Hoşap Beyi Mahmut Hanın tutumunu gün gün izliyordu. 
Erzurum Paşasına, Van Paşasına, irili ufaklı beylere, dahası İs- 
tanbula, Padişaha başvurduğunu biliyordu. Erinde geçinde bu 
akılsız, inatçı adam üstüne asker çekecek, belki yıllarca sürecek 
bir savaş başlayacaktı. Fakir fıkara gene açlıktan kırılacaktı. Bir 
kaçırılmış kız yüzünden. Bu geleneği de kim, hangi akılsız bey, 
hangi akılsız halk kurmuştu?
Paşa da korkuyordu. Bu işe son vermeliydi. Atm gelip Ah- 
medin kapısında durması, sonunun böylesine büyük bir sevda­
ya varması, bu sevdaya saygıdan Memonun kendini feda etme­
si, Ahmede, Gülbahara, kutsal bir kişilik kazandırıyordu. Gene 
bir gece yukardaki dağın, aşağıdaki ovanın insanları ayağa kal­
kacaklar, bu sefer de taş üstünde taş koymamasına sarayı yıka­
caklar, sarayda bir tek canlı bırakmayacaklardı.
Mahmut Han her gün geçtikçe bunu kuruyordu. Geceleri 
uyuyamaz olmuştu. Kulağı kirişte, en küçük bir çıtırtıda hemen 
fırlıyor, yalmkılıcı elinde sarayı, uyurgezer dolanıyordu.
Sıkışmıştı. Bu işe bir çare bulamıyordu. Onuru, koca Al Os­
man ülkesinin onuru kendi yüzünden beş paralık olmuştu. Kü­
çücük Hoşap Beyine yenilmişti. Ve de Osmanlı yenilmişti.
Gün geçtikçe eriyor, bitiyordu. Ne yapacağını bilemiyor, 
artık hiç kimseyle konuşmuyordu. Gün geçtikçe bir lanet çem­
beriyle sarıldığını ta yüreğinin başında duyuyordu.
Her yıl, bahar Ağrıdağmm üstüne yürürken, dağın yama­
cındaki Küp gölünün kıyısına o yörenin tekmil çobanları gelir­
ler, kepeneklerini gölün bakır rengi toprağının, kırmızı çak­
maktaşı kayalıklarının üstüne serip halka olup otururlar. Ço­
banların her yıl sayısı değişir. Tanyerleri ışırken bellerindeki 
kavallarını çıkarıp Ağrıdağmm öfkesini hep birden çalmaya 
başlarlar. Tam gün batar batmaz da usulca, hep birden kavalla­
rını bellerine sokar, doğrulurlar. Bu sırada da küçük bir ak kuş 
gelir kanadının birisini gölün som mavisine batırır, uçar gider. 
Uzakta, yukarda bir gemi gibi karlar ülkesinde yüzen kayalığın 
dibinde çok iri bir at belirir, alacakaranlıkta koşumları ışıldar.
96