برای دیگر کاربردها را ببینید. « » یا « » یکی از آثار برجستهٔ و شامل ۴ از است که در خوانده شده و همه دعاهای آن با عبارت آغاز می‌شوند. این اثر در تیر سال ۱۳۵۸ ضبط شده و برای مدت ۳۰ سال، جزو برنامه‌های اصلی در بوده‌است. این اثر در ۱۹ اردیبهشت سال ۱۳۹۶ در فهرست آثار معنوی (ناملموس) ایران با شماره ۱۳۹۶ به ثبت رسید. 
 بنا به گفتهٔ شجریان، به دلیل اینکه پیشتر ، مناجاتی با عنوان خوانده بود و سال‌ها مردم به شنیدن آن در زمان عادت کرده بودند، او ربنای جدید را با اضافه کردن ۲ ساخت و در یکی از استودیوهای ضبط کرد. انگیزهٔ اصلی وی از ضبط این اثر، تدریس آن به هنرجویانی بود که قرار بود برای مراسم پیش از افطارِ صدا و سیما، مناجات بخوانند. 
 در سال ۱۳۵۸ تحولاتی در بخش موسیقی در حال شکل‌گیری بود و مدیران قصد تعطیلی تولید موسیقی در این سازمان را داشتند. در این هنگام محمدرضا شجریان از جمله افرادی بود که طی جلسه‌هایی با مدیران رادیو، خواهانِ نگه‌داشتن نیروهای خوب در بخش موسیقی بودند. در جریان جلسه با مدیران، رئیس وقت رادیو از محمدرضا شجریان می‌خواهد که با توجه به تغییرات و تحولات سیاسی و مذهبی ایران برای پخش آثار جدید قبل از ، طرحی ارائه دهد. شجریان در پاسخ می‌گوید که سال‌ها است از فضای چنین آثاری دور شده و کار او نیست اما «وجیه اللهی» (رئیس رادیو) می‌گوید «فقط شما می‌توانید و ما تنها شما را داریم» و از شجریان می‌خواهد تا برای افطار، و کاری انجام دهد. در آن زمان محمدرضا شجریان که خود را از به رادیو منتقل کرده بود و کارمند رادیو محسوب می‌شد، پذیرفت و در تابستان ۱۳۵۸ یک کلاس آموزشی برای افرادی که قرار بود و مناجات بخوانند برگزار کرد. پس از مدتی نیز ضبط این آثار را آغاز نمود. 
 به گفتهٔ محمدرضا شجریان، ربنا متأثر از از بوده‌است. ذبیحی آن اثر را پیش از خوانده بود و شجریان نیز از نوجوانی با کارهای ذبیحی آشنا بود. به گفتهٔ شجریان، مردم در آن دوره به و دعای سحر مرحوم ذبیحی و عادت کرده بودند، بنا بر این شجریان هم در اثر خود سعی کرد به حال و هوای آن آثار نزدیک باشد. او در مناجات ربنا، همان آیاتی را که ذبیحی در مناجاتش خوانده بود، به همراه دو آیهٔ دیگر از و به کار برد. 
 محمدرضا شجریان یک بار دیگر به مسئولان می‌گوید که با توجه به اینکه مخاطب سال‌هاست او را به عنوان خوانندهٔ آواز می‌شناسد، اجرای ربنا و اذان توسط او ممکن است برای مردم پذیرفتنی نباشد. او به مسئولان می‌گوید: «من به شما کمک می‌کنم و به دیگران آموزش می‌دهم تا آن‌ها بتوانند ربنا و دعا بخوانند اما خودم این کار را نمی‌کنم.» این پیشنهاد پذیرفته می‌شود و شجریان ربنا و را بدون هیچ تکرار و تصحیحی در استودیو ضبط می‌کند و در اختیار ۴ نفر از هنرجویان می‌گذارد تا تمرین کنند و برای ضبط آماده شوند. پس از ۲۰ روز تمرین، شجریان به اتفاق ۳ نفر از هنرجویان، از جمله به استودیو می‌روند و قسمت به قسمت ربنا را با صدای هنرجویان ضبط می‌کنند. محمدرضا شجریان دراین مورد گفته‌است: 
 او می‌افزاد: «زنگ زدم به آقای وجیه اللهی. دیدم ایشان خیلی خوشحال هستند و می‌خندند. گفت که این تیر از کمان رها شده و من این را کپی کردم و به همه رادیوها و شهرستان‌ها دادم و همه این کار را پخش کردند. اعتراض کردم اما او خندید و گفت که ما برنامهٔ به این خوبی را از دست نمی‌دهیم و این کار را باید همه مردم بشنوند» 
 متن کامل که این دعاها از آن‌ها استخراج شده در ادامه آمده‌اند. در ربّنای شجریان، هر آیه از ابتدای ربّنا تا آخر آیه خوانده می‌شود.
 
 بار الهیٰ، دل‌های ما را به باطل میل مده پس از آنکه به حق هدایت فرمودی، و به ما از لطف خویش اجر کامل عطا فرما که همانا تویی بخشندهٔ بی‌منّت.
 
 زیرا شمایید که چون طایفه‌ای از بندگان صالح من روی به من آورده و عرض می‌کردند بار الهیٰ ما به تو ایمان آوردیم، تو از گناهان ما درگذر و در حق ما لطف و مهربانی فرما که تو بهترین مهربانان هستی.
 
 آنگاه که آن جوانان کهف (از بیم دشمن) در غار کوه پنهان شدند، از درگاه خدا خواستند: بار الهیٰ تو در حق ما به لطف خاص خود رحمتی عطا فرما و بر ما وسیلهٔ رشد و هدایتی کامل مهیا ساز.
 
 چون آن‌ها در میدان مبارزه جالوت و لشکریان او آمدند، از خدا خواستند که بار پروردگارا به ما صبر و استواری بخش و ما را ثابت قدم دار و ما را بر شکست کافران یاری فرما.
 شجریان ربنا را در خوانده‌است. در بخش‌هایی از آن، موسیقی به و آوازهای دیگر از جمله و نیز می‌کند اما در انتها به سه‌گاه برمی‌گردد. ربنا در نواری که محمدرضا شجریان با نام ضبط کرده، منتشر شده‌است. 
 این اجرا تقریباً فاقد است و بجز چند ، تماماً بوسیلهٔ و ویبراسیون اجرا شده‌است. ربنای شجریان از ابتدا، روی نتهای و سپس اوج می‌گیرد (روی کلید ) و در حوالی این نت‌ها گردش دارد و تا نت به بالاترین نت خود می‌رسد. 
 محمدرضا شجریان سال ۱۳۷۴ در نامه ای به ، رییس وقت صدا و سیما، در اعتراض به پخش خواستار آن شده بود که آثارش از تلویزیون و رادیو پخش نشود اما پخش کردن ربنا را مستثنی کرده بود. همچنین پس از ، محمدرضا شجریان در نامه‌ای به از وی خواست تا از پخش آثار او در صدا و سیما خودداری کند. این در حالی بود که دعای ربّنا با سفرهٔ ایرانیان در ماه رمضان عجین شده بود. بنابراین، شجریان هم پس از شکایت از صدا و سیما، به صورت خاص اجازهٔ پخش ربّنا و ادعیه ( ) را به صدا و سیما داد ولی اعلام کرد که تا زمانی که وارونه نمایاندن واقعیت‌ها در صداوسیما صورت می‌پذیرد، به پخش سایر آثارش از شبکه‌های مختلف آن رضایت نخواهد داد. ، معاون صدای صدا و سیما، در واکنش به این موضوع اعلام کرد که رادیو حتی در ماه رمضان هم ربّنا و ادعیهٔ محمدرضا شجریان را پخش نمی‌کند. 
 در تابستان ۱۳۸۹ و هم‌زمان با آغاز ماه رمضان، سازمان صدا و سیما پخش دعای ربنا با صدای محمدرضا شجریان را به‌طور کامل در تمام شبکه‌ها ممنوع کرد. این سازمان اعلام کرد که حتی از پخش آگهی‌های بازرگانی که معمولاً در ماه رمضان با نوای اذان یا دعا همراه است در صورتی که صدای ربنا زیر صدای آگهی قرار گرفته باشد ممانعت می‌کند. 
 در خرداد ۱۳۹۶، ، وقت، در نامه‌ای خطاب به رئیس سازمان صدا و سیما خواهان پخش مجدد ربنای شجریان در روزهای رمضان از تلویزیون شد. 
 در پاسخ به این نامه، به عنوان عضو ، اعلام کرد که پخش ربنای شجریان از تلویزیون است. در بخشی از این نامه آمده‌است: 
 این نامه ، واکنش‌های مختلفی را در پی داشت. در این‌باره به ایلنا گفت: 
 به گفته نوربخش، یکی از بهترین قرائت‌ها در زمینه مناجات‌خوانی، همین ربنای شجریان است و مناجات‌خوانی با تلاوت قرآن تفاوت دارد و استاد شجریان آثاری در زمینه قرائت قرآن هم دارند که دکتر لاریجانی می‌توانند به آنها مراجعه کنند. 
 همچنین در واکنش به غیرشرعی خواندن ربنای شجریان توسط محمدجواد لاریجانی، واکنش تندی از خود نشان داد و در کانال تلگرامی خود نوشت: «جناب لاریجانی، شما بهتراست به سیاست‌بازی خود بپردازید و در امور موسیقی دخالت نفرمایید… بزرگش نخوانند اهل خرد، که نام بزرگان به زشتی بَرَد.» 
 در یک سخنرانی با اشاره به نامه وزیر ارشاد گفت: «اینکه در وضعیتی که این‌همه مسائل مهم فرهنگی در کشور داریم، فلان آهنگ قبل افطار پخش بشود یا نشود، این می‌شود مسئلهٔ اصلی، نامه‌نگاری می‌کنند؛ پیداست این دستگاه اختلال پیدا کرده، مسئلهٔ اصلی را تشخیص نمی‌دهند.» 
 ربنای شجریان در دهه ۶۰ که حساسیت‌ها بر روی موسیقی بیشتر بود، بدون مشکل از تلویزیون ایران پخش می‌شد. به گفته که در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۶۰ تا ۱۳۷۲ رئیس سازمان صدا و سیما بوده‌است، در صورت وجود اشکالی شرعی در برنامه‌های تلویزیون ایران، در این سال‌ها به این سازمان تذکر می‌داد؛ ولی در مورد ربنا هیچ تذکری ندادند. به گفته وی رهبر وقت ایران، بارها ربنا را شنیده بود. 
 
 
 
 
 برخی رسانه‌ها، با تهیه گزارش‌هایی اعلام کردند که در پی حذف این قطعه از صدا و سیما، می‌خواهد جایگزین «ربنا» را بخواند و در اختیار صدا و سیما بگذارد. افتخاری با تکذیب این خبر، یافتن جایگزین برای آن قطعه را نشدنی دانست و با ابراز ارادت محمدرضا شجریان اعلام کرد که مردم می‌توانند از طرق دیگری، به جز شبکه‌های صدا وسیما، این قطعه را در خانه‌هایشان بشنوند و حتماً هم خواهند شنید. البته او در همین یادداشت از رسانه ملی خواست که این قطعه را همچون گذشته با صدای شجریان پخش کند.
{"title": "ربنا", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B1%D8%A8%D9%86%D8%A7&oldid=34558672", "language": "fa"}