، یکی از فرماندهان عرب بود که در سال ۷۳ هجری به فرمان عازم شد و توانست دوباره سرزمین‌های از دست رفته را بازپس بگیرد.
 بعداز سرکوب و کشته شدن و پایان جنگ داخلی، درصدد بازپس‌گیری مناطقی که فتح کرده بودند، بود بنابراین لشکری ۴۰ هزار نفری به فرماندهی حسان بن نعمان را عازم کرد. حسان ابتدا امارت را سامان داد و بعد از آن عازم فتح مغرب عربی شد. 
وی بعد از گذر از شهر ، عازم فتح ، پایتخت رومیان در افریقیه، شد که علت پایداری و استواری آن در مقابل مسلمانان، نزدیکی آن به دریا و بود که باعث شده بود مسلمانان به فکر فتح آن نشوند. حسان این شهر را در محاصره گرفت و بعد از مدتی به شهر حمله کرد و موفق شد کنترل شهر را بدست بگیرد اما امپراتور روم سپاهی به سرداری به منطقه فرستاد در همین حال نیز سپاهی از نیز به یاری آن‌ها آمدند. حسان به ناچار مجبور به عقب‌نشینی به قیروان شد و منتظر نیروهای کمکی از سمت خلافت شد. 
بعداز رسیدن نیروهای کمکی، حسان دوباره عازم قرطاجنه شد و توانست رومیان به شدت را منهزم سازد و کنترل شهر را بدست بگیرد و پس از آن راهی غرب شد تا نیروهای رومی به کلی منهدم و نابود سازد و کنترل مناطق غربی را بدست بگیرد. 
 پس از پایان فتوحات و بازپس‌گیری مناطق، حسان به بازگشت تا امور امارت را انسجام بخشد. در همین حین که بعد از کشته شدن سرگردان شده بودند، به دور زنی به نام در کوهستان جمع شدند و درصدد بازپس‌گیری مناطق بودند. حسان نیز از این ماجرا آگاه و به نبرد با بربرها رفت و در نزدیکی جنگی بین دو طرف درگرفت که در این جنگ مسلمانان به شدت شکست خورده و حسان مجبور عقب‌نشینی به شد. کاهنه همراه با نیروهای خود تا پیش آمد و توانست بر بسیاری از شهرها و دژها به مدت ۵ سال مسلط شود. حسان که منتظر نیروهای کمکی بود، در برقه درنگ کرد تا سرانجام به همراه نیروهای کمکی عازم مناطق غربی شد (۷۹ هجری) ولی این‌بار کاهنه یارای مقابله با حسان را نداشت پس به روش عمل کرد تا از سرعت نیروهای حسان بکاهد اما این روش‌ها کارساز نبود تا سرانجام حسان به رسید و در کوه اوراس بار دیگر به نبرد با پرداخت و این‌بار توانست آن‌ها شکست داده و کاهنه را به قتل برساند. بعد از آن، مجبور به قبول اسلام شدند و به لشکر حسان پیوستند. 
 پس از تأسیس دیوان‌ها، استوار کردن ثغور و مرزها و ضبط کردن امور خراج و جزیه در افریقیه، حسان به بازگشت و شهر را از نو بساخت و بنا نهاد. 
 حسان تا سال ۸۶ هجری بر منصب خود باقی ماند تا اینکه مرد و پسرش به خلافت رسید. وی پس از رسیدن به حکومت، عموی خود، را امارت داد و حسان را نیز از امارت عزل و به جای او را امیر آنجا کرد (۸۹ هجری).
{"title": "حسان بن نعمان غسانی", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D9%86_%D8%A8%D9%86_%D9%86%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86_%D8%BA%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C&oldid=33387930", "language": "fa"}