;174 KADERİN CİLVESİ 
yız. Çünkü sahte âr ve utanma ile birçok girişimlerden çeki­
nenler sonra sonra utanmazların hizmetçüeri olurlar. 
— Aman Şemi Bey, benim eskimiş kafama yerleşmiş 
gelenek ve görenekleri, doğduğum gündenberi dinî bir hür­
metle beraber yaşadığım, tapındığım sevgiü fikirlerimi bozma­
ya uğraşma. Sadece beni hasta edersin. Başka bir şeye mu­
vaffak olamazsın. 
— Senin kafanda örümcek tutarak yıllanmış, kasketi kak 
mış, ne kadar bayat, bunun için de hayatın gelişmesine zıt fi-1 
kirler varsa, tehlikeli yüz ^yıllık bir bacanın kurumlarım ayık­
lar gibi bunları temizlemeğe uğraşacağım. Sana uygarlığın en 
son silâhlarıyla hücum edeceğim. 
— Benim özüm doğrudur. Bir şey yapamazsın. 
— Dinle, Şimdi Türkten gayri bir milletten, geçimim ah­
lâksızlıkla sağlayan bir tip alalım. Fakat bu ahlâksızlık senin­
ki gibi kurum tutmuş kafaların telâkkilerine göredir. Meselâ 
birçok deliğe girip çıkan bir komisyoncu, bir simsar şöyle böy­
le ataklıklarla, becerilerle havadan para kazanarak gül gibi 
geçiniyor. Günde seksen kişi aldatıyor. Fakat akşm evine 
döndüğünde elektrik ışıkları altına serili kar gibi beyaz keten 
örtünün üzerinde çoluk çocuğu ile beraber, besleyici, lezzetli 
yemeklerle canına bakıyor. Açlık, sefalet bu evin kapısından 
içeriye giremiyor. Fakat sen ne yapıyorsun? Hiç kimseyi al­
datmıyorsun. 
—' Çok şükür... 
— Ama Efendi açsın. . . 
— Açım ama vicdanım rahat, gönlüm rahat, üzerimde 
kimsenin hakkı, vebali yok. 
— Ben seni aç bırakmayacağım Efendi. Kafanın örüm­
ceklerini temizleyip modern bir adam yapacağım. Aç kalanlar 
daima aldananlardır. Yaşamak için kesin aldatmak gerektir. 
Sanayide, ticarette, bütün ahş verişlerde, poütikada, aşkta, 
muhabbette, felsefede hattâ ahlâk ile ilgili konularda bile bu 
böyledir. Aldatmak bir rahvana biner gibi âlemin üstüne çık­
mak, aldanmak altta kalarak dünya sıkıntılarım, dertlerini 
taşıyıp ezilmektir. Aldanmanın ahrete bir yararı olduğunu