nedime usûlünü, atlar ın burun deliklerini ve en büyük mucize Enderun Hazinesi'ne girip o eri şilmez kitaplara 
gerçekten bakm ış olmalar ını pür dikkat dinledim. Hepimizin hayat ında, daha ba şımızdan geçerken bile, bundan 
sonra çok uzun bir süre hiç unutmayaca ğımız bir şeyi yaşamakta oldu ğumuzu anlad ığımız zamanlar vard ır: 
Hüzünlü bir ya ğmur yağıyordu. Kelebek ya ğmura üzülür gibi kederli, hançerine sar ılm ıştı. Z ırhının s ırtı undan 
bembeyaz Leylek, elinde lamba, bir cesaret tekkenin içlerine gidiyordu. Tekke duvarlar ında gölgeleri hayaletler 
gibi gezinen bu usta nakka şlar benim karde şlerimdi ve ne kadar da seviyordum onlar ı! Nakkaş olduğum için 
mutluluk duydum. 
"Üstat Osman ile yanyana oturup günlerce eski üstatlar ın harikalar ına bakman ın nas ıl bir mutluluk oldu ğunu 
biliyor musun?" diye sordum Kara'ya. "Seni öptü mü? Güzel yüzünü ok şadı m ı? Elinden tuttu mu? Hünerine, 
bilgisine hayran oldun mu?" 
"Üstat Osman, eski üstatlar ın harikalar ı aras ında bana senin bir üslubun oldu ğunu gösterdi," dedi Kara. 
"Üslubun, nakka şın kendi isteyerek seçti ği bir şey olmad ığını, nakkaşın geçmişinin, unuttu ğu hat ıralar ının bu 
gizli kusuru belirledi ğini öğretti. Bir zamanlar çok utan ılan ve bizleri eski üstatlardan ay ırmas ın diye saklanan bu 
gizli kusurlar ın, zaaflar ın, ay ıplar ın, Frenk üstatlar ının usûlleri bütün cihana yay ıldığı için, bundan sonra art ık 
'şahsi özellik', 'üslup' di ye övünülerek ortaya ç ıkacağını da gösterdi. Bundan sonra, kusurlar ıyla övünen aptallar 
yüzünden âlem daha renkli, ama daha apta l ve elbette çok daha kusurlu olacak." 
Söylediklerine gururla inanmas ı Kara'n ın bu yeni aptallardan biri oldu ğunu gösteriyordu. 
"Padişahımızın kitaplar ı için y ıllar boyunca yüzlerce at ın burun deli ğini düzgün çizmemi Üstat Osman 
açıklayabildi mi?" diye sordum. 
"Tâ çocuklu ğunuzdan beri sizlere verdi ği aşk ve att ığı dayaklar yüzünden, sizin hem baban ız, hem sevgiliniz 
olduğu için, hepinizi kendine ve birbirinize benzetti ğini o da anlayamaz. O sizlerin de ğil, Osmanl ı 
nakkaşhanesinin bir üslubu olsun istiyordu. Sizler de içinizden gelen kusurlar ı, kal ıp d ışı şeyleri, farklar ı onun 
hayran oldu ğunuz gölgesi yüzünden unutuyordunuz. Sen ne zaman ki Üstat Osman' ın gözlerinin de ğmeyeceği 
başka kitaplar, ba şka sayfalar için resmettin, o zaman, içinde y ıllard ır yatan at ı çizdin." 
"Rahmetli annem, babamdan çok daha ak ıllı bir kad ındı," dedim. "Nakka şhanede yaln ız Üstat Osman'dan 
değil, öteki kat ı ve asabi üstatlar ın dayaklar ından, serbölü ğün bizleri sindirmek için vurdu ğu cetvellerden y ılıp 
bir daha geri dönmeyece ğim diye evde a ğlad ığım bir akşam, bana âlemde iki türlü adam oldu ğunu söylemi şti: 
Çocukluğunda yedi ği dayaklar ın alt ında kal ıp ezilenler. Onlar hep ezik kal ır, derdi rahmetli annem. Çünkü, 
dayak istendi ği gibi içlerindeki şeytan ı öldürür. Bir de bu dayaklardan içlerindeki şeytan ı öldürmeden, ama 
korkutup terbiye ederek ç ıkan talihliler vard ır. Onlar da çocukluklar ının bu kötü hat ıras ını unutamazlar hiç, ama 
-kimseye söyleme bunu demi şti annem- Şeytan ile geçinmeyi ö ğrendikleri için kurnaz olmay ı, bilinmeyeni 
bilmeyi, dost edinmeyi, dü şman ını tan ımay ı, arkalar ından dönen dolaplar ı vaktinde sezmeyi ve ben ekleyeyim, 
nakşetmeyi herkesten iyi becerirler. Üstat Osman bir a ğacın dallar ını ahenkle çizemedim di ye öyle bir tokat 
atard ı ki bana, gözümden ac ı yaşlar ı akarken gözümün önünde bir orman canlan ırdı. Sayfan ın en sonundaki 
kusuru görmüyorsun, deyip kafam ı öfkeyle yumruklamas ından hemen sonra, aynay ı aşkla eline al ır, göz 
alışkanl ığından kurtulay ım diye sayfan ın üzerine kor ve yana ğını yanağıma dayay ıp aynan ın içindeki ters 
sayfada birden gözüküveren kusurlar ı bana tek tek öyle bir a şkla gösterirdi ki, ben ne o a şkı ne de endam ı hiç 
unutmad ım. Herkesin önünde azarlayarak koluma cetveller vurdu diye k ırılm ış gururumla gece yata ğımda 
ağlad ığım gecenin sabah ı, kollar ımı öyle bir a şkla öperdi ki bir gün efsane bir nakka ş olacağıma aşkla inan ırdım. 
O at ı ben çizmedim."