हसलजनाङ्गः


हसलजनाङ्गीयानां वासस्थानानि  
उत्तरकन्नडमण्डलस्य शिरसि, सिद्धापुर शिवमोग्गमण्डलस्य तीर्थहळ्ळी, सोरब, सागर, चिक्कमगळूरुमण्डलं, मैसूरुमण्डलस्य उत्तरसीमा इत्यादिषु प्रदेशेषु हसलजनान् द्रष्टुं शक्नुमः । एते कन्नडभाषां वदन्ति ।  बहुपूर्वं दक्षिणकन्नडमण्डलतः आगताः कतिचन कुटुम्बीयाः तुळुभाषां वदन्ति ।

हसलजनाङ्गीयानां वर्गाः
हसलजनेषु पञ्चवर्गाः सन्ति  ।  
१ बेळ्ळिहसलाः अथवा बेळ्ळालाः 
२ बग्गालिन हसलाः अथवा अन्तरगालु हसलाः
३ नाडु हसलाः
४ मले हसलाः
५ मृतपशूनाम् आकर्षणं कुर्वाणाः हसलाः  च इति ।

बेळ्ळीहसलाः
हसलजनेषु कनिष्ठष्टस्तरीयाः नाम बेळ्ळिहसलाः ।  एते अधिकतया दक्षिणकन्नडमण्डले सन्ति । इतरहसलजनानां गृहे एतेषां प्रवेशः नास्ति ।  एतैः सह ते भोजनमपि न कुर्वन्ति ।

बग्गालिनहसलाः
बग्गालिनहसलाः(वक्रपादाः) इति अन्या काचित् जातिः अस्ति । एतेषां वक्रपादाः सन्ति इत्यनेन बग्गालिनहसलाः इति एतान् आह्वयन्ति ।  एते घट्टप्रदेशे पूगक्षेत्रेषु कार्यं कुर्वन्ति ।  एते पूगवृक्षस्य आरोहणं कृत्वा वृक्षात् वृक्षं प्रति कूर्दनं कुर्वन्तः पूगफलस्य गुच्छस्य कर्तनं,  रोगनिरोधक-औषधस्य सेचनं, पूगफलानि परितः आच्छादनकरणं कुर्वन्ति। बहूनि दिनानि यावत् पादं वक्रं कृत्वा वृक्षस्य उपरि एव भवन्ति इति कारणेन एतेषां पादाः किञ्चिदिव वक्राः सन्ति ।

नाडहसलाः
समप्रदेशेषु वसन्तः हसलाः ‘नाडहसलाः’ इति ।  हसलजातीयजनेषु एते उन्नतस्तरीयाः, श्रेष्ठाः च  ।  कण्डोलनिर्माणम् एतेषां वृत्तिः ।

मलेहसलाः
मलेहसलाः पर्वतप्रदेशेषु भवन्ति ।  एते अधिकतया कृषिकार्मिकाः ।  स्वामिभिः सह क्षेत्रकार्ये निरताः भवन्ति ।  तालवृक्षतः सुरायाः अवतारणकार्यं कुर्वन्ति ।

कर एळेयुव हसलाः
मृतपशूनाम् आकर्षणकार्यं ‘कर एळेयुव हसलाः’ कुर्वन्ति ।  
हसलेषु भिन्नानि गोत्राणि सन्ति ।  तानि गोत्राणि  ‘बळि’ इति नाम्ना निर्दिशन्ति ।  एतस्य निर्देशनं मातुः,  द्वारा अथवा मातुलस्य द्वारा कुर्वन्ति ।  एतेषां ’बळि’ एवं सन्ति ।  
  
	
		हसलजनाः स्वान् अग्निहोन्नप्पनामकस्य मतस्य जनाः इति निर्दिशन्ति ।    एतेषां मूलपुरुषः होन्नप्पः ।  एते यदा बहिः प्रस्थानं कुर्वन्ति तदा धनुः बाणाः च एतेषां हस्ते भवन्ति एव ।  अतः एतान् धनुषः क्षत्रियाः इत्यपि वदन्ति ।

हसलजानाङ्गीयानां  कुटुम्बव्यवस्था
आरम्भे एतेषु बाल्यविवाहस्य पद्धतिः आसीत् ।  इदानीं तथा नास्ति ।  विवाहसम्बन्धः मातुः बळि सम्बन्धे न भवति ।  पितुः बळिः सम्बन्धम् आधारीकृत्य विवाहप्रस्तावाः प्रचलन्ति ।  पितुः सहोदर्याः  अथवा मातुलस्य पुत्र्या सह विवाहः कर्तुं शक्यः ।  किन्तु सहोदर्याः पुत्र्या सह विवाहसम्बन्धः न भवति ।  विधवाविवाहस्य अवसरः अस्ति ।

हसलजनाङ्गीयानां देवाः
हसलानां मन्त्रवादिनं  ‘गाडिग’ इति वदन्ति ।  सः भूतप्रेतस्य निर्देशकः ।  कापि समस्या अस्ति चेत् एते परिहारार्थं गाडिगं  शरणं गच्छन्ति ।  
धर्मस्थलस्य मञ्जुनाथस्वामिनः, चन्द्रगुत्तेः देव्याः, शिकारिपुरस्य हुच्चरायप्पस्य, वीरभद्रस्य च आराधनम्  एते कुर्वन्ति ।  तत्रत्य ग्रामदेवतायाः आराधनम् अपि  कुर्वन्ति ।  सर्पाः नाम एतेषां बहुभक्तिः ।  चौडीदेव्याः, पञ्ज्रुळ्ळिदेवस्य, तुळसीसस्यस्य च पूजां कुर्वन्ति ।  सङ्क्रान्ति- युगादिपर्वदिनेषु स्वेषां कुलदैवस्य पूजां कुर्वन्ति ।  कूड्लिमठस्य बाळेहळ्ळिमठस्य केळदिमठस्य  तोगर्सिमठस्य वा  विधेयाः भवन्ति हसलाः ।  
हसलाः वराहस्य मांसं न खादन्ति  ।  दुग्धदात्र्याः  धेनोः, पञ्चनखवतः प्राणिनः मांसमपि एते न खादन्ति ।  शवस्य दहनं, निखननं च एवं पद्धतिद्वयमपि एतेषु अस्ति ।

	अन्ये केऽपि हसलाः भवितुम् इच्छन्ति चेत् कानिचन आचरणानि अनुसृत्य अनन्तरं तान् हसलजातिषु योजयन्ति ।  तं तण्डुलस्य क्षालितजलेन  शुद्धीकुर्वन्ति ।  तावदेव न, तस्य जिह्वाग्रभागं दहन्ति ।  
यः कोऽपि यत्किमपि कार्यार्थम् आह्वयन्ति चेदपि एते आनन्देन कुर्वन्ति ।  ओक्कलिगानां विवाहेषु हसलाः ‘सुडिनामकं दीपं’ गृह्णन्ति । 
अपत्यं नास्ति चेत्  ‘दत्तु’ स्वीकरणस्य पद्धतिः अपि एतेषु अस्ति ।

कर्णाटकस्य आदिवासिनः
भाषानुबन्धरिहतपृष्ठेषु सामञ्जूषायोजनीया
चित्रं योजनीयम्
कर्णाटकसम्बद्धाः भाषानुबन्धयोजनीयाः
सर्वे न प्राप्ताः भाषानुबन्धाः