lerinden  söküp  alamazdı.  Öğlene  doğru  işler  daha  da beter  bir hal 
alırdı  yaşlı  adam  için.  Zira  o zaman,  iki aydır,  hafta  içi her gün  ol-
duğu  gibi,  evdeki  tüm  çarşaf,  yastık  ve örtüleri  salonun  ortasına  yı-
ğarak,  Osman'ı  yapmaya  başlarlardı. 
Bundan  iki ay önce  Hacı  Hacı,  yıllardır  sayısı  sabit  kalan  dört 
kitabından  biri  olan,  Güzide  Bir  İmparatorluk  Nasıl  Doğdu,  Niçin 
Battı?'nın  ilk üç bölümünü  okumuştu  torunlarına.  Ara  verdiğinde, 
her zamanki  gibi,  üç çocuğun  üçünden  de farklı  tepkiler  almıştı.  De-
desinin  okuduklarını,  başından  beri  koca  kafasını  bir öne bir geriye 
sallayarak  büyük  bir ciddiyetle  dinleyen  7,5-Yaşındaki'nin  merak 
ettiği  birkaç  temel  husus  vardı  mesela:  "Acaba  Türkler  Anadolu'ya 
kaç adet  çadırla  gelmişlerdi?"  "Bin!"  diye  kestirip  atmıştı  Hacı  Ha-
cı. Ne var ki bu baştansavma  cevap,  çocuğun  merakını  kamçılamak-
tan başka  bir işe yaramamıştı.  "Acaba  bu bin çadırın  içinde  toplam 
kaç kişi vardı?"  "On  bin!"  diye  gürlemişti  Hacı  Hacı.  Ama  sesinden 
damlayan  kızgınlık,  en büyük  torununu  daha  da kışkırtmıştı.  "Aca-
ba Türkler  çadırlarıyla  geldiklerinde,  başka  kimseler  yok  muydu 
Anadolu'da?"  "Yokmuş,  boşmuş,  olanlar  da kaçmış  gitmiş,"  diye 
homurdanmıştı  Hacı  Hacı.  "Peki  kaçanların  evlerine  mi yerleşmiş-
ti Türkler?  Yoksa  çadırda  yaşamaya  devam  etmişler  miydi  daha  bir 
müddet?  Acaba  çadırlardan  mı yapmışlardı  ilk şehirlerini?  Acaba 
durmadan  yer değiştiren  bir şehir  haritada  nasıl  çizilebilirdi?  Aca-
ba...?"  "Sus!"  demişti  Hacı  Hacı.  Susmuştu  çocuk.  Susmuştu  ama 
dilinde  biriken  bütün  sorular  ağzının  içinde  deveran  edip,  burun  ka-
nallarına,  oradan  da yukarıya  tırmanarak  gözpınarlarına  sızdığın-
dan, yosun  yeşili  gözbebeklerinde  meraklı,  ısrarlı,  itham  dolu  soru 
parıltıları,  yaz  akşamları  pır pır dolaşan  ateşböcekleri  gibi  yanıp 
sönmeye  devam  etmişti. 
Ona daha  fazla  bakmamak  için,  cılız  bir beklentiyle  6,5-Yaşın-
daki'ne  dönmüştü  yaşlı  adam.  Ama  suratındaki  kayıtsız  ifadeye  ba-
kılırsa,  dinlediği  hikâyeden  bu oğlanın  aklında  kalan  tek şey harem-
de bir sürü  cariye  bulunduğu  ve padişah  kardeşi  olarak  dünyaya  gel-
menin  iyi bir şey olmadığıydı.  Hacı  Hacı  son  bir ümit  kınntısıyla 
gözlerini  en küçük  torununa,  5,5-Yaşındaki'ne  çevirmişti.  İşte  o za-
man,  yüzü  heyecandan  ışıl ışıl parlayan  ufak  kız,  dedesinin  kucağı-
na zıplayıp  pembe-beyaz  dirseklerini  yaşlı  adamın  böğrüne  bastır-
124