anlaşıldı. Bunun ispat ı, kitaplar ın, ciltlerin parçalan ıp yok olmas ı, ama içindeki resimli sayfalar ın, başka 
kitaplar ın, başka ciltlerin içine girerek sonsuza kadar ya şayıp Allah' ın âlemini göstermeye devam etmesidir. 
 
Be 
 
Her şeyin her şeyi tekrar etti ği ve bu yüzden ya şlan ıp ölmek olmasa insan ın zaman diye bir şeyin varoldu ğunu 
hiç farkedemedi ği ve âlemin de zaman hiç yokmu ş gibi hep ayn ı hikâyeler ve resimlerle resmedildi ği hem eski 
hem yeni bir zamanda, Fahir Şah' ın küçük ordusu, Selahattin Han' ın askerlerini, Semerkantl ı Salim'in k ısa 
tarihinde de anlatt ığı gibi, "peri şan" etti. Muzaffer Fahir Şah, esir ald ığı Selahattin Han' ı işkenceyle öldürttükten 
sonra, gelenek oldu ğu üzere, ilk i ş olarak kendi mührünü vurmak için rahmetlinin kütüphanesini ve haremini 
ziyaret etti. Kütüphanede tecrübeli ciltçisi, ölü şahın kitaplar ını parçalay ıp, sayfalar ını kar ıştırıp, yeni ciltler 
yapmaya, hattatlar ı ketebelerdeki "her zaman galip" Selahattin Han' ın ad ını "Muzaffer" Fahir Şah' ın ad ıyla 
değiştirmeye ve nakka şlar ı kitaplar ın en güzel resimlerine ustaca i şlenmiş rahmeti Selahattin Han' ın şimdiden 
unutulmaya yüz tutmu ş yüzünü silip yerine, Fahir Şah' ın daha genç yüzünü resmetmeye giri ştiler. Hareme 
girince Fahir Şah, en güzel kad ını hemen bulmakta hiç zorlanmad ı, ama ona zorla sahip olmak yerine, kitaptan 
ve nak ıştan anlayan ince biri oldu ğu için, gönlünü kazanmaya karar verdi ve konu ştu onunla. Böylece, rahmetli 
Selahattin Han' ın güzeller güzeli ve gözü ya şlı kar ısı Neriman Sultan, yeni kocas ı olacak Fahir Şah'tan tek şey 
istedi. Leyla ile Mecnun'un a şkını anlat ır bir kitapta, Leyla olarak çizilmi ş Neriman Sultan' ın karşısına, Mecnun 
olarak yüzü çizilmi ş rahmetli kocas ı Selahattin Han' ın yüzünün kaz ılıp silinmemesiydi iste ği. Kocas ının y ıllard ır 
yapt ırdığı kitaplar arac ılığıyla elde etmeye çal ıştığı ölümsüzlük hakk ı, hiç olmazsa bir sayfada, rahmetliden 
esirgenmemeliydi. Muzaffer Fahir Şah bu basit iste ği cömertçe kabul etti ve bir tek o resme nakka şlar 
dokunmad ı. Böylece, Neriman ile Fahir hemen sevi ştiler ve k ısa sürede birbirlerini sevip geçmi şin 
korkunçlu ğunu unuttular. Ama Fahir Şah, Leyla ile Mecnun cildindeki o resmi unutamad ı. Ona huzursuzluk 
veren kar ısının eski kocas ıyla resmedilmesi ya da k ıskançl ık değildi, hay ır. O harika kitapta, eski efsanelerin 
içinde resmedilmedi ği için, kar ısıyla birlikte sonsuz zamana, ölümsüzlerin aras ına kar ışamamakt ı içini kemiren. 
Bu şüphe kurdu be ş yıl içini kemirdikten sonra, Fahir Şah, Neriman ile uzun uzun sevi ştiği mutlu bir gecenin 
sonunda, elinde şamdan ı, kendi kütüphanesine gizlice h ırsız gibi girdi, Leyla ile Mecnun cildini açt ı ve 
Neriman' ın rahmetli kocas ının yüzü yerine, Mecnun olarak kendi yüzünü i şlemeğe girişti. Ama nak şı seven pek 
çok han gibi, acemi bir nakka ştı ve kendi yüzünü iyi çizemedi. Böylece, bir şüphe üzerine sabah kitab ı açan 
kitapdâr ı, Neriman yüzlü Leyla'n ın karşısında rahmetli Selahattin Han' ın yüzü yerine, yeni bir yüz belirdi ğini, 
ama bu yüzün Fahir Şah' ın değil, baş düşman ı genç ve yak ışıklı Abdullah Şah' ın resmi oldu ğunu ilan etti. Bu 
dedikodu Fahir Şah' ın askerlerinin maneviyat ını bozduğu gibi, kom şu memleketin genç ve sald ırgan yeni 
hükümdar ı Abdullah Şah'a da cesaret verdi. O da, ilk sava şta Fahir Şah' ı bozguna u ğratt ı, esir al ıp öldürttü, 
haremine ve kütüphanesine kendi mührünü vurdu ve her zaman güzel Neriman Sultan' ın yeni kocas ı oldu. 
 
Cim 
 
İstanbul'da nakka ş Uzun Mehmet, Acem ülkesinde Muhammed , Horasani diye bilinen nakka şın hikâyesi 
çoğunlukla nakka şlar aras ında uzun ömür ve körlü ğe misal olsun diye anlat ılır, ama asl ında nak ış ve zaman 
konusunda bir meseldir. Dokuz ya şında bir ç ırak olarak mesle ğe girişine bak ılırsa, aşağı yukar ı yüz on y ıl kör 
olmadan nak ış yapan bu üstad ın en büyük özelli ği, özelliksizli ğidir. Ama burada kelime oyunu yapm ıyor, içten 
bir övgü sözü söylüyorum. Her şeyi, herkes gibi, daha çok da eski büyük üstatlar ın tarz ında resmederdi ve bu