larında elli yataklı koğuşa yüz kişi doluştukları 
olurdu. Yemekleri beğenmez, kendileri yaparlardı. 
Akıl almaz bir çay takıntıları vardı. Her biri çayını 
ayrı yapardı. Kahvaltı dışında üç beş kere çay yap­
mak yetmiyor du, her an çay içmek istiyorlardı. 
Devletin verdiği bütçeyle hastalara kahvaltı dışında 
bir kere bile çay vermek zorken, bu hale çareler 
aramış, sonunda Çaykur'dan çay bağışı almayı ba­
şarmıştık. Zor insanlardı cüzamlı lar. Kan davaları, 
düşmanlıkları bitmezdi . Kimileri birbirleriyle aynı 
koğuşta, aynı odada yatmak istemezler di. Araların­
da çatışmalar olduğu gibi kadın-erkek ilişkileri de 
olurdu, aşklar, sevdalar, kıskançlıklar da yaşanırdı. 
Zaman içinde bütün bu düzensizlikleri düzene 
sokmayı başardık. Doktor sayısını değil ama hem­
şire sayısını artırdık. İyileşmiş hastalarımızı yetişti­
rip personel olarak kullanma yı akıl ettik. Üniversi­
teden birkaç elemanımız oldu, Bakanlık bize bir de 
müdür tayin edince, yönetimi giderek profesyonel­
leştirdik. Hastanede atölyeler de kurmaya başladık. 
Ayakkabı atölyemizi kurduk örneğin. 
Paul Brand, cüzamlı hastaları n el ve ayak cerra­
hileri konusunda dünya çapında bir ortopedistti. 
Karısı da göz cerrahisinde sayılı bir uzmandı. 
Dünyanın nerdeyse ti.im lepra uzmanlarını onlar 
yetiştirmişlerdi. İlerlemiş cüzam vakalarında eller 
pençeleşir , ayaklar deforme olur. Cüz amlılar nor­
mal ayakkabıları giyemezler, onlar için özel ayak­
kabılar gerekir. Biz hastane olarak, Ayşe Yüksel 
237