یکی از شهرستان‌های در شمال‌شرقی ایران می‌باشد. مرکز این شهرستان، شهر است. ، و شهرهای دیگر آن هستند. در سال ۱۳۹۵، این شهرستان تعداد ۲۲۴٬۰۰۰ نفر جمعیت داشته‌است که به ترتیب پس از ، و چهارمین شهرستان بزرگ است. 
 تربت حیدریه در قدیم با نام و همچنین شهرت داشته‌است. پیشینه تاریخی تربت حیدریه به نام به دوران قبل از اسلام و دوره برمی گردد و به مناسبت مقبره از معاصرین و از بوده به این نام خوانده شده‌است. ، از مشاهیر عرفان اواخر قرن ششم و اوائل قرن هفتم (درگذشتهٔ ۶۱۸ ه‍.ق)، سرسلسلهٔ طریقت از به مهاجرت کرد و در همان‌جا درگذشت و مدفون شد و شهر به حرمت او به تدریج تربت قطب‌الدین حیدر و بعدها تربت حیدری نام گرفت، و سرانجام به تربت حیدریه معروف شد. مزار وی هم اینک یکی از جاذبه‌های گردشگری این شهر است. بنای زاوه را به نسبت می‌دهند. براساس شواهد و کشفیات باستان‌شناسی در اطراف شهرستان تربت (بویژه غار ماه‌پری، سنگ نگاره‌های کدکن و سفال‌های مکشوفه از چندین محوطه تاریخی) حکایت از وجود زیستگاه‌هایی در هزاره‌های چهارم و پنجم قبل از میلاد در این منطقه دارد. 
  وقفی  مالکیت دولتی  مالکیت خصوصی  مالکیت عمومی
{"title": "فهرست آثار ملی شهرستان تربت حیدریه", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D9%85%D9%84%DB%8C_%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%D8%AA%D8%B1%D8%A8%D8%AA_%D8%AD%DB%8C%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D9%87&oldid=33945247", "language": "fa"}