ROMAN IMIZ ÜSTÜ NE 
Vedat Dalokay «Birkaç yüzyıl sonra der, toplumu­
muzun bugünkü durumunu öğrenmek için bilim adam­
ları, arkeologlar kazı yapsalar ve bugünkü kentle­
rimizin kalıntılarını inceleseler hiç kuşkumuz yok, 20. 
yüzyılda ha.la köl�i toplum aşamasını yaşadığımız yar­
gısına varacaklardır.� 
Doğrusu, aynı şeyi son yirmibeş, otuz yıllık roma­
nımız için de söyleyemez miyiz sanki? Çok çok birkaç 
özel başarıyı sayım dışı tutup? 
Hani Vedat Dalokay'ın dediği gibi, özellikle 1945' 
lerden sonraki romanımızı, (hatta öykümüzün büyük 
hir bölümünü) birkaç yüzyıl sonra sosyologl ar, antro­
pnloglar toplumumuzun bugünkü yapısını öğrenmek 
ıçin bir incelemeye kalkışsalar, yani ellerinde başka 
belge kalmamış olsa, sanki işin içinden pek de yüz 
akıyla çıkılamazmış gibime geliyor . Bilmem, haksız 
mıyım? 
Çünkü gerçekçi olduğu, devrimci olduğu söyleni­
len bu romanlara, öykülere göre, halkımızın görünü­
mü pek de iç açıcı değil. Örneğin, bugünkü toplumumu­
zun, hep hırtlardan, hödüklerden, kara cahillerden, 
davranışlarını iç güdüsel dürtülerinin biçimlendirdiği, 
karnını ve cinsel isteklerini doyurmaktan öte bir so­
run peşinde koşmayan, alabildiğine de bencil bir takım 
76