40 Yaşar Kemal -Dağın Öte Yüzü 
Hem çalıyar hem de oynuyordu. 
Ali upuzundu , incecikti. Buğday benizli, kapkara kalın kaşlıydı. Yüzü de 
uzundu. Yüzüne bakınca ilk kaşlarını g,örürdün . Çenesi. kadm. lann çenesi. gi.bi. 
si.vri.ydi.. Şalvarı da eski, yamalıydı. Mintanı eskilikten rengini yitirmişti. 
Atının sağ yanında hem yürüyor, hem çalıyordu. O kadar gönülden çalmı­
yordu. Bu yıl bir keyifsizliği vardı. Belliydi. 
Sırtında da bir kilimin içine dürülü iki yorgan vardı. Öne doğru azıcık eğil­
mişti. Göçteki dört beygirden birisi de onun beygiriydi. Yıllar yılı evcek bu atla 
övünmüşlerdi. At yaşlanınca, Ali köylüyle birlik olup alay olsun diye adını Kü­
heylan koymuştu. 
Küheylanın yürürken ayakları ayaklarına dolaşıyordu. Çok yüksek, sallı, 
deve gibi bir attı. Üstündeki Meryemce deve üstündeymişçesine öne arkaya sal­
lanıyordu. İnsafsızcasına yüklemişti Ali. Kendinin öteberisinden başka, dayısı 
oğlu Kara Velinin de öteberilerini yüklemişti. Yürüdükçe hacakları bükülüyor, 
tökezleniyordu. Görenler, Küheylanın bu haline gülüyorl ardı. Ali de işi alaya 
vuruyor: 
"Heeey bre yavru kır at, yavru Küheylan, senin gibisi Köroğlunda da yoktu. 
Heeey, heeeeeey!" 
Sonra atın kulağına doğru uzanıyor, gülerekten ona bir şeyler söylüyordu. 
"Heheee ey, evlerin uğuru, şenliği, tavşan gibi sekişlim, kalem kulaklım, on 
yaşlı kız gözlüm, kaval yelelim, uğru nakışlım ... Heheeey ... " 
Önündeki topallayan yaşlı kadın geri döndü, elini kamaşan gözünesiper et­
ti. Atı, Meryemceyi bir iyice süzdü: 
"Bu at senin evine de uğur getirecek. Yüzüne bakarsan, sırtındaki yüke ba­
karsan öyle görünüyor. Öyle görünüyor Meryemcenin oğlu. Öyle bir yükle­
mişsin ki, ölecek fıkara. Uğuru görürsün az sonra ... Baksana fıkaraya." 
Uzun Ali buna karşılık az önce beline soktuğu düdüğünü çıkardı: 
"Al sana Zalaca Hatun," diye çalmaya, oynamaya başladı. "Getirirse getirsin. 
Getirirse getirsin. Canı sağ olsun. Canımla da senin şu tatlı, şu güzel, şu düş­
lü uryalı canın sağ olsun. Al sana ... Düşünde mi gördün? Bu genç oğlan değil 
düşlerde gözükecek. Kocamış at, Zalaca güzel. Al sana!" 
Göğüsleri fistanlarını germiş yalınayak kızlar fıkırdaştılar. 
Göç akşama doğru ak topraklı yerleri arkada koymuş, Torosun eteğini tut­
muştu. 
Yeşil ağaçlar tek tük gözükıneye başladı. Sonra, gün kavuşurken, baştan 
başa ağaçlada örtülü bir koyağa girdiler. Yol koyağın tam dibinden geçiyordu. 
Yolun üst başında, dört bir yanını kokulu yarpuz almış ulu cevizterin altında 
bir pınar vardı. Adına Çağılaluk derlerdi.