İstanbul, 1932, S. 10-11'de «Orkestra» adıyla vardır (1921 tarihli). Or­
han Seyfi, Nâzım Hikmet: Hayatı Ve Eserleri, İstanbul, 1937, S. 13-15; 
Nâzım Hikmet, Seçilmiş Şiirler, Sofya, 1954, S. 77-78'e alınmıştır. Nâzım 
Hikmet, 835 Satır - Sesini Kaybeden Şehir - Varan 3, İstanbul, 1965, S. 
16-18'de de vardır. 
Mısra 45-46 arası dergide (Aydınlık) «Una/kommuna/maestro» mıs­
raları vardır. Buna karşılık 46 ve 47 nci mısralar yoktur. Mısra 52-53 ara­
sındaki «Hey../Hey..» mısraları alınmıştır. Dergideki yayınla öteki ya­
yınlar arasında mısraların dizilişi bakımından farklar vardır. Vâlâ Nu­
rettin Vâ-Nû'nun söylediğine göre, şiirin 43-44 ve 56-57'nci mısralarını, 
yâni: 
dağlarla dalgalarla, dağ gibi dalgalarla, dalga gibi 
dağ-lar-la 
sözlerini şaire kendisi ilham etmiştir ve şairin yeni sanat anlayışı ile 
yazdığı ikinci şiiridir. 
Rusça çev. V. Bugaevski, N. Hikmet, Şiirler, Moskova, 1932, S. 44 ?; 
P. Yelexnov çev. N. Hikmet, Şiirler, Moskova, 1950, S. 20-22; N. Hikmet, 
Seçilmiş Şiirler, Moskova, 1953, S. 17-19; N. Hikmet, Seçilmiş Eserler, 
C. I, Moskova, 1957, S. 17-19 (sonundaki tarih 1922'dir). 
Yunanca çev. S. Mayopulos, Nâzım Hikmet: ta erga tu, Atina, 1959, 
S. 122-123. 
Ekber Babayef, Nâzım Hikmet, Bütün Eserleri, Sofya, 1967, C I, 
S. 66-67. [ŞH]. 
«Orkestra»nın bulunduğu öteki yayınlar: 
DY (S. 50-51), AB (S. 222-223), OS (S. 13-15), BY (V, S. 19-20), ÖY 
(S. 242-244). 
DY ve EB'de şiirin sonunda 1922 tarihi vardır. Bunun 1921 olması 
gerekir. 
Çeviriler: 
— İtalyanca: Giovanni Crino (GC, S. 14-16, «Yeni Sanat» başlığıyla) 
— Bulgarca: «Yeni Sanat» başlığıyla, Seçilmiş Şiirler (SŞ, S. 8-12), 
Şiirler (NT, S. 15-19). [AB]. 
«PİYER LOTİ» 
I 
Nâzım Hikmet, Portreler, İstanbul, 1935, S. 58-62. 
Bu şiir ilk defa Aydınlık dergisinin Teşrinisani (Kasım) 1924 tarihlî 
27 nci sayısında (S. 397-398) 7. Teşrinisani: Şark-Garp adıyla yayım­
lanmıştır. Şiirin adı altında «Şarkın kurtuluş gününe» sözleri vardır. 
303