"Ne bileyim kardaşıın, ne bileyim ben, herhal İnce Memed 
babalanın öldürmüş, analarının da ırzına geçmiş, evlerini baş­
larına yıkınış, ocaklannı söndürmüş, köylerini yakmış . Ne bile­
yim kardaşı ın. Bu yörenin köylerinde, eli silah tutar kimse kal­
madı, İnce Memed lafını duyunca köyler boşaldı da onu öldür­
meye, parça parça doğramaya, kıyma gibi kıymaya gittiler. Ben 
ne bileyim kardaşıın ben." 
"İnce Memedin onlara ne zaran dokunmuş ki, ne istiyorlar 
ki ondan?" 
Kadın, İnce Memedin oturduğu sedire doğru sert bir adım 
atarak sesini daha da yükseltti, yüzünü ateş bastı, boyun da­
marlan şişti, yüzü pespembe oldu. 
"Sen ne istedin ki ondan, ne alıp' veremediğın var İnce Me­
medlen, yedi koşar fişek bağladın da, Çerkes hançerini taktın da, 
kara dürbünü boynuna astın da, Alaman filintasını eline aldın da 
ne demeye gitlin Anavarza yazısma, Akçasaz bataklığına? İnce 
Memed, ne yaptıydı sana yavrum , şu topal sabiyi yanına aldın 
da ... Öyle mi? Şu halinize bakın ya vrum , adamlıktan çıkınışsınız, 
yakalayıp da ne yapacaksınız İnce Memedi, öldürecek misiniz, 
derisini yüzüp güneşte mi kurutacaksınız, gözle rini oyup Anka­
raya mı gönderece ksiniz, etleri ni kıyma edip kebap mı yapacaksı­
nız, ya da o insana benzemez, dişi domuz suratlı, kurbağa gözlü, 
insandan azmış Kertiş Aliye, ya da Yüzbaşıya mı teslim edeceksi­
niz? İnce Memed size ne yaptı oğlum, avradınızı mı aldı eliniz­
den, bacınızın başına mı çöktü? Abdi Ağayı öldürdü, o zalim, ye­
di köyün düşmam, kan içici Abdi Ağa sizin neyiniz olur da onun 
öcünü almak için silahlandınız da, İnce Memedi öldürmeye gitti­
niz? Abdi öldü de tüm şu Toros dağlan, bir dinsiz imansızdan 
kurtulduk, diye, dağlara taşlara ateş vererek bayram etmedi mi? 
Ali Safayı öldürdü, diye yerinden yurdundan olmuş Vayvay kö­
yü geri baba ocaklanna dönmedHer mi? Yüz adamın kanlısı, kan 
içici, fıkara celladı Çiçekli Mahmut Ağayı öldürdü de bütün bir 
Çukurova şadlık şadımanlık eylemedi mi?" 
"Dur anam, dur güzel ablam, dur ki sana ne söyleyim ... " 
Kadın ter içinde kalmıştı. 
"Durmam," diye bağır dı. "Bak bak, bedenin görünmüyor 
fişekten. Aboov , tırnağına kadar koşar koşar fişek bağlamışsın. 
62