büyüklüğü, öfkenin dehşeti yalnız gözlerde beliren, hiçbir zaman, hiç­
bir devineğin, olayın, sözün, duruşun, sesin anlatamayacağı birikmiş 
bir öcün gözleriyle baktı. Derviş Bey bu korkunç öç almanın dehşe­
tinde ezildi, çarpıldı, Yıldırımla vurulmuşa döndü, eli ayağı boşandı. 
Gülmeye başladı. Kahkahalarla kendinden geçmiş gülüyordu. Kahka­
halar, gülmeler, gözlerini onun gözlerinden kaçırıp kaçırıp yeniden 
bakmaları bu dehşeti azaltamadı, kanını donduran, içinde ne varsa 
alıp götüren bu buz gibi öfkenin, iğrenmenin, öldürmenin ağırlığını 
yeyniltmedi. Onu hemen öldürmeyi düşündü, vazgeçti. Hemen, he­
men, hemen, hemen öldürmeli. Arkasını Mustafa Beye döndü, yanda­
ki kayanın üstüne çöktü, soluğu taşmış, şu kayalığı koşarak çıkmış 
gibi göğsü körük gibi işliyordu. Öldürmeli, öldürmeli, öldürmeli he­
men ... Onu böyle, böyle yiğitlemiş, kinli, böyle öfkeli göndermek ... 
Kıyamete kadar böyle yür ekli, böyle yiğit, böyle. ölüme meydan oku­
yan ... Böyle kalmasını, böyle ölümsüzlemesini sağlamak demektir. 
İnsan ölürken hangi duygu içindeyse öyle kalmaz, öyle ölmez mi? 
Öyle kalması gerekmez mi? Onu sürüm sürüm, sürüm sürüm sürü­
nilrken öldürmek ... Y alvarmayı, aşağılanmayı , korkuyu onun yüzün­
de donmuş, ölü yüzü korkmuş, dalkavukl ukla gülü mseyen ... 
Derviş Bey sırtını delen, ağır, öfkeli, yiğit, kaskatı gözlerin ağırlı­
ğını üstünde duyuyor arkasına dönmeye korkuyordu. 
Bir sarı çıvgın vurdu geçti. Kayalıklarda diz boyu uzamış kenger 
dikenlerinin yumruk büyüklüğündeki, kayalıkları mosmor bir bahçe­
ye çeviren çiçeklerini eğdi, büktü, yatırdı, doğrulttu, o yandan bu 
yana savurdu. Sarı se_l kayalıklar arasından hızla, dolgun, gürültülü, 
ovaya doğru şakırdadı. 
Derviş Bey ne kadar böyle gerilmiş, sırtını delen, yakan ağırlık 
üstünde, orada taşın üstüride oturup, bin türlü düşüncede dönerek 
kıvranarak oturdu, farkında değil. İlkin tabanealı elinin uyuşmuş git­
miş olduAunu anladı. Sonra bir boşluk içine düşünce içinden sevince 
ben:ıer bir şeyler geçti, arkasına dönünce Mustafa Beyin can çekişir bir 
halde gibi, her yanının sarktığını, gözlerinin ferinin bitmiş, karasının 
bozatıp ıfıAını yitirmiş, buruş buruş, anlamsız, bakışsız olduğunu gör­
dü. Beden biitiln canlılığını yitirmişti. 
Y� yavaş, aşağı doğru çözülmüş sağıldı, az önce kalktığı taşın 
acıtan keskinliğine oturdu. Yönünü de Mustafa Beye döndü. Mustafa 
491