kendilerini aym yiikseklikte hissediyorla rd1. iki sayfahk he­
sapla evrenin onemli sirlarmdan birini daha kavram1�lard1. 
Ostelik Mustafa Hoca biitiin hesab1, cebinden kiii;iik bir kii­
�t pari;as1 bile i;1kanp bakmadan, ya da kiirsiiniin iistiine 
notlanm koyup da onlan okumak gibi uyutucu bir yola ba�­
vurmadan yapm1�ti. Zaten hocanm elinde notla sm1fa girdi­
gini goren yoktu. 
Mustafa inan ortaokula giderken de onun defter tuttugu­
nu goren yoktu. Ders kitab1 da yoktu Mustafa'nm. Sadece sa­
ri bir defteri vard1; onu da bir boru gibi biikiiyor ve kemerine 
sokuyordu bir diidiik gibi. Hiiseyin Avni Bey de bu haylazh­
ga ii;erliyordu: "Bu i;ocuk adam olmayacak." Dogru diiriist bir 
sanat da ogrenmedi ki, Mustafa' nm eski ustas1 kuyumcu Ah­
met Efendi'ye dam�ti bu konuda: Mustafa kuyumculukla 
kalsa daha iyi olmaz m1yd1? Kitap defter masrafi olmad1g1 
ii;in oglam okutmak pek pahahya gelmiyor, ama ders i;ah�­
mayan bir i;ocuktan ne hayir gelir? Ahmet Usta babadan da­
ha anlay1�hyd1: Beyim bu i;ocuk i;ok ak1lhdir, sen bunu okut; 
yoksa yaz1k olur oglana. Mustafa'nm annesi de i;ocuklarm 
okumasmdan yanayd1; k1zlarmm bile ogretim gormesini isti­
yordu. Ne var ki bu Mustafa da insanm ii;ine giiven vermi­
yordu: i;ah�acak bunca ders varken ak�amlan erkenden yati­
yordu. Oysa Mustafa'nm derdi ba�kayd1: Elbette hii; i;ah�ma­
dan olmaz ana. Ne yapay1m, sizlere yiik olmak istemiyorum; 
kitaplar da pahah. Onun ii;in sabah erkenden kalk1yordu 
Mustafa ve herkesten once mektebe giderek yatih ogrenciler 
kahvaltilanm bitirinceye kadar onlardan ald1g1 kitaplan 
okuyordu. 
Her sabah karanh� ortaokul ogrencisi Mustafa inan, i;a­
murlu yollardan gei;erek Seyhan frma�'nm k1y1smdaki oku­
luna gidiyordu. Bileklerine kadar i;amura batarak gei;tigi so­
kaklarda 'Adliye Saray1'ndan ba�ka dogru diiriist bir bina 
yoktu. Adana o zamanla r elektriksiz, yolu bozuk bir �ehirdi. 
39