onlar ı güzel hatla yazd ırsalar bile, fazla macera, fazla hile va r diye ciddiye hiç mi hiç almaz, nak şettirip 
resimletmezler. Ben ise gün boyunca maceram ızı akl ımın sayfalar ına dört meclis ile toparlay ıp, nakşedip, 
resimledim. 
BİRİNCİ MECLİSTE Unkapan ı'ndan binip Üsküdar'a gitti ğimiz dört kürekli k ırm ızı sandal ın içinde, 
Boğaz' ın sular ının ortas ında palab ıyıklı, iri paz ılı kürekçiler aras ında resmetmeli bizleri nakka ş. İmam ile 
karanl ık suratl ı sıska karde şi, hiç hesapta olmayan gezintiden memnun, kürekçilerle yarenlik ederken, ben fakir, 
sandal ın burnunda gözlerimin önünde bitip tükenmeyen mutlu evlilik hayalleri, güne şli k ış sabah ında her 
zamankinden daha berrak gözüken Bo ğaz' ın ak ıntılı sular ının dibinde bir u ğursuzluk i şareti, mesela bir korsan 
gemisinin le şini görürüm diye korkuyla dibe bak ıyordum. Demek ki nakka ş denizi ve bulutlar ı ne kadar ne şeli 
renklerle çizerse çizsin, benim mutluluk hayallerim kadar şiddetli korkular ıma denk olacak kadar karanl ık bir 
şey, mesela deh şetengiz bir bal ık çizip koymal ı Boğaz' ın dibine ki, maceram ızın okuru, o anda her şeyi 
pespembe ayd ınlık sanmas ın. 
İKİNCİ resmimiz padi şahlar ın saraylar ını, Divan toplant ılar ını, Frenk elçilerinin kabulünü, kalabal ık ev 
içlerini gösterir ayr ıntılı ve iyi düzenlenmi ş resimlerin Behzat'a lay ık inceliklerini, yani resim içi şakalaşma ve 
istihzay ı hesaba katmal ı. Yani, bir kö şede Kad ı Efendi, dur der gibi açt ığı eliyle bana ve uzatt ığım rüşvete asla 
ve hay ır işareti yaparken, öteki eliyle mahcup bir şekilde benim Venedik alt ınlar ımı cebine indirmeli ve bu 
rüşvetin daha sonra sonucu olacak şey de ayn ı anda resimde gözükerek, Üsküdar kad ısının yerine Şafii naibi 
Şahap Efendi oturuyor olarak çizilmeli. Birbirlerini bir zaman s ıras ıyla izleyen olaylar ı, bir resimde ayn ı anda 
resmedebilmek, ancak zeki nakka şlar ın sayfan ın istifinde gözetecekleri bir kurnazl ıkla halledilebilir. Böylece, 
mesela, benim verdi ğim rüşveti gören göz, resmin ba şka bir yerinde minderinde ba ğdaş kurup oturan ın naip 
olduğunu görünce, hikâyemizi okumasa bile, hemen iki Venedik alt ınını cebine indiren, Kad ı Efendi'nin yerini 
Şeküre'yi bo şasın diye Şafii naibine yakt ığını anlayacakt ır. 
ÜÇÜNCÜ resim de ayn ı meclisi göstermeli, ama bu sefer, duvarlar nak şedilirken, k ıvrım k ıvrım dallar ı 
daha az geçit veren Çin usûlü süslemeler kullan ılmal ı ve bunlar daha karanl ık bir renge boyanmal ı ve kad ı 
naibinin üzerine merakl ı ve renkli bulutlar oturtulmal ı ki, hikâyemizde bir oyun oldu ğu anlaşılsın. Kad ı naibinin 
huzuruna teker teker ç ıkmalar ına rağmen, resimde birlikte gösterilmesi gereken imam ile karde şi, mahzun 
Şeküre'nin kocas ının dört y ıldır savaştan dönmedi ğini, kocas ı kendisine bakmad ığı için Şeküre'nin yokluk içinde 
olduğunu, iki yetim çocu ğunun gözü ya şlı ve aç oldu ğunu, hâlâ evli say ıldığı için bu yetimlere babal ık edecek 
bir talip ç ıkmad ığını, hatta evli oldu ğu için Şeküre'ye kocas ından izinsiz borç para bile verilemedi ğini öyle bir 
anlatt ılar ki, sa ğır duvarlar bile gözya şlar ıyla hemen onu bo şarlard ı, ama kalpsiz naip hiç oral ı olmad ı da 
Şeküre'nin velisi kimdir diye sordu. Bir an karars ızlık geçirdikten sonra at ıldım ve Padi şahımıza çavuşluk ve 
elçilik yapm ış olan muhterem babas ı sağdır dedim. 
"O mahkemeye gelmeden asla bo şamam!" dedi naip. 
Bir telaşla, bu sefer, Eni şte Efendimin hasta yata ğında can çeki ştiğini, Allah'tan son dile ğinin k ızının 
boşand ığını görmek oldu ğunu, benim ona vekalet etti ğimi anlatt ım. 
"Boşanacak da ne olacak!" dedi naip. "Ölen bir adam, k ızının zaten çoktan sava şlarda yitip gitmi ş 
kocas ından boşanmas ını niye o kadar istesin. Ha bak, k ızının evlenece ği iyi bir k ısmeti, güvenilir bir damat aday ı 
varsa o zaman anlar ım, çünkü gözü arkada kalmaz." 
"Var naip efendi," dedim. 
"Kim?" 
"Ben!" "Olur mu? Velinin vekilisin sen!" dedi kad ının naibi. "Ne i ş yapars ın?" 
" Yaban illerinde pa şalara katiplik, mektupçuluk, defterdar yard ımc ılığı yapt ım. Padişahımıza sunaca ğım bir