le babam bo şanınca onun yan ında fazla kalamad ım, hep ara gir-
di. Gerçi on ya şımdan on üç ya şıma kadar her yaz bir Ermeni 
gençlik kamp ına gittim. E ğlenceliydi, Ermenicem geli şti orada, 
ama sonra yine unuttum." 
"Ben de Ermeniceyi anneannemden ö ğrendim," dedi Aram 
gülümseyerek. "Do ğrusu annem de anneannem de iki dilli büyü-
memi istiyorlard ı ama ikinci dilin ne olaca ğı konusunda tamamen 
zıt fikirlere sahiptiler. Annem okulda Türkçe evde İngilizce ko-
nuşmam ı istiyordu, ne de olsa büyüdü ğümde bu ülkeden ayr ıla-
cak, Avrupa'ya yerle şecektim. Ermenice neme gerekti? Ama an-
neannem galip geldi. Sonunda okulda Türkçe, annemle çar şıda 
dışarıda İngilizce, evde Ermenice konu şarak büyüdüm." 
Anneanne ve babaannelerden konu ştular bir müddet. Diyas-
poradakilerden, Türkiye'dekilerden, Ermenistan'dakilerden... Ar-
manuş, Aram'm anlatt ıklar ından ziyade, mütevaz ı halinden etki-
lenmişti. 
Akşam 7:30'da Zeliha Teyze dükkân ı yard ımc ısına b ırakt ı ve 
birlikte yak ındaki bir meyhanenin yolunu tuttular. 
"Sen İstanbul'dan gitmeden önce Aram'la Zeliha Teyze, tipik 
bir içki muhabbetini görmen için bizi meyhaneye götürmek iste-
diler," diye aç ıklad ı Asya Armanu ş'a. 
İstiklal Caddesi'ne paralel bir arka soka ğı katederken, pence-
relerinden travesti fahi şelerin sarkt ığı yıkık dökük bir apartman ın 
önünden geçtiler. Bilhassa ilk kattakiler öyle yak ındılar ki Arma-
nuş aşın makyajl ı yüzlerini bütün ayr ıntılar ıyla seçebildi. Köfte 
dudakl ı, çam yarmas ı, k ızıl saçl ı bir travesti gülerek laf att ı. 
"Ne dedi?" diye sordu Armanu ş. 
"Bileziklerime bay ılm ış. Hepsinin ta şıyamayaca ğım kadar 
ağırlık yapt ığını söylüyor!" 
Armanuş'un şaşkın bak ışlar ı alt ında Asya bileziklerinden biri-
ni ç ıkar ıp k ızıl saçl ı travestiye uzatt ı. Beriki hediyeyi sevinçle al ıp 
bileğine takt ı ve Asya'n ın şerefine diyet kolas ını havaya kald ırdı. 
Bu sahneyi şaşkın gözlerle seyreden Armanu ş, Jean Genet'yi 
düşündü bir an. Burada olsayd ı kim bilir neler ç ıkar ırdı bu sahne- 
 den? Pencere pervazlar ından bakan travestiler, gölgeli yorgun 
yüzler, manikürlü parmaklar, tespihli adamlar, şerefe kald ırılan 
diyet kola kutusu, hediye edilen nazar boncuklu bilezik, ek şi ekşi 
katmerlenen ter ve meni kokular ı, her şeye rağmen kaybolmayan 
masumiyet... tüm bunlar bulu şup kayna şabiliyordu İstanbul'un 
salaş bir sokağında. 
Lokanta, Asmal ımescit'te yar ı salaş hayli ferah bir yerdi. Oturur 
oturmaz iki garson meze tepsisiyle geldi. Vakt-i kerahat gelince 
müşteriler iki şer üçer damlad ı, k ısa zamanda bütün meyhane 
dolacakt ı. Ayn ı ölçüde yabanc ı bütün bu yüzler, sesler ve kokular 
aras ında Armanu ş mekân duygusunu kaybetti. Herhangi bir yer-
de olabilirdi pekâlâ; Avrupa'da, Ortado ğu'da ya da Rusya'da. 
Müşteriler ne kadar da k ıpır k ıpırdı: Mütemadiyen sigara içip bir-
birlerinin sigaralar ını yak ıyor, demlenip birbirlerinin bardaklar ını 
dolduruyor, yemek yiyip birbirlerinin tabaklar ının tad ına bak ıyor, 
konuşup birbirlerinin laf ını kesiyor, şark ılar m ırıldan ıp birbirleri-
nin ezgilerine e şlik ediyordu. Zeliha Teyze'yle Aram rak ı içiyor-
du, Asya ile Armanu ş beyaz şarap. Zeliha Teyze sigara, Aram pu-
ro içiyor; görünü şe göre annesinin yan ında tütünden uzak duran 
Asya ise sinirli sinirli a ğzının içini kemiriyordu. 
"Ne o? Bu ak şam sigara içmiyorsun," dedi Armanu ş. 
"Ya, sorma," dedi Asya içini çekerek. Sonra sesini iyice al-
çaltt ı. "Şşş! Zeliha Teyze sigara içti ğimi bilmiyor." 
Her f ırsatta neredeyse sadistçe annesini k ızdırmaktan zevk 
alan Asya'n ın, ondan sigara içti ğini saklamas ı Armanuş'u şaşırt-
mıştı. Anlaşılan Asya her konuda pabuç gibi bir dille laf edebili-
yordu da, her ne hikmetse asili ğini yitiriyordu mesele büyüklerin 
yan ında sigara içmeye gelince. 
Garsonlar yemek ard ına yemek ta şıdılar masaya. Önce meze-
ler, soğuk yemekler, ara s ıcaklar, s ıcaklar, tatl ı ve son olarak kah-