Demirler kıpkırmızı kor gibi olunca, demirleri çıkarın, demiş, 
çıkarmışlar. Sacayaklarım boynunuza geçirin, saban demirleri­
nin de üstüne çıplak ayaklarınızla basın, demiş. Bir iki kişi te­
reddüt edecek olmuş, hemen oracıkta onları vuruvermiş, ceset­
lerini de yarı canlı yanan közlere attırmış. Bir cızırtı, bir yağ ko­
kusu almış ortalığı. Bunu gören köylüler sacayaklarını boğazla­
rına derakap geçirmişler, çıplak ayaklarıyla da köze basmışlar. 
Bir cızırtı, bir yamk et kokusu almış köyü. Aradan haftalar geç­
ti, köy hala yanık insan eti kokusuyla kokuyor.
"İnanılmaz bu anlatılanlara iki gözüm sultanım. İnanılmaz. 
Fakat kati istihbaratımızdır efendim. Zulüm... Türk köylüsü 
zulüm makinasıdır. Velakirv insanoğlu bu kasabada olup biten­
lere inanamaz. Zulüm..."
Kaymakam ve kasaba daha da azıttı. Elbirliğiyle İnce Me- 
med üstüne akim hayalin alamayacağı bir kara efsaneyi ördü­
ler, kasabadan öbür kasabalara, Adanaya, Ankaraya kadar yay­
dılar. Yalnız kara, karanlık efsaneleri Çukurova, Anavarza köy­
lüklerine işlemiyor, köylerin kapışma gelip orada kalıyordu. 
Kasabaya gelen köylüler İnce Memed üstüne çıkarılmış efsane­
leri dinliyorlar, dinliyorlar, susuyor, hiç renk vermeden, "Aca­
yip," diyorlar, içlerinden kasabalılarla alay ediyorlardı:
"Ödünü koparmış bizim delioğlan ırzı kırıkların," diyor, 
seviniyorlardı.
"İnce Memed dedikleri de kim, nasıl bir adam? Adı İnce 
onun, zebella gibi, kaba, iri, domuz gibi, çirkin, patlak gözlü bir 
adam. Böyle çirkin adam ne şu dünyaya gelmiş, ne de gelir."
"Bir kolları var İnce Memedin, dimdik durduğunda bile 
yerleri süpürüyor. Burnu tüm ağzmı örtmüş. Gözlerine kan 
oturmuş. Çapaklı, çipil gözlü."
İnce Memedin görünüşü üstünde en çok Ali Safa Beyin ka­
rısı duruyordu. Gün doğuşundan gün batışına kadar kasabayı 
ev ev dolaşıyor, İnce Memedi çeşit çeşit, biçim biçim anlatıyor­
du.
Dehşet bir korku sinmişti, ışıksız, karanlık, çamur içinde, 
sokaklarından pislik akan, gübre kokan, yan yıkık kasabanın 
üstüne. Bu kasaba ölü gibiydi. Bir dedikodu yuvası, bir cadıka- 
zamydı. Herkes, herkesin en gizlisini biliyor, herkes herkesin
244