çoktan kuşatmıştır. Hatta, o derecede ki, örnekse, saygıdeğer ta­
rih öğretmeni(miz), İkinci Dünya Savaşı'nın bitmesinden aşağı 
yukarı on üç yıl sonra, on beş günlüğüne gönderildiği Fran­
sa'nın Nancy kentindeki bilgi-görgü artırma gezisinde Paris'e 
yaptığı iki günlük kaçamağın vicdan ağrısını, Romanın ayısı ve 
defiyle ortalıkta sere serpe dolanıp durduğu günlerde dahi hala 
taşımaktadır. Arkeolojik kazılardan anlaşıldığına göre, o çağlar­
da vicdanları bukadar yufka insanlar da yaşarmış; tuhaf bitki­
lermiş; bunlara dünkü çocuklar çok şaşarmış. 
Yine de, emekli olduktan sonra, içi büyük oranda rahatla­
mıştır, diye düşünebiliriz. Ama hala birtakım vicdan sorunları 
olduğu anlaşılmaktadır. Doğallıkla bunların bir kısmı özel kay­
naklıdır. Ta Konya Lisesi'nden meslekdaşı, tek çocuğu ile er­
kenden dul kalmış, aşk ve tabiat şiirleri delisi edebiyat öğret­
meni Nesrin Hanım, aynı kayıtlard an anlaşıldığına göre, tam o 
sıralar kızının düğün hazırlıkları içindedir. Mutlu hazırlıklar da 
olsa, onu bukadar telaş, bukadar heyecan arasında yalnız bıra­
kıp gitmek bencillik değil midir? Kadıncağız ekonomik darlık­
lar da çekmekte; emeklilik ikramiyesinin sınır ötelerinde, el el­
lerinde harcanması bu nedenle de ayrı bir utanç duygusu ya­
ratmakta. Hem, gidilecekse, insanın bunu hayatının tek kadını 
ile yapması daha uygun ve güzel olmaz mı? 
Fakat, beri yanda şu da var: Nesrin Hanım'la artık daha 
seyrek buluşmaktalar. Buluştukları zamanlarda ise, konuşacak 
şeyleri gitgide daha az. Tam da birbirlerine ayıracak daha geniş 
zamanlarının olacağı, elele tutuşup parklarda, deniz kıyıların­
da gezinecekleri, şuraya buraya küçük otobüs turları alacakları 
sırada, Nesrin'in biricik kızının hayatı büsbütün öne çıkmış bu­
lunmaktadır. Evlerin akmayan suyu, bozulan çamaşır makine­
si, gelmeyen onarımcı, damada alınacak altın kol saati de ... Ya­
rın öbürgün torun sökün eder, büyükanne kendini onlara adar; 
büsbütün uzaklık. .. 
Eskiden böyle değillermiş. Böyle şeylerden pek az, oku­
dukları kitaplardan, gördükleri filmlerden, ülkenin, dünyanın 
halinden ise daha çok konuşurlarmış. Arada karşılıklı iltifatlar­
la birbirlerini sevindirdikleri, yanyana çektirdikleri fotoğraflara 
bakılırsa, güne güzel başlamanın yollarını kahvaltı sofrasına 
172