(به : ) در ریاضیات، یک فرایند مبتنی بر الگوریتم است، که منظور از آن معکوس کردن اثر ناشی از (کانوُلوشن) بر روی داده‌ها است. 
مفهوم واهم‌گشت به‌طور گسترده‌ای در تکنیک‌های و استفاده می‌شود. از آنجا که این این تکنیک‌ها به نوبه خود به‌طور گسترده‌ای در بسیاری از رشته‌های علمی و مهندسی استفاده می‌شود، از این‌رو کاربردهای واهم‌گشت بسیار زیاد شده‌است.
 
به‌طور کلی، هدف از واهم‌گشت حل معادله هم‌گشت (به شکل زیر) است: 
 
 معمولاً، یک سیگنال ثبت شده‌است، و یک سیگنال است که ما مایل به بازیابی آن هستیم، اما سیگنال مورد نظر ما با پیش از اینکه به دست ما برسد با سیگنال کانوالو (پیچیده) شده‌است. از تعاریف سیگنال و سیستم می‌توان فهمید که سیگنال در واقع سیستم انتقال و/یا سیستم ضبط بوده‌است. تابع می‌تواند نشان دهنده یک وسیله یا یک نیروی محرکه باشد که به یک سیستم فیزیکی اعمال شده‌است. اگر یا حداقل شکل موج آن را بدانیم، می‌توانیم واهم‌گشت قطعی انجام دهیم؛ ولی اگر را ندانیم، باید آن را تخمین بزنیم. این کار اغلب با استفاده از روش‌های انجام می‌شود [نیازمند منبع].
در مورد اندازه‌گیری‌های فیزیکی، وضعیت معمولاً شبیه به زیر خواهد بود: 
 
 در معادله بالا است که به سیگنال‌های ثبت شده ما وارد شده‌است. اگر فرض کنیم که یک سیگنال یا تصویر بدو ن نویز است، برآورد آماری ما از نادرست خواهد بود و به همین شکل سیگنال نیز اشتباه خواهد بود. هرچه کمتر باشد، برآورد ما نسبت به سیگنال دکانوالو شده بدتر خواهد بود. به همین دلیل است که سیگنال یک راه حل خوب به حساب نمی‌آید. با این حال، اگر ما حداقل برخی اطلاعات را در مورد نوع نویز موجود در داده‌ها بدانیم (برای مثال، نویز سفید)، ممکن است از طریق روش‌هایی مانند قادر به بهبود برآورد باشیم.
 بنیاد بسیاری از واهم‌گشت‌ها و تجزیه و تحلیل‌های سری‌های زمانی، بر پایه کتاب (۱۹۴۹) و توسط از بنا شده‌است. این کتاب بر فعالیت‌های وینر استوار بود که در طول جنگ جهانی دوم انجام داده بود. برخی از تلاش‌های اولیه برای اعمال این نظریه در زمینه پیش‌بینی و اقتصاد بودند.
 مفهوم واهم‌گشت در کاربرد دارد و در این رشته، واهم‌آمیخت نامیده می‌شود. 
 
در سال ۱۹۵۰ دانشجوی بود. او با افرادی همچون ، ، و اقتصاددان، در MIT مشغول به کار جهت توسعه «مدل هم‌گشتی» انعکاس (منحنی‌های ترسیم شده بوسلیه لرزه‌نگار) بود. در این مدل فرض بر آن است که زمین نگاشت ثبت شده ( ( ، حاصل هم‌گشت (پیچیدگی) دو تابع بازتابی زمین ( ( و ( ( است که از ساطع می‌شود. در این توابع، نشان دهنده زمان ضبط است؛ بنابراین، معادله هم‌گشت پیچیدگی ما می‌آید 
 
 زلزله‌شناس طالب بدست آوردن است، زیرا که اطلاعات مربوط به در آن نهفته‌است. بر اساس ، معادله بالا را می‌توان به رابطه زیر تغییر داد: 
 
 که در معتبر است. با این فرض که بازتاب است، ما می‌توانیم بازتاب را ثابت در نظر بگیریم. بر پایه‌ای نفرض می‌توان گفت که طیف توان زلزله نگاشت برابر است با طیف موجک ضرب است که در یک مقدار ثابت شرب شده. به این ترتیب، 
 
 اگر فرض کنیم که موجک باشد، می‌توانیم آن را با محاسبه مدل معادلِ فاز حداقلِ طیف توانی که در بالا پیدا کردیم بدست آوریم. بازتاب را می‌توان طراحی و استفاده بازیابی کرد. این فیلتر موجک برآورد شده را متشکل از بدست می‌دهد. نتیجه به صورت یک سری توابع دلتا تغییر مقیاس داد هشده و جابجا شده دیده خواهد شد (که از لحاظ ریاضی بیان آن ساده است): 
 
 که تعداد رویداد بازتاب، ها زمان انعکاس هر رویداد و ها هستند.
 از آنجا که در عمل مورد نظر ما دارای محدود، طول محدود، مجموعه داده‌های گسسته هستند، لذا روش فوق تقریبی از فیلتر لازم جهت دکانوالو را در اختیار ما قرار می‌دهد. با این حال، با فرموله کردن مسئله به صورتی که پاسخ مورد نظر ما، راه حل باشد و با استفاده از ، ما نسبتاً به سرعت می‌توانیم، برآوردی از یک فیلتر با کوچکترین داشته باشیم. همچنین می‌توان عمل واهم‌گشت را مستقیما در حوزه فرکانس انجام داد و به نتایج مشابه دست یافت. این کار به روش نزدیک است.
 در نورشناخت و تصویربرداری، از واژه به‌طور خاص برای اشاره به روند معکوس کردن (خنثی کردن) که در نوری، ، ، یا دستگاه‌های دیگر تصویربرداری اتفاق میفتداتلاق می‌شود. در نتیجه این کار به تصاویر واضح تر دست پیدا می‌کنیم. این کار در حوزه دیجیتال معمولاً توسط انجام می‌شود (که بخشی از مجموعه تکنیک است). کاربرد عملی دیگر واهم‌گشت در وضوح دادن به تصاویری است که در زمان ضبط دچار خرابی ناشی از حرکت سریع یا لرزش می‌شوند. اخیراً تصاویر گرفته شده توسط که در اثر دچار تخریب شده‌اند، می‌توانند توسط واهم‌گشت شفاف شوند.
 فرض معمول آن است که مسیر نوری درون یک ابزار، از لحاظ نوری است، که پس از آن با ( ) کانوالو (پیچیده) می‌شود. PSF یک است که اعوجاج را بر حسب مسیر نظری که در ابزار می‌پیماید توصیف می‌کند. معمولاً یک چنین منبع نقطه‌ای، در تصویر نهایی بدست آمده شامل منطقه‌ای کوچک از عدم وضوح (مات بودن) است. اگر این تابع تعیین شود، یا مکمل آن تنها با یک محاسبه بدست خواهد آمد. سپس می‌توان این تابع معکوس را با تصویر بدست آمده کانوالو کرد (پیچید). نتیجه بدست آمده عکسی است که پیش از ورود به ابزار بدون اعواج بوده‌است.
 در عمل، پیدا کردن PSF واقعی غیرممکن است، و معمولاً تقریبی از آن استفاده می‌شود. این تابع می‌تواند از لحاظ تئوری محاسبه شود 
یا بر اساس برخی از برآوردهای تجربی با استفاده از اندازه‌گیرهای خاص تعیین شود. ابزار نوری واقعی نیز ممکن است با توجه به نقاط کانونی مختلف و موقعیت فضایی شان دارای PSFهای مختلف باشند. PSF می‌تواند غیر خطی باشد. دقت PSF تخمین زده شده، کیفیت نتیجه بدست آمده را تعیین می‌کند. برای دریافت نتایج بهتر می‌توان از الگوریتم‌های مختلف به‌طور همزمان استفاده کرد. با این کار هزینه محاسبات نیز افزایش خواهد یافت. از آنجا هم‌گشت قسمتی از داده‌ها را از بین می‌برد، برخی از الگوریتم‌ها از داده‌های اضافی به دست آمده در نقاط نزدیک استفاده کرده و داده‌های از دست رفته را بازیابی می‌کنند. با استفاده از یک در الگوریتم تکرارشونده (مثل ) می‌توان از پاسخ‌های غیر واقعی دوری کرد.
 هنگامی که PSF ناشناخته است، به‌طور سیستماتیک می‌توان آن را با امتحان کردن PSFهای مختلف و ارزیابی اینکه آیا تصویر بهبود یافته‌است بدست آورد. این روش به نام شناخته می‌شود. واهم‌گشت کور به عنوان تکنیکی خوب جهت مرمت تصویر در به‌کار می‌رود. دلیل این امر، طبیعت نقطه‌ای بودن اشیائی است که از آن‌ها می‌شود و در معرض PSF قرار می‌گیرند. کاربرد دیگر این روش، ترمیم تصویرها در تکنیک است. معمول‌ترین الگوریتم برای این منظور الگوریتم است. روش معمول‌ترین الگوریتم غیر تکراری است.
 هنگام انجام ترکیب تصویر در رادیویی، که یک نوع خاص از است، یک گام از عملیات، دکانوالو کردن تصویر تولید شده با است که نام دیگرش (تابع نقطه گستر) است. روش معمول مورد استفاده، است.
{"title": "واهم‌گشت", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%88%D8%A7%D9%87%D9%85%E2%80%8C%DA%AF%D8%B4%D8%AA&oldid=34867025", "language": "fa"}