için can sıkıcı bir şey olduğunu düşündü. Ev kadınlarının, 
emeklilerin, aylak insanların vaktiydi. İşsiz güçsüz insanların 
yaptığı başka şeyleri de yapıyordu. Radyoyu dinliyor, torunlarıyla 
şakalaşıyor, arka bahçede tuhaf bitkiler ekiyor, sonra bunların 
Latince adlarını ezberleyip yemek masasında tekrarlıyordu! Ama 
bir de önemli işi vardı: Hatıralarım hazırlıyordu. Daha tek bir 
kelime yazmamıştı, ama malzeme toplama işine başlamış, ya­
yımlamayı düşündüğü kitabın adını da bulmuştu: Yarım Asırlık 
Ticaret Hayatım! Kitapta kerestecilik yıllarından bugüne kadar 
yaptığı her şeyi fotoğraflar, belgeler, makalelerle zenginleştirerek 
anlatacaktı. 
Kışlanın karşısında, çocuklarını arabayla gezdiren iki kadınla 
karşılaştılar. Kadınlar iyi giyinmişlerdi, genç ve sağlıklıydılar, 
gülüyorlardı. Onları görünce arabalarını durdurdular. Cevdet 
Bey'e selâm verdiler, sonra Nigân Hanım'la üç-beş kelime ko­
nuştular. Biri eğilip torunların ikisini de öptü. Nigân Hanım da 
arabaların içine sarkıp çocukları mıncıkladı. 
Ağaçların altında yürürlerken Nigân Hanım kadınları anlattı: 
"Uzun boylu ince olan Saffet Bey'lerin gelini. Öteki de kardeşi. 
İkisi de evvelki yaz evlendiler!" Sonra o uzun boylu ve ince 
olanın daha önceden bir başkasıyla nişanlı olduğunu anlatmaya 
başladı. 
Cevdet Bey birden: "Hayalet!" diye mırıldanıverdi. Abdülaziz 
zamanında temelleri atılıp da bitirilemeyen caminin kullanıl­
mamış taşlarının arasında, artık Taşlık denilen o tenha bahçenin 
içindeydiler. Nigân Hanım genç kadınları hâlâ anlatıyor, uzaktan 
boğaz ve adalar gözüküyordu. "Hayalet! Ondan knrtnlamaya-
cağım! İstediğini versem de vermesem de kurtulamayacağımı 
o da biliyor. Para istemeye de onun için geliyor!" Soğuk ve kuru 
bir rüzgâr esiyordu. Cevdet Bey Nigân Hanım'a yaslandı. Karısı 
da ona kedi gibi sokuldu. Torunlar, hâlâ çamurlaşmamış bir kar 
yığınını didikliyorlardı. Oyuna dalmışlar, dedeyle nineyi 
unutmuşlardı. Cevdet Bey, "Benim işim bitmiş!" diye düşündü. 
Nigân'ın kolunu sıktı. Unutmak için denize baktı. Sonra birden, 
"Kurtulamayacağım!" diye düşünüverdi. "Oduncu dükkânından, 
Haseki'den, Vefa'daki evden, ağbimden, hayaletten!" Çocuklara 
bakıyordu, ama görmüyordu; görüntüler aklında at koşturuyordu: 
180