72 sürerdi: Mesela diş fır çasını yıkadıktan sonra lavabonun kenarına 
vurarak su larını silkmeyi ilk önce o akıl etmiş. Bu yüzden 
misafirler, be nim için, maşallah tıpkı babasına benziyor dedikleri 
zaman çok sinirleniyordum.) Bir keresinde de fırtınalı bir yağmur -
dan sonra gökkuşağının denizde bir köprü ayağı gibi yüksel diğini 
görmüş tüm. (Ayrıca, karşı kıyı da tek renkli suluboya bir resim gibi 
duruyordu.) Fakat bunlar çok seyrek başıma gelirdi. Okuduğum 
şeylere ya da tabiatı sevenlerden duyduğuma göre, günlük 
yaşantının akışı içinde sevmek gereki yordu tabiatı. Son günlerdeki 
yaşant ım içinde bu akışı sağla mak da oldukça zordu. Tabiattan, 
payıma düş en çok az şey kalmıştı. Ömrümü e şya ile geçiriyordum. 
Eşyayı da sevmi yordum galiba. D aha doğrusu, eşyayı insanlarla bir 
tutuyor dum, ikisiyle de aramda, yalnız benim bildiğim ve başkala -
rına açıklanması güç meseleler vardı. (Genellikle, bana karşı 
çıkıldığını sanıyordum. Bir uzlaşmayı mümkün gör müyordum.) 
Gizli mezhep de be lki bütün bunları uygun bulmadı ğı için ve benim 
hiçbir  zaman,  bu şartlar altında düzeleme yeceğim i sezerek (bu 
bakımdan bentle katılıyordum onla ra) bana sürekli bir ceza 
vermişti. Aslında, bütün düşmanca tavırlarım ve kötü düşüncelerim 
yüzünden nereden gelece ğini bilmemekle birlikte bir ceza 
bekliyordum. İnsanlar için ve tabiat için iyi şeyler düşünmüyordum; 
dünyaya kendim den bir şey veremiyordum. Kendimi kendime 
saklıyordum; kendiliğimden bir davranışta bulunmuyordum. Bu 
duruma daha fazla dayanamazlardı. Belki, yürürlükteki kanunlarla 
bana bir şey yapamazlardı; fakat, dünyanın düzeni çok yön lüydü, 
karmaşıktı. Sonunda bir gizli mezhep çıkıyordu iş te. Milyarlarca 
insan bir arada yaşadığı için, binlerce ve bin lerce ihtimal vardı. 
Benim gibi, Allahın cehenneminde (ya da cehennemin dibinde) 
yaşayan biri için bile tedbirler alı nabiliyordu işte. Yeteneklerimi, 
sevgisizlik y üzünden boşuna harcamıştım: Resim yapmayı 
becerebildiğim halde, res mini yaptığım şeyi bir türlü sevemediğim  
için, resimler bi çimsiz olmuştu, yarım kalmıştı. Tabiatı sevdiğimi 
göstermek için, medeniyetten kaçan i nsanların görünüşüne