ratıcısını bulmak için muhabbetten, coşkudan başka bir va­
sıtayla yükselebilir mi? İnsanı galeyana, heyecana getirmek 
için sevdasına dokunmal ıdır. Diğer şekillerde görünen hay­
huyların, hallenmelerin, ı etkilenmelerin esası hep sev dadır. 
İnsan hayatını sever, kendini sever, ailesini, sanatını sever. O 
sürekli kavgası hep bu sevdiği şeylerden ayrılmamak içindir. 
Hep onlara sahip olmak içindir. Estetiğin dilediği aşk, aile 
dışındaki günahkar sevdadır. Onu bütün bağlayıcı hususlar­
dan kurtulmuş, en serbest şekilleri ve hücumlarıyla yaşat­
mak ister. Toplumsal, ahlaki kanunların zorlamaları altında 
iniemekten onu kurtarmaya uğraşır. Hemen hemen her za­
man ve her yerde şairlerin şikayetleri nedendir? Kanundan, 
nizamdan, kadıdan, hakimden değil mi? Eski masallara va­
rıncaya kadar bütün hikayelere dikkat ediniz. Yazarı ve hal­
kı daima aşkın lehinde ve ona muhalefet eden bütün nizarn 
ve adederin aleyhinde bulursunuz. Kızını aşığına vermeyen 
babaya lanet ederler. Sevgilisini aile yurdundan kaçıran sev­
dalıyı alkışlarlar . Kerem'in yandığına, Mecnun'un başına 
leyleklerin yuva yaptığına dededen toruna ağlayıp gitmiyor 
muyuz? Eski şairlerimizin sofuya garazı, pir-i muganal mu­
habbeti nedendir? Yeni şairlerin en incelerini tetkik ediniz. 
Vezni değişmiş, nazmın ahengi yenilenmiş, dili daha sade, 
kuvvetli ve zevkli bulursunuz. Lakin şairin kalbi hep o eski 
kalptir. Kendini kayıt altına almaya uğraşan, emir huyuran 
kuvvetiere karşı sanattan daima bir isyan yükselir. Tiyatro­
larda daima bu ince şikayetten memnun olarak el çırparız. 
Sahne maceralarında yüreklerimiz eşler aleyhinde, sevdalılar 
lehinde çarpmaz mı? Hiçbir yerde aşkı mağlup görmek is­
temeyiz. Sanatta daima kurulu düzenlerden ve ahlaka dair 
konulardan daha yüksek gayetere fırlamak şevki ve coşkusu 
vardır. Mutaassıplar ve Avrupa'daki kilise babaları bu haki­
kati anlamış oldukları için tiyatronun ve genel olarak sana­
tın amansız düşmanıdırl ar. 
Kendinden geçmek, bayılrnak, dervişlerin zikir esnasında kendinden geç­
meleri. 
ı Meyhaneci. 
122