29  
29. Ben Eni ştenizim 
 
 
 
Zarif Efendiyi öldürdü ğünü söyleyince odada uzun bir sessizlik oldu. Beni de öldürece ğini düşündüm. Yüre ğim 
hızlı hızlı att ı uzun bir süre. Buraya beni öldürmek için mi gelmi şti, yoksa itiraf etmek, korkutmak için mi? 
Kendi biliyor muydu ne istedi ğini? Y ıllard ır bütün hünerini, marifetlerini bildi ğim bu harika nakka şın kalbini hiç 
tan ımad ığımı anlayarak korktum. Hâlâ elinde o koca k ırm ızı hokkas ı, arkamda dikildi ğini, hemen ensemin 
arkas ında durdu ğunu hissediyordum, ama dönüp yüzüne bakmad ım. Sessizli ğimin onu huzursuz edece ğini 
bildiğim için: 
"Köpekler hâlâ susmad ı," dedim. 
Böylece bir kere daha sustuk. Bu sefe r, ölümümün ya da bu badireden s ıyrılman ın benim elimde, ona 
söyleyece ğim şeylerde oldu ğunu anlad ım. Onun hakk ında nakşından ve resminden ba şka bildiğim tek şey zeki 
oluşuydu. Bu da, e ğer nakkaşın eserinde genelini, ruhunu hiç mi hiç göstermemesi gerekti ğine inan ıyorsan ız, 
iftihar edilecek bir şeydir. Peki, beni bombo ş evde nas ıl kıstırm ıştı? İhtiyar akl ım h ızlı hızlı bunlar ı düşünüyordu; 
ama bu oyundan ç ıkamayacak kadar kar ışıktı da. Şeküre neredeydi? 
"Onu benim öldürdü ğümü daha önce anlam ıştın, değil mi?" diye sordu. 
Anlamam ıştım; hatta bana söyleyene kadar da anlamam ıştım. Üstelik şimdi, akl ımın bir köşesiyle, Zarif 
Efendi'yi öldürmekle iyi i ş yapt ığını, belki de gerçekten, rahmetli tezhip ustas ının yavaş yavaş korkuya kap ılıp 
hepimizin ba şını belaya sokaca ğa düşünüyordum. 
Böylece bombo ş evde yaln ız kald ığım katile kar şı belli belirsiz bir şükran doğdu içimde. 
"Onu öldürmene şaşmıyorum," dedim. "Kitaplarla ya şayan sayfalar ı rüyas ında gören bizim gibileri bu 
âlemde hep bir şeyden korkar. Biz üstelik daha da yasak, daha da tehlikeli bir şeyle Müslüman şehrinde resimle 
uğraşıyoruz. Her nakka şın içinde t ıpkı Isfahanl ı Musavvir Şeyh Muhammed'de oldu ğu gibi, suçluluk duymak, 
pişman olmak, kendini herkesten önce suçlamak nedamet getirip Allah'tan ve cemaatten af dilemek için kuvvetli 
bir dürtü vard ır. Kitaplar ımızı suçlular gibi gizli gizli ve ço ğu zaman da özür diler gibi haz ırlıyoruz. Bizi 
dinsizlikle suçlayacak hocalar ın, vaizlerin, kad ılar ın, şeyhlerin hücumlar ına peşinen boyun e ğmenin, bu bitip 
tükenmez suçluluk duygusunun, nakka şın hayalini hem öldürdü ğünü, hem de besledi ğini öyle iyi biliyorum ki." 
"Yani ak ılsız Zarif Efendi'yi temizledi ğim için beni suçlam ıyorsun." 
"Yaz ıda, nak ışta, resimde bizi çeken şey işte o korkunun içindedir. Sabahtan ak şama kadar, geceleri mum 
ışığında kör oluncaya kadar dizlerinin üzerine çöküp kendimizi resme ve kitaplara vermemizin nedeni yaln ızca 
para ve ihsan de ğil, öteki insanlar ın gürültüsünden, cemaatten kaçmakt ır. Ama bu tutkuya kar şılık, ilhamla 
yapt ığımız resmi o kaç ıp sakland ığımız insanlar da görüp takdir etsin isteriz. Ama ya bize imans ız derlerse! 
Hüner sahibi gerçek musavvire ne ac ılar verir bu. Oysa, hakiki resim de bu hiç görülmemi ş, yap ılmam ış şeyde 
gizlidir. İlk anda, herkesin kötü, olmam ış, dinsizlik diyece ği resmin içinde. Gerçek nakka ş oraya gitmesi 
gerektiğini hem bilir, hem de korkar oradaki yaln ızlıktan. Ama bütün bir ömür boyu bu korkulu, asabi hayata 
kim katlanabilir? Y ıllarca çekti ği korkulardan, nakka ş herkesten önce kendi kendini suçlayarak kurtulaca ğını 
san ır. Ona yaln ızca suçunu itiraf etti ği zaman inan ırlar ve yakarlar. Isfahanl ı nakkaş o işi de kendi yapt ı." 
"Sen nakka ş değilsin," dedi, "ben de onu korktu ğum için öldürmedim." 
"İstediğin gibi korkusuzca resmetmek istedi ğin için öldürdün!" 
Uzun zamand ır ilk defa çok ak ıllı bir şey söyledi katilim olmak isteyen nakka ş: "Biliyorum, hepsini beni 
oyalamak, kand ırmak, bu durumun içinden ç ıkmak için söylüyorsun," dedi, ekledi: "Ama son dedi ğin doğru. 
Şunu anlaman ı istiyorum. Dinle beni:"