402 Yaşar Kem al-Dağın Öte Yüzü 
Kadınlar ürktüler. Hemen yardımına koştular. Taşı ineitmeden kaldırdılar, 
usulca yerine koydular. 
Taşı koydular ama gene de gözlerini oradan ayıramadılar. Taştan bir şey, bir 
ışık bekliyorlardı. 
Meryemce kadınların arkasında kalmıştı. Değneğine çökmüş, taşa değil, ka­
dınların hallerine bakıyordu . Taşa doğru, kadınların arkasından yürüdü. Taşın 
yanına geldi, bir iki kere değneğiyle dokundu . Dakunurken gülümsüy or, bir şey­
ler mınldanı yordu. Ne söylediğini duymak için kadınlar kulak kesildile r. 
"Hıh, delice Hasamın da, yiğidim benim. O hep taşlarla, kuşlarla, anlarla oy­
nar. Bilmez ki akılsız köylü!" 
Mırıltısından hiç kimse bir şey anlamadı. 
Meryemce taşa iki üç kere daha, gülümseyerekten dokunduktan sonra, dön­
dü, köye doğru yollandı. 
Birden bir gürültü patladı kalabalıktan. Hem köye doğru yürüyorlar, hem ba­
ğırarak tartışıyorlardı. Her kafadan bir ses çıkıyordu. 
Köye yaklaşırlarken, iki kadın arasında bir kavga patlak verdi. Azıcık gayret 
etseler, durum dünkünden daha kötü olacaktı. Nedense, bugün kadınlar turuş­
mak istemiyorlardı. Belki de kavgaya doyrnuşlardı. Zaten kadınların bıkkın bir 
halleri vardı. 
Çeşmeden dönerken Hıdırın kızının testisinin kulpu kopmuş, yere düşen tes­
ti paramparça olmuştu . Bunu Mahmudun karısı görmüş, "Vah," demiş, "ne güzel 
testiymiş ." Bu sözleri duyan testi sahibi kız cin ifrit olmuş, başlamış sövmeye 
kadına . Kadın da ona sövmüş. Saç saça, baş başa gelmişler hemen. Derken kızın 
akrabası kadınlar işe girişmişler. Derken kadının akrabası kadınlar arkasından er­
kekler ... Bütün köy biribirine girmiş, yoruluncaya, bayılıncaya kadar, sabahtan 
akşama kadar dövüşmüş lerdi. Köylülerin çoğu yaralanmıştı. Küçük de olsa, bir 
sıyrığı olmayan kişi kalmamıştı köyde. İşte çocukların dün duyduklan gürültü , 
bu dövüşün gürültüsü ydü. 
Köyün kıyısına gelen kadınlar topluluğ u orada durdu. Hiçbirisinin köye gir­
meyi canı istemiyordu. Ama ne yapacaklardı? Köyün ucunda bir süre beklediler, 
bağrıştılar, tartıştılar. Sonra da koşareasma köye girdiler. Herkes evine gitti. 
"Var, var ... O taşın altında bir şeyler var." 
Eve varır varmaz, yüzde doksan kadının söylediği buydu. 
Velinin anası oğlanı çağırdı: 
"Görmediler. Hiç kimse taşın altındaki kapıyı görmedi ," dedi sevinerek. "Hele 
şu işler yatışsın, bir gece seninle, hiç kimseye haber vermeden kalkar, oraya gi­
der, taşı kaldırır, altın kapıyı buluruz ." 
Veli, gözleri parlayarak: