rifini dinleyen koyliiler biliyordu, hatta Side'nin bahki,;1lan 
biliyordu. Profesor ii;ini i;ekti: "Hoca olmamn da bu mahzu­
ru var," dedi, "insan edebiyat yaptigm1 unutuyor, ders ver­
meye kalk1yor." 
Herkesin dostu Mustafa inan nas1l ogretiyordu bu kadar 
insana? Once onlarla dost oluyordu tabii. bg-retmenden once 
onlan ogreniyordu; nas1l ogretebilecegini hesaphyordu. San­
ki ogretmiyordu onlara, onlarla sohbet edermi� gibi yap1yor­
du. Onunla konu�anlar, Hoca'dan bir �ey ogrendiklerini i;ok 
sonra anhyordu ; ya da onlann bildikleri �eyleri soyliiyormu� 
gibi yap1yordu. "Sen zaten bilirsin," diye ba�lard1 soze. Her 
�ey ogretilebilir. iyi ya�amak ii;in neler yapmah? Bunu bile 
ogretebiliriz insanlara. <;iinkii iyi ya�ama k da 'bilgi'ye daya­
mr. Bunu da gostermeliyim sizlere. <;iinkii iilkemizin insan­
lan daha ya�amanm acemisidir. Onlara insan gibi ya�amas1 
ogretilmemi�tir heniiz. Nas1l ya�amak gerektigi de sezdirme­
den ogretilebilir onlara. Hayatm ya�amaya deger oldugu og­
retilebilir. Giizel sanatlarm da, edebiyatm da 'biiyiik ve gii­
zel �eylerin' de varoldugunu ogrenmeli insanlanm1z. 
'Herkesin dostu' olmak gerekiyordu k1saca. Her kesin der­
dine ko�mak gerekiyordu. Ve en onemlisi, onlann derdine 
ko�arken, onlarm i�ine yaramak gerekiyordu. Ogreteyim 
derken, onlarm ya�antism1 biisbiitiin ii;inden i,;1k1lmaz bir 
duruma getirmeme k gerekiyordu. Bunun ii;in de her �eyin 
ashm ogrenmek gerekiyordu. Bunun ii;in de her �eyi merak 
etmek gerekiyordu. Bu soluk benizli i;ekingen insanda i�te 
bu merak fazlas1yla vard1, bazen kendi esas meselesini unu­
tacak kadar vard1. Her ogrendigini uygulamak hevesi vard1. 
Kizkard e�i Giizide, i;aydanhktan dokiilen kaynar suyla aya­
gm1 yaktig1 zaman ac1sm dan ne yapacagm1 bilemeyerek bah­
i;edeki havuza ko�tugu zaman onu bileginden yakalam1�ti 
Mustafa inan ve, "Bana biraz un getir" diye seslenmi�ti an­
nesine. "Ayagim1 unun ii;ine koydu," diyor Gi.izide Hamm, 
55