جنبشی هنری، فرهنگی، و روشنفکری بود که از اواخر قرن پانزدهم تا اویل قرن هفدهم میلادی در روی داد. این جنبش بخشی از بود که در سراسر اروپا رخ داد و با در اواخر قرن چهاردهم میلادی آغاز شد و با عنوان در قرن پانزدهم میلادی به رسید. رنسانس بر پایهٔ احیای اصول از جمله بود. بااین‌که محققان متاخر تلاش در بازبینی چارچوب مفهوم رنسانس داشته‌اند، این امر قابل انکار نیست که در این دوران در اسکاتلند تغییرات عمده‌ای در ادبیات، هنر، معماری، موسیقی، علم، و سیاست رخ داد.
 دربار سلطنتی در حمایت و گسترش مفاهیم و آثار رنسانس نقش اصلی را داشت. همزمان با رنسانس مفاهیم امپراتوری و سلطنت امپراتورانه به اسکاتلند وارد شد و شاهان آن تصمیم گرفتند با نمایش حاکمیت خود به طبقهٔ نوین فرمانروایان اروپایی بپیوندند. تأکید روزافزون بر آموزش بخشی از برنامهٔ انسان‌گرایان و بعدها شد به گسترش ساختار آموزشی این گشور انجامید و سبب شد تا پایان قرن شانزدهم شش دانشگاه در اسکاتلند تأسیس شود.
تعداد زیادی از دانشمندان اسکاتلندی برای دانش‌آموزی به انگلستان رفتند و پس از بازگشت به اسکاتلند نقشی مهم در گسترش زندگی روشنفکری این کشور داشتند. شاهانی چون و با حمایت از ادیبان و نویسندگان در گسترش سنت ادبی اسکاتلندی نقش داشتند.
 تأثیر بر معماری آیینی در اسکاتلند را می‌توان در روی آوردن دوباره به ساختمان‌های کوتاه و حجیم کلیساهای این دوره دید که قوس‌ها و ستون‌هایی گِرد داشتند و در تضاد با عمودیت و ارتفاع مؤکد شیوهٔ بودند که در اواخر قرون وسطی به‌ویژه در انگلستان رایج بود.
این امر ممکن است به علت تأثیر ارتباط‌های نزدیک با رم و باشد و احتمالاً واکنشی آگاهانه علیه نقش‌های انگلیسی و به هواداری از نقش‌های قاره‌ای بود. نمونه‌های آن را می‌توان در شبستان (آغاز ساخت ۱۴۰۶)، در نمای از دههٔ ۱۴۶۰، و در نمازخانهٔ اسقف الفینستون در ‎(۱۵۰۰–۰۹) دید. 
در اواخر قرن پانزدهم و اوایل قرن شانزدهم حدود چهل کلیسای کالجی در اسکاتلند تأسیس شد؛ در بسیاری از آن‌ها، از جمله در ، ترکیبی از شیوه‌های گوتیک و رنسانس به چشم می‌خورد. 
در اوایل قرن شانزدهم همچنین بر فراز کلیساهایی که به دودمان سلطنتی مربوط می‌شدند، از جمله در ادینبرا، به عنوان نماد سلطنت امپراتوری ساخته شد. 
 ساخت‌وساز و بازسازی گستردهٔ کاخ‌های سلطنتی در شیوهٔ رنسانس در اسکاتلند احتمالاً در روزگار حکمرانی (۱۴۵۲–۱۴۸۸) سر گرفت و تحت حکومت سرعت گرفت.
به‌نظر می‌رسد این آثار مستقیماً از الهام گرفته باشند.
 در سال ۱۴۲۴ (روزگار ) و به مدیریت وزیر آثار حکومتی جان دی والتون به‌عنوان اقامتگاه سلطنتی بازسازی شد. به‌نظر می‌رسد استفاده از لغت پالاس (کاخ) برای ارجاع به این بنا، که در سال ۱۴۲۹ میلادی مستند شده‌است، نخستین استفادهٔ این لغت در اسکاتلند باشد.
استعمال این واژه تحت حکومت جیمز سوم ادامه یافت و مفهوم آن با کاخ‌های چهارضلعی ایتالیایی که چهار برج در گوشه‌های خود داشتند (موسوم به ، یا «کاخ به شیوهٔ قلعه») گره خورد. این بناها تقارن را با جزئیات روشن نو ترکیب می‌کردند.
در دوران سلطنت جیمز چهارم لینلیتگو تکمیل شد و کاخ‌هایی دیگر با تناسبات ایتالیایی بازسازی شدند.
بر اساس شواهد تاریخی، تعدادی بنّای ایتالیایی در دربار جیمز چهارم مشغول به کار بودند. 
 رنسانس در اسکاتلند در نیمه نخست قرن شانزدهم و بین حکومت جیمز چهارم و به اوج خود رسید. از دست رفتن حمایت کلیسا در دهه ۱۵۶۰ و از دست رفتن حمایت دربار در ۱۶۰۳ باعث محدود شدن گسترش ایده‌های رنسان داشت. با این حال رنسان اسکاتلند تأثیری مهم در پدید آمد گذارد.
{"title": "رنسانس در اسکاتلند", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B1%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%B3_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%D8%B3%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D9%84%D9%86%D8%AF&oldid=34940943", "language": "fa"}