، (به : ) یا در بعضی نسخ (به : ) که تلفظ قدیمی ترش (به : ) است، در اساطیر ، غولی مخوف و کهنسال و مخلوق ، خدای خورشید بود. خومبه به نگهبان جنگل سدر خدایان بود و به علت گناهان فراوان به دستور و به دست و کشته شد.
 در حماسهٔ ، خومبه به موجودی هراسناک است و خدایان او را چنین آفریده‌اند تا آدمیان را از نزدیک شدن به جنگل سدر خدایان بترساند.
 خومبه به موجودی با پنجه‌هایی مثل شیر، پاهایی با چنگال‌های کرکس، شاخ‌های گاو نر و تنی پوشیده از فلس‌های مفرغ توصیف می‌شود که در انتهای دمش سر ماری و آلت اش نیز ماری زهرناک است و تیر و نیزه بر فلس‌های مفرغی اش کارگر نیست. 
 ، خومبه به را چنین توصیف می‌کند:
 «خومبه به فریادش غریو طوفان بزرگ است، دهانش آتش است و دَمش مرگ.» 
 «او زورمندی سخت است، هیچ‌گاه نمی‌خسبد. خومبه به را خدا زورمندی بخشیده‌است و غریو تندروارش، اش هفت خوف موهبت فرموده تا از دست ناخوردگی جنگل سدر بنان اش خاطر آسوده باشد.» 
 خومبه به که تنها وظیفه داشت آدمیان را از ورود به جنگل خدایان بازدارد، شروع به کشتن کسانی کرد که به جنگل نزدیک می‌شدند. همچنین او از مرز خویش پا فراتر نهاد. از جنگل به دشت می‌آمد تا آدمیان را برماند. 
 به همین دلیل، ، خدای آفتاب، به گفت: «با یار خود برخیز تا با خومبه به پیکار کنی… خومبه به در امان من گناهان بسیار کرده‌است. به راه افتید و او را به خون درکشید.» 
از این رو با یاری به جنگل خدایان می‌روند تا او را بکشند.
 با تبرزین به خومبه به ضربه‌ای می‌زند و خومبه به، زخمی، می‌افتد. خومبه به از طلب بخشش می‌کند، اما را متقاعد به کشتن او می‌کند. خومبه به، تلاشی برای گریختن می‌کند، اما سرش را از پشت می‌برد.
 سپس پیکرش را به صحرا می‌کشند تا خوراک کرکس‌ها شود؛ و سرش را به نشانهٔ پیروزی بر چوبی می‌زنند و با خود به می‌برند. در برخی از نسخه‌ها، دو قهرمان با هم، سر او را در کیسهٔ چرمی ای می‌اندازند و نزد ، خدایی که خومبه به را نگهبان جنگل کرده‌است، می‌برند و او را خشمگین می‌سازند.
{"title": "هومبابا", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%87%D9%88%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%A7&oldid=34928084", "language": "fa"}