Chuyên gia: Nên cho người đóng thuế thu nhập được mua nhà ở xã hội
(VTC News) -
Theo các chuyên gia, đối tượng mua nhà ở xã hội cần được mở rộng, hướng đến cả những người có mức thu nhập thuộc diện phải đóng thuế.
Theo quy định của Luật Nhà ở năm 2014 thì người thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội (bao gồm cả hình thức mua, thuê, thuê mua) phải đồng thời đảm bảo 3 điều kiện.Thứ nhất, chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình, chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống, học tập hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức diện tích nhà ở tối thiểu (dưới 10m2/người).Thứ hai, phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà ở xã hội; trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố này (trừ học sinh, sinh viên).Thứ ba, phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.Nhà ở xã hội nên được mở rộng cho người đóng thuế thu nhập. (Ảnh: Người Lao Động)Với quy định nêu trên, việc xác minh điều kiện khá phức tạp, rườm rà, gây khó khăn cho người dân. Đặc biệt, điều kiện không thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân gây cản trở lớn khi mức thuế này đã lạc hậu.Một chủ đầu tư làm nhà ở xã hội tại Hà Nội cho biết, trong 5 năm qua, giá nhà ở xã hội đã tăng gần gấp đôi. Trước đây, tại Hà Nội, giá nhà ở xã hội chỉ khoảng 13 - 15 triệu đồng/m2 nhưng nay đã gần 20 triệu đồng/m2.Khung thu nhập thấp dẫn đến việc người mua nhà phải chi trả quá nửa thu nhập hàng tháng cho khoản vay ngân hàng. Điều này sẽ khiến cho bài toán an cư của người thu nhập thấp trở nên khó khăn. Chị Lê Phương Dung (Thanh Trì, Hà Nội) chia sẻ, giá nhà ở xã hội mới nhất ở Hà Nội vừa được mở bán đã là gần 20 triệu đồng/m2. Trong khi đó theo quy định, mọi thành viên trong gia đình phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, tức không quá 11 triệu đồng một tháng. “Một gia đình có con nhỏ mà tổng thu nhập của hai vợ chồng không quá 22 triệu đồng/tháng thì sau khi trả  các khoản chi phí sinh hoạt, học tập của con, họ sẽ rất khó dành tiền trả ngân hàng để mua nhà”, chị Dung nói. Liên quan đến vấn đề này, ông Nguyễn Hoàng Nam, thành viên Tổ công tác Nghiên cứu thị trường bất động sản VARS, Tổng Giám đốc CTCP G-Home, chia sẻ, ngay cả khi Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội được thực thi tối đa, nguồn cung nhà ở xã hội vẫn không thể đáp ứng đủ nhu cầu.Trong khi đó, quá trình từ triển khai xây dựng đến mở bán dự án nhà ở xã hội vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế pháp luật, quy định và điều kiện thụ hưởng chính sách. "Chính sách về nhà ở cần hướng đến mọi tầng lớp trong xã hội. Quy định đối tượng được thụ hưởng chính sách về nhà ở xã hội cần thay đổi phù hợp hơn, nhà ở xã hội không phải là bán cho người giàu nhưng cần hướng đến cả những đối tượng có thu nhập thuộc diện phải đóng thuế, có tích lũy, nhưng không tiếp cận được với nhà ở thương mại hiện có giá bán ở ngưỡng cao", ông Nam kiến nghị.Nhiều thủ tục khiến việc mua nhà ở xã hội trở nên khó khăn. (Ảnh: Chinhphu.vn)Theo Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), người được hưởng chính sách mua nhà ở xã hội chủ yếu là có thu nhập thấp, không thể mua nhà ở thương mại. Tuy nhiên, VCCI cho rằng, thực tế nhiều người không thuộc nhóm này vẫn không có khả năng mua nhà, như người lao động đóng thuế thu nhập cá nhân ở mức thấp. Một khảo sát trước đó của Ban Nghiên cứu Phát triển kinh tế tư nhân về nhà ở xã hội cho thấy, những người có thu nhập 10 - 15 triệu đồng/tháng thực tế cũng chỉ tiết kiệm được 4,7 triệu đồng cho khoản mua nhà. Trong khi đó, với một căn nhà xã hội giá 1,5 tỷ đồng, đóng trước 20% giá trị (khoảng 300 triệu đồng), vay ngân hàng 1,2 tỷ đồng trong 20 năm với lãi suất là 8,2%, mỗi tháng người mua phải trả cả vốn lẫn lãi 10 triệu đồng.Trước đó, tại một buổi thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng đề xuất "công nhân, người lao động không thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân mới được mua nhà ở xã hội" là không hợp lý và nên bỏ.Đại biểu Văn Thị Bạch Tuyết (đoàn TP.HCM) cho rằng, cần xem xét lại quy định về mức thu nhập phải đóng thuế thu nhập cá nhân hiện nay, vì theo ý kiến của rất nhiều công nhân, người lao động, quy định này đến thời điểm hiện nay đã lạc hậu. Phần thu nhập của người lao động có thể vượt mức để phải nộp thuế thu nhập cá nhân nhưng nếu phải nuôi 2 con với mức chi phí hiện thì họ không có dư sau khi đã chi trả cho các khoản thiết yếu. Nếu giữ quy định này, họ sẽ không thể có tiền để mua nhà.“Do đó, cần xem xét điều chỉnh phù hợp, tạo điều kiện cho công nhân, người lao động có cơ hội sở hữu nhà của riêng mình", bà Tuyết đề nghị.Đồng quan điểm, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) cho rằng, nên cho người lao động thuộc diện phải đóng thuế thu nhập cá nhân được mua nhà ở xã hội bởi hiện nay, ngưỡng đóng thuế thu nhập khá thấp, trong khi họ phải đóng mức giảm trừ gia cảnh (vợ con), đáng lẽ ra cần phải biểu dương trong xã hội.Liên quan đến vấn đề này, Bộ Xây dựng cho biết, Chính phủ đang trình Quốc hội khóa XV dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) theo hướng giảm các điều kiện khi thuê, mua nhà ở xã hội.Trong đó, Điều 75, Điều 90 của dự thảo nêu điều kiện được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội; nếu thuê nhà ở xã hội thì không bắt buộc phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và thu nhập.Trường hợp mua, thuê mua nhà ở xã hội chỉ phải đáp ứng 2 điều kiện nhà ở và thu nhập. Trong đó, điều kiện về thu nhập là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập đối với các khoản thu nhập từ tiền công, tiền lương.Nếu thuê nhà lưu trú, công nhân thì chỉ cần có hợp đồng lao động và xác nhận của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong khu công nghiệp.Châu Anh
Thêm thông tin Đề xuất Nhà nước trực tiếp tạo lập, sở hữu nhà ở xã hội  0  Nguồn cung nhà ở xã hội chưa đáp ứng được nhu cầu lớn của người dân  0  Kiến nghị bổ sung thêm đối tượng được mua nhà ở xã hội  0  Bộ Xây dựng: Không tăng lợi nhuận định mức cho doanh nghiệp làm nhà ở xã hội  0
Theo quy định của Luật Nhà ở năm 2014 thì người thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội (bao gồm cả hình thức mua, thuê, thuê mua) phải đồng thời đảm bảo 3 điều kiện.
Thứ nhất, chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình, chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống, học tập hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức diện tích nhà ở tối thiểu (dưới 10m2/người).
Thứ hai, phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà ở xã hội; trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố này (trừ học sinh, sinh viên).
Thứ ba, phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.
Nhà ở xã hội nên được mở rộng cho người đóng thuế thu nhập. (Ảnh: Người Lao Động)
Với quy định nêu trên, việc xác minh điều kiện khá phức tạp, rườm rà, gây khó khăn cho người dân. Đặc biệt, điều kiện không thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân gây cản trở lớn khi mức thuế này đã lạc hậu.
Một chủ đầu tư làm nhà ở xã hội tại Hà Nội cho biết, trong 5 năm qua, giá nhà ở xã hội đã tăng gần gấp đôi. Trước đây, tại Hà Nội, giá nhà ở xã hội chỉ khoảng 13 - 15 triệu đồng/m2 nhưng nay đã gần 20 triệu đồng/m2.
Khung thu nhập thấp dẫn đến việc người mua nhà phải chi trả quá nửa thu nhập hàng tháng cho khoản vay ngân hàng. Điều này sẽ khiến cho bài toán an cư của người thu nhập thấp trở nên khó khăn.
Chị Lê Phương Dung (Thanh Trì, Hà Nội) chia sẻ, giá nhà ở xã hội mới nhất ở Hà Nội vừa được mở bán đã là gần 20 triệu đồng/m2. Trong khi đó theo quy định, mọi thành viên trong gia đình phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, tức không quá 11 triệu đồng một tháng.
“Một gia đình có con nhỏ mà tổng thu nhập của hai vợ chồng không quá 22 triệu đồng/tháng thì sau khi trả  các khoản chi phí sinh hoạt, học tập của con, họ sẽ rất khó dành tiền trả ngân hàng để mua nhà”, chị Dung nói.
Liên quan đến vấn đề này, ông Nguyễn Hoàng Nam, thành viên Tổ công tác Nghiên cứu thị trường bất động sản VARS, Tổng Giám đốc CTCP G-Home, chia sẻ, ngay cả khi Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội được thực thi tối đa, nguồn cung nhà ở xã hội vẫn không thể đáp ứng đủ nhu cầu.
Trong khi đó, quá trình từ triển khai xây dựng đến mở bán dự án nhà ở xã hội vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế pháp luật, quy định và điều kiện thụ hưởng chính sách.
"Chính sách về nhà ở cần hướng đến mọi tầng lớp trong xã hội. Quy định đối tượng được thụ hưởng chính sách về nhà ở xã hội cần thay đổi phù hợp hơn, nhà ở xã hội không phải là bán cho người giàu nhưng cần hướng đến cả những đối tượng có thu nhập thuộc diện phải đóng thuế, có tích lũy, nhưng không tiếp cận được với nhà ở thương mại hiện có giá bán ở ngưỡng cao", ông Nam kiến nghị.
Nhiều thủ tục khiến việc mua nhà ở xã hội trở nên khó khăn. (Ảnh: Chinhphu.vn)
Theo Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), người được hưởng chính sách mua nhà ở xã hội chủ yếu là có thu nhập thấp, không thể mua nhà ở thương mại. Tuy nhiên, VCCI cho rằng, thực tế nhiều người không thuộc nhóm này vẫn không có khả năng mua nhà, như người lao động đóng thuế thu nhập cá nhân ở mức thấp.
Một khảo sát trước đó của Ban Nghiên cứu Phát triển kinh tế tư nhân về nhà ở xã hội cho thấy, những người có thu nhập 10 - 15 triệu đồng/tháng thực tế cũng chỉ tiết kiệm được 4,7 triệu đồng cho khoản mua nhà.
Trong khi đó, với một căn nhà xã hội giá 1,5 tỷ đồng, đóng trước 20% giá trị (khoảng 300 triệu đồng), vay ngân hàng 1,2 tỷ đồng trong 20 năm với lãi suất là 8,2%, mỗi tháng người mua phải trả cả vốn lẫn lãi 10 triệu đồng.
Trước đó, tại một buổi thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng đề xuất "công nhân, người lao động không thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân mới được mua nhà ở xã hội" là không hợp lý và nên bỏ.
Đại biểu Văn Thị Bạch Tuyết (đoàn TP.HCM) cho rằng, cần xem xét lại quy định về mức thu nhập phải đóng thuế thu nhập cá nhân hiện nay, vì theo ý kiến của rất nhiều công nhân, người lao động, quy định này đến thời điểm hiện nay đã lạc hậu.
Phần thu nhập của người lao động có thể vượt mức để phải nộp thuế thu nhập cá nhân nhưng nếu phải nuôi 2 con với mức chi phí hiện thì họ không có dư sau khi đã chi trả cho các khoản thiết yếu. Nếu giữ quy định này, họ sẽ không thể có tiền để mua nhà.
“Do đó, cần xem xét điều chỉnh phù hợp, tạo điều kiện cho công nhân, người lao động có cơ hội sở hữu nhà của riêng mình", bà Tuyết đề nghị.
Đồng quan điểm, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) cho rằng, nên cho người lao động thuộc diện phải đóng thuế thu nhập cá nhân được mua nhà ở xã hội bởi hiện nay, ngưỡng đóng thuế thu nhập khá thấp, trong khi họ phải đóng mức giảm trừ gia cảnh (vợ con), đáng lẽ ra cần phải biểu dương trong xã hội.
Liên quan đến vấn đề này, Bộ Xây dựng cho biết, Chính phủ đang trình Quốc hội khóa XV dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) theo hướng giảm các điều kiện khi thuê, mua nhà ở xã hội.
Trong đó, Điều 75, Điều 90 của dự thảo nêu điều kiện được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội; nếu thuê nhà ở xã hội thì không bắt buộc phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và thu nhập.
Trường hợp mua, thuê mua nhà ở xã hội chỉ phải đáp ứng 2 điều kiện nhà ở và thu nhập. Trong đó, điều kiện về thu nhập là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập đối với các khoản thu nhập từ tiền công, tiền lương.
Nếu thuê nhà lưu trú, công nhân thì chỉ cần có hợp đồng lao động và xác nhận của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong khu công nghiệp.
Châu Anh
Chuyên gia: Nên cho người đóng thuế thu nhập được mua nhà ở xã hội

(VTC News) -
Theo các chuyên gia, đối tượng mua nhà ở xã hội cần được mở rộng, hướng đến cả những người có mức thu nhập thuộc diện phải đóng thuế.
Theo quy định của Luật Nhà ở năm 2014 thì người thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội (bao gồm cả hình thức mua, thuê, thuê mua) phải đồng thời đảm bảo 3 điều kiện.Thứ nhất, chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình, chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống, học tập hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức diện tích nhà ở tối thiểu (dưới 10m2/người).Thứ hai, phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà ở xã hội; trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố này (trừ học sinh, sinh viên).Thứ ba, phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.Nhà ở xã hội nên được mở rộng cho người đóng thuế thu nhập. (Ảnh: Người Lao Động)Với quy định nêu trên, việc xác minh điều kiện khá phức tạp, rườm rà, gây khó khăn cho người dân. Đặc biệt, điều kiện không thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân gây cản trở lớn khi mức thuế này đã lạc hậu.Một chủ đầu tư làm nhà ở xã hội tại Hà Nội cho biết, trong 5 năm qua, giá nhà ở xã hội đã tăng gần gấp đôi. Trước đây, tại Hà Nội, giá nhà ở xã hội chỉ khoảng 13 - 15 triệu đồng/m2 nhưng nay đã gần 20 triệu đồng/m2.Khung thu nhập thấp dẫn đến việc người mua nhà phải chi trả quá nửa thu nhập hàng tháng cho khoản vay ngân hàng. Điều này sẽ khiến cho bài toán an cư của người thu nhập thấp trở nên khó khăn. Chị Lê Phương Dung (Thanh Trì, Hà Nội) chia sẻ, giá nhà ở xã hội mới nhất ở Hà Nội vừa được mở bán đã là gần 20 triệu đồng/m2. Trong khi đó theo quy định, mọi thành viên trong gia đình phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, tức không quá 11 triệu đồng một tháng. “Một gia đình có con nhỏ mà tổng thu nhập của hai vợ chồng không quá 22 triệu đồng/tháng thì sau khi trả  các khoản chi phí sinh hoạt, học tập của con, họ sẽ rất khó dành tiền trả ngân hàng để mua nhà”, chị Dung nói. Liên quan đến vấn đề này, ông Nguyễn Hoàng Nam, thành viên Tổ công tác Nghiên cứu thị trường bất động sản VARS, Tổng Giám đốc CTCP G-Home, chia sẻ, ngay cả khi Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội được thực thi tối đa, nguồn cung nhà ở xã hội vẫn không thể đáp ứng đủ nhu cầu.Trong khi đó, quá trình từ triển khai xây dựng đến mở bán dự án nhà ở xã hội vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế pháp luật, quy định và điều kiện thụ hưởng chính sách. "Chính sách về nhà ở cần hướng đến mọi tầng lớp trong xã hội. Quy định đối tượng được thụ hưởng chính sách về nhà ở xã hội cần thay đổi phù hợp hơn, nhà ở xã hội không phải là bán cho người giàu nhưng cần hướng đến cả những đối tượng có thu nhập thuộc diện phải đóng thuế, có tích lũy, nhưng không tiếp cận được với nhà ở thương mại hiện có giá bán ở ngưỡng cao", ông Nam kiến nghị.Nhiều thủ tục khiến việc mua nhà ở xã hội trở nên khó khăn. (Ảnh: Chinhphu.vn)Theo Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), người được hưởng chính sách mua nhà ở xã hội chủ yếu là có thu nhập thấp, không thể mua nhà ở thương mại. Tuy nhiên, VCCI cho rằng, thực tế nhiều người không thuộc nhóm này vẫn không có khả năng mua nhà, như người lao động đóng thuế thu nhập cá nhân ở mức thấp. Một khảo sát trước đó của Ban Nghiên cứu Phát triển kinh tế tư nhân về nhà ở xã hội cho thấy, những người có thu nhập 10 - 15 triệu đồng/tháng thực tế cũng chỉ tiết kiệm được 4,7 triệu đồng cho khoản mua nhà. Trong khi đó, với một căn nhà xã hội giá 1,5 tỷ đồng, đóng trước 20% giá trị (khoảng 300 triệu đồng), vay ngân hàng 1,2 tỷ đồng trong 20 năm với lãi suất là 8,2%, mỗi tháng người mua phải trả cả vốn lẫn lãi 10 triệu đồng.Trước đó, tại một buổi thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng đề xuất "công nhân, người lao động không thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân mới được mua nhà ở xã hội" là không hợp lý và nên bỏ.Đại biểu Văn Thị Bạch Tuyết (đoàn TP.HCM) cho rằng, cần xem xét lại quy định về mức thu nhập phải đóng thuế thu nhập cá nhân hiện nay, vì theo ý kiến của rất nhiều công nhân, người lao động, quy định này đến thời điểm hiện nay đã lạc hậu. Phần thu nhập của người lao động có thể vượt mức để phải nộp thuế thu nhập cá nhân nhưng nếu phải nuôi 2 con với mức chi phí hiện thì họ không có dư sau khi đã chi trả cho các khoản thiết yếu. Nếu giữ quy định này, họ sẽ không thể có tiền để mua nhà.“Do đó, cần xem xét điều chỉnh phù hợp, tạo điều kiện cho công nhân, người lao động có cơ hội sở hữu nhà của riêng mình", bà Tuyết đề nghị.Đồng quan điểm, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) cho rằng, nên cho người lao động thuộc diện phải đóng thuế thu nhập cá nhân được mua nhà ở xã hội bởi hiện nay, ngưỡng đóng thuế thu nhập khá thấp, trong khi họ phải đóng mức giảm trừ gia cảnh (vợ con), đáng lẽ ra cần phải biểu dương trong xã hội.Liên quan đến vấn đề này, Bộ Xây dựng cho biết, Chính phủ đang trình Quốc hội khóa XV dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) theo hướng giảm các điều kiện khi thuê, mua nhà ở xã hội.Trong đó, Điều 75, Điều 90 của dự thảo nêu điều kiện được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội; nếu thuê nhà ở xã hội thì không bắt buộc phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và thu nhập.Trường hợp mua, thuê mua nhà ở xã hội chỉ phải đáp ứng 2 điều kiện nhà ở và thu nhập. Trong đó, điều kiện về thu nhập là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập đối với các khoản thu nhập từ tiền công, tiền lương.Nếu thuê nhà lưu trú, công nhân thì chỉ cần có hợp đồng lao động và xác nhận của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong khu công nghiệp.Châu Anh
Thêm thông tin Đề xuất Nhà nước trực tiếp tạo lập, sở hữu nhà ở xã hội  0  Nguồn cung nhà ở xã hội chưa đáp ứng được nhu cầu lớn của người dân  0  Kiến nghị bổ sung thêm đối tượng được mua nhà ở xã hội  0  Bộ Xây dựng: Không tăng lợi nhuận định mức cho doanh nghiệp làm nhà ở xã hội  0
Theo quy định của Luật Nhà ở năm 2014 thì người thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội (bao gồm cả hình thức mua, thuê, thuê mua) phải đồng thời đảm bảo 3 điều kiện.
Thứ nhất, chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình, chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội, chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống, học tập hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức diện tích nhà ở tối thiểu (dưới 10m2/người).
Thứ hai, phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương nơi có nhà ở xã hội; trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố này (trừ học sinh, sinh viên).
Thứ ba, phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định của pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.
Nhà ở xã hội nên được mở rộng cho người đóng thuế thu nhập. (Ảnh: Người Lao Động)
Với quy định nêu trên, việc xác minh điều kiện khá phức tạp, rườm rà, gây khó khăn cho người dân. Đặc biệt, điều kiện không thuộc diện phải nộp thuế thu nhập cá nhân gây cản trở lớn khi mức thuế này đã lạc hậu.
Một chủ đầu tư làm nhà ở xã hội tại Hà Nội cho biết, trong 5 năm qua, giá nhà ở xã hội đã tăng gần gấp đôi. Trước đây, tại Hà Nội, giá nhà ở xã hội chỉ khoảng 13 - 15 triệu đồng/m2 nhưng nay đã gần 20 triệu đồng/m2.
Khung thu nhập thấp dẫn đến việc người mua nhà phải chi trả quá nửa thu nhập hàng tháng cho khoản vay ngân hàng. Điều này sẽ khiến cho bài toán an cư của người thu nhập thấp trở nên khó khăn.
Chị Lê Phương Dung (Thanh Trì, Hà Nội) chia sẻ, giá nhà ở xã hội mới nhất ở Hà Nội vừa được mở bán đã là gần 20 triệu đồng/m2. Trong khi đó theo quy định, mọi thành viên trong gia đình phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, tức không quá 11 triệu đồng một tháng.
“Một gia đình có con nhỏ mà tổng thu nhập của hai vợ chồng không quá 22 triệu đồng/tháng thì sau khi trả  các khoản chi phí sinh hoạt, học tập của con, họ sẽ rất khó dành tiền trả ngân hàng để mua nhà”, chị Dung nói.
Liên quan đến vấn đề này, ông Nguyễn Hoàng Nam, thành viên Tổ công tác Nghiên cứu thị trường bất động sản VARS, Tổng Giám đốc CTCP G-Home, chia sẻ, ngay cả khi Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội được thực thi tối đa, nguồn cung nhà ở xã hội vẫn không thể đáp ứng đủ nhu cầu.
Trong khi đó, quá trình từ triển khai xây dựng đến mở bán dự án nhà ở xã hội vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế pháp luật, quy định và điều kiện thụ hưởng chính sách.
"Chính sách về nhà ở cần hướng đến mọi tầng lớp trong xã hội. Quy định đối tượng được thụ hưởng chính sách về nhà ở xã hội cần thay đổi phù hợp hơn, nhà ở xã hội không phải là bán cho người giàu nhưng cần hướng đến cả những đối tượng có thu nhập thuộc diện phải đóng thuế, có tích lũy, nhưng không tiếp cận được với nhà ở thương mại hiện có giá bán ở ngưỡng cao", ông Nam kiến nghị.
Nhiều thủ tục khiến việc mua nhà ở xã hội trở nên khó khăn. (Ảnh: Chinhphu.vn)
Theo Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), người được hưởng chính sách mua nhà ở xã hội chủ yếu là có thu nhập thấp, không thể mua nhà ở thương mại. Tuy nhiên, VCCI cho rằng, thực tế nhiều người không thuộc nhóm này vẫn không có khả năng mua nhà, như người lao động đóng thuế thu nhập cá nhân ở mức thấp.
Một khảo sát trước đó của Ban Nghiên cứu Phát triển kinh tế tư nhân về nhà ở xã hội cho thấy, những người có thu nhập 10 - 15 triệu đồng/tháng thực tế cũng chỉ tiết kiệm được 4,7 triệu đồng cho khoản mua nhà.
Trong khi đó, với một căn nhà xã hội giá 1,5 tỷ đồng, đóng trước 20% giá trị (khoảng 300 triệu đồng), vay ngân hàng 1,2 tỷ đồng trong 20 năm với lãi suất là 8,2%, mỗi tháng người mua phải trả cả vốn lẫn lãi 10 triệu đồng.
Trước đó, tại một buổi thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng đề xuất "công nhân, người lao động không thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân mới được mua nhà ở xã hội" là không hợp lý và nên bỏ.
Đại biểu Văn Thị Bạch Tuyết (đoàn TP.HCM) cho rằng, cần xem xét lại quy định về mức thu nhập phải đóng thuế thu nhập cá nhân hiện nay, vì theo ý kiến của rất nhiều công nhân, người lao động, quy định này đến thời điểm hiện nay đã lạc hậu.
Phần thu nhập của người lao động có thể vượt mức để phải nộp thuế thu nhập cá nhân nhưng nếu phải nuôi 2 con với mức chi phí hiện thì họ không có dư sau khi đã chi trả cho các khoản thiết yếu. Nếu giữ quy định này, họ sẽ không thể có tiền để mua nhà.
“Do đó, cần xem xét điều chỉnh phù hợp, tạo điều kiện cho công nhân, người lao động có cơ hội sở hữu nhà của riêng mình", bà Tuyết đề nghị.
Đồng quan điểm, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) cho rằng, nên cho người lao động thuộc diện phải đóng thuế thu nhập cá nhân được mua nhà ở xã hội bởi hiện nay, ngưỡng đóng thuế thu nhập khá thấp, trong khi họ phải đóng mức giảm trừ gia cảnh (vợ con), đáng lẽ ra cần phải biểu dương trong xã hội.
Liên quan đến vấn đề này, Bộ Xây dựng cho biết, Chính phủ đang trình Quốc hội khóa XV dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) theo hướng giảm các điều kiện khi thuê, mua nhà ở xã hội.
Trong đó, Điều 75, Điều 90 của dự thảo nêu điều kiện được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội; nếu thuê nhà ở xã hội thì không bắt buộc phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và thu nhập.
Trường hợp mua, thuê mua nhà ở xã hội chỉ phải đáp ứng 2 điều kiện nhà ở và thu nhập. Trong đó, điều kiện về thu nhập là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập đối với các khoản thu nhập từ tiền công, tiền lương.
Nếu thuê nhà lưu trú, công nhân thì chỉ cần có hợp đồng lao động và xác nhận của doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong khu công nghiệp.
Châu Anh