران پوشیده شده و چشمه‌های زیادی در آن‌ها جاری است و با توجه به اینکه از سطوح کمابیش مسطحی برخوردارند، به صورت محل استراحت و اتراق کوهنوردان درآمده‌اند.
 مهم‌ترین این دشتک‌ها عبارت‌اند از: ، ، چمن شاه نظر، و تخت رستم
 در دامنه‌های شمالی الوند دره‌های پرآبی مانند: دره ماوشان رود، دره برفین، دره د، دوزخ دره، دره گوساله، دره کیوارستان، دره سیمین دره، (بزرگترین دره کوهستان الوند)، ، دره قز، و غیره وجود دارد و دره‌های دامنه جنوبی عبارتند از: ، دره آرتیمان، دره فاران، ، و غیره.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 تصاویری از قلل رشته کوه الوند و ارتفاعات آن:
{"title": "کوهستان الوند", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D9%88%D9%86%D8%AF&oldid=33157835", "language": "fa"}