ya midesi bulanıyordu. Üstelik buradaki ger ilik, 
bilinçli bir gerilik, sefalet, bilinçli bir sefaletti. Bu­
ranın şeyhleri, şıhları, ağaları, bölgelerinde hü­
kümleri azalmasın diye, hiçbir gelişmeye izin ver­
miyorlardı . Ama hangi partiden olursa olsun, hü­
kümetler onlara göz yumuyordu, çünkü hükü­
metlerin oy deposuyd ular.* 
Akşam yemekler inin yer sofralarında, çocuklar­
la aramızda konuşurken, cumhuriyetin kurulduğu 
yıllarda, lıükümetin hazırladığı toprak reformuna 
doğuda olsun, batıda olsun, ağaların şiddetle kar­
şı çıkmasına çok hayıflanmıştık. Tek parti döne­
minde bile kotarılamayan bu reformu, artık kim­
senin beceremeyeceğini düşünmüştük. Acaba ba­
şarılsaydı, doğunun bugünkü sorunları, kökün­
den halledilmiş olur mu ydu? Kaçırılan bir fırsat 
mıydı bu? 
Siyasi yapıyla ilgilenmek bizim vazifemiz değil­
di ama öğrencilerimin toplumsal olaylara ilgisi ve 
duyarlılığı hoşuma gidiyordu. Tespitlerine ve is­
yanlarına hak veriyordum. Yarın, doktor olarak ha­
yata atıldıklar ında, bu bölgenin insanları için elle­
rinden geleni yapacakları na emindim. Fakat o an, 
orada, bize düşen cüzamın kökünü kurutmaktı, si­
yasi fikir üretmek değil. Bu nedenle, vakit gece ya­
rısını bulunca, başgardiyan gibi, onları yatakları na 
Yer Gök Diiı-t DttJJar, s. 74-75. 
313