olarak şehirlere akın etmeğe başlayınca, şehirdeki akrabalan 
anlan yatıracak yer bulamaz olmuşlar. Sanayi burjuvası da 
öte yandan bu emekçilerin daha bir iş bulmadan akraba ve 
dost evlerinde gece yatısında kalmalannı ücretlerin yüksel­
mesi bakımından sakıncalı görmüş. Şöyle ki: Gece yatısına 
kalan ve dolayısıyla yiyeceğini de aynı yerden bir dereceye 
kadar sağlayan bir misafir, iş bulmadan uzun süre dayanabili­
yor ve böylece ücretlerin düşük tutulması mümkün olmu­
yormuş. Bunun üzerine bazı ahlakçı düşünürler, gece yatısı­
nın kutsal aile düzenine aykın olduğunu ve doğacak çocuk­
lann nüfus kaydı bakımından bazı güçlükler çıkaracağını ile­
ri sürmüşler. Hükümet de bir bildiri yayımlayarak, sağlık ba­
kımından sakıncalı olduğu gerekçesiyle bir evde gece yatısına 
ancak üç kişinin kalabileceğ ini, geri kalanlann 'Düzeltme Ev­
leri'ne gönderilerek delilerle birlikte zorla çalıştırılacağını 
ilan etmiş. Aynca, sanayicilerin baskısıyla yatak, yorgan, çar­
şaf, yastık, karyola, somya ve benzeri mamullere büyük ölçü­
de zam yapılmış. Gece yanlan evlere baskınlar yapılarak mi­
safirler, yatak ve yorganlanyla birlikte toplatılmış. Bu konuda 
bir araştırma yapan William Astley Sheete'in bir raporuna gö­
re, 1753 ocak ayında, yalnız Esat End ve Hangers Lane'de 
4248 yatakla 11376 çeşitli misafir (kadın, erkek ve çocuk) 
yakalanmış. Sheete, yatak sayısının misafirlere oranla az olu­
şunu, bir yatakta ortalama üç kişinin yatmasına bağlıyorsa 
da, kanepe ve karşılıklı birleştirilmiş koltuklarda sabahlan­
mış olabileceğini ileri süren görüşler e de hak vermek müm­
kün. On bir yaşından küçük çocuklann gece yatısı kısıtlama­
sı dışında bırakılmasına ilişkin 1765 tarihli kararname de ik­
tisatçılar tarafından şöyle yorumlanıyor: Aynı tarihte çıkan­
lan başka bir kararname ile bu yaştaki çocuklann yapımevle­
rinde çalıştınlması yasaklanmış. 
"Sosyal gözlemciler de, lngiliz milletinde görülen aşırı bi­
reyciliğin bu tarihten sonra kuvvetlendiğini ve gece yatısı ya-
289