"Avrupayı hiç görmedim," dedi. "Hiç okumam yazmam 
yok."
Kaymakam bu karşılığa daha kuşkulandı. Saklıyor, diye 
düşündü. Sağlam Emniyeti Umumiyeden. Arif Saim Bey gibi 
bir adamın şoförünün hiç okuması yazması olmaz mı? Hiç Av­
rupa görmemiş olur mu? Kendini iyice ele verdi. Ne güzel de 
Laz taklidi yapıyor. Bravo, bu hainler polislerini iyi yetiştiri­
yorlar. Vahidettin Efendimizin de elinde bu kabil insanlar ol­
saydı Mustafa Kemalin kim olduğunu anlamaz mıydı? Ver ya­
nma akıllı, cin gibi bir yaver, bütün efalini iki günde anlayıve- 
rirsin.
"Beyefendi, çok güzel kullanıyorsunuz otomobili. Ancak 
Avrupada tahsil etmiş bir kimse bu kadar nazik, nazenin kulla­
nabilir bir otomobili."
Şoförün ağzı kulaklarına vardı, dehşet bir kahkaha kopar­
dı, otomobil sarsıldı:
"Bizim usta, Erzurumlu Halil Usta, çok Avrupa gezmişti. 
Bana derdi ki, Cemal, senin gibisi Avrupada da yok. Sen maki- 
nanın Allahısın."
"Beyefendi, siz Karadeniz şivesini çok güzel konuşuyorsu­
nuz."
"Konuşurum. Ana lisanımdır."
Vallahi adamlara bravo! Bravo... Çok iyi yetiştiriyorlar.
"Cemal Beyefendi, siz köylüleri seversiniz değil mi?"
"Çok severim. Köylü benim ana vatanimdir. Kim ki anava­
tanını sevmez, o ki haramzadedir."
"Ben bugün köylülere çok sert davrandım değil mi?"
"Yok Beyim, ne serti, çok yumuşak, çok insanca davrandı­
nız. Bizim Arif Saim Bey onları dayaktan geçirir. Arif Saim Bey 
der ki köylü kısmı yalmz be yalnız dayaktan anlar. Bey Akme- 
zar köylülerine çok kızdı. Çoğunu vurdu vurdu öldürdü."
"Münasiptir."
Laz şivesi daha da koyulaştı:
"Münasiptir onlara."
Alay ediyor diye geçirdi içinden Kaymakam. "Mahvol­
dum. Nasıl akıl etmedim, Beyefendinin şoförünün bir Emniyet 
mensubini olacağını!"
226