sal gerçekliğine bakıp bir <<çılgınlık» diye niteleyip gc­
çiştiremeyiz. Hiç kuşku yok ki, bu dünya savaşları da 
çağımızın çok boyutlu bunalımının yeryüzündeki bir 
görünümü. 
Bizce, tıpkı Dünya Savaşları gibi, gerek çok çeli�­
kili yapısı dolayısıyla henüz ussalını yaka}aya madığı· 
mız, gerekse henüz daha yaşanmakta olu1u yüzünden 
Dünya Savaşları kadar bile tanıyamadığ,mız, ama <;a­
ğımızın bunalımını bütün bağlam ve bağl antılarıyin 
kavrayabilmemiz için elimizdeki ikinci veri olduğuna 
inandığımız öteki olay da, <Büyük Kentleşmele r»dir. 
Kuşkusuz, adına «Büyük Kentleşmc» dediğimiz bu 
olayın, 18. yüzyılda sanayi devrimiyle başlayan ve ka­
pitalizmin gelişmesine koşut bir çizge içinde gelişen 
modern kentleşme olayının ileri bir aşaması olduğunu 
biliyoruz. Ama, ancak bu kadar. Çünkü, ikisinin ara­
sındaki bir benzerli kten bile bugün söz açmak zor. Ör­
neğin, bugünün Büyük Kentleri, dünün kentleri gibi in­
sanlar için bir güvenlik öğesi değil. Hatta tam tersine, 
kırsal kesim, can güvenliği açısından kentlerden daha 
güvenli. Gene, bugünün Büyük Kentlerini n, dünün kent­
leri gibi, işgücünün «yeniden üretim maliyetini» u�uzla­
tıcı bir yerleşme biçimi olduğunu da savlayama yız. 
Çünkü tam tersine, yeni yeni gereksinimler yaratarak 
işgücünün yeniden üretim maliyetini alabildiğine yük­
selten en önemli etken. 
Hem umulmadık boyutlara ulaşan nicel büyümeler 
yüzünden doğanın yıkımına ve bozulmasına yol açı· 
yor, hem de insanları kendiliğinden bir değişime zor­
luyor. Çevrelerinden soyutlanmış, içlerine kapanık bi­
reyler haline getiriyor. Bugünün Büyük Kentli insanı. 
gerçekten dehşetli sabırsız, dirençsiz, acımasız, ben­
cil. 
Ama ilginçtir, bir yandan insanı yalnızlığa, acıma-
F 2 17.