444 Yaşar Kemal -Dağın Öte Yüzü 
Taşbaş, yüzü sapsan olmuş: 
"Bir şeyler sezinliyo rdum," dedi. "Sezinliyordum ama, işin bu kadar ilerlediğini , 
buraya kadar vardığını bilmiyordu m. Böyleyse kötü. Ne yapmalıyı m, bilmem ki ... " 
"Git öyleyse. Ortalığa çok söyle. Benim soyumda ulu, ermiş yok de." 
Taş baş: 
"İnanmazlar, dedi içini çekerek. "Başka bir yolunu bulmal ı." 
Muhtar: 
"Akıllı, kurnaz adamın hali başka," dedi. "S onunu hemen gördün. Yaklaşan 
büyük felaketi gördün. Sen bu köylüyü benden iyi bilirsin. Bütün ermişler kıtlık­
larda, salgınlarda, harplerde çıkar. Bizimkiler Sankamışta harp ederken bu dağ­
larda her gün bir Mehdi çıkıyordu ortaya. Sen bilmezsin, sen o günlere erişmedin 
ama duydun. O günlerde her köyün iki üç Mehdisi vardı. Köylü Allaha değil, on­
lara sarılmış, tüm umudunu onlara bağlamıştı. Harp bitti, Yunan harbi de sona 
erdi. Ondan sonra da bütün Mehdiler unutulup gittiler. Kendilerine o günlerde 
tapılan Mehdiler sonradan köylünün yüzlerine bakmadığını görünce , çoğu kahır­
lanndan öldüler. Geriye kalanı da kaçıp başka diyariara gittiler. Bir kısmı da adam 
öldürdü. Bir Mehdi de başına elli kişiyi toplayıp başkaldırdı, Hükümet de yaka­
layıp hepsini astı. Bak, sana söylüyorum Taşbaş kardaş, bugünler köyün sıkıntılı, 
ölüm kalım günleri. Sana tutunacak dal diye sanlıyorlar. Seni yüceltirler yüceltir­
ler, başları sıkıntıdan kurtulup, aydınlığı bulunca, ta yukardan ayaklarının dibine, 
çamurun içine atarlar. Bana baksana, bu domuzlar hiç namaz kılarlar mı? Baksana 
bugünlere! Cemaat olup, imamsız namaz kılıyorlar. Yarın sıkıntıdan kurtulur kur­
tulmaz Allahı Ökkeş Dağkurdundan başka aklına getiren kalır mı? Adil gelince, 
korkulan sıkıntılan biter. Sen de ortada, eğer tımarhaneye, hapishaneye gitmemiş­
sen, dımdızlak kalırsın. Arkandan da ermişe, evliyaya bak, diye gülerler. Ben sana 
köyüm için, kendim için, senin için söylüyorum. Bunun önüne geç." 
Taşbaş, büyük bir düşüncenin ağırlığı altında: 
"Bütün bu dediklerin doğru," dedi. "Hem de yerden göğe kadar. Köylü bir bu 
işi yüreğine, kafasına koymuşsa önüne geçemezsin. Bir çare?" 
Karşılıklı düşüneeye daldılar. Uzun bir süre sonra Sefer başını kaldırdı, ocak­
taki gözlerini Taşbaşın gözlerine dikti: 
"Bir tek çare var, o da sen hemen bu geceden tezi yok, bu köyü bırakıp Çu­
kurovaya gideceksin ," dedi. "Ben başka bir yol göremiyo rum." 
Taşbaş güldü: 
"O zaman daha kötü olur," dedi. "İşte o zaman gör ermiş i ... O zaman İsa gibi 
göğe uçmadığım kalır." 
Gene sustular. Taşbaş düşünüyordu ki, "bu Sefer neden bu kadar korkuyor? 
Bunun bir sebebi olacak. Sebebi de, ben ermiş olunca ona kötülük edeceğimi sa­
nıyor." Buna da içten içe seviniyor, gülüyor du. "Ama o ölür de beni ermiş yaptır-