daşlık dostluk sevgiyle uzatacakları sıcak bir elleri olma-
yanlar yani elsiz gözsüz akılsız kalpsiz ve kansız gerçek sa-katlar yani onlar onlar onlar onlar onlar onlar... karşımızaoturacaklar.
Ve biz onlara diyeceğiz ki:
Hesaplaşma günü geldi. Şimdiye kadar yalnız din kitapla-
rında yargılandınız. Biz fakirler, zavallılar, yarım yamalak-lar, bu kitapları okuyup teselli olurken içinizden güldünüz.Ve çıkarınıza baktınız. Hatta gene sizlerden, sizin gibiler-den, büyük düşünürler çıktı ve bu kitapların bizleri uyuş-turmak için yazıldıklarını ileri sürdüler. Biz zavallılar, ya budüşüncelerden habersiz kaldık, ya da bunları yazanları biz-den sanarak alkışladık. Yani uyuttular alkışladık, uyandırıl-dık alkışladık. Her ne kadar bugün siz suçlu, biz yargıç san-dalyesinde oturuyorsak da gene acınacak durumda olanbizleriz. Esasında, sizleri yargılamaya hiç niyetimiz yoktu;sizin dünyanızda, o dünyayı bizlerin sanıp yaşarken, hepi-nize hayrandık. Sizler olmadan yaşayabileceğimizi bilmi-yorduk. Ayrıca, dünyada gereğinden çok acıma olduğunave bizim gibilerin ortadan kaldırılmamasının sizlerin insan-cıl duygularına bağlandığına inanmıştık. Bu çok masraflıdünyada bir de bizlere bakmanız katlanılması zor bir feda-kârlıktı. Arada bir bize benzeyen biri çıkıyor ve artık yeterdiyordu. Onunla birlikte bağırıyorduk: artık yeter! Bazenkazanıyorduk, bazen kaybediyorduk ve sonunda her zamankaybediyorduk. Onlar da sizler gibi onlardı. Düzeni çok iyikurmuştunuz. Hep bizim adımıza, bize benzemeyen insan-lar çıkarıyorduk aramızdan. Kimse bizim tanımımızı yap-mıyordu ki biz kimiz bilelim. Gerçi bazı adamlar çıktı bizianlamak üzere; ama bizi size anlattılar, bizi bize değil. Tabiisizler de bu arada boş durmadınız. Bir takım hayır kurum-ları yoluyla hem kendinizi tatmin ettiniz, hem de görünüşü
225