zoraki tebessümlerle örtmeye uğraşarak dinliyorduk. Fakat 
bu takdir etme tahammülümüzü hazret suiistimalde pek ileri 
vanyordu. Renklerden şimdi şekiliere geçti. Dışbükeyle iç­
bükeyi tarif etti. Bir yumrukla bir avuç içi gördüğümüz za­
man ne hissettiğimizi anlattı. Estetik bakımından uzaydaki 
üç boyutun oranlarından söze girerek: 
-Göz dikey hareketinden çok yatay hareketini kolay 
yapar. Bu yüzden, gözün görüşündeki bu kolaylık ve zorluk­
tan dolayı muhtelif vaziyetlerde gördüğü şeyler hakkındaki 
algılamasının başka başka olacağı tabiidir. Mesela yüz ka­
demi yükseklik, yüz kadem genişlikten çok ve aynı kadem 
miktardaki derinlikten ise eksik tesir yapar. Çünkü dikey du­
ruş, yerçekimine mukavemet vaziyetidir . İnsanı yorar, yatay 
duruş İstirahat vaziyetidir . Yükseklik insanı daha yukarıya 
çekmez, fakat derinlik dibe çeker. Beş duyumuz dış dünyayla 
her münasebetinde böyle birçok, kat kat çağalmış etkilerle 
karşı karşıya kalır. 
Bu konular, Halis'in ömründe hiç karıştırmamış olduğu 
sayfalardı. O konuşmadan, konferanstan kaçar, kitaptan, 
kütüphaneden daima uzak yaşar, ilirnden, fenden hoşlan­
maz, estetik narnma yalnız bir şeye tapardı: kadın. Kadının 
güzelliğinden lezzet almak için kendi his ve zevkinden baş­
ka hiçbir estetikçinin kitabını, tavsiyelerini rehber edinmeye 
ihtiyacı yoktu. Bir güzelin nasıl sevileceğini pratik bir rnele­
keyle estetikçileeden iyi bilir, sevdaya yarayan kadınları bir 
bakışta kestirirdi. 
Halis, Allarne'yi onun her kelimesine alakadar görünür 
bir kurnazlıkla dinliyordu. Fakat aklı fikri Cevher'deydi. 
Artık biz alimin karısıyla hiçbir köşede, birkaç zamandan 
beri birikmiş derderimizin hasbihalini içine sığdıracak özel 
bir dakika bularnıyord uk. 
Bilmem nasıl oldu, Hürrern Bey konuşmasının bir nok­
tasında tereddüde düştü. Yine bilmem hangi bir kitaba rnü­
racaata lüzurn gördü. Eseri karımın kütüphanesinden alıp 
(Ar.) Kadem: Ayak, 30,48 cm'ye eşit İngiliz uzunluk ölçüsü. 
136