408 Yaşar Kemal -Dağın Öte Yüzü 
Aldığınız hava ağı, içtiğiniz su, yediğiniz ekmek, yattığınız yatak, gezdiğiniz top­
rak, göğün mavisi, dağların başı, bulutu, yıldızı ağı. .. Her şey ağı ya kesmiş ... Si­
zin yüzünüzden! Köyü öyle bir hale getirdiniz ki, üstünden Allahın kuşları bile 
geçmez oldu. İki aydır göklerdeki kuşlara baktım. Çok kuş sürüsü gördüm ki, 
bizim köyün üstüne gelince yollarını değiştirdiler. Neden ki dersen, bu köyde 
korku var, yılgınlık var, ölüm var, salgın var. Kuş kuşken bile, bilin ki böyle kötü 
bir durumlara katlanamaz. Çok arı gördüm ki, bizim köye yaklaşınc a, ulu bir du­
vara çarpmış gibi duruyorlar, vızıldaşıp biribiri üstüne yığılıyorlar, sonra yollarını 
çevirip başka yöne, köyün uzağına gidiyorl ardı. Cehennemden kaçar gibi, hem 
de vızıldaşarak bizim köyden kaçışıyorlardı. 
"Oooh, bin kere ohı Oh çekerim size ki, oooh! İnşallah yarın değilse öbür 
gün Adil gelir de avratlannızın donunu hacaklarından çeker alır götürür. Hem 
de elinizden avratlarınızı alır. Malı sakladınız. Sefer efendi, saklayın dedi de sak­
ladınız. Sonra çıkardınız. Sefer Efendi çıkann dedi de, çıkardınız. Sefer sizinle 
oynuyor. Siz kendi kendinizle oynuyorsunu z. Daha çatlayacaksınız, patlayacak­
sınız. Adil hepimizle oynuyor. Altmış köyün, bir kasabanın gözleri önünde. 
"Adil avratlannızı alır götürür de kasabacia satar. Hem de yok pahasına sata­
cak. Ooooh çekerim size. Yüz kere oooh! Avratlarınızın kıçı açık kalacak. Bunu 
gözünüzün önüne getirin bir kere bakalım. Hele bir getirini Ne göreceksiniz? Kıçı 
açık bir avrat sürüsü! Adilin arkasın da, kasaba çarşısınd a. Beğendiniz mi? Ne gü­
zel olur, öyle değil mi? Öyle değil mi, Muhtar Seferin akıllı, namuslu köylüleri? 
"Siz de evlerinizin köşesine, karanlığa saklanır, utancınızdan avradınızın yü­
züne bakamazsınız. Öbür köylülere rezilki bin rezil olursunuz. Ulan, diyemezsi­
niz, bu yıl kötü pamuğa düştük. Bu yıl bizden vazgel Adil, diyemezsiniz. Adil de 
vazgelmezse, o dazlak kafasını iki taşın arasına alıp ezemezsiniz. Hem de akıllı 
Muhtar ın kafasıyla birlikte. Görenek bozulumıuş, varsın bozulsun. Köy boş kal­
dığında hırsızlar, uğrular, eşkıyalar gelip köyü yeriyle yıırduyla götüreceklermiş, 
varsın götürsünler. İki bekçi dikemez misiniz köye? Görenek batsın. Böyle rezil 
bir görenek yerin dibine batsın. Bir daha da Adilden alışveriş etmezsiniz. Ne bu 
korku, bu utanç, bu yılgınlık? 
"Bu köyün taşına toprağına, ağacına suyıına, dağına deresine, itine atma, ye­
raltındaki solucanına, kurduna kuşuna, tilkisine çakalına bir korku sindirdiniz ki 
her şeyden ürküyor. 
"İyi dinleyin behey namussuz köylüler! Bu yıl korkusundan bahar gelmeyecek. 
Gelse de otlar bitmeyecek. Ağaçlar, çalılar, dağlar, ormanlar tomurcuklanmaya­
cak Tomurcuklansa da çiçekler açmayacak. Kuşlar yıımurtlamayacak. Atlar, ko­
yıınlar, keçiler doğurmayacak Dağursalar da ölü doğuracaklar. Avratlarınız tüm 
kısır kalacak. Kısır kalmaz doğururlarsa iflah olmayacak doğurduklan. Bu köyün 
sulan akmayacak Aksa da kan ılık, çamur olup akacak. Daha kötü olun. Beterin 
beterine uğrayın! Bu Taşbaş size yedi yıldır söyler de söyler. İyiyi de söyler, kötü-