، در قسمت جنوبی حوضه آبریز ایران مرکزی واقع شده و از نظر وسعت پنجمین حوزهٔ این حوزه آبریز می‌باشد.
حدود جغرافیایی آن از شمال به زیر حوزه‌های و ، از غرب به زیر حوضه مهارلو-بختگان، از شرق به زیر حوزه کویر در انجیر، از جنوب به زیر حوزه و از جنوب به حوزه آبریز و محصور می‌گردد.
مساحت این زیر حوزه ۵۳۷۵۰ کیلومتر مربع برآورده شده‌است.
از رودخانه مهم آن می‌توان به اعظم به طول ۲۱۰ کیلومتر، مروست-بوانات (۱۰۲ کیلومتر)، حسین‌آباد یاسوج (۷۵ کیلومتر)، دره ملکی (۷۵ کیلومتر)، کمررود(۷۵ کیلومتر)، بصیران (۶۵ کیلومتر) و پاریز (۶۰ کیلومتر) اشاره نمود.
ارتفاعات مهمی که رودخانه‌های این این زیرحوضه از آنها سرچشمه می‌گیرند، عبارتند از: یال خری به ارتفاع ۳۳۰۷ متر، پرون(۳۲۸۸ متر)، قله قوچی(۳۱۳۲ متر)، چشمه نعمت (۲۹۵۰ متر)، قرمز (۲۶۱۵ متر)و پاخ آباد (۲۴۳۲ متر).
از نظر کیفیت آب رودخانه‌های این زیر حوزه از مناطق بی کربناته کلسیک، بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، بی کربناته سولفاته به صورت ناپیوسته و پراکنده، سولفاته کلروره به صورت پراکنده و ناپیوسته، کلروره-تبخیری و شور و در دشتها از مناطق بی کربناته، سولفاته بی کربناته، سولفاته کلروره و شور عبور می‌کنند. 
 
 از رودهای مستقل زیر حوزه که در جنوب شرق مرکز شهرستان بوانات (سوریان) در جریان دارد، از کوه‌های قرمز با ارتفاع ۲۶۱۵متر، کوه فلات قرمز با ارتفاع ۲۵۳۵ متر واقع در حدود ۴۵کیلومتری شهر سوریان سرچشمه می‌گیرد، آبادی‌های حسامی، توجردی، بندنو، برازجان، خوانسار، حسن‌آباد، هاشم‌آباد و چاکری را مشروب ساخته در نهایت به کویر ابرقو می‌ریزد. این رودخانه در مسیر خود رودخانه بوانات را دریافت می‌کند. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در ابتدای مسیر با جهت شمال غرب به جنوب شرق و از آبادی توجردی با جهت غرب به شرق از آبادی حسین‌آباد با جهت جنوب به شمال جریان دارد. طول رودخانه ۲۱۰کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۰/۲ درصد و در منطقه بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 
 از رودخانه مستقل زیر حوزه کویر سیرجان در جنوب شرق مرکز جریان دارد، از با ارتفاع ۳۳۰۷ متر واقع در حدود ۳۸ کیلومتری جنوب شرقی شهر اقلید سرچشمه می‌گیرد، آبادی‌های ولی آباد، کریم آباد، فراقه، صادق آباد، جلال‌آباد، علی‌آباد و قاسم‌آباد (خرابه) را مشروب ساخته، در نهایت به کویر می‌ریزد. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در ابتدای مسیر با جهت جنوب شرق به شمال غرب از آبادی کریم آباد با جهت جنوب غرب به شمال شرق جریان دارد. طول رودخانه ۶۵ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته کلسیک، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در شمال و شمال شرق مرکز جریان دارد، از با ارتفاع ۳۲۸۸ متر و سرکوه با ارتفاع ۳۰۶۵ متر واقع در حدود ۱۳ کیلومتری شمال شرقی مرکز از توابع شهرستان سیرجان سرچشمه می‌گیرد، آبادی‌های ، ، شول‌آباد، کهن سبز، دروق، ، ، ، علی‌آباد و حسن‌آباد را مشروب ساخته، در غرب حسن‌آباد به کویر سیرجان می‌ریزد. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شمال شرق به جنوب غرب جریان دارد. طول رودخانه ۶۰ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در جنوب غرب مرکز جریان دارد، از کوه‌های بکش گاو لای تاریک با ارتفاع ۲۸۲۰ متر واقع در حدود ۲۵ کیلومتری جنوب غربی ار توابع تشکیل می‌شود. آبادیهای محمدآباد، هرابرجان، مهدی‌آباد، حاجی‌آباد و حاجی‌آباد فلاح را مشروب ساخته‌است و در نهایت به (نمکزار هرات و مروست) می‌ریزد. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت جنوب غرب به شمال شرق جریان دارد. طول رودخانه ۵۰ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۳ درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در جنوب شرق مرکز شهرستان سیرجان جریان دارد، از کوه‌های چشمه نعمت با ارتفاع ۲۹۵۰ متر و کمر سفید با ارتفاع ۲۷۴۶متر و حسین‌آباد با ارتفاع ۲۶۴۰ متر واقع در حدود ۶۳ کیلومتری شرق شهر سیرجان سرچشمه می‌گیرد و آبادی‌های ، کفریز، مافون، با آبدان، اکبر آباد و کفری را مشروب ساخته، در نهایت به کویر سیرجان می‌ریزد. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شمال به جنوب جریان دارد. طول رودخانه ۷۵ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در شمال و شمال شرق مرکز شهرستان سیرجان جریان دارد، از کوه قوچی با ارتفاع ۳۱۳۲ متر واقع در حدود ۱۶ کیلومتری شمال شرقی مرکز دهستان پاریز از توابع شهرستان سیرجان سرچشمه می‌گیرد. آبادی‌های در ملکی، چیوئیه، لا محشور سفلی، گوئین، هشنیه، مه کوئیه، چنار برس، الله‌آباد، خوردان و شریف‌آباد را مشروب ساخته و در نهایت به کویر سیرجان می‌ریزد. این رودخانه در مسیر خود رودخانه دره زار را دریافت می‌کند. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شمال شرق به جنوب غرب جریان دارد. طول رودخانه ۷۵ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 
 از رودخانه مستقل زیر جوزه کویر سیرجان در شمال شرق مرکز جریان دارد، از به هم پیوستن دو رودخانه تنگو و پلنگی واقع در حدود ۱۵ کیلومتری جنوب شرقی مرکز دهستان سعادت آباد از توابع شهرستان سیرجان تشکیل می‌شود. آبادی‌های سرخه وان و فیروزنیا را مشروب ساخته، در جنوب غربی آبادی فیروز آباد به کویر سیرجان می‌ریزد. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شمال شرق به جنوب غرب جریان دارد. طول رودخانه ۵۰ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته و سولفاته جریان دارد. 
 
 از رودخانه مستقل زیر حوزه سیرجان که در جنوب شرق مرکز شهرستان سیرجان جریان دارد، از باارتفاع ۲۸۰۰ متر واقع در حدود ۴۰ کیلومتری شمال شرقی شهر سرچشمه می‌گیرد و آبادی‌های ده نواستور و علی‌آباد را مشروب ساخته و در نهایت به کویر سیرجان می‌ریزد. این رودخانه در مسیر خود رودخانه فریون را دریافت می‌کند. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شرق به غرب جریان دارد. طول رودخانه ۳۵ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته در سازندهای سیلیکاته، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در شمال و شمال شرق مرکز شهرستان سیرجان جریان دارد، از کوه سیاه با ارتفاع ۳۲۸۸ متر واقع در حدود ۱۴ کیلومتری شمال شرق مرکز از توابع شهرستان سیرجان سرچشمه می‌گیرد، آبادی‌های زارون، ده شیرک، حسین‌آباد، فیض آباد، توتوئیه شهر سیرجان، جیرستان، اسفند، کهوئیه، گرمه کهن، عیش‌آباد و سروستان را مشروب ساخته، در جنوب غربی آبادی داراب آباد به کویر سیرجان می‌ریزد. این رودخانه در مسیر خود رودخانه خمروتوئیه را دریافت می‌کند. منبع تغذیه رودخانه نزولات جوی و در جهت شمال شرق به جنوب غرب جریان دارد. طول رودخانه ۶۳ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲ درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد. 
 از رودخانه‌های مستقل زیر حوزه کویر سیرجان که در شرق و جنوب شرق مرکز شهرستان سیرجان جریان دارد، از کوه کلئی باارتفاع ۲۹۶۳ متر واقع در حدود ۲۳ کیلومتری شمال شرق مرکز دهستان بلورد از توابع شهرستان سیرجان سرچشمه می‌گیرد، آبادی‌های بلورد، حمد آباد و کهن سیاه را مشروب ساخته و در نهیات به کویر سیرجان می‌ریزد.
منبع تغذیه رودخانه و نزولات جوی و در جهت شمال شرق به جنوب غرب جریان دارد. طول رودخانه ۵۰ کیلومتر، شیب متوسط بستر آن ۲درصد و در مناطق بی کربناته در سازنده‌های سیلیکاته، بی کربناته، سولفاته و کلروره جریان دارد.
{"title": "رودخانه‌های زیرحوضه کویر سیرجان", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B1%D9%88%D8%AF%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D8%AD%D9%88%D8%B6%D9%87_%DA%A9%D9%88%DB%8C%D8%B1_%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%86&oldid=34870092", "language": "fa"}