de götürün. Köpeklere de acıdım. Aç kalırlar burada zavallı­
lar." 
Mahmut Ağanın yaşlı karıkocaya, üç köpeğe gösterdiği iyi­
lik, yumuşak yüreklilik birkaç gün içinde bütün dağ köylükle­
rine yayıldı, kasahada bile duyuldu. Herkes ondan övgüyle söz 
etti. 
Sakızlı köyünün sürülmesi üstüne, hiçbir köy, hiçbir kişi 
bundan sonra, açiarından da ölseler, bir daha değil sığır, keçi, 
bir tavuk bile kesip yemediler. 
Muhtar Musa köylülerinin önüne düşüp onları Çukurova­
ya kadar indirdi. Zor olmuştu onları köyl erinden, ata mezarla­
rının bulunduğu yerden koparıp almak. Ama başka hiçbir 
umar yoktu, gitmeliyd iler. Direnmeye çalışan birkaç kişinin de 
direncini bütün köylüler bir olup kırdılar. Ve çığlık çığlığa yol­
lara düştüler. Ağıtlardan dağlar yankıla ndı. 
Kasahaya geldiklerinde bitkindiler. Köprünün altına kon­
dular. Onların maceralarını duyanlar, ellerinden ne gelirse un­
dan un, yağdan yağ, bulgurdan bulgur yardım ettiler. 
Ne. yapacaklarını bilemiyorl ardı. Genç erkeklerinin hemen 
hepsi savaşa gitmiş lerdi. Muhtar Musa gibi yaşlılar da bu bela­
dan nasıl kurt ulacaklarının yolunu düşünüp duruyor, bir çıkar 
yol bulamıyorlardı. 
Köprünün alt başındaki hayıtlann arasmda ancak on gün 
kadar kalabildiler. Kasahada iş yoktu . Muhtar Musa, çok eski­
lerde Çukurovaya yanaşmalığa inmişti. Anavarza ovasındaki 
çalıştığı köyü anımsadı, göçlerini avaya çektiler, o köyü buldu­
lar. Köylüler onlara samanlıklarmı verdiler . Çok yağmur yağdı 
o yıl. Çok yoksulluk çektiler. Ovanın durumu da iyi değildi. 
Çok çocukları öldü. 
Köyün yakınında, buradan Ceyhan ırınağına kadar karaça­
lılık, kamışlık, zıncarlık bir toprak parçası uzanıyordu. Orada 
bir açıklık bulup ilk huğlarını, Talip Beyin onlardan hiçbir para 
almayarak verdiği kamışlarla, otlarla kurdular. Neleri var, ne­
leri yoksa sattılar. Kazma kürek, orak, tahra, balta aldılar, kök 
sökmeye başladılar. Çoluk çocuk, yediden yetmişe, dişleriyle 
tırnaklarıyla işe girişmişlerdi. Bir dev çalışmayla karaçalılıktan 
o yıl ekecekleri kadar bir tarlayı çıkardılar. Köylülerin de yardı-
340