gen’e çağırdı. Franz da kasap dükkânını ve evini Fichte’ye
ucuz bir fiyata satarak, yerleşmek ve felsefeyle uğraşmaküzere Göttingen’e hareket etti. Yola çıkmadan önce de birkitapçı dükkânında Kant’ın “Kritik der Reinen V ernunft” adlı
eserini gördü ve hemen satın aldı. Bütün yol boyunca da,ne arabanın sarsıntısına ne de manzaranın güzelliğine aldır-madı; durmadan bu kitabı okudu. Göttingen’e vardığında,felsefeden vazgeçmek üzereydi. Fakat, Hegel’i hararetle kar-şılayan Heinemann onu kısa zamanda teselli etti; sonra da,üniversitedeki dostlarıyla tanıştırdı, bazı dersleri dinletti veProfesör Hirsch’in on iki ciltlik “Felsefeye Giriş” adlı eseri-ne başlattı. Hegel’e üniversite öğrencilerinin yaşadığı birsemtte bir pansiyon bulundu. Heinemann, rektörle bir gö-rüşme yaparak Franz’ın Felsefe Fakültesine kabulünü de -imtihansız- sağladı. Franz da koruyucusunu utandırmadı.Üç yıllık üniversiteyi, sekiz yılda orta dereceyle bitirmeyibaşardı. Bu başarıda Profesör Heinemann’ın payını da ihmaletmemek gerek. Bütün imtihanlara hazırlanmasında gece-lerce uyumadan Franz’a ders tekrarlatan, her imtihana din-leyici olarak girip geç kalmış filozofumuzu her bakımdandestekleyen ve Latince profesörü Kirschoff’u razı ederek birnot fazla almasını ve daha fazla yıl kaybetmemesini sağla-yan bu vefalı adama Hegel çok şey borçluydu. Franz, üni-versiteyi bitirdikten sonra da çalışmasını aynı hızla sürdür-dü ve mezuniyetinden dokuz yıl sonra “Felsefe Doktoru”unvanını alarak felsefe fakültesinin öğretim kadrosuna ka-tıldı. O sıralarda elli yedi yaşındaydı. Bilindiği gibi, ‘doktor’olduktan sonra, diğer unvanlar daha çabuk kazanılır. Alt-mış iki yaşında doçent oldu ve altmış sekiz yaşında da pro-fesör unvanıyla kürsü şefliğine tayin edildi.
Hegel profesör olduktan iki ay sonra, şiddetli baş ağrıla-
rından yakınmaya başladı. Heinemann öleli iki yıl olmuştu.Küçük bir evde yalnız yaşıyordu. Baş ağrıları, onu bekleme-
180