çevresine dikkatle bakıyor, ama içinde uyanmasını istediği duygu 
sabah gezintisinde olduğu gibi gene uyanmıyordu. Tersine, gene 
sabah gezintisinde olduğu gibi kendini küçümsüyor ve budala 
buluyor, üstelik çevresindeki şeylere ve insanlara da aynı 
duyguyla bakıyor, bu duygudan da korkuyordu. Gördüklerini 
küçümsememeye, insanların değerli ve akıllı olduklarım dü­
şünmeye çalışarak, arada bir Muhtar Bey'e verdiği cevapları kendi 
kendine mırıldanarak Ömer ile Nazlı'nın arkasından yürüdü. 
Hep birlikte merdivenleri çıkıp milletvekilleri, bakanlar, dip­
lomatlar ve yüksek rütbeli askerlerle memurlar için ayrılmış 
tribünlerin öte yanındaki bir salona girdiler. 
Muhtar Bey'in büfe dediği geniş salonun bir köşesinde çay 
tezgâhı kurulmuştu. Sağda solda küçük masalar, masalarda 
oturmuş çay ve kahve içen insanlar vardı, ama asıl kalabalık 
ayaktaydı. Ayakta dikilen, küçük adımlarla topluluklar halinde 
yürüyen erkeklerin çoğunda, Muhtar Bey gibi bir frak ve bir 
gülümseyiş vardı. Hepsi birbirleriyle konuşuyorlar, başlarını 
sallıyorlar, birisine selâm veriyorlar, eğer gerekliyse ailelerini 
tanıştırıyor, ya da tanışanların selamlaşmaları ve hatır sormaları 
için duruyorlar, sonra dikkatle başkalarını ve başka aileleri 
süzerek, birşeyler bekleyerek ve yüzlerinden hiç eksilmeyen bir 
gülümseyişi yeni selâmlar için hazır tutarak salonun uğultusuna 
katılıyorlardı. Muhtar Bey daha törenin başlamasına çok vakit 
olduğunu öğrenince birer çay içmelerinin doğru olacağını söyledi 
ve birkaç kişiye gülümseyerek, birisi için de özellikle eğilip 
şapkasını çıkararak çay tezgâhına kadar yürüdü. Sonra tezgâhtan 
uzatılan fincanları alırken bir köşede her şeyden yabancı olduğu 
anlaşılan bir baba-kız göstererek Nazliya döndü: 
"Bak, Fransız elçisiyle kızı orada. Başlarında da kimse yok. 
Hadi gidelim, sen konuş!" 
Nazlı: "Aman baba! Ne konuşacağım ki?" dedi. 
"Ama eskiden yabancılarla konuşmaya bayılırdın," dedi Muhtar 
Bey ve yanından geçen kendisi yaşında bir adamın kulağına 
birşeyler fısıldayarak güldü. Sonra gülmesi çok yakışıksız bir 
şeymiş gibi kızardı. 
Bu sırada Nazlı, "Aa, Piraye nasılsın?" dedi. Kendisi gibi küçük 
bir çığlık atan bir kızı sarılıp öptü. Onunla birşeyler konuştu, 
.390