bu akımların içinde, yapay da olsa bir hareketliliğin 
varlığı yadsınamaz. Bu hareketlilik kuşkusuz, diyalek­
tik bütünlükle ilişkisi olmayan, düzensiz bir karmaşa­
dır. Galiba, bu yeni görüşlerin ürünü olan yenilikçi 
(avangarde) sanat akımlarının, geçici kısa süreler için 
de olsa, küçük burjuva çevrelerce bir ilerkilikmiş gi­
bi benimsenmesi, bu aldatıcı (yapay) hareketliliklerin­
den ileri gelmektedir. Örneğin, bizde de, 1950-1965 yıl­
ları arasında, devrimci (ilerici) ressamların Kübizm, 
Fütürizm vb. gibi idealist sanat akımlarını kolayca be­
nimseyivermeleri; devrimci tiyatrocularımızın Samuel 
Beckett, Eugene Ionesco vb. ile yanyana Gorki, Brecht 
oynamakta bir sakınca görmemeleri; devrimci ilerici 
edebiyat çılarımızın Dadaizm, Letrizm gibi akımlardan 
esinlerı ip «İkinci Yeni Şiir» akımını yaratmaları; öykü 
ve romanımızın Egzistansiyalizm ve Sürrealizmin et­
kisiyle bireysel bunalım ve aylak adam edebiyatı ha­
line dönüşmesi de, bizce bu akımların içindeki yapay 
hareketliliğin bir ilericilikmiş gibi sanılmasından olsa 
gerek. 
Ne ki, bu yapay hareketliliğin kişiyi umutsuzluğa, 
yalnızlığa , bunalıma ve giderek bireysel bir başkaldı­
rıya sürüklernesi yüzünden de bu yeni düşünce akım­
larının bir yerden sonra kapitalizmin çıkadarıyla çe­
lişmediği, çatışmadığı da doğrusu söylenilernez. 
Kapitalizmi n, günümüzde idealist düşüneeye bir 
üstünlük sağlamağa çalışmak yerine, artık diyalektik 
düşünceyi yozlaştırmağa çalışması da, belki bu yüz­
den. 
Ayrı�a. yüzyılımızın birinci yarısında, dünya sa­
vaşlarının bu usdışı yapısı karşısında şaşıran ve çağı­
mızın bunalımını bir umutsuzluk olarak değerlendiren, 
dolayısıyla da insanı doğuştan yalnız toplum dışı 
bir varlık olarak yorumlayan, yalnızlığı insanın var-
28