medin üstünden doludizgin akıp gidiyorlardı. Memedse başııu 
bir türlü kaldıramıyordu. Ortalığı kurşun geçmez bir karanlık 
basmış, göz gözü görmüyor, soluk da aldırmıyordu. Atlılar bir 
dursa da Memed bir başını kaldırabilseydi ... Karanlığın üstüne 
kırmızı sası sası kokan bir kan şorluyor, Ali Safadan, Kel Ham­
zadan şorlayan kan hiç durmuyordu. Kaıun alhndan candar­
malar ve Faruk Yüzbaşı çıkıyordu. Öfkeli gözleri, kırmızı çiz­
mesi, yalım gibi şaklayan kırbacıyla ... Birden, üstünden geçen 
at ayaklannın sesi kesildi, kalabalık çekildi gitti, karıncalar da 
yuvalarına çoktan dönmüşlerdi, kan yağmuru durdu, Ali Safa 
Bey, Kel Hamza gözleri, ağızları kocaman kocaman açılmış öy­
le ortalıkta kalakaldılar. Sessizlikten de beter, çın çın öten bir 
sessizlik ortalığı alıverdi. Memed, uçsuz bucaksız, mağrıptan 
maşrıka kadar silme bir düzlüğün ortasında kalıverdi. Üstüne 
çok mavi bir gök bütün ağırlığıyla usul usul iniyordu. Memed 
o yana kaçıyor, üstüne inen yoğun, mavi bir mermer taş gibi 
ağır gökyüzünün alhndan kurtulamıyordu. O yana kaçıyor 
kurtulamıyor, bu yana kaçıyor, sağa sola ... Ortalıkta dört dönü­
yor, bu, ovanın üstüne kapaklanmış gökyüzü ona soluk aldırt­
mıyordu. Gökyüzünün bir yaıu denize iner, derin suyu bütün 
ağırlığıyla ezerken, tepeler, dağlar, kayalar, ağaçlar dümdüz 
olurken, orman titredi, sallandı, ağaçları yath yath kalkh, bü­
yük gıcırtılarla. Dünya çahrdamaya, yer yerinden oynamaya 
başladı. Memed de oturduğu yerden tam bu anda ayağa fırladı. 
Az ilerisindeki at, kulaklarım dikmiş, başını kaldırmış, ormaıun 
derinliklerine bakar gibiydi. Sonra birden eşinıneye başladı. 
Ardından şaha kalkh. Fokurtularla bumundan soluyor, eşini­
yor, tepiniyor, yularııu koparıp kurtulmaya uğraşıyordu. Me­
med, yan uykulu, yan uyaıuk, yan düşle kulak verip ormaıu 
dinledi. Karanlık iyice çökmüş, orman koygun koygun uğuldu­
yor, o tek başına uzaklarda öten kuşun sesi gene geliyordu. Or­
talıkta ah böylesine tedirgin edecek hiçbir şey yoktu ya, böylesi 
soylu atlar kırk günlük yolda yaprak kıpırdasa sezerler, burun 
delikleri alabildiğine açılırdı. Tetikte olmak gerekti. At da git­
tikçe azgınlaşıyor, yerinde duramıyordu. O eski, kendi yöresin­
de dönme deliliğine iyice kapılıp gitmişti. Şimdi yularından 
kurtulsa varır şu alanda durur, kendi yöresinde bir topaç gibi 
18