nuyla Şık'ın her şeye rağmen övgüyü hak ettiğine inanı­
rım. Teknik açıdan sorunlu olsa da Banlılaşma meselesine 
"alafranga" bir delikanlının sergilediği trajikomik ve bir o 
kadar da ibretlik serüveniyle dikkat çeken romanın günü­
müz okurları tarafından okunması gerektiğini düşünürüm. 
Çünkü Şık, yayımlanışının hemen ertesinde olağanüstü bir 
çıkış yakalayan Hüseyin Rahmi'nin yeteneğine, ardından 
"mizahi/el eştirel" anlayışla ele alıp işlediği alafrangalık 
sorununa dikkat çekişiyle önemli bir eserdir. 
Hüseyin Rahmi, Şık'ın otuz yıl sonra ikinci baskısı 
gündeme geldiğinde bir önsöz kaleme alır. Burada Şık'ın 
yazım ve yayın hikayesini anlatır: Romanı kısmen yazmış, 
bu yarım haliyle zamanın ünlü yazarı Ahmet Mithat'a gön­
dermiştir. Yazardan haber geleceğine dair pek umudu da 
yoktur aslında. Ancak öyle olmaz, Ahmet Mithat hiç tanı­
madığı bu "meçhul" yazarı, gazetesinde yayımladığı ilanla 
bürosuna davet eder. Görüşürler. Usta yazar ondan romanı 
tamamlamasını ister. Hüseyin Rahmi, gördüğü ilginin şevk 
ve heyecanıyla hikayesini tamamlar. Ahmet Mithat, kale­
minin gücünü, yeteneğinin pırıltısını sezdiği bu çiçeği bur­
nunda yazarın romanını Tercüman-ı Hakikat gazetesinde 
tefrika halinde yayımlar; ardından matbaası Kırk Ambar'da 
kitaplaştırıp piyasaya süreı: Ahmet Mithat hem bir yetenek 
avcısıdır hem de bir piyasa tüccarıdır. Hangi yeteneğin gele­
cek vaat ettiğini, hangi kitabın satacağını iyi bilir. Nitekim 
roman, yayımlanınca ilgiyle karşılanır, yazarı takdir edilir. 
İlgi ve takdir gören Hüseyin Rahmi'ye, usta ve işini bilir bir 
hami olarak Ahmet Mithat'ın verdiği destekle, yazarlık yolu 
ardına kadar açılır. Tercüman-ı Hakikat, ardından ikdam 
gazetelerinde peş peşe yayımladığı makalelerle, Fransızca­
dan yaptığı tercüme ve uyarlamalarla, yazdığı romanlarla 
olağanüstü bir çıkış sergileyen Hüseyin Rahmi, başta usta­
ları Ahmet Mithat, Ahmet Cevdet olmak üzere edebiyat 
aleminin, en önemlisi de büyük bir okur kitlesinin ilgisini 
çekip alkışını alır. 
Böyle bir çıkış yakalanmışken beklenmedik bir gelişme 
yaşanır: Abdülhamit idaresi, aralarında Ahmet Rasim'in 
ix