Öne geçti. 
"Çakıllann üstünden yürüme. Arkarndan gel, şu yann di­
binden ... Yar diplerinde çakıl olmaz ." 
"Vay bre, yok," diye sevindi Memed . 
Gün ağanyordu ki bir ılgın çalısı topluluğuna geldiler. Su­
yun yüzü dümdüz bir ayna gibiydi. Uykudan daha yeni uyanır 
bir hali vardı . Işıklar , bir yanından giriyor , hızla öbür başından 
çıkıyord u. ' 
"Bak, ötede de köy. " 
"Köy ," dedi Müslüm, ılgın çalılannın içine girdi, bir açıklı-
ğa, çakıltaşlarının üstüne uzandı. 
"Demek bu kadar kötüsün." 
"Kötüyüm," diye dişini sıktı Müslüm. Yüzü gerildi. 
"Öyleyse sen burada bekle, ben şu köye gideyim ." 
"Dur , sen burada bekle de ben gideyim," dedi Müslüm, 
"tüfeğim de burada kalsın. Beni üç cigara içimi bekle, gelmez-
sem, sen bildiğin yere git. Al bunları da ... " · 
Memede bir boncuklu kese uzattı, ardından da, fişeklikleri­
ni çıkardı, tüfeğinin üstüne koydu, topallayarak yardan yola 
çıktı, yolu geçip köye yollandı. 
Döndüğünde gün iyice kızdırmış, suyun dibine gün vur­
muş, çakıltaşlan suyun ipiltileri içinde kalmıştı. Müslüm şimdi 
daha çok topal lıyor, yüzü acıdan kasılıy or, buruş buruş oluyor­
du. 
"Köy bomboş," dedi Müslüm yan aşağı inerken. "Siniler 
sinek yok. O kadar dolaştım köyün içinde tavuklardan, bir de 
kırlangıçlardan, bir de bir sarı yılandan başka hiçbir canlı gör­
medim." 
"Yılanı öldüreydin bari." 
"Zavalsız yılanı öldürmek olmaz." 
"Haydi gide lim." 
Cüppesini giydi . 
"Baksana Müslüm, halimiz de çok berba t. Yırtılmadık, ka­
namadık yerimiz kalmamış ." 
Dik yarı yandaki sel aşıntısından çıktılar. Kamıştan, çitten, 
sazlardan yapılmış evleriyle köy, ovanın üstüne cansız, kıpırtı-
60