ana baba, Hükümet haklarını inkar edebiliriz ama, Hocamızın hakkı­
nı hiçbir zaman inkar edemey iz." 
"Edemeyi z," dediler hep bir ağızdan. Alçakg önüllü, kalın, yavaş, 
sarışın, kalın boyunlu, güçlü Rüstem kıpkırmızı kesildi. Durmadan, 
"estağfurull ah, ·estağfurull ah," diyordu duyulur duyulmaz. "Ben ne 
yaptım, ben ne yaptım, ben ödevimi yaptım. Ödev kutsal bir davra­
nıştır insanlar için." 
Kurtboğa kestirdi attı : 
"O olmasa," Tane tane, yeniden söyledi, biraz daha kasılıp arka­
ya kaykılarak, gülerek, bıyıkları oynayarak, arkaya biraz daha kaykıla­
. rak. "O olmasaydı bizim hepimiz şimdi dağlarda eşkıyaydık. Bizim 
hepimi z... Hepimiz. O bize dünyanın bütün fazilecliğ ini, insanlığını 
öğre tti. o olmasa biz bu dünyaya hayvan gdir bön giderdik ." 
Elini göğsünden aldı, Rüstem Bcye doğru savurdu : "Buyur geç, 
Hocam ." Hoca ağır ağır, açılmış elin altından geçti. Kıpkı rmızı, ku-· 
laklarına kadar ateş içinde kalmış. 
Otomobile bindiler. Gene aynı törenl e.· Gene otomobilin kapı­
smda birkaç oturaklı söz dinleyerek. 
Otomobilde Rüstem Beyle Hacı Ağa yan yana oturdular. Hacı 
Ağa otomobil kalkar kalkmaz Rüstem Beyin kulağına eğildi : 
"Iyi konuştum mu, bcğendin mi yiğidim Hocam.?" dedi. "Anla- -
sınlar teresler kim kimmiş, it kimmiş, adam kimmiş. Mahsus öyle 
yaptım ve de mahsus öyle konuştum. Anlasınlar ki bu Türkiye ülke- _ · 
sinde Hocamızdan büyüğü yok." 
Rüstem Bey boyuna, durmadan, ellerini ovuşturarak, ağırbaşlı, 
yavaş , olgun : "Teşekkür ederim, teşekkür ederi m," diyordu, sözcülde- . · 
rin üstüpe basa basa. . . ', 
Savcı onları evinin kapısında karşıladı. s-'evinç içindeydi. Sevinci- � 
nin içinden tdaşı da her halinden bdli oluyordu. 
"Buyurun, buyurun , çoktandır sizi bekliy ordum. Hoş gelip sefa-.1 
lar getirdiniz. Sefalar ... Sefalar ... " � 
Gıcı rdayan bir merdivenden yukarı çıktılar, büyük, Ermeniler� ıl 
den kalma bir odada sedire sıralandılar. Genç bir kız onlar oturur _, 
oturmaz, altın mahfazalı fincanlarda hemen kahve getir di. Sava Bey 1 
baştan başlayarak teker teker sigara tuttu. 
"Gd hele gd otur Fahri Bey biraderim," dedi Hacı Ağa. "�aele- •: 
-\.· 
322