nın kesildiğini  tespit  ettiğinden,  hem  de namaz  vakitlerini  kaçırmak 
istemediğinden,  önceleri  sadece  camiye  gittiğinde,  zaman  geçtikçe 
başka  başka  bahanelerle,  çilli  çırağına  emanet  etmeye  başlamıştı 
dükkânı. 
Çırak,  kardeşinin  oğluydu  ama  kambur  bakkal,  hısım  akrabalık 
ile ekmek  teknesinin  zeytinyağı  ile su gibi  ayn  durması  gerektiğine 
inandığından,  dükkân  sınırlan  içinde  ona  kardeşinin  oğlu  gibi  değil, 
bir çırağa  nasıl  davranılması  gerektiğini  düşünüyorsa  öyle  davranır-
dı. Çocuğa  gelince,  o, haftanın  altı günü  kendisine  habire  emirler  ve 
sulu sepken  hakaretler  yağdıran  adamın,  haftasonlarında  ya da bay-
ramlarda  ailecek  oturmaya  geldiklerinde,  dükkândayken  zinhar 
koklatmadığı  çikolatalardan  hediye  etmesine,  şefkatle  başını  okşa-
yıp sevgi  göstermesine  bir türlü  alışamamıştı.  Hele  bu aile  ziyaret-
lerinde  amcası,  sanki  uzun  zamandır  ilk defa  karşılaşıyorlarmış, 
sanki  daha  bu sabah  dükkânda  herkesin  ortasında  kalayladığı  baş-
kasıymış  gibi,  "söyle  bakalım  amcasının  yeğeni.  Neler  yapıyosun 
okuldan  arta  kalan  zamanda?"  diye  sorduğunda  kaçacak  delik  arı-
yordu.  Bir kurban  bayramında  tüm  sülale  bir araya  gelerek  büyük-
çe bir koç  kesip,  çaydı-badem  ezmesiydi-kavurmaydı-cacıktı-keş-
kekti-ayrandı-mumbardı-kayısı  kompostosuydu-etli  pilavdı-çaydı-
fıstıklı  baklavaydı-ölülerin  ruhuna  irmik  helvasıydı-üzümdü-kar-
puzdu-gene  fıstıklı  baklavaydı-kahveydi  derken,  bütün  günü  hep 
birlikte  ve habire  yiyerek  geçirdikleri  halde,  gece  mide  fesadı  geçi-
rip ertesi  gün  beti  benzi  kül ve azıcık  gecikerek  dükkâna  gittiği  için 
işittiği  azardan  ve her çırağın  erken  yatıp  erken  kalkması  gerektiği-
ne dair  dinlediği  söylevden  duyduğu  kızgınlığı  hâlâ  atamamıştı  üze-
rinden.  Çilli  çırak,  her gün  dükkânda  gördüğü  asabi  bakkal  ile aile 
meclislerinde  karşısına  çıkan  babacan  amcayı  kafasında  bir türlü 
bağdaştıramadığı  için,  en nihayetinde  onlan  iki ayn,  apayrı  insan 
olarak  algılamakta  bulmuştu  çözümü.  Bunun  tek sakıncası,  evde  an-
nesi ya da babası,  ertesi  gün  dükkâna  gittiğinde  amcasına  bir şey 
iletmesini  istediklerinde,  "olur"  dediği  halde,  beyninin  bir yerinin 
buna  direnmesi  ve istisnasız  her seferinde,  söylenen  şeyi  iletmeyi 
unutmasıydı. 
Musa  ayaklannı  sürüye  sürüye  dükkâna  yaklaşırken,  çilli  çırak 
da ayet  kitabını  tezgâhın  üzerine  koymuş,  gözü  kapıda,  eli kuruye-
256