yeşil olan sakalları bir pırıltıda şimşeklendi, parladı. Ferhat Ho­
ca dudakları kıpır kıpır dualar okuyordu, yüzünde aynı acı gü­
lümsemeyle.
Kasabaya ertesi gün, kuşluk vakti girdiler. Ferhat Hocanm 
güzel gözleri mosmor şişmişti. Yüzü de mosmordu. Bütün çe­
nesinde kan kurumuştu. Paramparça olmuş giyitleri de kan 
içindeydi. Şalvarı liyme liyme edilmişti. Ayakkabıları kim bilir 
nerde kalmıştı. Ayaklarından, bacaklarından yolun kül gibi toz­
larına kan sızıyordu.
Yobazoğlunu dersen Hocadan bin beterdi. Bakılacak hal bı­
rakmamışlardı. Bir kanlı paçavra yığınıydı.
Kasabaya yaklaşırken her ikisinin boğazına da birer kara, 
kaim kıl örme taktılar. Kasabada ellerinde karpuz kabuklan, 
pislik, çamur, sopa, taş, çürük yumurta, çürük domates, kova 
kova ekşimiş ayran, büyük bir kalabalık onları bekliyordu.
Dereden aşağıdan başlan gözükür gözükmez bağnşmalarla 
karşılandılar. Kabuk, çamur, çürük yumurta, taş, yağmur gibi 
yağdı üstlerine. En ağıza alınmayacak sövgüler, aşağılamalar...
Ferhat Hoca önde, başı önüne iyicene sarkmış, Yobazoğlu 
arkada, o da öyle, görmüyorlar, duymuyorlardı. Bağnşan, sö­
ven, taşlayan kalabalığın arasında önce pazaryerine getirildiler. 
Tellal Kambur Ahmet burada canüer üstüne, insanlık, kan üstü­
ne uzun bir nutuk çekti, gözleri yaşartan. Sonra taş, pislik, ça­
mur, küfür yağmuru gene başladı.
Boğazlarında ip, arkalannda yüzlerce kişi Ferhat Hocayla 
Yobazoğlu bütün kasabayı dolaştırıldılar. Kambur Ahmet her 
mahallede bir iki kere durdu dehşet nutkunu tekrarladı.
Mahpusaneye getirildiklerinde ikisi de ayakta duracak hal­
de değildi. Yarı baygın duvarın dibine yığılışıverdiler.
Ali Safa Bey o gece Nazifoğlunun lokantasında kasabanın 
adli ve mülki erkanına büyük bir rakı ziyafeti çekti. Ziyafette 
Zeynelin ve Ademin ne kadar iyi, dost, sadık insanlar oldukla­
rını söyledi. Onların insanlıklarım, faziletlerini saydı döktü. 
Onlar böylesi alçakça, rezilce, canavarca bir ölüme layık insan­
lar değillerdi.
Ali Safa Bey öyle candan, öyle güzel konuştu ki bu gece 
herkesi dilhun eyledi.
386