bir alet olmaksızın onu o ip ağından kurtarmak mümkün 
olamayacaktı . Yanlarında ne çakı vardı, ne bıçak. Osman 
bir müddet düğümleri dişleriyle çözmeye uğraştı, başara­
madı. Nihayet keskin bir taşı testere gibi kullanarak ipi in­
celte incelte kopardı . Arkadaşını kurtardı 
Hacı zangır zangır titriyordu . Isınmak için ellerini ağzı­
na götürüp hohladıktan sonra birbirine sürterek uşaklara: 
-Durmay ınız. Haydi, çabuk arabayı getiriniz ... emrini 
verdi. 
Camları kapanmış bir arabanın yumuşak kadife min­
derleri o çıplaklığa karşı zavallı adamı biraz teselli ediyordu. 
Fettah kundaktan kurtulmuş bir bebek gibi vücudunun 
eklemlerini oynatarak beden hareketlerine bir zarar gelip 
gelmediğini sınamaya uğraşıyordu . Hacı'nın emirlerine kar­
şılık Fettah başıyla yok işareti vererek: 
-Arabayı alıp gittiler be ... Araba yok ... dedi. 
Hiç beklemediği bu olumsuz cevap karşısında zangır­
tısı artan zavallı Hacı, "Araba yok? .. Araba yok ... Araba 
yok ... " cümlesini üç defa tekrarla Osman'ın kolları arasına 
yarı baygın devrildi. Hacı'nın vefatı Fettah'ın pek o kadar 
umurunda değildi. O, arkadaşının kulağına eğilerek: 
-Herif defineyi çıkarabildi mi? 
-Ne definesi be? .. Görmüyor musun canlarımızı zor 
kurtardık ... 
Üçünün de birbirine anlatacak o geceye ait çok acıklı 
birer macerası vardı. Fakat sırası değildi. Osman, donmuş 
bir Rufai dervişi baygınlığıyla kolları arasında yatarak ana 
koynu gibi onun göğsünden sıcaklık arayan Hacı'yı salla­
yarak: 
-Hurşit Efendi kalk ... Bayılacak, uyuyacak sıra değil... 
Halimize bir çare düşünelim ... 
Fettah hala beden egzersizi yapar gibi kollarını oynata­
rak, şimdi yaşadığı tecrübenin sayesinde dedi ki: 
-Hacı üşüyorsa şimdi benden çözdüğümüz ipleri ona 
saralım, kaldırım yuvarlağı gibi yerde yuvarlayal ım. İnsan 
hamamda gibi kızışıyor ... 
46