ve uyurken kafasının kucağ ına düştüğü ince yakış ıklı köylüyle iş te bu sırada 
karşılaştı. Bütün Kars hâlâ Marianna'yı seyrederken Ka Halitpaş a Cad-desi'nde 
önce avukat Muzaffer Bey ile, daha sonra saptığ ı Kâzım Karabekir Caddesi'nde de 
Şeyh Saadettin Tekkesi'ne ilk gidiş inde gördüğ ü otobüs ş irketi yöneticisi ve 
yaşlı arkadaş ıyla burun buruna geldi. Gözlerinden hâlâ yaş lar aktığ ını bu 
insanların bakış larından anlıyor, günlerdir bu sokaklarda bir aş ağı bir yukan 
yürürken önünden geçtiğ i buzlu vitrinleri, ağ zına kadar dolu çayhaneleri, ş ehrin 
bir zamanlar güngördüğ ünü hatırlatan fotoğ rafçı dükkânlarını, titrek sokak 
lambalarını, kaş ar peyniri tekerleri sergilenen bakkal vitrinlerini, Kâzım 
Karabekir Caddesi'yle Karadağ  Caddesi'nin köş esindeki sivil polisleri artık 
görmese de tanıyordu. 
359 
Otele girmeden hemen önce karş ılaştığı iki koruyucu eri her ş eyin yolunda 
olduğunu söyleyerek yatış tırdı. Kimselere görünmemeye çalış arak odasına çıktı. 
Kendini yatağ a atar atmaz hıçkırarak ağ lamaya baş ladı. Çok uzun bir süre 
ağladıktan sonra kendiliğ inden sustu. Ş ehrin seslerini dinleyerek yattığ ı ve 
çocukluğ un bitip tükenmeyen bekleyi şleri kadar uzun gelen bir-iki dakika sonra 
kapı vuruldu; Ipek'ti. Kâtip çocuktan Ka'da bir tuhaflık olduğ unu öğrenmiş, 
hemen gelmiş ti. Bunu söylerken yaktığ ı lambanın ış ığında Ka'nm suratını görünce 
korkup sustu. Uzun bir sessizlik oldu. 
"Lacivert ile iliş kini öğrendim," diye fısıldadı Ka. 
"Kendi mi söyledi?" 
Ka lambayı söndürdü. "Z. Demirkol ve arkadaş ları beni kaçırdılar," diye 
fısıldadı. "Dört yıldır telefon konuş malarınız dinleni-yormuş ." Kendini tekrar 
yatağa attı. "Ölmek istiyorum," dedi ve ağ lamaya baş ladı. 
İpek'in saçlarını okş ayan eli daha da ağ lattı onu. Bir kayıp duygusuyla birlikte 
zaten hiçbir zaman mutlu olamayacağ ına karar verenlerin rahatlığ ı da vardı 
içinde. İ pek yatağ a uzanıp ona sarıldı. Bir süre birlikte ağ ladılar ve bu onları 
birbirlerine daha da bağ ladı. 
İpek odanın karanlığ ında Ka'nın sorularıyla birlikte hikâyesini anlattı. Her 
şeyin Muhtar'ın kabahati olduğ unu söyledi: Lacivert'i Kars'a çağ ırıp evinde 
ağırlamakla kalmamış , karısının ne harika bir yaratık olduğ unu hayran olduğ u 
siyasal İ slamcı onaylasın istemiş ti. Üstelik o sıralarda Muhtar İ pek'e çok kötü 
davranır, çocukları olmadığ ı için onu suçlardı. Ka'nın da bildiğ i gibi, ağ zı laf 
yapan Lacivert'te mutsuz bir kadını oyalayacak, baş ını döndürecek pek çok ş ey 
vardı. İ lişkileri baş ladıktan sonra İ pek kötü duruma düş memek için çok 
uğraşmıştı! Önce, çok sevgi duyduğ u ve üzülmesini hiç istemediğ i Muhtar durumu 
fark etmesin diye. Sonra, gittikçe alevlenen aş kından kurtulmak için. İ lk 
başlarda, Lacivert'i çekici yapan ş ey Muhtar'a olan üstünlüğ üydü; hiç bilmediğ i 
siyasi konularda Muhtar abuk subuk konuş maya baş layınca İ pek utanırdı ondan. 
Lacivert'in yokluğ unda da durmadan onu över; Kars'a daha sık gelmesi gerektiğ ini 
söyler, ona daha iyi 
360 
I 
 ne i[jck uıeıaeler- ve daha candan davranması için İ pek'i azarlardı. Kadife ile ayrı eve çıktıktan 
sonra da Muhtar durumu fark etmemiş ti; eğer Z. Demirkol gibiler hâlâ ona bir ş ey 
söylememiş se hiçbir zaman da fark etmeyecekti. Oysa cingöz Kadife her ş eyi daha 
Kars'a geldiğ i ilk günden anlamış , sırf Lacivert'e yakın olabilmek için de 
türbana kızlara yanaş mıştı, ipek, Kadife'nin ta çocukluğ undan beri çok iyi 
tanıdığı hırsı yüzünden Lacivert'e ilgi duyduğ unu sezmiş ti. Lacivert'in de bu 
ilgiden hoş landığını görünce soğ umuştu ondan. Lacivert Kadife ile ilgilenirse 
ondan kurtulacağ ını düşünmüş, babası geldikten sonra ise ondan uzak durmayı 
başarmıştı. Ka, Lacivert ile İ pek arasındaki iliş kiyi geçmiş te kalmış  bir hataya 
indirgeyen bu hikâyeye inanacaktı belki, ama İ pek bir ara coş up "Lacivert 
aslında Kadife'yi değ il, beni seviyor!" demiş ti. Ka hiç duymak istemediğ i bu 
sözden sonra bu "berbat herif hakkında ş imdi ne düş ündüğünü sormuş , İpek artık 
bu konuda konuş mak istemediğ ini, her ş eyin geride kaldığ ını, Ka ile Almanya'ya