"Bre delikanlılar," dedi "o keçi sakallı it var ya, o köylüye 
zulmeden deyyus, o yiğit kesilen, avradın ı... Abdi var ya, bir 
tavşan kadar korkak hr. O, bir kan gibidir bre! Geçti yavrula­
nm. Geçti. Onun böyle bir namussuz olacağını bilseydim canını 
cehenneme gönderirdim. Kaç para eder, geçti. Demek, keçi sa­
kallı Abdi ha?" 
Gene gülmeye başladı: 
"Demek Abdi padişahlık davasında? Kul etmiş beş köyü 
ha? Tüüüü üüüh! Vay anasını !.. Ulan Abdi senin böyle bir na­
mussuz çıkacağım bileydim ... Bir bileydim Abdi !" 
Memedie Mustafa biribirierine sokulmuşlar, ihtiyara inan:. 
maz bir tavır takınmışlardı. Mustafa gülümsüyor gibiydi. Bu, 
ihtiyann gözünden kaçmadı: 
"Demek siz Abdinin köyl üsüsünüz? Abdinin ayaklarıma 
kapandığı günler geçti." 
Bu laflar üstüne Mustafa belli edercesine ihtiyara alaylı bir 
gülümsed i. Memed, bunu görünce Mustafayı dürttü. Belli et­
mesin diye. İhtiyar bunu da gördü. 
"Siz," dedi, "Koca Ahmet adını duydunuz mu hiç?" 
Mem ed: 
"Duyduk," dedi. 
İhtiyar sertçe Mustafaya sordu.: 
"Sana diyorum, sen duydun mu?" 
Mustafa yılışarak: 
"Tabü duyduk," dedi. "Onun adım duymayan var mı?" 
"Sıynngaçtan giderken, iki eşkıya önüne çıkmışlar, soy-
muşlar Abdiyi . Kansını da elinden almışlar. Bunu bana haber 
verdiler. Abdi de geldi ayaklanma kapandı. Gittim karısını al­
dım getirdim. Teslim ettim kendisine. Böyle zulmedeceğini bil­
seydim fakir fıkaraya !.." 
Koca Ahmet bu dağlarda bir destandı. Analar, ağlayan ço­
cuklannı, Koca Ahmet geliyor diye avuturla rdı. Koca Ahmet 
bir dehşet olduğu kadar bir sevgiydi de. Koca Ahmet bu iki 
duyguyu yıllar yılı bu dağlarda yan yana götüre bilmişti. Bu­
nun ikisini bir arada götüremezse bir eşkıya, dağlarda bir yıl­
dan fazla yaşayamaz . Eşkıyayı korkuyla sevgi yaşahr. Yalnız 
sevgi tek başına zayıftır. Yalnız korkuysa kindir. 
68