Muhittin. "Her şeyden sözelmek hakkınınış!.. Alay ediyorsun. 
Neye dayanarak yapıyorsun bunu? Senin için doğru olan nedir? 
Nesin sen? Hiçbir şey! Ama seni ben nişanında da gördüm. 
Herkese gülümsüyordun. Herkes seni seviyordu. O zaman ba­
kışlarında, halinde, "Benimle alay etme, Muhittin!" diyen bir 
zavallılık vardı. Gelip seni oradaki, Kemah mı, Alp mi neresiyse 
oradaki günlük hayalının içinde görmek islerdim." 
"Çocuklar lütfen yapmayın artık!" dedi Refik. "Korkutu­
yorsunuz beni. İyisi mi, ben fıkra anlatayım da biraz neşelenin. 
Ne anlatayım?" Biraz düşündü, ama aradığını bulamadı. "Doğrusu 
ben sizin ikinizin bir olup bana sataşmanızdan çekmiyordum... 
Eskiden böyle olurdu, ya da bana öyle gelirdi. Ama siz maşallah, 
kaç yıllık dost olduğunuzu unuttunuz..." 
"Canım, her şeyin bir sınırı vardır!" dedi Muhittin. 
"Bak, bak havayı yumuşatmaya çalışıyor!" dedi Ömer. "Havayı 
yumuşatayım, onun hakkında ne düşündüğümü söylemeyeyim, 
söylersem biraz yumuşak kelimelerle söyleyeyim. Bunu istiyor. 
Deminki içler acısı tiradı da onun için attı. 'Ey mühendisler, 
hoş görün beni, ben inanıyorum!' diyor. Ama ben alay etmek, 
zekâmın hakkını vermek zorundayım. Çünkü her şeyin üstünde 
benim için, evet, dediğim gibi Muhittinciğim, akıl var... Yaşasın 
akıl!" Birden bir şey hatırlayarak Refik'e döndü: "Eee, hiç Herr 
Rudolph'dan haber var mı?" 
"Var, mektuplaşıyoruz..." 
"Kim o?" diye Muhittin sordu. 
"Bir Alman. Ama sizinkilerden değil! Muhterem bir insan!" 
Refik gücenmiş bir lavır takındı: "Alay mı ediyorsun, ciddi 
misin, anlayamadım!" dedi. 
"Eee, ne bileyim canım!" diye bağırdı Ömer. "Neye göre alay, 
neye göre ciddiyet? Bilmiyorum. Haaa, akıl eliyordum değil mi? 
Bak o adam..." Birden Refik'e döndü. "Ne yazıyorsunuz birbi­
rinize? Aynı şeyler, aynı laflar mı?" Eliyle küçümseyici bir hareket 
yaptı: "Aydınlık, karanlık, ruhlar, düşünceler, kölelik!.. Başka? 
Bunlar mı hâlâ?" 
"Evet, bunlar!" dedi Refik. 
"Neymiş bu aydınlıklar, karanlıklar?" dedi Muhittin. 
"Senin benim gibi hırsların ve tutkuların batağına batmış 
495