ğınını hiç görmemişti. Tüfeğini taktı, mermi torbasını eline aldı, 
dışarı çıktı. Sabahki kartallar gene gelmişler, mağaranın kapısı­
na konmuşlardı. İstemeyerek uçtular, on adım ileriye bir kaya­
nın sivrisine yan yana kondular. Çok yaşlı kartallardı.
Aşağıda bir pınar inceden çağıldıyordu. Memed gitti pına­
rın başma, uzun, mor çiçekli yarpuzların üstüne çöktü. Sarı 
Ümmetin verip de beline bağladığı çıkını açtı. Azıkta üç baş so­
ğan, altı yumurta, bol çökelek, bir parça Türkmen peyniri, bol 
bol kömbe ekmeği vardı. Birkaç da bazlama. İştahla yemeğini 
yedi. Bu azık ona daha iki gün yeterdi. Memed o kadar boğazlı 
değildi her zaman. Hele canı sıkıldığı sıralarda yemek hiç aklı­
na gelmezdi.
Ayağa kalktı, yönünü kuzeye döndü. Köyüne gidiyordu. 
Köyü gözünde tütüyor, içine bir özlemlik ateşi düşmüş onu ya­
kıp kavuruyordu. Biliyordu, ölüme gidiyordu ama, duramazdı. 
Köyünü görmeliydi. Ya köyü görmeden ölürse? Koca çınarı, 
Kulaksızı, Kulaksızın değirmenini, koca çmarın büvetini, kınalı 
yolu, çakırdikenli Dikenlidüzünü, ağaçları, çalıları, devediken- 
lerini, köyün tavuklarım, hele kürk tavuk ardında dolaşan yu­
mak yumak san civcivleri... Her şeyi, her şeyi göresi gelmişti. 
Durmuş Aliyi, onun ıhcık, şefkatli, dost gözlerini, sevgi dolu, 
merhametli, çok insan... Hürü Ana daha insan, daha çok... Sert, 
inatçı, herkesten çok insan. Sevdikleri için canını verir. Bir gün 
uykuda saçlarım okşamıştı... Memed unutamamıştı o sıcak, 
ana, bacı, dost, kardaş elinin sıcaklığım, dostluğunu, ılıklığını, 
yumuşacıklığını... Hürü Ana bir insanı böyle candan okşasm, 
insan salt bunun için canını verir... İsterse okşamasın, bir can­
dan, ta yüreğinin derininden bir yavrum, Memedim deyişi var­
dır ki, bin can eder. Nasıl karşılayacaktı acaba? Deli, deli olur­
du sevinçten. Ne yapacağım, ne edeceğini bilemezdi. Mustafa 
Çocuk, Hösük Emmi, Hösük hep şaşkın şaşkın durur, ellerim 
biribirine sevinerek kavuşturur, kavuşturur açardı, "Memed, 
azıcık daha büyümüş," derdi. "Büyüsün. Görkemli adam daha 
iyi eşkıyacüık eder. Elalem ondan korkar, herkes bizim Memed- 
den çok korkuyor ya, daha çok korkar şimdi," der övünürdü. 
Mustafa ne yapardı, ne düşünürdü? Korkar mıydı? Belki de 
korkardı. Gider candarmaya haber verir miydi? O da evlenmiş,
143