Neşeli üçlü Küçük Kâzımbey Caddesi'nin köş esinde Ka'ya arkadan yetiş ti. 
Kendilerini fark ettiğ i için Ka'nm bir arabaya yol verir gibi kaldırıma, iğ de 
ağaçlarının altına çekildiğ ini görmüş lerdi. 
"Şair bey," diye seslendi Z. Demirkol. "Onlar seni öldürmeden sen onları 
öldüreceksin. Anladın mı?" 
Hâlâ yazamadığ ı ve daha sonra "Allah'ın Olmadığ ı Yer" adını vereceğ i şiiri Ka bu 
sırada unuttu. 
Z. Demirkol ve arkadaş ları Atatürk Caddesi'nden yukarı doğ ru yürüyorlardı. Ka 
peşlerinden gitmek istemediğ i için sağ a, Karadağ  Caddesi'ne saptı, aklında artık 
şiirden hiçbir ş ey kalmadığ ını fark etti. 
Gençliğinde siyasal toplantılardan çıkarken hissettiğ i utanç ve suçluluk duygusu 
vardı içinde. O siyasi toplantılarda, yalnızca Niş antaşı'nda yaş ayan zengince 
bir burjuva çocuğ u olduğu için değ il, konuş maların çoğ u aşırı çocuksu 
abartmalarla dolu olduğ u için de utanırdı Ka. Unuttuğ u şiir aklına gelir 
umuduyla doğ rudan otele dönmeyip, yolunu uzatmaya karar verdi. 
Televizyonda seyrettiklerinden telaş lanarak pencerelere çıkmış  birkaç meraklı 
gördü. Tiyatroda olup biten korkunç ş eylerden Ka'nm ne kadar haberdar olduğ unu 
söylemek güç. Tiyatro binasından çıkmadan önce silah atış ları baş lamıştı, ama bu 
atışları da, Z. Demirkol ve arkadaş larını da oyunun bir parçası sanması 
mümkündü. 
Bütün dikkati unuttuğ u şiirdeydi. Onun yerine bir baş ka şiirin geldiğ im 
hissedince geliş ip olgunlaş sın diye onu aklının bir köş esinde bekletti. 
Uzaklardan iki el silah sesi geldi. Karın içinde yankılanmadan kayboldu. Ne kadar da güzel yağ ıyordu kar! Ne kadar iri tanelerle, ne kadar kararlı, hiç 
durmayacakmış  gibi ve sessiz! Geniş  Karadağ  Caddesi dizboyu kar altında karanlık 
gecenin içine doğ ru kaybo- 
163 
-   IIU I ICM    UCLCİ I 
larak giden bir yokuş tu. Beyaz ve esrarlı! Ermenilerden kalma üç katlı güzel 
belediye binasında kimsecikler yoktu. Bir iğ de ağacından sarkan buzlar, 
altındaki görünmez bir arabanın üzerinde yükselen bir kar yığ ınıyla birleş miş, 
yarı buzdan, yarı kardan tül bir perde yapmış tı. Tek katlı, boş  bir Ermeni 
evinin tahtalar çakılmış  kör pencerelerinin önünden geçti Ka. Kendi soluk 
alışverişlerini ve ayak seslerini dinlerken hayatın ve mutluluğ un ilk defa 
işitir gibi olduğ u çağrısına kararlılıkla sırt çevirebileceğ i bir güç 
hissediyordu içinde. 
Vali konağ ının karş ısındaki Atatürk heykelli küçücük parkta kimsecikler yoktu. 
Ruslar zamanından kalan ve Kars'ın en ş atafatlı binası olan defterdarlık 
binasının önünde de hiç hareket göremedi Ka. Yetmiş  yıl önce Birinci Dünya 
Savaşı'ndan sonra çarın ve padiş ahın askerleri bölgeden çekildiğ i zaman Kars'ta 
Türklerin kurduğ u bağımsız devletin merkezi ve meclisiydi burası. Karş ıda aynı 
batık devletin baş kanlık sarayı olduğ u için İ ngiliz askerlerince basılan eski 
Ermeni binası vardı. Bugün vali konağ ı olduğundan çok sıkı korunan binaya hiç 
sokulmadan sağ a, parka doğ ru kıvrılıp ilerledi Ka. Ötekiler kadar güzel ve 
hüzünlü bir baş ka eski Ermeni binasının önünden biraz aş ağı inmişti ki, yandaki 
boş arsanın kenarında bir rüyadaki gibi sessizce ve ağ ır ağır uzaklaş an bir tank 
gördü. Daha ilerde imam hatip okulunun yakınında bir askerî kamyon vardı. Üzerindeki karın azlığ ından kamyonun oraya yeni geldiğ ini anladı Ka. Bir el 
silah atıldı. Ka geri döndü. Vali konağ ının önündeki camları buz tutmuş  
kulübenin içinde ısınmaya çalış an polislere hiç gözükmeden Ordu Caddesi'nden 
aşağıya indi. Kafasındaki yeni ş iiri ve ona bağ lı bir hatırayı ancak bu kar 
sessizliğ inden hiç çıkmadan otel odasına dönerse koruyabileceğ ini anlamış tı. 
Yokuşun ortasındaydı, karş ı kaldırımdan bir gürültü geldi, Ka yavaş ladı, iki 
kişi telefon idaresinin kapısını tekmeliyordu. 
Karın içinde bir arabanın lambaları belirdi, sonra zincirli tekerleklerinin ho ş 
sesini duydu Ka. Telefon idaresine yanaş an siyah sivil arabadan Ka'nın az önce 
tiyatroda kalkmayı düş ünürken gördüğ ü oturaklı biri ile silahlı, yün bereli bir 
adam çıktı. 
Hepsi kapının önünde biriktiler. Bir tartış ma başladı. Ka sesle- 
164 
 İhtilal Gecesi ¦