hoşnutlukla  uzattığı  yardım  elini,  hoşnutsuzluğunu  bastırmaya  ge-
rek duyarak  tuttu  ve ondan  öğrenebileceği  her şeyi  öğrendiğinden, 
alabileceği  her şeyi  aldığından  emin  oluncaya  dek  bırakmadı.  Za-
man geçtikçe  ticaretin  de askerliğe  benzediğine  inanmaya  başladı 
ve kendini  tamamen  bu işe adadı.  Hayatının  belli  bir aşamasında, 
dönüp  dolaşıp,  vaktiyle  burun  kıvırdığı  yola  son sürat  dalanların  il-
kesiz  azmi  onda  da vardı.  Arada  kaybettiği  zamanı  telafi  etmek  is-
tercesine  atak  ve sabırsızdı.  Ama  şansının  tam  anlamıyla  açılması, 
çok daha  sonra,  yeni  bir dünya  savaşının  çıkmasıyla  mümkün  ola-
caktı.  Savaş  boyunca  karaborsacılıktan  hatırı  sayılır  bir servet  ve 
apseli  bir itibar  edindi.  Zaman  zaman  el altından  Almanlarla  da iş 
yapa  yapa,  lastik  bir top gibi  yuvarlana  yuvarlana  geçmeyi  başardı 
savaşın  yıkıntıları  arasından.  Nasıl  olsa  fark  etmiyordu.  Süregiden 
savaş  onun  savaşı  değildi.  Artık  devletlerin  ya da davaların  değil, 
sadece  bireylerin  zaferine  inanıyordu.  Ve nasıl  elde  edilmiş  olursa 
olsunlar,  zaferlerin  yüzleri  geleceğe  değil,  geçmişe  dönüktü.  Hayat-
ta muzaffer  olmak,  hiç yaşanmamış,  hayali  bile  çiğnenmemiş  bir 
geleceğe  adım  adım  ulaşmak  değil;  yaşanmadan  hurdaya  çıkmış  bir 
geçmişi,  atıldığı  köşeden  kurtarıp  onararak,  eski  taravetine  kavuş-
turmak  demekti. 
O da öyle  yaptı.  Artık  kendisine  karılık  etmeyen  eşinin  yerine 
yeni bir kadın,  kaybettiğinin  yerine  yeni  bir bebek,  elinden  alınanın 
yerine  yeni  bir kudret  edindi.  Hepsi  yeniydi  ve hiçbiri  yeni  değildi. 
Birlikte  yaşadığı  genç  Fransızdan  doğma  bebeğini  kollarına  aldığın-
da, tam  tamına  elli dokuz  yaşındaydı.  İlk bebeği  gibi  bu da, gözle-
ri kül rengi  bir kızdı.  Yıllarca  bunu  Agripina'dan  sakladı.  Hoş  sak-
lamasa  da, onun  bu durumu  değil  kıskanmak,  umursayacağı  bile 
şüpheliydi.  Kaldığı  kliniğin  başhekiminden  gelen  mektuplarda  ya-
zılanlara  bakılırsa,  etrafında  olup  bitenlere  karşı  alabildiğine  kayıt-
sızdı.  Hiçbir  iyileşme  belirtisi  göstermiyor,  tüm  zamanını  kliniğin 
kuzey  yamacında  göz  alabildiğine  uzanan  üzüm  bağlarında  çalışan 
köylüleri  seyredip,  siyah-beyaz  suluboya  resimlerini  yaparak  geçi-
riyordu.  Pavel  Pavloviç  Antipov  bu mektupları  büyük  bir dikkatle, 
endişeyle,  yeisle  okuyor  ve sonra  da, kaldırdığı  çekmecede  unutu-
yordu.  Yeni  ilişkisinden  son derece  hoşnut  ve ilk bebeğine  vereme-
diği tüm  sevgiyi  ikincisine  vermekte  kararlıydı.  Buna  rağmen  hiç-
50