ozellikle her konuda insanlara bir �eyler ogretmek isteyenler 
i�in �ok onemli bir problemdi. Matematik kurallara gore 
meydana getirilen yapma bir dil, ya�ayan dillere gore �ok az 
heceliydi; ama bu 'uslup' meselesi yi.izi.inden, bu hece �oklugu 
bir israf degildi: 
"Bu ilgi �ekici noktay1 bir misalle can landirmak kabildir: 
Deniz teknelerine 'safra' ad1 verilen yi.ikler konulur. ilk ba­
k1�ta bunlar li.izumsuz ta�man agirhklar gibi gelirse de, rol­
leri teknenin devrilme emniyetini atbrmaktadir. Dilde de 
fazla hece malzemesi bpk1 teknede safranm oynad1g1 hizmeti 
gori.ir, kelimenin rahat bir �ekilde anla�1lma sm1 saglar. �u­
nu da belirtmek yerinde olur ki, haberle�me tekniginde, eger 
sinyal sistemi kulak yerine gore hitap ederse, safray1 azalta­
rak bir kanaldan daha k1sa zamanda daha �ok haber gonder­
mek kabil olur." 
Bi.iti.in derslerinde, bi.iti.in konferanslannda, Mustafa 
inan bu safray1 azaltmaya �ah�t1; ama bu safray1 s1fira indi­
rerek anlatilan konuyu kuru ve cans1z duruma di.i�i.irmekten 
de ka�md1. Bir bilim sorunu sozkonusu oldugu zaman bile 
insan belki bir tiyatro oyuncusu gibi her �eyi ile, jestleri, mi­
mikleri, sesinin tonu ve fizik gori.ini.i�tiyle ve seyirci psikoloji­
sini bilerek sahneye �1k1yordu: "Mesela 'ahenk' gibi estetik 
bir faktori.in mutlaka onemli bir rol oynamas1 icap eder." 
"Kelimeler her �eyden once kulaga hitap eder." Eski ogrenci­
lerinden hidrolik do�enti Eren Omay, i.iniversitede okurken, 
'Mustafa inan Efsanesinin' etkisiyle Hoca'mn bir konferans1-
na gitmi�ti. 0 zamanla r heni.iz Mustafa Hoca'nm derslerini 
dinlememi� oldugu i�in, Alman Ki.ilti.ir Merkezi'nde 'Di. i�i.in­
me Sanab' diye bir konferans verecegi ni duyunca da bu fir­
sab ka�irmak istememi�; o zamanlar, bir�ok vatanda�1m1z 
gibi Eren Omay da di.i�i.inmenin bir sanat oldugunu bilmiyor­
mu�. "Universit edeki arkada�lanm gibi ben de di.i�i.inme sa­
natma pek aldirm1yordum. Bu yi.izden Hoca'nm anlattiklan-
169