152 
 dil öğrenmeleri ve kullanabilmelerinin olumlanması gerekir, zira günlük konuşmalarda 
rastlanan, yerleşik ve rutinleşmiş gibi görünen ‚Kiezdeutsch’ olarak nitelenen sokak/mahalle 
ağzı 20 yüklü dilsel anlatım biçimleri, bazı dilbilimcilerin günümüzde savunduğunun tersine, 
düşük düzeyli dil kullanımından başka bir şey değildir. Potsdamlı dilbilimci Heike Wiese 2012 
yılında Kiezdeutsch konusuyla ilgili şu belirlemelerde bulunmuştur: “[...] Kie zdeutsch, hem 
Alman hem de diğer ülke kökenli tek ve çok dilli gençler arasında geliştirilen yeni, 
bütünleştirici bir ağızdır ve uyum konusunda önemli bir başarı örneğidir ”. 21 Geçmişte de şimdi 
de Harald Weinrich’in şu önerisine uyulması gerektiğini öneriy orum: „Elit olanın kokusundan 
abartılı bir biçimde çekinerek, kamusal alanda usta konuşmacılar tarafından kullanılan, 
konuşulan ve yaygın olarak yazılan yazı diline odaklı, erekli düz yazıyı küçümsememek 
gerekir.“ 22 Belki bu yönelim, işletmelerin insan kay nakları yöneticilerinin Kiezdeutsch yada 
Kanak Sprak 23 gibi sokak ağızlarına hakim olmayı, özellikli bir yaratıcı dil kullanımı biçiminde 
yüceltmedikleri zaman, (Harald Weinrich’in) anılan belirlemeler(i), başarılı bir üniversite 
öğrenimi ile mesleki uyuma  olan gerçek ilgiyi yeterince açımlamayabilir. Yeni romanı 
Babilon ’un tanıtımında konuşan Yasmina Reza: „Dilin fiilen hançerlenmesinde, 
toplulukların/grupların kullandığı jargonda uyumu reddetme eğilimi açıkça görülmektedir. 
Paralel dil paralel toplum oluş turmaktadır. (bkz. Der Spiegel, 05.08.2017, s.115).  
Yabancı öğrencilerin gereksinmeleri ve sorunlarını, iletişim odaklı derslerin ana ulamı 
biçiminde görmek, dizgeli ders izlenceleri eleştirisi anlayışıyla son dönemde oldukça somut bir 
biçimde ders kitapla rına yansımıştır. Bu sürecin sonuçlarından biri, bilindiği gibi, öğrenci 
odaklı ders kitapları üretimi olmuştur. Nitekim üretilen bu kitaplar, dil kursları için hazırlanan 
ortak ders kitaplarıyla karşılaştırıldığında, doğrudan öğrenenlerin başarısına odakl anmıştır. Bu 
tür taslaklarda, sıklıkla ve programlı bir biçimde öğrencilerin “gerçek yaşam durumları ” temel 
alınmıştır. Bu taslağa göre, öğrencilere dilin sadece bir sözdizimsel biçim bilgisi ve söz varlığı 
dizgesi olmadığı, aynı zamanda günlük yaşam durum larında karşılaşılan olası sorunların bir 
çözüm aracı olduğu da öğretilmelidir. Söz konusu taslağın somutlaştırılması, yabancı bir 
toplumda yaşamını sürdüren öğrencilerin, kendi yurtlarında daha önce yaşadıkları toplumsal 
deneyimlerini, bu kez ders ve sını f ortamına belirli iletişimsel amaçlar doğrultusunda, taşıyarak, 
önceki dilsel deneyimlerinden de verimli bir biçimde yararlanılarak, geliştirilmesi düşüncesine 
dayanmaktadır.  
                                                           
20 Ç.n.: Daha çok Berlin’in Neuköln ve Kreuzberg gibi göçmenlerin yoğun yaşadığı semtlerinde işitilen bu dil 
“Kiezdeutsch” (Mahalle/Sokak Almancası) olarak nitelendirilmektedir. Bugün neredeyse ikinci bir dil haline gelen 
bu dil, sadece göçmenlerle sınırlı d eğil, Alman gençleri tarafından da kullanılıyor. Ülkede bu alanda yapılan 
çalışmaları bir araya getiren ve göçmenlerin Alman diline geçen sözcükleri de kapsayan bir sözlük yayımlanmıştır. 
‘Mahalle Almancası’ adlı bu sözlüğe göre, farklı dillerin etkileşimi yle Almanca temelli yeni bir dil kullanımı 
ortaya çıkıyor. Bu dilde Türkçe ve Arapça kökenli sözcüklere de rastlamak olanaklı. Örneğin argo anlamıyla 
kullanılan “çüş” sözcüğü bugün Alman gençlerinin de ağzında. Bunun yanı sıra Alman gençler, Türkçe “ulan” ve 
“lan” ünlemlerini de kullanmaktadır. (Bkz. http://www.hurriyet.com.tr/gundem/bizden -cus-demeyi -ogrendiler -
18480263).  
21 http://www.spiegel.de/unispiegel/wunderbar/professorin -heike -wiese -verteidigt -den-jugendslang -kiezdeutsch -
a-824386.html  [Erişim Tarihi: 12.04.2014]: "Kiezdeutsch rockt, ischwör" (Kiezdeutsch çok moda, yeminle) 
(Spiegel online  v. 29.03.2012). Bkz. Wiese 2 012; cf. Hinrichs 2013.  
22 Theodor Ickler’in 1984: “ Deutsch als Fremdsprache. Eine Einführung in das Studium” , adlı eserinden alıntıdır;