Attan iner inmez kapıyı açıp içeriye girdi: "San Çavuş !" di­
ye bağır dı. "Aşk olsun sana San Çavuş, böyle miydi seninle 
kavli kararımız, böyle miydi seninle arkadaşlığımız, kardeşliği­
miz böyle miydi seninle ... " 
San Çavuş ocağın karşısına, eski bir kıl çulun üstüne bağ­
daş kurmuş oturmuş, kamburunu çıkarmış, gözlerini önündeki 
közlere dikmişti. Sanki içeri girenleri duymadı. Yerinden de hiç 
kıpır damadı. Başını çevirip de ona bakmadı. Yalnız sırtı biraz 
daha kamburlaş tı. 
"San Çavuş, ben geldim, ben Bayramoğlu ." 
Sarı Çavuşun sırtı iki kez kalktı, indi. 
Bayramoğlu tepeden, alaycı, şa�ın: 
"San Çavuş, evine Tanrı konuğu geldi, anlamadın mı?" 
Gene en küçük bir kıpırtı yoktu San Çavuşta. Bayramoğlu 
Bayramoğlu oldu olalı hiç böyle bir iş gelmemişti başına. Böy­
lesine onuruna düşkün bir kişiyi bak hele San Çavuş ne hale 
getirmişti. Onu şimdiye kadar hiç kimse böyle karşılamamıştı . 
"Tanrı konuğu dedik, seni deyi evine geldik. Ya anlamadın 
ya da sen bir iyice bunamışsın koca köpek. " 
Bu sözleri duyar duymaz Sarı Çavuş, bir ok gibi yerinden 
fırladı, geldi Bayramoğlunun karşısına dikildi: 
"Ben değil, sen bunamışsın," dedi acı acı gülümseyerek. 
"Şu koca Bayramoğluna bakın hele, bir zamanlar bastığı topra­
ğı titreten, bir şahin kadar onurlu olan, Allahın asianı Ali gibi 
gürleyen, fakir iıkaranın ekmeği olan, bütün dağların, aşağıda­
ki ovaların üstüne titrediği, gözünden esirgediği, şu koskoca 
Bayramoğluna bakın hele, Ağalara, Beylere zağar olmuş da İn­
ce Memedin üstüne San Sultanoğlunun, Kamberoğlu zalimi­
nin, Kederoğlunun, Kadıoğlunun askerini çekmiş de dağlara 
çıkmış. İnce Memedi yakalayacak da, onun derisini yüzecek, 
gözlerini oyacak, sonra da götürecek Sarı Sultanoğluna teslim 
edecek. .. Keşki ben öleydim de Çanakkalede, denizdeki vapur­
lar bir top güllesiyle göğe çıkarken, bu günleri, Bayramoğlunun 
bu hallerini görmeyeyd im. Kurt kocayınca köpeklere maskara 
olurmuş. Keşki Bayramoğlunun kocadığım görmesey dim." 
Geldi, kocaman elleriyle Bayramoğlunun yakasına yapıştı. 
Gözlerinin içi yaşla dolmuştu. Zangır zangır titriy ordu . 
452