शरीभगवान उवाचपरं भूयः परवक्ष्यामि जञानानां जञानम उ त्तममयज जञात्वा मुनयः सर्वे परां सिद्धिम इतॊ गताःइ दं जञानम उपाश्रित्य मम साधर्म्यम आगताःसर्गे ऽपि नॊ पजायन्ते परलये न वयथन्ति चमम यॊनिर महद बरह्म तस्मि न गर्भं दधाम्य अहमसंभवः सर्वभूतानां ततॊ भवति भारतस र्वयॊनिषु कौन्तेय मूर्तयः संभवन्ति याःतासां बरह्म  महद यॊनिर अहं बीजप्रदः पितासत्त्वं रजस तम इति गुणा ः परकृतिसंभवाःनिबध्नन्ति महाबाहॊ देहे देहिनम अव्यय मतत्र सत्त्वं निर्मलत्वात परकाशकम अनामयमसुखसङ्गेन  बध्नाति जञानसङ्गेन चानघरजॊ रागात्मकं विद्धि तृष्णा सङ्गसमुद्भवमतन निबध्नाति कौन्तेय कर्मसङ्गेन देहिनम तमस तव अज्ञानजं विद्धि मॊहनं सर्वदेहिनामपरमादालस्य निद्राभिस तन निबध्नाति भारतसत्त्वं सुखे संजयति रजः  कर्मणि भारतजञानम आवृत्य तु तमः परमादे संजयत्य उतर जस तमश चाभिभूय सत्त्वं भवति भारतरजः सत्त्वं तमश चै व तमः सत्त्वं रजस तथासर्वद्वारेषु देहे ऽसमिन परकाश  उपजायतेजञानं यदा तदा विद्याद विवृद्धं सत्त्वम इत् य उतलॊभः परवृत्तिर आरम्भः कर्मणाम अशमः सपृहारजस्य  एतानि जायन्ते विवृद्धे भरतर्षभअप्रकाशॊ ऽपरवृत्तिश  च परमादॊ मॊह एव चतमस्य एतानि जायन्ते विवृद्धे कुरु नन्दनयदा सत्त्वे परवृद्धे तु परलयं याति देहभृततदॊत ्तमविदां लॊकान अमलान परतिपद्यतेरजसि परलयं गत्वा कर ्मसङ्गिषु जायतेतथा परलीनस तमसि मूढयॊनिषु जायतेकर्म णः सुकृतस्याहुः सात्त्विकं निर्मलं फलमरजसस तु फलं  दुःखम अज्ञानं तमसः फलमसत्त्वात संजायते जञानं रजसॊ  लॊभ एव चपरमादमॊहौ तमसॊ भवतॊ ऽजञानम एव चऊर्ध्वं गच् छन्ति सत्त्वस्था मध्ये तिष्ठन्ति राजसाःजघन्यगुणवृत ्तस्था अधॊ गच्छन्ति तामसाःनान्यं गुणेभ्यः कर्तारं  यदा दरष्टानुपश्यतिगुणेभ्यश च परं वेत्ति मद्भावं सॊ  ऽधिगच्छतिगुणान एतान अतीत्य तरीन देही देहसमुद्भवान जन्ममृत्युजरादुःखैर विमुक्तॊ ऽमृतम अश्नुतेअर्जुन उ वाचकैर लिङ्गैस तरीन गुणान एतान अतीतॊ भवति परभॊकिमा चारः कथं चैतांस तरीन गुणान अतिवर्ततेशरीभगवान उवाचप रकाशं च परवृत्तिं च मॊहम एव च पाण्डवन दवेष्टि संप् रवृत्तानि न निवृत्तानि काङ्क्षतिउदासीनवद आसीनॊ गुण ैर यॊ न विचाल्यतेगुणा वर्तन्त इत्य एव यॊ ऽवतिष्ठति  नेङ्गतेसमदुःखसुखः सवस्थः समलॊष्टाश्मकाञ्चनःतुल्यप ्रियाप्रियॊ धीरस तुल्यनिन्दात्मसंस्तुतिःमानापमानयॊ स तुल्यस तुल्यॊ मित्रारिपक्षयॊःसर्वारम्भपरित्यागी  गुणातीतः स उच्यतेमां च यॊ ऽवयभिचारेण भक्तियॊगेन से वतेस गुणान समतीत्यैतान बरह्मभूयाय कल्पतेबरह्मणॊ हि  परतिष्ठाहम अमृतस्याव्ययस्य चशाश्वतस्य च धर्मस्य स ुखस्यैकान्तिकस्य च
mahabharata-ramayana_mbs06036dev.txt