(به : ) یا گونه‌ای کتابچهٔ دوره‌ای است که با چاپ مقاله‌های عمومی یا علمی به گسترش و اشاعهٔ ، و نتایج دربارهٔ پیشرفت‌های جاری در یک یا علمی خاص می‌پردازد. مقالهٔ علمی توسط یا پژوهش گرانی نوشته می‌شود که پژوهش را انجام داده‌اند و معمولا پس از عبور از مرحله سردبیری منتشر می شود.
 مجله (به : ) یا نشریه، به مدرکی جلد شده و ادواری گفته می‌شود که به‌طور منظم و با فاصلهٔ انتشار مرتب و زیر شمارهٔ ردیف و دوره و تاریخ معین در زمینه‌های گوناگون (اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، دینی، علمی، فنی، کشاورزی، نظامی، هنری، ورزشی و نظایر این‌ها) بیش از دو بار در سال منتشر شود و در تهیهٔ مطالب آن بیشتر از یک نفر مشارکت داشته باشد و نیز دارای بیشتر از یک مقاله باشد. 
 در روزگاری که نخستین مجله در انتشار می‌یافت، در مجله را چنین تعریف کردند:
 در اصل این لغت را و از کلمهٔ «مگلت» دانسته‌اند و ذیل مجله آورده‌اند: «آنچه هم چون کتاب و رساله از اخبار و موضوعات و مقالات مختلف هفته‌ای یا ۱۵روزی یا ماهی و جز آن طبع کنند و انتشار دهند.» مجله را مجموعه‌ای تعریف کرده‌است که «به طور مرتب منتشر می‌شود و شامل مقالات در موضوعی واحد یا در موضوعات مختلف باشد.» در نیز ذیل واژهٔ مجله آمده‌است: «مجموعه‌ای از مقالات گوناگون که هر هفته یا هر ماه یک مرتبه چاپ و منتشر شود». مجله را «نشریه‌ای که در فواصل زمانی یکسان چاپ می‌شود و معمولاً شامل مجموعه‌ای از اخبار، مقالات، عکس و مانند آن‌هاست» تعریف کرده‌است. دیگر فرهنگ‌ها و واژه‌نامه‌ها از مجله به عنوان صحیفهٔ حکمت، کتاب حکمت و ادب و ... یاد کرده‌اند.
 در ، مجله را «نشریه‌ای دوره‌ای با جلد کاغذی مشتمل بر نوشته‌های نویسندگان مختلف و غالباً مصور و همراه با تبلیغات» و در «نشریه‌ای ادواری با جلد کاغذی حاوی داستان‌ها، مقالات و غیره که به وسیلهٔ نویسندگان مختلف نوشته می‌شود» تعریف شده‌است.
 کتابداران «نشریه‌ای با عنوان مشخص [را] که به صورت شماره‌ها یا جزوه‌های پیاپی با فاصلهٔ زمانی منظم برای مدت نامحدود منتشر می‌شود و حاوی دربارهٔ موضوع‌های مختلف از نویسندگان مختلف است» مجله می‌نامند و «نشریهٔ چندین‌صفحه‌ای [را] که هفته یا ماهی یک بار در روز یا هفتهٔ معین منتشر شود و قطع آن کوچکتر از و صفحات آن به‌مراتب زیادتر باشد» به عنوان مجله می‌شناسند. 
 گوید: «از اعرابی در حالی که کُرّاسه‌ای [کُرّاس به ضم کاف و تشدید را به معنی جزوی از کتاب که غالباً محتوی ۸۰ برگ است] در دست داشتم، پرسیدم مجله چیست؟ جواب داد همان که در دست توست.»
 مجله را نشریه‌ای می‌نامد که «مشتمل بر مقالات [بلند] علمی، ادبی، سیاسی و تاریخی مفصل‌تر از اخبار و وقایع جاری [روزنامه] باشد» و اضافه می‌کند که «این قبیل نشریات جلد شده به شکل و قطع کتاب در مدت‌های متناوب با فواصل معین انتشار می‌یابد. در معاصر آن را مجله و در مجموعه می‌نامند. به عقیدهٔ من در یا بهترین نام برای چنین نشریه‌ای می‌تواند باشد. این دو کتاب در کتب قدیمه به همین قسم مجموعه‌های یادداشت، اطلاق می‌شده و نوع دیگری از آن بوده‌است.» 
 «در کلمهٔ مجله را که به عربی به کار می‌رفت، برای مطبوعات دوره‌ای زمان‌دار به کار می‌بردند. مجله مانند مظنهٔ لفظی عربی‌الاصل و مشتق از ریشهٔ «جل» به نظر می‌رسد. با توجه به معنی قبلی مقصود از آن، باید آن را پنداشت نه اصیل که از راه زبان‌های و و به درآمده باشد... به هر صورت، ادیب معروف نخستین بار این لفظ را از مورد خاص لغوی که آن صحیفهٔ حکمت باشد، برگرفت و را در ۱۸۸۴ به این نام انتشار داد. البته چند سال پیش از این تاریخ دورهٔ انتشار خود را آغاز کرده بودند، ولی کلمهٔ مجله را بعد از ۱۸۸۴ در معرفی شکل انتشار خود به کار بردند. این لفظ در نخست در مورد مجلهٔ قوانین عدلیهٔ معمول در محاکم رسمی به صورت به کار برده می‌شد و بعداً در زبان ترکی هم به معنی نشریات زمان‌دار مرسوم و معمول گردید ...» 
 از نظر ترتیب انتشار، مجله‌ها به انواع مختلف تقسیم می‌شوند:
 
 
 
 مجله‌ها به لحاظ دامنهٔ شمول و محتوا، به دو دستهٔ عمومی و تخصصی تقسیم می‌شوند.
 مجله‌ها از لحاظ قالب انتشار، به سه دستهٔ و الکترونیکی و چند رسانه‌ای تقسیم می‌شوند. مجله‌ای است که به شکل سنتی و انتشار می‌یابد. به مجله‌ای گفته می‌شود که به صورت الکترونیکی روی چاپ و منتشر می‌شود. به مجله‌ای گفته می‌شود که به صورت Pdf روی منتشر می‌شود. پس از اختراع ، بسیاری از مجله‌های کاغذی به صورت الکترونیکی نیز منتشر می‌شوند که به دو صورت قابل دسترس هستند:
 
 با توجه به تعریف ارائه شده از مجله، در ۶۵ سال نخست عمر ، نشریه‌ای در شکل مجله در این کشور منتشر نشده‌است. از تاکنون نسخه‌ای به دست نیامده‌است. بدون احتساب این عنوان که از شکل و محتوایش بی‌خبریم و عنوان‌هایی که شاید بعدها به دست آیند، می‌توان نوشت در عهد و مجله – با تعریف ارائه شده – در ایران منتشر نشده‌است. 
 ، ، ، ، و چند نشریهٔ دیگر تا حدودی از نظر محتوا و ترتیب انتشار مجله‌اند، اما از نظر شکل مجله محسوب نمی‌شوند. مراد از شکل نیز فقط قطع نیست. و تقریباً دارند، اما مجله به حساب نمی‌آیند. نخستین مجلد ایران که خصوصیات مجله را داشت است که از نظر ترتیب انتشار مجله محسوب نمی‌شود. 
 مقالهٔ اصلی: – به مفهوم امروزی – سرآغاز مجله نگاری در است. 
 در ۱۳۱۸ ق. برابر با اوت ۱۹۰۰ م. در از سوی مجله‌ای با قطع ۲۱۱×۱۶۶۵ با عنوان منتشر شد. بر روی جلد شمارهٔ اول این مجله که نخستین نشریهٔ اختصاصی ایران است، آورده‌اند:
 اگرچه نوشته شده‌است «ماهی دوبار» ولی انتشار این مجله با وقفه همراه بوده‌است. به عنوان مثال، فاصلهٔ انتشار شماره‌های یک و دو به یک ماه می‌رسد که علت این وقفه در مقدمهٔ شماره دوم «غفلت امنای دارالطباعه» ذکر شده‌است و در صفحات آغازین شمارهٔ سوم نیز در اینباره می‌نویسند:
 از دیگر نکات قابل ذکر در معرفی این مجله این است که شماره‌های دوازدهم و سیزدهم آن در یک مجلد چاپ و منتشر شده‌است. دیگر این‌که در شمارهٔ نوزدهم این مجله می‌خوانیم:
 مجله دارای «شکل» و «محتوا» است. مجله‌ها به لحاظ شکل عموماً دارای نام، اندازهٔ معین، شماره و تاریخ، دوره یا سال، شناسنامه (نام صاحب امتیاز، مدیر مسئول، ، ، نشانی و...)، و به عنوان هویت ظاهری دارای شیوهٔ هستند. در عرف مطبوعاتی امروز به نشریه‌های هفتگی، دوهفتگی و... که در ایران در شکل و هیئت روزنامه منتشر می‌شوند، به لحاظ فرم چاپ و... مجله اطلاق نمی‌شود، چون یکی از ویژگی‌های فنی مجله اتصال اوراق آن به وسیلهٔ مفتول یا به یکدیگر است. از سوی دیگر در ابتدای انتشار، هر آنچه را که ما امروز مجله می‌نامیم، به اسم یا می‌خوانده‌اند که با این تعریف می‌توان گفت که در انتشار مجله قبل از رواجِ این واژه مرسوم شده‌است. 
 یک مقالهٔ علمی پژوهشی شامل عناصر زیر است:
 عنوان، نام و مشخصات نویسنده، چکیده، کلیدواژه‌ها، مقدمه، پیشینه پژوهش، روش شناسی، تجزیه و تحلیل داده‌ها، نتیجه‌گیری، فهرست منابع یا کتابشناسی. مقاله‌های علمی اغلب طولانی هستند و در پایان حاوی فهرستی از آثار استناد شده در متن مقاله هستند که به کتابشناسی یا فهرست منابع موسوم است. در حالی که مقاله مجله‌های عمومی فاقد هستند.
 به‌طور معمول، مجله‌های علمی پژوهشی توسط متخصصان موضوعی مورد (Peer Review) قرار می‌گیرند. مجله‌های علمی پژوهشی بر اساس معیاری موسوم به (Impact Factor) که مبتنی بر میزان مورد ارزیابی و رتبه‌بندی قرار می‌گیرند. ی ملی، یا کتابخانه های بزرگ و دانشگاهی معمولا شماره‌های مربوط به یک سال یک مجله علمی را در یک یا چند مجلد به صورت سالانه می‌کنند.
 یکی از عوامل اصلی پیشرفت هر کشوری، میزان تولید مقالات و تأثیر انتشارات علمی آن کشور است (عصاره، ۱۳۷۷). امروزه تعداد مقاله‌ها و مجله‌های علمی منتشر شده در یک کشور به عنوان یکی از شاخص‌های اصلی توسعه‌یافتگی و اعتبار علمی آن کشور در سطح بین‌المللی محسوب می‌شود. مجله‌های علمی یکی از ابزارهای مهم شکوفایی صنعت و فناوری محسوب می‌شوند. زیرا از یک سو، میان مجامع علمی و پژوهشگران ارتباط برقرار می‌نمایند و از سوی دیگر علم را از بخش‌های دانشگاهی و پژوهشی به حوزه صنعت و تولید انتقال می‌دهند. در واقع، مجله‌های علمی رابط بین دانشگاه و صنعت هستند. بدیهی است که مقاله‌های علمی که منبع عمده اطلاعات علمی محسوب می‌شوند در میان سایر آثار علمی از منزلت خاصی برخوردار هستند (نوروزی و علی‌محمدی، ۱۳۸۵).
{"title": "مجله", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%85%D8%AC%D9%84%D9%87&oldid=33757307", "language": "fa"}