Hele at üstüne, son günlerde dolaşan haberler o kadar çok, o 
kadar çeşitliydi ki, Memed de, Zeki Nejad da şaşıp kalıyor lardı. 
Zeki Nejad: 
"Halk açıktan açığa İnce Memedi, yüzde yüz, istediği gibi 
tutamı yor, ah bulmuş ata yükleniyor. Bu at, tarih boyunca bü­
tün başkaldırmaların, insanoğlunun yüreğine sıkışmış kalmış 
bütün ayaklanmaların timsali oldu çıktı ." 
Kasaba ikiye ayrıl mıştı. Çoğunluk, demirci ler, marangoz­
lar, köylüler , ırgatlar , bahçıvan lar, bütün çalışanlar İnce Meme­
di tutuyorlar, dağlardan onlara her gün güzel haberler geliyor, 
İnce Memedi yere göğe sığdıramıyor lar, zenginlereyse dağlar­
dan, karanlık kötü haberler ulaşıyor, onlar da İnce Memedi ye­
rin dibine bahrıyorl ardı. Ama bütün kasaba, Şakir Bey gibi bir­
kaç dinsiz, Allahsız zındığın dışında at üstüne birlikti . At üstü­
ne her gün bir hikaye çıkıyor , bir anda da yediden yetmişe bü­
tün kasabanın diline düşüyordu. Dünya dünya olalı, atlar üstü­
ne ne söylenmiş, ne bilinmişse yağız ata mal ediliyordu. Yıllar 
önceki Adem hikayesi bile burada olduğu gibi biliniyo rdu. Ali 
Safa Bey, İnce Memedin öldürdüğü, ne demiş, Ademe ne de­
miş, sen, gözüyün gördüğü yerden serçeyi gözünün bebeğin­
den vurur sun, şu atın bana ya ölüsünü, ya da dirisini ... Adem­
dir, aman Beyim, o da bir şey mi, sana hemen bugün getiririm, 
ya ölüsünü, ya da dirisini ... Tüfeğini almış, dişlerine kadar fi­
şekliklerini takarak çıkmış Anavarza ovasma, bir ulu çınann di­
binde ah görünce sevinmiş, at, on adım ötesinde, gez göz, arpa­
cık, ahn tam gözüne nişan almış, tetiğe basmış, basmış ki ne 
görsün, at orada durup durur. Oraya diz çökmüş, üstünde ne 
kadar kurşun varsa ata döşenmiş, at orada, hiçbir şeyden ha­
bersiz, kuyruğunu sallar sineklen irmiş. Sağ art ayağını da kar­
nma çekmişmiş. O anda Hızır çıkmış Ademin karşısına, ey ah­
mak insanoğlu, demiş, bak o kadar kurşun sıktın, ne oldu kur­
şunların? Bu atı, bu kadar yakından senin gibi bir dünya nişan­
cısı değil, beş yaşmda bir çocuk vurur. Ey, ahmak insanoğlu, 
demek ki, bu atı yakalamaya, öldürmeye izin yok. Var git işine 
bir daha da bu ata bulaşma . Yoksa sonun kötü. Yoksa şu batak­
lığın kurtlarına yem olursun. O at, tanrı buyruğuyla İnce Me­
medin alnına yazılmıştır. Adem bütün bunlan dinlememiş. 
183