Eski üstatlar ın kör olmalar ına övgü olsun diye kederli bir şiir havas ıyla o resmi anlatacakt ı belki. "Büyük 
üstad ım, efendim," diye tuhaf bir dürtüyle sözünü kestim. "Benim hep bakmak istedi ğim şey, canan ınım narin 
yüzüdür. Onunla evleneli üç gün oldu. On iki y ıl onu özlemle dü şündüm. Şirin'in, resmine bakarak Hüsrev'e â şık 
olduğu meclis, bana hep onu hat ırlat ır." 
Üstat Osman' ın yüzünde gizleyemedi ği bir ifade yükü, bir merak belki vard ı, ama benim hikâyeme de 
önündeki kanl ı savaş meclisine de dönük de ğildi. Ağır ağır sokulacak bir müjdeyi bekliyordu sanki. Beni 
görmediğine iyice emin olunca, bir anda önündeki sorguç i ğnesini al ıp oradan uzakla ştım. 
Hazine odalar ının üçüncüsünün, hamama biti şik olan ının, karanl ık bir yerinde, pek çok Frenk kral ve 
hükümdar ından hediye gelip k ısa sürede bozulunca bir kenara konmu ş yüzlerce tuhaf ve büyük saatin 
oluşturduğu bir köşe vard ı. Oraya gittim ve Üstat Osman' ın, Behzat' ın kendisini kör etti ğini söyledi ği iğneyi daha 
dikkatle seyrettim. 
Tozlu ve bozuk saatlerin alt ın çerçevelerinden, billur camlar ından, elmaslar ından yans ıyan k ırm ızıms ı gün 
ışığında iğnenin pembemsi bir s ıvıyla kapl ı alt ın ucu arada bir parl ıyordu. Efsane Üstat Behzat gerçekten bu 
âletle kendini kör etmi ş miydi? Üstat Osman, Behzat' ın yapt ığı korkunç şeyi kendine yapm ış m ıydı? İri 
saatlerden birinin mekanizmas ına bağlı rengârenk boyanm ış parmak büyüklü ğünde h ınzır bir Ma ğripli, 
bak ışlar ıyla sanki bir "evet!" dedi bana. Bu Osmanl ı kavuklu adam, belli ki saat çal ıştığı zamanlarda, hediyeyi 
yollayan Habsburg Kral ı'yla becerikli saatçisinin bir şakas ı olarak saat kaçsa, ne şeyle başını o kadar sallayarak 
Padişahımızı ve haremdeki kar ılar ını eğlendirecekti. 
Pek çok s ıradan kitap geçirdim elimden: Cücenin de belirtti ği gibi başı vurularak mallar ı ve mülklerine el 
konmuş paşalar ın müsadere edilmi ş mallar ı aras ından ç ıkıyordu bunlar. O kadar çok pa şa boğulmuştu ki hiç 
bitmiyordu bu ciltler. Cüce ac ımas ız bir neşeyle, servetinin ve gücünün sarho şluğuyla bir kul oldu ğunu unutup, 
tıpkı padişahlar ve şahlar gibi, kendi ad ına bir kitap yazd ırıp alt ın yald ızla nakşettirecek pa şanın, kafas ının 
vurulup servetine el konulmas ını zaten çoktan hak etti ğini söyledi. Baz ılar ı murâkka, baz ılar ı nak ışlı, resimli 
divan, bu kitaplarda bile Şirin'in, resmine bakarak Hüsrev'e â şık olduğu meclisle kar şılaştığımda durup uzun 
uzun seyrediyordum. 
Resim içindeki resim, yani Şirin'in k ır gezintisinde bakt ığı Hüsrev'in resmi, hiçbir zaman belirgin de ğildi. 
Resim içindeki resim gibi küçücük bir şeyi nakka şlar yeterince iyi çizemedi ği için değildi bu böyle. Çünkü 
resimleri yapan nakka şlar ın pek ço ğu, t ırnak, pirinç, hatta saç k ılı üzerine bile resmed ebilecek kadar ince 
çal ışabiliyorlard ı. Güzel Şirin'in bak ıp âşık olduğu yak ışıklı Hüsrev'in yüzünü, gözünü niye onu tan ıyabilecek 
kadar belirgin çizmiyorlard ı o zaman? Ö ğleden sonra bir vakit belki de umutsuzlu ğumu unutabilmek için, bu 
sorulan Üstat Osman'a sorar ım diye dü şünerek elime gelen karmakar ışık bir murakka cildinin sayfalar ını 
gelişigüzel çevirirken bir gelin alay ını gösterir kuma ş üzerine bir resimdeki at di kkatimi çekti. Bir anda kalbim 
vuruşlar ının ahengini şaşırdı. 
Orada, kar şımda, tuhaf burunlu bir at vard ı. Üzerinde nazl ı bir gelin ta şıyordu ve bana bak ıyordu. Sanki 
sihirli at bana bir s ır fısıldayacakt ı. Bir rüyadaki gibi, ba ğırmak istedim de sanki sesim ç ıkmad ı. 
Kitab ı kapt ığım gibi eşyalar ın, sand ıklar ın aras ından Üstat Osman'a ko ştum, sayfay ı önüne açt ım. 
Resme bakt ı. 
Yüzünde bir ışıltı göremeyince sab ırsızland ım. "At ın burun deli ği tıpkı Eniştemin kitab ı için yap ılan at 
gibi," dedim. 
Elindeki merce ği at ın üzerine getirdi. Burnunu neredeyse sayfaya de ğdirecek kadar gözlerini resme ve 
merceğe yaklaştırdı. 
Sessizliğin uzamas ına dayanamad ım. "Eniştemin kitab ına çizilen al ın usûl ve üslubuyla çizilmi ş bir at değil