kent haritası armağan etmektey im. Ders bitiminde, anlatmaya­
cak, kendi ellerimle boyadığım bu planı sizlere armağan edip 
gidecektim. 
''Nasıl buldunuz? Güzel olmuş değil mi? Bakın, Aslanbey 
Camisi'ni de kondurdum. Belki bunu yeşile boyamalı idim, ben 
tuttum maviye boyadım. Masmavi bir cami. Bu da Kitaplık. 
Kütahya da ilk Kitaplık Bin Sekiz Yüz On İki yıllarında Ulu Ca­
mi'nin son cemaat yerindeki bir odada Kilisli Vahit Paşa tara­
fından açılmışmış. Bin Dokuz Yüz Otuz Üç'te İmaret Mesci­
di'ndeki bu yerine taşınmış. İçinizden kim gitti? Yok. Bendeniz 
küçükbeyl er, hayli sık gittim. Bakhm: gördüm ki kent kitaplığı­
nızda, hem de hepsi birbirinden değerli tam yirmi beş bin kitap 
var, yirmi beş kişi bile gelip kapağını kaldırmıyor. Ol nedenle 
ben kitaplığınızı griye, keder ve yalnızlık rengine boyamış bu­
lunuyorum . 
"Burası da Yahya Kalesi malumunuz. Bizanslılar tarafın­
dan yapılmış. Hani geçen yıl, Asaf falan, beşimiz Yalçın Tepe'ye 
tırmanmışhk, gidip bakmıştık? Etekleri gelincikli . Ama ben sa­
rıya boyadım, çünkü ... duvar dipleri, af buyurun, pislik içinde. 
Bu yüzden kirli sarıya boyadım. 
"Bütün bu gördüklerinizi ben böyle, Kütahya çinilerine 
benzesin diye, çini mavisi bir renk üstüne çizip boyadım. Kas­
tamonu' daki eğri büğrü haritalarımdan, resimlerimden sonra 
burada gösterdiğim bu gelişmeden heyecan duydum. 
"Efendim, Kütahya tam yüz elli yıl boyunca Germiyano­
ğulları'na merkezlik etmiş. Selçuklular zamanından beri de çi­
nileri ile ün salmış. Ama asıl kimler tarafından, ne zaman ku­
rulmuş, bileniniz var mı? Peki, anlat kardeş. Ne zaman? Hayır. 
Daha önce. Milattan önce bin beş yüzde. Kimler kurmuş? Evet, 
Frigyalılar. Adı önceleri Kotiyon imiş. Yine Milattan önce atmış 
yıllarında Sezaı'ın damadı Pompe tarafından Romalıların eline 
geçmiş. İkinci Yüzyıl' da Roma hıristiyanları için önemli bir pis­
koposluk merkezi olmuş, Dördüncü Yüzyılla On Dördüncü 
Yüzyıl arasında Bizans, On Bir ile On Üçüncü Yüzyıllarda ise 
Selçuklu ların yönetiminde kalmı ştır. Nereden nereye ha? Bü­
tün Anadolu toprağı gibi hemen hemen, neler görmüş geçir­
miş. On Dördüncü Yüzyılın sonlarına doğru Germiyanoğlu Sü-
50