183 
 veya zenginleşmiş kesimin, zaman zaman toplumda fakir insanları aşağıladığına tanık 
oluyoruz. İnsanın içinde bulunduğu yoksulluk çıkmazı, “koyun” vs. gibi sözcükler kullanılarak 
hor görülmektedir. Herkes herkesi kolaylıkla ö tekileştirebilmektedir.  
Ancak, belli bir entelektüel seviyeye gelmiş insanların görevi, fakir insanını aşağılamak 
değildir. O insanları o karın doyurma seviyesinden yukarı alacak çareleri tartışmalıdır. Bu 
seviyesindeki insanın davranışlarını, eleştirme h akkına sahip değildir.  
"Bataklıklar ülkesi" olan Finlandiya’yı "beyaz zambaklar ülkesi"ne dönüştüren, 
Finlandiya’yı Finlandiya yapan, Johan Wilhelm Snelman (1806 -1881), halkına şöyle 
seslenir: "Halka örnek olun, onlara eğitmen olduğunuzu gösterin. (…) Sizi n göreviniz onları 
eğitmektir. Onları büyük, kültürlü halkların ailesine sokmaktır. Unutmayınız ki, halkın cehaleti, 
kabalığı, sarhoşluğu, hastalıkları, fakirliği sizin ayıbınızdır." (Petrov 1898: 82) Snelman, 
aydınlara şöyle seslenerek mücadelesini başlat ıyordu: "Aydın olmak, modaya uygun kıyafetler 
giymek veya kolalı yakalık ve modern şapka takmak demek değildir. Halk size, akşamları kağıt 
ve domino oynamanız için okutup terbiye vermedi. Bu durumda siz aydın değil de, küflenmiş 
aydın oluyorsunuz. Siz halk ın aklını, iradesini, enerjisini ve vicdanını uyandırmalısınız. 
Köylüyü, işçiyi, toplumun alt tabakalarını nasıl iyi yaşanır, nasıl iyi yaşam koşulları yaratılır 
diye eğitmek zorundasınız. Halka, hayatın değerlerini anlamayı ve onu korumayı öğretin. Mutlu 
bir aile hayatı nasıl kurulur, onu öğretin. Erkeğin kadına, kadının erkeğe nasıl davranacaklarını 
ve çocuklarının nasıl eğitileceğini öğretin. Halkı doğruluğa, düzene, disipline alıştırın. Halkın 
vicdan duygusunu geliştirin. Kendilerinin ve başkalarının ha klarına saygı duymalarını öğretin” 
(Petrov 1898: 81,82). Snelman, öğretmenlerden, askerlerden, din adamlarından, işadamlarından 
ve doktorlardan meydana gelen bir gönüllüler ordusu yaratır ve ekonomik, politik ve kültürel 
açıdan ülkesini iyi hale getirmek v e yoksulluktan kurtarmak için olağanüstü çaba gösterir ve 
başarır.  
Mustafa Kemal Atatürk de aynı davranmamış mıdır? Kendisinin de halkın her kesimine, 
hatta her kente, her insan grubuna ayrı ayrı insanca seslendiği görülür. “Köylüler milletin 
efendisidir” derken bu bilinçle söylemiş olsa gerek. “Hiç şüphesiz ki Antalya dü nyanın en güzel 
şehridir” der. Öğretmenlerle, çocuklarla ve gençlerle ilgili ne çok değer veren sözü vardır. 
“Öğretmenler, insan topluluğunun en özverili ve saygıdeğer unsurlarıdır” der. Mustafa Kemal 
Atatürk’ün mizacında, aşağılama veya küçük düşürme yokt ur.1 
Demek ki, aydınların ve yöneticilerin birincil görevi, insanlara insanca yaşayacağı 
koşulları anlatmak ve sağlamak olmalıdır. Onları aşağılamak değil, sevgiyle beslemek 
olmalıdır. Yunus Emre’yi Yunus Emre yapan, Mevlana’yı Mevlana yapan da, o insan se vgisi 
değil midir! Yunus Emre ne güzel söyler: “Maharet güzeli görebilmektir. Sevmenin sırrına 
erebilmektir. Cihan, alem herkes bilsin ki şunu: En büyük ibadet sevebilmektir.” Mevlana ise, 
“Gel, ne olursan ol , gel! İster kafir, ister mecusi, ister putperes t ol, gel! Bizim dergahımız 
umutsuzluk dergahı değildir. Yüz kere tövbeni bozmuş olsan da yine gel!..” der. Aşağılamaz, 
ötekileştirmezler. Bu nedenle de her biri ölümsüzleşmiştir.   
Sonuç olarak, vatanın, içinde yaşayan her bir bireyin kendi benliğini orta ya koyarak 
çalışmasıyla ve hak edenlerin kendi alanlarında liyakata uygun yükselmesiyle refaha ve 
güzelliğe kavuşabileceği konusunda hemfikir olunmadığı, kişilerin kendi yakınlık duyduğu 
gençlere görevleri emeksiz teslim ettiği, farklı kültürel yanlar, ina nış ve düşünüş biçimlerine 
dayalı olarak ülkenin gençlerinin ötekileştirildiği, her iktidara gelen ile, toplumun diğer 
                                                           
1 Mustafa Kemal Atatürk, Grigoriy Petrov’un “Beyaz Zambaklar Ülkesinde” adlı kitabını, yeni kurulan Türkiye 
Cumhuriyeti’nde 1930’lu yıllarda tüm askeri okullarda okutulmasını ist emiştir.