kazınan Jerefkonuğu, mutfaktaki tepsilerden bir poğa,ca aldığın­
da, sert bakıJlarla, apaçık serzeniJler ve sövgülerle karplanmıJtı. 
Yeryüzündeki bütün nesneler üzerinde hak iddia eden; gözleri­
nin ulaftığı her _feyi elleyen, avu,clayan, parmak/ ayan, haddini 
bilmez kentsoylu! 
Gece yarısı olmadan, kü,cük topluluğa favela)ı derhal terk et­
meleri bildirildi. Hi,c kimse bir apklamada bulunmamı_ftı elbet, 
ama sô�vlentilere gô"re kokain alım satımının yürütüldüğü Boca 
de Fuma'da (Duman Ağzı) kangô"vdeyigötürüyordu. 
Ölüler Ülkesi'nden son görüntü: Kılavuzun yarı yolda bırak­
tığı topluluk dehfete kapılmıf, ,caresizlik i,cinde ,cıkıJ yolunu arı­
yor; kendini yoku_ftan salmıJ, var gücüyle kofuyor. Çıkmaz sokak­
lara dalıyor, duvarlara tırmanıyor, damdan dama atlıyor. Eğri 
büğrü taflarda tökezleyip dü_fenler, iki gözü iki ,ceJme aiflayanlar, 
serde erkektiği hatıriayıp sô"venler ... Herkes kendi canının derdin­
de; kimse kimseye yardım etmiyor, cesaret vermiyor, dönüp de bak­
mıyor. Yukarılardan yarı -otomatikterin salvosu duyuluyor. Hor­
tumla yıkanmı_fcasına sırılsıklam, soluk soluğa Öridi,ce korkuyu 
bile unutacak denli afallamı_f;geride kalmamak i,cin canını di_fi­
ne takıyor; iki kez düfüyor ve JiJmiJ bileğinin acısını duyumsama­
dan, kanadı kırık bir ser,ce gibi ta_ftan tafa sekiyor. İdrarını ka­
,cırmak üzere. 
AJağı, yokuf afağı, durmamac asına aJağı ... Bir an bile dur­
ma, sürüden kopma, bütün gücünü topla! Bir daha düJme ve sa­
kın dönüp de arkana bakma! 
Vigario Geral'e, doksan dört sonbaharında, iki ev dolusu in­
sanın maskeli polislerce katiedildiği dev favela'ya yaptığı yolcu­
luğu, bir tek ayrıntı dışında olduğu gibi romanına aktarmıştı. O 
gece silah sesleri duymamıştı aslında; Boca de Fuma'daki çatış­
mayı sonradan öğrenmişti. İnsanı dehşete düşüren bütün kara­
basanlar, günü gelince gerçekleşir ne yazık! Geçen pazar, şiddet 
76