lerimi toprağa dayadım ve kutuyu yavaşça çukurun içine bı­
raktım, çukuru biraz kötü kazmıştık, kutu biraz çarpık duru­
yordu, trompet çalıyordu, generalin kansı ağlıyordu, Tarzan'ı 
da çağırsaydık diye düşündüm, dönüşümüz kolay oldu, yıllar­
ca bekledikten sonra ilk defa o gece sigara içtim, mahfelde ça­
vuş bir kadeh de konyak verdi, çantalı er bize memleket hava­
lan çaldı, generalin duyamayacağı alçak bir sesle MÜTERCİM 
RÜSTEM BEY Almancayı Harbi Umumiye takaddüm eden se­
nelerde öğrenmiştim muhtelif vesilelerle gittiğim Almanya'da 
HlKMET Rüstem Bey şimdi Almanya'ya gitmek isteyenlere 
yardım ediyor küçük bir ücret mukabilinde, vapur dumanla­
rından kararmış hanların ve çöp tenekelerinin arasında kay­
bolan küçük yazıhanesinde papyon kravatı ve tiril tiril beyaz 
gömleği ve gömleğinin kollan kirlenmesin diye taktığı kara 
kolluklarıyla sandalyesinde dimdik oturuyor ve bindokuzyü­
zotuzaltı modeli Renıington Rand yazı makinesinin tuşlarına 
zarif ve yorgun parmaklarıyla dokunarak baş örtülü kadınla­
rın ve kara bıyıklı erkeklerin aklından geçenleri esericedit ka­
ğıdına aktarıyor, hem de vakarını bozmadan PİNTORELLO 
gözlerimin önünde uçuşan renkleri büyük bir sadakatle tuva­
lin üzerine HİKMET geçirirken elleri sinirli kımıldanışlarla 
BlR ALBAY askerin tedirginliğini temiz ve sade bir ifadenin 
gerektirdiği şekilde vermek istiyordu, fakat eski ASKER bü­
tünlüğü kalmamıştı, dört bir yanda hayaller görüyordu ve ar­
tık saklanmak için HİKMET bir sebep kalmadığından olaylan 
sarsıcı bir şiddetle vermek amacıyla RÜSTEM BEY her şeyi sı­
rasıyla anlatmalıyım. Paşanın geleceğini haber verdiler, kasa­
bada müddeiumumi muavini olarak bulunuyordum, ertesi 
gün eşkıya takibine çıkılacaktı, paşayı benden başka karşıla­
yabilecek evsafta biri yoktu, paşanın geceyi yol üstündeki bir 
handa geçirdiğini söylediler , öğle üzeri kasabada olacaktı, or­
taokul müdürüne ve eşraf tan Hüsnü Ağaya ve jandarma ku­
mandanına haber gönderdim, yola iki devriye çıkarıldı, biraz 
51