cisco İŞ çıkış saatinin hengâmesi odaya dolup dald ıklar ı durgun-
luktan kurtard ı Çakmakç ıyan ailesini.  
"Rose artniyetli bir insan de ğil," diye yeniden savunmaya 
geçti Barsam. "Hem bizim âdetlerimize al ışmak onun için hiç de 
kolay değildi. İlk tan ıştığımız zamanki hallerini dü şünüyorum da, 
Kentucky'den ç ıkma utangaç, iyi niyetli bir k ızdı." 
"Cehenneme giden yol iyi niyet ta şlarıyla döşelidir derler," 
diye laf ı yap ıştırdı Dikran Day ı. 
Ama Barsam ona cevap vermedi. "Dü şünebiliyor musunuz? 
Rose'un yeti ştiği yer o kadar kapal ı bir çevre ki orada alkol bile 
satm ıyorlar. Yasak! Kentucky, Elizabethtown'daki en heyecanl ı 
olay ın her sene düzenlenen ulusal kahramanlar festivali oldu ğu-
nu biliyor muydunuz? Bunlar böyle Amerika k ıtas ına ilk ayak 
basan göçmenler gibi giyinip bir a şağı bir yukar ı yürürlermi ş ka-
sabada," dedi Barsam, umutsuz bir yakar ıyla Tann'n ın dikkatini 
çekmek istercesine ellerini havaya kald ırarak. "Sonra da General 
George Armstrong Custer'la bulu şmak üzere şehir merkezine yü-
rüyüp orada kahramanl ık sark ılan söylerlermi ş! En büyük e ğlen-
ce anlay ışları bu olan insanlardan bahsediyoruz."  
"Bu yüzden de daha en ba şta onunla evlenmemen gerekirdi," 
dedi Dikran Day ı hafiften k ıkırdayarak. Bütün öfkesi ak ıp gitmişti 
artık; en sevdi ği yeğenine yanm saatten fazla küs kald ığı görül-
memişti ki.  
"Kendinizi bir kerecik olsun Rose'un yerine koymaya çal ışsa-
nız, k ızcağızın neler çekti ğini anlars ınız. Sen tut minnac ık bir ka-
sabada dünyaya gel, annen baban h ırdavat dükkân ı işletsin, sene-
lerce ç ıkma oradan ve d ışarıya ad ım atar atmaz git bir Ermeni'ye 
âşık ol. Daha ne oldu ğunu anlayamadan bu deli sülalenin içinde 
buldu kendini. Biz de kolay insanlar de ğiliz hani. Bize ayak uy-
duramayan ın vay haline. N'aps ın Rose! Altüst oldu tabii."  
"Valla Rose da bizim için kolay de ğildi," diye kar şı çıktı Var-
senig Hala, çatal ını köfteye bat ırmadan önce karde şine doğru sal-
layarak. Annesinin aksine onun i ştah ı her daim yerindeydi ve her 
gün tüketti ği yiyecek miktar ının yan ı sıra daha yenilerde ikiz be-  
 bekler doğurmuş olmas ına rağmen bu kadar ince kalabilmesi an-
cak mucize eseri olabilirdi. "Pi şirmeyi bildi ği yegâne yeme ğin o 
korkunç kuzu butlan oldu ğu düşünülürse! Evine her geldi ğimiz-
de o kirli önlü ğü tak ıp et k ızart ırdı." 
Barsam hariç herkes güldü.  
"Ama hakk ını vermek laz ım," diye devam etti Varsenig Hala, 
dinleyicilerinin deste ğinden memnun. "Sosu arada s ırada değiş-
tirdiği oluyordu. Bazen Baharatl ı Tex-Mex sosuyla, bazen Kre-
mal ı Çiftlik sosuyla yerdik etimizi... Kann ın mutfağında çeşitten 
geçilmezdi!"  
"Eski kans ı!" diye düzeltti Zaruhi Hala.  
"Ama siz de ona az yapmad ınız," dedi Barsam, kimseye bak-
madan, "hat ırlarsan ız öğrendiği ilk Ermenice kelime odar'd ı." 
"Ne yani odar değil miydi," diye öne e ğildi Dikran Day ı, ye-
ğeninin s ırtına bir şaplak indirdi. "Odar olduğuna göre neden 
odar demeyelim?"  
"Ama hat ırlat ınm," dedi Barsam. "Bu ailede kimileri bu laf ı 
iyice abartm ıştı. Odar aşağı, odar yukan. El k ızısın, bugün var 
yar ın yoksun, demediniz mi zavall ıya? Sen gidicisin, biz kal ıcıyız 
demediniz mi?"  
"Aman dedikse dedik, ne var ki bunda?" diye somurttu Var-
senig Hala, üzerine al ınarak. "Yalan m ı, öyle de oldu i şte. Kardeş-
ten ötesi var m ı? Bir Rose gider, bir Rose gelir. Ama insan ın ba-
cısı ölene kadar kal ır hayat ında."  
Bu laf ın ard ından üç k ız kardeş dönüp ayn ı anda şefkatle ka-
nşık bir muziplikle bakt ılar Barsam'a, "tekne kaz ıntısı" küçük 
kardeşlerine.  
"Bu kadar şaka yeter!"  
Konuşan Şuşan Çakmakç ıyan'd ı. Sözleri an ında tesir yapt ı. 
Sustular. Güne ş batm ış, içerideki ışık azalm ıştı. Masadakilerden 
biri kalk ıp kristal avizeyi yakt ı. 
"Armanuş'un zarar görmesine engel olmal ıyız, önemli olan 
bu," dedi Büyükanne Şuşan alçak bir sesle, yüzündeki say ısız çiz-
giyle ellerindeki ince, morumsu damarlar çi ğ beyaz ışığın alt ında