mıştır. Burada trajik olan Sezar'ın öldürülmesi değil, 
yani ölüm değil, Brütüs'ün içindeki değerler çatışma­
sıdır. Nitekim , Kennedy de, yakın dostları tarafından 
öldürtülmüştür. Burada da ölüm vardır, ancak trajik 
olan yoktur. Çünkü, olay bir değerler çatışmasından 
doğmamış, bir çıkarlar çatışmasından doğmuştur. Ol­
sa olsa dram vardır, melodram vardır. Bence Vedat 
Türkali 'nin «Bir Gün Tek Başına» adlı romanı da, Ke­
nan'daki bir değerler çatışmasını saptadığı için, başa­
rılıdır. Burada karısı ve Günsel iki ayrı değeri simgele­
mektedir. Ne ki, Kenan, Brütüs gibi trajik soylu bir ki­
şi değildir. Yüksek değeri varedebilmek uğruna, kötü 
değerin simgesini yok edeceğine, değerler çatışması 
karşısında yenik düşmüş ve intihar etmiştir. 
Özetlers ek; insanı yüce kılan, bizce, içindeki bu 
tı·ajik olandır. İnsanın değişkenliği ve yaratıcılığı da. 
içindeki bu trajik olandan doğmaktadır. Ve insandaki 
bu trajik olanı kavramakla uğraşan tek düşünce düzen­
eesi de, edebiyattır. Bu nedenle bir sanat değil, kendi­
ne 5zgü ve insanı kendine en doğru biçimde konu edin. 
miş, bir bilimdir. İnsanı yakalamağa, kavramağa çalış­
tığı savında bulunan, psikoloj i, vb. gibi bilimle rin cı­
lızlığı bizce işte buradan gelmektedir. (Analitik bilim 
olmağa özenmeler inden). Çünkü, Kuçuradi'nin de be­
lirttiği gibi, «bilime dört elle sarılıp, kurtuluşu ondan 
bekleyenler, bilgiyle her şeyi değiştirebileceklerina ina­
nan bütün teorik optimistler, trajik sevinci duyamaz­
lar. Bu sevinç ancak, hep yaşamak için kıvranan, ama 
yok olmanın da kaçınılmaz lığını bilen yiğitlerin, trajik 
(soylu) kişilerin sevincidir. Bu sevinç, trajik olanın bir 
belirtisidir» Edebiyatçı da trajik soylu bir kişidir ben­
ce. Günümüzde, geri bıraktırılmış ülkelerin epik kö­
kenli edebiyatlarının böylesine önem kazanması da, iş­
te bu traji!r olanı, belki farkına varmadan, kavramış 
olmasından ileri gelmektedir. 
54