"Kuşu bile izler. Yeter ki kanadının bir yanı azıcık toprağa 
değsin. Uçan kuşu bile izler. " 
Abdi Ağa: 
"Hemen getirin neredeyse, Topal Ali," diye emir verdi. 
''Topal Ali burada," dediler. 
Topal, bir ayağını ta arkadan süriiyerek, sektire sektire 
Ağanın karşısına geldi dikildi: 
"Ağa m," dedi, "korkma onun için. Hiç kalbine keder getir­
me. Eğer İnce Memed toprağa bastıysa, ben onu bulurum. Kuş 
olup uçmadıysa ben onu bulurum. Yüreğine hiç gam, keder ge-
tirme ... " 
Topal Alinin köylüleri de boyuna Aliyi, öteki köylülere, 
Ağaya övüp duruyorlar. 
du." "Bu Topal Ali bizim köyde ne kadar hırsızlık olduysa bul-
"On beş yıldır bizim köyden iğne bile çalın madı." 
"Topal Alinin yüzünden ... " 
"Topal Aliynen geyik avına gitmeli ... " 
"Taşlann, kayaların üstünde hiç iz görünür mü? TopaJ Ali 
kayalardan iz süre süre geyiğin otladığı yere kadar götürür. " 
''Topal Ali demişler buna Ağam!" 
"Bu yanlarda sansar kalmadı." 
"Topal Alinin yüzünden ." 
"İnce Memed çocuğu göğe çekilmişse de bulur. " 
Hiçbir kalabalığa girmeyen, köyün içine bile binde bir çı­
kan Hösük de gelmişti Ağanın evinin önüne. Hani Pancar Hö­
sük var ya, işte o. Hösük Topal Aliyi eskiden beri tarur dı. Topal 
Aliyle, yıllardan beri bir tarlada, yan yana çift sürerlerd i. Topa­
lın ne yaman bir izci olduğunu bilirdi. Zaten bu yanlarda bil­
meyen yoktu. Abdi Ağa da duymuştu ününü Topalın. Köylüle­
rin onu bu kadar övmeleri tanıtmak için değil, övünmek içindi. 
Hösük baktı ki Topal, Memedin izini sürmeyi üstüne aldı. 
Topal, Memed neredeyse, hangi yolda beldeyse, mağarada ko­
vuktaysa eliyle koymuş gibi bulacaktı. Nasıl etse de şöyle çak­
tırmadan Topalla bir konuşab ilse. Topal onu kırmazdı . Bunca 
yıl birlikte tuz ekmek yemişlerdi. Topal hayran, köylülerin 
Ağaya kendisini övmelerini dinliyordu. 
106