rayın kapısı çöktü, kalabalık içeriye aktı. Gene sessiz, ağır, zin­
dana vardılar. İsmail Ağa Gülbaharı zindandan çıkarmış, titre­
yerek kapıda duruyordu. Gülbahar doğan güne karşı gözlerini 
kirpiştiriyor, kamaşmış gözlerle ne olup bittiğini göremiyor, 
yalnız zindanın kuyusundan çıkarıldığını biliyordu. Kalabalık 
gene ağır, sessiz, Gülbaharı arasına aldı, sarayın kapısından 
çıktılar.
Orada, ötede Ahmedi Haninin mezarının yanma büyük 
bir ateş yakılmıştı. Dervişler, sofiler bir harman yeri kadar se­
rilmiş közün üstünde yürüyorlar, közün kıyısına dizilmiş, 
halkalanmış müritler de ateşte yürüyenlere ilahiler söylüyor, 
zikrediyor, kaval çalıyorlardı. Kalabalık gene sessiz, ateş har­
manının yöresini aldı. Ağrıdağmm yamacı silme insandı. Çok 
uzaklardan ateşte yürüyenler gözüküyordu. Ateşte yürüyen 
dervişlerin terli çıplak bedenleri, parlayan közler arasından 
bir su gibi fışkırıyordu.
Mahmut Han:
"Ben korkağım," diyordu ve yalınkılıç, tek başına kalabalı­
ğın üstüne atılmak için çabalıyordu. İsmail Ağa, ötekiler onu 
zor tutuyorlardı.
"Bundan sonra yaşamışım ki, neye yarar?" diyor, inliyor­
du. "Koca Osmanlmm adını beş paralık ettim... Dünyaya karşı 
rezil rüsva oldum. Bunu Saray bir duyarsa ne olur? Bundan 
böyle yaşamışım ki, neye yarar?"
Ama ne kalabalık! Bu kalabalığa güç yetmez ki... Bu kala­
balıkla ordular başa çıkamaz ki... Şu at da amma baş belasıy­
mış, diye içinden geçiriyordu Mahmut Han. Acaba bu belayı, at 
işini hep Allah mı yapıyordu?
Kalabalık gün batana kadar orada, Ahmedi Haninin türbe­
sinin yanında eğlendi. Davullar çaldı. Dervişler yarı çıplak, 
şemsiye gibi açılmış saçlarıyla ateşin üstünde, ayakları uçarak, 
elleri ayaklarına karışarak oyunlar oynadılar. Ve delikanlılar, 
kızlar, kadınlar, insan soyunun gördüğü en güzel incelikte gö- 
vend tuttular. Bir kadın bir erkek dizilmiş gövendin uzunluğu 
gelip saraya kadar dayanıyor, yedi davulcu, yedi zurnacı aynı 
havayı çalarak bu uzun gövendi ancak idare edebiliyorlardı. 
Kadınlar nakışlı ipek önlüklüydüler. Kof ileri gün gibi ışılayıp
84