Dyslexia at home: Νοεμβρίου 2016
Ποιος είμαι με αριθμούς; Άσκηση μαθηματικών σχέσεων στη δυσαριθμησία
Η δυσαριθμησία εκφράζεται πολλές φορές με τη δυσκολία του παιδιού να χειριστεί τις μαθηματικές πράξεις!
Όταν το παιδί με δυσαριθμησία χρειάζεται να επεξεργαστεί τα δεδομένα και να τα εκφράσει μέσα από μαθηματικές σχέσεις παρατηρούμε ότι δυσκολεύεται ιδιαίτερα. Οι ασκήσεις που συνδέουν τη μαθηματική σκέψη με την καθημερινή ζωή βοηθούν να γίνει πιο κατανοητή η "αίσθηση του αριθμού" (number sense, Gersten & Chard 2001).
Μια άσκηση που μετατρέπει τις μαθηματικές πράξεις σε "πραγματικά" δεδομένα είναι η: "Ποιος είμαι με αριθμούς;". Εδώ το παιδί προσπαθεί να εκφράσει κάθε ζητούμενο αριθμό σε μαθηματική πράξη!
Κατεβάστε & Εκτυπώστε την άσκηση δυσαριθμησίας εδώ!
Υλικά: σχεδιάγραμμα, post it χαρτάκια
Άσκηση: Με κέντρο ένα πρόσωπο (το δικό του ή κάποιου άλλου) φτιάχνετε ή εκτυπώνετε ένα σχεδιάγραμμα με ερωτήσεις που ζητούν τα στοιχεία του.
Έπειτα σε post it χαρτάκια γράφετε όλους τους αριθμούς σε μαθηματικές πράξεις και τις μοιράζεται γύρω απο το σχεδιάγραμμα.
Το παιδί επιλέγει τη σωστή μαθηματική σχέση και την κολλάει κάτω από την ερώτηση.
Ανάλογα τις δυσκολίες και την ηλικία του παιδιού μπορείτε να δουλέψετε με όποια μαθηματική πράξη θέλετε. Εδώ θέλαμε να ενισχύσουμε το νοερό πολλαπλασιασμό & διαίρεση.
Extra tip: Για μεγαλύτερη πρόκληση αφήστε να σκεφτεί & να συμπληρώσει μόνο του τις πράξεις!
Μια αστεία άσκηση για να εκπαιδεύσουμε τα παιδιά με δυσλεξία να γράψουν!
Η αρχή στην εκπαίδευση της γραπτής ανάπτυξης συμβαίνει αμέσως μετά την εισαγωγή του παιδιού στο δημοτικό σχολείο. Τα παιδιά με δυσλεξία αυτό το γεγονός το βιώνουν συνήθως ως μια επίπονη διαδικασία αφού οι δυσκολίες τους εμφανίζονται ιδιαίτερα έντονα σε αυτήν ακριβώς τη δεξιότητα.
Τα γραπτά τους εμφανίζουν μια ανώριμη εικόνα αφού η παραγωγή του γραπτού λόγου αποδεικνύεται για αυτά μια δυσλειτουργική διεργασία. Σε αυτήν ακριβώς όμως τη δυσκολία μπορούμε να επέμβουμε. Η παρέμβαση αυτή πρέπει να γίνει μεθοδικά, με κατάλληλες ασκήσεις ξεκινώντας από τη δομή και την ανάπτυξη της πρότασης μέχρι την ανάπτυξη παραγράφων και κειμένων.
Εδώ παρουσιάζουμε έναν τρόπο για να εκπαιδεύσουμε παιδιά με δυσλεξία να γράψουν μικρά κείμενα λίγων προτάσεων αλλά και να απαντούν ακριβώς στο θέμα της ερώτησης! Οι ερωτήσεις: "Θα προτιμούσες να..."! είναι ιδανικές.
Κατεβάστε & Εκτυπώστε τις πρωτότυπες ερωτήσεις για γραπτή ανάπτυξη εδώ!
➧Αρχικά φτιάχνουμε εμείς ή εκτυπώνουμε τις πρωτότυπες ερωτήσεις "Θα προτιμούσες να..." με θέματα που κεντρίζουν τη φαντασία του δυσλεξικού παιδιού και δημιουργούν αυξημένο κίνητρο για να γράψει.
Οι πρωτότυπες ερωτήσεις "Θα προτιμούσες να..."!
➧Έπειτα κόβουμε περιμετρικά τις κάρτες με τις ερωτήσεις.
Κόβουμε τις κάρτες!
➧Επόμενο βήμα είναι να τις βάλουμε ανάποδα μπροστά στο παιδί. Το παιδί επιλέγει και ανοίγει μια κάρτα κάθε φορά!
Επιλέγει μια κάρτα κάθε φορά!
➧Κολλάμε την κάρτα στο τετράδιο του. Πρώτα αναπτύσσουμε προφορικά αυτά που θα γράψει κεντρίζοντας τη φαντασία του όσο γίνεται περισσότερο! Μετά τονίζοντας ότι θέλουμε 3-4 προτάσεις αφήνουμε το παιδί να γράψει.
Κολλάμε στο τετράδιο τη κάρτα!
✪ Παράδειγμα εφαρμογής της άσκησης!
Εδώ αφού κολλήσαμε την κάθε κάρτα, το παιδί ζωγράφισε τον εαυτό του όπως τον φανταζόταν. Έπειτα αναπτύξαμε προφορικά τις σκέψεις του και τέλος έγραψε. Στο γραπτό του προσθέσαμε και ένα "αλλά", μια πρόταση με αντιθετικό σύνδεσμο (πχ. ωστόσο) ώστε να συμπεριλάβει και ένα μειονέκτημα αυτής της φανταστικής κατάστασης για να ολοκληρωθεί ακόμα περισσότερο το κείμενο.
(απο τη μεγάλη αδερφή στον μικρό Ε που δυσκολεύεται να γράψει)
Εκμεταλλευτείτε τα ιδιαίτερα ενδιαφέροντα ή κλίσεις που έχει το κάθε παιδί με δυσλεξία για να εμπλουτίσετε περισσότερο δημιουργικά την άσκηση!
Ξεμπέρδεψε τη λέξη! Άσκηση φωνημικής επίγνωσης για τη δυσαναγνωσία
Τα ελλείμματα στη Φωνημική επίγνωση είναι μια συνηθισμένη δυσκολία στα παιδιά με Δυσλεξία!
Όταν τα παιδιά με δυσλεξία εισάγονται στην εγγράμματη παιδεία πρέπει να ανταποκριθούν στους μηχανισμούς κωδικοποίησης (γραφή) και αποκωδικοποίησης (ανάγνωση) της γλώσσας. Σε αυτό το σημείο εμφανίζονται και οι ιδιαίτερες δυσκολίες τους. Κατά τη πορεία αυτής της διαδικασίας παρουσιάζονται τα κενά που έχουν στη Φωνημική επίγνωση, δηλαδή στην ικανότητα να αναλύουν και να χειρίζονται τις ελάχιστες μονάδες μιας λέξης που είναι τα φωνήματα (γράμματα). Για αυτό και εμφανίζουν στα γραπτά τους λάθη της φύσης: να παραλείπουν γράμματα, να προσθέτουν γράμματα, να αντικαθιστούν, να αντιμεταθέτουν!
Στα προγράμματα παρέμβασης το έλλειμμα αυτό αντιμετωπίζεται με ασκήσεις που σκοπό έχουν να εγκαταστήσουν αυτή την ικανότητα ανάλυσης η οποία επηρεάζει την ποιότητα ανάγνωσης. Μια τέτοια άσκηση είναι και η: "Ξεμπέρδεψε τη λέξη"!
Κατεβάστε & Εκτυπώστε το δωρεάν δείγμα της άσκησης εδώ!
Υλικά: λέξεις με κενά, ξυλάκια χειροτεχνίας ή γλωσσοπίεστρα, μαρκαδόροι
• Γράφουμε λέξεις οι οποίες έχουν το πρώτο και τελευταίο γράμμα και ανάμεσα έχουν κενά τόσα όσα τα γράμματα που λείπουν.
• Κόβουμε τις λέξεις σε κάρτες.
• Γράφουμε τα γράμματα των λέξεων στα ξυλάκια.
• Βάζουμε τη λέξη και τα ξυλάκια μπερδεμένα μπροστά στο παιδί.
• Το παιδί πρέπει να βρει τη λέξη και να βάλει στη σωστή σειρά τα γράμματα.
✺Παραδείγματα εφαρμογής:
Εφαρμογή της άσκησης σε σχολείο απο τη δασκάλα του παιδιού!
Εφαρμογή της άσκησης απο τη δασκάλα ειδικής αγωγής!
Στην άσκηση του άρθρου εργαστήκαμε με λέξεις με διπλό συμφωνικό σύμπλεγμα.
Οι επιπλέον κατηγορίες λέξεων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν είναι:
Απευθύνεται: σε παιδιά με δυσλεξία και δυσαναγνωσία για ενίσχυση της αυτονομίας των γραμμάτων.
Το σχεδιάγραμμα μιας λέξης! Άσκηση γλώσσας για τη δυσλεξία
Τι είναι αυτό που "λείπει" από τα παιδιά με δυσλεξία τελικά;
Πολλοί ρωτούν και αναρωτιούνται και οι ίδιοι: Τι είναι αυτό που "λείπει" από τα παιδιά με δυσλεξία τελικά; Η σωστή απάντηση είναι Τίποτα! Η εξήγηση για τη διαφορετικότητα τους δεν μπορεί να δοθεί υπό το πρίσμα της έλλειψης, της μειονεξίας δηλαδή.
Η διδασκαλία πρέπει να εκφραστεί μέσα από μια διαφορετική προσέγγιση. Τα παιδιά με δυσλεξία δυσκολεύονται στη γνώση της γλώσσας σαν σύστημα κωδικοποίησης και αποκωδικοποίησης. Τους είναι δύσκολο να μάθουν τους όρους της γλώσσας, τους κανόνες, τις καταλήξεις, τη στίξη. Οι γλωσσικές πληροφορίες δεν αποθηκεύονται τόσο εύκολα και δεν ανασύρονται αποτελεσματικά.
Οι τρόποι διδασκαλίας για τα δυσλεξικά παιδιά είναι πολλοί και όλοι βασίζονται στην εικόνα, στη συμμετοχή, στη κιναίσθηση, στις αισθήσεις, στην οργάνωση με σχεδιαγράμματα.
Έναν τέτοιο τρόπο δείχνει και: Το σχεδιάγραμμα μιας λέξης! Μια άσκηση που βοηθά στον ολικό χειρισμό μιας λέξης!
Κατεβάστε & Εκτυπώστε το σχεδιάγραμμα της λέξης εδώ!
Φτιάχνετε ένα σχεδιάγραμμα στο οποίο η λέξη είναι σε κεντρική θέση και γύρω από αυτήν είναι όλοι οι βασικοί τρόποι χειρισμού της.
Το σχεδιάγραμμα της λέξης!
Γράφετε μια λέξη στο κέντρο. Έπειτα το παιδί γεμίζει τα τετράγωνα ανάλογα με αυτό που ζητά το καθένα. Στη θέση της εικόνας μπορεί να κόψει και να κολλήσει μια εικόνα που δείχνει τη λέξη ή να ζωγραφίσει κάτι ανάλογο. Στον ορισμό πρέπει να περιγράψει τη σημασία της λέξης με δικά του λόγια. Εμπλουτίζει το λεξιλόγιο του βρίσκοντας ένα συνώνυμο και τέλος φτιάχνει μια πρόταση με αυτή τη λέξη.
Το σχεδιάγραμμα συμπληρωμένο!
☞Παραδείγματα:
Κορίτσι ΣΤ' Δημοτικού με ειδικές μαθησιακές δυσκολίες!
Αγόρι Ε' Δημοτικού με Δυσλεξία!
Με τον ίδιο τρόπο μπορεί να γίνει σχεδιάγραμμα συλλαβής και φράσης!
Ετικέτες Ασκήσεις Δυσλεξίας, Γραπτός λόγος, Εκτυπώσιμο υλικό, Λεξιλόγιο, Σχεδιάγραμμα
Η αταίριαστη πρόταση! Άσκηση επεξεργασίας Γραπτού λόγου για τη Δυσλεξία
Πως θα αποτρέψουμε τις παρανοήσεις στα νοήματα του γραπτού λόγου σε παιδιά με δυσλεξία;
Οι ειδικές μαθησιακές δυσκολίες έχουν δυναμικό χαρακτήρα. Αυτό σημαίνει πως δεν είναι πάντα ίδιες σε κάθε παιδί αλλά και πως στο ίδιο παιδί δεν μένουν σταθερές όσο μεγαλώνει. Τα βασικότερα προβλήματα, όσο το παιδί προχωρά στις σχολικές τάξεις, παρουσιάζονται κυρίως στην επεξεργασία και στην παραγωγή του Γραπτού Λόγου. Δυσκολεύεται να απομνημονεύσει γλωσσικές πληροφορίες, να κατανοήσει το κείμενο που διαβάζει, να απαντήσει ολοκληρωμένα σε ερωτήσεις, να παράγει αυθόρμητο γραπτό λόγο.
Μια άσκηση που στοχεύει στην εξάσκηση της κατανόησης κειμένων είναι και η: "Η αταίριαστη πρόταση"! Το παιδί διαβάζει τα κείμενα προσπαθώντας να κατανοήσει το νόημα και να εντοπίσει την "αταίριαστη πρόταση" σε κάθε ένα από αυτά.
Γράφουμε κείμενα βάζοντας μέσα μια ή περισσότερες αταίριαστες προτάσεις.
Φτιάχνουμε κείμενα με αταίριαστες προτάσεις!
Κόβουμε τα κείμενα και τα κολλάμε στο τετράδιο του. Το παιδί διαβάζει το κείμενο και προσπαθεί να εντοπίσει και να διαγράψει την πρόταση που δεν ταιριάζει στο γενικό νόημα του κειμένου.
Κολλάμε το κείμενο και το παιδί διαγράφει την πρόταση!
Είναι σημαντικό ο βαθμός δυσκολίας των κειμένων να συμβαδίζει με τις δυνατότητες του παιδιού με Δυσλεξία!