( : ) که به عنوان «بیداری عرب» یا جنبش روشنگری عرب شناخته می‌شود، یک وضعیت فکری و اجتماعی است که عمدتاً در و به وجود آمد و در طی قرن نوزدهم به دیگر کشورهای عربی مانند و نیز گسترش یافت. بعضی از مورخان مانند تاریخ مبارزات را در سال ۱۷۹۸ همزمان با حملات بناپارت قرار می‌دهند و بعضی دیگر آن را با ورود به سوریه در سال ۱۸۳۲ مصادف می‌دانند که با در سال ۱۹۱۴ پایان یافت. رنسانس منجر به ظهور و رشد دوباره و جلوگیری از انقراض آن شد و مدرن را در طی قرون معرفی کرد و از طریق انجمن‌های سیاسی، احساسات هویت عرب را دوباره به جریان انداخت و همچنین هویت کشورهای عربی مختلف و رابطه آن‌ها با دولت عثمانی را مورد بحث قرار داد. 
 عوامل متعددی در بیداری اعراب در اواسط قرن هجدهم و گستردگی و تنوع منابع آن در طول قرن نوزدهم و بیستم وجود داشت که می‌توان آن‌ها را به عوامل داخلی و خارجی تقسیم نمود:
 
 
 
 
 
 در جهان عرب، چندین جنبش اسلامی برای ترویج و با هدف از بین بردن عوامل عقب ماندگی ناشی از گسترش بدعت‌ها و که به اسلام پیوند خورده‌اند به وجود آمد. این جنبش‌ها خواستار اصلاحات بقرار زیر بودند:
 
 
 
 این جنبش در بیداری فکری اعراب سهم بسزایی داشت. 
 ربع آخر قرن نوزدهم یکی از خطرناک‌ترین مراحل بود. دولت عثمانی که در مسیر سقوط و سرنگونی قرار داشت، در معرض تجزیه و جدایی برخی از ایالت‌های آن قرار گرفت. علاوه بر این دخالت‌های کشورهای خارجی نیز افزایش یافت و حاکم وقت به کنترل هرچه بیشتر به خصوص در کشورهای غربی پناه برد.
سلطان عبدالحمید در ابتدای حکومت خود مجبور شد قانون اساسی مدحت پاشا را که به پدر قانون اساسی معروف بود بپذیرد که بعدها او را به حاکم قانون اساسی تبدیل کرد، اما به فاصله کمی دستور انحلال پارلمان و تعلیق قانون اساسی را به‌طور نامحدود صادر نمود. 
 با آغاز قرن بیستم در حمص ۵۰۰۰ کارگر به تنهایی در بخش نساجی کار می‌کردند بنحوی که این شهر با کارخانه‌های آن بسیار معروف شد. سالانه بیست کشتی از برای انتقال دخانیات کوه که کیفیت بالایی داشت به اروپا به این شهر می‌آمد و شعبه بانک فرانسوی و انگلیسی در سوریه افتتاح شد. 
 علاوه بر رشد اقتصادی و سیاسی، عمده مساجد و کتابخانه‌ها در طول رنسانس مجدداً باز شدند. در سال ۱۸۸۰ نیز بعضی از کتابخانه‌ها به عنوان کتابخانه مجازی تأسیس شدند و کارشان را شروع کردند. و دانشگاه آمریکایی و در و همچنین دانشگاه حکمت در نیز در این دوره بازگشایی شدند.
{"title": "رنسانس عربی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B1%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%B3_%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C&oldid=33497387", "language": "fa"}