na, dünyayı unutarak traktörlerle uğraş masına kendinden geçerek da­
lıyor, kavuşan günün, yiten gölgelerin bile farkında olmuyordu. Ne 
Memet Ali, ne de kimse ona, kimsin, necisin, nereden gelip nereye gi­
diyorsun diye sormuyor du. İbrahi m de oradan mutlu karanlığa dalı­
yor, yol uzadıkça, içindeki çöreklenmiş korku uyanıyor, onu çılgına 
çeviriyor, konaklarına doğru koşuyor, koştukça korkuyor, korktukça 
koşuy ordu. Ardından gelen ölüm onu korkudan kudurtuy ordu. 
Köyl üler bir gece sabaha karşı onu Anavarza kayalıklarında, uçu­
rumun başında ,. tam bir ayak boyu ucunda, kollarını açmış bağırarak­
tan, bir boğulan adamın sesiyle hırlayaraktan, imdat ister buldular. 
Uçurumun ucunda bir ileri bir geri sallanıyor, kolları kanal. kanadarı 
gibi açılmış, çırpınaraktan, "öldürüyorlar, öldürüyorlar, yetişin, yeri­
şin," diyor, oradan da bir türlü ayrılaniıyo rdu. Büyülenmiş gibi. Aşa­
ğısı duvar gibi, karanlık, dibi gözükmeyen bir uçurumdu. Köylüler 
azıcık daha ulaşmasalar İbrahim uçurumun dibini boylayacak, param-j 
parça olacak tı. ' 
"Ben," diyordu İbrahim, "Mustafa Ağa babamı öldürürse, nasıl, 
olsa öldürecek, ben ne Mus tafa Ağayı , hele ne de Memet Aliyi öldüre­
ceğim. Ben Aliylen barışıp dost olacağ ım. Çocuklarımız hiç hiç, hiç 
ölümden korkmayacak. Bizim tarlamız çok," diyordu İbrahim. "Me­
met Ali de toprağa, tarlaya çok merakl ı, toprakları az gelmiş de köylü­
lerini kovmuş, ben Memet Aliye bizim toprakların yarısını veririm. Şu 
koca Anavarza yazısı bizim değil mi?" Sonra korkuyor, korkus una öf ­
kelenip çıldırıyor, kuduruyor, deliriyor, konağın içini dolaşarak bağı­
rıyor, kendi kendine konuşuyor, ağzı köpürmüş, kasları, rderisi geril­
miş. "Öldüreceğ im," diyordu İbrahim. "Öldüreceği m. Bir tek insan 
bırakmayacağı m onlardan, ne erkek, ne de kadın ... Şimdiye kadar, 
şimdiye kadar atalarımız akıl ersderdi de onlann kökünü kurursalardı 
ne babam , ne babam , ne babam ... Yaa, yaa, yaaa, ne de böyle korku·- . 
dan her gün ölüp ölüp dirilmezdik Hepsini, hepsini, bir tekini bile 
bırakmadan hepsini bir gece, konaklarının altına bir ton dinarnit ko­
yup uçuraca ğım. Onlardan . bir tek insan bile, bir tek küçücük bir kız 
çocuğu bile kalırsa, o büyür, evlenir, oğlu olur, sonra gelir bizi öldü­
rür. Onun için, onun için, onun hepsini hepsini ... " 
Sonra· babasına gidiyor, odasının kapısında duruyor, ayakl arının 
ucuna basaraktan kapıda duru yor, usulca, kendinin bile zor duyabile-
430