Gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie - 2009 (debat) 
De Voorzitter
Aan de orde is het verslag over de gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie - 2009 - - Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid. Rapporteur: Marc Tarabella.
Marc Tarabella
rapporteur. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, beste collega's, ik zou allereerst de Europese Commissie willen gelukwensen met haar uitstekende verslag. Dit verslag over gelijkheid van mannen en vrouwen, dat wij elk jaar aannemen, is voor mij van bijzondere betekenis. Het is het eerste verslag dat ik in de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid, waarvan ik actief lid ben, gepresenteerd heb. Bovendien is het dit jaar een absoluut onmisbaar verslag, gezien de economische, sociale en financiële crisis die de Europese Unie op dit moment doormaakt.
Daarom vond ik het van groot belang om in dit verslag de nadruk te leggen op de gevolgen die de crisis voor vrouwen heeft. Allereerst door te constateren dat mannen weliswaar aan het begin van de crisis vaker getroffen werden door ontslagen - wat niet vreemd is, gezien de grote klappen voor met name de zware industrie - maar dat de werkloosheidscijfers van vrouwen en mannen de afgelopen maanden evenveel, even hard, gegroeid zijn.
In zo'n tien lidstaten is de werkloosheid overigens nog altijd het hoogst onder vrouwen, en vrouwen zijn oververtegenwoordigd in deeltijdwerk. Ik verzoek de Commissie en de lidstaten dan ook gedetailleerde statistische gegevens te verstrekken over de gevolgen van de crisis voor mannen en vrouwen. Ook vraag ik de lidstaten een impactstudie naar gender te verrichten, alvorens budgettaire besparingen door te voeren, om te voorkomen dat vrouwen onevenredig hard worden getroffen.
Ook de bestrijding van geweld tegen vrouwen is in mijn ogen een belangrijk punt. 20 à 25 procent van de Europese vrouwen wordt tijdens hun volwassen leven slachtoffer van fysiek geweld, dat is een gegeven, maar 10 procent van hen is ook slachtoffer van seksueel geweld. Ik ben dus van mening dat ook mannen zich moeten inzetten tegen geweld jegens vrouwen.
Het Spaans voorzitterschap van de Europese Unie heeft niet alleen besloten van de bestrijding van geweld tegen vrouwen een van haar prioriteiten te maken, onder andere door de oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor gendergeweld, dat onderling vergelijkbare gegevens moet verzamelen, maar ook door de instelling van een Europees mandaat voor de bescherming van slachtoffers. Ik ondersteun deze aanpak dus, en ik doe daarnaast het verzoek om een Europees jaar tegen geweld jegens vrouwen uit te roepen, om de bewustwording van dit soort geweld in alle lidstaten te vergroten en om de bestrijding ervan tot een prioriteit te kunnen maken.
Dan nu de werkgelegenheid. Een gegeven: vrouwen hebben enorm in de arbeidsmarkt geïnvesteerd. Momenteel werkt 59,1 procent van de vrouwen. In de Lissabon-strategie was een doelstelling vastgelegd van 60 procent. We hebben dat dus bijna gehaald, maar in sommige lidstaten is het verschil nog steeds aanzienlijk, evenals het gemiddelde beloningsverschil van tussen de 17 en 25 procent. Dat verschilt per onderzoek.
Ik verzoek de lidstaten derhalve de richtlijnen inzake gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep daadwerkelijk toe te passen. Ook verzoek ik de lidstaten regelgeving te ontwikkelen ter bevordering van een evenwichtige vertegenwoordiging van vrouwen en mannen in leidinggevende functies, in het bijzonder in ondernemingen. Ook ben ik uiteraard van mening dat stereotypen over de rol van mannen en vrouwen bestreden moeten worden. Toen ik nog minister van onderwijs was, ben ik eens een vrouw tegengekomen die haar opleiding tot bestuurder van schoolbussen had moeten afbreken omdat haar opleider de spot met haar dreef.
Ik hoop dat in de toekomst niemand meer raar staat te kijken als een man de afwas doet of een vrouw de schoolbus bestuurt, zoals ik daarnet beschreef. Kortom, de Commissie en de lidstaten moeten ertoe worden opgeroepen voorlichtingscampagnes over dit onderwerp op te zetten voor scholen.
Seksuele en reproductieve rechten zijn een belangrijk onderwerp, omdat vrouwen de zeggenschap moeten hebben over hun seksuele en reproductieve rechten. Duizenden vrouwen hebben voor dit recht gestreden, met gevaar voor hun leven, en in 24 van de 27 Europese landen is abortus momenteel legaal. Het Europees Parlement heeft de plicht op te komen voor deze voor vrouwen fundamentele verworvenheid, en we onderstrepen dat vrouwen de zeggenschap moeten hebben over hun seksuele en reproductieve rechten, met name door gemakkelijke toegang tot contraceptie en abortus.
Dan het vaderschapsverlof. Een gegeven: mannen hebben het recht om tijdens de eerste dagen na de komst van hun kind volledig aanwezig te kunnen zijn. Het is waar dat we in dat opzicht de Commissie kunnen vragen elk initiatief inzake de invoering van een vaderschapsverlof op Europees niveau te ondersteunen. We zijn van mening dat het moederschapsverlof aan het vaderschapsverlof moet worden gekoppeld.
Ik ga afronden, mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris. Toen dit verslag in de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid gepresenteerd werd, werd het alom geprezen door vertegenwoordigers van alle fracties van het Europees Parlement. De stemming over het verslag verliep in die commissie overigens ook erg goed en het verslag is met een comfortabele meerderheid aangenomen. Ik verzoek mijn collega's daarom mijn verslag weer te steunen tijdens de stemming aanstaande woensdag, maar ik zal het komende debat sowieso met grote aandacht volgen en vervolgens op uw vragen ingaan.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, geachte afgevaardigden, de huidige Commissie staat positief tegenover het verslag en de ontwerpresolutie over de gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie 2009.
Ik dank de rapporteur, de heer Tarabella, die de steun heeft uitgesproken van het Parlement voor de aanpak van de Europese Commissie en voor haar acties ter bevordering van gelijkheid tussen vrouwen en mannen. Gendergelijkheid is een van de grondwaarden van de Europese Unie en het is een noodzakelijke voorwaarde voor het halen van de EU-doelstellingen op het gebied van groei, werkgelegenheid en sociale cohesie.
Op basis daarvan heeft de Europese Unie een waar beleid opgebouwd ter bevordering van gelijkheid tussen vrouwen en mannen. Er is onmiskenbaar voortgang geboekt op dit terrein, maar er zijn ook nog steeds belangrijke uitdagingen. De Commissie is mét de rapporteur van mening dat het van essentieel belang is onze inspanningen voort te zetten.
Gedurende mijn mandaat stonden gendergelijkheid en de rechten van vrouwen voor mij centraal. In deze afgelopen vijf jaar heeft de Commissie haar inzet voor gendergelijkheid concreet vorm gegeven in de routekaart voor de gelijkheid van vrouwen en mannen. In het kader van de uitvoering van deze routekaart heeft de Commissie verschillende belangrijke initiatieven genomen. Ik noem er daar drie van, bij wijze van illustratie.
De Commissie heeft concrete voorstellen gedaan ter bestrijding van de beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen. Dat verschil, zo'n 17 procent, is gewoon onaanvaardbaar. De Commissie zal in 2010 rapporteren over de effectiviteit van de Europese wetgeving en voorstellen doen voor de bestrijding van de beloningsverschillen.
De Commissie neemt met interesse kennis van de ideeën die verwoord zijn in de resolutie van het Europees Parlement. Ook wil ik aanhalen dat de Commissie in maart 2009 een bewustmakingscampagne gelanceerd heeft, gericht op alle betrokken partijen, ter bestrijding van de beloningsverschillen. Wegens het succes van deze campagne zal deze in 2010 worden voortgezet.
Ik heb mij tijdens mijn mandaat ook gericht op het bevorderen van een grotere vertegenwoordiging van vrouwen in het economische en politieke leven. In dat kader heb ik in juni 2008 een Europees Netwerk van vrouwen in besluitvormingsposities ingesteld. Daarbij is enige voortgang geboekt. Het percentage vrouwen in het Europees Parlement is momenteel bijvoorbeeld hoger dan ooit: 35 procent.
Desondanks moet er nog veel werk verzet worden, met name op het niveau van de landen, waar gemiddeld slechts 24 procent van de parlementsleden een vrouw is, en in bedrijven: minder dan 11 procent van de bestuursleden van de grote beursgenoteerde ondernemingen is een vrouw.
Het derde belangrijke initiatief is de oprichting van het Europees Instituut voor gendergelijkheid. Het verheugt me dat ik u vandaag kan zeggen dat het Instituut, ondanks een langzamere start dan gepland was, met zijn activiteiten in Brussel van start gegaan is en dat de kantoren in Vilnius inmiddels betrokken zijn.
De huidige crisis heeft ernstige gevolgen voor de arbeidsmarkt, waardoor de recent geboekte voortgang op het gebied van werkgelegenheid voor vrouwen onder druk komt te staan: voor vrouwen bestaat er een groter risico dat ze geen nieuwe baan vinden, en vrouwen hebben van meet af aan minder kansen.
Dames en heren, ik heb mij tijdens mijn mandaat sterk gemaakt voor een betere afstemming tussen gezinsleven en beroepsleven. Ik ben het eens met het Europees Parlement, dat onderstreept dat de mogelijkheden voor vaders om meer tijd te besteden aan het gezinsleven, verruimd moeten worden. Daarom heb ik mijn diensten gevraagd een kosten-batenanalyse te maken van een eventueel initiatief van de Commissie op dit terrein.
Het verslag van het Europees Parlement benadrukt, terecht, ook het belang van het uitbannen van geweld tegen vrouwen. De Commissie zal zich hier met grote overtuiging voor inzetten.
Ik wil niet afronden alvorens ik de uitstekende samenwerking tussen het Parlement en de Commissie geprezen heb die een centrale factor is geweest bij de voortgang die geboekt is op het terrein van gendergelijkheid. Gelijkheid tussen mannen en vrouwen is niet slechts een doel op zich. Deze gelijkheid is bepalend voor het behalen van de EU-doelstellingen op het gebied van groei, werkgelegenheid en sociale cohesie.
Ik dank u voor uw medewerking en voor uw aandacht.
Astrid Lulling
namens de PPE-Fractie. - (FR) Mevrouw de Voorzitter, in de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid is dit verslag met een uiterst kleine meerderheid van 3 stemmen aangenomen, en 6 van de 33 leden waren afwezig. Ik vind niet dat er dan sprake is van een "comfortabele" meerderheid. Het moge duidelijk zijn dat we allemaal delen in de zorgen over de discriminatie die er nog steeds bestaat op het gebied van gelijkheid tussen vrouwen en mannen, ondanks de uitstekende Europese wetgeving die we sinds 1975 op dit gebied hebben.
Waarom houdt dit soort discriminatie nog steeds zo hardnekkig stand? Ofwel worden de richtlijnen niet goed uitgevoerd, ofwel halen de personen die door dit soort discriminatie getroffen worden om een of andere reden niet hun recht bij de rechtbank. In plaats van om steeds maar weer nieuwe richtlijnen te vragen, met het bijbehorende risico van verwatering, moeten we ervoor zorgen dat de bestaande wetgeving volledig wordt uitgevoerd door de regeringen, door de sociale partners en op het dagelijks werk.
In dit verslag staan weer eens alle klachten en alle ongenuanceerde generalisaties op een rijtje over arme, mishandelde en misbruikte vrouwen... Sommige uitspraken moeten derhalve door amendementen gerelativeerd worden. Wat ik echter het ernstigste vind, is dat men, met deze idealisering van de sociale of solidaire economie, denkt dat door vrouwen in dat keurslijf te persen het bewijs daar is van hun inzetbaarheid, en dat ze daardoor hun sociale status zouden kunnen verbeteren en financieel onafhankelijker zouden worden.
Het tegenovergestelde is waar. Ze zouden afzakken in een wijdverbreide armoede, elke motivatie kwijtraken om een salaris op basis van verdiensten te verwerven en alle verantwoordelijkheid verliezen.
Bovendien zijn de voorstellen voor de opstelling van een Europees Handvest van de rechten van de vrouw, dus bovenop de mensenrechten - die gelukkig ook op vrouwen van toepassing is - en voor nog meer bureaucratie, in de vorm van de oprichting van een Europees Waarnemingscentrum voor gendergeweld, terwijl we al zoveel instanties hebben die zich daarmee bezighouden, ofwel contraproductief ofwel niet in overeenstemming met het beginsel van gendergelijkheid, dat juist al stevig verankerd is in het Verdrag. Als je kon doodgaan aan belachelijk zijn, zouden sommige leden van de Commissie vrouwenrechten en gendergelijkheid er inmiddels niet meer zijn.
Tot slot betreur ik het, dat bepaalde leden erin volharden om te pas en te onpas, dus ook in dit verslag, een pleidooi te houden voor abortus op niet-medische gronden, door te stellen dat het voor de seksuele en reproductieve gezondheid van belang is te pleiten voor toegankelijke en gratis abortus. Nee. De prioriteit moet zijn, meisjes beter te informeren, met name op het gebied van anticonceptie. Die bestaat tegenwoordig, voor de preventie van zwangerschap op zeer jonge leeftijd. Dat hadden we nog niet toen ik jong was. We hebben daarom voorgesteld hierover apart te stemmen, zodat we niet tegen het verslag van de heer Tarabella hoeven te stemmen, die niets te verwijten valt, maar die weer eens het slachtoffer geworden is van het extremisme van sommige van zijn kameraden.
Iratxe García Pérez
Mevrouw de Voorzitter, ik wil om te beginnen de heer Tarabella bedanken. Ik dank verder al de collega's die aan de totstandkoming van dit verslag hebben meegewerkt voor hun inspanningen.
Een jaar geleden hebben we een verslag besproken dat heel sterk geleek op het verslag dat nu voor ons ligt. Helaas moeten we blijven aandringen op essentiële aspecten van de gelijke behandeling van mannen en vrouwen, omdat er op die punten nog steeds geen vooruitgang is geboekt. Ik heb het dan over geweld tegen vrouwen, één van de ernstigste maatschappelijke misstanden, en dan niet alleen in Europa, maar over de gehele wereld. En het beloningsverschil blijft stagneren - we slagen er maar niet in deze kloof te versmallen. Ik noem verder: seksuele en reproductieve gezondheid, het combineren van werk en gezin, de integratie - op voet van gelijkheid - van vrouwen op de arbeidsmarkt, de situatie van kwetsbare groepen vrouwen, zoals vrouwen met een handicap of vrouwen op het platteland, en - tot slot - de vertegenwoordiging van vrouwen in het openbare leven.
Dit zijn kwesties die we jaar in jaar uit weer bespreken en het lukt ons maar niet op deze punten werkelijke vooruitgang te boeken. Ik noem hier bij wijze van voorbeeld één gegeven: in slechts drie van de 27 lidstaten zijn meer dan 40 procent van de parlementariërs vrouwen.
Ik vind dat wij er steeds weer op moeten wijzen dat we meer moeten doen om op het punt van gelijke behandeling van mannen en vrouwen verder te komen. Het is van fundamenteel belang dat we initiatieven zoals die van het Spaans voorzitterschap steunen. Dit voorzitterschap heeft de gelijke behandeling van mannen en vrouwen één van zijn prioriteiten genoemd. Dat verplicht niet alleen ons, maar ook toekomstige generaties. Er is al enige vooruitgang geboekt, maar we hebben nog een lange weg te gaan. En we moeten heel ambitieus zijn als het gaat om een beleid dat moet garanderen dat de helft van de Europese bevolking dezelfde rechten en mogelijkheden krijgt als de andere helft.
Sophia in 't Veld
namens de ALDE-Fractie. - Allereerst complimenten aan de rapporteur. Ik begin even met een paar puntjes waar ik het niet met u eens ben. Als het gaat over de impact van de economische crisis op vrouwen denk ik juist dat het heel belangrijk is dat wij onze publieke financiën zo snel mogelijk weer op orde krijgen en gezond maken. Daar hebben vrouwen baat bij, en niet bij het prolongeren van publieke schulden. Ik denk ook dat er een paar voorstellen in het verslag zitten die heel sympathiek klinken, maar een beetje symboolpolitiek zijn, zoals een jaar voor dit, een monitoring center voor dat. Laten wij ons even concentreren op concrete maatregelen.
Er staan echter ook een aantal dingen in waar ik zeer tevreden mee ben. Allereerst dankzij een amendement van de ALDE-Fractie, een referentie aan de positie van eenpersoonshuishoudens. Ik zou een appel willen doen op de Europese Commissie om daar eens een keer een studie naar te verrichten, want wij hebben een Europees gezinsbeleid, maar slechts weinig mensen realiseren zich dat een op de drie huishoudens in Europa een eenpersoonshuishouden is. Die mensen worden vaak heel erg gediscrimineerd als het gaat om sociale zekerheid, fiscale aspecten, huisvesting, enz.
Ten tweede - en daar kijk ik toch ook even naar mevrouw Lulling - ben ik juist heel blij met de zeer expliciete verwijzingen naar seksuele en reproductieve gezondheid en de seksuele autonomie van vrouwen. En bij die seksuele reproductieve gezondheid hoort ook toegang tot veilige en legale abortus. Ik ben het geheel met mevrouw Lulling eens dat voorlichting absoluut heel belangrijk is. Maar ik stel toch vast dat dat soort zaken, in elk geval in mijn eigen land, misschien is het in Luxemburg anders, elke keer juist door christendemocraten wordt getorpedeerd. Dus als wij gezamenlijk kunnen werken aan een goede, openhartige voorlichting van jongeren, dan heeft u mijn steun en verder vind ik dat wij de hypocrisie moeten beëindigen en niet vrouwen in het gevang moeten gooien of ze moeten veroordelen tot onveilige abortussen.
Tenslotte, Voorzitter, geweld tegen vrouwen. Ik verwelkom zeer het initiatief van het Spaanse voorzitterschap om dat tot een speerpunt te maken. Want weinig mensen realiseren zich dat geweld tegen vrouwen jaarlijks vele malen meer slachtoffers maakt dan terreur en het volstrekt ten onrechte nog steeds wordt gezien als een vrouwenzaak.
Marije Cornelissen
namens de Verts/ALE-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, we hebben een relatief nieuw Europees Parlement en we hebben bijna een nieuwe Europese Commissie. Dit is in wezen de eerste keer dat we met het verslag van de heer Tarabella stemmen over de actie die de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid van het nieuwe Parlement de komende jaren wil ondernemen.
De Groenen zijn erg blij met dit behoorlijk progressieve verslag. Het staat boordevol plannen die wij graag uitgevoerd zouden willen zien. We willen dat er eindelijk wetgevende actie wordt ondernomen om het delen van zorg tussen mannen en vrouwen te stimuleren, met een vraag om vaderschapsverlof. We stellen voor eindelijk de rol van vrouwen in besluitvorming te stimuleren door te kijken naar het Noorse gebruik van een quotum voor raden van bestuur.
De Groenen zijn ook erg blij met de aandacht die wordt besteed aan de gevolgen van de crisis voor vrouwen: de werkeloosheid onder vrouwen is anders en de gevolgen van bezuinigingen voor vrouwen zijn anders. Daar moeten we serieus aandacht aan besteden.
We hopen zeer sterk dat het Parlement de moed en bereidheid zal tonen om de discriminatie van vrouwen te bestrijden, en gelijkheid te stimuleren met concrete maatregelen die wellicht daadwerkelijk resultaten zullen opleveren, door voor dit verslag te stemmen. We hopen dat de Commissie dienovereenkomstig actie zal ondernemen.
Konrad Szymański
namens de ECR-Fractie. - (PL) Mevrouw de Voorzitter, dit verslag dat een voorstel inhoudt om abortus gemakkelijker toegankelijk te maken in de Europese Unie schendt de exclusieve bevoegdheden van de lidstaten op dit vlak. Dit is echter niet de belangrijkste reden om tegen dit document te stemmen. Vandaag de dag moet men helemaal niet meer gelovig zijn om in een ongeboren menselijke foetus een mens te zien. Een eenvoudige echografie, verkrijgbaar in zelfs het kleinste Belgische stadje, volstaat om op het scherm het beeld van een ongeboren mens te zien. Daarom zou elke wetgever met verantwoordelijkheidszin alles in het werk moeten stellen om het abortuscijfer naar beneden te halen. De bevordering van abortus is immers een indicator van de teloorgang van onze cultuur, het toont aan hoe we aan het afdwalen zijn van het humanisme. Daarom wil ik vragen hiermee rekening te houden alvorens iemand in deze zaal zijn stem uitbrengt voor dit schadelijke document.
Ilda Figueiredo
namens de GUE/NGL-Fractie. - (PT) Mevrouw de Voorzitter, de realiteit, die Eurostat bevestigt, laat zien dat de economische en sociale crisis vrouwen ernstig treft. De werkloosheid onder vrouwen neemt voortdurend toe, banen voor vrouwen zijn onzeker en slecht betaald en het beloningsverschil tussen mannen en vrouwen neemt weer toe en ligt in de Europese Unie nu gemiddeld boven de 17 procent. Lage lonen en inkomens (waaronder pensioenen en ouderdomsuitkeringen voor bejaarde vrouwen) en moeilijkheden bij de toegang tot goedkope of gratis openbare diensten van kwaliteit betekenen armoede. Andere problemen betreffen handel in en prostitutie van vrouwen en meisjes, geweld op het werk en thuis en talloze gevallen van discriminatie van vrouwen die zich in kwetsbare situaties bevinden.
Ik feliciteer de rapporteur met zijn werk. Vanwege de hiervoor genoemde redenen benadrukt hij in zijn verslag dat er bij het maken van communautair beleid speciaal aandacht moet worden geschonken aan de economische en sociale situatie van vrouwen. Daarom is een studie naar de sociale effecten van de nieuwe communautaire strategieën nodig teneinde te voorkomen dat discriminatie en ongelijkheid toenemen, gelijkheid te verzekeren bij sociale vooruitgang in plaats van gelijkheid bij het terugdraaien van economische, sociale en arbeidsrechten, en de sociale functie van het moeder- en het vaderschap te beschermen. Het is hoog tijd in te zetten op een echte strategie voor ontwikkeling en sociale vooruitgang, die prioriteit geeft aan banen met rechten, productie, openbare diensten van kwaliteit en sociale insluiting. Het is tijd om belangrijke stappen vooruit te zetten voor de verbetering van het bestaan van de meeste vrouwen. Daarbij dient ook de seksuele en reproductieve gezondheid betrokken te worden en moet er een eind komen aan de hypocrisie die nog bestaat op het vlak van abortus.
Gerard Batten
namens de EFD-Fractie. - (EN) Mevrouw de Voorzitter, er is een ideologie die terrein wint in Europa, namelijk een ideologie die spreekt van ongelijkheid tussen mannen en vrouwen. Deze ideologie beweert dat vrouwen een lagere status hebben dan mannen. Deze ideologie beweert dat onder het erfrecht, het deel van een man het dubbele moet zijn van het deel van een vrouw. Deze ideologie beweert dat in een rechtbank twee vrouwelijke getuigen vereist zijn tegen de verklaring van één mannelijke getuige. Deze ideologie beweert dat in een verkrachtingsproces vier mannelijke getuigen vereist zijn om een man te veroordelen, maar dat de verklaring van een vrouw niet wordt toegelaten, zelfs niet van de verkrachte vrouw. Die vier getuigen moeten overigens moslims zijn, geen niet-moslims.
U hebt waarschijnlijk al geraden dat ik het heb over het shariarecht. Blijkbaar geloven sommige moslims dat plegers van zelfmoordaanslagen in het paradijs worden beloond met 72 maagden, maar ik kan nergens enige verwijzing vinden dat vrouwelijke plegers van zelfmoordaanslagen worden beloond met het mannelijke equivalent hiervan. Dit is toch zeker een geval van schaamteloze genderdiscriminatie.
De Britse regering heeft het shariarecht in sommige rechtbanken al officieel erkend. Hoewel bigamie nog steeds illegaal is in Groot-Brittannië, worden polygame islamitische vrouwen officieel erkend als afhankelijken voor belastingverlichting en uitkeringen.
Europa loopt met rasse schreden terug naar het Arabië van de zesde eeuw. Als we streven naar echte gelijkheid, mogen afzonderlijke Europese landen het shariarecht op geen enkele wijze en in geen enkele vorm erkennen.
Angelika Werthmann
(DE) Mevrouw de Voorzitter, collega's, er zijn meer vrouwen op de arbeidsmarkt gekomen. Meer arbeidsplaatsen betekent echter niet altijd ook een hogere kwaliteit van arbeidsplaatsen. Vrouwen zijn bijvoorbeeld zeer sterk vertegenwoordigd in de groep van deeltijdwerkers en in banen die zeer sterk getroffen zijn door de huidige crisis. Bijna 60 procent van alle afgestudeerden van de universiteit is vrouw. Maar er zijn obstakels voor vrouwen die hen verhinderen om hun volledig potentieel te ontwikkelen. Er moeten daarom bepaalde bindende minimumnormen worden gesteld: EU-brede minimumvoorschriften voor ouderschapsverlof, een verbetering van het aanbod van de kinderopvang, betere gezondheidszorg. Daarmee kunnen veel geslachtsspecifieke stereotypen worden weggenomen en kan eindelijk worden voldaan aan de eis van echte gelijkheid tussen de geslachten.
Edit Bauer
(HU) De heer Tarabella zal het me vast vergeven dat ik nu niet hem bedank voor het verslag, maar in de eerste plaats mijn dankwoord richt tot de heer Špidla, die in zijn hoedanigheid als commissaris waarschijnlijk voor het laatst in ons midden is. Ik wil de nadruk leggen op de toewijding die hij aan de dag heeft gelegd bij de onderwerpen gelijke rechten voor mannen en vrouwen, werkgelegenheid van vrouwen en soortgelijke kwesties.
Naar aanleiding van het verslag rijzen er enkele vragen. Daarvan wil ik er ten minste twee behandelen: ten eerste de loonkloof tussen mannen en vrouwen. De meest recente gegevens tonen een verschil van meer dan 17 procent. De verbetering van deze situatie verloopt niet alleen traag maar is ook dubieus, aangezien dit getal hoger ligt dan twee jaar geleden. We kunnen in wezen ook nog niet weten wat de gevolgen van de crisis zullen zijn. Door de dagelijkse praktijk vermoeden we dat op de korte termijn waarschijnlijk geen verbetering te verwachten valt.
Wat echter fundamenteel onaanvaardbaar is, is het feit dat de verschillen niet optreden bij starters, maar op het moment dat moeders van hun zwangerschaps- of ouderschapsverlof terugkeren op de arbeidsmarkt. In Europa, waar een demografische crisis aan de gang is, geeft dit op zich al te denken en is dit volkomen onacceptabel. De voorschriften van de Europese Unie verbieden dit soort discriminatie duidelijk.
Zoals hier al is gezegd, stamt de relevante juridische norm uit 1975, en het is duidelijk dat deze richtlijn, net als vele andere, elke effectiviteit ontbeert. Ik ben erg blij dat de heer Špidla heeft aangekondigd dat we in 2010 een verslag kunnen verwachten over de stappen die de Commissie van plan is te nemen om de wetgeving effectiever te maken. Ik wil graag nog één zin wijden aan het Handvest van de rechten van de vrouw. Het is waarschijnlijk veel dringender om bestaande wetten effectiever en toegankelijker te maken dan om een nieuwe juridische norm in het leven te roepen die net zo inefficiënt zal zijn als eerdere normen.
Edite Estrela
(PT) Mevrouw de voorzitter, om te beginnen wil ik de rapporteur feliciteren met zijn uitstekende werk. Ik hoop dat de voorstellen in deze resolutie worden goedgekeurd. In het Europees Jaar van de strijd tegen armoede en sociale uitsluiting stellen we vast dat armoede een steeds vrouwelijker gezicht krijgt. De ongeveer 80 miljoen armen in Europa zijn in meerderheid vrouwen en kinderen. Vrouwen hebben het meest te lijden onder de economische en sociale crisis. Vrouwen betreden als laatsten de arbeidsmarkt en raken als eersten werkloos. Daar komt nog bij dat het beloningsverschil tussen mannen en vrouwen gestegen is van 15 procent in 2004 tot meer dan 17 procent in 2009.
Ik zou de aandacht en de steun van collega's willen vragen voor een aantal voorstellen die me vernieuwend en zeer belangrijk lijken: het opstellen van een Europees Handvest van de rechten van de vrouw, waar, zoals hier al is gezegd, zo'n grote behoefte aan bestaat; het voorstel voor een richtlijn betreffende de preventie en bestrijding van alle vormen van geweld tegen vrouwen, huiselijk geweld en vrouwenhandel; en het opnemen in de Europese wetgeving van het vaderschapsverlof, dat in de overgrote meerderheid van de lidstaten al bestaat, teneinde voor meer evenwicht tussen beroepsleven en gezins- en privéleven te zorgen en het geboortecijfer te stimuleren.
Tot slot wil ik commissaris Špidla danken voor alles wat hij heeft gedaan om gendergelijkheid te bevorderen en voor de samenwerking de afgelopen jaren met het Europees Parlement. Ik wens u veel succes toe, mijnheer de commissaris.
Antonyia Parvanova
(BG) Mevrouw de Voorzitter, geachte collega's, ook ik wil de rapporteur, de heer Tarabella, complimenteren met zijn verslag. Ik ben er sterk van overtuigd dat dit verslag een antwoord biedt op de bestrijding van stereotypen en gevallen van seksuele discriminatie. Dit verslag is voor veel van mijn collega's misschien niets bijzonders, maar ik ziet het als een nieuwe, meer doeltreffende inspanning voor gendergelijkheid op Europees niveau met als doel de sociaaleconomische status van vrouwen te stimuleren, met name van vrouwen die afkomstig zijn uit de nieuwe lidstaten, ervoor te zorgen dat ze breder vertegenwoordigd zijn binnen het politieke en zakelijke leven, en de ontwikkeling van hun carrière te bevorderen.
Aangezien sociale, juridische en economische instellingen de toegang van vrouwen en mannen tot middelen, hun kansen en relatieve macht bepalen, acht ik het uitermate belangrijk voor vrouwen dat ze gegarandeerd gelijke rechten hebben met betrekking tot hun rol in de politiek, voorname politieke en bestuurlijke functies in het zakenleven bekleden en op het hoogste niveau binnen bedrijfsbesturen aanwezig zijn. Daarnaast is het van belang om de opleidingstitels naar een hoger niveau te brengen en vrouwen dezelfde kansen als mannen op carrièreontwikkeling te bieden, met name na een lange periode van zwangerschapsverlof. Tegelijkertijd moet de balans tussen carrière en familieverplichtingen niet uit het oog worden verloren.
We moeten een institutioneel mechanisme bedenken waarmee een samenhangend beleid over dit vraagstuk kan worden opgezet, want de strijd tegen seksuele discriminatie wordt gewonnen door positieve prikkels op de lange termijn en wetgevende hervormingen, en door inkomens en de levenskwaliteit te verhogen. Anders zouden we deze kwestie hier in het Parlement niet bespreken vandaag.
Om significante progressie te boeken wat betreft gelijkheid voor de wet, gelijke kansen, waaronder gelijke beloning voor verricht werk, en gelijke toegang tot menselijke hulpmiddelen en andere productiemiddelen die meer kansen bieden, beschikken wij - het Europees Parlement en de Europese Commissie - over de mogelijkheid en zijn we aan onze stand verplicht om lidstaten en het maatschappelijk middenveld aan te moedigen om doeltreffende maatregelen te treffen.
Ik ben ervan overtuigd dat een gelijke rol van vrouwen in het beheer van middelen, in economische kansen en in het bestuurlijke en politieke leven een positief effect zal hebben op de economische ontwikkeling van onze samenleving, waarmee het vermogen tot ontwikkeling van landen wordt versterkt, armoede wordt teruggedrongen en de landen efficiënter en beter worden bestuurd.
In dit opzicht is de bevordering van gendergelijkheid een belangrijke component binnen de strategie om de economische crisis van het toneel te laten verdwijnen en met een bevredigende oplossing te komen voor de demografische crisis. Hierdoor kunnen mannen en vrouwen armoede aanpakken en hun levensstandaard verbeteren.
Franziska Katharina Brantner
(EN) Mevrouw de Voorzitter, ik zou graag de aandacht van de nieuwe Commissie willen vestigen op twee aspecten van het verslag die erg belangrijk zijn voor onze fractie, de Groenen, en ik hoop dat deze opmerkingen kunnen worden doorgegeven aan de nieuwe commissaris die hier verantwoordelijk voor zal zijn.
Twee punten: het eerste punt is de langverwachte herziening van de richtlijn inzake gelijk loon voor gelijk werk. Wij vinden deze herziening van cruciaal belang voor vrouwen in heel Europa. Het beloningsverschil is onacceptabel: we bevinden ons nu in 2010 en het is de hoogste tijd dat er actie wordt ondernomen om dit verschil weg te nemen. Mijnheer Špidla, u hebt zelf erkend dat er nieuwe wettelijke stappen moesten worden ondernomen. We zien hevig uit naar een voorstel van de Commissie inzake nieuwe wettelijke stappen in de loop van deze zittingsperiode.
Het tweede punt heeft betrekking op het recht op vaderschapsverlof. Ik wil hier graag benadrukken dat dit verslag gaat over de gelijkheid tussen vrouwen en mannen. We willen ook gelijkheid voor mannen, zodat zij tijd kunnen doorbrengen met hun kinderen en deze verantwoordelijkheid hebben als zij deze wensen. Vrouwen en mannen moeten dezelfde keuzes kunnen maken over de manier waarop zij willen leven, willen werken en voor hun gezin en kinderen willen zorgen. Hoewel we het dus zeer belangrijk vinden dat het Europees Parlement een signaal geeft aan vaders, willen we graag meer geven dan enkel signalen: we willen de weg vrijmaken voor een moderne samenleving. We vertrouwen erop dat de Commissie eindelijk een zeer moderne, op de toekomst gerichte richtlijn in het leven roept voor deze kwestie.
Tot slot verheugen we ons zeer op de voorstellen van het Spaanse voorzitterschap met betrekking tot de uitroeiing van geweld tegen vrouwen in heel Europa, en hopen we dat de Commissie ook iets zal gaan doen met die voorstellen.
Julie Girling
(EN) Mevrouw de Voorzitter, wij vrouwelijke Parlementsleden bevinden ons absoluut in een minderheidspositie. We hebben bevredigend en stimulerend werk, met een gelijk loon, gelijk pensioen, gelijke toegang tot functies met verantwoordelijkheid: wat een verschil met zo veel van onze kiezers.
Ik ben blij met dit verslag en prijs de nadruk die de heer Tarabella legt op het economische welzijn van vrouwen. Ik denk dat dit de allerbelangrijkste factor is voor het bevorderen van gendergelijkheid. Als vrouwen hun leven in economisch opzicht kunnen beheersen, kunnen ze ook alle andere aspecten van hun leven veel beter beheersen. We moeten ervoor zorgen dat vrouwen in deze uitdagende economische tijden niet achterblijven in slecht betaalde banen met weinig zekerheid.
Ik wil de European Engineering Industries Association graag feliciteren met haar recente beleidsvisie, waarin zij vraagt om de bevordering van wiskundige en wetenschappelijke studies, met name voor vrouwen. Zij wil, en ik citeer, 'in veel groteren getale hooggekwalificeerde vrouwen binnenhalen die te lang veel technische gebieden hebben gemeden'.
Ja, de positie van de vrouw draait om politiek en om bestuur, maar ook om daden: daden die meer zeggen dan woorden. Dit is de juiste weg voorwaarts, met verstandige werkgevers die de sterke punten van vrouwen onderkennen en hun economische welzijn bevorderen.
Eva-Britt Svensson
(SV) Mevrouw de Voorzitter, ik wil de heer Tarabella en de collega's van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid bedanken voor een goed verslag.
Ik wil met name twee dingen benadrukken. Ik hoop dat de plenaire vergadering het belang van vaderschapsverlof steunt. Vaderschapsverlof is niet alleen een belangrijk signaal dat kinderen de verantwoordelijkheid zijn van beide ouders, maar heeft ook andere positieve gevolgen. Uit studies blijkt dat vaders die vaderschapsverlof nemen grotere verantwoordelijkheid voor huis, gezin en kinderen blijven nemen. Door vaders erbij te betrekken leggen we met andere woorden een goede basis voor verdere gelijkheidsinspanningen.
Het tweede element dat ik aan de orde wil stellen en dat ik steun, is dat vrouwen eindelijk de macht moeten krijgen om over hun eigen lichaam, hun seksualiteit en hun reproductieve rechten te beslissen. Door vrouwen die macht te geven komen kinderen gewild ter wereld en kunnen zij zich echt ontwikkelen, wat een grondrecht is van elk kind. We willen dat er een einde komt aan de schadelijke gevolgen die illegale abortussen hebben voor het leven van vrouwen en aan het feit dat vrouwen er zelfs vandaag nog het leven bij inschieten. Geef vrouwen zelfbeschikkingsrecht - niet alleen wat financiën, beleid en samenleving betreft, maar ook over hun eigen lichaam.
Morten Messerschmidt
(DA) Mevrouw de Voorzitter, ook ik ben van mening dat dit een belangrijke kwestie is en luisterend naar het debat kan ik daarom niet nalaten me erover te verbazen dat schijnbaar alle fracties, met uitzondering van de Fractie Europa van Vrijheid en Democratie, van mening zijn dat de strijd voor de gelijkheid van vrouwen en mannen iets is waar alleen vrouwen zich mee bezig moeten houden. Die indruk ontstaat in ieder geval wel, luisterend naar de overigens uitstekende sprekers van vandaag. Naar mijn mening is er een opvallend gebrek aan mannelijke sprekers en het verheugt me dat mijn fractie er twee heeft kunnen sturen.
Dit gezegd hebbende in verband met de stijl en vorm van het debat wil ik graag opmerken dat er in het verslag zelf naar mijn mening een zeer sterke nadruk ligt op alleen sociaaleconomische overwegingen. Er wordt veel in gezegd over de arbeidsmarkt, beloningsverschillen, onderwijs, regelgeving inzake bestuursfuncties en dergelijke, en deze punten zijn ook van groot belang, maar - zoals een eerdere spreker reeds heeft opgemerkt - ontbreekt een aandachtsgebied volledig, namelijk het enorme culturele probleem waarmee we worden geconfronteerd ten gevolge van de immigratie vanuit de islamitische wereld. Ik ben van mening dat het enigszins beschamend is dat een verslag dat over de gelijke rechten van vrouwen moet gaan, niet eens de problemen benoemt met gedwongen huwelijken, opgedrongen hoofddoekjes, eerwraak, besnijdenis, gebrek aan toegang tot onderwijs, enz. Deze elementen moeten meegenomen worden om een accuraat beeld te schetsen van Europa in het jaar 2010.
Krisztina Morvai
(HU) Graag stel ik het Europees Parlement een radicaal nieuwe benadering van de abortuskwestie voor. Laten we alstublieft eindelijk eens afrekenen met die verbijsterende leugen dat abortus iets goeds zou zijn voor vrouwen, misschien zelfs een graadmeter voor de vrijheid van vrouwen. Nee! Zoals velen, vrouwen maar ook mannen, weten is abortus een pijnlijke en schadelijke ingreep, zowel lichamelijk als mentaal. Juist daarom moeten we in plaats van het voortdurend over een betere toegang tot abortus te hebben, eindelijk eens beginnen te praten over het voorkómen van abortus. Laten we daar de nadruk op leggen en de vrouwen daarbij helpen. Laten we vrouwen helpen zich voor te bereiden op geplande zwangerschappen. Mocht er echter toch sprake zijn van een ongeplande zwangerschap, de bevruchting van een ongepland kind, dan moeten vrouwen en stellen in staat zijn dat kind op de wereld te zetten en met liefde op te voeden. Ze moeten daar alle hulp en steun bij krijgen.
Anna Záborská
(FR) Mevrouw de Voorzitter, mijnheer de commissaris, de ontwerpresolutie van onze collega Tarabella, die sinds de laatste Europese verkiezingen lid is van de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid, is ambitieus. Ik heb het dan met name over paragraaf 20: "Het Europees Parlement dringt aan op de spoedige opstelling van een Europees Handvest van de rechten van de vrouw."
Iedereen die de geschiedenis van de Europese integratie kent, herinnert zich dat in het Verdrag van Rome al het beginsel van gelijkheid tussen vrouwen en mannen op de arbeidsmarkt was vastgelegd. In alle lidstaten bestaan wetten inzake gelijke behandeling van vrouwen en mannen. Vragen om een nieuw handvest is een te simpele oplossing. Toepassen van de bestaande instrumenten is een grotere uitdaging.
De realiteit is dat we, als we paragraaf 20 niet schrappen, aan het Europees Verdrag voor de rechten van de mens van de Raad van Europa, aan het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en aan het gloednieuwe Europees Instituut voor gendergelijkheid een vierde instrument toevoegen, in de vorm van een speciaal nieuw handvest ten bate van vrouwen.
Ik heb daarbij enkele vraagtekens. Wat is het nut van een nieuw handvest voor de rechten van vrouwen? Welke toegevoegde waarde heeft dat? Geen enkele. Het is een grote vergissing te denken dat we met een handvest de problemen van vrouwen kunnen oplossen. Het natuurlijk recht, waarop we in de politiek onze overwegingen en verantwoord handelen moeten baseren, staat geen speciale rechten toe. Niemand kan beweren dat de juridische instrumenten de rechten van vrouwen negeren. Dat zou een oneerlijke gedachtegang zijn en feitelijk onjuist.
Daarom stem ik tegen paragraaf 20. De kwestie van het handvest staat daarbij centraal. Als paragraaf 20 in de ontwerpresolutie blijft staan, kan ik niet vóór stemmen.
Tot slot bedank ik u, mijnheer de commissaris, voor de samenwerking met de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid tijdens uw mandaat.
Sylvie Guillaume
(FR) Mevrouw de Voorzitter, op de allereerste plaats wil ik mijn collega, de heer Tarabella, feliciteren met de kwaliteit van het verslag dat hij geschreven heeft en met het feit dat hij zich zo succesvol gekweten heeft van de taak, om al deze kwesties op het terrein van gendergelijkheid aan de orde te laten komen.
Op dit terrein - gelijkheid - is veel voortgang geboekt, dat moeten we erkennen. Desondanks moet er ook nog veel gebeuren, met name met het oog op de economische en sociale crisis, die nog harder aankomt voor een toch al zeer kwetsbare groep, namelijk vrouwen.
We moeten ook aandacht hebben voor de dubbele discriminatie waar vrouwen soms mee te maken krijgen, vanwege een handicap, leeftijd of het feit dat ze tot een etnische minderheid behoren. Er zijn drie punten waar ik met name op in wil gaan. We hebben betrouwbare, valide en vergelijkbare indicatoren nodig op Europees niveau. Aan de hand daarvan kunnen we oplossingen aandragen die zijn afgestemd op een meetbare werkelijkheid, op grond van geloofwaardige gegevens over gendergelijkheid.
Als we daadwerkelijk gelijkheid willen bereiken, moet er op Europees niveau vaderschapsverlof worden ingevoerd. Dat is een belangrijk element als het gaat om gelijke kansen op het werk en in het gezin.
Tot slot mijn derde punt. Gendergelijkheid hangt onverbrekelijk samen met zeggenschap van vrouwen over hun eigen lichaam. Dat betekent met name dat vrouwen zo vrij mogelijk toegang moeten hebben tot anticonceptiemiddelen en abortus. Ik betreur het dat deze kwestie nog steeds zo gevoelig blijkt te liggen, om het maar voorzichtig uit te drukken, maar het is duidelijk dat we, zolang vrouwen geen zeggenschap hebben over hun seksuele rechten, ons doel van echte gelijkheid tussen vrouwen en mannen niet bereikt hebben.
Siiri Oviir
(ET) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, geachte collega's, allereerst mijn complimenten aan de heer Tarabella, maar nu over tot het verslag. Gelijkheid tussen vrouwen en mannen is niet een op zichzelf staand doel, maar een voorwaarde om onze algemene doelstellingen te behalen.
Gelijkheid in het dagelijks leven is in ieders belang, zowel voor mannen als voor vrouwen, maar dit probleem wordt niet opgelost door alleen afzonderlijke delen van wetgeving. Het feit dat we er vandaag nog steeds over praten en er al veertig jaar over praten, is een teken dat alleen een veelzijdig en geïntegreerd beleid ons dichter bij ons doel brengt. Ik wil daarom het grote belang van invoering en toezicht benadrukken.
Ten tweede, de verspreiding van verouderde genderstereotypen zorgt ervoor dat mannen en vrouwen in feite middeleeuwse rollen in de maatschappij vervullen en versterkt hun ongelijkheid. We willen de situatie veranderen, maar we moeten ook zelf het voorbeeld geven hierin. Morgen keuren we de nieuwe Europese Commissie goed, waar vrouwen slechts voor één derde deel van uitmaken. Dat valt nu niet meer te veranderen. Ik stel voor dat de lidstaten bij de volgende verkiezing voor een nieuwe Commissie elk twee kandidaat-commissarissen voordragen: een man en een vrouw. Zo beslissen we dus niet op basis van geslacht, maar op basis van hun bekwaamheid. Onderwijsstatistieken tonen aan dat vrouwen hier niet bang voor hoeven te zijn en daarom ben ik ervan overtuigd dat we ons niet hoeven te schamen. Tot slot wil ik de heer Špidla bedanken en hoop ik dat hij alle doelstellingen behaalt die hij voor zichzelf heeft uitgestippeld.
Michail Tremopoulos
(EL) Voorzitter, in dit belangrijke verslag uit 2009 wordt zeer terecht opgemerkt dat geweld tegen vrouwen een groot obstakel voor gelijkheid tussen vrouwen en mannen vormt. Er wordt echter niet specifiek gerefereerd aan huiselijk geweld. Helaas is het zo dat dit zeer vaak voorkomt en een probleem is waar alle bevolkingsgroepen mee te kampen hebben. In Griekenland, bijvoorbeeld, zijn er in anderhalf jaar tijd 35 partnermoorden geregistreerd.
Ondanks dit alles is de georganiseerde opvang voor mishandelde vrouwen erg basaal of zelfs geheel afwezig. Het Europees Parlement dient de lidstaten, waaronder natuurlijk Griekenland, te stimuleren om in elke gemeente opvang te creëren voor mishandelde vrouwen, met volledige psychologische, juridische en professionele ondersteuning, evenals goed bemenste opvangtehuizen voor deze vrouwen.
Voorts dienen de lidstaten de wijzigingsvoorstellen in acht te nemen zoals die door vrouwenorganisaties en juristen zijn gedaan om onduidelijkheden en mazen in de wet inzake het onderwerp van huiselijk geweld weg te nemen. Tot slot dienen de lidstaten bij scholen antiseksistische onderwijsprogramma's in te voeren om stereotype sociale opvattingen recht te trekken.
Jaroslav Paška
(SK) Om te beginnen juich ik het toe dat het Europees Parlement zo nauw betrokken is bij het vraagstuk over gendergelijkheid. Ik kan me echter niet aan de indruk onttrekken dat ons Europees beleid lijdt aan een zware, een zeer zware vorm van schizofrenie. Ik wil graag citeren uit een recent verslag van een bureau. De 16-jarige Medine Memi, afkomstig uit het dorpje Kahta in de Turkse provincie Adiyaman, is levend begraven door haar familie in een kippenren naast het ouderlijk huis. De politie vond haar in een zithouding twee meter onder de grond. Uit de autopsie kwam naar voren dat het meisje grote hoeveelheden aarde in haar longen en maag had. De vader van het meisje bekende kalm de daad en zei dat hij haar heeft begraven omdat het meisje bevriend was met enkele jongens. Geachte collega's, in Turkije en vergelijkbare landen worden vrouwen en zelfs meisjes op deze manier vermoord, ook als zij bijvoorbeeld slechts met andere mannen hebben gesproken. Als we gendergelijkheid serieus nemen, hoe kunnen we dan ooit vinden dat een land met een dergelijke houding tegenover het schone geslacht onderdeel zou kunnen uitmaken van een beschaafd Europa. Gendergelijkheid gaat niet alleen over het berekenen van kleine verschillen in inkomens, maar vooral over het recht op leven en menswaardigheid, dat vrouwen in veel van onze buurlanden herhaaldelijk wordt ontzegd.
Laurence J.A.J. Stassen
Voorzitter, vandaag debatteren wij over het voortgangsverslag omtrent de gelijkheid tussen man en vrouw in de Europese Unie. Er wordt heel wat gesproken. Maar als er één onderwerp in het verslag ontbreekt, dan is het wel de ontstellende ongelijkheid tussen man en vrouw in de Europese islamitische gemeenschap, waar de vrouw totaal ondergeschikt is aan de man, gebaseerd op de regels in de koran. Deelname van islamitische vrouwen aan het arbeidsproces of hogere opleiding is nauwelijks bespreekbaar voor de mannen, of het moet zijn met een boerka of hoofddoek op, waarmee voor hun de kans op een baan sterk afneemt.
Dan moet de Europese Unie dus niet strijden voor het recht op de boerka, maar voor het recht op werk zónder die boerka. De Partij voor de vrijheid steunt lidstaat Frankrijk in een verbod op de boerka in de openbare ruimten en zou graag zien dat dit ook in de andere lidstaten op nationaal niveau wordt ingevoerd. Voorzitter, doe iets aan de schrikbarende achterstelling van deze vrouwen.
De Partij voor de vrijheid wil dat deze achterlijkheid hard bestreden wordt. Zij hebben recht op vrijheid van meningsuiting en op vrijheid om te studeren, zonder angst voor de islam die hen geïsoleerd wil houden. Het is tijd voor een nieuwe emancipatiegolf. De Partij voor de vrijheid zal daarom het voorliggende verslag niet steunen, omdat het de werkelijk belangrijke zaken niet aan de orde stelt en dat vinden wij eigenlijk een grote schande.
Christa Klaß
(DE) Mevrouw de Voorzitter, commissaris, dames en heren, we stellen vandaag opnieuw vast dat Europese vrouwen in het arbeidsleven nog steeds geen gelijke rechten hebben. Het is wel zo dat de participatiegraad van 51 procent in 1997 naar 58 procent in 2007 is gestegen. Vrouwen zijn tegenwoordig hooggekwalificeerd, maar het aandeel van vrouwen in leidinggevende functies is de laatste jaren onveranderd gebleven - onveranderd laag. Bovendien is het aandeel van vrouwelijke studenten juist in de studierichtingen economie, bedrijfswetenschappen en rechten hoger dan dat van mannelijke studenten.
We moeten vaststellen dat ook in 2007 nog 31 procent van de vrouwen in deeltijd werkt, wat vier keer zoveel is als mannen. Vrouwen verdienen gemiddeld 17,4 procent minder dan mannen, ze lopen het grootste risico om in armoede te vervallen en ze worden vooral op hoge leeftijd niet alleen door eenzaamheid en hulpbehoevendheid, maar ook door armoede getroffen. Hierin moeten wij verandering brengen.
Vrouwen in het bedrijfsleven, vrouwen op de arbeidsmarkt - dat is wat wij eisen. Wij vragen om speciale regelingen om ouderschapsverlof en moederschapsbescherming te vergoeden en we bereiken daarmee het tegenovergestelde: vrouwen worden te duur en worden daarom niet aangesteld. Alle maatregelen zijn vanuit de economie bedacht. Bovendien is het werkelijke onrecht gelegen in de minderwaardige positie van vrouwen en in het gebrek aan erkenning voor gezins- en huishoudelijke activiteiten.
Commissaris, u hebt zojuist gezegd dat u een kosten-batenanalyse van deze situatie wilt laten maken, maar u zult een en ander noch kunnen berekenen, noch kunnen bekostigen. Waarom erkennen we niet dat moeders en vaders graag thuis voor het gezin zouden willen werken, als dit niet als minderwaardig zou worden beschouwd en over het algemeen een carrièrebreuk zou betekenen. Wie tegenwoordig in het gezin werkt, vervult een belangrijke functie voor de samenleving, want zo iemand geeft vorm aan onze toekomst, verwerft competenties en vaardigheden en doet ook nog eens levenservaring op, wat ook voor latere beroepsactiviteiten van pas kan komen.
Daarom moet de economie zich inzetten voor gezinnen en vrouwen. We hebben veel meer behoefte aan een andere kijk op de samenleving dan aan nieuwe Europese toezichthoudende instanties en instellingen.
Antigoni Papadopoulou
(EL) Voorzitter, de internationale financiële crisis heeft duidelijke negatieve gevolgen voor zowel mannen als vrouwen. Het verlies van arbeidsplaatsen is het gevolg en noopt tot financiële soberheidsmaatregelen. In geen enkel geval mag dit echter een remmende factor zijn voor wat betreft het verder stimuleren van beleid inzake de gelijkheid tussen mannen en vrouwen, aangezien dergelijk beleid sociaaleconomische ontwikkelingen en herstel in Europa bevordert.
Voor de Europese Unie en de regeringen van haar lidstaten houdt de crisis echter ook een unieke kans in om omstandigheden te creëren die het concurrentievermogen op mondiaal niveau kunnen vergroten, waarbij gelijkheid tussen mannen en vrouwen aan bod komt en in elk beleidsterrein geïntegreerd zal kunnen worden, zodat vastgeroeste democratische achterstanden ten nadele van vrouwen het hoofd kan worden geboden.
We moeten onze inspanningen opvoeren om ongelijkheid in salariëring, geweld, het glazen plafond, discriminatie en armoede hard aan te pakken. We moeten zoeken naar manieren om gezin en beroep beter met elkaar in evenwicht te brengen, de infrastructuur voor de verzorging van kinderen, zuigelingen en ouderen te verbeteren en ondersteuning te bieden aan werkende vrouwen, tweeverdieners, eenoudergezinnen en personen met een handicap. Maar allereerst moeten we alle wetgeving inzake gelijkheid doelmatig in praktijk brengen.
Nadja Hirsch
(DE) Mevrouw de Voorzitter, dit is het Europees Jaar van de bestrijding van armoede en sociale uitsluiting. Het risico om in armoede te vervallen of in armoede te moeten leven, is voor vrouwen nog altijd veel groter. Een aaneenschakeling van veel kleine stappen is hiervan de oorzaak: de beroepskeuze van meisjes, die vaak een beroep kiezen die niet zo goed wordt beloond; de beslissing om een kind te nemen, waardoor alleen nog in deeltijd kan worden gewerkt; de beslissing om voor ouders of grootouders te zorgen, wat er dan weer toe leidt dat ook de oudere vrouwen weer niet in een beroep kunnen terugkeren. Dit alles bij elkaar leidt ertoe dat vrouwen in hun beroepscarrière duidelijk kleinere stappen vooruitgaan. Dit komt later ook weer tot uiting in een lager pensioen. Dit probleem kent veel aspecten en deze worden ook in dit verslag behandeld.
De belangrijke boodschap die we over moeten brengen is dat er heel veel kansen zijn, maar die moeten wel door de meisjes en vrouwen worden aangegrepen. We moeten op school meisjes stimuleren om te zorgen dat ze zelfbewuster worden en de moed hebben om een technische studie te beginnen. Dit geldt vooral ook voor vrouwelijke migranten. Ik wil nog op een ander aspect wijzen. Wanneer we hier nu om ons heen kijken, kunnen we vaststellen dat ongeveer twee derde van de aanwezigen vrouw en een derde man is. We moeten ook de mannen zo ver krijgen dat ze zich veel meer voor dit thema inzetten, zodat het aantal mannen dat zich hier voor de vrouwen inzet ooit misschien nog eens wordt aangevuld met de overige twee derden.
Joanna Katarzyna Skrzydlewska
(PL) Mevrouw de Voorzitter, in het verslag van Marc Tarabella over de gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie zijn een aantal belangrijke eisen gesteld aan de Europese Commissie en de lidstaten. Voor de zoveelste maal is er gewezen op het probleem van loondiscriminatie bij vrouwen en op het ontbreken van een wetgevingsvoorstel van de Commissie om deze verschillen in te perken. Het probleem van de vrouwen die in kleine familiebedrijven werken is aangehaald. Vaak zijn zij niet verzekerd in het kader van een sociale verzekering, wordt hun werk niet bij de gepresteerde werkuren gerekend en telt het niet mee voor hun pensioen. Ook het belang van en de nood aan beroepsoriëntatie is onderstreept die vrouwen moet helpen activeren die hun plaats op de arbeidsmarkt hebben verloren na de geboorte van een kind of nadat ze thuis zijn gebleven om voor ouderen te zorgen. De nadruk wordt gelegd op de noodzaak om hulp te bieden aan vrouwen die hun eigen onderneming willen opstarten. Er is ook een oproep gedaan om technische beroepen te promoten bij jonge vrouwen die aan het begin van hun beroepscarrière staan om het percentage van vrouwen in typisch mannelijke beroepen te verhogen. Er wordt ook op gewezen dat een groep vrouwen, die zich in een uiterst moeilijke situatie bevindt, een prioritaire behandeling moet krijgen. Het gaat om vrouwen met een handicap, oudere vrouwen en vrouwen met personen ten laste.
Volgens mij staan er tussen deze belangrijke en fundamentele kwesties ook een aantal onnodige bepalingen over reproductieve gezondheid en andere bepalingen die algemene en onbeperkte toegang geven tot abortus. Ik wijs er de andere leden op dat beslissingen over abortus binnen de bevoegdheden van de regeringen van de afzonderlijke lidstaten liggen. De strijd om de gelijke behandeling van vrouwen en mannen zouden we niet mogen laten afhangen van keuzes op seksueel vlak. Een dergelijke praktijk kan de steun voor het verslag dat we bespreken aanzienlijk ondermijnen.
Vilija Blinkevičiūt
(LT) Allereerst wil ik de rapporteur, de heer Tarabella, bedanken voor zijn werk.
Om de economische neergang te overwinnen, is het enorm belangrijk om in menselijk potentieel en sociale infrastructuur te investeren, waarbij de omstandigheden worden gecreëerd voor vrouwen en mannen om hun potentieel volledig te benutten.
De Europese Unie nadert inmiddels de doelstelling uit de strategie van Lissabon om voor 2010 een participatiegraad voor vrouwen van 60 procent te bereiken. Werkgelegenheid voor vrouwen verschilt enorm van lidstaat tot lidstaat en daarom moeten de Commissie en de lidstaten doeltreffende maatregelen treffen om de invoering van de richtlijn inzake de gelijke behandeling van mannen en vrouwen in werkgelegenheid en beroep veilig te stellen.
De beloning van mannen en vrouwen loopt momenteel enorm uiteen binnen de lidstaten en daarom moeten we een dringende oproep doen aan de lidstaten om het principe "gelijk loon voor gelijk werk" toe te passen. De Commissie moet het voorstel inzake de invoering van het principe van gelijk loon voor mannen en vrouwen nog ter behandeling indienen.
Er moet een stimuleringsbeleid komen die ertoe leidt dat vrouwen en mannen hun verantwoordelijkheden op privé- en zakelijk gebied gelijk verdelen en tot een betere verdeling komen voor wat betreft de tijd die aan betaald en onbetaald werk wordt besteed.
De lidstaten moeten alle mogelijke maatregelen treffen met het oog op de toegang tot voorschoolse kinderopvang.
De kwestie over het vaderschapsverlof moet nog worden opgelost. We moeten daarom een gemeenschappelijke oplossing vinden voor de versterking van dit verlof in de richtlijn.
Bovendien is er in de raadplegingen van de Commissie over de nieuwe 2020-strategie onvoldoende aandacht besteed aan kwesties inzake gelijkheid tussen mannen en vrouwen. Kwesties inzake gendergelijkheid moeten aangescherpt en opgenomen worden in de nieuwe strategie.
Tot slot wil ik mijn oprechte dank overbrengen aan het Commissielid voor de lange samenwerking op het gebied van gendergelijkheid, werkgelegenheid en sociale zaken. Dank u wel en veel succes!
Lena Kolarska-Bobińska
(PL) Mevrouw de Voorzitter, zoals blijkt uit dit verslag zijn er in Europa veranderingen aan de gang die gunstig zijn voor een betere opleiding en meer werkgelegenheid voor vrouwen, maar toch bestaan er nog altijd grote verschillen. Deze verbetering situeert zich binnen de kringen waar vrouwen voor zichzelf beslissen, initiatief en wilskracht tonen. In gebieden waarop ze weinig invloed hebben zijn er stereotypes gangbaar die hen niet toelaten om promotie te maken in of deel te nemen aan het openbare leven. Daarom neemt het aantal vrouwen op managerposten niet toe en stijgt hun deelname aan de politiek slechts met mondjesmaat. Bijgevolg is het bijzonder belangrijk om de strijd aan te binden met de stereotypes en actie te ondernemen om de gendergelijkheid in het openbare leven en de politiek te bevorderen. In het verslag is er sprake van versterking van dergelijke acties, maar dit volstaat niet. We moeten samen dergelijke voorstellen doen. We moeten de Commissie en lidstaten aanmoedigen om een debat aan te gaan en acties te ondernemen om de deelname van vrouwen aan de politiek te bevorderen. Daar waar vrouwen sterker betrokken zijn bij de politiek wordt meer aandacht besteed aan sociale zaken, kinderopvang, vrouwenzaken en de gelijkheid van vrouwen in het algemeen.
In Polen zijn we een debat gestart over prioriteiten in de politiek. Een groep vrouwen heeft vanuit de basis het initiatief genomen om een wet over pariteit in de politiek voor te bereiden, op basis waarvan 50 procent van de plaatsen op de verkiezingslijsten zou worden ingenomen door vrouwen. We hebben meer dan 100 000 handtekeningen verzameld voor deze wet en hebben de wet voorgelegd aan het Poolse parlement. Dit was het startschot voor een hevig debat waarvan niet zeker is of het succes zal kennen, of het parlement ons voorstel dus zal goedkeuren. Ik weet niet of dit een groot succes zal zijn, maar het debat alleen al, dat nu aan de gang is, heeft het maatschappelijk bewustzijn aanzienlijk veranderd. We hebben de resultaten van een opiniepeiling die daarop wijzen. Daarom roep ik ook op om in de landen van de Europese Unie een dergelijk debat over de deelname van vrouwen aan de politiek te starten.
Joanna Senyszyn
(PL) Mijnheer de Voorzitter, het is een goede zaak dat de onderhavige richtlijn ook paragraaf 38 bevat, die bepaalt dat vrouwen zeggenschap moeten hebben over hun seksuele en reproductieve rechten, met name door gemakkelijke toegang tot contraceptie en abortus, en dat vrouwen gratis toegang tot raadplegingen over veilige abortus moeten hebben. Dit is vooral belangrijk voor vrouwen in landen die restrictieve anti-abortuswetten hebben en een misleidende pro-life propaganda voeren. In mijn land, Polen, laat de politieke rechtervleugel, die door de clerus onder de duim wordt gehouden, geen degelijke seksuele opvoeding toe en beperkt die de toegang tot anticonceptie en legale abortus. De term abortus is zelfs volledig uit de Poolse taal geschrapt en vervangen door de term "doden van een ongeboren kind". Om een eind te maken aan de legale abortussen, waarvan er jaarlijks slechts een honderdtal worden uitgevoerd, worden er sinds een paar jaar opnieuw pogingen ondernomen om een clausule toe te voegen aan de Poolse grondwet om het leven te beschermen vanaf het moment van de conceptie. De zogenaamde verdedigers van het leven storen zich niet aan de 100 000 illegale abortussen en huichelen dat die niet gebeuren.
De Europese Unie moet een einde maken aan het gebrek aan respect dat bepaalde lidstaten tonen voor de reproductieve en seksuele rechten van de vrouw.
Danuta Maria Hübner
(EN) Mijnheer de Voorzitter, vrouwen vormen de helft van al het talent in Europa. We mogen dit creatieve potentieel niet verspillen. Als we erin slagen dit potentieel in te zetten in de economie, kunnen we een enorme stap voorwaarts maken, zowel met betrekking tot de opvattingen die nog steeds heersen in Europese samenlevingen als voor de nieuwe agenda van de Unie voor meer groei, banen en concurrentievermogen.
Gelijke kansen bestaan wel op papier. De Unie heeft minstens dertien richtlijnen voor gendergelijkheid opgesteld. Het principe ligt verankerd in het Verdrag en in de grondwetten en wetgevingsbesluiten van lidstaten, maar uit de praktijk blijkt iets heel anders. Nog nooit eerder waren vrouwen zo goed opgeleid, maar op het gebied van ondernemerschap zijn vrouwen nog steeds sterk ondervertegenwoordigd.
De afgelopen jaren is er vrijwel niets gebeurd op het gebied van het beloningsverschil tussen mannen en vrouwen. In de zakenwereld komen vrouwen zelden hun betalingsverplichtingen voor hun leningen niet na, maar toch krijgen vrouwen moeilijker toegang tot financiën, en dit komt doordat banken zo gebrand zijn op zakelijk onderpand. Om geld te lenen heb je meer geld nodig, maar slechts 1 procent van alle activa ter wereld is in handen van vrouwen.
Ondanks hogere kwalificaties en ondanks een hogere opleiding zijn vrouwen nog altijd totaal ondervertegenwoordigd onder de beleidsvormers. Als er meer vrouwen met besluitvormingsfuncties zouden zijn, zouden al deze problemen kunnen worden opgelost. Vrouwen kunnen hun eigen belangen wel behartigen en hun agenda promoten, maar de echte macht ligt op het gebied van besluitvorming, en daarom zouden vrouwen hieraan moeten deelnemen.
Voor verandering is kritische massa onmisbaar. Eén enkele vrouw in een besluitvormend orgaan zal al snel haar gedrag moeten aanpassen om door de mannelijke meerderheid te worden geaccepteerd. Om te beginnen zouden enkele vrouwen in een besluitvormende raad al een grote bijdrage kunnen leveren, al zullen al deze strategieën maar weinig uithalen als we er niet in slagen om het grootste obstakel voor vrouwen weg te nemen: het vinden van een balans tussen gezin en werk. De resterende obstakels vragen om een politieke reactie en daarom hebben we nog steeds beleidsregels op het gebied van gendergelijkheid nodig, zowel op nationaal als Europees niveau.
Georgios Papanikolaou
(EL) Voorzitter, ook ik onderschrijf de mening van mijn collega's, vele vrouwen en een flink aantal mannen, en die van onze rapporteur de heer Tarabella, die ik wil feliciteren, en ook ik zou willen zeggen dat wij hier allemaal hartstochtelijk elke actie en elk initiatief voor de bestrijding van elke vorm van discriminatie tussen mannen en vrouwen ondersteunen. Dit spreekt voor zich, want zo dienen wij namelijk te functioneren in de open, democratische en liberale maatschappij waarin wij allemaal graag wensen te leven.
Er worden belangrijke inspanningen verricht en dat willen wij graag benadrukken. Op Europees niveau zou ik Richtlijn 54/2006/EG opnieuw onder de aandacht willen brengen, op basis waarvan tegen augustus 2009 elke vorm van discriminatie tussen mannen en vrouwen binnen de lidstaten diende te zijn opgeheven. Ook zou ik willen herinneren aan de door de Commissie uitgebrachte Europese routekaart voor de bestrijding van discriminatie tussen mannen en vrouwen binnen de Europese Unie, geldig voor de periode 2006 tot en met 2010.
Ik verwelkom en herinner bovendien aan elk relevant initiatief van de nationale regeringen van de lidstaten van de Europese Unie, waarvan de meest recente het initiatief van de regering van president Sarkozy betreft, op basis waarvan wetgeving voor een verbod op het dragen van boerka's in openbare ruimtes wordt gepromoot.
Dit zijn specifieke stappen; er is echter nog meer nodig om - bovenal - tot een mentaliteitsverandering te komen waardoor elke vorm van discriminatie wordt voorkomen. Helaas wordt er nog steeds gediscrimineerd, en een kwetsbare groep waar ik aan zou willen refereren betreft die van nieuwe moeders. Met verbazing heb ik in het verslag van de Europese Commissie inzake de Barcelona-doelen voor de kinderopvang binnen de Europese Unie gelezen dat vrijwel alle Europese moeders verklaren dat zij niet in staat zijn om hun kinderen op te voeden zoals zij dat graag zouden willen, vanwege de enorme hoeveelheid verantwoordelijkheden waarmee zij zich in het dagelijkse leven geconfronteerd zien. We moeten begrijpen, en dit kan niet genoeg worden benadrukt, dat ons onvermogen om tot een werkelijke gelijkheid tussen mannen en vrouwen te komen gevaar oplevert voor de kinderen van vandaag, vanwege het feit dat zij worden beroofd van een stabiel gezinsleven met daarin de duidelijke aanwezigheid van een moeder. De geestelijke balans en de ontwikkeling van een evenwichtige persoonlijkheid voor de kinderen van vandaag, de burgers van de Europese Unie van morgen, loopt hierdoor gevaar.
Zita Gurmai
(EN) Mijnheer de Voorzitter, de economische crisis heeft nog eens benadrukt dat de rechten van vrouwen en gendergelijkheid onderling verbonden zijn met actuele economische kwesties.
In landen waar wetgeving om gendergelijkheid te bevorderen is geïntroduceerd, is de vertegenwoordiging van vrouwen op de arbeidsmarkt doorgaans aanzienlijk hoger, evenals het geboortepercentage. Deze landen hebben over het algemeen een gezondere economische, sociale en pensioengerelateerde situatie. Bovendien zijn de salarissen van vrouwen van cruciaal belang in het gezin.
Het is duidelijk dat de naderende EU 2020-strategie uitdrukking moet geven aan een duidelijk streven om gendergelijkheid te integreren in alle Europese beleidsregels. De strategie moet worden gecoördineerd met de nieuwe routekaart voor gendergelijkheid en ook met het toekomstige handvest voor de rechten van de vrouw. Zoals mijn collega Marc Tarabella in zijn verslag meldt, zijn ook de gezondheid en seksuele rechten van vrouwen een even belangrijk instrument voor de sociaaleconomische zelfbeschikking van vrouwen. We moeten toegang tot kennis, informatie, medische zorg en medische bijstand bieden om alle vrouwen een keuze te geven en gelijke rechten en toegang mogelijk te maken.
Ik wil graag mijn dank uitdrukken voor de vijf jaar dat ik heb samengewerkt met Vladimír Špidla, want dit is de laatste kans die ik krijg om hem gedag te zeggen. Hartelijk dank voor een uitstekende bijdrage van u en uw team.
Hella Ranner
(DE) Mijnheer de Voorzitter, collega's, in dit uiterst interessante debat is over dit onderwerp eigenlijk al alles gezegd. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat ik nu nog iets nieuws naar voren zou kunnen brengen. Ik wil van mijn kant echter concluderend één ding opmerken: we zouden er allemaal naar moeten streven dat vrouwen zich niet langer steeds opnieuw voor de keuze gesteld zien tussen enerzijds het beroep en anderzijds het gezin. We moeten hiervoor de voorwaarden creëren. Het moet mogelijk zijn om op korte termijn maatregelen te treffen waardoor een vrouw zo goed mogelijk tegelijkertijd haar rol als moeder kan vervullen en beroepsactiviteiten kan uitoefenen.
Als men realistisch is, moet men bedenken dat uittreding uit een bestaande salarisregeling wel onvermijdelijk zal zijn. Het moet echter mogelijk zijn na herintrede de verloren arbeidstijd weer snel in te halen. Ik denk dat dit juist in economisch moeilijke tijden een oplossing is die we allen zouden moeten nastreven. Wanneer we daarin slagen - en wij in het Europees Parlement kunnen hieraan een grote bijdrage leveren - krijgen we een modern Europa dat werkelijk gelijke kansen biedt. Het is toch voor ons allemaal duidelijk dat dit alleen mogelijk is door een consequente gelijkstelling van mannen en vrouwen.
Britta Thomsen
(DA) Mijnheer de Voorzitter, het verslag-Tarabella over gelijkheid van vrouwen en mannen beschrijft op uitstekende wijze de grote uitdagingen waar we mee te maken hebben op het gebied van gelijkheid in de EU. Een van die uitdagingen is ervoor te zorgen dat vrouwen een groter deel uitmaken van de besturen in particuliere en overheidsbedrijven, niet in het minst in de financiële sector. We bevinden ons midden in een economische crisis, waarin we behoefte hebben aan de bijdrage van alle talenten om de nodige groei te creëren. Simpel gezegd staat ons concurrentievermogen op het spel.
Daarom moet de EU leren van Noorwegen. Reeds in 2002 nam de toenmalige Noorse minister van Werkgelegenheid het initiatief voor een voorstel waarbij minimaal 40 procent van iedere sekse in de besturen van ondernemingen vertegenwoordigd zou moeten zijn op grond van een kille berekening, namelijk dat Noorwegen alle talenten moet gebruiken om mee te kunnen doen binnen de mondiale concurrentiestrijd. De huidige vorm van rekruteren, waarbij mannen hoofdzakelijk mannen rekruteren, is destructief wanneer het gaat om het creëren van innovatie en groei. We moeten het potentieel van beide seksen benutten en in de EU het initiatief nemen tot wetgeving die vergelijkbaar is met de Noorse wetgeving. In 2002 waren er in Noorwegen ongeveer 200 vrouwelijke bestuursleden; vandaag de dag is dat aantal bijna vervijfvoudigd. Tegelijkertijd tonen meerdere onderzoeken aan dat bedrijven met een vertegenwoordiging van beide seksen in het bestuur het puur economisch gezien beter doen. Het is daarom eenvoudigweg een kwestie van gezond verstand om voor gelijkheid te strijden.
Carlo Casini
(IT) Mijnheer de Voorzitter, geachte collega's, mijnheer de commissaris, het principe van gelijkheid tussen man en vrouw drijft mee op de middenstroom van de grote rivier die in het verleden vreemdelingen, slaven en zwarten naar de vrijheid voerde. Het is het principe van menselijke waardigheid, dat gelijk is voor iedereen. Zowel het verslag van de Commissie als het verslag-Tarabella verdient dan ook waardering, daar het terecht is tot uit den treuren op dit beginsel te blijven hameren.
Twee punten van kritiek dienen mijns inziens echter gemaakt te worden. Het concept van de menselijke waardigheid en gelijkheid moet echt op iedereen van toepassing zijn en dus ook op het ongeboren kind. Daarom is het ontoelaatbaar dat in paragraaf 38 van dit verslag abortus gezien wordt als een aspect van de seksuele en reproductieve rechten, dus van de rechten van de vrouw. Niemand ontkent de complexiteit van de ernstige problemen in verband met moeilijke en ongewenste zwangerschappen. Het is echter niet juist die problemen aan de orde te stellen zonder ze te verbinden met de noodzaak het leven te eerbiedigen en moeders alle mogelijke hulp te geven, zodat zij in volledige vrijheid kunnen beslissen hun zwangerschap voort te zetten.
Het tweede punt van kritiek betreft de reikwijdte van het begrip seksuele en reproductieve gezondheid. In overweging X omvat dat begrip naast fysieke, psychische en mentale aspecten ook sociale aspecten.
Ik vraag me af wat de betekenis is van het feit dat elk seksueel gedrag, van welke aard dan ook, door anderen als een kwestie van welzijn moet worden gezien en daarmee erkenning en lof moet ontvangen. Wordt op die manier niet uiteindelijk zowel de vrijheid van geweten als van opinie geschonden? Ik stel dit aan de orde daar het me geen banale vraag lijkt.
Mairead McGuinness
(EN) Mijnheer de Voorzitter, ik ben het eens met collega's die zeggen dat meer wetgeving niet het juiste antwoord is als we de bestaande wetgeving op het gebied van gelijkheid niet ten uitvoer brengen.
Ten tweede maak ik me, als iemand die is opgegroeid met de beweging voor meer gelijkheid, zorgen dat jonge vrouwen denken dat de strijd al gestreden is. Daarom moeten we het debat over de gelijkheidsagenda onder jonge vrouwen en jonge mannen stimuleren.
Wat betreft de economische crisis klopt het dat deze vrouwen treft, maar uiteraard worden vrouwen ook getroffen wanneer mannen hun baan verliezen. Ik denk dat we zeer duidelijk moeten stellen dat de economische crisis iedereen treft, met name gezinnen.
Ik ben het volledig eens met paragraaf 34 en 35, en steun de oproep aan de landen die het Europese Verdrag ter bestrijding van mensenhandel nog niet hebben geratificeerd, om dit wel te doen. Ik hoop dat de Ierse regering haar belofte nakomt om dat dit jaar nog te doen.
Huiselijk geweld is een vreselijke realiteit: veel vrouwen worden inderdaad vermoord in hun eigen woning. In Ierland is onlangs nog een rechtszaak over een dergelijk voorval geweest.
In paragraaf 38 wordt echter geen rekening gehouden met de subsidiariteitsclausule met betrekking tot abortus, en ik vind dat deze daarom moet worden aangepast.
Olga Sehnalová
(CS) Geachte commissaris, geachte dames en heren. Toen vrouwen 100 jaar geleden voor erkenning van hun kiesrecht streden, streden zij niet voor privileges, maar voor een rechtvaardige erkenning van hun fundamentele burgerrechten. Laten we proberen dit ook vandaag de dag als leidraad te nemen.
Het staat voor mij als een paal boven water dat een grotere vertegenwoordiging van vrouwen in de politiek, met name op nationaal niveau, gebaat is bij een volwaardige open concurrentiestrijd in de verkiezingsarena. Ik weet zeker dat de vrouwen zich daarin prima overeind zouden weten te houden. Om een voorbeeld te geven: bij de laatste parlementsverkiezingen in de Tsjechische Republiek zou het algehele aandeel vrouwen, alle politieke kleuren bij elkaar, in geval van een open concurrentie gestegen zijn van louter 15 procent tot een reeds acceptabele 26 procent. Bij andersoortige verkiezingen zijn ook dit soort uitkomsten te zien.
Vrouwen hoeven niet de bedelende hand op te houden. Integendeel, wanneer zij gelijke kansen krijgen, komen ze er wel. Zolang kiesstelsels echter zodanig zijn ingericht dat een handjevol kandidaten op naar verwachting verkiesbare plaatsen wordt geplaatst en de overige kandidaten - man of vrouw - geen reële kans hebben verkozen te worden, is er van gelijke kansen geen enkele sprake. Laten we ons dan ook met z'n allen inzetten voor echte gelijke kansen voor iedereen, dus ook voor vrouwen. Als we dat doen, zijn quota overbodig.
Gesine Meissner
(DE) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, onlangs heb ik in Duitsland een voordracht over mijn werk in het Europees Parlement gehouden en ook over mijn taken en de vele afspraken. Een man vroeg mij toen: wat vindt uw man daarvan? Deze vraag heb ik vaker gehoord. Ik weet dat vrouwen die te horen krijgen, maar ik denk dat in het omgekeerde geval nooit aan een man wordt gevraagd wat zijn vrouw ervan vindt.
(Interruptie)
Bij u wel? Nou dan is er in uw geval sprake van echte gelijkheid.
Een ander geval: een met mij bevriend jong echtpaar heeft nu een kind gekregen. De beide ouders delen een baan. Van de vrouw wordt dit geaccepteerd, maar aan de man wordt gevraagd waarom hij zich een halve dag bezighoudt met het verwisselen van luiers, of hij zich niet in zijn beroepscarrière belemmerd voelt. Ook dat is ongelijkheid.
Ten slotte nog iets over de gelijke betaling waarover wij hebben gesproken. Er zijn bedrijven die het cao-tarief betalen en waar vrouwen desondanks aantoonbaar op afdelingen werken waar ze minder promotiekansen hebben en waar minder toeslagen worden betaald. Tot slot nog een voorbeeld: bedrijven waar het management voor minstens 30 procent uit vrouwen bestaat, vertonen betere bedrijfsresultaten. Gelijkheid loont!
Rareş-Lucian Niculescu
(RO) Deze resolutie is welkom en ik ben verheugd dat een centrale plaats is toebedeeld aan in de landbouw werkzame vrouwen zonder een duidelijke juridische status met betrekking tot eigendom, of hun rol in het bestieren van het familiebedrijf. Deze kwestie, met mogelijk belangrijke consequenties, bevindt zich overigens eveneens op de agenda van het Spaanse voorzitterschap van de Raad, aangezien het een belangrijke doelstelling is en wij hierin de best mogelijke oplossingen moeten vinden.
Daarnaast wil ik de hoop uitspreken dat de rol van de vrouw in de Europese economie een belangrijke plaats zal innemen in de toekomstige strategie EU 2020, die deze week wordt besproken tijdens de informele top in Brussel.
Karin Kadenbach
(DE) Mijnheer de Voorzitter, commissaris, ik wil collega Tarabella hartelijk danken voor dit verslag. Uit de ruim veertig paragrafen blijkt dat gelijkstelling en gelijke rechten voor vrouwen een onderwerp is dat men eenvoudigweg niet in een uurtje kan afhandelen. Er zou stof voor veel debatten zijn, maar ik kan me nu maar op twee punten concentreren. Het ene is paragraaf 8, waarin kritiek wordt geuit op het feit dat integratie van de man-vrouw-dimensie in de huidige strategie van Lissabon bijna volledig ontbreekt. Ik wil mij graag aansluiten bij het verzoek aan de Raad en de Commissie om een hoofdstuk over deze dimensie in de toekomstige strategie voor de periode na Lissabon, "EU 2020", op te nemen.
Verder is het van essentieel belang dat de lidstaten ook een speciale impactstudie naar gender verrichten. Als we de gevolgen van deze crisis werkelijk zinvol willen bestrijden, hebben we maatregelen nodig waarbij ook rekening wordt gehouden met de speciale positie van vrouwen. Ik vind dat echt van de lidstaten moet worden gevraagd om op basis van dergelijke gegevens en impactstudies maatregelen ter bevordering van het economisch herstel te bedenken. Ik ben verder van mening dat vrouwen baas over hun eigen lichaam en gezondheid moeten zijn.
Norica Nicolai
(RO) Ik waardeer het verslag en wil een aspect onderstrepen. Ik denk niet dat regelgeving relevant is, met name omdat gelijkheid tussen man en vrouw een belangrijke component is van de beschaving en cultuur van een volk. Ik ben van mening dat positieve maatregelen moeten worden genomen op het moment dat het individu zich begint te ontwikkelen, met als uitgangspunt een vorm van educatie die stereotypen wegneemt en vanaf de kinderleeftijd krachtig de gelijkheid tussen de seksen bevordert. Indien wij ons denken niet in die richting kunnen ontwikkelen en een dergelijke constructie in praktijk brengen, zullen we dezelfde discussie blijven houden van vaststelling van feiten zonder bijbehorende maatregelen.
Er is nog een ander punt dat ik wil benadrukken: in een kennissamenleving, een nieuwe vorm van de economie, worden ongelijkheden afgevlakt. Ik ben van mening dat er significante stappen richting gelijkwaardigheid zijn gezet.
Zuzana Roithová
(CS) Geachte Voorzitter, dames en heren. Ik wil u er opnieuw op wijzen dat de verouderde doelstellingen van Barcelona waar in dit verslag naar verwezen wordt, in strijd zijn met de aanbevelingen van deskundigen. Zij hebben namelijk aangetoond dat de allerkleinsten, en ik bedoel daarmee kinderen tot twee jaar, niet in collectieve voorzieningen gestopt zouden moeten worden. Het is dan ook volstrekt uit den boze de lidstaten dergelijke doelstellingen op te leggen. Voor een gezonde psychische ontwikkeling van zuigelingen en peuters is het van fundamenteel belang dat ofwel de moeder ofwel de vader dagelijks voor hen zorgt. Bovendien wordt met dit verslag inbreuk gepleegd op de rechten van de lidstaten doordat het pleit voor ingrepen in hun gezinsbeleid. Waar wij ons daarentegen wel mee bezig moeten houden, is de totstandkoming van doeltreffende Europese maatregelen in de strijd tegen de mensenhandel en het geweld tegen vrouwen en kinderen. Ik vrees echter, of beter gezegd, ik wil erop wijzen dat we in dit verslag getuige zijn van schending van het recht op leven van het ongeboren kind. Het is ook nog eens een onevenwichtig verslag. Tot slot zou ik commissaris Špidla willen bedanken en hem veel succes willen toewensen.
Katarína Neveďalová
(SK) Het klopt dat de Europese Unie de afgelopen dertig jaar zeer hard heeft gewerkt om de rol en de rechten van vrouwen te verbeteren. Het meest opvallende verschil dat nog altijd voorkomt en zelfs steeds groter wordt, is de beloning van mannen en vrouwen.
Vrouwen verdienen gemiddeld bijna 20 procent minder, terwijl verschillen in beloning tussen mannen en vrouwen ook een aanzienlijke invloed heeft op de levenslange inkomsten en het pensioen van vrouwen en op wat we steeds vaker de feminisering van armoede noemen. De verschillen in beloning hangen samen met veel juridische, sociale en economische factoren, die verder strekken en het vraagstuk over gelijke beloning voor gelijk werk overstijgen.
Daarnaast zouden we een Europese campagne moeten organiseren om te proberen diepgewortelde vooroordelen weg te nemen over het zogenaamde natuurlijke feit dat er mensen zijn die broeken dragen en dat er minder gewaardeerde mensen zijn die rokken dragen. We moeten openlijk over het onderwerp van huiselijk geweld en mensenhandel praten, dat nog altijd taboe is, en natuurlijk over het opnemen van gendergelijkheid in het onderwijsproces van leerlingen op basisscholen.
Ik wil graag afsluiten met één vraag voor iedereen die hier vandaag aanwezig is. Hoe kan de samenleving vrouwen als unieke en uitzonderlijke wezens, als de draagsters van leven, erkennen en beschermen, als we Internationale Vrouwendag als een socialistisch overblijfsel beschouwen?
Piotr Borys
(PL) Mijnheer de Voorzitter, het verheugt me dat vandaag ook mannen het woord nemen, hoewel we duidelijk in de minderheid zijn. Ik zou willen dat we naar het genderbeleid kijken als naar een enorm onaangesproken maatschappelijk potentieel en daarom zouden de disproporties binnen de komende tien jaar van deze generatie op alle gebieden uitgevlakt moeten zijn als we willen dat de maatschappij zich snel ontwikkelt.
Er zijn drie probleemgebieden: ten eerste hebben we te maken met een disproportie in de academische wereld. Vrouwen zijn beter opgeleid, maar ze maken geen promotie. Ten tweede zouden vrouwen sterker vertegenwoordigd moeten zijn in de politiek. Daarom vind ik dat alle lidstaten pariteitsregels zouden moeten invoeren. Het derde probleemgebied is dat van het ondernemerschap. Vrouwen halen bijvoorbeeld betere resultaten in micro-ondernemingen, maar ze maken zelden deel uit van het management van grote bedrijven. Als we rekening houden met de huidige groeitendens dan zullen de vrouwen pas in 2280 gelijke rechten krijgen. Daar moet verandering in komen.
Er zijn drie conclusies: ten eerste zou het Waarnemingscentrum zich moeten bezighouden met goede praktijken. Ten tweede zou ik de heer Špidla hartelijk willen danken omdat hij binnen het Europees Sociaal Fonds, het grote financiële instrument van de Europese Unie, de mogelijkheid heeft geschapen om te investeren in kleuterscholen. Ten derde zou ik willen aankondigen dat ik, mocht ik van plan zijn om in deze ambtstermijn een kind te krijgen, ik dan vaderschapsverlof zal nemen, als de heer Buzek me dit natuurlijk toestaat.
Silvia-Adriana Ţicău
(RO) Ik ben van mening dat het voor gelijke kansen tussen mannen en vrouwen nodig is om een efficiënt systeem van carrièreplanning te hebben, hetgeen impliceert dat er voldoende faciliteiten moeten zijn voor kinderopvang, zoals crèches en kleuterscholen.
Er bestaan vandaag de dag in de Europese Unie wachtlijsten voor de inschrijving van een kind bij de crèche of kleuterschool, en er is zelfs een groot aantal kinderen dat niet bij een dergelijke onderwijsinstelling kan worden ingeschreven bij gebrek aan plaats. Iedere in faciliteiten voor kinderen geïnvesteerde euro levert de samenleving zes euro op, door middel van gecreëerde arbeidsplaatsen en een verbeterde kwaliteit van leven voor de Europese burgers. Daarom hoop ik dat de Unie en de lidstaten in de toekomst meer investeren in faciliteiten voor kinderen vanaf zeer jonge leeftijd.
Niet in de laatste plaats wil ik de aandacht vestigen op de toestand van eenoudergezinnen en op de moeilijkheden die een alleenstaande ouder heeft om haar kinderen op te voeden.
Sidonia Elżbieta Jędrzejewska
(PL) Mijnheer de Voorzitter, volgens mij bestaan er twee sleutels tot het verkrijgen van gelijke rechten voor vrouwen en mannen. De eerste sleutel is niet-discriminerende toegang tot economische middelen en de tweede sleutel is gelijke toegang tot de besluitvorming in het openbare leven. Ik vind de loonverschillen tussen vrouwen en mannen, waar krampachtig aan vast wordt gehouden, onaanvaardbaar. Gelijk loon voor gelijk werk. Ik zou bovendien willen onderstrepen hoe cruciaal een versterkte participatie van de vrouw in het politieke leven en in het openbare leven in het algemeen is. Ik ben er diep van overtuigd dat een sterkere participatie, een talrijkere en rechtvaardigere participatie van vrouwen in het openbare leven ervoor kan zorgen dat de budgetten en het beleid die zullen worden ontwikkeld, de plannen die zullen ontstaan een betere weerspiegeling zullen geven van de dromen, behoeftes, aspiraties en plannen van de hele maatschappij.
Elena Băsescu
(RO) Tegen de achtergrond van de financieel-economische crisis is het werkloosheidspercentage onder vrouwen in 2009 gestegen met 1,6 procent en onder mannen met 2,7 procent.
In de politiek is de deelname van vrouwen aan de besluitvorming significant toegenomen. In het Europees Parlement is het percentage vrouwen gestegen van 31 procent naar 35 procent ten opzichte van het vorige mandaat. 36 procent van de Roemeense leden is vrouw. In Roemenië is bijvoorbeeld voor het eerst een voormalig vrouwelijk lid van het Europees Parlement gekozen tot voorzitter van de tweede kamer. Een ander voorbeeld ben ikzelf: ik heb mij onafhankelijk kandidaat gesteld voor het Europees Parlement en ben erin geslaagd om zonder steun van een partijlijst voldoende stemmen te halen, als jonge vrouw aan het begin van haar politieke carrière. In de private sector zijn vrouwen veel beter vertegenwoordigd. Een derde van hen...
(Spreekster wordt door de Voorzitter onderbroken)
Seán Kelly
(EN) Mijnheer de Voorzitter, de titel van het debat dat hier vanavond plaatsvindt is 'Gelijkheid tussen vrouwen en mannen', maar desondanks hebben de meeste sprekers wanneer zij iets over deze kwestie zeggen het over 'tussen mannen en vrouwen'.
Hiermee wordt denk ik deels de vraag van mevrouw Lulling beantwoordt, over waarom er sinds 1975 niet meer vooruitgang is geboekt. De reden hiervoor is traditie. Het is een cultureel iets. De rol van vrouwen werd als inferieur en ondergeschikt beschouwd. In veel landen over de hele wereld is dat nog steeds het geval en het is een grote uitdaging om hier verandering in te brengen.
Gelukkig heeft de EU echter goede vooruitgang geboekt en waarschijnlijk nergens meer dan in dit Parlement, waar sprake is van echte gelijkheid, zowel in aantallen als in opvattingen. Dat moet worden voortgezet via wetgeving, via doelstellingen en via richtlijnen.
Er werd ook gezegd dat we meer informatie voor jonge meisjes moesten hebben. Daar ben ik het mee eens, maar we hebben ook meer informatie voor jonge jongens nodig, vooral om de schade tegen te gaan die is veroorzaakt door veel films en televisieprogramma's die totaal niet bijdragen aan de ontwikkeling van een gelijke samenleving in de geest van gelijkheid. Er is nog veel werk te doen en daar moeten we nu een begin mee maken.
Czesław Adam Siekierski
(PL) Mijnheer de Voorzitter, in moeilijke tijden is het meestal zo dat meer problemen in verband met de verzekering van het alledaagse welzijn van de familie terecht komen op de schouders van de vrouwen. Hiervoor zouden ze niet alleen op een algemene dankbaarheid moeten kunnen rekenen maar ook op cruciale steun in het kader van de sociale politiek. Ik vind dat we op dit vlak nog veel werk voor de boeg hebben.
Gendergelijkheid voor de vrouw en vrouwenrechten vloeien voort uit de mensenrechten. Het lijkt erop dat de creatie van overdreven veel wetgeving ter eerbiediging van dat basisrecht kan worden geïnterpreteerd als een volstrekte ontkenning van dit beginsel. Ten slotte kunnen we op het vlak van de gelijkheid van vrouwen en mannen het meest doen door een systeem van gepast onderwijs te hebben, aangezien respect voor vrouwen niet volstaat. Het kan niet helemaal worden gedefinieerd en beschreven in de beste documenten als het geen deel uitmaakt van onze cultuur, gewoontes en opvoeding.
Een Pools spreekwoord zegt dat van de vier hoeken van een huis de vrouw er drie schraagt en de man slechts een. Men kan dus zeggen dat deze situatie vrouwen onderscheidt en naar waarde schat ofwel dat ze zo al te zeer worden uitgebuit en dat het een voorbeeld van ongelijkheid is.
Vladimír Špidla
lid van de Commissie. - (CS) Dames en heren, dit was echt een ongemeen rijkgeschakeerd debat. Ik heb al heel wat debatten meegemaakt hier in het Parlement, maar dit was toch echt een van de rijkste. Wat voor mij duidelijk in het debat naar voren kwam, was dat het door de Europese Commissie en Europa als zodanig opgestelde beleid zo zijn innerlijke logica bezit en dat we verder moeten op de ingeslagen weg. Verankerd als ze zijn in de mensenrechten vormen gelijke kansen de hoeksteen van ons Europees bouwwerk. We moeten ons inzetten voor de daadwerkelijke realisering van gelijke rechten voor iedereen. Het bestaan van eilanden van niet consequent toegepaste gelijkheid van kansen is ronduit onaanvaardbaar.
Het in ons plan voor gelijkheid geformuleerde beleid dient, als het aan mij ligt, in de aankomende periode te worden voortgezet. Verder ben ik het met u eens dat de genderkwestie in de aankomende strategie "Europa 2020" aangescherpt moet worden. Want zoals reeds zovele malen tijdens het debat gezegd werd, kan - en daar sluit ik mij volmondig bij aan - een moderne samenleving om succesvol te zijn het zich niet veroorloven een deel van haar menselijk potentieel onbenut te laten. De gelijkheid van kansen vormt dan ook een groot Europees concurrentieel voordeel.
Dames en heren, er werd eveneens uitgebreid gedebatteerd over maatregelen, over culturele aspecten, over het opstellen van wetgeving in dit verband en over nog veel meer aspecten. Naar mijn mening is het onmogelijk hierover a priori een positief of negatief oordeel te vellen, laat dat heel duidelijk zijn. En ook hebben we inderdaad te maken met een groot aantal problemen. Het is echter tevens duidelijk dat veelal nieuwe, gedurfde wetgeving veel goeds tot stand kan brengen. Zo werd hier het Noorse voorbeeld genoemd van de quota voor de raden van bestuur van grote naamloze vennootschappen. De wet hiertoe heeft onmiskenbaar een positieve verandering tot stand gebracht en het zou dan ook zeer interessant zijn om de Noorse ervaringen eens nader onder de loep te nemen. Dat neemt niet weg dat niet uit het oog mag worden verloren dat de reeds bestaande wetgeving volledig ten uitvoer dient te worden gelegd.
Dames en heren, u heeft veelvuldig het belang onderstreept van een goed evenwicht tussen privé en werk en tevens is hier duidelijk gezegd dat de gelijkheid van kansen een zaak is van zowel mannen als vrouwen. Ik ben dan ook zeer verheugd dat we dit debat hier hebben kunnen voeren op basis van de ervaringen van beide geslachten. Ik denk dat we daar altijd ten volste gebruik van moeten maken.
De Voorzitter
Commissaris Špidla, ik sluit mij graag aan bij alle loftuitingen vanuit verschillende kanten van dit Parlement, evenals bij alle goede wensen. Ik wens u het allerbeste en Gods zegen!
Marc Tarabella
rapporteur. - (FR) Mijnheer de Voorzitter, ook ik wil de commissaris graag complimenteren met deze laatste prestatie - ik, die hem vaak ben tegengekomen op andere terreinen - en verder wil ik iedereen bedanken voor dit grondige debat, waar veel leden aan hebben bijgedragen.
Ik heb met veel aandacht naar u allen geluisterd, en er hebben veel mannen gesproken, wat mij verheugt. In ieder geval meer dan in de Commissie rechten van de vrouw en gendergelijkheid, omdat daar slechts vier van de 61 leden een man is, en dat is echt erg weinig. Ik ben het uiteraard eens met diegenen die gezegd hebben dat deze strijd ook door mannen gevoerd moet worden.
Ik kan niet ingaan op alles wat er gezegd is, maar mevrouw Lulling zei dat de stemming in de commissie geen comfortabele meerderheid heeft opgeleverd. Er waren 15 stemmen voor en 5 tegen, dus drie keer zoveel voor als tegen, bij 7 onthoudingen.
Ik weet dat er erg veel tijd is gaan zitten in paragraaf 38, over reproductieve gezondheid, seksuele rechten en in het bijzonder anticonceptie en abortus. Ik weet dat dat onderwerp gevoelig ligt, en ik wilde niet dat mijn verslag een vergaarbak werd, maar ik kon dat onderwerp niet buiten beschouwing laten.
Ik heb het dan in het bijzonder over het drama van jonge meisjes die per ongeluk zwanger worden omdat ze niet over alle informatie beschikten die ze nodig hadden. Wat me het meeste stoort is de hypocrisie van sommige mensen die dit soort situaties niet onder ogen willen zien en de problemen van deze jonge meisjes niet serieus nemen, maar die wel, als het een van hun eigen kinderen overkomt, het geld hebben om hen, tamelijk onopvallend, naar Zwitserland of ergens anders heen te sturen voor een "gezondheidskuur".
Wat de beloningsverschillen betreft heeft mevrouw Bauer terecht opgemerkt dat een getal van 25 procent verschil realistisch is als we de effecten van deeltijdwerk meetellen. Het is uiteraard moeilijk om deze exact te meten.
Dit verslag - en daarmee wil ik afronden, want ik heb nog maar een paar seconden - is geen vergaarbak, ook al zijn genitale verminking, de boerka en gedwongen huwelijken ter sprake gekomen. Ik verzeker u dat ik van mening ben dat deze praktijken in een democratie geen culturele verschijnselen zijn, maar praktijken die we met democratische middelen moeten bestrijden.
Maar als ik dat in het verslag had gezet, had dat de andere punten overschaduwd, die in mijn ogen belangrijker waren.
De Voorzitter
Het debat is gesloten.
De stemming vindt woensdag 10 februari 2010 plaats.
Schriftelijke verklaringen (artikel 149)
Corina Creţu  
schriftelijk. - (RO) Hoewel er voor het eerst in de geschiedenis meer vrouwen dan mannen op de arbeidsmarkt actief zijn, bestaan er nog steeds discriminerende verschillen op basis van geslacht. Een belangrijk deel van de arbeidsplaatsen voor vrouwen bestaat uit deeltijdbanen of banen op basis van een tijdelijk contract, tegen een loon dat niet in overeenstemming is met de baan. Na meer dan een halve eeuw sinds in de gemeenschapsverdragen het principe van gelijke beloning is opgenomen, moet een vrouw in de Europese Unie 418 dagen werken om net zoveel te verdienen als een man in 365 dagen.
Hoewel de EU een pioniersbeleid heeft gevoerd, stagneert het verschil in beloning sinds 2000. We beschikken over de juiste juridische instrumenten, en daarom pleit ik ervoor dat de volgende Europese Commissie zich inzet voor de omzetting in iedere lidstaat van Richtlijn 2006/54/EG betreffende de toepassing van het beginsel van gelijke kansen en gelijke behandeling van mannen en vrouwen in arbeid en beroep. De recessie heeft voornamelijk sectoren getroffen die door mannen worden gedomineerd, maar het risico bestaat dat budgettaire beperkingen, ook in Roemenië, leiden tot het opheffen van vele arbeidsplaatsen bij overheidsdiensten, waar vrouwen het best vertegenwoordigd zijn. Ik beschouw het als essentieel dat het beleid voor gelijke kansen voor mannen en vrouwen niet teniet wordt gedaan door discriminerende maatregelen, gericht op werknemers in de publieke sector.
Vasilica Viorica Dăncilă  
schriftelijk. - (RO) Het verslag over de gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie wil een nieuwe impuls geven aan gelijke kansen binnen de Europese unie, omdat het bevorderen van een reële en democratische gelijkheid tussen vrouwen en mannen een oriëntatiepunt blijft voor de realisatie van een democratie waarin de hele samenleving is geïntegreerd.
Gelijke kansen zijn een hefboom voor het sociale proces en moeten niet slechts een instrument van justitie blijven. In de meeste Europese staten blijft de segregatie naar beroep en sector bijna onveranderd, en dit vertaalt zich in lagere salarissen voor vrouwen, een kleiner aantal vrouwen dat werkt in het geval dat er ook kinderen moeten worden verzorgd, maar ook in de gedeelde verantwoordelijkheid van mannen en vrouwen in de gezinssfeer.
Ook moeten wij de rol van de vrouw in de Europese landbouw niet vergeten. Een derde van de werknemers in die sector zijn vrouwen, vaak onbetaald en niet beschermd door adequate sociale voorzieningen, aangezien de activiteiten zich afspelen in het kader van boerenbedrijven die voor het eigen gezin voedsel verbouwen.
Ik ben van mening dat het Europees Parlement steun moet verlenen aan het initiatief voor het oprichten van een Europees Waarnemingscentrum voor gendergeweld en daarmee Europese wetgeving voor de bescherming van slachtoffers, en eveneens het oprichten van een orgaan voor gelijke kansen bij de Verenigde Naties.
Sirpa Pietikäinen  
schriftelijk. - (FI) Mijnheer de Voorzitter, dames en heren, ik wil de heer Tarabella bedanken voor zijn uitstekende verslag over gelijkheid van vrouwen en mannen in de Europese Unie. De ongelijkheid tussen vrouwen en mannen op de arbeidsmarkt blijkt uit het feit dat vrouwen nog steeds slechts tachtig cent krijgen voor elke euro die mannen voor hetzelfde werk krijgen. Er bestaan al manieren om gelijke beloning te bereiken en het is nu de hoogste tijd die in praktijk te brengen. Het zou bijvoorbeeld verplicht moeten worden om arbeidseisen te beoordelen en op basis daarvan het loon vast te stellen. Er moeten sancties worden opgelegd aan werkgevers als er voor een arbeidsplaats geen degelijk programma voor gelijke behandeling is opgesteld. Vrouwen zouden op hun weg naar de top niet op een glazen plafond mogen stuiten vanwege hun sekse waardoor hun carrièreontwikkeling stokt. Zowel ondernemingen als de overheid moeten meer aandacht besteden aan het verhogen van het aantal vrouwen in hoge functies. Bij de vorming van de Europese Commissie zou elke lidstaat zowel een man als een vrouw als commissaris moeten voordragen. Zoals in het verslag staat, zijn ook de problemen met betrekking tot het combineren van werk en gezin van invloed op de gelijke behandeling van vrouwen en mannen in het arbeidsleven. Meer gemeenschapsvoorzieningen voor kinderopvang en meer mogelijkheden voor ouderschapsverlof zijn manieren om de verschillen tussen vrouwen en mannen op de arbeidsmarkt weg te nemen. De Europese Unie heeft sociale regulering nodig. De Europese Unie is al begonnen te werken aan een gelijkwaardiger Europa: de positie van Europese vrouwen is dankzij de Europese regelgeving aanzienlijk verbeterd. De Europese Unie gaat wat gelijke behandeling betreft de goede kant uit, maar omdat dingen niet vanzelf gaan, is er in de toekomst een grotere sociale dimensie van de Europese Unie nodig om een gelijkwaardiger en socialer Europese Unie te waarborgen.
Daciana Octavia Sârbu  
schriftelijk. - (RO) Een fundamenteel principe van de Europese Unie is gelijkheid tussen mannen en vrouwen. In de loop der tijd is er veel vooruitgang geboekt, maar er bestaan nog belangrijke discrepanties tussen de lidstaten met betrekking tot de gelijkheid van beloning, het bezetten van leidinggevende posities en het percentage vrouwen op de arbeidsmarkt. Ondanks bestaande gemeenschapswetgeving bestaat er in de lidstaten nog steeds een gemiddeld verschil van vijftien tot zeventien procent tussen het salaris van mannen en vrouwen. Vrouwen hebben slecht betaalde banen of werken in deeltijd. Als gevolg van de lagere inkomsten over de gehele loopbaan en daarmee van het pensioen van vrouwen, veroorzaken de verschillen in salaris armoede onder oudere vrouwen. 21 procent van de vrouwen vanaf 65 jaar staat bloot aan het risico op armoede, terwijl dat onder mannen slechts zestien procent is. Om voor mannen en vrouwen gelijke rechten te garanderen is het nodig dat de lidstaten anders gaan opereren met betrekking tot gendergelijkheid. Daarnaast onderstreep ik de noodzaak van een educatieprogramma op scholen, om te voorkomen dat stereotypen over vrouwen aan de volgende generatie worden doorgegeven.
Lívia Járóka  
schriftelijk. - (HU) De belangrijkste taak in verband met het EU-beleid voor de bevordering van de gelijkheid tussen mannen en vrouwen is de evaluatie van de resultaten en de mislukkingen van de routekaart voor vier jaar, die dit jaar afloopt, alsmede het bepalen van de hoofdlijnen van de nieuwe strategie. In de routekaart die volgend jaar van start gaat, moet - net als in de huidige routekaart - de juiste nadruk worden gelegd op het fenomeen van meervoudige discriminatie bij bepaalde bevolkingsgroepen, en moet er in de situatie van etnische minderheden meer aandacht worden besteed aan vrouwenrechtenaspecten. Het verslag wijst terecht op de schadelijke effecten van de wereldwijde economische crisis op de situatie van vrouwen, vooral wat betreft werkgelegenheid en de loonkloof tussen de seksen. Daarom is het cruciaal dat de nieuwe strategie het economische belang van gelijke kansen voor mannen en vrouwen in aanmerking neemt, aangezien uitsluiting op grond van sekse niet alleen onrechtvaardig is, maar ook de economie vertraagt. Daarom moeten de lidstaten en de ondernemingen in kwestie worden gestimuleerd om aan de ene kant het aspect van gelijkheid tussen de seksen op te nemen in hun strategieën voor de aanpak van de crisis, en aan de andere kant geen financiële bezuinigingen door te voeren die de gelijkheid tussen mannen en vrouwen nadelig beïnvloeden. De routekaart die na 2010 van kracht wordt, moet de belangrijkste doelstellingen van de vorige strategie handhaven, maar daarnaast meer aandacht besteden aan de aspecten voor de terugdringing van armoede en sociale uitsluiting, vooral in het licht van het Europese jaar dat aan dit onderwerp gewijd is. De nieuwe strategie moet een echt actieplan zijn, met realistische doelstellingen waarover rekenschap kan worden gevraagd. Verder is er veel efficiëntere coördinatie nodig tussen de Europese Commissie en de lidstaten voor de uitvoering van deze doelstellingen.
