190 Yaşar Kemal -Dağın Öte Yüzü 
diklerinden, yanlarına da tecrübeli bir hırsız katarak Uzun Yaylaya gönderdi. 
Uzun Yaylada Çerkes atlarını çalmaya. 
İşte bu günden sonra, Koca Halille İbrahim yıllarca Uzun Yayladan Halebe 
at taşıdı. Halepten Aslan Ağaya da para taşıdılar. Sattıkları hayvanların parasını 
bir kuruşuna bile dokunmadan Ağaya teslim ederlerdi. Ağa onlara yıllık verirdi. 
Yıllık da ne ki ... Boğaz tokluğuna bile değil. Ama tutumu çetedeki herkese karşı 
aynıydı. Öyleyse niçin çalışıriardı bu adamlar çetede? Hepsi kaçaktı. Çoğu ipten 
kazıktan kurtulmaydı da ondan. Çete içinde gizli bir dayanışma buluyorlar, bir 
çeşit korunuyorlardı. Aslan Ağa da adamlarını korurdu . 
Bir gün, Çerkesler Koca Halille İbrahimi yakaladılar. Öylesine dövdüler ki, 
ölü diye dağda bıraktılar gittiler. Bir köylü onları buldu köylerine kadar getirdi. 
Yaralılar üç ay yatakta kaldılar. Bu, çetelik yıllarında köyde en uzun kalışlarıy­
dı. Başka zaman altı ayda bir, birkaç gün uğrarlar, sonra da eve birkaç kuruş 
bırakmadan çeker giderlerdi. Meryemce kıyameti koparır, "sen Koca Halilin ku­
lu musun?" diye bas bas bağırır, tüm köyü ayağa kaldırırdı. İbrahim ağzını bile 
açmaz, Halilin ardına düşer giderdi. Hiçbir şey olmamış gibi. 
Birinde, bu Cumhuriyetin kurulduğundan sonraydı. Aslan Ağanın nüfu­
zu gittikçe, günden güne azalıyordu. Halille İbrahimi bir gece, Halep yolunda, 
Gavur dağlarında bir yılkı atla candarmalar yakaladılar. Halille birlikte yanla­
rındaki Kürt Dursun, Çerkes İdris ikişer yıl hüküm giydiler. Adana hapisha­
nesine atıldılar. Koca Halil bütün suçu İbrahimin üstüne yüklemesine, ihrahi­
min de mahkemede ağzını açınamasına rağmen İbrahim kurtuldu. Buna Ko­
ca Halil, Aslan Ağa, cümle hırsızlar, bilen gören herkes şaştı. Bir tek İbrahim 
şaşmadı. 
Herkes İbrahimi, Koca Halil içeri düştükten sonra, artık köyüne gider, bir 
daha da bu işlere bumunu sokmaz sanıyordu. Bu yüzden de Aslan Ağa onunla 
hiç ilgilenmedi. Sanki çetesinde böyle bir adam yoktu. 
İbrahim köye dönmedi. Bir kere olsun karısını çocuğunu görmeye gitmedi. 
Adanacia kaldı. Sırtında balta, mahalle mahalle dolaşarak odun yardı. Kazancı­
nı hapishanedeki arkadaşı Koca Halile taşıdı. Her görüşme günü bir sepet seb­
ze, un, yağla hapishan eye geliyor, bir tek söz bile etmeden, gülerek onları Hali­
le, birkaç kuruş harçlıkla birlikte veriyordu. 
Halil, her görüşmede ona: 
"Köye git," diyordu, "çocukları gör, bak bakalım, ne haldeler? Benim çıkma­
ma daha çok var. Sen perperişan olursun bu Adanada, bu koca şehirde." 
Her söyleyişinde Halil, İbrahimi köye gitti sanıyor, her pazartesi görüşme 
günü de onu hapishanenin kapısında görünce seviniyordu . 
Kötü, ıslak, at siclikleri kokan handa yatıyor, az boz karnını doyuruyor, 
başkaca ne kazanırsa Halile taşıyordu. Halil içerde, Aslan Ağanın yardımı da bir 
taraftan, bey gibi yaşıyordu .