latsın bugünkü dersi,' demişti. ‘Ben biraz rahatsızım da. Ara­
da bir hata olursa ben düzeltirim, sorunda da mevzuyu hülâ­
sa ederim.' Mustafa kalktı tahtaya, meseleyi biliyordu, bir 
saat durmadan anlattı. Hoca da onun sözünü biç kesmedi, 
yazdığı ya da söylediği hiçbir şeyi düzeltmedi. Bütün sene 
boyunca Mustafa anlattı, biz de not tuttuk. Sorarım size, 
bundan daha akıl almaz bir şey var mıdır dünyada? Bir in­
san hem sınıf arkadaşınız hem de hocanız olabilir mi? Böyle 
bir şey duyulmuş mudur?1 '
"Bizlere, bilmediğimiz bir konuyu hemen anlatmaya baş­
lamazdı," diyor Şevket Arat. "Önce bizi dinlerdi: Esas konuy­
la ilgili hangi meseleleri bilmediğimizi öğrenirdi önce. Bunu 
açıkça sormazdı tabiî; biz konuyla ilgili ne biliyorsak anlatır­
dık; Mustafa da bize sezdirmeden nelerin cahili olduğumuzu 
tahmin ederdi.'1  Sınıfta dersleri dinlerken hemen hiç not tut­
madığı için, Mustafa'nın bu özelliği hocaların ilgisini çekmiş­
ti. Özellikle riyaziyeci Kerim Bey (profesör Kerim Bey) Mus­
tafa’nın bu tutumuna biraz içerlemişti; bu çocuk neden bu 
kadar ilgisiz, diye düşünmüştü. Bir gün dayanamadı: Yaza­
cağın yerde, neden durmadan yüzüme bakıyorsun? Neden 
beni seyredip duruyorsun, sanki bundan sonra ne yazacağı­
mı biliyormuş gibi?" Mustafa Efendi başını salladı: evet bili­
yordu. "Kalk bakalım Mustafa Efendi," dedi Kerim Bey, 
"Göster bildiğini. "  Mustafa Efendi de gösterdi bildiğini. O 
günden sonra Mustafa Bey diye hitap etmeye başladı, Mus­
tafa Efendi'ye Kerim Bey. İki yıl sonra da üçüncü sınıf tale­
besi Mustafa Bey, Kerim Erim’in ‘doçenti’ oldu.
Bununla birlikte ‘Doçent’ Mustafa Bey’in yaşama şartla­
rında bir düzelme görülmedi. Doçent aylığı alamadığı için, 
özenli bakıma muhtaç olan hassas bünyesi yüzünden gene 
eskisi gibi çabuk yoruluyordu. Oysa çok yönlü bir öğrenciydi 
Mustafa Bey; kendini bilimin hizmetine verdiği gibi, edebi­
yatla da uğraşmak istiyordu, durmadan okumak istiyordu.
73