Merdivenlerin ortas ında durup bir süre gökyüzüne bakt ım. İyice arkada kald ığıma emin olunca buzlu 
merdivenden inmeye ba şlad ım. Ağır ağır iki basamak inmi ş inmemiştim ki, biri koluma girip sar ıldı bana: Kara. 
"Çok soğuk," dedi. "Ü şüyor musunuz?" 
Şeküre'nin akl ını çelenin bu oldu ğundan hiç şüphem yok. Koluma giri şindeki kendine güven bile bunu 
kan ıtlıyor. Tavr ında on iki y ılda çal ıştım, adam oldum diyen bir şey var. Merdivenler bitti. Nakka şhanede neler 
öğrendiğini sonra anlats ın bana. 
"Sen önden git evlad ım," dedim. "Git de cemaate yeti ş." 
Şaşırdı, ama renk vermedi. A ğırbaşlılıkla kolumdan ç ıkıp yürümesi ho şuma gitti hatta. Şeküre'yi buna 
versem, bizimle ayn ı evde oturur mu? 
Edirnekap ı'dan şehrin d ışına ç ıkm ıştık ki tâ aşağılarda, pusun içinde neredeyse kaybolmakta olan tabutu ve 
onu omuzlar ında taşıyarak yoku ştan Haliç'e do ğru h ızla inen nakka şlar, hattatlar, ç ıraklar kalabal ığını gördüm. O 
kadar h ızlı yürümüşlerdi ki karla kapl ı vadiden Eyüp'e inen çamurlu yolun, şimdiden yar ısını alm ışlard ı. 
Sessizlik ve pusun içinde, solda Han ım Sultan Vakf ı'nın mumhanesinin bacas ı keyifle tütüyordu. Surlar ın alt ına 
Eyüp'teki Rum kasaplar için har ıl har ıl çal ışan mezbaha ve dericiler vard ı. Buralardan gelen le ş kokusu, ileride, 
belli belirsiz seçilen Eyüp Camii'nin kubbelerine ve mezarl ığın servi ağaçlar ına kadar uzanan vadiye yay ılm ıştı. 
Biraz yürüdükten sonra, a şağıda: Balat'taki yeni Yahudi mahallesinden ç ıkıp oyun oynayan çocuklar ın 
çığlıklar ını işittim. 
Eyüp'ün düzlü ğüne indiğimizde Kelebek bana sokuldu. Her zamanki ate şli haliyle konuya pald ır küldür 
girdi: 
"Bu işi Zeytin ile Leylek yapt ılar," dedi. "Benim rahmetliyle aram olmad ığını herkes gibi onlar da çok iyi 
biliyorlard ı; herkesin bildi ğini de biliyorlard ı. Aram ızda Üstat Osman'dan sonra nakka şhanenin ba şına kim 
geçecek diye bir k ıskançl ık, hatta kar şılıklı ifade edilmi ş hasmane duygular ve dü şmanl ık var. Şimdi suçun bana 
kalacağını, en az ından Hazinedarba şı'nın ve onun yönlendirmesiyle Padi şahımızın benden, hay ır bizlerden 
uzaklaşacağını tahmin ediyorlar." 
"Bizler dedi ğin, sizler kimsiniz?" 
"Nakkaşhanede eski ahlak ın kalmas ını, Acem ustalar ının yolundan gidilmesini, para için her konunun 
resmedilmemesini söylü yoruz bizler. Kitaplar ımıza silahlar ın, ordular ın, esirlerin, fetihlerin yerine, eski 
efsanelerin, menk ıbelerin, hikâyelerin girmesini, eski kal ıplardan vazgeçilmemesini, hassa nakka şlar ının 
çarşıdaki dükkânlarda üç be ş kuruş için, her önüne gelene, her konuyu resmedip sefil şeyler yapmamas ı 
gerektiğini söylüyoruz. Padi şahımız Hazretleri bize hak verirler." 
"Kendine bo şu boşuna iftira ediyorsun," dedim konuyu k ısa kessin diye. "Nakka şhanede bu i şi yapabilecek 
tıynette bir kimsenin bar ınamayaca ğına eminim. Hepiniz karde şsiniz. Eskiden resmedilmemi ş üç beş konunun 
resmedilmesinde dü şmanl ık edilecek bir zarar yoktur." 
Ayn ı anda t ıpkı haberi ilk i şittiğim zaman yapt ığım gibi, kesin bir gerçe ği kavrad ım. Zarif Efendi'nin katili 
saray nakka şhanesinde sivrilmi ş ustalardan biriydi ve önümde mezarl ığın yokuşunu ç ıkan kalabal ık içindeydi. 
Katilin şeytanl ık ve fesada devam edece ğinden, benim yapt ığım kitaba dü şman oldu ğundan, büyük bir ihtimalle 
eve gelip benim kitab ım için nak ış ve resim i şi ald ığından da emindim o anda. Evime gelip giden nakka şlar ın, 
ressamlar ın çoğu gibi Kelebek de k ızıma âşık olmuş muydu? İddialar ını ileri sürerken, benim kimi zaman ondan 
kendi görü şlerinin tam tersi resimler istedi ğimi unutmu ş muydu, yoksa ustal ıkla laf m ı dokunduruyordu? 
Hay ır, laf dokunduruyor olamaz diye dü şündüm biraz sonra, Kelebek'te de öteki usta nakka şlarda oldu ğu 
gibi bana kar şı belirgin bir minnet duygusu vard ı: Savaşlar ve Padi şahımızın ilgisizli ği yüzünden hazineden 
nakkaşlara verilen paralar, hediyeler kesilirken tek ciddi ek geliri, bir süre, benim kitab ım sayesinde kazanm ıştı 
hepsi. Beni birbirlerinden k ıskand ıklar ını biliyordum, hatta bu yüzden -yaln ız bu yüzden de ğil- onlarla evimde