duydu: Memurluklarda, kaymakamlıklarda, valiliklerde bu­
lunmuştu. Sekiz yıldır siyasetin içindeydi. Ticaretin, daha doğrusu 
ihracat ve ithalatın sıkıntıya girmesini de olağan karşılıyordu; 
memleketin kalkınması için daha da galiba çok sıkıntıya giri-
lecekti. Hem durum, altı-yedi yıl öncesine göre şimdi çok daha 
iyiydi. Milletvekili bunları öyle gönül alıcı ve tatlı bir sesle 
söylemişti ki, şikâyeti de zaten biraz zorlama olan enişte onu 
onaylamaya başladı. Böylece çinili sobanın ısıttığı odada mutluluk 
havası daha da yoğunlaştı. Teyze de Nazlı'yla konuşmaya baş­
lamıştı. Onu dikkatle inceliyor, sorular soruyor, gülümsüyordu: 
Liseyi nerede okumuş, hangi yabancı dilleri öğrenmiş, üzerindeki 
bu hoş elbiseyi kendisine nasıl yakıştırmıştı? 
Ama bir süre sonra gergin bir sessizlik başladı. Herkesin bekler 
gibi olduğu bütün hareketlerin ve sözlerin altındaki sessizlikti 
bu. Simdi yalnızca ortaya çıkmıştı. Saat tıkırtısından başka bir 
şey duyulmuyor, sanki herkes, "İşte şimdi asıl konuşulması 
gereken şey konuşulacak, enişte söze başlayacak!" diye düşü­
nüyordu. 
Enişte: "Efendim buraya ne için geldiğimizi biliyorsunuz 
herhalde," dedi. Küstah bir tavrı yoktu, alçakgönüllü gözükü­
yordu. "Kızınızla yeğenim görüşmüşler, anlaşmışlar." 
Ömer, "Eniştem gene gerçekçiliğe başlayacak!" diye düşündü. 
Enişte, yumuşak ve ölçülü sözlerin daha elverişli olacağı böyle 
gergin durumlarda, beklenenin tersine sert bir tavır takınır, 
düşünülmesi, ama söylenmemesi gereken şeyleri söylemekten 
hoşlanırdı. Bir keresinde, bu tutumunu Ömer'e gerçekçiliği ve 
ikiyüzlülükten hoşlanmamasıyla açıklamıştı, ama Ömer, eniştenin 
her gerçekçilik buhranında, daha ikiyüzlü olduğunu düşünü­
yordu. 
"Kendi kendilerine görüşmüşler, anlaşmışlar. İkisinin de aklı 
başında. Bana kalırsa bizlere söz bile düşmez. Doğrusu da bu 
galiba. Bize söz düşmemeli, öyle değil mi? Madem ki onlar aklı 
başında ve... ve iyi okumuş iki insan, bize kararlarını doğru 
bulmak düşer." Bunları kendi kendine tartışıyormuş gibi dü­
şünceli bir tavırla söyledikten sonra, galiba gerçekçilikte fazla 
ileri gittiğine karar vererek ekledi: "Böyle olmalı, böyle olmalı, 
değil mi efendim?" 
173