liye şirketiyle  anlaşıp,  noksansız  hepsinin  Fransa'ya  yollanabilece-
ğim,  kendisinin  de bu işlemlere  yardımcı  olabileceğini  ekliyordu. 
Valerie  Germain  gösterilen  ilgi için  teşekkür  edip,  istemeden  de 
olsa böyle  bir sıkıntıya  yol açtığı  için  üzgün  olduğunu  belirttikten 
sonra,  bahsi  geçen  eşyaların  hiçbirini  almayı  düşünmediğini  kesin 
bir dille  ifade  etti cevap  mektubunda.  Kiracısı,  bunların  arasından 
istediklerini  dilediği  gibi  kullanabilir  ya da başkalarına  verebilir,  is-
temediklerini  de kaldırıp  çöpe  atabilirdi.  Kararı  tamamen  ona  bıra-
kıyordu.  Tabii  eğer  eşyaları  evden  çıkartmak  için  herhangi  bir mas-
raf yapmak  durumunda  kalırsa,  bunu  da kiradan  düşmeye  hazırdı. 
Çok geçmeden  bir mektup  daha  geldi.  10 numaralı  dairedeki  ka-
dın, eşyaları  çöpe  atmaya  kıyamayacağım,  hepsinin  muhakkak  mu-
hafaza  edilmesi  gerektiğine  ve ev sahibesinin  onları  gördüğünde 
kendisine  hak  vereceğine  inandığını  belirtiyordu.  O gün  gelene  ka-
dar hepsine  emaneten  bakmaya  hazırdı.  Mektubunun  sonuna,  sözü-
nü ettiği  eşyaların  neler  olduğunu  tek tek ayrıntılarıyla  sıralayan 
yüz seksen  bir maddelik  bir liste  eklemiş;  bir de siyah-beyaz  fotoğ-
raf iliştirmişti.  Bonbon  Palas'ın  fotoğrafıydı  bu; tamamlanmasının 
hemen  ardından,  henüz  kimse  taşınmamışken  ve muhtemelen  Pavel 
Pavloviç  Antipov  tarafından  çekilmişti. 
Fotoğrafta  renksiz  ve suretsizdi  apartman.  Hiç  insan  yoktu  için-
de; ne pencerelerinde  ya da balkonlarında,  ne de kaldırımlarda  ya 
da sokakta.  Bir savaş  çocuğu  gibiydi.  Tüm  yakınlarını  yitirmiş;  bü-
yüdüğünü  görecek  gözlerden  yoksun  kalmıştı.  Ve mekansızdı  ade-
ta. Etrafının  nasıl  olduğu,  bulunduğu  şehrin  neye  benzediği  hakkın-
da tek bir ipucu  bile  sunmuyordu.  Dünya  üzerinde  herhangi  bir yer 
olabilirdi  burası.  Şimdiki  zaman  dışında  herhangi  bir zaman... 
Valerie  Germain  bu fotoğraftan  hoşlanmıştı.  Uzun  bir müddet 
onu, alışveriş  listeleri,  ödenmesi  gereken  faturalar,  kalori  cetvelle-
ri, yemek  tarifleri,  tatil  kartpostalları  ve çocuklarının  çizdiği  resim-
lerle beraber  buzdolabının  kapağında  asılı  tuttu.  Sonra  çocukları  bü-
yüdü,  yaşı  ilerledi  ve Bonbon  Palas'ın  fotoğrafını  bir zaman,  bir yer-
lerde,  kaybetti. 
61