Doğayla Çatışanların Öyküsü 11 
romanın sonunda, Hasan'ın gizemli taşının altında üç çiçek açar: "Taşın yerin­
de daha yeni açmış üç çiçek, kara toprağın yüzüne yaslanmış duruyordu. Birisi 
kırmızı, parlak bir billur kırmızısı. .. Yalım yalım ... Uzun boyunlu. Birisi de 
sarı, ekin sarısı, güneş sarısı, sapsarı, billur sarısı. .. Uzun boyunlu. Birisi de 
mavi, devedikeni mavisi, camgöbeği, gök mavisi, deniz mavisi, yalım mavisi, 
billur mavisi ... Uzun boyunlu." 
Kış bitmiştir. Artık "yer demir, gök bakır" değildir. 
Üçlü'nün üçüncüsü, Ölmez Otu, ikinciden beş yıl sonra, l968'de basılır. Roman, 
Çukurov a'da, geceleyin başlar: "Memidik söğüt yaprağı bıçağını olanca hızıyla 
kımndan çekti, bıçak ay ışığında bir şimşek mavisinde balkıyarak havada ge­
niş bir yay çizdi." Memidik, ikinci romanda Taşbaşoğlu'nun ermişliğinin bir tür 
sözcüsü olduğu için Muhtar'ın adamı tarafından ölesiye dövülmüştü ve ona gi­
derek artan bir kin besliyordu. Çukurova'ya kışın ardından inip, çok iyi pamu­
ğu olan bir tarlaya davet edildiklerinde -bu kez Muhtar hiçbir müdahelede bu­
lunmamıştır- bu tarlanın bereketini de kaybolan Taşbaşoğ lu'na bağlamışlardır. 
Her gece Muhtar'ı takip eden Memidik onu "öldürür" ama önce kabul etmese de 
onun Muhtar olmadığını kabullenir ve öldürdüğü kişiyi ortadan kaldırma ça­
basına girişir. Nasıl ilk romanda Uzun Ali'nin Koca Halil'i ata bindirip sonra at 
ölünce Meryemce'yi sırtında taşıması bir Sisyphos cezasıysa, Memidik'in suçsuz 
yere öldürdüğü kişinin cesedi de onun cezası olduğu gibi, korkusudur da. Çün­
kü eyersiz atlara binmiş üç tuhaf adam o ölen kişiyi aramaya gelir ... Araya can­
clarınalar ve polis de karışır ve Memidik bir yandan pamuk toplarken bir yan­
dan da ölüyü attığı kuyunun üstünde dönen kartalları gözler. Memidik bütün 
bunlara karşın Muhtar'ı öldürmeyi hiç aklından çıkartmaz. 
Romanın suçlu olmasa da suçlanan ikinci kişisi Uzun Ali'dir. Uzun Ali 
Meryemce'yi köyün geleneğini hiçe sayıp tek başına köyde bırakıp inmiştir 
Çukurova'ya ve köylü onun Meryemce'siz gelişine hemen bir kulp takmıştır: 
Uzun Ali annesini, Meryemce'yi öldürmüştür. Uzun Ali derdini bir türlü anla­
tamadığı gibi, bir yandan da bir an önce yeterli pamuk toplayıp köye olduğun­
ca çabuk gitmeyi kurmakta ve ölümüne çalışmaktadır. Romanın en gerilimli 
yerinde Yaşar Kemal birden köye, köyde tek başına kalmış Meryemce'ye döner. 
Yaşar Kemal onun ruh durumunu bölümün başında şöyle özetler: "Meryemce 
Yalak Köyünde tek başına. Oğluna karşı, köylüye karşı yumuşar öfkelenir, öf­
kelenir yumuşar. Bu minval üzere gözü Çukurova yolunda bir canlı beklemek­
tedir. Bir de Taşbaşoğlunu, Vurgun Ahmedi, perileri beklemektedir." Ama öte 
yandan Muhtar Sefer'in Memidik'i dövdürdüğü Ömer'i bu kez Meryemce'nin 
ölüp ölmediğini öğrenmek ama ölmediyse öldürtmesi için köye gönderme­
si romanın dolantı dozunu artırır. Köylü gizli gizli geceleyin tarlanın en ve­
rimli yerinde pamuk topladığı için Uzun Ali'ye saldınr ve döver. Sel başlar ve 
Memidik'in kuyudan çıkartıp Ceyhan ırmağı kenarına gömdüğü ölü kaybo-