Çaresizlik kahramanları yıkıcı, yadsıyıcı olmaya iter. "Devam et tim 
içmeye, kendimi mahvetmeye. Dumanlı gözlerle, eriyip gidişi mi 
seyrettim. Bütün dü zenleri yıkacaktım, onlara gös terecektim... 
serserinin biri olacaktım." Yaşanan süreç özyıkımdır. Ancak hedef 
çevredir.  
Çaresizlik kendi kendini aş amamanın, durumunu 
değiştireme menin çaresizliğidir. Oğuz Atay'ın yazdıklarında okura 
yönelik ileti ler (mesaj lar) aranıyorsa, biri bu noktada bulunabilir: 
kendi kendi mizi aşmak, bunun için de kendi kendimizle 
hesaplaşmakla işe baş lamak zorundayız. Elbette, Oğuz Atay'ın 
bize anımsattığı çok güç lü bir aracı kullanarak;  ironi. 
"Korkuyu Beklerken" öyküsünün kahram anı "kendi kendisiyle alay 
etmeyi" bilmekle övünmektedir. Oğuz Atay'ın kişilerinin başlı ca 
erdemlerinden biri işte! Özeleştiriyi aşan bir edimi: özalayı ger -
çekleştirebiliyorlar. Kahramanların söz konusu niteliği Atay'ın 
anlatı mının temel özelliklerinden  olan ironi ile örtüşmektedir.  
Kendi kendini eleştirmek, alay konusu yapmak yıllarca fazla cid -
diye almadığımız eylemler olarak kaldı. Ama toplumsal gelişme bu 
eylemleri ister istemez gündeme getirdi. 1970'lerde Oğuz Atay'ın 
bugünkü denli benimsenerek okun ması güçtü. Okur kitlesi belli 
nedenlerle daha çok toplumsal gerçekçi kuramın etkisi altındaydı. 
Birey, ruh gibi kavramlar küçümsenirdi. Anlatımda Oğuz Atay'ın 
yaptığı gibi alegoriler, metaforlar kullanmak, düşsel dünyalar 
kurmak biçimcilik diye suçlanır dı. Bunun içindir ki, Oğuz Atay'ın 
öykülerinde yer yer okura taş atılır, okur suçlanır.  
Durum değişti gibi.  Oyunlarla Yaşayanlar  adlı "acıklı güldürü" 
sahneleniyor, Oğuz Atay'ın kitapları ikinci kez basılıyor. Kendi 
kendimizi gözden geçirme dönemi şimdi. Oğuz Atay'ı okumanın 
tam zamanı.  
Önsöz'ün amaçlarından biri de okur ile kitap arasına fazla girme -
den, okurda kitaba karşı heves ve merak uyandırabilmektir. Bunu 
yapmaya çalıştım.