Bir ara Şevket'i yine kar şımda buldum. Kararl ılıkla bana sokulunca bir an, Maveraünnehir'de kimi Arap 
kabileleri aras ında ve Kafkas da ğlar ındaki Çerkez kavimlerinde yap ıldığı gibi, evin en büyük erkek çocu ğunun, 
misafirin elini, yaln ız eve geldi ğinde değil, kendisi soka ğa ç ıkarken de öpece ğini sand ım da, boş bulunup, öpüp 
aln ına götürsün diye elimi uzatt ım. Ayn ı anda çok uzak olmayan bir yerden, Şeküre'nin güldü ğünü işittim. Bana 
mı gülüyordu? Bir tela şa kap ıldım ve bir kurtulu ş olarak, benden beklenilen budur diye Şevket'i kap ıp iki 
yanağından öptüm. Bunu yaparken bir yandan Eni ştemin sözünü kesti ğimi bildiğimi, ama asl ında sayg ısızlık 
etmek istemedi ğimi gösterir bir şekilde ona gülümsedim ve bir yandan da üzerinde annesinin kokusundan iz var 
mıdır diye çocu ğu bir an dikkatle koklad ım. Elime bir kâ ğıt parças ı sıkıştırdığını farkettiğimde Şevket çoktan 
arkas ını dönüp uzakla şmaya başlam ıştı bile. 
Kâğıdı yumruk yapt ığım avucumun içinde bir mücevher gibi s ıkıca saklad ım. Bunun Şeküre'den bana 
yollanm ış bir küçük mektup oldu ğunu iyice idrak edince, az da ha mutluluktan sersemce Eni şte'ye 
gülümseyecektim. Yaln ızca bu bile, Şeküre'nin beni şiddetle istedi ğinin kesin bir kan ıtı değil miydi? Bir anda hiç 
beklemedi ğim bir şekilde hayalimde kendimi Şeküre ile deliler gibi sevi şirken gördüm. Hayal etmekte oldu ğum 
o inan ılmaz şeyin, yak ın bir zamanda gerçekle şeceğine o kadar ölçüsüz bir şekilde inand ım ki, Eni ştemin 
karşısında, uygunsuz bir şekilde şeyimin kalkmakta oldu ğunu farkettim. Bunu Şeküre görmü ş müydü? 
Dikkatimi bir ba şka noktaya verebilmek için uzun zaman Eni ştemin anlatt ıklar ını dinledim. 
Çok sonra, Eni ştem kitab ının resimlenmi ş bir başka sayfas ını bana gösterebilmek için uzan ırken han ımeli 
kokan kâğıdı açt ım, bakt ım ve içinde hiçbir şey yazmad ığını gördüm. Kâ ğıdın boş olmas ına inanamad ığım için 
onu evirip çeviriyordum. 
"Pencere," dedi Eni ştem. "Perspektif usûlünü kullanmak âleme bir pencereden bakmak gibidir. Nedir o 
kâğıt?" 
"Hiçbir şey Enişte Efendi," dedim ama daha sonra ka ğıdı uzun uzun koklad ım. 
Öğle yemeğinden sonra, Eni ştemin otura ğını kullanmak istemedi ğim için izin al ıp bahçedeki kenefe girdim. 
Buz gibi so ğuktu. K ıçımı fazla üşütmeden aceleyle i şimi görüp ç ıkm ıştım ki, Şevki yol keser gibi, ama sinsi bir 
sessizlikle kar şıma ç ıktı. Elinde dedesinin hâlâ üzerinde buhar tüten dolu otura ğı vard ı. Arkamdan kenefe girip 
oturağı boşaltt ı. D ışarda, elinde bo ş oturak tombul yanaklar ını şişirip güzel gözlerini gözlerimin içine dikti. 
"Sen hiç ölü kedi gördün mü?" dedi. Burnu t ıpkı annesinin burnuydu. Annesi bizi seyrediyor muydu? 
Bakt ım, Şeküre'yi y ıllar sonra ilk gördü ğüm ikinci kattaki hayal pencerenin kepengi kapal ıydı. 
"Hay ır." 
"As ılm ış Yahudi'nin evindeki ölü kediyi göstereyim mi sana?"' 
Cevab ımı beklemeden soka ğa ç ıkıp yürüdü. Pe şinden gittim. Çamurlu, buzlu yolda k ırk elli ad ım yürüdük, 
bak ıms ız bir bahçeye girdik. Etraf ıslak ve çürük yaprak ve belli belirsiz bir ki kokuyordu. İleride kederli incir ve 
badem ağaçlar ının arkas ındaki kuytulukta gizlenmi ş gibi duran sar ı bir eve çocuk, buray ı çok iyi bilen birinin 
güveni ve pat pat ad ımlar ıyla kap ısından girdi. 
Ev bombo ştu, ama sanki burada ya şanıyormuş gibi kuru ve biraz s ıcakt ı. 
"Kimin bu ev?" diye sordum. 
"Yahudilerin. Adam ölünce kar ı çocuklar ıyla Yemi ş İskelesi'nin oraya Yahudi mahallesine gitti. Evi şimdi 
bohçac ı Ester'e satt ırıyorlar." Odan ın bir köşesine gitti, geldi. "Kedi gitmi ş, yok." dedi. 
"Ölmüş kedi gider mi?" 
"Ölüler gezer, der dedem." 
"Kendileri de ğil ama," dedim. "Ruhlar ı gezer." 
"Nereden biliyorsun?" dedi, ciddiyetle kuca ğındaki otura ğı dikkatle s ıkı sıkıya tutuyordu. 
"Biliyorum i şte. " 
"Sen buraya hep geliyor musun?" 
"Annem gelir Esterle. G eceleri hortlaklar gelirmi ş, ama ben buradan korkmam. Sen hiç adam öldürdün mü?" 
"Evet." 
"Kaç tane?" 
"Çok değil, iki."