FAKİR BAYKURT
 
45
 
 
Kitaplar, defterleri aldırdı mı, «Kesin bakalım gürültü
yü!» diye 
başlardı Rıza. «Sivreltin kalemleri. Yazmaya başlayın: Serçe Avı. Bir de 
okuma parçası veriyorum: Suyu Dua Bulamaz Fen Bulur... İki kere 
okuyacaksınız bunu ki, fen kafalı olacaksınız. Toplay yapmayı 
biliyorsunuz, size bir de çarpay yapmayı öğrete
ceğim. Böley yapmayı 
da göstereceğim...»
 
Kılavuza bakar bakar öğretirdi. Cümle cümle, harf harf uygulardı 
kılavuzu. «Benim öyle uzun boylu okumuşluğum yok. Ne öğrendimse 
askerlikte öğrendim. Çavuş oldum. Teskere alıp köye gelince de 
Hamdi bey tuttu, Mahmud
iye’deki korsa yolladı. Orda da hep okuma 
yazmaya çalışmadık. Bağ nasıl dikilir, asma nasıl budanır? Filoksera 
nedir? Kükürt neye yarar? Çocuk neden hasta olur? İçecek su nasıl 
olur? Zaman arttıysa birez okuma, birez toplay, çarpay, böley... Ben 
kılavuza b
akmadan edemem. Neme gerek, bir yanlışlık yaparım, bir 
harfi yanlış öğretirim. Onun için çok bakarım kılavuza...»
 
Okul yeni açılmıştı. Çocukları basık, balçık odanın hayatına 
çıkarmıştı. Okul olarak kullanılan bu odanın kapısı, dibek taşıınıın 
bulunduğu kü
çük alana bakıyordu. İlk yıllar bazı adamlar, bazı 
delikanlılar da gelip çocukların ardına oturuyorlardı. Rıza’yı dinlemek 
hoşlarına giderdi. Şimdi de gelip dinleyenler vardı. Ama Rıza pek yüz 
vermiyordu artık. «Çocukların zeyinleri dağılıyor. Gülüp sırıta
rak beni 
de yanıltıyorlar! ..» diyordu. Kimisi anlıyor, kimisi anlamıyordu. Hiç 
anlamayanların biri Kır Abbas’tı. Bütün kış günlerini okulda geçirdi 
şimdiye kadar. Bu yıl da geliyordu. Gelip dersleri dinliyordu.
 
Hayatta ders yapıyordu Rıza.
 
Kır Abbas, geri
lerde bir yere oturmuştu.
 
Temiz içecek su nasıl olur? Onu anlatıyordu. Kılavuzun 
gösterdiği yol üzere sorular soruyor, fakat Tozak köyünün durumu 
kılavuzdaki köyün durumuna uymadığı için çocuklardan uygun 
karşılık alamıyordu.
 
Kır Abbas böyle soru sormalard
an değil, çocukların bir yarış 
havası içinde toplay, çıkay yapmalarından hoşlanıyordu.
 
«Bağlum köyünden Abdullah dayı pazara 26 yumurta götürdü.