44 
Bu yüzden, İhsan Oktay'ın da aralannda bulunduğu ya­
zarların romanlarını "tarihi roman" olarak nitelendirmek 
doğru değil. Orhan Pamuk'un Beyaz Kale'si, Robert Graves'in 
Ben, Claudius'u da öyle. Engereğin Gözü adlı romanımla ilgi­
li olarak birçok dilde bu açıklamayı y apmak zorunda kalma­
mm bana hafif b ir üzüntü verdiğini hatırlıyo rum . Yanlış an­
lamalan önlemek amacıyla o romana şöyle bir açıklama ekle­
mek zorunda kalı nıştım: 
"Romandaki tem el eksen, iktidarın çevresinde ışık görmüş 
pervaneler gibi dönen insanlar üzerine kurulu. Iktid ar, in­
sanları değişt iriyor. İktidar öyle görkemli bir şey ki 'bakışıyla 
her caniıyı kımı ltısız hale getiren bir engere�n bile gözünü 
kamaşt ırıyor.' Romanın kahramanı zenci hadım da iktidar 
yamaçlarına yakın duran ezilmiş bir adam tipi. Bazen kah­
raman, bazen korkak. Kimi zaman kendisini imparatorluk 
ailesine eş görüyor, kimi zaman bir hamamböce� kadar de­
ğersiz. Roman, iktidar ateşiyle kıvranan insanlan konu edi­
niyor . Bu yüzden tarihsel değil, tarihi dekor olarak seçmiş bir 
roman türü. Ortega y Gasset "Tarih, insan gerçeğini anlama­
nın tek yoludur" diyordu . Shakespea re'in bütün trajedil erini 
gerçek olaylara daya ndırması ve tarih üzeri ne kurması ras­
Iantı değil. Hamlet'i okudu gumuz zaman geçmiş yüzyıl larda­
ki Danimarka sarayın ın yaşamını de�:il, insan ruhunun akla 
ziyan kargaşasım algılıyoruz ." 
Yukanda andığı.m yazarların kitapları, bilmem hangi ha­
nım sultanın gözyaşlarını anlatmaktan çok, doğrudan doğ­
ruya "edebiyat" kategorisine giriyor. Tarihi bir dekor ola­
rak kullanan , ama edebiyatın temel amacı olan "'insanı 
anlatma "ya yöne lik bir ede biyat. Hatta bazen postmodern 
anlatı teknikleri kullanarak yapılan bir çalışma. 
Söz bur aya gelince Homeros'u da anmamak olmaz elbette. 
Çünkü bu büy ükozanda kendi döneminden yüzyıllarca ön­
ce yaşanmış savaşları, aşk ve kıskançlık hikayelerini, ölüm