(به : ) که با عنوان (Senatus consultum de re publica defendenda) نیز شناخته می‌شود، اصطلاحی است که برای توصیف یک که به عنوان آخرین راه‌حل در موارد اضطراری صادر می‌شد، به کار می‌رود و مشخصهٔ بود. این اصطلاح اشاره دارد به یک رأی یا حکم سنا که از زمان ، با توسل به این نوع فرامین را اصلاح و ویرایش می‌کرد، و با گفتن جملهٔ « کارها[ی لازم] را انجام دهند تا هیچگونه تهدیدی متوجه جمهوری نشود» اعلام می‌کرد.
 در واکنش به از کار افتادنِ منصب ، سناتورهای محافظه‌کار نیاز داشتند که قدرت اضطراری دیگری (به جز دیکتاتوری) ایجاد کنند که از قدرت مردمیِ ی ها بالاتر باشد زیرا تحت هدایت قدرت و اتوریتهٔ سنا را به چالش کشانده بودند و برنامه را به منصه اجرا گذاشته‌بودند. از آن‌رو که گراکوس یک بود، سنا نیاز به قدرتی اضطراری داشت تا جلوی او و اصلاحات چپ‌گرایانه‌اش را بگیرد، چرا که گراکوس می‌توانست در اجرای اصلاحات و برنامه‌های خود مستقیماً به توده‌ها متوسل شود و از مصونیت تریبونی هم برخوردار بود.
 در ۱۲۱ میلادی علیه (برادر جوانتر گایوس) مورد استفاده قرار گرفت. برای بار دوم علیه صادر شد و در زمان رژه رفتن لپیدوس در روم در سال ۷۷ ق. م، توطئهٔ در ۶۳ ق. م، توسط در ۴۹ ق. م، و در نهایت برای نامشروع کردن محاصرهٔ در سال ۴۰ ق. م نیز از این فرمان نهایی سنا استفاده شد.
 امّا با فرارسیدن ( )، سنا دیگر نه انگیزه و نه توانایی لازم برای صدور چنین فرامینی را نداشت.
 انتقاد اصلی‌ایی که متوجه توسل به این فرمان بود، همانا سادگی آن بود: این فرمان هیچگونه حد و مرزی برای اقتدار نمی‌شناخت و همین سبب می‌شد که کنسول‌ها بتوانند شهروندان را از ضمانت‌ها و مصونیت‌های حقوقی‌شان محروم کنند. در حالت عادی، تنها بود که می‌توانست یک شهروند را در داخلهٔ شهر محکوم کند.
 برای تبعید و دور کردن از او، از این فرمان سود جُست؛ و همین‌طور نیز برای درهم‌شکستن : مورد اخیر، اولین موردی بود که قدرت کنسول‌ها را به قدرت یک پیوند می‌زد و برای آنان اقتدار لازم جهت اجرای فوری احکام قضائی را فراهم می‌کرد. در حقیقت، در سال ۶۳ ق. م که این توطئه رخ داد، سیسرون (کنسولِ آن سال) به لطف اقتداری که این سناتوس کنسولتوم به وی اعطا کرده بود، توانست پنج تن از مردانی که مظنون به شرکت در توطئه کاتیلینا بودند را با رویه‌های دادرسی فرا-قضائی اعدام کند؛ از میان این مردان نیز حضور داشت که در سال ۷۱ ق. م به کنسولی رسیده بود. سیسرون در برابر سنا استدلال کرد که با توجه اهمیت فوق‌العادهٔ این بحران، یک «سناتوس کنسولتوم» می‌تواند به وی قدرت کافی برای برخورد با این بحران را بدهد. در مقابل، جوان و بعضی دیگر طی نطقی استدلال کردند که سناتوس کنسولتوم نمی‌تواند قوانین بنیادی دولت جمهوری را دور بزند، و اساساً فلسفه وجودی آن این است کنسول‌ها همه ابزارهای ممکن برای حل بحران را بکار ببرند، آن‌هم در چهارچوب نظام حقوقی و نه فراتر از آن.
 البته این فرمان سنا (سناتوس کنسولتوم) بالاتر از هر چیز خود را در تعارض با حق قرار می‌داد، حقی که بر مبنای به هر یک از شهروندان رومی اعطا شده بود. در تلاش برای ترویج حقِ تظلم‌خواهی به مردم، قانونی موسوم به «قانون کلودیا در باب اعدام یک شهروند رومی» سیسرون را در سال ۵۸ ق. م به جرم اعدام‌های خودسرانه‌ای که تحت لوای همین فرمان نهایی سنا (Senatus consultum) در سال ۶۳ ق. م انجام داده بود، به تبعید محکوم کرد.
 
 
 
 
 
 
 مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. « ». در ، بازبینی‌شده در ۱۲ ژانویهٔ ۲۰۲۱.
{"title": "فرمان نهایی سنا", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%86%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%D9%86%D8%A7&oldid=33126749", "language": "fa"}