स सागरम अनाधृष्यम अतिक्रम्य महाबलः तरिकूटशिखरे लङ् कां सथितां सवस्थॊ ददर्श हततः पादपमुक्तेन पुष्पवर्ष ेण वीर्यवान अभिवृष्टः सथितस तत्र बभौ पुष्पमयॊ यथाय ॊजनानां शतं शरीमांस तीर्त्वाप्य उत्तमविक्रमः अनिश् वसन कपिस तत्र न गलानिम अधिगच्छतिशतान्य अहं यॊजनाना ं करमेयं सुबहून्य अपि किं पुनः सागरस्यान्तं संख्या तं शतयॊजनमस तु वीर्यवतां शरेष्ठः पलवताम अपि चॊत्तम ः जगाम वेगवाँल लङ्कां लङ्घयित्वा महॊदधिमशाद्वलानि  च नीलानि गन्धवन्ति वनानि च गण्डवन्ति च मध्येन जगाम  नगवन्ति चशैलांश च तरुसंछन्नान वनराजीश च पुष्पिताः  अभिचक्राम तेजस्वी हनुमान पलवगर्षभःस तस्मिन्न अचले  तिष्ठन वनान्य उपवनानि च स नगाग्रे च तां लङ्कां दद र्श पवनात्मजःसरलान कर्णिकारांश च खर्जूरांश च सुपुष ्पितान परियालान मुचुलिन्दांश च कुटजान केतकान अपिपर ियङ्गून गन्धपूर्णांश च नीपान सप्तच्छदांस तथा असनान  कॊविदारांश च करवीरांश च पुष्पितानपुष्पभारनिबद्धां श च तथा मुकुलितान अपि पादपान विहगाकीर्णान पवनाधूतम स्तकानहंसकारण्डवाकीर्णा वापीः पद्मॊत्पलायुताः आक्र ीडान विविधान रम्यान विविधांश च जलाशयानसंततान विविध ैर वृक्षैः सर्वर्तुफलपुष्पितैः उद्यानानि च रम्याणि  ददर्श कपिकुञ्जरःसमासाद्य च लक्ष्मीवाँल लङ्कां राव णपालिताम परिखाभिः सपद्माभिः सॊत्पलाभिर अलंकृतामसीत ापहरणार्थेन रावणेन सुरक्षिताम समन्ताद विचरद्भिश च  राक्षसैर उग्रधन्विभिःकाञ्चनेनावृतां रम्यां पराकारे ण महापुरीम अट्टालकशताकीर्णां पताकाध्वजमालिनीमतॊरणै ः काञ्चनैर दिव्यैर लतापङ्क्तिविचित्रितैः ददर्श हनु माँल लङ्कां दिवि देवपुरीम इवगिरिमूर्ध्नि सथितां लङ ्कां पाण्डुरैर भवनैः शुभैः ददर्श स कपिः शरीमान पुर म आकाशगं यथापालितां राक्षसेन्द्रेण निर्मितां विश्व कर्मणा पलवमानाम इवाकाशे ददर्श हनुमान पुरीमसंपूर्णा ं राक्षसैर घॊरैर नागैर भॊगवतीम इव अचिन्त्यां सुकृत ां सपष्टां कुबेराध्युषितां पुरादंष्ट्रिभिर बहुभिः  शूरैः शूलपट्टिशपाणिभिः रक्षितां राक्षसैर घॊरैर गुह ाम आशीविषैर अपिवप्रप्राकारजघनां विपुलाम्बुनवाम्बरा म शतघ्नीशूलकेशान्ताम अट्टालकवतंसकामदवारम उत्तरम आस ाद्य चिन्तयाम आस वानरः कैलासशिखरप्रख्यम आलिखन्तम इ वाम्बरम धरियमाणम इवाकाशम उच्छ्रितैर भवनॊत्तमैःतस्य ाश च महतीं गुप्तिं सागरं च निरीक्ष्य सः रावणं च रि पुं घॊरं चिन्तयाम आस वानरःआगत्यापीह हरयॊ भविष्यन्त ि निरर्थकाः न हि युद्धेन वै लङ्का शक्या जेतुं सुरै र अपिइमां तु विषमां दुर्गां लङ्कां रावणपालिताम परा प्यापि स महाबाहुः किं करिष्यति राघवःअवकाशॊ न सान्त ्वस्य राक्षसेष्व अभिगम्यते न दानस्य न भेदस्य नैव य ुद्धस्य दृश्यतेचतुर्णाम एव हि गतिर वानराणां महात्म नाम वालिपुत्रस्य नीलस्य मम राज्ञश च धीमतःयावज जाना मि वैदेहीं यदि जीवति वा न वा तत्रैव चिन्तयिष्यामि  दृष्ट्वा तां जनकात्मजामततः स चिन्तयाम आस मुहूर्तं  कपिकुञ्जरः गिरिशृङ्गे सथितस तस्मिन रामस्याभ्युदये  रतःअनेन रूपेण मया न शक्या रक्षसां पुरी परवेष्टुं र ाक्षसैर गुप्ता करूरैर बलसमन्वितैःउग्रौजसॊ महावीर्य ॊ बलवन्तश च राक्षसाः वञ्चनीया मया सर्वे जानकीं परि मार्गितालक्ष्यालक्ष्येण रूपेण रात्रौ लङ्का पुरी मय ा परवेष्टुं पराप्तकालं मे कृत्यं साधयितुं महततां प ुरीं तादृशीं दृष्ट्वा दुराधर्षां सुरासुरैः हनूमांश  चिन्तयाम आस विनिःश्वस्य मुहुर मुहुःकेनॊपायेन पश्य ेयं मैथिलीं जनकात्मजाम अदृष्टॊ राक्षसेन्द्रेण रावण ेन दुरात्मनान विनश्येत कथं कार्यं रामस्य विदितात्म नः एकाम एकश च पश्येयं रहिते जनकात्मजामभूताश चार्थॊ  विपद्यन्ते देशकालविरॊधिताः विक्लवं दूतम आसाद्य तम ः सूर्यॊदये यथाअर्थानर्थान्तरे बुद्धिर निश्चितापि  न शॊभते घातयन्ति हि कार्याणि दूताः पण्डितमानिनःन व िनश्येत कथं कार्यं वैक्लव्यं न कथं भवेत लङ्घनं च स मुद्रस्य कथं नु न वृथा भवेतमयि दृष्टे तु रक्षॊभी र ामस्य विदितात्मनः भवेद वयर्थम इदं कार्यं रावणानर्थ म इच्छतःन हि शक्यं कव चित सथातुम अविज्ञातेन राक्षस ैः अपि राक्षसरूपेण किम उतान्येन केन चितवायुर अप्य  अत्र नाज्ञातश चरेद इति मतिर मम न हय अस्त्य अविदितं  किं चिद राक्षसानां बलीयसामइहाहं यदि तिष्ठामि सवेन  रूपेण संवृतः विनाशम उपयास्यामि भर्तुर अर्थश च हीय तेतद अहं सवेन रूपेण रजन्यां हरस्वतां गतः लङ्काम अभ िपतिष्यामि राघवस्यार्थसिद्धयेरावणस्य पुरीं रात्रौ  परविश्य सुदुरासदाम विचिन्वन भवनं सर्वं दरक्ष्यामि  जनकात्मजामइति संचिन्त्य हनुमान सूर्यस्यास्तमयं कपि ः आचकाङ्क्षे तदा वीरा वैदेह्या दर्शनॊत्सुकः पृषदंश कमात्रः सन बभूवाद्भुतदर्शनःपरदॊषकाले हनुमांस तूर्ण म उत्पत्य वीर्यवान परविवेश पुरीं रम्यां सुविभक्तमह ापथमपरासादमालाविततां सतम्भैः काञ्चनराजतैः शातकुम्भ मयैर जालैर गन्धर्वनगरॊपमामसप्तभौमाष्टभौमैश च स ददर ्श महापुरीम तलैः सफाटिकसंपूर्णैः कार्तस्वरविभूषितै ःवैदूर्यमणिचित्रैश च मुक्ताजालविभूषितैः तलैः शुशुभ िरे तानि भवनान्य अत्र रक्षसामकाञ्चनानि विचित्राणि  तॊरणानि च रक्षसाम लङ्काम उद्द्यॊतयाम आसुः सर्वतः स मलंकृतामअचिन्त्याम अद्भुताकारां दृष्ट्वा लङ्कां मह ाकपिः आसीद विषण्णॊ हृष्टश च वैदेह्या दर्शनॊत्सुकःस  पाण्डुरॊद्विद्धविमानमालिनीं; महार्हजाम्बूनदजालतॊर णाम यशस्विनां रावणबाहुपालितां; कषपाचरैर भीमबलैः सम ावृतामचन्द्रॊ ऽपि साचिव्यम इवास्य कुर्वंस; तारागणै र मध्यगतॊ विराजन जयॊत्स्नावितानेन वितत्य लॊकम; उत् तिष्ठते नैकसहस्ररश्मिःशङ्खप्रभं कषीरमृणालवर्णम; उद ्गच्छमानं वयवभासमानम ददर्श चन्द्रं स कपिप्रवीरः; प ॊप्लूयमानं सरसीव हंसं
mahabharata-ramayana_rys5002_dev.txt