den ayırmadan gözlerimi. İstemsizce, güvensizce irkildiyse  
de, sağ elini elime al ıp avcunu açt ığımda bana kar şı koyma- 
dı. Falcı, büyücü k ısmı insanlar ın ellerinden gelece ği okudu- 
ğunu iddia eder. Ben ise sadece geçmi şi okurum. İnsanın geç- 
tiği, geçip de bir türlü geride b ırakamadığı yolları... 
Hancının avuç çizgilerini inceledim; derindi, çatlak çatlak- 
tı, istikrars ızdı hatlar. K ısım kısım hareler belirdi gözlerimin 
önünde. Her insan ın etrafında farkl ı renklerden bir hâle olur. 
Bu adamınki boza yak ın, ölgün bir maviydi. Ruhunun cevhe- 
ri oyulmu ş, kenarlar ı örselenmi şti. Dışarıdaki dünyaya kar- 
şı kendini savunacak »içsel kudreti kalmam ıştı âdeta. İçten 
içe kuruyan bir bitki misaliydi hanc ı aslında. Yiten ruhsal 
kudretini ikame etmek için fiziksel kudretini ikiye katlam ış- 
tı. İçindeki zay ıflık dışına şiddet olarak yans ıyordu. Bu se- 
bepten, hep ba şkalarına meydan okuyordu. 
Yüreğim hızla atmaya ba şladı; zira yeni bir şeyler görme- 
ye başlamıştım. İlk başta zor seçiliyordu gelen resim, sanki 
bir tül perdenin ard ından izler gibiydim her şeyi. Ard ından, 
ne varsa ne yoksa tüm ç ıplaklığıyla karşıma serildi. 
Saçları kestane rengi, ç ıplak ayaklar ı kuzguni siyah döv- 
  
54 
meli, omuzlar ına işlemeli k ırmızı bir şal çekili, gençten bir 
kadın. 
"Sevdiğin bir ki şiyi kaybetmi şsin" dedim. Bu sefer hanc ı- 
nın sol avcunu elime ald ım. 
Kadının göğüsleri damar damar şişmiş; karnı burnunda, 
sanki yar ıldı yarılacak. Yanan bir evde k ısılı kalmış. Gümüş 
eyerli atl ılar evi sarm ış. Havada yanan saman ve insan eti 
kokusu a ğır mı ağır. Moğol'un atl ıları, geniş kemerli burunla- 
rı, tıknaz ve kal ın boyunlar ı, taş kesilmi ş yürekleri. Cengiz 
Han'ın askerleri... 
"Bir değil, iki ki şi kaybetmi şsin" diye düzelttim. "Kar ın ilk 
çocuğunuza hamileymi ş o zamanlar." 
Hancı gözlerini k ıstı, deri çizmelerine dikti bak ışlarını. 
Başı yerde, dudaklar ı sıkı sıkıya büzülmü ş dururken öylece, 
yüzü buru ştu; okunmaz bir harita oldu. Birdenbire, oldu ğun- 
dan yaşlı gözüktü gözüme. 
"Biliyorum ki teselli olmayacak ama söylemem gereken bir 
şey var" dedim yava şça. "Kar ını öldüren ne yang ındı, ne du- 
 
man. Tavandaki tahta kalaslardan birisi üstüne dü ştü. He- 
men o an, yani hiç ac ı çekmeden can verdi. Sense hep kor- 
kunç acılar çekti ğini vehmetmi ştin. Öyle olmad ı." 
Hancı kaşlarını çattı, tahayyül edilemez bir yükün alt ında 
bel vermi ş gibiydi. Elemle çatallanan bir sesle sordu: "Ner- 
den bilirsin bunca şeyi? Büyücü müsün sen?" 
Suali duymazdan geldim. "Kar ını münasip bir şekilde top- 
rağa veremedin diye kendini suçlar durursun. Hâlâ kâbusla- 
rında onun çukurdan sürünerek ç ıktığını görüyorsun. Ama 
zihnin sana oyunlar oynamakta. İşin aslı, hem eşin hem o ğ- 
lun fevkalade bir haldeler. Birer ışık zerresi gibi hafif ve hür, 
ebediyeti gezmekteler." 
  
55 
Kelimelerimi tartarak sonland ırdım: "İstersen yine kuzu 
olabilirsin. Zira hâlâ içinde var. Yitirmedin özünü." 
Bu lafı duyar duymaz hanc ı kızgın tavaya de ğmiş gibi eli- 
ni çekip benden uzakla ştı. "Bana bak dervi ş, seni hiç sevme- 
dim" diye söylendi. "Bu gece burada kalabilirsin. Ama sabah 
erkenden toz olacaks ın. Bir daha buralarda görmeyeyim su-