mek pahasına ondan yararlanmağa çalışıyor. Bu arada benim 
gibi, aşağılık durumlara düşüyor. Çünkü neden? Çünkü yal­
nızlık ve karanlık onu vahşileştiriyor. Gün ışığına ve insana 
alışamıyor. Derler ki kurt köpeklerini karanlık bir yere kapa­
tırlarmış hırsızlara karşı yetiştirmek için; hayvan takımı bile 
başka türlü ısırmayı öğrenemezmiş ." Ayağa kalktı: '"Hemen 
gidip getireceğim onu." 
"Otur," dedi Hüsamettin Bey, "Anladım ." 
"Haklısınız albayım." Oturdu. "Fakat, Allah kahretsin, in­
san anlatmak istiyor albayım; böyle budalaca bir özleme ka­
pılıyor. Bir yandan da hiç konuşmak istemiyor. Tıpkı oyun­
lardaki gibi çelişik duyguların altında eziliyor. Fakat benim 
de sevmeğe hakkım yok mu albayım? Yok. Peki albayım. Ben 
de susarım o zaman. Gecekondumda oturur, anlaşılmayı bek­
lerim. Fakat albayım, adresimi bilmeden beni nasıl bulup an­
layacaklar? Sorarım size: "Nasıl? Kim bilecek benim insanlar­
dan kaçtığımı? Ben ölmek istiyorum sayın albayım, ölmek. 
Bir yandan da göz ucuyla ölümümün nasıl karşılanacağını 
seyretmek istiyorum. Tehlikeli oyunlar oynamak istiyor in­
san; bir yandan da kılına zarar gelsin istemiyor. Küçük oyun­
lar istemiyorum albayım. 'Canım, bugün üzgün görünüyor­
sun,' demek istemiyorum. 'İstemiyorsan buluşmayalı m,' dedi 
geçen gün. Buyrun bakalım. Ben de çekilmez huysuzluklar 
etmiştim; bu sonuca katlanmalıydım. Ben ne yaptım? Neyse, 
geçelim albayım. Fakat beni anlıyor: Bütün geçmişimi anlat­
tım ona, hep haklı çıktım. lşte böyle anlarda çileden çıkıyo­
rum albayım: Kendimi unutup zafer sarhoşluğuna kapılıyo­
rum. Oysa bütün bu ilişki bir can sıkıntısı yüzünden başla­
mıştı." 
"Kendini yakıp bitiriyorsun oğlum Hikmet," dedi Hüsa­
mettin Bey. Hikmet atıldı: "Değil mi albayım?" Kağıdı sehpa­
dan aldı: "insanlık öldü. Belki de hiç yaşamamıştı. Belki de 
benim insanlığım diye bir şey yoktu. Ben hücremde yanlış 
259