Nchanga Ebe a na-egwupụta ọla kọpa
Ebe a na-egwu ọwara kọpa Nchanga, bụbu ogbunigwe Chingola Copper, bụ ebe a na-egwupụta ọla kọpa dị n'okpuru ala na nke mepere emepe na Chingola, na mpaghara Copperbelt nke Zambia.  Ọ bụ ebe a na-egwupụta ọla kọpa kacha kacha n'Africa.  Ọ bụ nke Konkola Copper Mines nwere ya, njikọ aka n'etiti Vedanta Resources na ụlọ ọrụ na-egwupụta akụ nke Zambia ( ZCCM Investments Holdings ).

Mmetọ sitere na ogbunigwe ahụ mebiri isi mmiri nke ọtụtụ puku ndị obodo dị nso na-enweghị isi mmiri ọzọ, butere nsogbu ahụike.  Ndị obodo ahụ kọkwara na mmetọ ahụ mebiri ala ubi ma belata ihe ọkụkụ.  Otu puku mmadụ na narị asatọ ndị obodo gbara akwụkwọ ikpe klas-action (Lungowe v Vedanta Resources plc) megide Vedanta Resources na London na 2015. Okwu ahụ gara n'Ụlọikpe Kasị Elu nke Britain ma nwee mmetụta sara mbara maka ụlọ ọrụ mmepụta ihe onwunwe mba dị iche iche nke Britain na-azụ ahịa ná mba ọzọ.

Nkọwa na nwe 
.  Nchanga Copper mine bụ cobalt na ọla kọpa na-ahụ m na Chingola, na mpaghara Copperbelt nke Zambia.  [1] Ọ bụ Konkola Copper Mines nwe ya, njikọ aka n'etiti British [2] Vedanta Resources na ụlọ ọrụ steeti Zambia na-egwupụta akụ akụ.

Ebe a na-egwuputa ihe bụ ọla kọpa kacha ukwuu n'Africa. Arụ ọrụ na-ewere ọnọdụ ma n'ime oghere na n'okpuru ala. Olu ahụ dị ihe karịrị kilomita anọ n'ogologo, otu maịl n'obosara, na 1,600 ụkwụ miri emi. Ebe ahụ nwere ebe a na-egwupụta ihe, ebe a na-agbaze ihe, ebe a na-esi mmanụ ọkụ, na ikpo ọdụ ọdụ dị mita 300.

Akụkọ ihe mere eme 

N'afọ 2011, Ndị Ikpe Kasị Elu nke Lusaka pụtara £1.3 nde mmadụ ka a mgba ndị bi na Chingola,5ing maka mmetọ sulfuric acid nke nkọwa Kafue na 2006. Na 2014, ogbunigwe ahụ ike uru £ 320 nde.

N'afọ 2015, mmadụ 2,500 sitere na mpaghara Hippo Pool, Kakosa, Shimulala na Hellen boro ebubo na ogbunigwe ahụ emetọala ọzọ iyi Mushishima na Osimiri Kafue.  BBC kọrọ na ọ hụrụ akwụkwọ ewepụtara na-egosi mwụfu nke sulfuric acid na kemịkalụ ndị ọzọ na-egbu egbu na-emebi isi mmiri nke ndị mmadụ bi nso na ogbunigwe ahụ.  Onye na-afụ ụfụ, onye na-arụ ọrụ afọ 15 na KCM, na-ebo ebubo na kemgbe Vedanta zụtara ogbunigwe na 2004, a na-egbutu akụkụ iji chekwaa ego nke ịrụ ọrụ. 

N'afọ 2020, ndị nwe ogbunigwe ahụ gwara na mmiri ozuzo na-eme ka akụkụ nke ogbunigwe ahụ daa na nso nso a. Ebe dị n'ihe ize ndụ na-anọchi anya mita 350 n'ogologo nke nsọtụ olulu ahụ, ebe a na-atụ anya na ihe ruru nde 20 ga-ada.

Mmetụta gburugburu ebe obibi 
N'afọ 2006, ndị ọrụ ugbo na ndị ọkụ azụ̀ n' ahụ kọrọ na mwụfu nke ọla kọpa sulfate mere ka osimiri Kafue na-acha agha nakwa na mmiri nsí emetụtara mmadụ 40,000.

N'afọ 2015, ogbunigwe ahụ mebiri ala ubi n'ime obodo dị nso na mines na ọla kọpa sulfate, na-ebube isi iyi mmirika maka ụlọ akwụkwọ mpaghara.  Mmetọ ahụ nyere ahụ mmiri ahụ isi ihe nke "na-emebiga ihe ókè" wee mee ncheta ya oroma na-ahụ ihe.  Ndị obodo ahụ kwuru na ihe omume ha na-anwụ anwụ nakwa na ha na-enwe ụmụaka dịka ahụ ahụ mkpọnwụ

Hụkwa 

 Copperbelt (mpaghara dị na Central Africa)
 Katanga Supergroup (nhazi ala ala)

Ntụaka