116 
 farklı olarak işlenmiş, üretilmiş bir olgu olan bilginin üretimde ve tüm ekonomik faaliyetlerdeki 
yeri öne çıkmaktadır. OECD ülkelerinde bu bilgi tanımına uyan ‘’doğrudan’’ bilgiye dayalı 
faaliyetlerin ekonomi içindek i yeri yaklaşık olarak yüzde 50’ye ulaşmaktadır. Böylece ‘’bilgi 
ekonomisi’’ olgusu somutlaşmaktadır. Gelişmiş ülkeler hızla birer “bilgi ekonomisi”ne 
dönüşmektedir. Çin ve kısmen Hindistan gibi dünya ekonomisindeki yerleri ve etkileri artan 
büyük ülkeleri n gelişme süreçleri de bugün bu perspektifte ve esas olarak bu niteliktedir. Bu 
süreç ekonomilerin uluslararasılaştığı, bugün bu olgu bir ölçüde yavaşlamış olsa da, genel 
eğilim olarak küreselleştiği bir çerçevede gerçekleşmektedir. Bilginin gelişmenin ve rekabet 
gücünün en önemli faktörü haline geldiği bir ekonomik gelişme sürecinde, küresel çapta etkili 
bir “bilgi ekonomisi” belirginleşmektedir.  
Bilimsel ve teknolojik gelişmenin bugün ulaştığı kapasiteye ilişkin örnekler bu 
gelişmenin hangi boyutlara ula ştığı ve hangi alanları kapsadığı hakkında fikir vermektedir:  
❖ Saniyede 200 katrilyon işlem yapabilen süperbilgisayarlar  
❖ Bilişim ve iletişimdeki ve bunların kişisel kullanım olanaklarındaki çarpıcı 
ilerlemeler  
❖ Block Chain uygulamasıyla kamu hizmetlerinden b ankacılığa kadar çok çeşitli 
alanlarda çok daha etkin bir işlem sistemi  
❖ Kuantumdan yararlanılan uygulamaların gündeme girmesi, örneğin şifreleme 
alanında  
❖ Genetikteki kök hücre ve gen dizilimini (Crispr) içeren yeni gelişmeler  
❖ Bununla da bağlantılı olarak t ıptaki, ilaç üretimindeki ve kullanımındaki çarpıcı 
gelişmeler, örneğin hücreye ilaç taşıyan nanorobotlar  
❖ Kişiye özgü tedavi dönemine yönelimin ilk adımlarının atılması  
❖ Malzeme bilimindeki gelişmeler, atom düzeyinde manipülasyon örnekleri üzerinde 
çalışılması  
❖ Yapay zekanın artan sayıda alanı kapsaması, kendi kendine öğrenen sistemler 
yoluyla hızla yeni kapasitelere ulaşması, birçok sektörde maliyetten ürün niteliğine 
kadar kapsamlı etkiler yapması; sürücüsüz arabanın geliştirilmesi  
❖ Bilişsel bilimlerdeki gelişmeler ve beynin faaliyetlerinin algılanması, beyin yoluyla 
elektronik kontrol uygulamalarındaki ilerlemeler  
❖ Uzayın niteliklerine ilişkin önemli keşifler, uzay yolcul uklarında kolaylaşma ve 
artış, ve Mars’a yolculuğa hazırlık  
Farklı alan ve sektörlerdeki bu gelişmelerin bir özelliği de özellikle yükselen bilgisayar 
kapasitesi ve yapay zeka yoluyla aynı zamanda karşılıklı etkileşimlerinin artması ve genel bir 
nitelik ka zanmalarıdır. Ekonomik yaşamın önemli bir bölümünde ileri düzeyde sayısallaşma ve 
hesaplama uygulamaları mümkün hale gelmektedir. Endüstri 4.0 süreci bu ilerlemenin bir 
parçasıdır.  
Bilgi ekonomisi insanlığa yepyeni olanaklar sağlamakta ve aynı zamanda köt üye 
kullanım, ihmal ya da kaza olasılığı yoluyla yeni tehlikeleri gündeme getirmektedir.  
Ekonomik yaşamın bütününe yakın bölümünü etkilediği için ‘’bilgi ekonomisi’’’nin ele 
alınması, üzerinde durulması gereken pek çok yönü ve özelliği bulunmaktadır. Bu ö zelliklerde 
bir bölümü şunlardır: