در ، یا دسته‌ای از گونه‌های یک با قابل توجه از سایرین است، در حالی که یک گونه ، احتمالاً با گونه‌های وابسته مرتبط، است. این اصطلاحات را در سال ۱۹۵۲ برای نشان دادن دو مجموعه جداگانه و عمدتاً مستقل از معیارهای شناخت «زبان» معرفی کرد: 
 
 این چارچوب شرایطی را نشان می‌دهد که در آن‌ها چندین گونه از یک معیار شده‌اند و به گونه‌ای درآمده‌اند که معمولاً زبان‌های متفاوتی در نظر گرفته می‌شوند حتی اگر برای یکدیگر باشند. قاره‌ای نمونه‌ای معمول از این وضعیت را ارائه می‌دهند. یکی از کاربردهای این چارچوب نظری، معیارسازی زبان است (همچون نمونه‌هایی از دهه ۱۹۶۰ از جمله و ).
 کلوس سه درجه جدایی بین زبان‌های گسترده را تشخیص داد. 
 هنگامی که دو زبان معیار مبتنی بر گویش‌های یکسان یا تقریباً یکسان از یک زبان باشند، می‌توان آن‌ها را به عنوان گونه‌های یک زبان معیار در نظر گرفت. به عنوان مثال می‌توان به انگلیسی بریتانیایی و آمریکایی و اروپایی و برزیلی را نام برد. زبان‌های و نیز گویش مشترکی دارند ( ). همین مورد در مورد صربی، کرواتی، بوسنیایی و مونته‌نگرویی حاکم است، که آن‌ها نیز از یک گویش ( ) ریشه می‌گیرند، و در نتیجه چهار گونه معیار از را تشکیل می‌دهند. 
 زبان‌های معیاری که از گویش‌های مختلفی ایجاد شده‌اند، اما به دلیل کم بودن فاصله، زبان‌های جداگانه در نظر گرفته نمی‌شوند، زبان‌های گسترده هستند، همانند ، و . مفهوم گسترده به ویژه در مواردی که گونه‌های محلی یک زنجیره گویشی را تشکیل می‌دهند، بسیار مهم است. در چنین مواردی، این سؤال که یک زبان در کجا پایان می‌یابد و زبان دیگر از کجا آغاز می‌شود، معمولاً بیشتر به زبان گسترده مربوط است. در برخی موارد، زبان‌های گسترده در اصل برای از لهجه‌های یک زبان ایجاد شده‌اند. برای نمونه گونه‌های ، و چنین وضعی دارند. نمونه‌های دیگری از گروه‌های بومی که در درون فاقد دوری هستند اما عوامل بیرونی باعث ایجاد زبان‌های گسترده مختلف شده‌اند عبارتند از: در برابر و در برابر زیرا آن‌ها پایه‌های گویشی مختلفی دارند.
 سرانجام، زبان‌های گسترده ممکن است به قدری متفاوت باشند که زبان‌های دور را نیز تشکیل دهند. به عنوان مثال می‌توان به در برابر ، در برابر و در برابر اشاره کرد.
{"title": "زبان‌های دور و گسترده", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%AF%D9%88%D8%B1_%D9%88_%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%AF%D9%87&oldid=34389319", "language": "fa"}