Hafan>Busnes y Senedd>Ymchwil>Ymgysylltu Academaidd>Cymrodyr Llwyddiannus
Cymrodyr Academaidd 2020
Ymchwilio i batrymau daearyddol yn y tirlun gyfnewidiol o ran darparu gwasanaethau ariannol yng Nghymru
Bydd Dr Mitchel Langford (Prifysgol De Cymru) yn ymchwilio i'r effeithiau posibl ar gymunedau lleol ledled Cymru yn sgil newidiadau parhaus i'r tirlun o ran darparu gwasanaethau ariannol. Yn dilyn ymchwiliad diweddar Pwyllgor yr Economi, Seilwaith a Sgiliau, Mynediad at Fancio yng Nghymru, bydd y gymrodoriaeth hon yn defnyddio technegau dadansoddi gofodol soffistigedig i adrodd ar newidiadau cyfredol, a newidiadau diweddar, i ba mor hygyrch yw gwasanaethau ariannol o safbwynt daearyddol. Bydd hyn yn arwain at werthusiad o ba ardaloedd a pha drigolion y mae unrhyw newidiadau i'r seilwaith bancio ffisegol yn y dyfodol yn debygol o effeithio arnynt fwyaf.
Mae'r prif amcanion yn cynnwys rhoi gwybod i Aelodau o'r Senedd am y ffactorau a ganlyn:
Y patrymau daearyddol cyfredol o ran y lefelau mynediad at fancio mewn cangen a chyfleusterau ATM ledled Cymru;
Yr effeithiau posibl ar gymunedau lleol yn sgil toriadau diweddar a thoriadau yn y dyfodol i'r gwasanaethau a ddarperir.
Bydd Dr Sarah Nason (Prifysgol Bangor) yn ymchwilio ac yn gwneud argymhellion i wella rôl y Senedd o ran craffu ar system cyfiawnder gweinyddol Cymru, sy'n datblygu. Mae'r system hon yn cynnwys nifer o wahanol gyrff (gan gynnwys tribiwnlysoedd, ymdrinwyr cwynion, comisiynwyr, llysoedd a mwy), ac mae'n ymwneud â'r cyfreithiau sy'n gysylltiedig â'r penderfyniadau a wneir gan gyrff cyhoeddus, datrys anghydfod rhwng unigolion a chyrff cyhoeddus, a sut y gellir dysgu o hyn er mwyn gwella'r ddarpariaeth o wasanaethau cyhoeddus.
gwella ymwybyddiaeth o gyfiawnder gweinyddol a'i gysylltiad â gwaith etholaethol Aelodau o'r Senedd
ymchwilio ac adrodd ar ddewisiadau ar gyfer sicrhau mwy o atebolrwydd o ran sefydliadau cyfiawnder gweinyddol i'r Senedd
ymchwilio ac adrodd ar sut y gellir cymryd agwedd gyson tuag at faterion cyfiawnder gweinyddol yn neddfwriaeth y Senedd
ymchwilio i'r cysylltiadau rhwng egwyddorion cyfiawnder gweinyddol a hawliau dynol yng Nghymru gan lywio trafodaethau'n ymwneud â chyfraith hawliau dynol i Gymru sy'n datblygu, a goruchwyliaeth y Senedd o faterion hawliau dynol.
Cyhoeddwyd erthygl Dr Nason Sicrhau Gweinyddiaeth deg a chyfreithlon yng Nghymru: rôl cyfiawnder gweinyddol ym mis Hydref 2019.