1 7
Elleri boş dönmüşlerdi ama, Koca Osman sevinçliydi. Bir 
sel yatağmdan ilerliyorlardı. Koca Osmanm atı ilerdeydi. Fer­
hat Hocanın atı geriden geliyordu. Ferhat Hocanın mümin yü­
zü, kıvırcık, güneşte yeşillenen kara sakallan bir derin düşün­
ceye batmıştı. Gözleri yan kapalı, bir derin düşüncede uyuklu­
yor gibiydi. Bir sel yatağmdan yukanya doğru çıkıyorlardı. At­
ların kulaklarına, gözlerine kapkara mucuklar sıvanmıştı.
Türlü türlü arılar, eşekanlan, boncuklu, kara, sanca, bal 
arılan bataklığın kıyısındaki atların kamına değen nergislerin, 
yarpuzların, böğürtlenlerin, yaban güllerinin, püren çiçekleri­
nin üstlerinde oğul verir gibiydiler. Vızıltilan  koskocaman Ak- 
çasaz bataklığında büyük, dalga dalga gelen bir uğultuya dö­
nüşüyordu. Sel yatağmdan, atların tırnaklarına değerek bozca 
yılanlar akıyordu. Yemyeşil, serin kurbağalar taze taze, küçük­
lü büyüklü, karınlarını körük gibi şişirerek dallarda, güneşin 
ılıklığında soluklanıyorlardı. Atların her adım atışlarında bir 
sürü çekirge mısır patlağı gibi durmadan sıçrıyordu.
Koca Osman:
"Vay anam," diyordu. "Vay anam! Heriflerin bir gözü 
korkmuş, bir yılmışlar ki, vay anam vay!"
Ta ötelerden Anavarza kayalıklarının oralardan bir turaç 
sesi geliyordu. Turaç ötüyor, ötüyor, sonra bir süre susuyor, az 
sonra gene uzun uzun ötmeye başlıyordu.
Ak bir bulut inceden Anavarza ovasmm üstüne kara gölge­
sini bazı Akçasazın kaynayan sularına, bazı yeşilden patlamış
113