Aşkın kadını. 
Sanatın kadını. 
Aşk sanatının kadını. 
Franz, Viyana' dan kalkıp gelmeseydi, kendisini aldatan aşığını 
bütün kentte aramaya çıkacak, ondan bu atlatılmanın hesabını sora­
caktı. 
Üstünden yeşil geçilmiş bu satırların yanında ise şu not: 
Hesap soruş. Ödetiş. O.K., cezalardan ceza beğensin! 
Musil' e, Tanpınar' a karşın, kanı daha çok yanıp tutuşan 
emekli tarih öğretmeni(miz), elyazılı bu notu sökünce tuhaf bir 
sevince de yakalanır: Evet, evet, Kokoschka cezalardan ceza be­
ğensin artık. Florian'a gitmeyip tapılası bir kadını nasıl bekletir! 
Viyanalı sirenim, rüzgarla nişanlım, bu adama bol tuz yedirip, 
gözleri hariç her yanını bağlayarak gürül gürül, buz gibi, kö­
püklerle akan bir çağlayanın yanına bırakıvermeli. Zaten Alma 
mutlaka öyle yapacaktı; üne kavuşturduğu şımarık Oskar'ın 
önünde soyunacak, ama ona parmağını bile koklatmayacaktı. 
Ne çare, yeni aşık, genç şair Franz Werfel çıkıp gelmiştir. Ko­
koschka' nın cezası ertelenir. 
Viyana'ya döndü. 
Yine bir not: Hangi yıl? Hangi ay? Hitler' den az önce? 
Daha geçen kış, genç ozan Franz Werfel, bir opera dönüşü 
tapılacak kadının evinde verdiği şampanya partisinde onu, o 
sanatların, sanatçıların koruyucu meleğini vestiyerde gizlice 
kolları arasına almış, hizmetçilerin, uşakların görüp işitebile­
ceklerine aldırmadan aşkını çılgınca fısıldamış, göğsünü, boy­
nunu, gözlerini, en son da dudaklarını ateşli öpücüklere boğ­
muştu. 
Ahh, bu kış ise: 
Franz'la kavga etti. Artık bıkmıştı. Hiçbirini istemiyordu. 
Bu sefer de tarihçimiz, yeşille gölgeli bu satırın yanına şu 
notu düşer; onun açısından büyük cesaret işi şu satırı: 
Sizi hiç üzmeyecek, hiçbir zaman terketmeyecek biri var. 
Sizden hiçbir şey beklemeksizin ebediyyen sadık kulunuz 
kalacak biri, diye de eklemek ister, ama cesareti tek satıra yeter. 
Ruhu, umut ve umutsuzluğun doruğunda çırpınmaktan 
bitkin, hemen hemen inildemektedir: Kendinizi aşkla, cömertçe 
177