sonra şöhrete mazhar olacağını zannederdi. Filhakika, vefa­
tından bir müddet sonra bazı muharrirler , Arif'e büyük bir 
ehemmiyet bahşetmişle rdir. Fakat, bu metihlerin geniş bir 
muhit tarafından kabul edilmesi hiç mümkün olmamıştır . 
Halihazırda, modası geçmiş bir ekolün orta bir temsilcisi sa­
yılır. Kendisinden sonra gelen Mısırlı Niyazi ve Mucip Ke­
mal, aynı meselelerde daha şümullü ve vazıh eserler vermiş­
lerdir. Fikriyatının menşei kendisi olduğu iddiasına gelince, 
zaten bu meseleler iki asırdan beri Garpte biliniyordu. 
Olsun, diye düşündü Hüsamettin Bey, Arif'in tarzı gene 
başkadır. 
Yahu bu oğlan, Bilge'yi hakikaten getirecek mi? diye kendi­
ne geldi emekli albay. Hikmet'in eşyası ortasında olduğum 
halde Hikmet'i unutmuşum Mütercim Arif'ciğim, diye düşü­
nerek keyiflendi. Nedense, Mütercim Arif'in aleyhine bir du­
rum hasıl olunca, gene bundan Arif'in lehine bir neticeye va­
nrdı. Arif, bunu da bilir diye düşünürdü. Bu kız gelirse ben 
ne yaparım şimdi? diye telaşlandı. Mütercim Arif, Hikmet'i 
tanısaydı diye düşündü. Merhumun kıssalarından birini ha­
tırladı: Bir tarihte Fransa'nın, o zaman için mühim sayılan bir 
filozofu gelmiş ve Arif'le görüşmüştü. Memleketine dönünce, 
Arif'i nasıl buldunuz? diye soran bir gazeteciye, pek bulama­
dım, gibi alaycı bir cevap vermişti. Fransıza göre, en hakiki 
kaziyeleri bile kabul etmeyen ve fikirlerinin illiyet bağını ku­
ramayan lalettayin bir insandı Arif. Bu Fransız, yerleşmiş fi­
kirlere çok sudan bahanelerle karşı çıkan Arif'in ehemmiyeti­
ni kabul etmemişti. Arif de galiba bu münasebetlerle bir kıssa 
yazmış ve sonunda, bir peygamber edasıyle şu sözleri söyle­
mişti: Başkalarını mühim bulmayanlar, bir gün kendilerini de 
mühim bulmayanlarla karşılaşacaklardır; fakat bu hakikat, 
onların mühim bulmamış olduklarının mühim olduğu mana­
sına da gelmez. Böyle bir adamdı işte Arif. Aman kendime bir 
çekidüzen vereyim. Bu çocuk neredeyse gelir. 
293