«BENERCİ KENDİNİ 
NİÇİN ÖLDÜRDÜ?» 
Aynı adlı eserin (1932) bir parçasıdır. Ayrıntılı bilgi için bak: Nâzım 
Hikmet - Tüm Eserleri, III (1975, S. 218, 245, 252). [AB]. 
«BİR KOMİK ADEM» 
Nâzım Hikmet, Portreler, İstanbul, 1935, S. 43-48. 
Bu şiir ilk defa: Nâzım Hikmet, Sesini Kaybeden Şehir, İstanbul, 
1931, S. 75-79'da «Cevap No: 3, Bir Komik Âdem» adıyla yayınlanmıştır, 
sonunda şu sözler vardır: «Bu yazının kâfi derecede kuvvetli olmadığını 
muterifim. Kabahat bende değil. İlham edende». Nâzım Hikmet, 835 Sa­
tır - Sesini Kaybeden Şehir - Varan 3, İstanbul, 1965, S. 110-114'te de 
vardır. 
Nâzım Hikmet'in 1929 yılında Resimli Ay dergisinde (Haziran ve 
Temmuz 1929) yayınladığı «Putları Yıkıyoruz» (Abdülhak Hamit ve Meh­
met Emin) makaleleri üzerine başlıyan Eski-Yunan mücadelesinde Yakup 
Kadri ve Ahmet Haşim'in hücumlarından sonra o zamanlar milletvekili 
ve Türk Ocakları başkanı olan Hamdullah Suphi (Tanrıöver) de Türk 
Yurdu dergisinin Temmuz 1929 tarihli 19'uncu sayısında (S. 61-65) ya­
yınlanan (İkdam gazetesinin 7 Temmuz 1929 tarihli sayısında da çıkan) 
Putlar Nasıl Yıkılır? makalesiyle ve İstanbul'da Türk Ocağında üniversite 
gençlerini toplayarak bunlara Nâzım Hikmet ve arkadaşlarını «tel'in» et­
tirmek suretiyle hücuma geçmişti. Bu şiir işte bu sebeple ve her halde 
1929'da yazılmıştır. 
Mısra 54, 55 ve 78'de adı geçen Fehim Paşa (1873-1908) Abdülhamit 
zamanında curnalcılığı ve şantajcılığı ile ün salmıştı. Bu yüzden yabancı 
elçiliklerin ısrarıyla son zamanlarda Bursa'ya sürülmüş, 1908 Meşrutiyet 
inkılâbında Bursa'dan Bilecik'e kaçarken halk tarafından öldürülmüştür 
(1908). [ŞH]. 
«Bir Komik Âdem» şu yayınlarda da yer almıştır: 
EB (S. 236-237), İZ (1965, S. 110-114), İZ (1973, S. 98-103), AY (S. 
178-180), BY (V, S. 51-54), ÜT (S. 457-461), Nâzım Hikmet - Henüz Vakit 
Varken Gülüm (HV, 1976, S. 147-151). 
Şiirin bulunduğu öbür yayınlar ile bunlar arasındaki ayrımlar için 
bak: Şerif Hulûsi/Asım Bezirci - Nâzım Hikmet, Tüm Eserleri, II (1975, 
S. 330-331; 1976, S. 336-337). 
Şiirin yazılışına yol açan olaylar ve kişiler üstüne GY'de (II, S. 109-
131) ayrıntılı bilgi verilmiştir. [AB]. 
333