Eli
Eli bin Ebutalıb 13yê Recebi, serra 30a Am-ul Fili de, Meka de ameyo riyê dınya. O baweriya İslamê Şıi de 14 mesuman ra dıyın u 12 imaman ra zi yewıno. Namey Eli be Erebki Eli bin Ebu Talıb (علي بن أبي طالب ʿAlī bin ʾAbū Ṭālib [Lacê Ebu Talıbi Eli]) vêreno. 

 

Mısılmanê Şıiyi wexto ke namey ey (ya zi namey imamanê binan) dekernenê, dıma vanê "Eleyhisselam" (Erebki:  عليه سلم, ´eleyhi-s selam). Kılmkerdışê nê qısey nuştış de zey "e.s." beno u yeno be mena "Selam ey rê bo".

Şınasiya Eli 
 Name: Eli
 Leqeme: Murteza
 Kunya: Ebul Hesen
 Namey piyê xo: Ebu Talıb
 Namey maya xo: Fatıma
 Cayê biyayışi : Meka, Kebe de
 Tarixê biyayışi: 13. Receb, 23 (vist u hirê) serri Hicret ra ver
 Emr: 63 (şeşti u hirê) serri
 Mıdetê İmametiye: 30 (hirıs) serri
 Qıci (domani): 12 (des u dı /dıwês) laci, 15 (des u panc /pancês) keyney (çêney)
 Tarixê merdışi: 21. (vist u yew) Remezan, hicri serra 40 (çewres)ıne de 
 Sebebê merdışi: pê şımşêriya ağuyıne
 Cayê merdışi: Kufa, İraq de
 Cayê mezela cı: Necef, İraq de

Qıseyê Eli 
 Exlaqo rındek, embazo de tewr rındo; nişanê defterê emelê momıni exlaqê xoyo rındeko.
 Oyo ke nêheqiye ver de vıley xo keno çewt, lewey (hetê) heqa xo de şerefê xo ki keno vındi.
 Namus sedeqey rındekiyo.
 Jüan (zuwan) teraziyê mordemiyo.
 Lewey feqiran de ronışe, şıkrê xo zêdnenay.
 Mal u mılko newe herinaene ra aver, mal u mılko ke to dest dero, aver pê ey kar u gurey xo bıvêne.
 Xanedaniye (zenginiye) ğeribiye de zey welatia; xızaniye (feqiriye) ki welat de zê ğeribiya.
 Hewna ke nêkewtay raye, embazê xo, hewna ke nêkewtay ban (keye, çê) ki ciranê (embıryanê) xo pers ke.
 Zûrkerdene ra ber qısurê do gırd çino.
 Şehwet jü keyber ra kewno cı, aqıl ki keyberê bini ra veciyeno.
 Vatoği ro seyr meke (meewne), vatene (qıse, vate) ro seyr ke (bewne)
 Nıianê merdene, biyaena(dınya amayena)
 Merdene xo vira kerdene, qelbê mordemi kena kerrın.
 Mal u mılk çımê merdumi nêkeno mırd, zerreweşiya xo rê bıguriye/bıxebetiye.
 İnsan wexto ke weşoi hewn dero; wexto ke merd hewn ra werzeno.
 Rareyayışê (raxelesiyayış) merdumi, raştiye dero.
 Oyo ke ilmê xo ra nêdano kesi, o zey cahilano.
 Dı çi estê ke peyniya xo çıniya; yew ilm,  yew ki aqıl.

Çımeyi 
 Des û dı imami kamê?
 İmamo yewın, Eli kamo?

Eli
Merdumê ke 599 de biyê
Des u dı İmami
Sunni
Elewi
Çehar xelifey
Xelifey
Sehabey
Sehabeyê camêrdi
Merdumê ke 661 de merdê
Herbê Bediri
Herbê Uhudi
Beni Haşim
Generalê Erebi
Erebi
Filozofê İslami
Ehlê Beyti