2 
İRFAN Galip Bey, yirmi iki yirmi üç yaşlarında, yeni ede­
biyat kuşağından, sinirli, güç beğenir, gururu' anlayış ve 
bilgisinden üstün, öğrenimi istanbul okullarında... Avrupa 
ilim müesseselerinde okunan' bilgilerin özel. eserlerden' burada 
da öğrenilebileceğine inandığı için tabiat bilgisi ve felsefedeki 
derinleşmesinin büyük kısmı özel olarak elde edilmiş, şöhret ka­
zanma hırsıyla inleyip, yirmi paralık haftalık dergilere beda­
va, büyük değerde satırlar hediye etmekten usanmaz, «Venüs'e 
iniltili bir hediye» gibi aşk dolu yazılar yazar, yahut «Vicdan 
aydınlığı ruh ve emelin işitilebilir bir aynasıdır» gibi fikir yüce­
liklerine boğulmuş, karanlık ama büyük, derin sözler... bazan 
tutturur: «Bu kâinat içindeki benliğim, varlığımın sınmyla bel­
li olmak gerekir. O şey ki benden dışarıdadır, ben, o değilim. 
Ama bence hissedilir durumdaki bir şey nasü benüğİmin dışın­
da sayılabilir?.» 
Sonra, kitapları önüne açar. (Rationalité, réalité, conscien­
ce, Le moi et non moi» ve benzeri kelimeleri açıklamanın en­
ginliği içinde bunalır. Bir bahis üzerinde derinleştikçe o şeyin 
aklındaki eski açıklığı da kaybolur. Büsbütün mana karanlık­
ları içinde kalır. Daha sonra, en sade kelimelerin manalarını 
bile anlayamayacak bir hale gelir. Meselâ işte manaca en basit 
olan bu : «Sade» sözü öyle bir vasıftır ki bunu kullanırken 
manasını biliyoruz sanırız. Halbuki hiç de öyle değil. Sade ne 
demektir? Acaba kâinatta bunun tam karşüığmı anlatacak bir 
zerre bulunabilir mi? Hesapta bir'i, geometride nokta'yı basit 
farz ediyoruz. Ama bu sırf bir faraziyeden ibarettir. Gerçek 
değildir. Parçalardan meydana gelmemiş bir birimi tabiatta 
bulmak değil, bu kesinliği zihin bile kabul edemez. Nokta da 
öyle. Matematik ilimlerinin yapısı bu ilk gerçeklerin kesin ola­
rak ispatlanması temeli üzerine kurulmak gerekirse matematik 
ölçü olan bir'i nereden bulup kestirecek? Kimyada basit cisimler 
denen şeyler de böyle. Bir cismin yapı halamından basitliği 
farzedilse bile başka özellikleri bulunur, yani basit olamaz. 
îrfan, memleketine faydalı bir adam olmak için gerçek-