(به : Юрий Николаевич Марр، به : Yuri Nikolaevich Marr) ( - ) ، ، ، و برجستهٔ اهل بود.
 ۱۹یوری نیکولایِویچ مار در ۱۹ ژانویهٔ ۱۸۹۳ در شهر در یک خانوادهٔ اهل فرهنگ متولد شد. پدرش، شرق‌شناس و زبان‌شناس مشهور، و مادرش، آلکساندرا آلکسی‌یِونا ژوکوفسکایا (خواهر ، ایران‌شناس مشهور روسی) بودند. خانوادهٔ پدریِ او اصالتِ اسکاتلندی داشتند. او در کودکی، تحت تأثیر داستان‌هایی که دایی‌اش والنتین ژوکوفسکی دربارهٔ ایران تعریف می‌کرد، به و شرقی علاقه‌مند شد. سفرهای خانوادگی فراوان به ، زمینه‌ساز آشنایی او با زبان‌های مردمان این منطقه شد.
 در سال ۱۹۱۲ از مدرسهٔ «کارل مای» سن پترزبورگ فارغ‌التحصیل شد. در همان سال وارد شد و در رشتهٔ زبان‌های کلاسیک شروع به تحصیل کرد. سفر او به در سال ۱۹۱۳، سبب علاقهٔ شدید او به کشورهای شرقیِ مسلمان شد؛ به گونه‌ای که در بازگشت به سن پترزبورگ، رشتهٔ دانشگاهی خود را به «شرق‌شناسی عربی-فارسی-ترکی-تاتاری» تغییر داد. او در پایان‌نامهٔ خود، موضوع در آثار را بررسی کرده‌است. 
 نخستین بار در اوت سال ۱۹۱۷ وارد ایران شد، اما خیلی زود به بیماری مبتلا شد و ابتدا به رفت و از آنجا به سن پترزبورگ بازگشت. 
 در سال ۱۹۱۹، همکاری خود را با دانشگاه تاریخ و باستان‌شناسی قفقاز که در تفلیس واقع شده بود، آغاز کرد. از نخستین اقدامات او در این دانشگاه، تأسیس گروه بود. تا سال ۱۹۲۲، او در این دانشگاه مشغول فعالیت بود.
 در سال ۱۹۲۲، با درخواست پدرش به پترزبورگ بازگشت. اندکی بعد، با عنوان محقق علمی، به استخدام آسیا در پترزبورگ درآمد؛ جایی که تعداد بسیار زیادی تاریخی در آن نگهداری می‌شد. او مسئول بررسی دست‌نوشته‌های فارسی موزه شد. همچنین، به‌عنوان مدرس زبان فارسی، در مؤسسهٔ زبان‌های زندهٔ شرقی مشغول به کار شد.
 در همان زمان، او به محافل ایران‌شناسانان برجستهٔ پترزبورگ نیز راه پیدا کرده بود و از سوی آنان نیز مورد تحسین قرار می‌گرفت. به پیشنهاد سرگی اولدنبورگ، (شرق‌شناس برجسته که به علاقهٔ زیادی داشت، کار بر روی آثار نظامی را آغاز کرد که تعدادی از آنها در سال ۱۹۲۴ از سوی منتشر شد.
 یوری ن. مار، که به بیماری مبتلا شده بود، بار دیگر به پیشنهاد اولدن‌بورگ و با هدف برقراری ارتباطات فرهنگی شوروی و ایران، از سوی آکادمی علوم روسیه به تهران اعزام شد. او در ایران با افرادی نظیر ، ، ، ، و چند تن دیگر مراوده داشت. حاصل دو سال زندگی او در ایران، مجموعهٔ عظیم آثار ادبی و ایرانی است.
 پس از اتمام مأموریتش در ایران، بار دیگر به گرجستان بازگشت. او در سال‌های پایانیِ عمرش به ارتباطات و ایران پرداخت. قالب‌های شعری، تکنیک ترجمه، و کار بر روی تخصصی ادبیات از دیگر فعالیت‌های او در سال‌های پایانیِ زندگی‌اش بود.
 به دلیل فعالیت‌های ارزشمند در حوزهٔ ، از سوی آکادمی علوم شوروی، زبان و ادبیات فارسی به او اهدا شد.
 در سال ۱۹۳۴، به مناسبت هزارمین سالگرد میلاد ، یوری نیکولایویچ مار از سوی دولت ایران برای شرکت در مراسم دعوت شد. با وجود وخامت اوضاع جسمانی به دلیل بیماری سل، او به تهران سفر کرد و در این جشن به زبان فارسی سخنرانی کرد. 
 یوری ن. مار، به دلیل فعالیت‌های علمی، «نشان افتخار دولت ایران» را نیز دریافت کرد.
 
 
 یوری نیکالایویج مار در یکم دسامبر ۱۹۳۵ بر اثر بیماری سل در آباستومان گرجستان درگذشت. پیکر او در گورستان واکی شهر به خاک سپرده شده‌است.
{"title": "یوری نیکولایویچ مار", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%DB%8C%D9%88%D8%B1%DB%8C_%D9%86%DB%8C%DA%A9%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D9%88%DB%8C%DA%86_%D9%85%D8%A7%D8%B1&oldid=24297252", "language": "fa"}