در خُردترین سطح از تقسیمات کشوری (سطح چهارم تقسیمات کشوری) به ۲۱۶ قسمت شامل و ۱۴۶ دهستان تقسیم شده است؛ این شهرها و دهستان‌ها زیرمجموعهٔ (سطح سوم تقسیمات کشوری) هستند. 
 از مجموع ۱۴۶ دهستان استان آذربایجان شرقی، مرکزیت ۲۶ مورد از آن‌ها در شهرها و ۱۲۰ مورد دیگر نیز در روستاها استقرار یافته است. شهرهایی که مرکز دهستان هستند، جزء محدودهٔ آن دهستان محسوب نمی‌شوند و محدودهٔ مستقل مربوط به خود را دارا هستند.
 در استان آذربایجان شرقی، ۴ مرکز شهرستان ( ، ، و ) و ۱۹ مرکز بخش (۱۶ شهر و ۳ روستا) به طور همزمان مرکز دهستان نیز هستند.
 فهرست دهستان‌ها و محال‌ها (ترکیب دهستان‌ها با شهرهای احاطه شده توسط آن‌ها) در استان آذربایجان شرقی و جمعیت آن‌ها براساس سرشماری سال ۱۳۹۵ خورشیدی به شرح زیر است (مراکز محال‌ها شده‌اند):
{"title": "فهرست دهستان‌های استان آذربایجان شرقی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%AF%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%D8%A2%D8%B0%D8%B1%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D9%86_%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C&oldid=33822908", "language": "fa"}