bir güneş vardı. Güneşe şöyle bir göz afu. Birden kamaşan göz­
lerini içeri çevirdi. Güneş her şeyini altüst etmişti. 
Yataktan çok yorgun bitkin kalktı. Bütün yorgunluğuna, 
içindeki bütün karanlığa karşın, yüreğine bir yerlerden bir ışık, 
bir aydınlık sızıyordu. Yüreğindeki kasveti dağıtan şeyin kendi 
de farkında değildi. Bu sevinç, bu sıcak ışıktan ileri geliyordu. 
Bu ışık nedendi? 
Anasının dizinin dibine oturdu. Kasabayı bir bir anlatb. Ka­
dın, birkaç kere kocasından, birkaç kere de başkalarından dinle­
mişti kasabayı, ama bu kadar güzel kimse söylememişti. Sarı şav­
ka gelince coşmuştu Memed ... Su gibi akıyordu ağzından sözler ... 
Memed ateş içinde kasabayı anlattı bitirdi. Fakat anasına 
söyley eceğine gelince yutkundu kaldı. Anası, onun bu halini bi­
lirdi. Bu sefer de meseleyi çaktı. Oğlunun saçlarını okşadı. Gözle­
rinin içine baktı. Oğlu bir şey, ama önemli bir şey söyleyecekti 
ama, söyleyemi yordu. Oğlan, anasının gözlerinden gözlerini ka­
çırdı. Ana içinden, "Tamam," dedi. "Bir şey var. Mutlak bir şey 
var." Memede baktı. Memed, hareket edecek, kıpırdayacak halde 
değildi sanki. "Söyleye meyecek," dedi, "kolay kola y." 
Dayanamadı: 
"Çıkarsana şu diliyin altındakini Memedim !" 
Memed bunu duyunca irkild i. Yüzü kül oldu. 
Ana: 
"De çıkar," diye tekrar etti. 
Memed başını yere dikti: 
"Ben," dedi, "bu gece Hatçeyle konuştum. Kaçmaya karar 
verdik." 
Ana: 
"Sen aklını mı yi tirdin Memed ?" 
M em ed: 
"Düşündük ki, sen köyde kalırsan, Abdi Ağa, sana zulme­
der. Sen de bizimle gel Çukurova ya. Kasahada yerleşir iz." 
Ana aynı şiddetle: 
"Sen delirdin mi?" dedi. "Ben yurdumu yuvamı, evimi 
harkımı bırakır nereye giderim? Hem sen elin kızım alır nereye 
götürürsün ?" 
Memed : 
89