( : ، : ) شاهزاده‌ای از بود که به عنوان (مرزبان) این منطقه از ۴۷۰ تا ۴۸۳ خدمت می‌کرد. او پسر و جانشین ارشوشا دوم بود.
 پس از مرگ پدر، وارسکن به پایتخت ، رفت و توسط شاهنشاه پذیرفته شد. به دلیل بازگشت وی به آیین سابق خانواده، یعنی ، به عنوان پاداش، مقام نایب السلطنه و ازدواج با دختر پیروز یکم به وی داده شد.
 وارسکن با تأکید بر مواضع ایرانی خود، سعی کرد خانواده‌اش از جمله همسر اولش را وادار کند که به آیین زرتشت، روی آورند، که سرانجام منجر به مرگ همسر اولش از خشونت‌هایی که توسط شوهرش انجام شد، گردید. سیاست‌های وی برای پادشاه ایبری ، که وی را کشته و سپس علیه ایران در سال ۴۸۲ قیام کرد، قابل قبول نبود. بعد از وارسکن، پسرش ارشوشا سوم جانشینش گردید.
 وارسکن پسر ارشوشا دوم بود، که (مرزبان_حاکم) یک منطقه تاریخی در قفقاز، که در اصل بخشی از پادشاهی ارمنستان بود، اما پس از اینکه در سال ۳۸۷ میلادی ارمنستان توسط ساسانیان و رومیان به دو قسمت تقسیم گردید، تحت سلطه پادشاهان ایبری قرار گرفت. پادشاهی ایبری تیز قبل از این جریان تحت سلطه ساسانیان قرار گرفته بود و معروف به ، به فرمان ساسانی (۳۰۹–۳۷۹) و تحت سلطه ساسانیان، بر تخت سلطنتی ایبریا نشسته بود. 
 خانواده وارسکن - - تحت ریاست یا ( ( : ) حکومت خود را به عنوان (مرزبان) در حدود ۳۳۰ میلادی تأسیس کردند. اگرچه این خانواده مدعی هم‌تبار با حاکمان ساسانی ایران بودند اما در واقع آنان شاخه‌ای از ، یکی از بودند. در زمان ، این خاندان اعتقادات خود را به نفع مسیحیت کنار گذاشتند. با پادشاهان ایبری (که آنان نیز خاندان مهرانی بودند)، پیوند زناشویی داشته و به همین دلیل از روابط نزدیک برخوردار بودند. 
 مادر وارسکن، آنوشورام آرتزرونی، یک زن نجیب از بود که خواهر همسر رهبر نظامی ارمنستان، همایاک مامیکونیان، برادر شورشی و شهید ارمنی بود. پدر وارسکن، ارشوشا دوم، گروگان دربار ساسانی در بود و نمی‌توانست در شورش ارامنه مسیحی در سال ۴۵۱ به رهبری وارتان مامیکونیان شرکت کند. پس از شکست شورشیان ارمنی در ، همایاک مامیکونیان در کشته شد. پسران همایاک، پس از نبرد آوارایر،
« »، «واساک» و «آرتاشس» دستگیر و به دربار ایران برده شدند. آن سه برادر به مرگ محکوم شدند، اما پس از چندی، در هفدهمین سال پادشاهی (۴۵۵ میلادی)، بدخش (مرزبان و حاکم) ، که «آرشوشا دوم» نام داشت و شوهرخالهٔ آنان بود، از یزدگرد خواست آنان را آزاد کند. یزدگرد این درخواست را پذیرفت و آنان را آزاد ساخت. و آنها را با مادرشان به برد. بعداً، ارشوشا عروسی پسرش وارسکن را با ، دختر ترتیب داد. 
 با مرگ ارشوشا، وارسکن به رفت و مورد استقبال شاهنشاه ساسانی قرار گرفت.
او ضمن بازگشت به آیین سابق خانواده، یعنی آیین زرتشت، همچنین بیعت خود را از حاکم بر به شاهنشاهی ساسانی تغییر داد. به عنوان پاداش برای گرویدن به آیین نیاکان، به وی نایب السلطنگی و ازدواج با یکی از دختران پیروز یکم داده شد. 
 کلیسای جامع در سال ۴۷۹/۴۷۸ در قسمت جنوبی کشور ایبری که تحت کنترل مهرانیان قرار گرفته بود، ساخته شد، شاهد افزایش نفوذ ساسانی در آنجا است. شمایل کلیسا خصوصیات ایرانی را نشان می‌داد، در حالی که آن، به ، نوشته شده بود. تحت مدیریت وارسکن و پیشینیانش، شهر کورتاوی به یکی از کرسی‌های تبدیل شد. گزارش‌های مورخ ایبریایی هم‌عصر نشان می‌دهد که وارسکن در نوع خود یک حاکم بوده و بیعت با را فقط به عنوان تعادل مقابل پادشاهان ایبری انجام داده‌است. 
 وارسکن با دفاع از مواضع ایرانی خود، سعی کرد خانواده‌اش از جمله همسرش شوشانیک را وادار کند که به آیین زرتشتی روی آورند که در نهایت منجر به مرگ او از خشونت وارده توسط شوهرش شد. ظاهراً این اقدامات او فقط به خانواده او محدود بودند. هیچ گزارشی در مورد تلاش برای تبدیل پیروان مسیحی وی گزارش نشده‌است، و منبع اصلی زندگی شوشانیک - « » - شهادت همسرش را بخشی از یک آزار و اذیت منظم مسیحیان نمی‌داند. سیاست‌های وی برای پادشاه ایبری ، که وی را کشته و سپس علیه ایران در سال ۴۸۲ قیام کرد، قابل قبول نبود. بعد از وارسکن ارشوشا سوم جانشینش گردید.
{"title": "وارسکن", "link": "https://fa.wikipedia.org//w/index.php?title=%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B3%DA%A9%D9%86&oldid=34639726", "language": "fa"}