Tag: iaith - meddwl.org
Mae ymchwil rhyngwladol a thystiolaeth gan ddefnyddwyr gwasanaethau iechyd meddwl yng Nghymru yn pwysleisio’r angen i ddarparu gwasanaethau seiciatryddol a therapiwtig yn y Gymraeg. Mae’n anodd i lawer o bobl sy’n siaradwyr Cymraeg cynhenid ddefnyddio Saesneg i drafod eu teimladau a’u hemosiynau, ac nid yw triniaeth drwy gyfrwng y Saesneg o anghenraid yn briodol nac o gymorth iddynt.
Mae’r rhestr o 37 o lyfrau’n darparu cyngor, gwybodaeth a chefnogaeth i oedolion gydag anghenion iechyd meddwl, ac mae’n cynnwys llyfrau yn ymdrin ag ymwybyddiaeth ofalgar, therapi gwybyddol ymddygiadol (CBT), dicter, profedigaeth a cholled, gorbryder, straen, iselder, anhwylderau bwyta a chyflyrau eraill.
Gall gweithwyr iechyd proffesiynol sy’n cynnig cefnogaeth i bobl gydag anghenion iechyd meddwl ddefnyddio’r cynllun i argymell deunydd darllen fyddai o gymorth. Gall pobl hefyd gyfeirio eu hunain at y gwasanaeth i gael cymorth. Bydd y llyfrau ar gael ar y silffoedd agored yn y llyfrgell gyhoeddus leol, er mwyn i unrhyw un allu eu benthyca.
Darllen rhagor : Darllen yn Well (pdf)
Ry ni’n clywed tro ar ôl tro bod 1 ym mhob 4 pedwar ohonom yn dioddef o afiechyd meddwl ar unrhyw bryd… ond dw i’n dechrau amau nid y gwirionedd yn hyn, ond yn hytrach pwrpas yr ymadrodd yna. Yn fy achos i, roedd y doctor es i siarad efo pan oeddwn i ‘dan y meddyg’ (ymadrodd Cymraeg ond anffodus braidd o bosib!) wedi cadarnhau mai od iawn buasai’r dyn na fuasai’n dioddef iselder yn dilyn profedigaeth o’r fath. Felly, yn debyg i’r meddyliwr arall nodedig hwnnw Jim Carrey dwi’n gweld bod angen inni ail-ystyried ein diffiniad o iechyd meddwl, ac wynebu’r her y bydd pawb yn y byd i gyd yn grwn yn wynebu iselder ar ryw adeg. Ie, dyna ni, gwell cyfaddef yn awr y bydd pob un ohonom ni yn teimlo pyliau o iselder yn ystod ein bywydau hir. Ac mae hynny tipyn yn fwy na chwarter poblogaeth Cymru!
I ddychwelyd i fy thema agoriadol, yn fy marn i mae yna ddyletswydd fawr ar y system addysg i wella ymwybyddiaeth ein plant o’u hunaniaeth feddyliol yn ogystal â chenedlaethol, ac er na ges i’r profiad capel cyflawn pan yn grwt, dw i yn credu bod sicrwydd a ffydd Cristnogaeth (yn arbennig yn yr emynau) wedi cynnig rhywfaint o ysbrydoliaeth imi wrth brifio; ac felly dwi yn poeni braidd y bydd yna dwll yn ein cwricwlwm wrth i’r gymdeithas newid – ac er dw i o blaid trin pob ffydd yn gydradd, mae dal i fod angen ar blant negeseuon positif a dyna pam mae dysgu bouncebackability (dwi’n croesawu unrhyw fathiadau cyfoes!) yn mynd i fod mor bwysig i Gymru a Chymry’r ganrif hon yn ein gwacter crefyddol posib.
I gynnig bach o gyd-destun i chi, dw i wedi rhannu dosbarth efo 3 [ tri ] dyn ifanc sydd wedi dewis dod â’u bywydau i ben am wahanol resymau. Felly yn fy nhyb i, oes mae yna argyfwng iechyd meddwl ymysg dynion yng Nghymru, a gwir i Dduw dw i ddim am fod fy mab i yn mynd i fod yn ystadegyn trist dim namyn fwy nad ydw i am i fy merch i ddioddef unrhyw anhawster yn ystod ei bywyd hi. Cymry, ni mewn picl.
Mae ein plant ar goll y tu ôl i sgriniau electroneg, mae ein systemau addysg ac iechyd ar goll, mae ein dynion a merched ifanc ar goll… felly pa gamau ymarferol gallwn ni eu cymryd er mwyn adfer y sefyllfa?
…es i siop lyfrau Waterstones Caerdydd ddoe sydd efo dewis go-lew o lyfrau Cymraeg, gweler y llun i’r chwith, ond dewis gwell fyth o lyfrau ‘self help’ yn yr iaith fain – ble mae rheiny yn y Gymraeg gwedwch?
Nes i argymell @innermammal ar fy ffrwd twitter #dieBrexitDai gynne fach gan fod yna esiampl (ac yn llythrennol, y rapiwr example oedd yn gofyn fel mae’n digwydd!) yno o gamau ymarferol hawdd i wella eich iechyd meddwl – ers dechrau’r flwyddyn – ac wedi imi eto fynychu angladd teuluol – nes addo i fy hun buasai Wyn yn ceisio datrysiadau gwahanol i de Gwyrdd a gwin Coch ambell waith eleni er mwy lleddfu’r meddwl dwyieithog yma o leiaf unwaith y diwrnod; ac yn wir yn ddigon tebyg i weddïo, os wnewch chi glirio eich meddwl tair gwaith y diwrnod gyda gobeithion da ac yn y blaen, mae’r cymylau duon a’r ci du ei hun yn pylu rhywfaint dros amser.
Mae’r golofn hon er cof am Sam, Cynfab a Terry. Gweddïwch – neu feddyliwch yn feddylgar – amdanyn nhw a’u teuluoedd heno.
[Darllen yr erthygl lawn : Y Cymro]
Mae’n bwysig hefyd ein bod ni’n codi ymwybyddiaeth am gyflyrau ac am adnoddau sydd ar gael i helpu pobl, yn enwedig yn y Gymraeg.
Ni wn i ddigon am ddarpariaeth Gymraeg (neu ddiffyg darpariaeth Gymraeg) yng ngwasanaethau Iechyd Meddwl i sôn amdani yma ac mae’n astudiaeth ddirfawr ynddi hi’i hun! Fodd bynnag galla i adael i chi wybod am rai o’r adnoddau Cymraeg sydd ar gael. Mae gan y sefydliadau hyn bresenoldeb ar y cyfryngau cymdeithasol hefyd.
Mae meddwl.org yn wefan sy’n darparu gwybodaeth am anhwylderau iechyd meddwl, triniaeth, gwybodaeth am ble i gael cymorth, gwybodaeth ar gyfer teulu a ffrindiau rhywun sy’n profi problemau, gwybodaeth am hunanofal, cyfle i ddarllen am brofiadau personol, newyddion, straeon byrion, erthyglau a llawer mwy. Mae’r rhan fwyaf o’r cynnwys yn cael ei greu gan bobl sydd wedi wynebu anhwylderau iechyd meddwl eu hunain.
Mae Amser i Newid Cymru’n canolbwyntio ar ymgyrchu ‘i roi diwedd ar stigma a gwahaniaethu ar sail iechyd meddwl yng Nghymru.’ Maen nhw’n rhedeg ymgyrchoedd ar wahanol bynciau yn y maes a chynnal digwyddiadau i godi ymwybyddiaeth. Maen nhw’n gwneud llawer o waith ynglŷn ag iechyd meddwl yn y gweithle. Ceir llawer o wybodaeth ar eu gwefan hefyd am wahanol broblemau iechyd meddwl a chymorth, straeon personol ac adnoddau am ddim ar gyfer unigolion, sefydliadau a phobl ifainc.
Mae gan wefan Mind adran Gymraeg. Ceir llawer o wybodaeth am wahanol fathau o broblemau iechyd meddwl a chanllaw am sut i ofyn am help ar gyfer problemau iechyd meddwl. Mae’r wefan yn dweud eu bod nhw’n cyfieithu mwy a mwy o wybodaeth i’r Gymraeg.
Diolch yn fawr iawn am ddarllen – mae’n bwnc sy’n bwysig i fi.
Darllen rhagor am iechyd meddwl a’r Gymraeg ar meddwl.org
Iechyd meddwl a’r Gymraeg – mae’n amser deffro (Gwerddon Fach)
Dau lyfr diweddar a fu’n trafod iechyd meddwl yn Gymraeg
Sophie Ann Hughes, ymchwilydd ac ymgyrchydd ym maes iechyd meddwl, sy’n disgrifio gwaith ymchwil sy’n profi’r angen am driniaeth therapi siarad drwy famiaith.
“Mae’n hysbys fod nifer o siaradwyr Cymraeg yn fwy cyfforddus a chartrefol yn siarad Cymraeg na Saesneg a bu ymdrechion lu ers blynyddoedd gan wahanol fudiadau i bwysleisio arwyddocâd hynny ym maes iechyd Cymru. Ond, plant ifanc a phobl hŷn wedi colli gafael ar eu hail iaith yw’r unig siaradwyr uniaith Gymraeg sydd ar ôl bellach felly nid rhyfedd fod oedolion wedi’u hanwybyddu – bron yn llwyr – ym myd polisi tan yn ddiweddar.”
Mae’r erthygl ar Gwerddon Fach yn cyflwyno canfyddiadau’r ymchwil ac yn amlygu goblygiadau pellgyrrhaeddol a pheryglus o beidio a derbyn gwasanaeth iechyd meddwl drwy gyfrwng y Gymraeg.
Cliciwch yma i ddarllen yr erthygl yn llawn.
Cynllun iselder ar gyfer pobl ifanc ar gael yn Gymraeg : BBC Cymru Fyw
Mae cynllun arbennig i roi cymorth i bobl ifanc sy’n dioddef o iselder ar gael am y tro cyntaf drwy’r iaith Gymraeg.
Cafodd ‘Curo’r Felan’ ei lwyfannu gyntaf yn Ysgol Dyffryn Conwy, Llanrwst, ac mae’n cael ei redeg drwy’r elusen Action for Children ers mis Ebrill.
Mae’r elusen eisoes wedi bod yn cynnal cyrsiau Saesneg ar hyd a lled y DU dan y teitl ‘Blues Programme’.
Yn ôl Catrin Price, sy’n gweithio ar y cynllun, y nod yw rhoi cymorth i bobl ifanc i ddelio gyda sefyllfaoedd gwahanol:
“Be ydy o ydy rhaglen i bobl ifanc rhwng 14 ac 18 oed, rheiny sy’n dangos rhyw fath o iselder, dan straen efo arholiadau, dan straen efo pethau adref a bywyd yn gyffredinol. ‘Da ni’n mynd i mewn i’r ysgolion a ‘da ni’n rhoi’r rhaglen i bobl ifanc i helpu nhw ddygymod efo’r straen i helpu nhw i guro’r felan.”
Darllen rhagor am bwysigrwydd iaith mewn gwasanaethau iechyd meddwl