İrfan ertesi gün görünmez sevgilisinden şu ayrıntılı ve 
adeta paylayan mektubu aldı: 
Beyefendi 
Aldıgım mektubunuza cevaben şu satırları yazmak için bir 
hayli düşündüm. Çünkü size tam bir samirniyetle yazdıgım ilk 
mektubumu aklımdan geçmeyen bir şekilde yoruma kalkmışsmız. 
Amacım o degildi. Sizin için görünmez bir kişiden, meçhul bir kim­
likten başka bir şey degilim. Ne olursam olayım. ilk cümlede aley­
himde oluşan bu yanlış düşüncanizi düzelirnek isterim. Sizinle bir 
duygusal yazışma kapısı açmak niyetiyle yazmadım. Buna emin 
olunuz. Fenni, edebi, ahlaki ve özellikle kadınlar aleyhindeki 
makalelerinizden fikirlerinizin saglamlıgına hükmederek ve yanlış 
anlaşılmayla karşılaşmayacagım zannıyla yazdım. Yanılmışım. 
Bu hatarndan dolayı mahcup ve sizi hayal eıtigim derecede metin 
bulamadıgıma da pek üzgünüm. 
Memleketimizde biraz serbest davranan kızlar aleyhinde 
derhal ôlemin kötü gözleri açılıyor. Eserlerinizdeki ciddiyete 
bakarak sizi bu genel zaa�n üstünde bir fikir sahibi olarak hayal 
etmiştim. Bizde bir yaygın illet şeklinde olan bu fena hastalıgın 
bulaşmasından meger siz de korunamom ışsınız. Sokakta edebiy­
le giden örtülü bir kadına uşak takımındon birtakım pespayelerin 
bile ne kadar saygısızca onur kırıcı laflar attıklarını bilirsiniz. Bu 
neden? Memleketimizde kedinın her sarkıntılıgı sindirerek karşı­
lıga mecbur, aşagı bir yaradılışte sayılmasında,ı. Sırf erkeklere 
eglence olmak için yaratılmış sanılmasından ... 
Diger millerlerin gözünde bir kadının tabii davranışlardan 
görülecek serbestane en ufak bir hareketi burada aşüfteligine 
veriliyor. iste buna örnek de size yazdıgım mektuba gördügüm 
karşılıkhr. Yerkürenin Halley'in kuyrugundan geçeceg i haberi 
yayılınca tabialı mın garipligi, sabırsızlıgım sebebiyle herkesten 
çok meraka düştüm. Gazetelerde, dergilerde gördügüm bilgileri 
bu merakımı yalıştırmaya kôfi bulamadım. Bir bilenine müracaat 
etmek istedim. Eserlerinize, konferanslarımza bakınca en evvel 
zihnime siz geldiniz. Tam bir saAıkla müracaat ettim. Bu o kadar 
büyük bir kabahat midir? Bu müracaatıma hayret etmemeniz 
87