211
lar. Bu bir nakaratlar döngüsüdür. Tanrı’nın var olup olma­
dığı tartışması kadar gereksiz , anlamsız ve sığ pek az tartış­
ma mevcuttur. Buna tartışma denemez aslında "  Azur, kita­
bı kapatmadan önce boynunu uzatarak seyircileri taradı göz­
leriyle. Gerisini aklından okudu. “Entelektüel bir tartışma­
ya girmek âşık olmak gibidir. Öyle ki bittiğinde değişirsiniz, 
başka bir insan olursunuz. Karşınızdaki kişi de değişir tabii. 
Eğer fikrinizi gözden geçirmeye hazır değilseniz, kimseyle 
hiçbir konuda tartışmaya girmeyin. Sadece değişime açık in­
sanlar gerçek anlamıyla münazara edebilir. Yoksa egolarımız 
zihnimizi kapatır, illaki haklı olma arzusuyla konuşanlar as­
la diyalog kuramazlar. Geçmişte söylediğim buydu, şimdi de 
aynısını söylüyorum.”
Yer yer alkışlar yükseldi dinleyicilerden. Moderatör atıldı: 
“Korkarım zamanımız bitmek üzere. Dinleyicilerden son bir 
soru alalım.”
Yaşlı bir adam ayağa kalktı. “Saygıdeğer hocalarım ıza 
Tann üzerine yazılmış en sevdikleri şiir hangisidir diye sor­
sam... inanıp inanmamalannın bir önemi yok.”
Dinleyiciler heyecanla kıpırdandılar oturduklan yerde.
“Benim en sevdiğim şiir, gününe göre değişir” dedi ateist 
profesör. Lord Byron’ın Prometheus’  undan birkaç dize okudu.
“Şiir ezberleme konusunda hiç iyi değilimdir” dedi dindar 
profesör. O da T. S. Eliot’tan birkaç dize aktardı, hatırlayabil- 
diğince.
Sıra ona geldiği halde bir süre sessiz kaldı Azur. “Benim­
ki Acem diyannm kadim şairi Hafız’dan” dedi. O kadar alçak 
sesle konuşuyordu ki, pek çok dinleyici gibi, Peri de onu du­
yabilmek için öne eğildi.
Ben Tanrı’dan o kadar çok şey öğrendim ki
Artık kendimi ne Hıristiyan, ne Hindu, ne Müslüman,
ne Budist, ne Musevi addediyorum...