Snjóflóð ógna byggðinni á Flateyri meira en áður var talið. Þetta segir ofanflóðasérfræðingur. Flóðin tvö sem féllu á Flateyri, í janúar í fyrra hafa breytt skilningi vísindamanna á eðli snjóflóða. Þeir leita nú leiða til að bæta varnir byggðarinnar.
Í 24 ár höfðu varnargarðarnir yfir Flateyri staðið af sér fjölda flóða en í janúar 2020 féllu tvö flóð sem bæði fóru að hluta yfir garðana. Kristín Martha Hákonardóttir, ofanflóðasérfræðingur, segir að vegna sérstakra aðstæðna hafi þessi flóð hagað sér öðruvísi en hin fyrri.
Skilningur okkar á snjóflóðum hefur breyst á þann veg að við sérstakar aðstæður getur myndast iðufaldur sem er kaldur snjór og hraðskreiður og ferðast á undan raunverulega snjóflóðinu sem við köllum þéttan kjarna.
Iðufaldurinn myndast þegar snjóþekjan er köld, hann fer hraðar og er mun eðlisléttari en flóðið sjálft og berst auðveldlega yfir varnargarða. Það voru því iðufaldar flóðanna sem fóru yfir garðana báðu megin, bæði Innra-Bæjargilsmegin og Skollahvilftarmegin.
Það var gert ráð fyrir iðufaldi og þess vegna er þvergarður á milli garðanna en menn höfðu ekki áttað sig á því að hann ætti svona auðvelt með að fara yfir þessa garða, þessir garðar hafa gert lítið til að stoppa iðufaldinn, hann hefur dáið út á einhverri vegalengd sem hann hefði annars dáið út á, alveg sama hvort það hefði verið þarna þvergarður eða ekki.
Garðarnir stöðvuðu aftur á móti þétta snjónum sem kom á eftir, og hefur mestan eyðileggingarmátt, beindu þeim meðfram görðunum og ofan í sjó.
Nú er unnið að því að fara yfir hættumat og rýmingaráætlanir neðan garða. Þá kemur til greina að setja upp keilur og snjósöfnunargrindur til þess að hamla því að iðufaldurinn berist yfir garðana.
Kristín segir flóðin í fyrra hafa sýnt að snjóflóð ógni byggðinni á Flateyri meira en áður var talið.
Þetta er í raun mjög mikilvægt innlegg inn í rýmingar á svæðinu, að vakta kaldari aðstæður sérstaklega.
í ljósi nýs skilnings á hegðun snjóflóða á svæðinu þurfi að fara yfir hættumat og rýmingaráætlanir, sú vinna er þegar farin af stað hjá veðurstofunni. Ef áhættan reynist óásættanleg neðan varnargarða verða garðarnir endurskoðaðir.
Flóð sem féll úr Innra-Bæjargili hafnaði á húsi við Ólafstún 14, þaðan var unglingsstúlku, sem grófst undir flóðinu bjargað.
Snjóflóð ógna byggðinni á Flateyri meira en áður var talið. Þetta segir ofanflóðasérfræðingur. Flóðin tvö sem fóru yfir varnargarðana á Flateyri í janúar í fyrra ertu talin ólík öllum þeim fyrri sem fallið hafa á garðana. 