FAKİR BAYKURT
 
83
 
 
olabilelim!”
 
Kır Abbas düşünüyordu:
 
«(Sami bey Haymanalıydı. Aradan otuz, belki daha fazla yıl geçti. 
Afyon cephesinin oralarda neler değişti, Haymana ne oldu, 
bilmiyorum. Emme, aha bizim halimiz! Otuz... belki daha fazla yıl 
önce neyse bugün 
de o!Kuyumuz... suyumuz... aynı! Günümüz, 
kölgemiz, buğdayımız aynı! Kıracın üstünde belki daha da kötü olduk. 
Algılar vergiler arttı. Cavır içimize yeniden doldu. Şıh deye 
duttuklarımız şeytan çıktı. Kurtuluşumuz zorlaştı. Şu yidiğim aşa, 
içtiğim çorbaya,
 
hökümetin can
-
 
dar:masına, tasıldarına bakarım da, 
biz daha kurtuluş savaşına başlamadık, Kemal Paşa caydı mı, ne yaptı, 
bizi öyle bir savaşa çağırmadı derim. O unuttu, ötekiler de unuttu. 
Şimdi bizim Irıza’nm aklına uyarak bu bağı yeşertirsek, asmalar üz
üm
 
verirse, sonra orak sapı kadar bir su bulabilirsek bir yerden, sonra da 
bebelerimizi böyük okullara salıp okutabilirsek, onları yoksullara yarar 
birer adam edebilirsek, yurtta sözümüz yö
-
 
rürse; kısa aklımla, 
kurtuluş deye ben ona derim yani... Yani ölm
e eşşeğim ölme... Yani 
gözel seçemiyorum, deyemiyorum... Böyle bir şey demek istiyorum 
yani!..)»
 
Rıza, köyün karar defterini, musalla taşının üstünde açtı. Akşamki 
kararı “oybirliğiyle” diyerek deftere yazdı. «Biz, aşağıda parmak izleri, 
mühürleri, imzalar
ı bulunan...» demişti. Sonra, « ...ları» sildi, «imzası 
bulunan» yaptı. Bir tek kendisi vardı imza atabilen. Yazıp bitirmişti. 
Şimdi muhtarın yollayacağı ilk komşuyu bekliyordu. Köyün istampa 
kutusu taşın bir ucunda duruyordu. İlk gelenin adını yazacak, so
l el 
başparma
-
 
ğıyle defteri mühürletecekti.
 
Komşular, musallanın on adım kadar ötesinde dikiliyorlar, itişip 
kakışıyorlardı.
 
Muhtar:
 
«Durun arkadaşlar, itişip kakışmayın! Hepinizi birer birer 
yollayacağım! Sırayla!..» diyordu.
 
Komşulardan bazıları, 
«(Tıpkı pank parası aldığımız gibi!..)» diye 
düşündüler. Durumlarına göre, önce geçen yılın borcuna karşılık