KELEBEK' İN SIFATLARI 
 
Baruthaneli Hasan Çelebi olarak bilinir, ama benim için her zaman Kelebek'tir o. Bu ad ı, bana hep güzel 
çocukluğunu, gençli ğini hat ırlat ır: Görenlerin inanamay ıp bir daha bakmak isteyece ği kadar güzeldir. Her zaman 
şaştığım mucize: Güzel oldu ğu kadar yeteneklidir de. Bir renk ustas ıdır, en kuvvetli yan ı budur; sanki renk 
sürme zevki için döne döne, a şkla nakşeder. Ama uçucu, amaçs ız ve karars ız olduğunu da Kara'ya 
söyleyiverdim. Adil olma endi şesiyle de ekledim: Kalbiyle resmeden gerçek nakka ştır o. Eğer nak ış ak ıl için, 
içimizdeki hayvana seslenmek için, ya da Padi şah' ın gururunu ok şamak için de ğil de, göz için bir şenlik olsun 
diye yap ılıyorsa Kelebek gerçek nakka ştır. K ırk y ıl öncesinin Kazvinli ustalar ından ders alm ış gibi geni ş, rahat, 
mutlu, yuvarlac ık çizgiler çeker, parlak, kat ıksız renklerini cesaretle sürer ve resminin gizli nizam ında hep afili 
bir yuvarlak vard ır, ama ben yeti ştirdim onu, çoktan gebermi ş o Kazvinli ustalar de ğil. Belki bu yüzden, o ğlum 
gibi ve o ğlumdan da öte severim, ama hiç hayranl ık duyamam ona. Çocuklu ğunda ve ilk gençli ğinde bütün 
çıraklar ım gibi kalem saplar ıyla, cetvelimi hatta odunla çok dövdüm onu, ama bu yüzden sayg ı duyam ıyor 
değilim. Çünkü Leylek'i de cetvellerle çok dövdüm, ama ona sayg ı duyuyorum. Ustas ının dayağı, genç ç ırağın 
içindeki hüner cinlerini ve Şeytan' ı san ıldığı gibi sindirmez, geçici olarak geriletir. Bu iyi hakl ı bir dayaksa cinler 
ve Şeytan daha sonra az ıp yetişmekte ola nakka şı çal ışmaya azmettirir. Kelebek'e att ığım dayaklar ise, Onu 
mutlu ve itaatkâr bir nakka ş yapm ıştır. 
Yine onu Kara'ya övme ihtiyac ına kap ıldım sonra: Kelebek'in nak şı, dedim, şairin mesnevisinde sordu ğu 
mutluluğun resminin, ancak Allah vergisi bir renk hüneriyle mümkün olaca ğına iyi bir kan ıttır Bunu anlad ığım 
zaman, Kelebek'te eksik olan şeyin de ne oldu ğunu anlam ıştım: Câmi'nin şiirinde "ruhun karanl ık gecesi" dedi ği 
o inançs ızlık an ı yoktur onda. Cennet'te mutluluk içinde resmeden bir nakka ş gibi, inançla ve mutlulukla, mutlu 
bir resim yapaca ğına inanarak i şe başlar ve o mutlu resmi de hakikaten yapar. Ordular ımızın Doppio kalesini 
kuşatmas ı, Macar elçisinin Padi şahımızın ayağını öpüşü, Peygamberimizin at ıyla yedi kat gö ğe ç ıkışı: Bunlar 
elbette kendi ba şlar ına da mutlu olaylard ır, ama Kelebek'in elinde sayfadan kanat ç ırparak ç ıkan hakiki birer 
şenliğe dönüşürler. Yapt ırdığım bir resimde, ölümün karanl ığı ya da Divan toplant ısının ciddiyeti fazla 
hissediliyorsa, ben Kelebek'e "istedi ğin gibi renklendir," derim ve böylece üzerine ölü topra ğı serpilmiş gibi 
suskun duran etekler, yapraklar, bayr aklar, denizler bir rüzgârla dalgalan ıverirler hemen. Bazen Allah' ın dünyay ı 
Kelebek'in nak şettiği gibi görülmesini istedi ğim, hayat ın bir şenlik olmas ını buyurduğunu düşünürüm. Renklerin 
ahenkle birbirlerine mükemmel şiirler okudu ğu, zaman ın durduğu, Şeytan' ın hiç uğramad ığı bir âlemdir bu. 
Ama bunun eksik oldu ğunu Kelebek bile bilir. Birileri ona -evet hakl ı olarak- onun nak şında her şeyin 
bayram günlerinde oldu ğu gibi mutlu, ama derinlikten yoksun oldu ğunu f ısıldam ıştır. Onun resimlerinden çocuk 
şehzadeler ve ölümün e şiğindeki bunak harem kar ılar ı zevk al ır: Kötülükle u ğraşmak zorunda kalan hayat 
adamlar ı değil. Hakk ındaki bu söylentileri çok iyi bildi ği için, zavall ı Kelebek bazen, s ırf şeytanlar ı ve cinleri var 
diye, kendinden çok daha az yetenekli ve hünersiz nakka şlar ı kıskan ır. Oysa onun şeytanl ık ve cin sand ığı şey 
çoğu zaman yal ınkat kötülük ve k ıskançl ıktır. 
Resmettiğini nakşederken o harika âlemin içinde kaybolup mutlu olmaz da yapt ığı nakşın başkalar ının 
hoşuna gidece ğini hayal ederek mutlu olur diye ona k ızar ım. Hatta alaca ğı paray ı düşünür diye de k ızar ım. 
Hayat ın bir başka istihzas ı: Ondan çok yeteneksiz pek çok nakka ş vard ır ki, nakşederken kendilerini, sanatlar ına 
daha çok verebilirler.