184 
 yarısının görmezlikten gelindiği bir ülke atmosferinde, ötekileştirilenlerin üretime katkıları 
azalacak ve ilerleme yavaşlayacaktır.  
Türk toplumundaki son dönemdeki ötekileştirme boyutunu gösterebilmek açısından bir 
örnek vermek gerekirse:  
2017 yılı içinde "Vatanım Sensin" adlı bir dizi yapıldı... Henüz fragmanı paylaşılmıştı 
ki, paylaşımın altındaki yorumlar, inanılmaz ötekileştirici ve hakaret doluydu. Biz "Diriliş 
Ertuğrul" izleriz yazıyorlardı, hakaretlerin ardından bazıları. O gün bugündür, bu film ile ilgili 
paylaşımların altına yazılan yorumlar inanılmaz hakaretler içeriyor.  
Bilinmektedir ki, insan Mustafa Kemal Atatürk'ü putlaştırıp, "Osmanlı Devleti" tarihine 
aynı şekilde antipati besleyenlerin sayısı pek eksik değil...  
Son yüzyılın ortalarından beri Atatürk’ü ve Türkiye Cumhuriyeti’ni kutsayarak seven 
bazıları, bilinçsizce  Osmanlı Devleti’ni ve padişahları ötekileştirmiştir, Osmanlı Devleti’ni 
kutsayarak seven bazıları da, Osmanlı’nın yetiştirdiği Atatürk’ü ve Türkiye Cumhuriyeti’ni 
ötekileştirmişlerdir. Birbirlerine düşmanlık etmişlerdir.  
Eddi Anter “İnkar” adlı eserinde:  
''Nereden geldiğini bilirsen kim olduğunu da unutmazsın. Nerede olduğunun 
farkındaysan da nereye gideceğini bulursun'' der.  
Winston Churchill’in bu anlamdaki önemli bir sözünün altını çizmek gerek: “Dün ile 
bugün arasında bir kavga çıkarsa, yarın kaybeder .”  
Birbirini ötekileştiren kesimlerin sorunu, kendilerini yeterince tanımamalarıdır, dünyayı 
yeterince tanımamalarıdır.  
Amerikalı yazar Neale Donald Walsch"size zıt bir düşünce varsa, onunla alay 
ediyorsunuz. Sizin fikriniz dışında bir fikir varsa, onu r eddediyorsunuz. Burada yanılıyorsunuz 
çünkü yarım bir evren yaratıyorsunuz. Diğer yarınızı reddettiğiniz için kendi yarınızı bile 
anlayamıyorsunuz" demiştir.  
Oysa Mustafa Kemal Atatürk de, bir Osmanlıydı, arkadaşlarıyla birlikte 19. yüzyılda 
Osmanlının tüm  gücüyle sarıldığı çağdaşlaşma atılımlarını devam ettiren kişiydi. Onu anlamak 
için öncelikle Yusuf Has Hacip’in Kutadgu Bilig’inde törü/kanunu ve Küntoğdının/ hükümdarın 
vasıflarını nasıl tarif ettiğini, oradaki üç saç ayağı ilkesini, devletin temel ilkesi nin adalet olarak 
betimlendiğini, Ahmet Yesevi’yi, Yunus Emre’deki insancıllık, insan sevgisi ve çoğulculuk 
anlayışını (Bkz. Kula 2018:36 -45), Nesimi’yi, Kaygusuz Abdal’ı, Pir Sultan Abdal’ın çoğulluk, 
tolerans ve hakikat anlayış ve arayışını (Bkz. Kula 20 18:45 -67) anlamak gerekir, ama her 
şeyden önce Osmanlı’nın1718 -1730 Lale Devri’ni çok iyi bilmek gerekir. III. Selim’i ve II. 
Murat’ı bilmek gerekir. III. Selim örneğin hayatını çağdaşlaşma uğrunda kaybetmiştir. Vatan 
şairi Namık Kemal’i bilmek gerekir. On un nasıl da Atatürk Türkiyesinin özlemi içinde hayata 
gözlerini yumduğunu bilmek gerekir. (Daha geniş bilgi için bkz. Kula 2018:74 -81) Memleketi 
Bolayır’daki mezar taşında da yazan şu sözlerinin anlam derinliğini kavramak gerekir. 
"Ölürsem görmeden millett e ümit ettiğim feyzi, Yazılsın seng -i kabrimde vatan mahzun ben 
mahzun". Hatta daha da geriye gidip İstanbul’un Fatihi Sultan Mehmet’i, Avrupa’nın çok 
ilerisinde kanunlar koyan ve uygulayan Kanuni Sultan Süleyman’ı, Avrupalıların koyduğu 
diğer adıyla Muhte şem Süleyman’ı bilmek gerekir. Özgürlük, eşitlik, can ve mal güvenliği 
mücadelesi veren İttihat ve Terakki’yi, diğer adıyla Jön Türkleri bilmek gerekir. Mustafa Kemal 
Atatürk ve yanındakilerin hepsi Osmanlının torunlarıydı. 19. yüzyılda ilk kadın gazeteler i 
çıkmış, yüzyıl boyunca Cumhuriyeti gerçekleştirecek gençlerin yetiştirilmesi çabası verilmiştir.