Place به مرکزیت شهر ، پس از بزرگ‌ترین ولایت از است. ولایت هرات همراه با و جمعاً ولایات غربی افغانستان را تشکیل می‌دهند و با کشور و هم‌مرز هستند.
 مردم این ولایت را اکثریت و اقلیت‌هایی از ، ، ، ، و تشکیل می‌دهند. 
 مقالهٔ اصلی: هرات یکی از قدیمی‌ترین ولایات افغانستان است که ریشه‌های آن به می‌رسد. برخی منابع غربی هرات باستان را بنام «آریا» یاد نموده‌اند که همان گونهٔ شدهٔ هریوا است. چنانچه در نتیجه تحقیق آکادمیسین داکتر عبدالاحمد جاوید، هرات باستان بگونه‌های ذیل آمده‌است:
 به : (Harōiva)، در یشت ۱۰٫۱۴ (یشت چهاردهم ) و وندیداد ۱٫۹ ( ) از 
 به : (Haraiva)، در 
 به : (Harēv)، در سنگ‌نبشته‌ای از در واقع در 
 به : (Hariy)، در فهرست پایتخت‌های استان‌های امپراتوری به زبان پهلوی
 در دورهٔ : اسکندریه آریانِه (به : )، یا به‌طور ساده‌تر اسکندریه آریا
 به : Ἀρεία (نباید با نام یونانی سرزمین باستانی اشتباه شود)
 به : (Aria)
 هرات قبل از کشف در گذرگاه قرار داشت و نقش بزرگ را در تجارت میان ، ، و بازی می‌کرد. هرات از لحاظ موقعیت جغرافیایی در طول تاریخ بستر مناسب تلاقی مدنیت‌های شرق و غرب نیز به‌شمار می‌رفت. از اینرو هرات یکی از گهواره‌های تمدنی تاریخ پربار شناخته می‌شود. تاریخ سیاسی هرات پر از فراز و نشیب است. چنانچه هرات همواره میدان لشکر کشی‌ها جنگهای اشغالگرانه، ویرانگرانه و گذرگاه جهان‌گشایان نیز بوده‌است. روی تصادفی نیست که تاریخ هرات مشحون از مبارزات آزادی خواهانه و استعمار شکن بوده‌است.
 در دوره‌های و ، سرزمینی در اطراف رودخانهٔ بوده و یکی از هخامنشیان بشمار می‌رفت. در ، هَریوا (Haraiva) در فهرست ساتراپی‌های هخامنشیان آمده‌است.
 به قول مورخ یونانی ، در ۳۳۰ قبل از میلاد، ، مرکز ساتراپی هریوه را گشود. سپاهیان اسکندر شهر را ویران و باشندگان آن را به قتل رسانیدند. اسکندر سپس شهری به نام «اسکندریه آره‌ایا» (Alexandria Areia) در کنار بنا کرد و جمعیت و آبادی آرتاکوآنا را بدین شهر که شاید امروزین باشد تحویل کرد.
 هرات در زمان در سنگ‌نبشته‌ای در واقع در بنام یاد شده‌است. در دورهٔ ساسانی از مراکز مهم نظامی و منطقه مرزی در مقابله با بوده‌است. پیش از آمدن اسلام به دارای اقلیت بود. در سال ۳۱ ه‍.ق (حدود ۶۵۰ م) یا کمی پس از آن به دست مسلمانان فتح شد.
 در دورهٔ خلافت اسلامی، یعنی در ، هرات همراه با ، و یکی از چهار قسمت (چهار ربع) خراسان بزرگ بود.
 هرات مثل اکثریت مناطق دیگر افغانستان با در ۱۲۲۲ م. از بنیاد ویران شد و بیش از نیمی از اهالی بومی آن قتل‌عام یا آواره شدند.
 هرات بین سالهای ۶۴۳ تا ۷۸۴ ه‍.ق پایتخت سلسلهٔ بود. در سال ۷۸۴ هرات را گشود و آل کرت را نابود ساخت. در جریان این حمله هرات بار دیگر ویران و هزاران نفر کشته شدند. شاهرخ فرزند تیمور و همسرش پایتخت تیموریان را در سال ۱۴۰۱ م از به هرات منتقل کردند.
 در ۱۵۰۶ بر شمال افغانستان و هرات مسلط شدند. اندکی بعد هرات در تحت کنترل ایران قرار گرفت. در دوران صفوی هرات مهم‌ترین شهر و مرکز خراسان محسوب می‌شد و همواره مورد طمع بود حتی چندبار این شهر به دست ازبکان افتاد. اما سلطه ازبکان بر این شهر به صورت کوتاه مدت بود و آن‌ها از دوره‌های فترت در اوایل سلطنت و اوایل سلطنت و استفاده کردند و هر بار برای مدت کمی این شهر را در اشغال داشتند.
 پس از سقوط صفویان هرات به دست افتاد و پس از مرگ نادر هرات به تصرف احمد خان درانی درآمد. در دوران معروف به مأموران بریتانیایی در هرات فعال بودند و از پیوستن هرات به حکومت افغانستان پشتیبانی می‌کردند. در ۱۲۴۹ ه‍.ق از سوی مأمور پس گرفتن هرات از افغان‌ها شد . مرگ عباس میرزا در راه این کار را ناتمام گذاشت. نیز کوششی برای فتح هرات کرد که ناکام ماند. در زمان ، ، حاکم و هرات را گرفت. نیروهای ناصرالدین شاه تحت فرمان هرات را محاصره کردند و در سال ۱۲۷۳ این شهر را گرفتند.
معاهده پاریس در مارس ۱۸۵۷ میلادی پس از دومین نبرد انگلیس با ایران برسر مسئله هرات جهت صلح بین دو کشور در پاریس منعقد گردید.
 انگلیس با تصرف بخش‌هایی از جنوب ایران (بنادر خرمشهر و بوشهر و جزایر جنوب در خلیج فارس) ناصرالدین شاه قاجار را مجبور به قبول قرارداد پاریس (۱۸۵۶) کرد. بر طبق این پیمان، ایران از ادعای خود بر هرات چشم پوشی کرد و هرات در ۱۸۶۳ به افغانستان ملحق گشت و ایران موجودیت کشوری به نام افغانستان را به رسمیت شناخت
 در تقسیمات کشوری گذشته همواره تا قبل از دوره ظاهرشاه، ولایت هرات بسیار بزرگتر از دوره فعلی بود و ولایت‌های غربی یعنی بادغیس و غور و فراه و نیمروز را نیز شامل می‌شد، اما محمد ظاهرشاه به تدریج تا سال ۱۳۴۶ (۱۹۴۷ میلادی) این مناطق را از ولایت هرات جدا ساخت. همچنین در دوره حاکمیت اسماعیل خان بر غرب کشور که هرات به نوعی خودمختاری داشت، ولایت هرات بر مناطق بادغیس و فراه و غور هم توسعه داشت و مجموع این مناطق از مرکزیت هرات اداره می‌شد.
هم‌اکنون بین مردمان این ولایت‌ها ارتباط بسیار نزدیک برقرار می‌باشد و تا هنوز هم برای بسیاری از این مردم، هِرات باستان به عنوان شهر مرکزی شناخته می‌شود.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 ولایت هرات با داشتن ۴۸ نوع انگور در سال ۱۳۹۹ از ۹ هزار هکتار باغ بالغ بر ۱۴۰ هزار تُن انگور بدست آمده‌است که نسبت به سال قبل ۱۵ درصد افزایش را نشان می‌دهد. ۶۰ فیصد انگور ولایت هرات به کشمش تبدیل می‌شود و ۴۰ درصد دیگر به بازارهای محلی و سایر ولایت‌ها انتقال داده می‌شود. 
 ولایت هرات بستر خوب برای رشد درختان ناک است علاقه‌مندی زمین‌داران و باغداران به ناک‌پروری از چند سال به این‌سو زیاد شده و بازار محلی خوب نیز دارد. بر اساس ریاست احصائیه وزارت زراعت حاصلات ناک در ولایت هرات ۸ درصد افزایش یافته‌است. از ۷۸ هکتار باغ ساخته شده در ولایت هرات، سالانه ۸۷۴ تن ناک برداشت می‌شود. 
 برپایه سروی مشترک وزارت زراعت و ادارهٔ ملی احصاییه، هرات با تولید سالانه ۲۸ هزار تُن برنج در جایگاه پنجم تولید برنج افغانستان قرار دارد. 
 جمعیت این ولایت بالغ بر ۱٬۷۸۰٬۰۰۰ است. بر پایهٔ آمار ، ترکیب جمعیتی این ولایت به این صورت است:
 تقریباً سه‌چهارم (۷۷٪) مردم ولایت هرات در روستاها زندگی می‌کنند و یک‌چهارم یعنی ۲۳٪ در شهرها هستند. نیمی از مردم مرد و نیمی دیگر زن هستند. فارسی و پشتو توسط ۹۸٪ از مردم گفتار می‌شود. همین‌طور این دو زبان در ۹۷٫۷٪ روستاهای این ولایت سخن گفته می‌شود. زبان گفتاری باقی مانده مردم ترکمنی است. همچنین ولایت هرات میزبان عده‌ای از کوچی‌ها است که زندگی یکجانشینی ندارند و شمارشان در فصول گوناگون سال متفاوت است. زبان مادری اکثریت مطلق باشندگان ولایت هرات فارسی با لهجهٔ هراتی می‌باشد. 
 این استان به حدود ۱۷ تقسیم شده و شامل بیش از ۱۰۰۰ روستا است.
 ولایت هرات دارای چند رسانه تصویری محلی است:
{"title": "ولایت هرات", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA_%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%AA&oldid=34975283", "language": "fa"}