شامل نام کسانی است که به جایگاه رسیده‌اند. در ابتدا، نام این جایگاه «رئیس‌الوزرا» بود و جایگزین « » شده بود. عنوان نخست‌وزیر از سال ۱۳۲۰ و دوران نخست‌وزیری رایج شد. جایگاه نخست‌وزیر در پی حذف شده و ریاست هیئت وزیران به « » واگذار شد. 
 با پیروزی و صدور از سوی ( ۱۲۸۵–۱۲۷۵)، برگزار شده و از مهر ۱۲۸۵ شروع به کار کرد. صدر اعظم وقت ایران، را که در تاریخ ۸ دی ۱۲۸۵ به شاه رسیده بود، در ۱۰ دی به مجلس برد. از آنجا که در تنظیم قانون اساسی، حدود وظایف و مسئولیت وزیران مشخص نشده بود، هیئت دولت به مجلس معرفی نشد. این امر، و به‌طور کلی رفتار منفی دولت در برابر مجلس، نمایندگان را بر آن داشت تا در تاریخ ۷ بهمن، اسامی وزیران و حدود وظایف آن‌ها را از دولت بخواهند. عدم حضور مشیرالدوله در مجلس و بی‌اعتنایی به خواسته‌های نمایندگان درخصوص معرفی وزارتخانه‌ها و وزیران آن‌ها، در نهایت موجب کناره‌گیری او از صدارت در ۲۶ اسفند شد. مجلس به منظور تسلط بر قوه مجریه، تصمیم گرفت که جایگاه صدارت را منحل کند. در این هنگام، ( ۱۲۸۸–۱۲۸۵)، را مأمور تشکیل دولت مشروطه کرد اما چون اتابک در خارج از کشور بود، دولت موقتی به سرپرستی در ۲۹ اسفند تشکیل شد. سرانجام اتابک روز ۱۱ اردیبهشت ۱۲۸۶ رسماً رئیس‌الوزرای دولت مشروطه شد. 
 در قانون اساسی مشروطه، نحوهٔ انتخاب نخست‌وزیر تصریح نشده بود. عرف مشروطه غیر از دوران رضاشاه یا بعد از کودتای ۲۸ مرداد بدین صورت بود که پس از رای استمزاجی مجلس به نامزهای مطرح شده در مجلس برای نخست‌وزیری، فرد منتخب مجلس از سوی شاه به مجلس معرفی نامه صادر شده تا بصورت رسمی به مجلس معرفی شود. در صورت اخذ از سوی مجلس، فرمان نخست‌وزیری برای نامزد منتخب مجلس صادر می‌شد.
 همچنین اگر نخست‌وزیر وقت از مجلس رأی عدم اعتماد دریافت می‌کرد، نسبت به تمایل مجلس به زمامدار آینده، در یک جلسهٔ خصوصی رأی‌گیری شده و نتیجه به اطلاع شاه می‌رسید تا شخص موردنظر مأمور تشکیل دولت شود. در دورهٔ پادشاهی ( ۱۳۰۴–۱۲۸۸) و دورهٔ اول سلطنت (۱۳۳۲–۱۳۲۰) این سنت‌ها رعایت می‌شد؛ اما در دورهٔ ( ۱۳۲۰–۱۳۰۴) و پس از ، محمدرضاشاه ( ۱۳۵۷–۱۳۲۰) رأساً به نصب و عزل نخست‌وزیر بدون رعایت این سنت اقدام می‌کردند. همچنین بر اساس یک سنت پارلمانی، با آغاز دورهٔ جدید فعالیت دو مجلس نخست‌وزیر از سمت خود استعفا داده و پس از مأمور شدن مجدد از سوی شاه به تشکیل دولت، هیئت دولت جدیدی را ابتدا به شاه و سپس به مجلسین معرفی می‌کرد. 
 در کشاکش ، رهبر انقلاب اسلامی، به موازات دولت منتسب به حکومت شاهنشاهی که تا ۲۲ بهمن سر کار بود، دولت موقت را با نظر (که نقش مجلس موقت را داشت) تشکیل داد. پس از استعفای ، شورای انقلاب مستقیم تشکیل دولت را عهده‌دار شد. طبق اصل ۱۲۴ که در ۱۰ و ۱۱ آذر ۱۳۵۸ به رسید، ساختاری برای کشور تعریف شد، که به عنوان ، از سوی نامزد شده و در صورت کسب از عهده‌دار این منصب می‌شد، و به عنوان نقشی در تعیین وی نداشت. در ، با انتقال ریاست دولت به رئیس‌جمهور و ادارهٔ هیئت وزیران به ، نظام کشور به ریاستی تغییر یافت، و سمت نخست‌وزیر حذف گشت.
{"title": "فهرست نخست‌وزیران ایران", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%E2%80%8C%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86&oldid=34957855", "language": "fa"}