(نماد :‌ ) که با نام یا نیز شناخته می‌شود، یکی از و از اجزای اصلی تشکیل‌دهنده است. مانند سایر کوارک‌ها، کوارک سر یک فرمیون بنیادی با اسپین- است و هر چهار را تجربه می‌کند :‌ ، ، ، . آن e+ است 
و پرجرم‌ترین ذره بنیادی مشاهده‌شده است.جرم آن برابر با ۱۷۳.۳۴ ± ۰.۲۷ (stat) ± ۰.۷۱ (syst) است که تقریبا به اندازه جرم یک است. کوارک سر، ( ) نام دارد که گاهی با نام یا تنها نیز از آن یاد می‌شود. تنها تفاوت پادکوارک سر با کوارک سر در این است که برخی ویژگی‌های آن، از نظر مقدار مساوی با کوارک سر و از نظر علامت مخالف آن هستند.
کوارک سر عمدتا از طریق نبروی هسته‌ای قوی برهم‌کنش انجام می‌دهد، اما تنها از طریق ضعیف امکان آن وجود دارد. این ذره به یک و یک (در اغلب موارد) یا یا حتی در موارد نادری به واپاشی می‌شود. میانگین عمر آن را تقریبا برابر با پیش‌بینی می‌کند. 
این مقدار تقریبا یک‌بیستم مقیاس زمانی برهم‌کنش هسته‌ای قوی می‌باشد و در نتیجه تشکیل هادرون نمی‌دهد که این به فیزیکدانان یک امکان استثنایی می‌داد که بتوانند یک کوارک برهنه را مطالعه کنند، زیرا تمام انواع دیگر کوارک، با ترکیب با کوارک‌های دیگر تشکیل هادرون می‌دهند و تنها به همین شکل در طبیعت یافت می‌شوند.
 وجود آن (و همچنین کوارک ته) در سال ۱۹۷۳ توسط و ، برای توضیح مشاهده‌شده در ، مطرح شد، 
و کشف آن در سال ۱۹۹۵ توسط آشکارساز در آزمایشگاه فرمی 
و 
 
در رخ داد. کوبایاشی و ماسکاوا را برای پیش‌بینی وجود کوارک‌های سر و ته که با هم نسل سوم کوارک‌ها را تشکیل می‌دهند، دریافت نمودند.
{"title": "کوارک سر", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B1%DA%A9_%D8%B3%D8%B1&oldid=34021273", "language": "fa"}