Ríkissjóður verður rekinn með 169 milljarða króna halla á næsta ári samkvæmt fjárlagafrumvarpi fjármálaráðherra sem kynnt var í morgun. Útgjöld til Landspítalans aukast um 2,6 milljarða króna.
Komið öll blessuð og sæl. Ég er hingað mættur til að fara yfir meginatriði úr fjárlagafrumvarpinu.
Samkvæmt frumvarpinu sem Bjarni Benediktsson fjármálaráðherra kynnti í morgun verður ríkissjóður rekinn með 169 milljarða króna halla, sem er þó 120 milljörðum minni halli en í fyrra. Mikill hallarekstur er til kominn vegna áhrifa heimsfaraldursins.
Mesta höggið er vegna minni tekna í ríkiskassann. Umsvifin í hagkerfinu eru minni en í venjulegu árferði og skatttekjur dragast þar af leiðandi saman um 89 milljarða.
Á útgjaldahliðinni fer langmest í heilbrigðismál. Framlögin aukast um 16,3 milljarða milli ára, þar af um 7 milljarða vegna byggingar nýs Landspítala. 2,6 milljarðar bætast í rekstur Landspítalans.
250 milljörðum er varið í málefni aldraðra en þar er helsta breytingin sú að frítekjumark atvinnutekna verður tvöfaldað, fer úr hundrað þúsund krónum í tvö hundruð þúsund.
Örorkubætur hækka um 5,6 prósent frá fjárlögum síðasta árs, þar af verður sérstök 800 milljóna króna hækkun, til viðbótar við almennar prósentuhækkanir.
Framlög til loftlagsmála hækka um milljarð, fæðingarorlof verður lengt og barnabætur hækka. Framlög til menntamála aukast samhliða fjölgun námsmanna og meiru verður varið í nýsköpun. Tekjuskattur einstaklinga í lægsta þrepi lækkar sömuleiðis.
Fram kemur í gögnum ráðuneytisins að skuldasöfnun ríkissjóðs verði stöðvuð árið 2025. Til að ná því markmiði þarf að ráðast í 37,5 milljarða króna niðurskurð árin 2023 til 2025, upphæð sem nemur rúmlega einu prósenti af landsframleiðslu.
Forsendur frumvarpsins eru þær að 5,3 prósenta hagvöxtur verði á næsta ári, að faraldurinn fari dvínandi og að hingað komi 1,4 milljónir ferðamanna. Áfram verði efnahagsbati og útflutningur haldi áfram að aukast og verði drifinn áfram að útflutningi af áli og stórri loðnuvertíð.