Vegna óvissustigs Almannavarna eru íbúar Grindavíkur beðnir um að kynna sér rýmingaráætlun fyrir svæðið ef til eldgoss kemur. Eldfjallafræðingur segir ekki hægt að útiloka að skjálftarnir nú séu fyrirboðar stórs hraungoss sem gæti eyðilagt innviði og lokað leiðum um Suðurnesin.
Þegar gosið við Fagradalsfjall hófst í fyrra, 19. mars, var jörð búin að skjálfa all-hressilega á Reykjanesskaganum í nokkrar vikur. Hrinan hófst um mánaðarmótin febrúar mars 2021 og þegar líða tók á mars voru þúsundir skjálfta að mælast á svæðinu á hverjum sólarhring, svipað og núna. Svo slaknaði aðeins á spennunni, en svo kom gos. Eldgosið við Fagradalsfjall braust vissulega upp á besta stað, fjarri byggð og mannvirkjum, nokkuð aðgengilegt þó fyrir almenning og vegna Covid voru hér fáir ferðamenn það skapaðist aldrei hættuleg örtröð á gossvæðinu. Þó að fjöldinn allur af forvitnu gosáhugafólki hafi meitt sig á leiðinni upp að eldstöðvunum, urðu engin alvarleg slys á fólki á þessum sex mánuðum sem þetta nokkuð meinleysislega túristagos stóð yfir. Óttalegur ræfill, sagði einn vísindamaðurinn um gosið þegar það byrjaði.
Goslokum var lýst yfir 19. desember. Eftir annað hálft ár af nokkuð rólegu tímabili á Reykjanesskaganum, byrjaði jörðin að skjálfa á ný um helgina. Almannavarnir skelltu á enn einu óvissustiginu á laugardag vegna skjálftanna. sem eru vafalítið orsök kvikusöfnunar undir yfirborðinu. Við ættum að vera orðin kunnug þessum stigum, það er að segja óvissustigi, hættustigi og svo neyðarstigi, hvort sem það er í tengslum við jarðskjálfta og gos, smitsjúkdómafaraldra eða hættum á ofanflóðum. Óvissustig þýðir einfaldlega meiri vöktun, það er fylgst betur með aðstæðum og fólk á að vera meira á tánum en ella. Og eins og nafn stigsins gefur til kynna er alls óvíst hvað mun gerast. Og þó að gosið við Fagradalsfjall hafi verið óttalegur ræfill, er ekkert sem segir að næsta gos verði það líka. Það hafa komið gos þarna sem sendu hraun til sjávar norðan og sunnanmegin á skaganum, og ef það gerist aftur fara bæði Keflavíkur- og Suðurstrandarvegur undir hraun, sem einangra Suðurnesin algjörlega.
..þurfum að byrja á þessu núna
sagði Þorvaldur Þórðarson, prófessor í eldfjallafræði, í viðtali við RÚV í gær. Hann telur líklegast að kvikan komi upp, ef hún kemur upp, annað hvort í eða við Fagradalsfjall.
Almannavarnir unnu rýmingaráætlun fyrir Grindavík í síðasta gosi. Ef til hennar kemur fá íbúar fyrst SMS frá neyðarlínunni. Þá þarf að ganga frá húsinu svo vel sé, líma þar til gerðan miða í áberandi glugga og yfirgefa húsið. Huga á að nágrönnum, taka upp gangandi flóttafólk ef rými er í bílnum og hlusta á útvarp og fylgjast með fjölmiðlum. Söfnunarmiðstöð innan Grindavíkur er í íþróttamiðstöðinni, en hún er helst ætluð þeim sem þurfa aðstoð við að komst úr bænum. Ef það er ekkert símasamband á að setja hvíta veifu á hurð eða í glugga húss. Vegna óvissustigs er brýnt að íbúar Grindavíkurbæjar kynni sér þessar upplýsingar, segja Almannavarnir.
Jörð skalf hressilega í þrjár vikur í aðdraganda síðasta eldgoss á Reykjanesskaganum. Eldfjallafræðingur segir líklegast að ef það gýs eftir þessa hrinu, þá komi kvikan upp í eða við Fagradalsfjall. Íbúar Grindavíkur eru beðnir um að kynna sér rýmingaráætlun vegna mögulegs eldgoss.