(به : ) (زادهٔ ، ، درگذشتهٔ ، ) از تأثیرگذارترین میلادی بود. او در گسترش نظریهٔ سهم به‌سزایی داشت و از دانشمندان بود، پروژه‌ای که به ساخت نخستین انجامید.
بعدها او یکی از اعضای بود که از سوی رئیس‌جمهور ایالات متحده، بررسی انفجار را بر عهده داشت. در سال فاینمن برای پژوهش‌هایش در ، به‌همراه و گرفت.
 فاینمن استادی تأثیرگذار و نوازندهٔ غیرحرفه‌ای بود، و فردی خاص و آزاداندیش به‌شمار می‌رفت. فاینمن یک مبلغ علم مشتاق بود. در سال ۱۹۵۹ او در سخنرانی مشهور و نوآورانهٔ خود در با عنوان « »؛ به بررسی ایده‌هایی پرداخت که اکنون با نام شناخته می‌شوند؛ و چشم‌انداز شگفت‌انگیز این ایده‌ها را پیش نهاد.
 فاینمن، یکی از مشهورترین دانشمندان جهان بوده‌است. سال ۱۹۹۹ در یک نظرسنجی از ۱۳۰ فیزیکدان مطرح از کشورهای مختلف از سوی نشریه بریتانیایی "Physics World"، فاینمن، یکی از ده فیزیکدان برتر تمام اعصار برشمرده شد.
 او همچنین برای ماجراجویی‌های فراوانش مشهور شده و در کتاب‌های « » و « » به تفصیل دربارهٔ آن‌ها صحبت کرده‌است.
 وی همچنین در دوره ای به عنوان ترین فرد جهان توسط های جهانی از جمله معرفی شد مادرش در اینباره میگفت:
 ریچارد فاینمن در در زاده شد. او اصالتا یهودی بود. مادرش لوسی خانه‌دار و پدر او ملویل آرتور فاینمن، بازرگانی بود که می‌فروخت. اصل و نسب پدر و مادر او از و بود و هر دوی آن‌ها بودند. 
با این که پدر و مادرش یهودی‌تبار بودند، پدر بر خلاف مادر بود. به باور خود فاینمن، پدرش تأثیر زیادی روی او داشت و آن‌ها از صحبت دربارهٔ پدیده‌های مختلف لذت می‌بردند. مادرش شوخ‌طبع بود، که این شوخ‌طبعی را ریچارد از او به ارث برد؛ میراثی که تا پایان عمر با خود داشت.
 همانند و ، ریچارد حرف‌زدن را دیر آموخت. او تا سه‌سالگی هنوز نخستین کلمه‌اش را هم بر زبان نیاورده بود. در بزرگسالی، او لهجهٔ غلیط را حفظ کرده بود. این لهجه به قدری متمایز بود که گاهی دیگران آن را نوعی تظاهر و اغراق می‌پنداشتند. دوستان نزدیک فاینمن، و نظرشان این بود که فاینمن مثل یک «خیابان‌گرد» صحبت می‌کند.
 فاینمن از کودکی به علوم مهندسی علاقه‌مند بود. او آزمایشگاه خانگی کوچکی برای خود داشت و وسایل برقی را تعمیر می‌کرد. خواهر وی، نیز بعدها متخصص شد. 
 فاینمن در تحصیل می‌کرد. دو برنده دیگر جایزه نوبل، و هم از دانش‌آموختگان همین دبیرستان بوده‌اند. 
در دبیرستان، وی بر اساس یک آزمون نامشخص ۱۲۳ تخمین زده شد.
او در ۱۵ سالگی، ، ، و و را از بر بود.
او برای پذیرش در اقدام کرد، اما به علت سهمیه محدودی که دانشگاه برای یهودیان داشت پذیرفته نشد. به جای کلمبیا او به رفت و آن‌جا به انجمن برادری پیوست. در دوران کارشناسی، فاینمن دو مقاله در مجلهٔ منتشر کرد. 
یکی از این مقالات با عنوان «پراکندگی پرتوهای کیهانی به وسیلهٔ ستارگان یک کهکشان» را با همکاری نوشته بود.
 مقالهٔ دیگر فاینمن، تز سال آخرش دربارهٔ «نیروهای میان مولکول‌ها» بود. این مقاله بر مبنای ایده‌ای از بود. اسلتر به قدری از تز فاینمن راضی بود که آن را در ژورنالی منتشر کرد. امروزه موضوع رسالهٔ فاینمن با نام شناخته می‌شود.
 او در سال ۱۹۳۹ از ام‌آی‌تی مدرک کارشناسی گرفت و در همین سال برنده شد. 
فاینمن در آزمون‌های ورودی تحصیلات تکمیلی از سوالات فیزیک نمرهٔ کامل گرفت که بی‌سابقه بود و نمرهٔ ریاضی‌اش هم بسیار بالا بود؛ اما نمره‌اش در تاریخ و انگلیسی تعریفی نداشت. اما رئیس دپارتمان فیزیک پرینستون ( ) نگرانی دیگری داشت. در نامه‌ای به او این چنین نوشته بود: «آیا فاینمن یهودی است؟ ما هیج قانون مشخصی علیه یهودیان نداریم اما تمایل داریم که جمعیت نسبی آن‌ها را در دپارتمانمان به طرز معقولی پایین نگه داریم.» مورس تأیید کرد که فاینمن در واقع یهودی است اما به اسمیت اطمینان داد که «به هر حال، قیافه و رفتار فاینمن هیچ اثری از این ویژگی‌اش ندارد.» 
 سال ۱۹۴۱ در حالی که آتش در اروپا شعله‌ور شده بود، فاینمن در ایالات متحدهٔ فارغ از جنگ، تابستانی را در در به کار بر روی مسائل مربوط به پرتاب موشک‌های بالستیک گذراند. پس از که ایالات متحده وارد جنگ شد، او توسط استخدام شد. در این زمان ویلسون در پروژه‌ای که بعداً به تبدیل شد، مشغول کار بر روی روش‌های تولید برای بود. تیم ویلسون در مشغول کار بر روی دستگاهی به نام ایزوترون بودند؛ دستگاهی که با کمک نیروی الکترومغناطیس را از جدا می‌کرد. در همین حال تیم مشغول توسعهٔ بود که همین کار را با شیوه‌ای متفاوت انجام می‌داد. در تئوری، ایزوترون چندین مرتبه از کالوترون بهینه‌تر بود اما تلاش فاینمن و برای اثبات این که در عمل هم همین‌طور است راه به جایی نمی‌برد. سرانجام، به پیشنهاد لارنس توسعهٔ ایزوترون نیمه‌کاره رها شد. 
 در این زمان (اوایل ۱۹۴۳) مشغول برپاسازی آزمایشگاه لوس آلاموس بود؛ آزمایشگاهی سری در دورافتاده در نیومکزیکو که بنا بود بمب اتمی در آن‌جا طراحی و ساخته شود. تیم ویلسون در پرینستون پیشنهادی مبنی برای همکاری در این پروژه دریافت کرد. ویلسون بعدها این رویداد را این‌گونه به خاطر می‌آورد: «مثل یک گروهان از سربازان، همه‌مان با هم برای رفتن به لوس آلاموس ثبت نام کردیم.» مثل بسیاری از فیزیکدانان جوان، فاینمن خیلی زود مجذوب کاریزمای اوپنهایمر شد. اوپنهایمری که از شیکاگو با تلفن راه دور با فاینمن تماس گرفت تا بگوید که برای آرلین (همسر فاینمن) بیمارستانی در پیدا کرده‌است. فاینمن از جملهٔ نخستین کسانی بود که عازم نیومکزیکو شد. در ۲۸ مارس ۱۹۴۳ او همراه با آرلین که راه‌آهن برایش ویلچری فراهم کرده بود با قطار به مقصد نیومکزیکو حرکت کردند. 
 در لوس آلاموس، فاینمن به بخش تئوری (T) پیوست که توسط هانس بیته اداره می‌شد. بیته تحت تأثیر مهارت فاینمن قرار گرفت و او را سرپرست یک گروه کرد. بیته و فاینمن را برای محاسبهٔ انرژی آزاد شدهٔ حاصل از یک توسعه دادند. فرمول آن‌ها بر مبنای کارهای به دست آمده بود. به عنوان یک فیزیکدان تازه‌وارد، نقش فاینمن در پروژهٔ منهتن مرکزی نبود. او در بخش تئوری، سرپرست گروهی محاسباتی متشکل از بود. به همراه و ، او در برپاسازی سیستمی مبتنی بر استفاده از برای محاسبات همکاری داشت. کارهای دیگر او در لوس آلاموس شامل محاسبهٔ معادلات برای یک کوچک به نام « » (به معنای دیگ بخار) بود. هدف این رآکتور، اندازه‌گیری میزان نزدیکی یک توده از مواد هسته‌ای به حالت بحرانی بود. برای تکمیل کارش روی این رآکتور، فاینمن به فرستاده شد و در آنجا مهندسان را برای طراحی روندهای ایمنی برای ذخیرهٔ مواد پرتوزا یاری کرد. این روندها باید از وقوع جلوگیری می‌کردند، به ویژه در مواقعی که اورانیوم غنی‌شده با آب تماس پیدا می‌کرد که می‌توانست به عنوان یک عمل کند. فاینمن همچنین مسئول محاسبات مربوط به طرح بود که در نهایت معلوم شد ساختش ناممکن است. 
 فاینمن اسماً در به عنوان استادیار استخدام شده بود، اما در هنگام مشارکت در پروژهٔ منهتن مرخصی بدون حقوق گرفته بود. 
در سال ۱۹۴۵ فاینمن نامه‌ای از کالجِ این دانشگاه دریافت کرد که از او خواسته شده بود تا در سال تحصیلی آینده تدریس کند. از آن‌جا که او بازگشت و تدریس را نپذیرفت، استخدام او لغو شد. چند سال بعد، فاینمن در یک سخنرانی در این دانشگاه به شوخی گفت: «عالی است که دوباره در تنها دانشگاهی هستم که به قدر کافی عاقل بوده که مرا اخراج کند.» 
 در ۳۰ اکتبر ۱۹۴۳، دوست فاینمن به رئیس دپارتمان فیزیک دانشگاهش یعنی نامه‌ای نوشت تا او را به استخدام فاینمن تشویق کند. در ۲۸ فوریه ۱۹۴۴، که او هم از کرنل و از دانشمندان ارشد لوس آلاموس بود استخدام فاینمن را توصیه کرد. این توصیه‌ها به پیشنهاد کاری برای او در اوت ۱۹۴۴ منجر شد که فاینمن آن را پذیرفت. اوپنهایمر نیز امیدوار بود که فاینمن را در دانشگاه خودش، ، استخدام کند، اما رئیس دپارتمان فیزیک این دانشگاه، ریموند تی. برگ در استخدام فاینمن دودل بود. در نهایت در می ۱۹۴۵ دانشگاه کالیفرنیا پیشنهادی برای فاینمن فرستاد که فاینمن ردش کرد. با این حال، کرنل قبول کرد که معادل همان حقوق ۳۹۰۰ دلاری را به او بپردازد که دانشگاه به فاینمن پیشنهاد کرده بود. فاینمن یکی از نخستین اعضای رهبری بود که آنجا را ترک کرد. با ترک لوس آلاموس در اکتبر ۱۹۴۵ او راهی مقر کرنل شد. 
 از آنجا که او دیگر در آزمایشگاه لوس آلاموس کار نمی‌کرد، دیگر از قانون سربازی معاف نبود و در پاییز ۱۹۴۶ به خدمت ارتش فراخوانده شد. او از رفتن به سربازی با تظاهر به بیماری روانی رهایی یافت و ارتش در یک بررسی پزشکی به او معافیت نوع F-4 به دلیل عدم سلامت روانی داد. ممکن است که این ارزیابی تا حدی هم درست بوده باشد چرا که در این هنگام فاینمن به دلیل مرگ ناگهانی پدرش در ۸ اکتبر ۱۹۴۶ از افسردگی رنج می‌برد. در ۱۷ اکتبر ۱۹۴۶، او نامه‌ای به همسر درگذشته‌اش آرلین نوشت که در آن عشق عمیق و دلشکستگی‌اش را بیان می‌کرد. فاینمن تا آخر عمر نامه را نگه داشت. نامه مهر و موم شده بود و تنها پس از مرگ فاینمن باز شد. نامه با این جمله تمام می‌شد: «من را به خاطر پست نکردن این نامه ببخش، اما نشانی‌ات را نمی‌دانم.» 
 سال‌های حضور در معروف به ، دوره پر دستاوردی برای فاینمن بود. او بر روی کار کرد که را برایش به ارمغان آورد. دقت پیش‌بینی‌های این نظریه با آزمایش‌های بسیاری تأیید شده‌است. فاینمن دو صورت‌بندی متفاوت از این نظریه ارائه کرد: نخست رهیافت ، و دیگر . هردوی این صورت‌بندی‌ها از شیوه جمع تاریخ‌ها استفاده می‌کنند. علاوه بر این، او توضیحی برای در دماهای بسیار پایین ارائه کرد. توضیح او بر پایه و نظریه فیزیکدان روسی دربارهٔ بود.
 فاینمن به همراه مدلی را برای توصیف توسعه داد که نشان می‌داد جفتیدگی جریان در این فرایند ترکیبی از جریان محوری و جریان برداری است. (تجزیه یک نوترون به یک الکترون، یک پروتون و یک پادنوترینو مثالی از یک واکنش واپاشی ضعیف است) هر چند که و رابرت مارشاک هم تقریباً هم‌زمان با فاینمن و گل‌مان مدل مشابهی را ارائه کردند، اما کار فاینمن و گل‌مان به عنوان پیشرفتی اساسی تلقی می‌شد. چرا که برهم‌کنش‌های را به طرز شسته و رفته‌ای بر مبنای جریان‌های برداری و محوری توضیح می‌داد و نظریه سال ۱۹۳۳ را به توضیحی برای نقض زوجیت مجهز می‌کرد. 
 فاینمن وقتی که یک استاد کالتک بود را امتحان کرد. او هم‌چنین تجربیاتی برای فهم هوشیاری با و در تانک‌های توهم مشهور جان لیلی داشت. او مصرف الکل را هنگامی متوقف کرد که نشانه‌های ابتدایی اعتیاد به الکل را نشان داد. چرا که نمی‌خواست هیچ کاری به مغزش آسیب برساند. 
 مقالهٔ اصلی: فاینمن نقش مهمی در (هیئت ریاست جمهوری تشکیل شده برای بررسی ) داشت. هنگام پخش زنده تلویزیونی یکی از جلسه‌های این کمیسیون، فاینمن با آزمایشی نشان داد که استفاده شده در شاتل خاصیت ارتجاعی خود را در دمای پایین از دست می‌دهد. او این کار را با فشردن نمونه‌ای از این ماده با یک گیره و فروبردن آن در لیوان آب خنکی که جلویش بود انجام داد. در رای نهایی، کمیته مذکور علت فاجعه را خرابی یکی از واشرهای درزگیری در یکی از موشک‌های پیشران جامد دانست.
 فاینمن در سال‌های آخر عمرش از دو سرطان نادر رنج می‌برد: لیپوسارکما و بیماری . بعد از یک عمل جراحی کوتاه برای درمان بیماری والدنشتروم، او در ۱۵ فوریه ۱۹۸۸ در سن ۶۹ سالگی در در گذشت. آخرین کلمات او این بود: «از این که دو بار بمیرم متنفرم، خیلی کسل‌کننده است.»
 فاینمن اصطلاح را برای اشاره به شیوه‌هایی که را تقلید می‌کنند اما واقعاً علمی نیستند ابداع کرد. او بعضی از نتایج و ادعاهای مبلغان (محصولات ارگانیک) را از این دست می‌دانست.
 
 
 
 
 مجموعه‌ای از ماجراجویی‌های فاینمن با عنوان انگلیسی « » به فارسی ترجمه شده و آن را با عنوان « » منتشر کرده‌است. هم‌چنین، گزیده‌ای از با عنوان « » با ترجمه محمدرضا بهاری منتشر شده‌است. وی با نام «The Character of Physical Law» با عنوان «سرشت قانون فیزیکی» به فارسی منتشر شده‌است. اندیشه‌پردازی‌های فلسفی‌اش «The Meaning of It All» را با عنوان «تأثیر علم در اندیشه» به فارسی برگردانده است. کتاب دیگری دربارهٔ فاینمن به نام «All the Adventures of a Curious Character» به فارسی با عنوان «همه ماجراهای ریچارد فاینمن» با ترجمه جمیل آریایی توسط انتشارات صدای معاصر در سال ۱۳۹۵ چاپ شده‌است.
{"title": "ریچارد فاینمن", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%B1%DB%8C%DA%86%D8%A7%D8%B1%D8%AF_%D9%81%D8%A7%DB%8C%D9%86%D9%85%D9%86&oldid=35001320", "language": "fa"}